Википедиа tgwiki https://tg.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%B0%D2%B3%D0%B8%D1%84%D0%B0%D0%B8_%D0%B0%D1%81%D0%BB%D3%A3 MediaWiki 1.46.0-wmf.22 first-letter Медиа Вижа Баҳс Корбар Баҳси корбар Википедиа Баҳси Википедиа Акс Баҳси акс Медиавики Баҳси медиавики Шаблон Баҳси шаблон Роҳнамо Баҳси роҳнамо Гурӯҳ Баҳси гурӯҳ Портал Баҳси портал Лоиҳа Баҳси Лоиҳа TimedText TimedText talk Модул Баҳси Модул Event Event talk 0 7820 1463421 1418064 2026-04-06T16:24:00Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Фурӯдгоҳ]] to [[Фурудгоҳ]] over redirect: ислоҳи вожа 1418064 wikitext text/x-wiki [[Image:Afonsopenaairport.jpg|thumb|right|Афонсо ПенаАирапорт дар [[Бразилия]]]] [[Image:Americanairlines.arp.750pix.jpg|thumb|275px|right|An [[American Airlines]] [[Boeing 767]], is an example of an airplane]] '''Фурудгоҳ''' – маҷмааи иншооте, ки барои қабул, фиристодан, пойгоҳи ҳавопаймоҳо ва хидмати ҳаракати ҳавоӣ пешбинӣ шудааст, ки дорои фурудгоҳ, аэровокзал (дар фурудгоҳҳои калон, аксар вақт якчанд ҳавопаймоҳо мавҷуд аст), як ё якчанд терминали боркаш ва дигар иншооти заминӣ ва таҷҳизоти зарури доранд. Фурудгоҳи байналмилалӣ фурудгоҳест барои қабул ва фиристодани ҳавопаймоҳое, ки интиқоли ҳавоии байналмилалиро анҷом медиҳанд ва дар он назорати марзӣ ва гумрукӣ анҷом дода мешавад. ==Нигаред:== *[[Фурудгоҳи байналмилалии Хуҷанд]] *[[Фурудгоҳи Кӯлоб]] *[[Фурудгоҳи шаҳри Душанбе]] *[[Фурудгоҳи бин‌алмилалии Бохтар]] *[[Фурудгоҳи Хоруғ]] * [[Ҳавопаймо]] * [[Somon Air]] * [[Tajik Air]] == Эзоҳ == {{хурд}} [[Гурӯҳ:Фурӯдгоҳҳо]] i6ys41wzr7ib7n1hu1vnlghcnqi6off 1463423 1463421 2026-04-06T16:33:03Z Шухрат Саъдиев 5132 1463423 wikitext text/x-wiki [[Image:Afonsopenaairport.jpg|thumb|right|Афонсо ПенаАирапорт дар [[Бразилия]]]] [[Image:SVO aerial view 2024.jpg|thumb|right|Намо ба Фурудгоҳи байналмилалии Шереметево аз ҳавопаймо]] '''Фурудгоҳ''' – маҷмааи иншооте, ки барои қабул, фиристодан, пойгоҳи ҳавопаймоҳо ва хидмати ҳаракати ҳавоӣ пешбинӣ шудааст, ки дорои фурудгоҳ, аэровокзал (дар фурудгоҳҳои калон, аксар вақт якчанд ҳавопаймоҳо мавҷуд аст), як ё якчанд терминали боркаш ва дигар иншооти заминӣ ва таҷҳизоти зарури доранд. [[Фурудгоҳи байналмилалӣ]] фурудгоҳест барои қабул ва фиристодани ҳавопаймоҳое, ки интиқоли ҳавоии байналмилалиро анҷом медиҳанд ва дар он назорати марзӣ ва гумрукӣ анҷом дода мешавад. ==Нигаред:== *[[Фурудгоҳи байналмилалии Хуҷанд]] *[[Фурудгоҳи Кӯлоб]] *[[Фурудгоҳи шаҳри Душанбе]] *[[Фурудгоҳи байналмилалии Бохтар]] *[[Фурудгоҳи Хоруғ]] * [[Ҳавопаймо]] * [[Somon Air]] * [[Tajik Air]] == Эзоҳ == {{хурд}} [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо]] tsjjlvduharya7sue4ylze73ne3sdas 0 9716 1463518 1344766 2026-04-07T08:54:50Z VASHGIRD 8035 1463518 wikitext text/x-wiki {{кулоҳи таърихи тақвимӣ}} == Ҷашнҳо == ''Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои 7 апрел]]'' === Ҷаҳонӣ === * {{Парчамбандӣ|СММ}} — [[Рӯзи байнуламилалии тааммул дар мавриди наслкушии Руондо 1994]]. * [[Акс:Earth flag PD.jpg|25px]] [[Рӯзи ҷаҳонии беҳдошт]]. === Миллӣ === === Динӣ === == Рӯйдодҳо == ''Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 7 апрел]]'' * [[1978]] — таъсиёбии [[ноҳияи Қубодиён]]. * [[2010]] — Дар натиҷаи тазоҳуроти зиддиҳукуматӣ барканор гардидани [[Қурмонбек Боқиев]] аз мансаби [[Президенти Қирғизистон]] == Зодрӯзҳо == ''Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 7 апрел]]'' * [[1939]] — [[Фрэнсис Форд Коппола]], филмноманавис, продюсери филм, нависандаи амрикоӣ * [[1954]] — [[Ҷеки Чан]], ҳунарпешаи Ҳонконг, Чин ва Амрико, каскадёр, коргардони кино, таҳиягар, филмноманавис, * [[1937]] — [[Файзи Зикриёев]], муаррих, доктори илми таърих, профессор, Корманди шоистаи Тоҷикистон. == Даргузаштҳо == ''Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 7 апрел]]'' * [[1974]] — [[Самад Ғанӣ]] (зод. 1908), рӯзноманигор, нависанда ва тарҷумони тоҷик. * [[1990]] — [[Муҳтарама Хонсуварова]] (зод. 1917), муаррих, номзади илмҳои таърих, дотсент. * [[2013]] — [[Пайванди Гулмуродзода]] (зод. 1956), омӯзгор, олим, номзади илмҳои филология, дотсент, донишманд ва рӯзноманигори маъруфи тоҷик. * [[2014]] — [[Ислом Абдусаломов]] (зод. 1929), зоолог, эколог, зоогеограф, доктори илмҳои биология (1972), академики Академияи илмҳои Тоҷикистон. == Нигаред низ == {{дарахти гурӯҳҳо}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * http://days.peoples.ru/0407.html {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20060720180426/http://days.peoples.ru/0407.html |date=2006-07-20 }} * http://www.calend.ru/day/04-07/ {{хурд}} [[Гурӯҳ:7 апрел| ]] hb4f546lx4zsbxq3edsklb6jvj9icbt 0 18509 1463521 1462435 2026-04-07T10:04:59Z VASHGIRD 8035 1463521 wikitext text/x-wiki {{Қуттии ҳамагонӣ}}[[Акс:PersianGulf AMO 2007332.jpg|thumb|Халиҷи Порс]] '''Халиҷи Форс''' ё '''Дарёи Форс''' ({{lang-fa|خلیج فارس}}) — халиҷи байни [[Эрон]] ва [[Арабистон (нимҷазира)|нимҷазираи Арабистон]]. Бо [[гулӯгоҳи Ҳурмуз]] ба халиҷи Уммон, [[баҳри Араб]] ва [[уқёнуси Ҳинд]] пайваст аст. Номи таърихӣ, ҳазорсола ва байналмилалии он Халиҷи Форс аст, аммо кишварҳои арабии Халиҷи Форс аз ин ном истифода намекунанд. Номи ин минтақаро кишварҳои арабӣ баҳс мекунанд, ки мехоҳанд онро «халиҷи арабӣ» номанд. Масоҳати халиҷ 239 000 км², дарозиаш 926 км, бараш 180-320 км, умқи миёнаи камтар аз 50 м, умқи максималӣ 102 м. Ҷазираҳои калонтарин: [[Қишм]], Бубиян, [[ҷазираи Баҳрайн]]. Минтақаи Халиҷи Форс аз ҷиҳати захираҳои [[нафт]] ғанӣ аст ва аз ҷиҳати геополитикӣ ниҳоят муҳим. Барои ҳамин ин номро гирифтааст ҷанг дар Халиҷи Форс соли 1991 (ҳарчанд муноқишаи асосӣ дар замин рух дода бошадҳам). [[Акс:PersianGulfCommand.jpg|thumbnail]] == Ҳамчунин нигаред == * [[Ҷанг дар Халиҷи Форс]] == Адабиёт == * {{книга |автор = [[Поспелов, Евгений Михайлович|Поспелов Е.М.]] |заглавие = Географические названия мира. Топонимический словарь |ссылка = |ответственный = Под ред. [[Агеева, Руфь Александровна|Р. А. Агеевой]] |издание = |место = М. |издательство = Астрель, АСТ |год = 2002 |страницы=|страниц = 504 |isbn = 5-89216-029-7 |ref = Поспелов }} * {{ВТ-ЭСБЕ|Персидский залив|[[Шокальский, Юлий Михайлович|Шокальский Ю.]]|том=XXIII|страницы=358—360}} * {{книга | заглавие = The Geography of Iranian islands of Persian Gulf (Qeshm, Lark, Hormuz, Hengam) | оригинал = {{rtl|جغرافیای جزایر ایرانی خلیج‌فارس: استان هرمزگان: شهرستان قشم (جزایر قشم، لارک، هرمز و هنگام)}} | место = Tehran |издательство = Geographical Organization of the Armed Forces | язык = fa |год = 2003 |allpages = 588 |isbn = 9789648408010 |ref = Geographical Organization of the Armed Forces }} == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == * {{cite web |author = |url = https://www.wdl.org/ru/item/11771/ |title = Персидский залив |lang = ru |website = www.wdl.org |date = |accessdate = 2019-12-05 |deadlink = no |archiveurl = |archivedate = }}{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[Гурӯҳ:Халиҷи Форс]] [[Гурӯҳ:Баҳрҳои уқёнуси Ҳинд]] [[Гурӯҳ:Халиҷҳо]] 7dfll0cc5tyfw44e0gktzd608r87r6m 0 30569 1463414 1359366 2026-04-06T15:11:28Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Фурудгоҳи гдорф]] to [[Фурудгоҳи Азоза]] 1359366 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | ном =Фурудгоҳи гдорф | номи маҳаллӣ = | номи маҳаллӣ-1 = | номи маҳаллӣ-2 = | акс = | акс-арз = | унвон = | акс2 = | акс2-арз = | унвон2 = | IATA =GSU | ICAO =HSGF | FAA = | TC = | LID = | GPS = | WMO = | навъ = | молик-муроқиб = | молик = | гардонанда = | шаҳр = | муқеъият =[[Судон]] | марказ = | ҷузъ = <!-- фурудгоҳ низомӣ --> | бакор рафта дар = | фармондеҳ/мудир = | сокин = | metric-elev = | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси фут = | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси метр = | Мухтасот = | вебгоҳ = | metric-rwy = | R1-шумора = | R1-тул-фут = | R1-тул-метр = | R1-сатҳ = | H1-шумора = | H1-тул-фут = | H1-тул-метр = | H1-сатҳ = | тавзеҳ-Сол = | тавзеҳ1-титр= | тавзеҳ1-Иттилоот = | понавис = }} '''Фурудгоҳи гдорф''' ({{lang-en|Gedaref Airport}}) — фурудгоҳи бо [[Коди ИОТО]]и GSU аст . Ин фурудгоҳ дар кишвари [[Судон]] қарор дорад . ==Ҷусторҳои вобаста== *[[Коди ИОТО]] *[[Коди ИКАО]] *[[Феҳристи фурудгоҳҳои Судон]] ==Манобеъ== <references/> {{Reflist}} * [http://worldaerodata.com World Aeronautical Database. Retrieved 29 July 2013] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120525203926/http://worldaerodata.com/ |date=2012-05-25 }} {{ref-en}} * [http://www.airport-data.com Airport and Aircraft information. Retrieved 29 July 2013] {{ref-en}} {{Фурудгоҳҳои Судон}} {{Фурудгоҳ-нопурра}} [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎]] q7c4jqpx8ax0c86vnc784bvzvtuya7l 1463416 1463414 2026-04-06T15:13:42Z Yoonoos.tj 27005 1463416 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | ном = Фурудгоҳи Азоза | номи маҳаллӣ = | номи маҳаллӣ-1 = | номи маҳаллӣ-2 = | акс = | акс-арз = | унвон = | акс2 = | акс2-арз = | унвон2 = | IATA = GSU | ICAO = HSGF | FAA = | TC = | LID = | GPS = | WMO = | навъ = | молик-муроқиб = | молик = | гардонанда = | шаҳр = | муқеъият = [[Судон]] | марказ = | ҷузъ = <!-- фурудгоҳ низомӣ --> | бакор рафта дар = | фармондеҳ/мудир = | сокин = | metric-elev = | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси фут = | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси метр = | Мухтасот = | вебгоҳ = | metric-rwy = | R1-шумора = | R1-тул-фут = | R1-тул-метр = | R1-сатҳ = | H1-шумора = | H1-тул-фут = | H1-тул-метр = | H1-сатҳ = | тавзеҳ-Сол = | тавзеҳ1-титр= | тавзеҳ1-Иттилоот = | понавис = }} '''Фурудгоҳи Азоза''' ({{lang-en|Azaza Airport}}) — фурудгоҳи бо [[Коди ИОТО]]и GSU аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари [[Судон]] қарор дорад. == Ҷусторҳои вобаста == *[[Коди ИОТО]] *[[Коди ИКАО]] *[[Феҳристи фурудгоҳҳои Судон]] == Манобеъ == <references/> {{Reflist}} * [http://worldaerodata.com World Aeronautical Database. Retrieved 29 July 2013] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120525203926/http://worldaerodata.com/ |date=2012-05-25 }} {{ref-en}} * [http://www.airport-data.com Airport and Aircraft information. Retrieved 29 July 2013] {{ref-en}} {{Фурудгоҳҳои Судон}} {{Фурудгоҳ-нопурра}} [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎]] etoomv02anek1b4fv8o4ev1fnrnbmt0 14 49028 1463424 1418047 2026-04-06T16:35:58Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Аэродромҳо]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1463424 wikitext text/x-wiki {{Cat main|Фурӯдгоҳ}} [[Гурӯҳ:Биноҳо ва иншоотҳои нақлиёт|Фурудгоҳҳо]] [[Гурӯҳ:Аэродромҳо]] 86z822x8b6dfh15qizxcmnjz0t2l9xv 1463425 1463424 2026-04-06T16:36:59Z Шухрат Саъдиев 5132 гурӯҳбандӣ 1463425 wikitext text/x-wiki {{Cat main|Фурудгоҳ}} [[Гурӯҳ:Биноҳо ва иншоотҳои нақлиёт|Фурудгоҳҳо]] [[Гурӯҳ:Аэродромҳо]] ht5kjwsjebjr4l9egxb92357rl6jgq9 1463426 1463425 2026-04-06T16:37:34Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Гурӯҳ:Фурӯдгоҳҳо]] to [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо]] over redirect: ислоҳ 1463425 wikitext text/x-wiki {{Cat main|Фурудгоҳ}} [[Гурӯҳ:Биноҳо ва иншоотҳои нақлиёт|Фурудгоҳҳо]] [[Гурӯҳ:Аэродромҳо]] ht5kjwsjebjr4l9egxb92357rl6jgq9 14 49031 1463429 1406781 2026-04-06T16:46:04Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Гурӯҳ:Инфрасохтори нақлиёт]] to [[Гурӯҳ:Зерсохтори нақлиёт]]: ислоҳ 1406780 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Нақлиёт|Зерсохти нақлиёт]] [[Гурӯҳ:Инфрасохтор]] k96siq2gj2q2zjjtv4qcb7tjfjyggej 1463439 1463429 2026-04-06T16:59:20Z Шухрат Саъдиев 5132 ислоҳ 1463439 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Нақлиёт]] [[Гурӯҳ:Зерсохтор]] qfs98z0yhmnvh1lkql2fb9iffdsgfs6 14 49035 1463437 1406778 2026-04-06T16:58:03Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Гурӯҳ:Инфрасохтор]] to [[Гурӯҳ:Зерсохтор]]: ислоҳи вожа 1134983 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Сохтмон|Зерсохт]] [[Гурӯҳ:Тамаддунҳо|Зерсохт]] [[Гурӯҳ:Иншоот аз рӯи намуд|Зерсохт]] ewq9f0294lsadnicy2mt6u2d3p1dtfx 1463441 1463437 2026-04-06T17:04:06Z Шухрат Саъдиев 5132 1463441 wikitext text/x-wiki {{Асосӣ|Зерсохтор}} [[Гурӯҳ:Сохтмон]] [[Гурӯҳ:Тамаддунҳо]] [[Гурӯҳ:Иншоот аз рӯи намуд]] bnq19nshuc3pptp5dgyxvm08oba0kmg 0 51648 1463526 385728 2026-04-07T10:16:00Z VASHGIRD 8035 Changed redirect target from [[Сикка]] to [[Гулӯгоҳ]] 1463526 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Гулӯгоҳ]] cbvtqlspo6am45diaylb3rhh9539bsm 2 61971 1463507 1449932 2026-04-07T07:16:41Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи маълумот 1463507 wikitext text/x-wiki {{message box | id = Allert |backgroundcolor = #d9ffde; |image = Smiley.svg |image2 = |size2 = 15px |heading= |message=<p style="font-size: 160%; font-style: italic; text-align:center">Хуш омадед!</p>}} {{Tajik Wikimedians User Group}} {{Userbox/Ҷои зист/Душанбе}} == Забонҳои корбар == {{Userlinks-rights|Nekruz Safarov}} {| style="{{float right}} width: 242px; border: 3px solid #53B921; text-align: center;" |- | '''Дар бораи ман''' |- |{{Userbox/Корбар аз Тоҷикистон}} |- |{{Мусулмон}} |- [https://www.facebook.com/nekruz.safarov.9 Некруз Сафарзода дар Фейсбук] [[Гурӯҳ:Энсиклопедияи Миллии Тоҷик]] [[Гурӯҳ:Википедия:Корбарони навкор]] 2gk9st904ouxpssucgc3ns6rke45a0b 0 62398 1463454 1418473 2026-04-07T00:50:26Z Xqbot 1543 Ислоҳи масири дукарата ба [[Фурудгоҳ]] 1463454 wikitext text/x-wiki #равона [[Фурудгоҳ]] fhocy461aujtmwjna4ljxcrqsokbcp5 0 172916 1463519 1459628 2026-04-07T09:05:43Z Makenzis 22662 1463519 wikitext text/x-wiki {{Варақаи футболбоз |embed = no |ном = Эливелто |акс = |андозаи_акс = 200 |alt = |шарҳи_акс = |номи_пурра = Эливелтон Рибейро<br>(Elivelton Ribeiro) |ном_ҳангоми_таваллуд = |санаи_таваллуд = {{таърихи таваллуд ва син|1992|01|02|df=yes}} |макони_таваллуд = [[Оламбра]], [[Cан Пауло Cтате]], [[Бразилия]]<ref group=қайд>[[:en:Brazil|Brazil]], [[:en:São Paulo state|São Paulo state]], [[:en:Holambra|Holambra]]</ref> |санаи_вафот = |макони_вафот = |қад = 170 cm |мавқеъ = {{afp|SR}} |бошгоҳи_кунунӣ = {{расми парчам|Литва}} [[Паневежис (бошгоҳи футбол)|Паневежис]] |рақам = |солҳо1 = 2011-2012 |бошгоҳҳо1 = C.R. Flamengo[[:en:C.R. Flamengo|^en]] |баромадҳо1 = ? |голҳо1 = ? |солҳо2 = 2012-2014 |бошгоҳҳо2 = {{расми парчам|Бразилия}} [[Империал Футебол Клубе|Империал]][[:en:Imperial Futebol Clube|^en]] |баромадҳо2 = ? |голҳо2 = ? |солҳо3 = 2013 |бошгоҳҳо3 = {{расми парчам|Бразилия}} [[Асосиасан Деспортива Кабофриенсе|Кабофриенсе]][[:en:Associação Desportiva Cabofriense|^en]] |баромадҳо3 = ? |голҳо3 = ? |солҳо4 = 2014-2015 |бошгоҳҳо4 = {{расми парчам|Литва}} [[Экранас (бошгоҳи футбол)|Экранас]][[:en:FK Ekranas|^en]] |баромадҳо4 = 34 |голҳо4 = 13 |солҳо5 = 2015 - |бошгоҳҳо5 = {{расми парчам|Литва}} [[Жалгирис (бошгоҳи футбол)|Жалгирис]] |баромадҳо5 = 56 |голҳо5 = 20 |солҳо6 = 20 - |бошгоҳҳо6 = [[]] |баромадҳо6 = |голҳо6 = |солҳо7 = 20 - |бошгоҳҳо7 = [[]] |баромадҳо7 = |голҳо7 = |солҳо8 = 20 - |бошгоҳҳо8 = [[]] |баромадҳо8 = |голҳо8 = |солҳо9 = 2020 - 2022 |бошгоҳҳо9 = {{расми парчам|Литва}} [[Паневежис (бошгоҳи футбол)|Паневежис]] |баромадҳо9 = 69 |голҳо9 = 13 |солҳо10 = 20 - |бошгоҳҳо10 = [[]] |баромадҳо10 = |голҳо10 = |солҳо11 = 20 - |бошгоҳҳо11 = [[]] |баромадҳо11 = |голҳо11 = |солҳо12 = 2025 - |бошгоҳҳо12 = {{расми парчам|Литва}} [[Паневежис (бошгоҳи футбол)|Паневежис]] |баромадҳо12 = 32 |голҳо12 = 4 |солҳои_умумӣ = |баромадҳои_умумӣ = |голҳои_умумӣ = |шаблонҳои_медал-title = |шаблонҳои_медал = |шаблонҳои_медал-expand = |module = |азнавсозии_бошгоҳ = |азнавсозии_дастаи_миллӣ = }} '''Эливелтон Рибейро''' ({{lang-pt|''Elivelton Ribeiro''}}; [[2 январ]]и [[1992]], [[Оламбра]], [[Cан Пауло Cтате]], [[Бразилия]]) — футболбози [[Бразилия|бразилӣ]], {{afp|sr}}.<ref>[[:en:Elivelto|Elivelto]]</ref> == Зиндагинома == {{васеъкунии фасл}} == Маснади бошгоҳӣ == == Мунтахаби миллӣ == == Эзоҳ == {{эзоҳ|group=қайд|liststyle=lower-alpha}} == Пайвандҳо == {{эзоҳ}} __FORCETOC__ [[Гурӯҳ:Зодагони 2 январ]] [[Гурӯҳ:Зодагони соли 1992]] [[Гурӯҳ:Ҳуҷумкунандагони футбол]] [[Гурӯҳ:Футболбозони Бразилия]] [[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Flamengo]] [[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Империал Футебол Клубе]] [[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Асосиасан Деспортива Кабофриенсе]] [[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Экранас]] [[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Žalgiris]] {{Brazil-footy-bio-stub}} 9r9xsupo9d92ly3xqel32ooam142yqm 0 212530 1463457 1206155 2026-04-07T03:40:53Z Navruzov Abdulmalik 57291 илова 1463457 wikitext text/x-wiki '''Антропоно́зҳо''' (аз {{lang-grc|ἄνθρωπος}} «инсон» + {{lang-el|νόσος}} «[[беморӣ]]») — [[Бемориҳои сироятӣ|бемориҳои сироятиеро]] гӯянд, ки ба онҳо фақат одамон гирифтор мешаванд. Антропонозҳо эҳтимол баробари дар рӯи замин пайдо шудани инсон ба вуҷуд омадаанд. Дар зинаҳои гуногуни тараққиёти ҷамъият баҳри ташаккули як бемории сироятӣ ва аз байн рафтани бемориҳои сироятии дигар шароити мусоид пайдо шуд. Раванди ташаккули антропонозҳо ба таври гуногун сурат мегирифт. Як гурӯҳи ин бемориҳо ([[исҳоли хунин]], вабо, аксар амрози роҳи нафас, [[вараҷа]] ва ғайра) агар аз қадамҳои аввалин ҳамроҳи инсон бошанд, бемориҳои дигар (домана, паратифҳо, ҳасба ва ғайра) эҳтимол дар натиҷаи ба бемории одам табдил ёфтани касалиҳои ҳайвонот ба вуҷуд омадаанд. Бисёр антропонозҳо аз замонҳои қадим маълум буда, мисли дигар бемориҳои сироятӣ бинобар таҳаввулоти ангезандаҳо пайдо шудаанд. Ба густариши антропонозҳо омилҳои иҷтимоӣ ва табиӣ таъсир мерасонанд. Ба антропонозҳо, [[антропозоонозҳо]] ва [[зоонозҳо]] тақсим намудани бемориҳои сироятӣ аҳамияти калони назариявӣ ва амалӣ дорад. Маҳфуз мондани барангезандагони антропоноз ҳамчун намуди биологӣ ба муттасилии раванди гузариши онҳо аз одами сироятёфта ба шахси ҳассос вобаста аст. Ин тавассути [[механизми интиқол]], ки дар равиши таҳаввулот ташаккул ёфта, асоси раванди эпидемикиро ташкил медиҳад, таъмин карда мешавад. Хусусияти асосии паҳншавии антропоноз дар он аст, ки танҳо одами сироятёфта метавонад манбаи сироят бошад. Мавҷудияти барангезандагони антропоноз ҳамчун намуди биологӣ тавассути интихоби доимии табиии (селексияи) штаммҳои дар байни аҳолӣ гардишдошта ва вақти дар организми одами сироятёфта мондани барангезанда (ки барои амалӣ шудани механизми интиқол кофист) то анҷоми раванди сироятӣ (шифоёбӣ, ҳалокат) таъмин мегардад. Антропонозҳо нисбат ба зоонозҳо бештар камтар шадид мегузаранд, то шаклҳои аз ҷиҳати клиникӣ беаломат ва дар аксари ҳолатҳо бо фавти камтар ҳамроҳӣ мекунанд. Ду роҳи таҳаввулоти барангезандагони антропоноз мавҷуд аст. Баъзе барангезандаҳо, масалан, вараҷа, шигеллёзҳо, аз ҷониби одам аз аҷдоди дур оварда шудаанд ва бинобар ин, ҳамроҳ бо он таҳаввул ёфтаанд. Дигарон ба организми одам дар он марҳилаи рушди ӯ мутобиқ шудаанд, ки алоқаи ӯ бо намояндагони олами ҳайвонот ва аз ин ҷо мубодилаи интенсивии микрофлора, аз ҷумла микрофлораи рӯда, хусусияти доимӣ пайдо кард, яъне дар давраи хонагӣ кардани ҳайвоноти ваҳшӣ. Дар ин бора мавҷудияти барангезандагони бемориҳои сироятии ҳайвоноти синантропӣ (''S.'' Abortus equi, ''S.'' Pullorum ва ғайра), ҳайвоноти синантропӣ ва одам (''Salmonella'' Enteritidis, ''Salmonella'' Typhimurium ва ғайра) ва дар ниҳоят, танҳо одам (''S.'' Typhiabdominalis), ки ба як ҷинси Salmonella мансубанд, шаҳодат медиҳад. Барангезандагони антропоноз, аз афташ, маҳсули дертари таҳаввулоти микроорганизмҳои патогенӣ нисбат ба барангезандагони қадимии зоонозҳо мебошанд. Манбаи барангезандагони сироят ҳангоми антропонозҳо танҳо одамон — беморон ё барандагони барангезандагони сироят (ё инвазия) мебошанд; ҳангоми баъзе антропонозҳо (масалан, ҳангоми сурхча, нағзак) манбаи барангезандагони сироят танҳо одами бемор аст. Ба онҳо дохил мешаванд: тифи шикам, сироятҳои қатрагӣ (дифтерия, сурхча, скарлатина), дизентерия, вабо, тифи такрорӣ, [[малярия|вараҷа]], необақа. Ду роҳи пайдоиши антропонозро ҷудо мекунанд: таҳаввулёфта бо одам аз аҷдоди дур (вараҷа) пайдошуда дар давраи хонагӣ кардани ҳайвонот<ref>{{Cite web|url=https://xn--90aw5c.xn--c1avg/index.php/%D0%90%D0%1D%D0%A2%D0%A0%D0%1E%D0%1F%D0%1E%D0%BD%D0%9E%D0%17%D0%AB|title=АНТРОПОНОЗЫ — Большая Медицинская Энциклопедия|publisher=xn--90aw5c.xn--c1avg|access-date=2019-09-04|archive-date=2020-09-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20200920171621/https://xn--90aw5c.xn--c1avg/index.php/%D0%90%D0%1D%D0%A2%D0%A0%D0%1E%D0%1F%D0%1E%D0%BD%D0%9E%D0%17%D0%AB|url-status=live}}</ref>. == Нигаред низ == * [[Зоонозҳо]] * [[Сапронозҳо]] == Адабиёт == * {{ЭМТ|Антропонозҳо|муаллиф=|1}} {{хурд}} [[Гурӯҳ:Бемориҳои сироятӣ]] [[Гурӯҳ:Эпидемиология]] ce2627v2zual5q914ier7owo4s1gjtv 0 215303 1463458 1431709 2026-04-07T03:56:26Z Navruzov Abdulmalik 57291 ислоҳ, илова 1463458 wikitext text/x-wiki {{Ҳолати тиббӣ |ном = |синонимҳо = <!-- ё |синоним= --> |тасвир = |андозаи тасвир = |матани алт = |тасвир_thumbtime = |зернависи_тасвир = |бар = |тасвир2 = |андозаи тасвир2 = |матани алт2 = |тасвир_thumbtime2 = |зернависи_тасвир2 = |бар2 = |талаффуз = |талаффуз2 = |ихтисос = <!-- аз Wikidata; аз нав навиштан мумкин аст --> |нишонаҳо = |вазниншавӣ = |оғози беморӣ = |давомнокӣ = |навъҳо = |сабабҳо = <!-- ё |сабаб= --> |хавфҳо = <!-- ё |хавф= --> |ташхис = |дифференсиалӣ = |пешгирӣ = |табобат = <!-- ё |муолиҷа= --> |доруворӣ = |пешгӯиҳо = |паҳншавӣ = <!-- инчунин |адади беморон= ё |Frequency= --> |маргҳо = }} {{ТаснифиБеморӣ}} '''Бемории вабо''', '''холера''' {{Lang-grc|χολή «заҳра» ва ῥέω «ҷорӣ шудан»}} — бемории шадиду хавфноки сироятӣ. Ангезандаи Вабо. ({{Lang-la|Vibrio cholerae}}) [[вибрион]] ном дошта, онро соли 1883 микробиологи олмонӣ Р. Кох кашф кардааст. Вибриони В. зери таъсири нури офтоб, ҳарорати баланд (мас., ҷӯшонидан) ва беобӣ зуд маҳв мешавад; дар оби равон 3–5 ва дар наҷосат то 30 рӯз, дар ҷойи торику намнок то 2 моҳ зинда мемонад, ба таъсири маводди гандзудо (дезинфексия) ва маҳлули кислотаҳо тоб намеорад. Манбаи сироят бемор, бемори шифоёфта ва ҳомилони ангезаи Вабо мебошанд. Ангезаҳои беморӣ ба муҳит ба воситаи наҷосат ва қай хориҷ мешаванд. Ангезаҳоро хусусан ашхоси гирифтори Вабои сабук ва ниҳонӣ, инчунин магасҳо паҳн мекунанд. Ангезаи Вабо ба воситаи хӯрокворӣ, об, ҳамчунин дасти чиркин ва асбобҳои рӯзгор, ки аз наҷосат ва қайи бемор олуда гаштаанд, мегузарад. Вогириҳои Вабо тамосӣ, маишӣ, обӣ, ғизоӣ ва омехта мешаванд. Бештар вогириҳои обӣ ва обиву тамосии Вабо дучор меоянд. В. асосан тобистону тирамоҳ авҷ мегиранд. Ангезаҳои Вабо ба ҷисми [[одам]] аз роҳи узвҳои гувориш (ҳозима) ворид мешаванд. Онҳо аксаран дар меъда зери таъсири кислотаи хлорид маҳв мегарданд. Беморӣ ҳамон вақт сар мезанад, ки агар ангезаҳо аз меъда гузашта, дар рӯдаи борик ҷой гиранд ва афзоиш ёфта хориҷ шаванд. Давраи ниҳонии Вабо аз чанд соат то 5 шаборӯз (бештар 2–3 рӯз) давом мекунад. Вобаста ба зоҳир шудани аломатҳои В., ки асосан камшавии об дар бадан аст, он сабук, миёна, вазнин ва беҳад вазнин мешавад. Олими рус В. И. Покровский чаҳор дараҷаи камоб гардидани баданро муайян кардааст: дараҷаи I – об баробари 1–3 дарсади массаи бадан кам мешавад (Вабои сабук); дараҷаи II– камшавии моеот ба 4–6 дарсад мерасад (Вабои андаке вазнин); дараҷаи III – тақр. 7–9 дарсади оби андомгон кам мешавад (Вабои вазнин); дараҷаи IV– камшавии моеот 9 дарсадро ташкил мекунад (Вабои беҳад вазнин). Вабо ногаҳон авҷ гирифта, шабона ё субҳдам дар бемор хоҳиши беисти қазои ҳоҷат пайдо мешавад. Шикам дард намекунад ва тоб ҳам намедиҳад. Наҷосат аввал бетағйир буда, якҷо бо боқимондаҳои ғизо меояд. Сипас он обакии [[зард]] ва минбаъд мисли ҷӯшобаи биринҷ шуда, бӯйи моҳӣ мекунад. Бемор дар як шабонарӯз аз 3 то 10 маротиба таҳорат мешиканад, камиштиҳо ва ташна мешавад. Ҳарорати бадан муътадил, набз тез, забон хушк буда, шикам садо медиҳад. Дар сурати сабук ҷараён ёфтани беморӣ, исҳол аз чанд соат то 1–2 шабонарӯз давом мекунад (камобии дараҷаи I). Дар ҳолатҳои рӯ ба вазнинӣ овардани В. бемор дар як шаборӯз 15–20 бор ба қазои ҳоҷат меравад, қай мекунад; қай обакӣ, омехта бо талха аст (камобии дараҷаи II). Вазъи умумии бемор бад ва ӯ беҳол мешавад, ташна мемонад, даҳонаш мехушкад; мушакҳои соқи пой, каф ва панҷаи баъзе беморон раг мекашанд, пешоб кам мегардад. Ҳарорати бадан, одатан, бетағйир, пӯст бетароват, халташакл ва кабудча мешавад, луобпардаҳо хушк шуда овоз мегирад. Ҳангоми ба таъхир гузоштани муолиҷа дар тӯли чанд соат об ба 7–8 дарсади массаи бадан кам мешавад (камобии дараҷаи III). Вазъи бемор хеле бад шуда, нишонаҳои заҳролудӣ падид меоянд; тарҳи рӯй теғадор шуда, чашмон фурӯ мераванд, луобпардаҳову пӯст мехушканд, пӯсти панҷаҳо халта мезанад; фишори шараён якбора паст мешавад. Ҳарорати бадан муътадил ё аз меъёр паст мешавад (камобии дараҷаи IV). Вазъи бемор рӯ ба табоҳӣ меорад, исҳол ва қай, ки зуд-зуд рух менамуданд, кам ё батамом қатъ мегарданд, нӯги бинӣ, гӯш, лаб ва пилки чашм бунафш ё пурра сиёҳ, чеҳра теғ дода, атрофи чашм кабуд мешавад; чашмҳо дар косахонаашон нишаста ҷониби боло тоб мехӯранд, овоз гирифта аст, ҳарорати бадан 35–34°С паст мефарояд. Пӯст сард ва халтамонанд шуда, ҳангоми қабза кардан, мисли хамир то дер ҳамвор намегардад. Набз хеле суст ва нафаскашӣ номураттаб (дар 1 дақ. 40–60 бор) аст; бемор бо даҳони боз нафас мегирад. Агар муолиҷа ба таъхир афтад, бемор аз ҳуш рафта, нафасгир мешавад. Вабо барқосо низ пайдо мешавад. Он бисёр тезу тунд ҷараён мегирад, [[Андомгон|организм]] оби бисёр талаф медиҳад. Ин шакли Вабо хусусан барои кӯдакони то яксола хавфнок аст. Ташхиси Вабо дар давраи вогирӣ (эпидемия) чандон душвор нест. Онро ҳатто метавон фақат дар асоси аломатҳои беморӣ (клиникӣ) муайян намуд. Дар маҳалҳои вабозада беморон ва ашхоси гирифтори амрози шадиди меъдаву рӯда бояд ҳатман ошкор карда шаванд; кормандони тиббӣ ҳавлӣ ба ҳавлӣ гарданд, беморонро ба қайд гирифта, дар шифохона бистарӣ гардонанд. Доруҳое, ки барои табобати В. истифода мешаванд, мувозанати обу намакро дар организм барқарор сохта, заҳролудиро рафъ ва ангезаи бемориро маҳв менамоянд. Одатан, пас аз 15–25 дақиқаи истифодаи маҳлули намак набз ва фишори шараён рӯ ба беҳбудӣ меорад. Баъди 30–45 дақиқа дамкӯтаҳӣ рафъ, кабудии пӯст (сианоз) кам, забон тар ва овозу набз пайдо мешавад. Бо мақсади ба дигар маҳалҳо паҳн нагаштан, манбаи В.-ро зуд барҳам додан лозим аст. Солҳои 90 садаи XX ва миёнаи солҳои 2000-ум дар баъзе ноҳияҳои Тоҷикистон ҳодисаҳои ба Вабо гирифтор шудани одамон ҷой доштанд. Дар як муддати кӯтоҳ садҳо нафар бемор гаштанд, вале бо андешидани тадбирҳои зарурӣ эпидемия пешгирӣ карда шуд. Ҳангоми пайдоиши Вабо маҳалро мамнӯъ (карантин) эълон карда, рафтуомади одамонро манъ менамоянд. Беморон, инчунин ашхоси ба бемории Вабо гумонбар, зуд дар бемористон бистарӣ ва манзили онҳо гандзудоӣ (дизенфексия) карда мешавад. Ҳомилони вибрион ва одамонеро, ки бо онҳо алоқа доштанд, дар ҷойи алоҳида бистарӣ мекунанд, манзил ва асбобу анҷоми онҳоро безарар мегардонанд. Беморони шифоёфта баъди 3 бор натиҷаи манфӣ додани таҳқиқ (кишт)-и наҷосат аз касалхона ҷавоб дода мешаванд. Онҳо ва ҳамчунин ашхосе, ки бо беморон алоқа доштанд, тӯли як сол зери назорати дармонгоҳи махсус қарор мегиранд. == Таърих == [[акс:Cholera.jpg|мини|слева|[[Марг (тамсол)|Тамсоли марг]], ки беморони марговари ваборо медаравад. Муқоваи маҷаллаи аввали асри XX]] [[акс:Africa cholera2008b.jpg|мини|Бемории вабо дар Африқо дар соли 2008]] [[акс:Bräcke askgravlund2.jpg|мини|Қабристони собиқи вабо дар Шветсия]] Инсоният дар тӯли таърихи худ гоҳ-гоҳ аз хуруҷҳои харобиовари вабо азият мекашид. Ҳамаи пандемияҳои вабо дар саросари ҷаҳон аз водии [[Ганг (дарё)|дарёи Ганг]] паҳн шудаанд, ки дар он ҷо ин беморӣ аз замони антиқа маълум аст<ref>{{Статья |автор=David A. Sack, R. Bradley Sack, G. Balakrish Nair, A. K. Siddique |год=2004-01-17 |doi=10.1016/s0140-6736(03)15328-7 |issn=1474-547X |выпуск=9404 |страницы=223—233 |издание=[[The Lancet]] |заглавие=Cholera |ссылка=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/14738797 |том=363 |издательство=[[Elsevier]] |archive-date=2015-07-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150729041238/http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/14738797 }}</ref>. Гармии доимӣ, олудагии обҳои дарё ва ҷамъшавии оммавии одамон дар назди дарёҳо ҳангоми маросимҳое мисли [[Кумбха-мела]], ба паҳншавии беморӣ дар нимҷазираи Ҳиндустон мусоидат мекарданд. Гарчанде ки дар Аврупо дар бораи вабо ҳанӯз [[Гиппократ]] ва [[Гален]] навишта буданд<ref>{{Статья |автор=Antonis A. Kousoulis |год=2012-3 |doi=10.3201/eid1803.111636 |issn=1080-6040 |выпуск=3 |страницы=540 |издание={{Нп3|Бемориҳои сироятии пайдошаванда (маҷалла)|Emerging Infectious Diseases||Emerging Infectious Diseases (journal)}} |заглавие=Etymology of Cholera |ссылка=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3309598/ |том=18 |язык=en |издательство=[[Марказҳои назорат ва пешгирии бемориҳои ИМА|Centers for Disease Control and Prevention]] |archive-date=2021-02-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210213034208/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3309598/ }}</ref>, то асри XIX ин беморӣ дар ҷануби Осиё маҳдуд буд. Аз соли 1817 мавҷи [[пандемия|пандемияҳои]] пайваста оғоз мешавад, ки дар асри XIX нисбат ба хуруҷи ҳар бемории дигар бештар ҷони одамонро рабудаанд. Чунин фарзия мавҷуд аст, ки сабаби пандемияҳо мутатсияи барангезандаи вабо дар Бангола дар «соли бе тобистон» гардид, ки бар асари шароити ғайримуқаррарии обу ҳавои соли 1816 ба вуҷуд омада буд<ref>{{Книга|автор=William K. Klingaman, Nicholas P. Klingaman |год=2013-02-26 |isbn=9781250012067 |страниц=352 |издательство=St. Martin's Press |заглавие=The Year Without Summer: 1816 and the Volcano That Darkened the World and Changed History |ссылка=https://books.google.com/books?id=O8WoqlSDXH0C&pg=RA1-PT218}}</ref>. Дар соли 1817 [[пандемияи якуми вабо]] бидуни истисно ҳамаи кишварҳои Осиёро фаро гирифт ва то ба [[Астрахан]] расид. Танҳо дар [[Бангкок]] на камтар аз 30 ҳазор сокин ба ҳалокат расиданд ва шумораи умумии қурбониёни пандемия бо рақамҳои шашрақамӣ ҳисоб карда мешавад. Танҳо зимистони ғайримуқаррарии сарди солҳои 1823—1824, ки ҳатто дар кишварҳои ҷанубӣ дарёҳоро ях баст, нагузошт, ки беморӣ ба Аврупо ворид шавад. [[Пандемияи дуюми вабо]] дар ҳамвориҳои Ганг дар соли 1829 хуруҷ кард ва пурра 20 сол давом ёфт. Такмили роҳҳои алоқа, ҳаракати доимии артишҳо ва тиҷорати мустамликавӣ паҳншавии бемориро дар байни кишварҳо осон мекарданд. Дар давоми ин пандемия беморӣ бори аввал ба [[Аврупо]], ба [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|ИМА]] ва ба Ҷопон ворид шуд. Авҷи эпидемия дар Русия ба нимаи дуюми соли 1830 ва нимаи аввали соли 1831 рост омад. Одамони ноогоҳ дастаҳоеро, ки ба [[Дезинфексия|безараргардонии]] чоҳҳо бо оҳакхлорид машғул буданд, заҳролудкунанда пиндошта, барои ҷустуҷӯи душманон ба беморхонаҳои давлатӣ ҳуҷум мекарданд — дар кишвар мавҷи шӯришҳои вабо ба амал омад. [[Пандемияи сеюми вабо]] ба солҳои 1850 рост омад ва бо замони [[Ҷанги Қрим]] мувофиқат кард. Танҳо дар Русия шумораи қурбониён аз як миллион нафар гузашт<ref>Geoffrey A. Hosking. ''Russia and the Russians: a history''. Harvard University Press, 2001. ISBN 0-674-00473-6. P. 9.</ref>. Ин эпидемия марговартарин дар асри XIX буд<ref>{{Cite web|url=http://www.cbc.ca/health/story/2008/05/09/f-cholera-outbreaks.html|title=Cholera's seven pandemics|date=2008-05-09|access-date=2019-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20081216071746/http://www.cbc.ca/health/story/2008/05/09/f-cholera-outbreaks.html|archive-date=2008-12-16|url-status=bot: unknown}}</ref>. Сироятёбии панҷсад нафар дар моҳи сентябри соли 1854 дар маркази [[Лондон]] Англияи Викторияро ба даҳшат овард ва ба шарофати тадқиқоти [[Ҷон Сноу (пизишк)|Ҷ. Сноу]], такмили системаҳои обтаъминкунӣ ва канализатсияро суръат бахшид. Дар маҷмӯъ олимон ҳафт пандемияи ваборо ҷудо мекунанд: [[Пандемияи якуми вабо|Пандемияи якум]], солҳои 1816—1824 [[Пандемияи дуюми вабо|Пандемияи дуюм]], солҳои 1829—1851 [[Пандемияи сеюми вабо|Пандемияи сеюм]], солҳои 1852—1860 [[Пандемияи чоруми вабо|Пандемияи чорум]], солҳои 1863—1875 [[Пандемияи панҷуми вабо|Пандемияи панҷум]], солҳои 1881—1896 [[Пандемияи шашуми вабо|Пандемияи шашум]], солҳои 1899—1923 [[Пандемияи ҳафтуми вабо|Пандемияи ҳафтум]], солҳои 1961—1975 Дар соли 1905 дар истгоҳи карантинии Эл-Тор намуди нави барангезанда ҷудо карда шуд, ки ба шарафи истгоҳ номгузорӣ гардид. Пандемияи ҳафтум, бархилофи пандемияҳои қаблӣ, тавассути {{не переведено 3|Вибриони Эл-Тор|вибриони Эл-Тор|en|El Tor}} ба вуҷуд омадааст<ref>Онищенко Г. Г., Москвитина Э. А., Кругликов В. Д., Титова С. В., Адаменко О. Л., Водопьянов А. С., Водопьянов С. О. Эпидемиологический надзор за холерой в России в период седьмой пандемии//Вестник РАМН. — 2015. — Т. 70(2). — С. 249—256</ref>. Бо оғози пандемияҳо донишҳои илмӣ дар бораи вабо ташаккул ёфтанд. Вақте ки беморӣ ба қисмҳои артиши Бритониё дар Ҳиндустон зарба зад, тадқиқотҳои аввалин пайдо шуданд, ки ба дарки беҳтари сабабҳои пайдоиш ва паҳншавии ин беморӣ ва роҳҳои табобати муносиби он равона шуда буданд. Аммо то нимаи асри XX вабо яке аз хатарноктарин бемориҳои эпидемикӣ боқӣ мемонд, ки садҳо ҳазор ва ҳатто миллионҳо ҷонро мерабуд. [[акс:Cholera.png|мини|320px|Вабо дар ҷаҳони муосир: {{легенда|#FF0000|минтақаҳои эндемикӣ}} {{легенда|#E0C000|хуруҷҳои даврии беморӣ}}]] Дар ҷаҳони муосир вабо дигар он хатареро, ки қаблан дошт, надорад, аммо то ҳол ҳолатҳои алоҳида ва ҳатто хуруҷи эпидемияи вабо дар кишварҳои рӯ ба тараққӣ ва камбизоат, махсусан ҳангоми офатҳои табиии оммавӣ, масалан, ҳангоми [[заминларза|заминларзаҳо]] ба қайд гирифта мешаванд. Чунончи, эпидемия дар Гаити, ки моҳи октябри соли 2010 оғоз ёфт, 7 % аҳолии ин давлатро фаро гирифт ва то моҳи майи соли 2015 ҷони 9700 нафарро рабуд<ref>{{Cite web|url=https://www.paho.org/hq/dmdocuments/2014/2014-nov-6-cha-cholera-epi-update.pdf|title=Epidemiological Update. Cholera|website=Pan American Health Organization|date=2014-11-06|lang=en|access-date=2019-08-09|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304060935/http://www.paho.org/hq/index.php?option=com_docman&task=doc_view&gid=28070+&Itemid=999999&lang=fr|url-status=live}}</ref>. == Адабиёт == * Руднев Г. П. Клиника карантинных инфекций. М., 1972; * Руководство по клинике, диагностике и лечению опасных инфекционных болезней. М., 1994; * Камардинов Х. К., Ахмедов А. А. Холера Эль-Тор. Клиника, лечение, диагностика, диспансеризация переболевших и санация вибриононосителей. Д., 1994; * Қамардинов Х. Қ. Бемориҳои сироятӣ. Д., 2000; * Камардинов Х. К. Клиника опасных инфекционных болезней. Д., 2007. Ҳамон. Инфекционные и паразитарные болезни. Д., 2009. == Сарчашма == * {{ЭМТ| Вабо|3|муаллиф= }} {{Пизишкӣ-нопурра}} {{Бемориҳо}} tftgckmnr9exqhfc80n883dhi8usgf9 1463459 1463458 2026-04-07T04:18:38Z Navruzov Abdulmalik 57291 викисозӣ, илова, дақиқсозӣ 1463459 wikitext text/x-wiki {{Ҳолати тиббӣ |ном = |синонимҳо = <!-- ё |синоним= --> |тасвир = |андозаи тасвир = |матани алт = |тасвир_thumbtime = |зернависи_тасвир = |бар = |тасвир2 = |андозаи тасвир2 = |матани алт2 = |тасвир_thumbtime2 = |зернависи_тасвир2 = |бар2 = |талаффуз = |талаффуз2 = |ихтисос = <!-- аз Wikidata; аз нав навиштан мумкин аст --> |нишонаҳо = |вазниншавӣ = |оғози беморӣ = |давомнокӣ = |навъҳо = |сабабҳо = <!-- ё |сабаб= --> |хавфҳо = <!-- ё |хавф= --> |ташхис = |дифференсиалӣ = |пешгирӣ = |табобат = <!-- ё |муолиҷа= --> |доруворӣ = |пешгӯиҳо = |паҳншавӣ = <!-- инчунин |адади беморон= ё |Frequency= --> |маргҳо = }} {{ТаснифиБеморӣ}} '''Бемории вабо''', '''холера''' {{Lang-grc|χολή «заҳра» ва ῥέω «ҷорӣ шудан»}} — бемории шадиду хавфноки сироятӣ. Ангезандаи Вабо. ({{Lang-la|Vibrio cholerae}}) [[вибрион]] ном дошта, онро соли 1883 микробиологи олмонӣ Р. Кох кашф кардааст. Вибриони В. зери таъсири нури офтоб, ҳарорати баланд (мас., ҷӯшонидан) ва беобӣ зуд маҳв мешавад; дар оби равон 3–5 ва дар наҷосат то 30 рӯз, дар ҷойи торику намнок то 2 моҳ зинда мемонад, ба таъсири маводди гандзудо (дезинфексия) ва маҳлули кислотаҳо тоб намеорад. Манбаи сироят бемор, бемори шифоёфта ва ҳомилони ангезаи Вабо мебошанд. Ангезаҳои беморӣ ба муҳит ба воситаи наҷосат ва қай хориҷ мешаванд. Ангезаҳоро хусусан ашхоси гирифтори Вабои сабук ва ниҳонӣ, инчунин магасҳо паҳн мекунанд. Ангезаи Вабо ба воситаи хӯрокворӣ, об, ҳамчунин дасти чиркин ва асбобҳои рӯзгор, ки аз наҷосат ва қайи бемор олуда гаштаанд, мегузарад. Вогириҳои Вабо тамосӣ, маишӣ, обӣ, ғизоӣ ва омехта мешаванд. Бештар вогириҳои обӣ ва обиву тамосии Вабо дучор меоянд. В. асосан тобистону тирамоҳ авҷ мегиранд. Ангезаҳои Вабо ба ҷисми [[одам]] аз роҳи узвҳои гувориш (ҳозима) ворид мешаванд. Онҳо аксаран дар меъда зери таъсири кислотаи хлорид маҳв мегарданд. Беморӣ ҳамон вақт сар мезанад, ки агар ангезаҳо аз меъда гузашта, дар рӯдаи борик ҷой гиранд ва афзоиш ёфта хориҷ шаванд. Давраи ниҳонии Вабо аз чанд соат то 5 шаборӯз (бештар 2–3 рӯз) давом мекунад. Вобаста ба зоҳир шудани аломатҳои В., ки асосан камшавии об дар бадан аст, он сабук, миёна, вазнин ва беҳад вазнин мешавад. Олими рус В. И. Покровский чаҳор дараҷаи камоб гардидани баданро муайян кардааст: дараҷаи I – об баробари 1–3 дарсади массаи бадан кам мешавад (Вабои сабук); дараҷаи II– камшавии моеот ба 4–6 дарсад мерасад (Вабои андаке вазнин); дараҷаи III – тақр. 7–9 дарсади оби андомгон кам мешавад (Вабои вазнин); дараҷаи IV– камшавии моеот 9 дарсадро ташкил мекунад (Вабои беҳад вазнин). Ташхиси Вабо дар давраи вогирӣ (эпидемия) чандон душвор нест. Онро ҳатто метавон фақат дар асоси аломатҳои беморӣ (клиникӣ) муайян намуд. Дар маҳалҳои вабозада беморон ва ашхоси гирифтори амрози шадиди меъдаву рӯда бояд ҳатман ошкор карда шаванд; кормандони тиббӣ ҳавлӣ ба ҳавлӣ гарданд, беморонро ба қайд гирифта, дар шифохона бистарӣ гардонанд. Доруҳое, ки барои табобати В. истифода мешаванд, мувозанати обу намакро дар организм барқарор сохта, заҳролудиро рафъ ва ангезаи бемориро маҳв менамоянд. Одатан, пас аз 15–25 дақиқаи истифодаи маҳлули намак набз ва фишори шараён рӯ ба беҳбудӣ меорад. Баъди 30–45 дақиқа дамкӯтаҳӣ рафъ, кабудии пӯст (сианоз) кам, забон тар ва овозу набз пайдо мешавад. Бо мақсади ба дигар маҳалҳо паҳн нагаштан, манбаи В.-ро зуд барҳам додан лозим аст. Солҳои 90 садаи XX ва миёнаи солҳои 2000-ум дар баъзе ноҳияҳои Тоҷикистон ҳодисаҳои ба Вабо гирифтор шудани одамон ҷой доштанд. Дар як муддати кӯтоҳ садҳо нафар бемор гаштанд, вале бо андешидани тадбирҳои зарурӣ эпидемия пешгирӣ карда шуд. Ҳангоми пайдоиши Вабо маҳалро мамнӯъ (карантин) эълон карда, рафтуомади одамонро манъ менамоянд. Беморон, инчунин ашхоси ба бемории Вабо гумонбар, зуд дар бемористон бистарӣ ва манзили онҳо гандзудоӣ (дизенфексия) карда мешавад. Ҳомилони вибрион ва одамонеро, ки бо онҳо алоқа доштанд, дар ҷойи алоҳида бистарӣ мекунанд, манзил ва асбобу анҷоми онҳоро безарар мегардонанд. Беморони шифоёфта баъди 3 бор натиҷаи манфӣ додани таҳқиқ (кишт)-и наҷосат аз касалхона ҷавоб дода мешаванд. Онҳо ва ҳамчунин ашхосе, ки бо беморон алоқа доштанд, тӯли як сол зери назорати дармонгоҳи махсус қарор мегиранд. == Таърих == [[акс:Cholera.jpg|мини|слева|[[Марг (тамсол)|Тамсоли марг]], ки беморони марговари ваборо медаравад. Муқоваи маҷаллаи аввали асри XX]] [[акс:Africa cholera2008b.jpg|мини|Бемории вабо дар Африқо дар соли 2008]] [[акс:Bräcke askgravlund2.jpg|мини|Қабристони собиқи вабо дар Шветсия]] Инсоният дар тӯли таърихи худ гоҳ-гоҳ аз хуруҷҳои харобиовари вабо азият мекашид. Ҳамаи пандемияҳои вабо дар саросари ҷаҳон аз водии [[Ганг (дарё)|дарёи Ганг]] паҳн шудаанд, ки дар он ҷо ин беморӣ аз замони антиқа маълум аст<ref>{{Статья |автор=David A. Sack, R. Bradley Sack, G. Balakrish Nair, A. K. Siddique |год=2004-01-17 |doi=10.1016/s0140-6736(03)15328-7 |issn=1474-547X |выпуск=9404 |страницы=223—233 |издание=[[The Lancet]] |заглавие=Cholera |ссылка=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/14738797 |том=363 |издательство=[[Elsevier]] |archive-date=2015-07-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150729041238/http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/14738797 }}</ref>. Гармии доимӣ, олудагии обҳои дарё ва ҷамъшавии оммавии одамон дар назди дарёҳо ҳангоми маросимҳое мисли [[Кумбха-мела]], ба паҳншавии беморӣ дар нимҷазираи Ҳиндустон мусоидат мекарданд. Гарчанде ки дар Аврупо дар бораи вабо ҳанӯз [[Гиппократ]] ва [[Гален]] навишта буданд<ref>{{Статья |автор=Antonis A. Kousoulis |год=2012-3 |doi=10.3201/eid1803.111636 |issn=1080-6040 |выпуск=3 |страницы=540 |издание={{Нп3|Бемориҳои сироятии пайдошаванда (маҷалла)|Emerging Infectious Diseases||Emerging Infectious Diseases (journal)}} |заглавие=Etymology of Cholera |ссылка=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3309598/ |том=18 |язык=en |издательство=[[Марказҳои назорат ва пешгирии бемориҳои ИМА|Centers for Disease Control and Prevention]] |archive-date=2021-02-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210213034208/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3309598/ }}</ref>, то асри XIX ин беморӣ дар ҷануби Осиё маҳдуд буд. Аз соли 1817 мавҷи [[пандемия|пандемияҳои]] пайваста оғоз мешавад, ки дар асри XIX нисбат ба хуруҷи ҳар бемории дигар бештар ҷони одамонро рабудаанд. Чунин фарзия мавҷуд аст, ки сабаби пандемияҳо мутатсияи барангезандаи вабо дар Бангола дар «соли бе тобистон» гардид, ки бар асари шароити ғайримуқаррарии обу ҳавои соли 1816 ба вуҷуд омада буд<ref>{{Книга|автор=William K. Klingaman, Nicholas P. Klingaman |год=2013-02-26 |isbn=9781250012067 |страниц=352 |издательство=St. Martin's Press |заглавие=The Year Without Summer: 1816 and the Volcano That Darkened the World and Changed History |ссылка=https://books.google.com/books?id=O8WoqlSDXH0C&pg=RA1-PT218}}</ref>. Дар соли 1817 [[пандемияи якуми вабо]] бидуни истисно ҳамаи кишварҳои Осиёро фаро гирифт ва то ба [[Астрахан]] расид. Танҳо дар [[Бангкок]] на камтар аз 30 ҳазор сокин ба ҳалокат расиданд ва шумораи умумии қурбониёни пандемия бо рақамҳои шашрақамӣ ҳисоб карда мешавад. Танҳо зимистони ғайримуқаррарии сарди солҳои 1823—1824, ки ҳатто дар кишварҳои ҷанубӣ дарёҳоро ях баст, нагузошт, ки беморӣ ба Аврупо ворид шавад. [[Пандемияи дуюми вабо]] дар ҳамвориҳои Ганг дар соли 1829 хуруҷ кард ва пурра 20 сол давом ёфт. Такмили роҳҳои алоқа, ҳаракати доимии артишҳо ва тиҷорати мустамликавӣ паҳншавии бемориро дар байни кишварҳо осон мекарданд. Дар давоми ин пандемия беморӣ бори аввал ба [[Аврупо]], ба [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|ИМА]] ва ба Ҷопон ворид шуд. Авҷи эпидемия дар Русия ба нимаи дуюми соли 1830 ва нимаи аввали соли 1831 рост омад. Одамони ноогоҳ дастаҳоеро, ки ба [[Дезинфексия|безараргардонии]] чоҳҳо бо оҳакхлорид машғул буданд, заҳролудкунанда пиндошта, барои ҷустуҷӯи душманон ба беморхонаҳои давлатӣ ҳуҷум мекарданд — дар кишвар мавҷи шӯришҳои вабо ба амал омад. [[Пандемияи сеюми вабо]] ба солҳои 1850 рост омад ва бо замони [[Ҷанги Қрим]] мувофиқат кард. Танҳо дар Русия шумораи қурбониён аз як миллион нафар гузашт<ref>Geoffrey A. Hosking. ''Russia and the Russians: a history''. Harvard University Press, 2001. ISBN 0-674-00473-6. P. 9.</ref>. Ин эпидемия марговартарин дар асри XIX буд<ref>{{Cite web|url=http://www.cbc.ca/health/story/2008/05/09/f-cholera-outbreaks.html|title=Cholera's seven pandemics|date=2008-05-09|access-date=2019-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20081216071746/http://www.cbc.ca/health/story/2008/05/09/f-cholera-outbreaks.html|archive-date=2008-12-16|url-status=bot: unknown}}</ref>. Сироятёбии панҷсад нафар дар моҳи сентябри соли 1854 дар маркази [[Лондон]] Англияи Викторияро ба даҳшат овард ва ба шарофати тадқиқоти [[Ҷон Сноу (пизишк)|Ҷ. Сноу]], такмили системаҳои обтаъминкунӣ ва канализатсияро суръат бахшид. Дар маҷмӯъ олимон ҳафт пандемияи ваборо ҷудо мекунанд: [[Пандемияи якуми вабо|Пандемияи якум]], солҳои 1816—1824 [[Пандемияи дуюми вабо|Пандемияи дуюм]], солҳои 1829—1851 [[Пандемияи сеюми вабо|Пандемияи сеюм]], солҳои 1852—1860 [[Пандемияи чоруми вабо|Пандемияи чорум]], солҳои 1863—1875 [[Пандемияи панҷуми вабо|Пандемияи панҷум]], солҳои 1881—1896 [[Пандемияи шашуми вабо|Пандемияи шашум]], солҳои 1899—1923 [[Пандемияи ҳафтуми вабо|Пандемияи ҳафтум]], солҳои 1961—1975 Дар соли 1905 дар истгоҳи карантинии Эл-Тор намуди нави барангезанда ҷудо карда шуд, ки ба шарафи истгоҳ номгузорӣ гардид. Пандемияи ҳафтум, бархилофи пандемияҳои қаблӣ, тавассути {{не переведено 3|Вибриони Эл-Тор|вибриони Эл-Тор|en|El Tor}} ба вуҷуд омадааст<ref>Онищенко Г. Г., Москвитина Э. А., Кругликов В. Д., Титова С. В., Адаменко О. Л., Водопьянов А. С., Водопьянов С. О. Эпидемиологический надзор за холерой в России в период седьмой пандемии//Вестник РАМН. — 2015. — Т. 70(2). — С. 249—256</ref>. Бо оғози пандемияҳо донишҳои илмӣ дар бораи вабо ташаккул ёфтанд. Вақте ки беморӣ ба қисмҳои артиши Бритониё дар Ҳиндустон зарба зад, тадқиқотҳои аввалин пайдо шуданд, ки ба дарки беҳтари сабабҳои пайдоиш ва паҳншавии ин беморӣ ва роҳҳои табобати муносиби он равона шуда буданд. Аммо то нимаи асри XX вабо яке аз хатарноктарин бемориҳои эпидемикӣ боқӣ мемонд, ки садҳо ҳазор ва ҳатто миллионҳо ҷонро мерабуд. [[акс:Cholera.png|мини|320px|Вабо дар ҷаҳони муосир: {{легенда|#FF0000|минтақаҳои эндемикӣ}} {{легенда|#E0C000|хуруҷҳои даврии беморӣ}}]] Дар ҷаҳони муосир вабо дигар он хатареро, ки қаблан дошт, надорад, аммо то ҳол ҳолатҳои алоҳида ва ҳатто хуруҷи эпидемияи вабо дар кишварҳои рӯ ба тараққӣ ва камбизоат, махсусан ҳангоми офатҳои табиии оммавӣ, масалан, ҳангоми [[заминларза|заминларзаҳо]] ба қайд гирифта мешаванд. Чунончи, эпидемия дар Гаити, ки моҳи октябри соли 2010 оғоз ёфт, 7 % аҳолии ин давлатро фаро гирифт ва то моҳи майи соли 2015 ҷони 9700 нафарро рабуд<ref>{{Cite web|url=https://www.paho.org/hq/dmdocuments/2014/2014-nov-6-cha-cholera-epi-update.pdf|title=Epidemiological Update. Cholera|website=Pan American Health Organization|date=2014-11-06|lang=en|access-date=2019-08-09|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304060935/http://www.paho.org/hq/index.php?option=com_docman&task=doc_view&gid=28070+&Itemid=999999&lang=fr|url-status=live}}</ref>. == Этиология == {{main|Вибриони вабо}} [[акс:O139Bengal.jpg|thumb|220px|Эпидемияи Vibrio cholerae O139 Bengal дар солҳои 1992—1994. Паҳншавӣ{{legend-line|#0090FF solid| марти соли 1993}}{{legend-line|#FF0000 solid| октябри соли 1994}} ]] Зиёда аз 150 серогурӯҳҳои ''[[Вибриони вабо|Vibrio cholerae]]'' маълуманд, ки бо О-[[антиген]] фарқ мекунанд; онҳоро ба вибрионҳои вабои бо хунобаи типи О1 [[Агглютинатсия|агглютинатсияшаванда]] (''V. cholerae'' O1) ва ба вибрионҳои ба вабо монанд — НАГ-вибрионҳо, ки бо хунобаи типи О1 агглютинатсия намешаванд (''V. cholerae non О1'', мувофиқан: ''V. cholerae'' О2, О3 ва ғайра қайд мешаванд) ҷудо мекунанд<ref name="БМЭ-3изд-ТОМ-27" />. Вабои «классикӣ» тавассути вибриони вабои серогурӯҳи О1 ба вуҷуд меояд. Ду биовар (биотип)-и ин серогурӯҳро фарқ мекунанд: классикӣ (''V. cholerae biovar cholerae'') ва Эл-Тор (''V. cholerae biovar eltor'')<ref>{{Статья |год=2010-03-26 |issn=0049-8114 |выпуск=13 |страницы=117—128 |издание=Releve Epidemiologique Hebdomadaire |заглавие=Cholera vaccines: WHO position paper |ссылка=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20349546 |том=85 |archive-date=2020-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200221184412/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20349546 }}</ref>. Аз рӯи хусусиятҳои морфологӣ, културалӣ ва серологӣ онҳо ба ҳам монанданд: чӯбчаҳои кӯтоҳи каҷшудаи ҳаракаткунанда, ки қамчинча доранд, аэробҳои грамманфӣ, бо [[Рангҳо|рангҳои]] анилинӣ нағз ранг мегиранд, спора ва капсула ҳосил намекунанд, дар муҳитҳои ишқорӣ ([[Водородный показатель|pH]] 7,6-9,2) дар ҳарорати 10-40 °C мерӯянд. Вибрионҳои вабои Эл-Тор бархилофи вибрионҳои классикӣ қодиранд эритроситҳои [[Гӯсфанд|гӯсфандро]] гемолиз кунанд (на ҳамеша). Ҳар яке аз ин биотипҳо аз рӯи О-антиген (соматикӣ) ба серотипҳо ҷудо мешаванд. Серотипи Инаба (Inaba) дорои фраксияи С, серотипи Огава (Ogawa) — фраксияи B ва серотипи Гикошима (Hikojima) — фраксияҳои А, B ва С мебошанд. Н-антигени вибрионҳои вабо (қамчинчагӣ) — барои ҳамаи серотипҳо умумӣ аст. Вибрионҳои вабо токсини вабо — энтеротоксини сафедавиро ҳосил мекунанд. НАГ-вибрионҳо дараҷаҳои гуногуни вазнини диареяи ба вабо монандро ба вуҷуд меоранд, ки баъзан метавонад бо марг анҷом ёбад. Ҳамчун мисол метавон эпидемияи калонеро овард, ки тавассути ''V. cholerae'' серогурӯҳи О139 Bengal ба вуҷуд омадааст. Он моҳи октябри соли [[1992]] дар бандари [[Мадрас]]-и Ҷануби [[Ҳиндустон]] оғоз ёфта, бо суръат дар соҳилҳои [[Бангола]] паҳн шуд ва моҳи декабри соли [[1992]] ба [[Бангладеш]] расид, ки дар он ҷо танҳо дар 3 моҳи аввали соли [[1993]] зиёда аз 100 000 ҳолати бемориро ба вуҷуд овард. == Эпидемиология == Мувофиқи баҳои [[Созмони умумиҷаҳонии тандурустӣ]], дар соли 2010 дар ҷаҳон аз 3 то 5 миллион ҳолати бемории вабо ва 100—130 ҳазор ҳолати марг ба қайд гирифта шудааст<ref name=WHO2010>{{cite web|url=http://www.who.int/immunization/Cholera_PP_Accomp_letter__Mar_10_2010.pdf|title=Cholera vaccines. A brief summary of the March 2010 position paper|format=PDF|work=[[Всемирная организация здравоохранения|World Health Organization]]|archive-url=https://www.webcitation.org/683ZsKPiv?url=http://www.who.int/immunization/Cholera_PP_Accomp_letter__Mar_10_2010.pdf|archive-date=2012-05-30|access-date=2012-03-10|url-status=live}}</ref>. Ин бемориҳо асосан дар кишварҳои рӯ ба тараққӣ рух додаанд<ref>{{статья|заглавие=Vibrio cholerae and cholera: out of the water and into the host |издание={{Нп3|Microbiology and Molecular Biology Reviews}} |том=26 |номер=2 |страницы=125—139 |pmid=12069878 |doi=10.1111/j.1574-6976.2002.tb00605.x |язык=en |тип=journal |автор=Reidl J., Klose K.E. |месяц=6 |год=2002 |издательство={{Нп3|American Society for Microbiology}}}}</ref>. Дар аввали солҳои 1980-ум сатҳи фавт зиёда аз 3 миллион нафар дар як сол баҳо дода мешуд<ref name=Lancet2004>{{статья|заглавие=Cholera |ссылка=https://archive.org/details/sim_the-lancet_2004-01-17_363_9404/page/222 |издание=[[The Lancet]] |том=363 |номер=9404 |страницы=223—233 |pmid=14738797 |doi=10.1016/S0140-6736(03)15328-7 |язык=en |автор=Sack D.A., Sack R.B., Nair G.B., Siddique A.K. |месяц=1 |год=2004 |издательство=[[Elsevier]]}}</ref>. Шумораи дақиқи ҳолатҳои бемориро муайян кардан душвор аст, зеро дар бораи бисёре аз онҳо бинобар хавфи таъсири манфии хуруҷи вабо ба ҷараёни сайёҳон дар ин кишварҳо гузориш дода намешавад<ref name=NEJM2006>{{статья|заглавие=Getting serious about cholera |ссылка=https://archive.org/details/sim_new-england-journal-of-medicine_2006-08-17_355_7/page/648 |издание=[[The New England Journal of Medicine]] |том=355 |номер=7 |страницы=649—651 |pmid=16914700 |doi=10.1056/NEJMp068144 |язык=en |автор=Sack D.A., Sack R.B., Chaignat C.L. |месяц=8 |год=2006}}</ref>. Дар айни замон вабо дар бисёр минтақаҳои ҷаҳон хусусияти эпидемикӣ ва эндемикӣ дорад<ref name=Lancet2004/>. Ҳамаи роҳҳои интиқоли вабо — вариантҳои механизми фекалӣ-оралӣ мебошанд. Манбаи сироят одам аст — бемори вабо ва барандаи солим (транзиторӣ)-и вибрион, ки ба муҳити атроф ''Vibrio cholerae''-ро бо наҷосат ва қай ҷудо мекунанд. Дар паҳншавии беморӣ барандагони беаломати вибрион нақши калон доранд. Таносуби барандагон/беморон метавонад ҳангоми варианти ''V. cholerae biovar cholerae'' ба 10-20:1 ва ҳангоми ''V. cholerae biovar eltor'' ба 20-40:1 расад<ref>[https://gmpb2.ru/images/news/2022/1107/1.pdf Холера СЗГМУ им. И.И. Мечникова]</ref>. Сироятёбӣ асосан ҳангоми нӯшидани [[об]]и безарарнашуда, фурӯ бурдани об ҳангоми оббозӣ дар ҳавзҳои олудашуда, ҳангоми рӯйшӯӣ ва инчунин шустани зарфҳо бо оби сироятёфта ба амал меояд. Сироятёбӣ метавонад ҳангоми истеъмоли ғизои (олудашуда), ки дар вақти коркарди пазандагӣ, нигоҳдорӣ, шустан ё тақсими он сироят ёфтааст, ба хусус бо маҳсулоте, ки коркарди ҳароратӣ намебинанд (моллюскҳо, креветкаҳо, моҳии хушк ва камнамак), рӯй диҳад. Роҳи интиқоли тамосӣ-маишӣ (тавассути дастҳои олуда) низ имконпазир аст. Ба ғайр аз ин, вибрионҳои вабо метавонанд тавассути магасҳо интиқол ёбанд. Ҳангоми паҳншавии беморӣ шароитҳои бади санитарию гигиенӣ, зичии аҳолӣ ва муҳоҷирати зиёди аҳолӣ нақши муҳим мебозанд. Дар ин ҷо бояд марказҳои эндемикӣ ва воридотии ваборо қайд кард. Дар минтақаҳои эндемикӣ ([[Осиёи Ҷанубу Шарқӣ]], [[Африқо]], [[Амрикои Лотинӣ]]) вабо дар давоми сол ба қайд гирифта мешавад. Эпидемияҳои воридотӣ ба муҳоҷирати интенсивии аҳолӣ вобастаанд. Дар минтақаҳои эндемикӣ кӯдакон бештар бемор мешаванд, зеро аҳолии калонсол аллакай дорои иммунитети табиии пайдошуда мебошанд. Дар аксари ҳолатҳо болоравии бемориро дар мавсими гарм мушоҳида мекунанд. Тақрибан дар 4—5 %-и беморони шифоёфта барандагии музмини вибрион дар халтаи талха ташаккул меёбад. Ин махсусан барои шахсони калонсол хос аст. Пас аз бемории гузаронидашуда дар организми шахси шифоёфта иммунитет пайдо мешавад, ки ин сироятёбиро бо дигар серотипҳои ''Vibrio cholerae'' истисно намекунад. == Аломатҳо == Вабо ногаҳон авҷ гирифта, шабона ё субҳдам дар бемор хоҳиши беисти қазои ҳоҷат пайдо мешавад. Шикам дард намекунад ва тоб ҳам намедиҳад. Наҷосат аввал бетағйир буда, якҷо бо боқимондаҳои ғизо меояд. Сипас он обакии [[зард]] ва минбаъд мисли ҷӯшобаи биринҷ шуда, бӯйи моҳӣ мекунад. Бемор дар як шабонарӯз аз 3 то 10 маротиба таҳорат мешиканад, камиштиҳо ва ташна мешавад. Ҳарорати бадан муътадил, набз тез, забон хушк буда, шикам садо медиҳад. Дар сурати сабук ҷараён ёфтани беморӣ, исҳол аз чанд соат то 1–2 шабонарӯз давом мекунад (камобии дараҷаи I). Дар ҳолатҳои рӯ ба вазнинӣ овардани В. бемор дар як шаборӯз 15–20 бор ба қазои ҳоҷат меравад, қай мекунад; қай обакӣ, омехта бо талха аст (камобии дараҷаи II). Вазъи умумии бемор бад ва ӯ беҳол мешавад, ташна мемонад, даҳонаш мехушкад; мушакҳои соқи пой, каф ва панҷаи баъзе беморон раг мекашанд, пешоб кам мегардад. Ҳарорати бадан, одатан, бетағйир, пӯст бетароват, халташакл ва кабудча мешавад, луобпардаҳо хушк шуда овоз мегирад. Ҳангоми ба таъхир гузоштани муолиҷа дар тӯли чанд соат об ба 7–8 дарсади массаи бадан кам мешавад (камобии дараҷаи III). Вазъи бемор хеле бад шуда, нишонаҳои заҳролудӣ падид меоянд; тарҳи рӯй теғадор шуда, чашмон фурӯ мераванд, луобпардаҳову пӯст мехушканд, пӯсти панҷаҳо халта мезанад; фишори шараён якбора паст мешавад. Ҳарорати бадан муътадил ё аз меъёр паст мешавад (камобии дараҷаи IV). Вазъи бемор рӯ ба табоҳӣ меорад, исҳол ва қай, ки зуд-зуд рух менамуданд, кам ё батамом қатъ мегарданд, нӯги бинӣ, гӯш, лаб ва пилки чашм бунафш ё пурра сиёҳ, чеҳра теғ дода, атрофи чашм кабуд мешавад; чашмҳо дар косахонаашон нишаста ҷониби боло тоб мехӯранд, овоз гирифта аст, ҳарорати бадан 35–34°С паст мефарояд. Пӯст сард ва халтамонанд шуда, ҳангоми қабза кардан, мисли хамир то дер ҳамвор намегардад. Набз хеле суст ва нафаскашӣ номураттаб (дар 1 дақ. 40–60 бор) аст; бемор бо даҳони боз нафас мегирад. Агар муолиҷа ба таъхир афтад, бемор аз ҳуш рафта, нафасгир мешавад. Вабо барқосо низ пайдо мешавад. Он бисёр тезу тунд ҷараён мегирад, [[Андомгон|организм]] оби бисёр талаф медиҳад. Ин шакли Вабо хусусан барои кӯдакони то яксола хавфнок аст. == Адабиёт == * Руднев Г. П. Клиника карантинных инфекций. М., 1972; * Руководство по клинике, диагностике и лечению опасных инфекционных болезней. М., 1994; * Камардинов Х. К., Ахмедов А. А. Холера Эль-Тор. Клиника, лечение, диагностика, диспансеризация переболевших и санация вибриононосителей. Д., 1994; * Қамардинов Х. Қ. Бемориҳои сироятӣ. Д., 2000; * Камардинов Х. К. Клиника опасных инфекционных болезней. Д., 2007. Ҳамон. Инфекционные и паразитарные болезни. Д., 2009. == Сарчашма == * {{ЭМТ| Вабо|3|муаллиф= }} 6d3hvlu6z3577n2ugn0nmtmrbsj2fh1 1463460 1463459 2026-04-07T04:26:38Z Navruzov Abdulmalik 57291 ороиш, илова, дақиқсозӣ, ислоҳ 1463460 wikitext text/x-wiki {{Ҳолати тиббӣ |ном = |синонимҳо = <!-- ё |синоним= --> |тасвир = |андозаи тасвир = |матани алт = |тасвир_thumbtime = |зернависи_тасвир = |бар = |тасвир2 = |андозаи тасвир2 = |матани алт2 = |тасвир_thumbtime2 = |зернависи_тасвир2 = |бар2 = |талаффуз = |талаффуз2 = |ихтисос = <!-- аз Wikidata; аз нав навиштан мумкин аст --> |нишонаҳо = |вазниншавӣ = |оғози беморӣ = |давомнокӣ = |навъҳо = |сабабҳо = <!-- ё |сабаб= --> |хавфҳо = <!-- ё |хавф= --> |ташхис = |дифференсиалӣ = |пешгирӣ = |табобат = <!-- ё |муолиҷа= --> |доруворӣ = |пешгӯиҳо = |паҳншавӣ = <!-- инчунин |адади беморон= ё |Frequency= --> |маргҳо = }} {{ТаснифиБеморӣ}} '''Бемории вабо''', '''холера''' {{Lang-grc|χολή «заҳра» ва ῥέω «ҷорӣ шудан»}} — бемории шадиду хавфноки сироятӣ. Ангезандаи Вабо. ({{Lang-la|Vibrio cholerae}}) [[вибрион]] ном дошта, онро соли 1883 микробиологи олмонӣ Р. Кох кашф кардааст. Вибриони В. зери таъсири нури офтоб, ҳарорати баланд (мас., ҷӯшонидан) ва беобӣ зуд маҳв мешавад; дар оби равон 3–5 ва дар наҷосат то 30 рӯз, дар ҷойи торику намнок то 2 моҳ зинда мемонад, ба таъсири маводди гандзудо (дезинфексия) ва маҳлули кислотаҳо тоб намеорад. Манбаи сироят бемор, бемори шифоёфта ва ҳомилони ангезаи Вабо мебошанд. Ангезаҳои беморӣ ба муҳит ба воситаи наҷосат ва қай хориҷ мешаванд. Ангезаҳоро хусусан ашхоси гирифтори Вабои сабук ва ниҳонӣ, инчунин магасҳо паҳн мекунанд. Ангезаи Вабо ба воситаи хӯрокворӣ, об, ҳамчунин дасти чиркин ва асбобҳои рӯзгор, ки аз наҷосат ва қайи бемор олуда гаштаанд, мегузарад. Вогириҳои Вабо тамосӣ, маишӣ, обӣ, ғизоӣ ва омехта мешаванд. Бештар вогириҳои обӣ ва обиву тамосии Вабо дучор меоянд. В. асосан тобистону тирамоҳ авҷ мегиранд. Ангезаҳои Вабо ба ҷисми [[одам]] аз роҳи узвҳои гувориш (ҳозима) ворид мешаванд. Онҳо аксаран дар меъда зери таъсири кислотаи хлорид маҳв мегарданд. Беморӣ ҳамон вақт сар мезанад, ки агар ангезаҳо аз меъда гузашта, дар рӯдаи борик ҷой гиранд ва афзоиш ёфта хориҷ шаванд. Давраи ниҳонии Вабо аз чанд соат то 5 шаборӯз (бештар 2–3 рӯз) давом мекунад. Вобаста ба зоҳир шудани аломатҳои В., ки асосан камшавии об дар бадан аст, он сабук, миёна, вазнин ва беҳад вазнин мешавад. Олими рус В. И. Покровский чаҳор дараҷаи камоб гардидани баданро муайян кардааст: дараҷаи I – об баробари 1–3 дарсади массаи бадан кам мешавад (Вабои сабук); дараҷаи II– камшавии моеот ба 4–6 дарсад мерасад (Вабои андаке вазнин); дараҷаи III – тақр. 7–9 дарсади оби андомгон кам мешавад (Вабои вазнин); дараҷаи IV– камшавии моеот 9 дарсадро ташкил мекунад (Вабои беҳад вазнин). Ташхиси Вабо дар давраи вогирӣ (эпидемия) чандон душвор нест. Онро ҳатто метавон фақат дар асоси аломатҳои беморӣ (клиникӣ) муайян намуд. Дар маҳалҳои вабозада беморон ва ашхоси гирифтори амрози шадиди меъдаву рӯда бояд ҳатман ошкор карда шаванд; кормандони тиббӣ ҳавлӣ ба ҳавлӣ гарданд, беморонро ба қайд гирифта, дар шифохона бистарӣ гардонанд. Доруҳое, ки барои табобати В. истифода мешаванд, мувозанати обу намакро дар организм барқарор сохта, заҳролудиро рафъ ва ангезаи бемориро маҳв менамоянд. Одатан, пас аз 15–25 дақиқаи истифодаи маҳлули намак набз ва фишори шараён рӯ ба беҳбудӣ меорад. Баъди 30–45 дақиқа дамкӯтаҳӣ рафъ, кабудии пӯст (сианоз) кам, забон тар ва овозу набз пайдо мешавад. Бо мақсади ба дигар маҳалҳо паҳн нагаштан, манбаи В.-ро зуд барҳам додан лозим аст. Солҳои 90 садаи XX ва миёнаи солҳои 2000-ум дар баъзе ноҳияҳои Тоҷикистон ҳодисаҳои ба Вабо гирифтор шудани одамон ҷой доштанд. Дар як муддати кӯтоҳ садҳо нафар бемор гаштанд, вале бо андешидани тадбирҳои зарурӣ эпидемия пешгирӣ карда шуд. Ҳангоми пайдоиши Вабо маҳалро мамнӯъ (карантин) эълон карда, рафтуомади одамонро манъ менамоянд. Беморон, инчунин ашхоси ба бемории Вабо гумонбар, зуд дар бемористон бистарӣ ва манзили онҳо гандзудоӣ (дизенфексия) карда мешавад. Ҳомилони вибрион ва одамонеро, ки бо онҳо алоқа доштанд, дар ҷойи алоҳида бистарӣ мекунанд, манзил ва асбобу анҷоми онҳоро безарар мегардонанд. Беморони шифоёфта баъди 3 бор натиҷаи манфӣ додани таҳқиқ (кишт)-и наҷосат аз касалхона ҷавоб дода мешаванд. Онҳо ва ҳамчунин ашхосе, ки бо беморон алоқа доштанд, тӯли як сол зери назорати дармонгоҳи махсус қарор мегиранд. == Таърих == [[акс:Cholera.jpg|мини|слева|[[Марг (тамсол)|Тамсоли марг]], ки беморони марговари ваборо медаравад. Муқоваи маҷаллаи аввали асри XX]] [[акс:Africa cholera2008b.jpg|мини|Бемории вабо дар Африқо дар соли 2008]] [[акс:Bräcke askgravlund2.jpg|мини|Қабристони собиқи вабо дар Шветсия]] Инсоният дар тӯли таърихи худ гоҳ-гоҳ аз хуруҷҳои харобиовари вабо азият мекашид. Ҳамаи пандемияҳои вабо дар саросари ҷаҳон аз водии [[Ганг (дарё)|дарёи Ганг]] паҳн шудаанд, ки дар он ҷо ин беморӣ аз замони антиқа маълум аст<ref>{{Статья |автор=David A. Sack, R. Bradley Sack, G. Balakrish Nair, A. K. Siddique |год=2004-01-17 |doi=10.1016/s0140-6736(03)15328-7 |issn=1474-547X |выпуск=9404 |страницы=223—233 |издание=[[The Lancet]] |заглавие=Cholera |ссылка=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/14738797 |том=363 |издательство=[[Elsevier]] |archive-date=2015-07-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150729041238/http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/14738797 }}</ref>. Гармии доимӣ, олудагии обҳои дарё ва ҷамъшавии оммавии одамон дар назди дарёҳо ҳангоми маросимҳое мисли [[Кумбха-мела]], ба паҳншавии беморӣ дар нимҷазираи Ҳиндустон мусоидат мекарданд. Гарчанде ки дар Аврупо дар бораи вабо ҳанӯз [[Гиппократ]] ва [[Гален]] навишта буданд<ref>{{Статья |автор=Antonis A. Kousoulis |год=2012-3 |doi=10.3201/eid1803.111636 |issn=1080-6040 |выпуск=3 |страницы=540 |издание={{Нп3|Бемориҳои сироятии пайдошаванда (маҷалла)|Emerging Infectious Diseases||Emerging Infectious Diseases (journal)}} |заглавие=Etymology of Cholera |ссылка=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3309598/ |том=18 |язык=en |издательство=[[Марказҳои назорат ва пешгирии бемориҳои ИМА|Centers for Disease Control and Prevention]] |archive-date=2021-02-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210213034208/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3309598/ }}</ref>, то асри XIX ин беморӣ дар ҷануби Осиё маҳдуд буд. Аз соли 1817 мавҷи [[пандемия|пандемияҳои]] пайваста оғоз мешавад, ки дар асри XIX нисбат ба хуруҷи ҳар бемории дигар бештар ҷони одамонро рабудаанд. Чунин фарзия мавҷуд аст, ки сабаби пандемияҳо мутатсияи барангезандаи вабо дар Бангола дар «соли бе тобистон» гардид, ки бар асари шароити ғайримуқаррарии обу ҳавои соли 1816 ба вуҷуд омада буд<ref>{{Книга|автор=William K. Klingaman, Nicholas P. Klingaman |год=2013-02-26 |isbn=9781250012067 |страниц=352 |издательство=St. Martin's Press |заглавие=The Year Without Summer: 1816 and the Volcano That Darkened the World and Changed History |ссылка=https://books.google.com/books?id=O8WoqlSDXH0C&pg=RA1-PT218}}</ref>. Дар соли 1817 [[пандемияи якуми вабо]] бидуни истисно ҳамаи кишварҳои Осиёро фаро гирифт ва то ба [[Астрахан]] расид. Танҳо дар [[Бангкок]] на камтар аз 30 ҳазор сокин ба ҳалокат расиданд ва шумораи умумии қурбониёни пандемия бо рақамҳои шашрақамӣ ҳисоб карда мешавад. Танҳо зимистони ғайримуқаррарии сарди солҳои 1823—1824, ки ҳатто дар кишварҳои ҷанубӣ дарёҳоро ях баст, нагузошт, ки беморӣ ба Аврупо ворид шавад. [[Пандемияи дуюми вабо]] дар ҳамвориҳои Ганг дар соли 1829 хуруҷ кард ва пурра 20 сол давом ёфт. Такмили роҳҳои алоқа, ҳаракати доимии артишҳо ва тиҷорати мустамликавӣ паҳншавии бемориро дар байни кишварҳо осон мекарданд. Дар давоми ин пандемия беморӣ бори аввал ба [[Аврупо]], ба [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|ИМА]] ва ба Ҷопон ворид шуд. Авҷи эпидемия дар Русия ба нимаи дуюми соли 1830 ва нимаи аввали соли 1831 рост омад. Одамони ноогоҳ дастаҳоеро, ки ба [[Дезинфексия|безараргардонии]] чоҳҳо бо оҳакхлорид машғул буданд, заҳролудкунанда пиндошта, барои ҷустуҷӯи душманон ба беморхонаҳои давлатӣ ҳуҷум мекарданд — дар кишвар мавҷи шӯришҳои вабо ба амал омад. [[Пандемияи сеюми вабо]] ба солҳои 1850 рост омад ва бо замони [[Ҷанги Қрим]] мувофиқат кард. Танҳо дар Русия шумораи қурбониён аз як миллион нафар гузашт<ref>Geoffrey A. Hosking. ''Russia and the Russians: a history''. Harvard University Press, 2001. ISBN 0-674-00473-6. P. 9.</ref>. Ин эпидемия марговартарин дар асри XIX буд<ref>{{Cite web|url=http://www.cbc.ca/health/story/2008/05/09/f-cholera-outbreaks.html|title=Cholera's seven pandemics|date=2008-05-09|access-date=2019-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20081216071746/http://www.cbc.ca/health/story/2008/05/09/f-cholera-outbreaks.html|archive-date=2008-12-16|url-status=bot: unknown}}</ref>. Сироятёбии панҷсад нафар дар моҳи сентябри соли 1854 дар маркази [[Лондон]] Англияи Викторияро ба даҳшат овард ва ба шарофати тадқиқоти [[Ҷон Сноу (пизишк)|Ҷ. Сноу]], такмили системаҳои обтаъминкунӣ ва канализатсияро суръат бахшид. Дар маҷмӯъ олимон ҳафт пандемияи ваборо ҷудо мекунанд: [[Пандемияи якуми вабо|Пандемияи якум]], солҳои 1816—1824 [[Пандемияи дуюми вабо|Пандемияи дуюм]], солҳои 1829—1851 [[Пандемияи сеюми вабо|Пандемияи сеюм]], солҳои 1852—1860 [[Пандемияи чоруми вабо|Пандемияи чорум]], солҳои 1863—1875 [[Пандемияи панҷуми вабо|Пандемияи панҷум]], солҳои 1881—1896 [[Пандемияи шашуми вабо|Пандемияи шашум]], солҳои 1899—1923 [[Пандемияи ҳафтуми вабо|Пандемияи ҳафтум]], солҳои 1961—1975 Дар соли 1905 дар истгоҳи карантинии Эл-Тор намуди нави барангезанда ҷудо карда шуд, ки ба шарафи истгоҳ номгузорӣ гардид. Пандемияи ҳафтум, бархилофи пандемияҳои қаблӣ, тавассути {{не переведено 3|Вибриони Эл-Тор|вибриони Эл-Тор|en|El Tor}} ба вуҷуд омадааст<ref>Онищенко Г. Г., Москвитина Э. А., Кругликов В. Д., Титова С. В., Адаменко О. Л., Водопьянов А. С., Водопьянов С. О. Эпидемиологический надзор за холерой в России в период седьмой пандемии//Вестник РАМН. — 2015. — Т. 70(2). — С. 249—256</ref>. Бо оғози пандемияҳо донишҳои илмӣ дар бораи вабо ташаккул ёфтанд. Вақте ки беморӣ ба қисмҳои артиши Бритониё дар Ҳиндустон зарба зад, тадқиқотҳои аввалин пайдо шуданд, ки ба дарки беҳтари сабабҳои пайдоиш ва паҳншавии ин беморӣ ва роҳҳои табобати муносиби он равона шуда буданд. Аммо то нимаи асри XX вабо яке аз хатарноктарин бемориҳои эпидемикӣ боқӣ мемонд, ки садҳо ҳазор ва ҳатто миллионҳо ҷонро мерабуд. [[акс:Cholera.png|мини|320px|Вабо дар ҷаҳони муосир: {{легенда|#FF0000|минтақаҳои эндемикӣ}} {{легенда|#E0C000|хуруҷҳои даврии беморӣ}}]] Дар ҷаҳони муосир вабо дигар он хатареро, ки қаблан дошт, надорад, аммо то ҳол ҳолатҳои алоҳида ва ҳатто хуруҷи эпидемияи вабо дар кишварҳои рӯ ба тараққӣ ва камбизоат, махсусан ҳангоми офатҳои табиии оммавӣ, масалан, ҳангоми [[заминларза|заминларзаҳо]] ба қайд гирифта мешаванд. Чунончи, эпидемия дар Гаити, ки моҳи октябри соли 2010 оғоз ёфт, 7 % аҳолии ин давлатро фаро гирифт ва то моҳи майи соли 2015 ҷони 9700 нафарро рабуд<ref>{{Cite web|url=https://www.paho.org/hq/dmdocuments/2014/2014-nov-6-cha-cholera-epi-update.pdf|title=Epidemiological Update. Cholera|website=Pan American Health Organization|date=2014-11-06|lang=en|access-date=2019-08-09|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304060935/http://www.paho.org/hq/index.php?option=com_docman&task=doc_view&gid=28070+&Itemid=999999&lang=fr|url-status=live}}</ref>. == Этиология == {{main|Вибриони вабо}} Зиёда аз 150 серогурӯҳҳои ''[[Вибриони вабо|Vibrio cholerae]]'' маълуманд, ки бо О-[[антиген]] фарқ мекунанд; онҳоро ба вибрионҳои вабои бо хунобаи типи О1 [[Агглютинатсия|агглютинатсияшаванда]] (''V. cholerae'' O1) ва ба вибрионҳои ба вабо монанд — НАГ-вибрионҳо, ки бо хунобаи типи О1 агглютинатсия намешаванд (''V. cholerae non О1'', мувофиқан: ''V. cholerae'' О2, О3 ва ғайра қайд мешаванд) ҷудо мекунанд<ref name="БМЭ-3изд-ТОМ-27">Антропонозы // Большая медицинская энциклопедия : в 30 т. / гл. ред. Б. В. Петровский. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1981. — Т. 27 : Хлоракон — Экономика здравоохранения. — 576 с. : ил.</ref>. Вабои «классикӣ» тавассути вибриони вабои серогурӯҳи О1 ба вуҷуд меояд. Ду биовар (биотип)-и ин серогурӯҳро фарқ мекунанд: классикӣ (''V. cholerae biovar cholerae'') ва Эл-Тор (''V. cholerae biovar eltor'')<ref>{{Статья |год=2010-03-26 |issn=0049-8114 |выпуск=13 |страницы=117—128 |издание=Releve Epidemiologique Hebdomadaire |заглавие=Cholera vaccines: WHO position paper |ссылка=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20349546 |том=85 |archive-date=2020-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200221184412/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20349546 }}</ref>. Аз рӯи хусусиятҳои морфологӣ, културалӣ ва серологӣ онҳо ба ҳам монанданд: чӯбчаҳои кӯтоҳи каҷшудаи ҳаракаткунанда, ки қамчинча доранд, аэробҳои грамманфӣ, бо [[Рангҳо|рангҳои]] анилинӣ нағз ранг мегиранд, спора ва капсула ҳосил намекунанд, дар муҳитҳои ишқорӣ ([[Водородный показатель|pH]] 7,6-9,2) дар ҳарорати 10-40 °C мерӯянд. Вибрионҳои вабои Эл-Тор бархилофи вибрионҳои классикӣ қодиранд эритроситҳои [[Гӯсфанд|гӯсфандро]] гемолиз кунанд (на ҳамеша). Ҳар яке аз ин биотипҳо аз рӯи О-антиген (соматикӣ) ба серотипҳо ҷудо мешаванд. Серотипи Инаба (Inaba) дорои фраксияи С, серотипи Огава (Ogawa) — фраксияи B ва серотипи Гикошима (Hikojima) — фраксияҳои А, B ва С мебошанд. Н-антигени вибрионҳои вабо (қамчинчагӣ) — барои ҳамаи серотипҳо умумӣ аст. Вибрионҳои вабо токсини вабо — энтеротоксини сафедавиро ҳосил мекунанд. НАГ-вибрионҳо дараҷаҳои гуногуни вазнини диареяи ба вабо монандро ба вуҷуд меоранд, ки баъзан метавонад бо марг анҷом ёбад. Ҳамчун мисол метавон эпидемияи калонеро овард, ки тавассути ''V. cholerae'' серогурӯҳи О139 Bengal ба вуҷуд омадааст. Он моҳи октябри соли [[1992]] дар бандари [[Мадрас]]-и Ҷануби [[Ҳиндустон]] оғоз ёфта, бо суръат дар соҳилҳои [[Бангола]] паҳн шуд ва моҳи декабри соли [[1992]] ба [[Бангладеш]] расид, ки дар он ҷо танҳо дар 3 моҳи аввали соли [[1993]] зиёда аз 100 000 ҳолати бемориро ба вуҷуд овард. == Эпидемиология == Мувофиқи баҳои [[Созмони умумиҷаҳонии тандурустӣ]], дар соли 2010 дар ҷаҳон аз 3 то 5 миллион ҳолати бемории вабо ва 100—130 ҳазор ҳолати марг ба қайд гирифта шудааст<ref name=WHO2010>{{cite web|url=http://www.who.int/immunization/Cholera_PP_Accomp_letter__Mar_10_2010.pdf|title=Cholera vaccines. A brief summary of the March 2010 position paper|format=PDF|work=[[Всемирная организация здравоохранения|World Health Organization]]|archive-url=https://www.webcitation.org/683ZsKPiv?url=http://www.who.int/immunization/Cholera_PP_Accomp_letter__Mar_10_2010.pdf|archive-date=2012-05-30|access-date=2012-03-10|url-status=live}}</ref>. Ин бемориҳо асосан дар кишварҳои рӯ ба тараққӣ рух додаанд<ref>{{статья|заглавие=Vibrio cholerae and cholera: out of the water and into the host |издание={{Нп3|Microbiology and Molecular Biology Reviews}} |том=26 |номер=2 |страницы=125—139 |pmid=12069878 |doi=10.1111/j.1574-6976.2002.tb00605.x |язык=en |тип=journal |автор=Reidl J., Klose K.E. |месяц=6 |год=2002 |издательство={{Нп3|American Society for Microbiology}}}}</ref>. Дар аввали солҳои 1980-ум сатҳи фавт зиёда аз 3 миллион нафар дар як сол баҳо дода мешуд<ref name=Lancet2004>{{статья|заглавие=Cholera |ссылка=https://archive.org/details/sim_the-lancet_2004-01-17_363_9404/page/222 |издание=[[The Lancet]] |том=363 |номер=9404 |страницы=223—233 |pmid=14738797 |doi=10.1016/S0140-6736(03)15328-7 |язык=en |автор=Sack D.A., Sack R.B., Nair G.B., Siddique A.K. |месяц=1 |год=2004 |издательство=[[Elsevier]]}}</ref>. Шумораи дақиқи ҳолатҳои бемориро муайян кардан душвор аст, зеро дар бораи бисёре аз онҳо бинобар хавфи таъсири манфии хуруҷи вабо ба ҷараёни сайёҳон дар ин кишварҳо гузориш дода намешавад<ref name=NEJM2006>{{статья|заглавие=Getting serious about cholera |ссылка=https://archive.org/details/sim_new-england-journal-of-medicine_2006-08-17_355_7/page/648 |издание=[[The New England Journal of Medicine]] |том=355 |номер=7 |страницы=649—651 |pmid=16914700 |doi=10.1056/NEJMp068144 |язык=en |автор=Sack D.A., Sack R.B., Chaignat C.L. |месяц=8 |год=2006}}</ref>. Дар айни замон вабо дар бисёр минтақаҳои ҷаҳон хусусияти эпидемикӣ ва эндемикӣ дорад<ref name=Lancet2004/>. Ҳамаи роҳҳои интиқоли вабо — вариантҳои механизми фекалӣ-оралӣ мебошанд. Манбаи сироят одам аст — бемори вабо ва барандаи солим (транзиторӣ)-и вибрион, ки ба муҳити атроф ''Vibrio cholerae''-ро бо наҷосат ва қай ҷудо мекунанд. Дар паҳншавии беморӣ барандагони беаломати вибрион нақши калон доранд. Таносуби барандагон/беморон метавонад ҳангоми варианти ''V. cholerae biovar cholerae'' ба 10-20:1 ва ҳангоми ''V. cholerae biovar eltor'' ба 20-40:1 расад<ref>[https://gmpb2.ru/images/news/2022/1107/1.pdf Холера СЗГМУ им. И.И. Мечникова]</ref>. Сироятёбӣ асосан ҳангоми нӯшидани [[об]]и безарарнашуда, фурӯ бурдани об ҳангоми оббозӣ дар ҳавзҳои олудашуда, ҳангоми рӯйшӯӣ ва инчунин шустани зарфҳо бо оби сироятёфта ба амал меояд. Сироятёбӣ метавонад ҳангоми истеъмоли ғизои (олудашуда), ки дар вақти коркарди пазандагӣ, нигоҳдорӣ, шустан ё тақсими он сироят ёфтааст, ба хусус бо маҳсулоте, ки коркарди ҳароратӣ намебинанд (моллюскҳо, креветкаҳо, моҳии хушк ва камнамак), рӯй диҳад. Роҳи интиқоли тамосӣ-маишӣ (тавассути дастҳои олуда) низ имконпазир аст. Ба ғайр аз ин, вибрионҳои вабо метавонанд тавассути магасҳо интиқол ёбанд. Ҳангоми паҳншавии беморӣ шароитҳои бади санитарию гигиенӣ, зичии аҳолӣ ва муҳоҷирати зиёди аҳолӣ нақши муҳим мебозанд. Дар ин ҷо бояд марказҳои эндемикӣ ва воридотии ваборо қайд кард. Дар минтақаҳои эндемикӣ ([[Осиёи Ҷанубу Шарқӣ]], [[Африқо]], [[Амрикои Лотинӣ]]) вабо дар давоми сол ба қайд гирифта мешавад. Эпидемияҳои воридотӣ ба муҳоҷирати интенсивии аҳолӣ вобастаанд. Дар минтақаҳои эндемикӣ кӯдакон бештар бемор мешаванд, зеро аҳолии калонсол аллакай дорои иммунитети табиии пайдошуда мебошанд. Дар аксари ҳолатҳо болоравии бемориро дар мавсими гарм мушоҳида мекунанд. Тақрибан дар 4—5 %-и беморони шифоёфта барандагии музмини вибрион дар халтаи талха ташаккул меёбад. Ин махсусан барои шахсони калонсол хос аст. Пас аз бемории гузаронидашуда дар организми шахси шифоёфта иммунитет пайдо мешавад, ки ин сироятёбиро бо дигар серотипҳои ''Vibrio cholerae'' истисно намекунад. == Аломатҳо == Вабо ногаҳон авҷ гирифта, шабона ё субҳдам дар бемор хоҳиши беисти қазои ҳоҷат пайдо мешавад. Шикам дард намекунад ва тоб ҳам намедиҳад. Наҷосат аввал бетағйир буда, якҷо бо боқимондаҳои ғизо меояд. Сипас он обакии [[зард]] ва минбаъд мисли ҷӯшобаи биринҷ шуда, бӯйи моҳӣ мекунад. Бемор дар як шабонарӯз аз 3 то 10 маротиба таҳорат мешиканад, камиштиҳо ва ташна мешавад. Ҳарорати бадан муътадил, набз тез, забон хушк буда, шикам садо медиҳад. Дар сурати сабук ҷараён ёфтани беморӣ, исҳол аз чанд соат то 1–2 шабонарӯз давом мекунад (камобии дараҷаи I). Дар ҳолатҳои рӯ ба вазнинӣ овардани В. бемор дар як шаборӯз 15–20 бор ба қазои ҳоҷат меравад, қай мекунад; қай обакӣ, омехта бо талха аст (камобии дараҷаи II). Вазъи умумии бемор бад ва ӯ беҳол мешавад, ташна мемонад, даҳонаш мехушкад; мушакҳои соқи пой, каф ва панҷаи баъзе беморон раг мекашанд, пешоб кам мегардад. Ҳарорати бадан, одатан, бетағйир, пӯст бетароват, халташакл ва кабудча мешавад, луобпардаҳо хушк шуда овоз мегирад. Ҳангоми ба таъхир гузоштани муолиҷа дар тӯли чанд соат об ба 7–8 дарсади массаи бадан кам мешавад (камобии дараҷаи III). Вазъи бемор хеле бад шуда, нишонаҳои заҳролудӣ падид меоянд; тарҳи рӯй теғадор шуда, чашмон фурӯ мераванд, луобпардаҳову пӯст мехушканд, пӯсти панҷаҳо халта мезанад; фишори шараён якбора паст мешавад. Ҳарорати бадан муътадил ё аз меъёр паст мешавад (камобии дараҷаи IV). Вазъи бемор рӯ ба табоҳӣ меорад, исҳол ва қай, ки зуд-зуд рух менамуданд, кам ё батамом қатъ мегарданд, нӯги бинӣ, гӯш, лаб ва пилки чашм бунафш ё пурра сиёҳ, чеҳра теғ дода, атрофи чашм кабуд мешавад; чашмҳо дар косахонаашон нишаста ҷониби боло тоб мехӯранд, овоз гирифта аст, ҳарорати бадан 35–34°С паст мефарояд. Пӯст сард ва халтамонанд шуда, ҳангоми қабза кардан, мисли хамир то дер ҳамвор намегардад. Набз хеле суст ва нафаскашӣ номураттаб (дар 1 дақ. 40–60 бор) аст; бемор бо даҳони боз нафас мегирад. Агар муолиҷа ба таъхир афтад, бемор аз ҳуш рафта, нафасгир мешавад. Вабо барқосо низ пайдо мешавад. Он бисёр тезу тунд ҷараён мегирад, [[Андомгон|организм]] оби бисёр талаф медиҳад. Ин шакли Вабо хусусан барои кӯдакони то яксола хавфнок аст. == Патогенез == {{main|Токсини вабо}} Аломатҳои беморӣ на тавассути худи вибриони вабо, балки тавассути токсини вабо, ки он ҳосил мекунад, ба вуҷуд меоянд. Дарвозаи даромади сироят роҳи ҳозима мебошад. Як қисми вибрионҳо дар муҳити турши меъда зери таъсири [[Кислотаи хлорид|кислотаи хлорид]] нобуд мешаванд. Агар микроорганизмҳо аз монеаи меъда гузаранд, онҳо ба қисми борики [[Рӯда]] ворид мешаванд ва дар он ҷо муҳити мусоиди ишқориро ёфта, ба афзоиш шурӯъ мекунанд. Дар беморони вабо барангезанда метавонад дар тамоми тӯли роҳи меъдаю рӯда пайдо карда шавад, аммо дар меъда ҳангоми pH на бештар аз 5,5 вибрионҳо ёфт намешаванд. Вибрионҳо сатҳи эпителияи қисми борики рӯдаро мустамлика мекунанд, вале ба дохили он ворид намешаванд ва токсини ваборо ({{lang-en|CTX}}) ҷудо мекунанд — энтеротоксини сафедавие, ки аз ду қисм: субъединитсаи А ва субъединитсаи В иборат аст. Субъединитсаи В бо ретсептор — ганглиозиди GM1, ки дар сатҳи ҳуҷайраҳои эпителиалӣ ҷойгир аст, пайваст мешавад. Пас аз часпидани субъединитсаи В ба ганглиозид, субъединитсаи А тавассути мембрана ба дохили ҳуҷайраи эпителиалӣ ворид мешавад. Субъединитсаи А-и фаъолшуда (А1) нисфи АДФ-рибозии никотинамидадениндинуклеотиди (НАД) таҷзияшударо ба [[Сафедаҳо|сафедаи]] танзимкунандаи комплекси аденилатсиклаза, ки дар тарафи дохилии мембранаи эпителиотсит ҷойгир аст, интиқол медиҳад. Дар натиҷа фаъолшавии Аденилатсиклаза ба амал меояд, ки боиси баланд шудани миқдори аденозинмонофосфати сиклӣ (тсАМФ) — яке аз стимуляторҳои дохилиҳуҷайравии секретсияи рӯда мегардад. Мавҷудияти тсАМФ-и зиёд боиси ба холигии рӯда ҷудо шудани миқдори зиёди моеъи изотоникӣ бо миқдори ками сафеда ва контсентратсияи баланди ионҳои натрий, калий, хлоридҳо ва гидрокарбонатҳо мегардад. Дарунравӣ, қайкунӣ ва беобшавӣ инкишоф меёбад. Талафоти моеъ, гидрокарбонатҳо ва [[Калий|калий]] боиси инкишофи [[Атсидоз|атсидоз]]и метаболикӣ ва гипокалиемия мегардад. == Манзараи клиникӣ == То истифодаи антибиотикҳо ва ваксинапрофилактикаи муассир, дар ҷараёни вабо шаклҳои зеринро фарқ мекарданд: исҳоли вабоӣ холерина вабои алгидӣ ё асфиктикӣ (аз ҷумла вабои хушк) тифоиди вабоӣ. Ҳангоми сари вақт расонидани ёрии муосири тиббӣ, аз нимаи асри XX инҷониб шаклҳои ниҳоят вазнин амалан во намехӯранд. === Давраи инкубатсионӣ === Давраи инкубатсионӣ (ниҳонӣ) аз чанд соат то 5 шабонарӯз, бештар 24—48 [[Соат|соат]] давом мекунад. Вазнинии беморӣ гуногун мешавад — аз шаклҳои ноаёни субклиникӣ то ҳолатҳои вазнин бо беобшавии шадид (бар асари талафоти об ҳангоми дарунравии беист ва инчунин қайкунии бисёркарата) ва марг дар тӯли 24—48 соат. Мувофиқи маълумоти [[Созмони умумиҷаҳонии тандурустӣ|СУТ]] «бисёр беморони бо V. cholerae сироятёфта ба вабо гирифтор намешаванд, бо вуҷуди он ки [[Бактерияҳо|бактерияҳо]] дар наҷосати онҳо дар тӯли 7—14 рӯз мавҷуданд. Дар 80—90 %-и он ҳолатҳое, ки беморӣ инкишоф меёбад, он шаклҳои сабук ё миёнавазнинро мегирад, ки аз дигар шаклҳои дарунравии шадид аз ҷиҳати клиникӣ фарқ карданашон душвор аст. Камтар аз 20 %-и одамони беморшуда ба вабои типикӣ бо нишонаҳои беобшавии мӯътадил ё вазнин гирифтор мешаванд»<ref>{{Cite web|url=https://www.who.int/ru|title=Главная страница|publisher=www.who.int|lang=ru|access-date=2019-08-09|archive-date=2019-05-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20190505212846/https://www.who.int/ru|url-status=live}}</ref>. Барои манзараи клиникии типикии вабо се дараҷаи вазнинӣ хос аст. === Дараҷаи сабук === Дар ин шакл исҳоли обакӣ ва қайкунӣ мушоҳида мешавад, ки метавонанд яккарата бошанд. Беобшавӣ аз 1—3 %-и вазни бадан зиёд нест (дегидрататсияи дараҷаи 1-ум). Аҳволи бемор қаноатбахш аст. Шикоятҳо аз хушкии даҳон, ташнагии зиёд, сустии мушакҳо. Чунин беморон на ҳамеша барои ёрии тиббӣ муроҷиат мекунанд. Пас аз 1—2 рӯз ҳамаи нишонаҳои клиникӣ нест мешаванд, гарчанде ки барандагии вибрион боз чанд вақт боқӣ мемонад. === Дараҷаи миёнавазнин === Оғози беморӣ шадид буда, бо исҳоли зуд-зуд (то 15—20 бор дар як шабонарӯз), ки тадриҷан хусусияти наҷосатиро гум карда, намуди оби биринҷро мегирад. Ҳангоми дарунравӣ дард дар шикам ва тенезмҳо мавҷуд нестанд. Баъзан метавонад дардҳои ночиз дар соҳаи ноф, нороҳатӣ, қур-қури шикам ва «ҷобаҷошавии моеъ» дар шикам бошад. Ба зудӣ ба дарунравӣ қайкунии фаровон бидуни дилбеҳузурӣ ҳамроҳ мешавад. Беобшавӣ меафзояд, талафоти моеъ 4—6 %-и вазни баданро ташкил медиҳад (дегидрататсияи дараҷаи 2-юм). Судорогиҳои гурӯҳҳои алоҳидаи мушакҳо пайдо мешаванд. Овоз хирирӣ мегардад. Беморон аз хушкии даҳон, ташнагӣ ва бемадорӣ шикоят мекунанд. Сианози лабҳо, баъзан акросианоз мушоҳида мешавад. Тургори пӯст кам мешавад. [[Тахикардия]]. === Дараҷаи вазнин === Бо дараҷаи баланди беобшавӣ бо талафоти 7—9 % моеъ ва вайроншавии гемодинамика тавсиф меёбад (дегидрататсияи дараҷаи 3-юм). Дар беморон исҳоли зуд-зуд, фаровон ва обакӣ, қайкунӣ ва судорогиҳои шадиди мушакҳо мушоҳида мешавад. Фишори хун паст мешавад, набз суст ва тез мегардад. Тангнафасӣ, сианози пӯст, олигурия ё [[анурия]] пайдо мешавад. Нуқтаҳои рӯй тез мешаванд, чашмон фурӯ мераванд, овоз то ба афония хирирӣ мегардад. Тургори пӯст паст аст, чини пӯст рост намешавад, ангуштони дасту по чиндор мешаванд. Забон хушк аст. Дардмандии ночиз дар эпигастрия ва соҳаи атрофи ноф мушоҳида мешавад. Беморон аз бемадории зиёд ва ташнагии беист шикоят мекунанд. === Дараҷаҳои беобшавӣ === Дараҷаи I — талафоти моеъ аз 3 %-и [[Масса|вазн]]и аввалияи бадан зиёд нест; Дараҷаи II — талафоти 4—6 %-и вазни аввалияи бадан; Дараҷаи III — талафоти 7—9 %-и вазни аввалияи бадан; Дараҷаи IV — зиёда аз 10 %-и вазни аввалияи бадан. Ҳангоми талафоти зиёди моеъ алгид (лот. algidus — хунук) инкишоф меёбад — маҷмӯи аломатҳое, ки дар натиҷаи дараҷаи IV-и беобшавии организм бо талафоти хлоридҳои натрий, калий ва гидрокарбонатҳо ба вуҷуд омада, бо гипотермия; ихтилоли гемодинамикӣ; анурия; судорогиҳои тоникии мушакҳои дастҳо, пойҳо, шикам, рӯй; тангнафасии шадид; паст шудани тургори пӯст (нишонаи «дасти ҷомашӯй» пайдо мешавад); кам шудани ҳаҷми наҷосат то қатъшавии пурраи он ҳамроҳӣ мекунад. === Хусусиятҳои вабо дар [[Кӯдак|кӯдакон]] === Ҷараёни вазнин. Инкишофи барвақт ва шадиди дегидрататсия. Бештар ихтилоли САМ инкишоф меёбад: карахтӣ, вайроншавии ҳуш дар намуди ступор ва кома. Бештар судорогиҳо мушоҳида мешаванд. Моил будани зиёд ба гипокалиемия. Баланд шудани ҳарорати бадан. === Дараҷаҳои беобшавӣ дар кӯдакон === Дараҷаи I — талафот аз 2 %-и вазни аввалияи бадан зиёд нест; Дараҷаи II — талафоти 3—5 %-и вазни аввалияи бадан; Дараҷаи III — талафоти 6—8 %-и вазни аввалияи бадан; Дараҷаи IV — талафоти зиёда аз 8 %-и вазни аввалияи бадан. == Оризаҳо == [[Шоки гиповолемикӣ]] [[Норасоии шадиди гурда]]: [[олигурия]], [[анурия]] Вайроншавии функсияи САМ: судорогиҳо, [[кома]] == Адабиёт == * Руднев Г. П. Клиника карантинных инфекций. М., 1972; * Руководство по клинике, диагностике и лечению опасных инфекционных болезней. М., 1994; * Камардинов Х. К., Ахмедов А. А. Холера Эль-Тор. Клиника, лечение, диагностика, диспансеризация переболевших и санация вибриононосителей. Д., 1994; * Қамардинов Х. Қ. Бемориҳои сироятӣ. Д., 2000; * Камардинов Х. К. Клиника опасных инфекционных болезней. Д., 2007. Ҳамон. Инфекционные и паразитарные болезни. Д., 2009. == Сарчашма == * {{ЭМТ| Вабо|3|муаллиф= }} jws2mq9ervx7jlph7wmqemzkg1b6iop 1463464 1463460 2026-04-07T04:39:06Z Navruzov Abdulmalik 57291 ороиш, илова, дақиқсозӣ, ислоҳ 1463464 wikitext text/x-wiki {{Ҳолати тиббӣ |ном = |синонимҳо = <!-- ё |синоним= --> |тасвир = |андозаи тасвир = |матани алт = |тасвир_thumbtime = |зернависи_тасвир = |бар = |тасвир2 = |андозаи тасвир2 = |матани алт2 = |тасвир_thumbtime2 = |зернависи_тасвир2 = |бар2 = |талаффуз = |талаффуз2 = |ихтисос = <!-- аз Wikidata; аз нав навиштан мумкин аст --> |нишонаҳо = |вазниншавӣ = |оғози беморӣ = |давомнокӣ = |навъҳо = |сабабҳо = <!-- ё |сабаб= --> |хавфҳо = <!-- ё |хавф= --> |ташхис = |дифференсиалӣ = |пешгирӣ = |табобат = <!-- ё |муолиҷа= --> |доруворӣ = |пешгӯиҳо = |паҳншавӣ = <!-- инчунин |адади беморон= ё |Frequency= --> |маргҳо = }} {{ТаснифиБеморӣ}} '''Бемории вабо''', '''холера''' {{Lang-grc|χολή «заҳра» ва ῥέω «ҷорӣ шудан»}} — бемории шадиду хавфноки сироятӣ. Ангезандаи Вабо. ({{Lang-la|Vibrio cholerae}}) [[вибрион]] ном дошта, онро соли 1883 микробиологи олмонӣ Р. Кох кашф кардааст. Вибриони В. зери таъсири нури офтоб, ҳарорати баланд (мас., ҷӯшонидан) ва беобӣ зуд маҳв мешавад; дар оби равон 3–5 ва дар наҷосат то 30 рӯз, дар ҷойи торику намнок то 2 моҳ зинда мемонад, ба таъсири маводди гандзудо (дезинфексия) ва маҳлули кислотаҳо тоб намеорад. Манбаи сироят бемор, бемори шифоёфта ва ҳомилони ангезаи Вабо мебошанд. Ангезаҳои беморӣ ба муҳит ба воситаи наҷосат ва қай хориҷ мешаванд. Ангезаҳоро хусусан ашхоси гирифтори Вабои сабук ва ниҳонӣ, инчунин магасҳо паҳн мекунанд. Ангезаи Вабо ба воситаи хӯрокворӣ, об, ҳамчунин дасти чиркин ва асбобҳои рӯзгор, ки аз наҷосат ва қайи бемор олуда гаштаанд, мегузарад. Вогириҳои Вабо тамосӣ, маишӣ, обӣ, ғизоӣ ва омехта мешаванд. Бештар вогириҳои обӣ ва обиву тамосии Вабо дучор меоянд. В. асосан тобистону тирамоҳ авҷ мегиранд. Ангезаҳои Вабо ба ҷисми [[одам]] аз роҳи узвҳои гувориш (ҳозима) ворид мешаванд. Онҳо аксаран дар меъда зери таъсири кислотаи хлорид маҳв мегарданд. Беморӣ ҳамон вақт сар мезанад, ки агар ангезаҳо аз меъда гузашта, дар рӯдаи борик ҷой гиранд ва афзоиш ёфта хориҷ шаванд. Давраи ниҳонии Вабо аз чанд соат то 5 шаборӯз (бештар 2–3 рӯз) давом мекунад. Вобаста ба зоҳир шудани аломатҳои В., ки асосан камшавии об дар бадан аст, он сабук, миёна, вазнин ва беҳад вазнин мешавад. Олими рус В. И. Покровский чаҳор дараҷаи камоб гардидани баданро муайян кардааст: дараҷаи I – об баробари 1–3 дарсади массаи бадан кам мешавад (Вабои сабук); дараҷаи II– камшавии моеот ба 4–6 дарсад мерасад (Вабои андаке вазнин); дараҷаи III – тақр. 7–9 дарсади оби андомгон кам мешавад (Вабои вазнин); дараҷаи IV– камшавии моеот 9 дарсадро ташкил мекунад (Вабои беҳад вазнин). Ташхиси Вабо дар давраи вогирӣ (эпидемия) чандон душвор нест. Онро ҳатто метавон фақат дар асоси аломатҳои беморӣ (клиникӣ) муайян намуд. Дар маҳалҳои вабозада беморон ва ашхоси гирифтори амрози шадиди меъдаву рӯда бояд ҳатман ошкор карда шаванд; кормандони тиббӣ ҳавлӣ ба ҳавлӣ гарданд, беморонро ба қайд гирифта, дар шифохона бистарӣ гардонанд. Доруҳое, ки барои табобати В. истифода мешаванд, мувозанати обу намакро дар организм барқарор сохта, заҳролудиро рафъ ва ангезаи бемориро маҳв менамоянд. Одатан, пас аз 15–25 дақиқаи истифодаи маҳлули намак набз ва фишори шараён рӯ ба беҳбудӣ меорад. Баъди 30–45 дақиқа дамкӯтаҳӣ рафъ, кабудии пӯст (сианоз) кам, забон тар ва овозу набз пайдо мешавад. Бо мақсади ба дигар маҳалҳо паҳн нагаштан, манбаи В.-ро зуд барҳам додан лозим аст. Солҳои 90 садаи XX ва миёнаи солҳои 2000-ум дар баъзе ноҳияҳои Тоҷикистон ҳодисаҳои ба Вабо гирифтор шудани одамон ҷой доштанд. Дар як муддати кӯтоҳ садҳо нафар бемор гаштанд, вале бо андешидани тадбирҳои зарурӣ эпидемия пешгирӣ карда шуд. Ҳангоми пайдоиши Вабо маҳалро мамнӯъ (карантин) эълон карда, рафтуомади одамонро манъ менамоянд. Беморон, инчунин ашхоси ба бемории Вабо гумонбар, зуд дар бемористон бистарӣ ва манзили онҳо гандзудоӣ (дизенфексия) карда мешавад. Ҳомилони вибрион ва одамонеро, ки бо онҳо алоқа доштанд, дар ҷойи алоҳида бистарӣ мекунанд, манзил ва асбобу анҷоми онҳоро безарар мегардонанд. Беморони шифоёфта баъди 3 бор натиҷаи манфӣ додани таҳқиқ (кишт)-и наҷосат аз касалхона ҷавоб дода мешаванд. Онҳо ва ҳамчунин ашхосе, ки бо беморон алоқа доштанд, тӯли як сол зери назорати дармонгоҳи махсус қарор мегиранд. == Таърих == [[акс:Cholera.jpg|мини|слева|[[Марг (тамсол)|Тамсоли марг]], ки беморони марговари ваборо медаравад. Муқоваи маҷаллаи аввали асри XX]] [[акс:Africa cholera2008b.jpg|мини|Бемории вабо дар Африқо дар соли 2008]] [[акс:Bräcke askgravlund2.jpg|мини|Қабристони собиқи вабо дар Шветсия]] Инсоният дар тӯли таърихи худ гоҳ-гоҳ аз хуруҷҳои харобиовари вабо азият мекашид. Ҳамаи пандемияҳои вабо дар саросари ҷаҳон аз водии [[Ганг (дарё)|дарёи Ганг]] паҳн шудаанд, ки дар он ҷо ин беморӣ аз замони антиқа маълум аст<ref>{{Статья |автор=David A. Sack, R. Bradley Sack, G. Balakrish Nair, A. K. Siddique |год=2004-01-17 |doi=10.1016/s0140-6736(03)15328-7 |issn=1474-547X |выпуск=9404 |страницы=223—233 |издание=[[The Lancet]] |заглавие=Cholera |ссылка=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/14738797 |том=363 |издательство=[[Elsevier]] |archive-date=2015-07-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150729041238/http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/14738797 }}</ref>. Гармии доимӣ, олудагии обҳои дарё ва ҷамъшавии оммавии одамон дар назди дарёҳо ҳангоми маросимҳое мисли [[Кумбха-мела]], ба паҳншавии беморӣ дар нимҷазираи Ҳиндустон мусоидат мекарданд. Гарчанде ки дар Аврупо дар бораи вабо ҳанӯз [[Гиппократ]] ва [[Гален]] навишта буданд<ref>{{Статья |автор=Antonis A. Kousoulis |год=2012-3 |doi=10.3201/eid1803.111636 |issn=1080-6040 |выпуск=3 |страницы=540 |издание={{Нп3|Бемориҳои сироятии пайдошаванда (маҷалла)|Emerging Infectious Diseases||Emerging Infectious Diseases (journal)}} |заглавие=Etymology of Cholera |ссылка=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3309598/ |том=18 |язык=en |издательство=[[Марказҳои назорат ва пешгирии бемориҳои ИМА|Centers for Disease Control and Prevention]] |archive-date=2021-02-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210213034208/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3309598/ }}</ref>, то асри XIX ин беморӣ дар ҷануби Осиё маҳдуд буд. Аз соли 1817 мавҷи [[пандемия|пандемияҳои]] пайваста оғоз мешавад, ки дар асри XIX нисбат ба хуруҷи ҳар бемории дигар бештар ҷони одамонро рабудаанд. Чунин фарзия мавҷуд аст, ки сабаби пандемияҳо мутатсияи барангезандаи вабо дар Бангола дар «соли бе тобистон» гардид, ки бар асари шароити ғайримуқаррарии обу ҳавои соли 1816 ба вуҷуд омада буд<ref>{{Книга|автор=William K. Klingaman, Nicholas P. Klingaman |год=2013-02-26 |isbn=9781250012067 |страниц=352 |издательство=St. Martin's Press |заглавие=The Year Without Summer: 1816 and the Volcano That Darkened the World and Changed History |ссылка=https://books.google.com/books?id=O8WoqlSDXH0C&pg=RA1-PT218}}</ref>. Дар соли 1817 [[пандемияи якуми вабо]] бидуни истисно ҳамаи кишварҳои Осиёро фаро гирифт ва то ба [[Астрахан]] расид. Танҳо дар [[Бангкок]] на камтар аз 30 ҳазор сокин ба ҳалокат расиданд ва шумораи умумии қурбониёни пандемия бо рақамҳои шашрақамӣ ҳисоб карда мешавад. Танҳо зимистони ғайримуқаррарии сарди солҳои 1823—1824, ки ҳатто дар кишварҳои ҷанубӣ дарёҳоро ях баст, нагузошт, ки беморӣ ба Аврупо ворид шавад. [[Пандемияи дуюми вабо]] дар ҳамвориҳои Ганг дар соли 1829 хуруҷ кард ва пурра 20 сол давом ёфт. Такмили роҳҳои алоқа, ҳаракати доимии артишҳо ва тиҷорати мустамликавӣ паҳншавии бемориро дар байни кишварҳо осон мекарданд. Дар давоми ин пандемия беморӣ бори аввал ба [[Аврупо]], ба [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|ИМА]] ва ба Ҷопон ворид шуд. Авҷи эпидемия дар Русия ба нимаи дуюми соли 1830 ва нимаи аввали соли 1831 рост омад. Одамони ноогоҳ дастаҳоеро, ки ба [[Дезинфексия|безараргардонии]] чоҳҳо бо оҳакхлорид машғул буданд, заҳролудкунанда пиндошта, барои ҷустуҷӯи душманон ба беморхонаҳои давлатӣ ҳуҷум мекарданд — дар кишвар мавҷи шӯришҳои вабо ба амал омад. [[Пандемияи сеюми вабо]] ба солҳои 1850 рост омад ва бо замони [[Ҷанги Қрим]] мувофиқат кард. Танҳо дар Русия шумораи қурбониён аз як миллион нафар гузашт<ref>Geoffrey A. Hosking. ''Russia and the Russians: a history''. Harvard University Press, 2001. ISBN 0-674-00473-6. P. 9.</ref>. Ин эпидемия марговартарин дар асри XIX буд<ref>{{Cite web|url=http://www.cbc.ca/health/story/2008/05/09/f-cholera-outbreaks.html|title=Cholera's seven pandemics|date=2008-05-09|access-date=2019-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20081216071746/http://www.cbc.ca/health/story/2008/05/09/f-cholera-outbreaks.html|archive-date=2008-12-16|url-status=bot: unknown}}</ref>. Сироятёбии панҷсад нафар дар моҳи сентябри соли 1854 дар маркази [[Лондон]] Англияи Викторияро ба даҳшат овард ва ба шарофати тадқиқоти [[Ҷон Сноу (пизишк)|Ҷ. Сноу]], такмили системаҳои обтаъминкунӣ ва канализатсияро суръат бахшид. Дар маҷмӯъ олимон ҳафт пандемияи ваборо ҷудо мекунанд: [[Пандемияи якуми вабо|Пандемияи якум]], солҳои 1816—1824 [[Пандемияи дуюми вабо|Пандемияи дуюм]], солҳои 1829—1851 [[Пандемияи сеюми вабо|Пандемияи сеюм]], солҳои 1852—1860 [[Пандемияи чоруми вабо|Пандемияи чорум]], солҳои 1863—1875 [[Пандемияи панҷуми вабо|Пандемияи панҷум]], солҳои 1881—1896 [[Пандемияи шашуми вабо|Пандемияи шашум]], солҳои 1899—1923 [[Пандемияи ҳафтуми вабо|Пандемияи ҳафтум]], солҳои 1961—1975 Дар соли 1905 дар истгоҳи карантинии Эл-Тор намуди нави барангезанда ҷудо карда шуд, ки ба шарафи истгоҳ номгузорӣ гардид. Пандемияи ҳафтум, бархилофи пандемияҳои қаблӣ, тавассути {{не переведено 3|Вибриони Эл-Тор|вибриони Эл-Тор|en|El Tor}} ба вуҷуд омадааст<ref>Онищенко Г. Г., Москвитина Э. А., Кругликов В. Д., Титова С. В., Адаменко О. Л., Водопьянов А. С., Водопьянов С. О. Эпидемиологический надзор за холерой в России в период седьмой пандемии//Вестник РАМН. — 2015. — Т. 70(2). — С. 249—256</ref>. Бо оғози пандемияҳо донишҳои илмӣ дар бораи вабо ташаккул ёфтанд. Вақте ки беморӣ ба қисмҳои артиши Бритониё дар Ҳиндустон зарба зад, тадқиқотҳои аввалин пайдо шуданд, ки ба дарки беҳтари сабабҳои пайдоиш ва паҳншавии ин беморӣ ва роҳҳои табобати муносиби он равона шуда буданд. Аммо то нимаи асри XX вабо яке аз хатарноктарин бемориҳои эпидемикӣ боқӣ мемонд, ки садҳо ҳазор ва ҳатто миллионҳо ҷонро мерабуд. [[акс:Cholera.png|мини|320px|Вабо дар ҷаҳони муосир: {{легенда|#FF0000|минтақаҳои эндемикӣ}} {{легенда|#E0C000|хуруҷҳои даврии беморӣ}}]] Дар ҷаҳони муосир вабо дигар он хатареро, ки қаблан дошт, надорад, аммо то ҳол ҳолатҳои алоҳида ва ҳатто хуруҷи эпидемияи вабо дар кишварҳои рӯ ба тараққӣ ва камбизоат, махсусан ҳангоми офатҳои табиии оммавӣ, масалан, ҳангоми [[заминларза|заминларзаҳо]] ба қайд гирифта мешаванд. Чунончи, эпидемия дар Гаити, ки моҳи октябри соли 2010 оғоз ёфт, 7 % аҳолии ин давлатро фаро гирифт ва то моҳи майи соли 2015 ҷони 9700 нафарро рабуд<ref>{{Cite web|url=https://www.paho.org/hq/dmdocuments/2014/2014-nov-6-cha-cholera-epi-update.pdf|title=Epidemiological Update. Cholera|website=Pan American Health Organization|date=2014-11-06|lang=en|access-date=2019-08-09|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304060935/http://www.paho.org/hq/index.php?option=com_docman&task=doc_view&gid=28070+&Itemid=999999&lang=fr|url-status=live}}</ref>. == Этиология == {{main|Вибриони вабо}} Зиёда аз 150 серогурӯҳҳои ''[[Вибриони вабо|Vibrio cholerae]]'' маълуманд, ки бо О-[[антиген]] фарқ мекунанд; онҳоро ба вибрионҳои вабои бо хунобаи типи О1 [[Агглютинатсия|агглютинатсияшаванда]] (''V. cholerae'' O1) ва ба вибрионҳои ба вабо монанд — НАГ-вибрионҳо, ки бо хунобаи типи О1 агглютинатсия намешаванд (''V. cholerae non О1'', мувофиқан: ''V. cholerae'' О2, О3 ва ғайра қайд мешаванд) ҷудо мекунанд<ref name="БМЭ-3изд-ТОМ-27">Антропонозы // Большая медицинская энциклопедия : в 30 т. / гл. ред. Б. В. Петровский. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1981. — Т. 27 : Хлоракон — Экономика здравоохранения. — 576 с. : ил.</ref>. Вабои «классикӣ» тавассути вибриони вабои серогурӯҳи О1 ба вуҷуд меояд. Ду биовар (биотип)-и ин серогурӯҳро фарқ мекунанд: классикӣ (''V. cholerae biovar cholerae'') ва Эл-Тор (''V. cholerae biovar eltor'')<ref>{{Статья |год=2010-03-26 |issn=0049-8114 |выпуск=13 |страницы=117—128 |издание=Releve Epidemiologique Hebdomadaire |заглавие=Cholera vaccines: WHO position paper |ссылка=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20349546 |том=85 |archive-date=2020-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200221184412/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20349546 }}</ref>. Аз рӯи хусусиятҳои морфологӣ, културалӣ ва серологӣ онҳо ба ҳам монанданд: чӯбчаҳои кӯтоҳи каҷшудаи ҳаракаткунанда, ки қамчинча доранд, аэробҳои грамманфӣ, бо [[Рангҳо|рангҳои]] анилинӣ нағз ранг мегиранд, спора ва капсула ҳосил намекунанд, дар муҳитҳои ишқорӣ ([[Водородный показатель|pH]] 7,6-9,2) дар ҳарорати 10-40 °C мерӯянд. Вибрионҳои вабои Эл-Тор бархилофи вибрионҳои классикӣ қодиранд эритроситҳои [[Гӯсфанд|гӯсфандро]] гемолиз кунанд (на ҳамеша). Ҳар яке аз ин биотипҳо аз рӯи О-антиген (соматикӣ) ба серотипҳо ҷудо мешаванд. Серотипи Инаба (Inaba) дорои фраксияи С, серотипи Огава (Ogawa) — фраксияи B ва серотипи Гикошима (Hikojima) — фраксияҳои А, B ва С мебошанд. Н-антигени вибрионҳои вабо (қамчинчагӣ) — барои ҳамаи серотипҳо умумӣ аст. Вибрионҳои вабо токсини вабо — энтеротоксини сафедавиро ҳосил мекунанд. НАГ-вибрионҳо дараҷаҳои гуногуни вазнини диареяи ба вабо монандро ба вуҷуд меоранд, ки баъзан метавонад бо марг анҷом ёбад. Ҳамчун мисол метавон эпидемияи калонеро овард, ки тавассути ''V. cholerae'' серогурӯҳи О139 Bengal ба вуҷуд омадааст. Он моҳи октябри соли [[1992]] дар бандари [[Мадрас]]-и Ҷануби [[Ҳиндустон]] оғоз ёфта, бо суръат дар соҳилҳои [[Бангола]] паҳн шуд ва моҳи декабри соли [[1992]] ба [[Бангладеш]] расид, ки дар он ҷо танҳо дар 3 моҳи аввали соли [[1993]] зиёда аз 100 000 ҳолати бемориро ба вуҷуд овард. == Эпидемиология == Мувофиқи баҳои [[Созмони умумиҷаҳонии тандурустӣ]], дар соли 2010 дар ҷаҳон аз 3 то 5 миллион ҳолати бемории вабо ва 100—130 ҳазор ҳолати марг ба қайд гирифта шудааст<ref name=WHO2010>{{cite web|url=http://www.who.int/immunization/Cholera_PP_Accomp_letter__Mar_10_2010.pdf|title=Cholera vaccines. A brief summary of the March 2010 position paper|format=PDF|work=[[Всемирная организация здравоохранения|World Health Organization]]|archive-url=https://www.webcitation.org/683ZsKPiv?url=http://www.who.int/immunization/Cholera_PP_Accomp_letter__Mar_10_2010.pdf|archive-date=2012-05-30|access-date=2012-03-10|url-status=live}}</ref>. Ин бемориҳо асосан дар кишварҳои рӯ ба тараққӣ рух додаанд<ref>{{статья|заглавие=Vibrio cholerae and cholera: out of the water and into the host |издание={{Нп3|Microbiology and Molecular Biology Reviews}} |том=26 |номер=2 |страницы=125—139 |pmid=12069878 |doi=10.1111/j.1574-6976.2002.tb00605.x |язык=en |тип=journal |автор=Reidl J., Klose K.E. |месяц=6 |год=2002 |издательство={{Нп3|American Society for Microbiology}}}}</ref>. Дар аввали солҳои 1980-ум сатҳи фавт зиёда аз 3 миллион нафар дар як сол баҳо дода мешуд<ref name=Lancet2004>{{статья|заглавие=Cholera |ссылка=https://archive.org/details/sim_the-lancet_2004-01-17_363_9404/page/222 |издание=[[The Lancet]] |том=363 |номер=9404 |страницы=223—233 |pmid=14738797 |doi=10.1016/S0140-6736(03)15328-7 |язык=en |автор=Sack D.A., Sack R.B., Nair G.B., Siddique A.K. |месяц=1 |год=2004 |издательство=[[Elsevier]]}}</ref>. Шумораи дақиқи ҳолатҳои бемориро муайян кардан душвор аст, зеро дар бораи бисёре аз онҳо бинобар хавфи таъсири манфии хуруҷи вабо ба ҷараёни сайёҳон дар ин кишварҳо гузориш дода намешавад<ref name=NEJM2006>{{статья|заглавие=Getting serious about cholera |ссылка=https://archive.org/details/sim_new-england-journal-of-medicine_2006-08-17_355_7/page/648 |издание=[[The New England Journal of Medicine]] |том=355 |номер=7 |страницы=649—651 |pmid=16914700 |doi=10.1056/NEJMp068144 |язык=en |автор=Sack D.A., Sack R.B., Chaignat C.L. |месяц=8 |год=2006}}</ref>. Дар айни замон вабо дар бисёр минтақаҳои ҷаҳон хусусияти эпидемикӣ ва эндемикӣ дорад<ref name=Lancet2004/>. Ҳамаи роҳҳои интиқоли вабо — вариантҳои механизми фекалӣ-оралӣ мебошанд. Манбаи сироят одам аст — бемори вабо ва барандаи солим (транзиторӣ)-и вибрион, ки ба муҳити атроф ''Vibrio cholerae''-ро бо наҷосат ва қай ҷудо мекунанд. Дар паҳншавии беморӣ барандагони беаломати вибрион нақши калон доранд. Таносуби барандагон/беморон метавонад ҳангоми варианти ''V. cholerae biovar cholerae'' ба 10-20:1 ва ҳангоми ''V. cholerae biovar eltor'' ба 20-40:1 расад<ref>[https://gmpb2.ru/images/news/2022/1107/1.pdf Холера СЗГМУ им. И.И. Мечникова]</ref>. Сироятёбӣ асосан ҳангоми нӯшидани [[об]]и безарарнашуда, фурӯ бурдани об ҳангоми оббозӣ дар ҳавзҳои олудашуда, ҳангоми рӯйшӯӣ ва инчунин шустани зарфҳо бо оби сироятёфта ба амал меояд. Сироятёбӣ метавонад ҳангоми истеъмоли ғизои (олудашуда), ки дар вақти коркарди пазандагӣ, нигоҳдорӣ, шустан ё тақсими он сироят ёфтааст, ба хусус бо маҳсулоте, ки коркарди ҳароратӣ намебинанд (моллюскҳо, креветкаҳо, моҳии хушк ва камнамак), рӯй диҳад. Роҳи интиқоли тамосӣ-маишӣ (тавассути дастҳои олуда) низ имконпазир аст. Ба ғайр аз ин, вибрионҳои вабо метавонанд тавассути магасҳо интиқол ёбанд. Ҳангоми паҳншавии беморӣ шароитҳои бади санитарию гигиенӣ, зичии аҳолӣ ва муҳоҷирати зиёди аҳолӣ нақши муҳим мебозанд. Дар ин ҷо бояд марказҳои эндемикӣ ва воридотии ваборо қайд кард. Дар минтақаҳои эндемикӣ ([[Осиёи Ҷанубу Шарқӣ]], [[Африқо]], [[Амрикои Лотинӣ]]) вабо дар давоми сол ба қайд гирифта мешавад. Эпидемияҳои воридотӣ ба муҳоҷирати интенсивии аҳолӣ вобастаанд. Дар минтақаҳои эндемикӣ кӯдакон бештар бемор мешаванд, зеро аҳолии калонсол аллакай дорои иммунитети табиии пайдошуда мебошанд. Дар аксари ҳолатҳо болоравии бемориро дар мавсими гарм мушоҳида мекунанд. Тақрибан дар 4—5 %-и беморони шифоёфта барандагии музмини вибрион дар халтаи талха ташаккул меёбад. Ин махсусан барои шахсони калонсол хос аст. Пас аз бемории гузаронидашуда дар организми шахси шифоёфта иммунитет пайдо мешавад, ки ин сироятёбиро бо дигар серотипҳои ''Vibrio cholerae'' истисно намекунад. == Аломатҳо == Вабо ногаҳон авҷ гирифта, шабона ё субҳдам дар бемор хоҳиши беисти қазои ҳоҷат пайдо мешавад. Шикам дард намекунад ва тоб ҳам намедиҳад. Наҷосат аввал бетағйир буда, якҷо бо боқимондаҳои ғизо меояд. Сипас он обакии [[зард]] ва минбаъд мисли ҷӯшобаи биринҷ шуда, бӯйи моҳӣ мекунад. Бемор дар як шабонарӯз аз 3 то 10 маротиба таҳорат мешиканад, камиштиҳо ва ташна мешавад. Ҳарорати бадан муътадил, набз тез, забон хушк буда, шикам садо медиҳад. Дар сурати сабук ҷараён ёфтани беморӣ, исҳол аз чанд соат то 1–2 шабонарӯз давом мекунад (камобии дараҷаи I). Дар ҳолатҳои рӯ ба вазнинӣ овардани В. бемор дар як шаборӯз 15–20 бор ба қазои ҳоҷат меравад, қай мекунад; қай обакӣ, омехта бо талха аст (камобии дараҷаи II). Вазъи умумии бемор бад ва ӯ беҳол мешавад, ташна мемонад, даҳонаш мехушкад; мушакҳои соқи пой, каф ва панҷаи баъзе беморон раг мекашанд, пешоб кам мегардад. Ҳарорати бадан, одатан, бетағйир, пӯст бетароват, халташакл ва кабудча мешавад, луобпардаҳо хушк шуда овоз мегирад. Ҳангоми ба таъхир гузоштани муолиҷа дар тӯли чанд соат об ба 7–8 дарсади массаи бадан кам мешавад (камобии дараҷаи III). Вазъи бемор хеле бад шуда, нишонаҳои заҳролудӣ падид меоянд; тарҳи рӯй теғадор шуда, чашмон фурӯ мераванд, луобпардаҳову пӯст мехушканд, пӯсти панҷаҳо халта мезанад; фишори шараён якбора паст мешавад. Ҳарорати бадан муътадил ё аз меъёр паст мешавад (камобии дараҷаи IV). Вазъи бемор рӯ ба табоҳӣ меорад, исҳол ва қай, ки зуд-зуд рух менамуданд, кам ё батамом қатъ мегарданд, нӯги бинӣ, гӯш, лаб ва пилки чашм бунафш ё пурра сиёҳ, чеҳра теғ дода, атрофи чашм кабуд мешавад; чашмҳо дар косахонаашон нишаста ҷониби боло тоб мехӯранд, овоз гирифта аст, ҳарорати бадан 35–34°С паст мефарояд. Пӯст сард ва халтамонанд шуда, ҳангоми қабза кардан, мисли хамир то дер ҳамвор намегардад. Набз хеле суст ва нафаскашӣ номураттаб (дар 1 дақ. 40–60 бор) аст; бемор бо даҳони боз нафас мегирад. Агар муолиҷа ба таъхир афтад, бемор аз ҳуш рафта, нафасгир мешавад. Вабо барқосо низ пайдо мешавад. Он бисёр тезу тунд ҷараён мегирад, [[Андомгон|организм]] оби бисёр талаф медиҳад. Ин шакли Вабо хусусан барои кӯдакони то яксола хавфнок аст. == Патогенез == {{main|Токсини вабо}} Аломатҳои беморӣ на тавассути худи вибриони вабо, балки тавассути токсини вабо, ки он ҳосил мекунад, ба вуҷуд меоянд. Дарвозаи даромади сироят роҳи ҳозима мебошад. Як қисми вибрионҳо дар муҳити турши меъда зери таъсири [[Кислотаи хлорид|кислотаи хлорид]] нобуд мешаванд. Агар микроорганизмҳо аз монеаи меъда гузаранд, онҳо ба қисми борики [[Рӯда]] ворид мешаванд ва дар он ҷо муҳити мусоиди ишқориро ёфта, ба афзоиш шурӯъ мекунанд. Дар беморони вабо барангезанда метавонад дар тамоми тӯли роҳи меъдаю рӯда пайдо карда шавад, аммо дар меъда ҳангоми pH на бештар аз 5,5 вибрионҳо ёфт намешаванд. Вибрионҳо сатҳи эпителияи қисми борики рӯдаро мустамлика мекунанд, вале ба дохили он ворид намешаванд ва токсини ваборо ({{lang-en|CTX}}) ҷудо мекунанд — энтеротоксини сафедавие, ки аз ду қисм: субъединитсаи А ва субъединитсаи В иборат аст. Субъединитсаи В бо ретсептор — ганглиозиди GM1, ки дар сатҳи ҳуҷайраҳои эпителиалӣ ҷойгир аст, пайваст мешавад. Пас аз часпидани субъединитсаи В ба ганглиозид, субъединитсаи А тавассути мембрана ба дохили ҳуҷайраи эпителиалӣ ворид мешавад. Субъединитсаи А-и фаъолшуда (А1) нисфи АДФ-рибозии никотинамидадениндинуклеотиди (НАД) таҷзияшударо ба [[Сафедаҳо|сафедаи]] танзимкунандаи комплекси аденилатсиклаза, ки дар тарафи дохилии мембранаи эпителиотсит ҷойгир аст, интиқол медиҳад. Дар натиҷа фаъолшавии Аденилатсиклаза ба амал меояд, ки боиси баланд шудани миқдори аденозинмонофосфати сиклӣ (тсАМФ) — яке аз стимуляторҳои дохилиҳуҷайравии секретсияи рӯда мегардад. Мавҷудияти тсАМФ-и зиёд боиси ба холигии рӯда ҷудо шудани миқдори зиёди моеъи изотоникӣ бо миқдори ками сафеда ва контсентратсияи баланди ионҳои натрий, калий, хлоридҳо ва гидрокарбонатҳо мегардад. Дарунравӣ, қайкунӣ ва беобшавӣ инкишоф меёбад. Талафоти моеъ, гидрокарбонатҳо ва [[Калий|калий]] боиси инкишофи [[Атсидоз|атсидоз]]и метаболикӣ ва гипокалиемия мегардад. == Манзараи клиникӣ == То истифодаи антибиотикҳо ва ваксинапрофилактикаи муассир, дар ҷараёни вабо шаклҳои зеринро фарқ мекарданд: исҳоли вабоӣ холерина вабои алгидӣ ё асфиктикӣ (аз ҷумла вабои хушк) тифоиди вабоӣ. Ҳангоми сари вақт расонидани ёрии муосири тиббӣ, аз нимаи асри XX инҷониб шаклҳои ниҳоят вазнин амалан во намехӯранд. === Давраи инкубатсионӣ === Давраи инкубатсионӣ (ниҳонӣ) аз чанд соат то 5 шабонарӯз, бештар 24—48 [[Соат|соат]] давом мекунад. Вазнинии беморӣ гуногун мешавад — аз шаклҳои ноаёни субклиникӣ то ҳолатҳои вазнин бо беобшавии шадид (бар асари талафоти об ҳангоми дарунравии беист ва инчунин қайкунии бисёркарата) ва марг дар тӯли 24—48 соат. Мувофиқи маълумоти [[Созмони умумиҷаҳонии тандурустӣ|СУТ]] «бисёр беморони бо V. cholerae сироятёфта ба вабо гирифтор намешаванд, бо вуҷуди он ки [[Бактерияҳо|бактерияҳо]] дар наҷосати онҳо дар тӯли 7—14 рӯз мавҷуданд. Дар 80—90 %-и он ҳолатҳое, ки беморӣ инкишоф меёбад, он шаклҳои сабук ё миёнавазнинро мегирад, ки аз дигар шаклҳои дарунравии шадид аз ҷиҳати клиникӣ фарқ карданашон душвор аст. Камтар аз 20 %-и одамони беморшуда ба вабои типикӣ бо нишонаҳои беобшавии мӯътадил ё вазнин гирифтор мешаванд»<ref>{{Cite web|url=https://www.who.int/ru|title=Главная страница|publisher=www.who.int|lang=ru|access-date=2019-08-09|archive-date=2019-05-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20190505212846/https://www.who.int/ru|url-status=live}}</ref>. Барои манзараи клиникии типикии вабо се дараҷаи вазнинӣ хос аст. === Дараҷаи сабук === Дар ин шакл исҳоли обакӣ ва қайкунӣ мушоҳида мешавад, ки метавонанд яккарата бошанд. Беобшавӣ аз 1—3 %-и вазни бадан зиёд нест (дегидрататсияи дараҷаи 1-ум). Аҳволи бемор қаноатбахш аст. Шикоятҳо аз хушкии даҳон, ташнагии зиёд, сустии мушакҳо. Чунин беморон на ҳамеша барои ёрии тиббӣ муроҷиат мекунанд. Пас аз 1—2 рӯз ҳамаи нишонаҳои клиникӣ нест мешаванд, гарчанде ки барандагии вибрион боз чанд вақт боқӣ мемонад. === Дараҷаи миёнавазнин === Оғози беморӣ шадид буда, бо исҳоли зуд-зуд (то 15—20 бор дар як шабонарӯз), ки тадриҷан хусусияти наҷосатиро гум карда, намуди оби биринҷро мегирад. Ҳангоми дарунравӣ дард дар шикам ва тенезмҳо мавҷуд нестанд. Баъзан метавонад дардҳои ночиз дар соҳаи ноф, нороҳатӣ, қур-қури шикам ва «ҷобаҷошавии моеъ» дар шикам бошад. Ба зудӣ ба дарунравӣ қайкунии фаровон бидуни дилбеҳузурӣ ҳамроҳ мешавад. Беобшавӣ меафзояд, талафоти моеъ 4—6 %-и вазни баданро ташкил медиҳад (дегидрататсияи дараҷаи 2-юм). Судорогиҳои гурӯҳҳои алоҳидаи мушакҳо пайдо мешаванд. Овоз хирирӣ мегардад. Беморон аз хушкии даҳон, ташнагӣ ва бемадорӣ шикоят мекунанд. Сианози лабҳо, баъзан акросианоз мушоҳида мешавад. Тургори пӯст кам мешавад. [[Тахикардия]]. === Дараҷаи вазнин === Бо дараҷаи баланди беобшавӣ бо талафоти 7—9 % моеъ ва вайроншавии гемодинамика тавсиф меёбад (дегидрататсияи дараҷаи 3-юм). Дар беморон исҳоли зуд-зуд, фаровон ва обакӣ, қайкунӣ ва судорогиҳои шадиди мушакҳо мушоҳида мешавад. Фишори хун паст мешавад, набз суст ва тез мегардад. Тангнафасӣ, сианози пӯст, олигурия ё [[анурия]] пайдо мешавад. Нуқтаҳои рӯй тез мешаванд, чашмон фурӯ мераванд, овоз то ба афония хирирӣ мегардад. Тургори пӯст паст аст, чини пӯст рост намешавад, ангуштони дасту по чиндор мешаванд. Забон хушк аст. Дардмандии ночиз дар эпигастрия ва соҳаи атрофи ноф мушоҳида мешавад. Беморон аз бемадории зиёд ва ташнагии беист шикоят мекунанд. === Дараҷаҳои беобшавӣ === Дараҷаи I — талафоти моеъ аз 3 %-и [[Масса|вазн]]и аввалияи бадан зиёд нест; Дараҷаи II — талафоти 4—6 %-и вазни аввалияи бадан; Дараҷаи III — талафоти 7—9 %-и вазни аввалияи бадан; Дараҷаи IV — зиёда аз 10 %-и вазни аввалияи бадан. Ҳангоми талафоти зиёди моеъ алгид (лот. algidus — хунук) инкишоф меёбад — маҷмӯи аломатҳое, ки дар натиҷаи дараҷаи IV-и беобшавии организм бо талафоти хлоридҳои натрий, калий ва гидрокарбонатҳо ба вуҷуд омада, бо гипотермия; ихтилоли гемодинамикӣ; анурия; судорогиҳои тоникии мушакҳои дастҳо, пойҳо, шикам, рӯй; тангнафасии шадид; паст шудани тургори пӯст (нишонаи «дасти ҷомашӯй» пайдо мешавад); кам шудани ҳаҷми наҷосат то қатъшавии пурраи он ҳамроҳӣ мекунад. === Хусусиятҳои вабо дар [[Кӯдак|кӯдакон]] === Ҷараёни вазнин. Инкишофи барвақт ва шадиди дегидрататсия. Бештар ихтилоли САМ инкишоф меёбад: карахтӣ, вайроншавии ҳуш дар намуди ступор ва кома. Бештар судорогиҳо мушоҳида мешаванд. Моил будани зиёд ба гипокалиемия. Баланд шудани ҳарорати бадан. === Дараҷаҳои беобшавӣ дар кӯдакон === Дараҷаи I — талафот аз 2 %-и вазни аввалияи бадан зиёд нест; Дараҷаи II — талафоти 3—5 %-и вазни аввалияи бадан; Дараҷаи III — талафоти 6—8 %-и вазни аввалияи бадан; Дараҷаи IV — талафоти зиёда аз 8 %-и вазни аввалияи бадан. == Оризаҳо == [[Шоки гиповолемикӣ]] [[Норасоии шадиди гурда]]: [[олигурия]], [[анурия]] Вайроншавии функсияи САМ: судорогиҳо, [[кома]] == Ташхис == Маълумоти анамнез: минтақаи эндемикӣ, [[эпидемия]]и маълум. Манзараи клиникӣ. === Ташхиси лабораторӣ === Ҳадафи ташхис: муайян кардани Vibrio cholerae дар наҷосат ва (ё) қайкунӣ, об, муайян кардани [[агглютинин]]ҳо ва [[антитело|антителоҳои]] вибриосидӣ дар хунобаҳои ҷуфти хуни беморон. Методикаи ташхис: Кишти маводи бактериологӣ (наҷосат, қайкунӣ, об) дар [[Агар-агар|агари]] [[Тиосульфатҳо|тиосулфат]]-[[ситрат]]-сафро-сахароза ({{lang-en|TCBS}}), инчунин дар оби пептонии ишқории 1%; кишти такрории минбаъда дар оби дуюми пептонӣ ва кишт дар косачаҳо бо агари ишқорӣ. Ҷудо кардани култураи тоза, идентификатсия (айниятсозӣ). Таҳқиқи хосиятҳои биохимиявии култураи ҷудошуда — қобилияти таҷзия кардани ин ё он карбогидратҳо, ба истилоҳ «қатори қандҳо» — [[сахароза]], [[арабиноза]], [[маннит]]. Реаксияи [[Агглютинатсия|агглютинатсия]] бо хунобаҳои махсус. Муайян кардани ДНК-и Vibrio cholerae бо усули [[ПСР дар вақти воқеӣ|ПСР]], ки инчунин имкон медиҳад мансубият ба штаммҳои патогенӣ ва серогурӯҳҳои О1 ва О139 муайян карда шавад. Барои тафриқаи (дифферентсиатсияи) вибрионҳои вабо аз бактериофагҳо истифода мебаранд (дар айни замон маҷмӯи ҳафт бактериофаг имкон медиҳад, ки дар байни V. cholerae 16 фаготип ҷудо карда шавад), барои табобат фагҳо амалан истифода намешаванд.<ref>{{Cite web |url=http://elib.usma.ru/bitstream/usma/961/1/UMK_2013_004.pdf |title=Государственное бюджетное образовательное учреждение высшего профессионального образования «Уральская Государственная медицинская академия» Министерства здравоохранения РФ. Иллюстрированное учебное пособие «ВОЗБУДИТЕЛЬ ХОЛЕРЫ» |access-date=2020-04-27 |archive-date=2020-03-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200331154224/http://elib.usma.ru/bitstream/usma/961/1/UMK_2013_004.pdf |url-status=live }}</ref> === Ташхиси тафриқӣ (Дифферентсиалӣ) === [[Салмонеллёз]]ҳо [[Шигеллёз|Дизентерияи Зонне]] [[Гастроэнтерит]], ки тавассути [[чӯбчаи рӯда]] ба вуҷуд омадааст [[Инфексияи ротавирусӣ|Дарунравии вирусӣ]] ([[ротавирус]]ҳо) Заҳролудшавӣ аз [[занбӯруғ]]ҳои заҳрнок Заҳролудшавӣ аз [[пестисид]]ҳои [[пайвастҳои фосфорорганикӣ|фосфорорганикӣ]] [[Ботулизм]] == Табобат == Ҳангоми гумонбарӣ ба вабо беморон фавран дар шуъбаи махсус бистарӣ карда мешаванд.<ref name=autogenerated1>{{Cite web |url=http://ibolezn.ru/holera.html |title=Холера. Симптомы и лечение заболевания|access-date=2011-07-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110518092640/http://ibolezn.ru/holera.html |archive-date=2011-05-18 |url-status=dead }}</ref> Одатан, ҳангоми барқарор кардани моеъи гумшуда, беморони вабо ҳатто бидуни истифодаи антибиотикҳо шифо меёбанд, бинобар ин Созмони умумиҷаҳонии тандурустӣ истифодаи онҳоро танҳо дар ҳолатҳои беобшавии вазнин тавсия медиҳад<ref name=W8>{{cite web|title=First steps for managing an outbreak of acute diarrhea|url=http://www.who.int/topics/cholera/publications/en/first_steps.pdf|publisher=World Health Organization Global Task Force on Cholera Control|access-date=2013-11-23|archive-date=2014-08-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20140805150434/http://www.who.int/topics/cholera/publications/en/first_steps.pdf|url-status=live}}</ref>. === Барқарорсозӣ ва нигоҳдории ҳаҷми гардиши хун ва таркиби электролитии бофтаҳо === Дар ду марҳила гузаронида мешавад: Барқарор кардани моеъи гумшуда — регидрататсия (дар ҳаҷме, ки ба дефисити аввалияи вазни бадан мувофиқ аст). Ислоҳи (коррексияи) талафоти давомдори об ва [[электролит]]ҳо. Метавонад ба воситаи даҳон (оралӣ) ё ба воситаи раг (парентералӣ) гузаронида шавад. Интихоби роҳи воридкунӣ аз вазнинии беморӣ, дараҷаи беобшавӣ ва мавҷудияти қайкунӣ вобаста аст. Воридкунии фаврии маҳлулҳо ба дохили раг барои беморони дорои беобшавии дараҷаи III ва IV комилан зарур аст. Барои регидрататсияи оралӣ Созмони умумиҷаҳонии тандурустӣ маҳлули зеринро тавсия додааст: {| class="wikitable" !width=65%|Ҷузъи таркибӣ !width=35%|Консентратсия, ммол/л |- |[[Натрий]] |90 |- |[[Калий]] |20 |- |[[Хлор]] |80 |- |[[Ситратҳо|Ситрат]] |10 |- |[[Глюкоза]] |110 |} Барои регидрататсияи аввалияи дохилирагӣ дар беморони дорои беобшавии шадид [[маҳлули Рингер]], ки онро {{нп3|маҳлули лактатии Рингер|маҳлули лактатии Рингер||Ringer's lactate solution}} ({{lang-en|Ringer's lactate solution}}) ё маҳлули Хартманн ({{lang-en|Hartmann's solution}}) меноманд, беҳтар мувофиқат мекунад. Гипокалиемия бо ворид кардани иловагии доруҳои [[Калий|калий]] ислоҳ карда мешавад. Тавсифи муқоисавии таркиби электролитии наҷосати вабо ва маҳлули Рингер (ммол/л) {|border="1" class="standard" style="width:40%;" ! colspan="2" |Модда |width=15%|[[Натрий]] |width=15%|[[Калий]] |width=15%|[[Хлор|Cl]] |Асосҳо |- | rowspan="2" |Наҷосат | Калонсолон |135 |15 |90 |30 |- | [[Кӯдак|Кӯдакон]] |100 |25 |90 |30 |- | colspan="2" |Маҳлули Рингер |130 |4 |109 |28 |} === Табобат бо антибиотикҳо === Табобат бо антибиотикҳо имкон медиҳад, ки ҷараёни беморӣ 1—3 рӯз кӯтоҳ карда шуда, шиддати аломатҳо паст карда шавад<ref name=Lancet2004/>. Истифодаи антибиотикҳо инчунин эҳтиёҷ ба моеъро кам мекунад<ref name=W7>{{cite report|date=2011-11-28|title=Cholera Treatment|url=https://www.cdc.gov/cholera/treatment/index.html|publisher=Centers for Disease Control and Prevention (CDC)|access-date=2017-10-03|archive-date=2015-03-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20150311042338/http://www.cdc.gov/cholera/treatment/index.html|url-status=live}}</ref>. Бар зидди вибриони вабо антибиотикҳое ба монанди [[азитромитсин]], [[ко-тримоксазол]], [[эритромитсин]], [[тетратсиклин]], [[докситсиклин]], [[сипрофлоксатсин]] ва [[фуразолидон]] муассир баромаданд<ref name=W9>{{cite web|url=http://sprojects.mmi.mcgill.ca/tropmed/disease/chol/treatment.htm|title=Cholera treatment|publisher=Molson Medical Informatics|year=2007|access-date=2008-01-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20121106021041/http://sprojects.mmi.mcgill.ca/tropmed/disease/chol/treatment.htm|archive-date=2012-11-06|url-status=dead}}</ref>. [[Азитромитсин]] ва [[тетратсиклин]] нисбат ба [[докситсиклин]] ё [[сипрофлоксатсин]] муассиртар буданд<ref name=W10>{{статья |заглавие=Antimicrobial drugs for treating cholera |издание=The Cochrane database of systematic reviews |том=6 |страницы=CD008625 |pmid=24944120 |doi=10.1002/14651858.CD008625.pub2 |язык= |автор=Leibovici-Weissman, Y; Neuberger, A; Bitterman, R; Sinclair, D; Salam, MA; Paul, M. |число=19 |месяц=6 |год=2014}}</ref>. Истифодаи [[тетратсиклин]] ва [[докситсиклин]] ба кӯдакони то 8-сола тавсия дода намешавад. Дар бисёр кишварҳои ҷаҳон гузориш дода шудааст, ки дар баъзе [[Штамм|штаммҳои]] вибрионҳои вабо устуворӣ (муқовимат) нисбат ба [[докситсиклин]]<ref name=Lancet2004/>, [[фторхинолон]]ҳо (масалан, ба [[сипрофлоксатсин]])<ref name=W11>{{статья |заглавие=Fluoroquinolone-resistant Vibrio cholerae isolated during a cholera outbreak in India |издание=Trans. R. Soc. Trop. Med. Hyg. |том=100 |номер=3 |страницы=224—226 |pmid=16246383 |doi=10.1016/j.trstmh.2005.07.007 |ссылка=http://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S0035-9203(05)00237-3 |ref=Krishna |язык=en |тип=journal |автор=Krishna B.V., Patil A.B., Chandrasekhar M.R. |месяц=3 |год=2006 |archive-date=2017-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170801025316/http://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S0035-9203(05)00237-3 }}</ref>, инчунин ба [[тетратсиклин]], [[ко-тримоксазол]] ва [[эритромитсин]] пайдо шудааст<ref name=NEJM2006/>. === Энтеросорбсия === Дар табобат Энтеросорбсия истифода мешавад — усуле, ки ба пайваст кардан ва хориҷ кардани моддаҳои экзогенӣ ва эндогенӣ, микроорганизмҳои патогенӣ ва маҳсулоти ҳаёти онҳо аз роҳи меъдаю рӯда бо ёрии [[Энтеросорбентҳо]] асос ёфтааст.<ref>{{статья | автор = ФГБУ НИИДИ ФМБА РОССИИ | заглавие = Клинические рекомендации (протокол лечения) оказания медицинской помощи детям больным холерой | ссылка = http://niidi.ru/dotAsset/d87b7c4a-1ddc-4e48-8519-6474948352ca.pdf | издание = ФМБА РОССИИ | тип = сб | место = М. | издательство =  | год = 2015 | 9 =  | archive-date = 2022-03-01 | archive-url = https://web.archive.org/web/20220301230643/http://niidi.ru/dotAsset/d87b7c4a-1ddc-4e48-8519-6474948352ca.pdf }}</ref> == [[Пешгирӣ|Пешгирии вабо]] == [[акс:Unhygienic practices which lead to cholera. Colour lithograp Wellcome L0032150.jpg|мини|300px|<center>Плакати шӯравии соли 1921</center>]] [[акс:Vaccinazione anti-colera con siringa a pistola.jpg|мини|Ваксинатсияи оммавӣ бар зидди вабо дар [[Неапол]] дар соли 1973]] Пешгирии воридшавии [[Инфексия|сироят]] аз марказҳои эндемикӣ. Риояи чораҳои санитарию гигиенӣ: безараргардонии об (хусусан — манбаъҳои обтаъминкунӣ), шустани дастҳо, коркарди ҳароратии ғизо, безараргардонии ҷойҳои истифодаи умум ва ғайра. Барвақт ошкор кардан, ҷудо кардан ва табобат кардани беморон ва барандагони вибрион. Пешгирии махсус бо ваксинаи вабо ва холероген-анатоксин. [[Ваксина]]и вабо давраи амали нисбатан кӯтоҳ дорад. === Ваксина === {{main|Ваксинаи зидди вабо}} Дар айни замон (то соли 2018) ваксинаҳои пероралии [[Ваксинаи зидди вабо|зидди вабои]] зерин мавҷуданд<ref>''Щуковская Т. Н., Саяпина Л. В., Кутырев В. В.'' [https://cyberleninka.ru/article/n/vaktsinoprofilaktika-holery-sovremennoe-sostoyanie-voprosa Вакцинопроилактика холерой: современное состояние вопроса] {{Wayback|url=https://cyberleninka.ru/article/n/vaktsinoprofilaktika-holery-sovremennoe-sostoyanie-voprosa |date=20210615050808 }} / [[Российский НИПЧИ «Микроб» Роспотребнадзора|РосНИПЧИ «Микроб»]], [[Государственный НИИ стандартизации и контроля медицинских биологических препаратов имени Л. А. Тарасевича|ГИСК им. Л. А. Тарасевича]] // Журнал «Эпидемиология и Вакцинопрофилактика», 2009, № 2 (45). ISSN 2073-3046. С. 62-67.</ref><ref>''Беспалова И. А., Иванова И. А., Омельченко Н. Д., Филиппенко А. В., Труфанова А. А.'' [https://cyberleninka.ru/article/n/sovremennoe-sostoyanie-spetsificheskoy-profilaktiki-holery Современное состояние специфической профилактики холеры] {{Wayback|url=https://cyberleninka.ru/article/n/sovremennoe-sostoyanie-spetsificheskoy-profilaktiki-holery |date=20210615050814 }} / Ростовский-на-Дону НИПЧИ // Журнал «Эпидемиология и Вакцинопрофилактика», 2018, № 1 (98). ISSN 2073-3046. С. 55-60.</ref><ref>''Горяев А. А., Саяпина Л. В., Обухов Ю. И., Бондарев В. П.'' [https://cyberleninka.ru/article/n/effektivnost-i-bezopasnost-vaktsin-dlya-profilaktiki-holery Эффективность и безопасность вакцин для профилактики холеры] {{Wayback|url=https://cyberleninka.ru/article/n/effektivnost-i-bezopasnost-vaktsin-dlya-profilaktiki-holery |date=20210615050809 }} / НЦЭСМП Минздрава России, научная статья. DOI: 10.30895/2221-996X-2018-18-1-42-49 // Журнал «БИОпрепараты. Профилактика, диагностика, лечение», 2018, № 1, том 18. ISSN 2221-996X. С. 42-49.</ref>: ''Dukoral'' (Швеция, 1991, син. WC/rBS) — ваксинаи моеи моновалентии кушташудаи томҳуҷайрагӣ. [[Ваксинатсия]] дубор (барои кӯдакони 2-6 сола 3-бор), реваксинатсия ҳар 2 сол, барои кӯдакони 2-5 сола ҳар 6 моҳ. Аналоги он дар Чин ҳамчун ''OraVacs'' литсензия шудааст ва дар [[Капсула|капсулаҳо]] бароварда мешавад, ваксинатсия себор аст. ''mORC-Vax'' (Ветнам, 1997/2009) — ваксинаи моеи бивалентии кушташудаи томҳуҷайрагӣ, варианти ваксинаи Dukoral, ки дар Ветнам литсензия шудааст. Дар соли 2004 ваксина дар Ветнам ҳамчун ''mORC-Vax'' ба қайд гирифта шуд, дар Ҳиндустон ҳамчун ''Shanchol'' (аз соли 2009) ва дар Корея ҳамчун ''Euvichol'' (аз соли 2015) истеҳсол мешавад. Ваксинатсия дубор, реваксинатсия пас аз 2 сол. ''Vaxchora'' (ИМА, 2016) — ваксинаи зиндаи аттенуатсияшуда (микроорганизми сустшудаи) [[Лиофилизатсия|лиофилизатсияшуда]]. Ваксинатсия якбора танҳо барои калонсолон (18-64 сола). Шароити махсуси нигоҳдории [[Занҷири сармо|занҷири сарморо]] талаб мекунад: −15 ÷ −25 °С. ''Ваксинаи вабои инактивишудаи бивалентии кимиёвии ҳабӣ'' (Русия, 1992) — омехтаи [[холероген]]-[[анатоксин]] бо О-антиген. Ваксинатсия якбора (аз 2-солагӣ). Реваксинатсия ҳар 6 моҳ. == Пешгӯӣ (Прогноз) == Ҳангоми табобати саривақтӣ ва муносиб пешгӯӣ мусоид аст. Қобилияти корӣ дар тӯли тақрибан 30 шабонарӯз пурра барқарор мешавад. Дар сурати набудани ёрии тиббии муносиб, эҳтимолияти баланди фавти зуд мавҷуд аст. == Муҳаққиқони маъруф == [[Роберт Кох]], [[Асри XIX]]. [[Карл Фридрих Канштатт]], [[Асри XIX]]. [[Владимир Хавкин]], [[Асри XIX]]. [[Зинаида Ермольева]], [[Асри XX]]. [[Луи Пастер]], [[Асри XIX]]. == Вабо дар фарҳанг ва санъат == [[Файл:Fedotov cholera.jpg|мини|Расми «Ҳамааш айби вабо». [[Федотов, Павел Андреевич|П. А. Федотов]], 1848]] Вабо дар асарҳо низ зикр шудааст, аз ҷумла дар [[Кинояи Исо, писари Сирах]]<ref>{{ВТ-БЭАН|Холера}}</ref>, дар шеъри [[Владимир Соловьёв|В. С. Соловьёв]] дар соли 1892, дар романи Г. Г. Маркес «Ишқ дар замони вабо» (1985) ва ғайра. Дар новеллаи Томас Манн «[[Марг дар Венетсия]]» қаҳрамони асосӣ аз вабо мемирад. == Адабиёт == * Руднев Г. П. Клиника карантинных инфекций. М., 1972; * Руководство по клинике, диагностике и лечению опасных инфекционных болезней. М., 1994; * Камардинов Х. К., Ахмедов А. А. Холера Эль-Тор. Клиника, лечение, диагностика, диспансеризация переболевших и санация вибриононосителей. Д., 1994; * Қамардинов Х. Қ. Бемориҳои сироятӣ. Д., 2000; * Камардинов Х. К. Клиника опасных инфекционных болезней. Д., 2007. Ҳамон. Инфекционные и паразитарные болезни. Д., 2009. * {{книга|автор=[[Коробкова, Евгения Ильинична|Коробкова Е. И.]] |заглавие=Микробиология и эпидемиология холеры |ссылка=[http://search.rsl.ru/ru/record/01006241546](http://search.rsl.ru/ru/record/01006241546) |ответственный=Переплёт худ. [[Егоров, Константин Михайлович|К. М. Егорова]] |издание=2-е изд., доп. и перераб |место=М. |издательство=[[Медгиз]] |год=1959 |страниц=304, [2] |тираж=6000}} (ба забони русӣ) * ''[[Михель, Дмитрий Викторович|Михель Д. В.]]'' [[http://cyberleninka.ru/article/n/obschestvennoe-zdorovie-i-holernyy-vibrion-rossiyskaya-imperiya-meditsina-i-bakteriologiya-nachala-xx-veka-pered-ugrozoy-holery](http://cyberleninka.ru/article/n/obschestvennoe-zdorovie-i-holernyy-vibrion-rossiyskaya-imperiya-meditsina-i-bakteriologiya-nachala-xx-veka-pered-ugrozoy-holery) Общественное здоровье и холерный вибрион: Российская империя, медицина и бактериология начала XX века перед угрозой холеры] // Известия Саратовского университета. Новая серия. — 2008. — Т. 8. Серия История. — С. 64-74. * {{книга|заглавие=Холера в СССР в период VII пандемии |ответственный=Зери таҳрири [[Покровский, Валентин Иванович|В. И. Покровского]] |место=М. |издательство=[[Медицина (нашриёт)|Медицина]] |год=2000 |страниц=472 |isbn=5-225-04537-5 |тираж=1000}} * {{книга|автор=[[Богомолов, Борис Павлович|Богомолов Б. П.]] |заглавие=Холера: клиника, диагностика, лечение |издание=2-е изд., испр. и доп |место=М.; Тверь |издательство=Триада |год=2012 |страниц=312 |isbn=978-5-94789-539-1 |тираж=500}} == Сарчашма == * {{ЭМТ| Вабо|3|муаллиф= }} == Инчунин нигаред == * [[Зукоми мурғ|Вабои мурғ (парранда)]]\<ref\>{{ВТ-МЭСБЕ|Куриная холера}}\</ref\>\<ref\>{{ВТ-ЭСБЕ|Холера кур|[[Полферов, Яков Яковлевич|Полферов Я. Я.]]}}\</ref\>\<ref\>[[http://www.cnshb.ru/AKDiL/0006/base/RP/001702.shtm](http://www.cnshb.ru/AKDiL/0006/base/RP/001702.shtm) Пастереллёзҳо] {{Wayback|url=[http://www.cnshb.ru/AKDiL/0006/base/RP/001702.shtm](http://www.cnshb.ru/AKDiL/0006/base/RP/001702.shtm) |date=20210616043038 }} // [[Луғати энсиклопедии ветеринарӣ]] — М.: Советская энциклопедия, 1981. — 640 с.\</ref\> == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳои беруна == {{Навигация|Викисловарь=вабо|Тема=Вабо}} * [[http://www.who.int/topics/cholera/ru/](http://www.who.int/topics/cholera/ru/) Созмони умумиҷаҳонии тандурустӣ дар бораи вабо] (ба забони русӣ) * [[http://textbookofbacteriology.net/cholera.html](http://textbookofbacteriology.net/cholera.html) ''Vibrio cholerae'' and Asiatic Cholera]{{ref|en}} * [[http://www.who.int/topics/cholera/impact/ru/index.html](http://www.who.int/topics/cholera/impact/ru/index.html) Таърихи вабо] * [[http://apps.who.int/iris/bitstream/10665/69073/2/WHO\_CDS\_CSR\_NCS\_2003.7\_Rev.1\_rus.pdf](http://apps.who.int/iris/bitstream/10665/69073/2/WHO_CDS_CSR_NCS_2003.7_Rev.1_rus.pdf) Чораҳои аввалиндараҷаи назорати хуруҷи дарунравии шадид. СУТ]. {{Authority control}} [[Гурӯҳ:Пандемияҳо]] [[Гурӯҳ:Инфексияҳои ниҳоят хатарнок]] [[Гурӯҳ:Инфексияҳои меъдаю рӯда]] [[Гурӯҳ:Бемориҳои эпидемикӣ]] [[Гурӯҳ:Вабо|\*]] [[Гурӯҳ:Фавтидагон аз вабо]] 8yuh5s8h4tl1g1klu9o6k838gpn62k4 0 216379 1463455 1428884 2026-04-07T00:50:31Z Xqbot 1543 Ислоҳи масири дукарата ба [[Хуррамшаҳр (шаҳрак)]] 1463455 wikitext text/x-wiki #равона [[Хуррамшаҳр (шаҳрак)]] o6m40a2iq7d4g691kjrhrfqz2cmope2 3 287364 1463456 1239310 2026-04-07T00:50:36Z Xqbot 1543 Ислоҳи масири дукарата ба [[Баҳси корбар:Taw Tülki]] 1463456 wikitext text/x-wiki #равона [[Баҳси корбар:Taw Tülki]] 30drxa2ji38732a61lf1yl6bja4arpo 0 300190 1463525 1307982 2026-04-07T10:14:53Z VASHGIRD 8035 1463525 wikitext text/x-wiki '''Гулӯгоҳ''', '''танга''' — гузаргоҳи нисбатан борики об байни ду қитъаи хушкӣ, ки [[уқёнус]]у баҳр, кӯл ё қисмҳои онҳоро ба ҳам мепайвандад. Масалан, гулӯгоҳи Беринг уқёнуси Яхбастаи Шимолиро бо уқёнуси Ором, гулӯгоҳи Бобулмандаб баҳри Сурхро бо уқёнуси Ҳинд пайваст мекунанд. Гулӯгоҳи аз ҳама дароз — Мозамбик буда, дарозиаш тақр. 1760 км ва гулӯгоҳи аз ҳама сербару амиқ — Дрейк, ки бараш 950 км, умқаш 5840 м мебошанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Гулӯгоҳ|4|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Ҷуғрофиё]] 9tvh79m0bx7hljblabowtzbq6mb1019 0 306998 1463412 1462987 2026-04-06T14:21:25Z ~2026-21152-53 120665 /* Нимкураи шарқӣ */ 1463412 wikitext text/x-wiki '''Феҳристи [[моҳвора]]ҳои геостатсионарӣ''' бо хатти тағйири санаи (вақти) байналмилалӣ оғоз ва ба анҷом мерасад. Моҳвораҳои геостатсионарӣ бевосита дар болои хати экваторӣ ҷойгир шудаанд. Барои мушоҳида аз истгоҳи статсионарии рӯизаминӣ радифи геостатсионарӣ гуё дар як нуқтаи осмон овезон шуда, мавқеи худро вобаста ба вақт, рӯз ва фасли сол тағйир надодааст. Агар моҳвораҳои геостатсионарӣ мисли Моҳ дар осмон намоён мебуданд, он гоҳ каҷ бо мадори геостатсионарӣ барои ин минтақа мувофиқат мекард. Дар мадори геостатсионарӣ феҳристҳои объектҳои суст мавҷуданд. == Нимкураи шарқӣ == ** -30°E: Galaxy_13 i≈0° Sea_Launch Oktober.2003 ..2025.. + 11C861_SL i≈1°. * 180°.0E: (О) [[Intelsat_18]] ( Iwanuschki_Int. пьяный_виннипух_дубак январь ), i=0.0° ILS_2011 ( Москва, РСФСР ) . Senit_3SLB NDMG 2011 ..2026 * 179°.6E [[Inmarsat]] 5_F3 i=0.0° ILS_2015 ( москва химки воронеж салават протон 250t НДМГ ) ** 178°.2E => 62°W => 122°W [[Inmarsat]]_3_F3 ( N. Iwleewa ), i=10°, S=28m^2, > † => reserve . AFETR . 1996 .. * 174°.5 ••Окленд † †•• * 172°E => 174°E: GE_23 ( [[Eutelsat]]_172A, Eutelsat_174A ) i≈3°, 4° байконур протон 700тонн хим.оружия ILS_2005 . * 172°.6E ##Крайсчерч † †## * 171°E => 124°W [[Тяньлянь-1|Tianlian_1-02]] † i=5° , >> † 2011 .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37737|title=Track TIANLIAN 1-02 at 171.0°E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305115838/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37737}}</ref> * 170°.5E ##†Данидин † †## * 169°E => 1°W [[:en:Intelsat 8|Интелсат_8 † (Intelsat)]] ( бывш. PAS_8 † (PAZ_8) † ) , >> † ils . Proton , Moscow 250t UDMH . * 167°E *** 166°.0E: [[Интелсат_19]] => SDS_2025 .. ( Intelsat)_19 ( Covid_19 3*10^7†, 2026: 4*10^7† ), i=0°.0, 2012 ..2025 ..2026 Sea_Launch (154°W 0°N ) . **** 166°Е: Электро_4 i=0° ILS_2023 ..08.Mart_2023 ..2025 .. ( Lockheed: Moskau, Mitischi ) 250t NDMG Турция†††† бирма† эквадор† новая_зеландия† аляска† греция†† цыгане† жиды† ( 2*10^6† ) 250t NDMG . * 164°E => 169°E Optus_B3 † , >> i=12° † . , Optus 10<ref name=autogenerated1>{{Статья|заглавие=Optus (satellite)|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Optus_(satellite)&oldid=699436186|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 163°.5E [[Ямал_202]] ( Беленов † Розанов† ) † фуфел, ИЛС_2003, Протон 700тонн хемикалий Локхеед_Энергия † . * 162°E ====Enewetak 9Mt ..10Mt ..15Mt==== * 162°E => 51°W Superbird_B2 † ( superbird_4 † , † hugges_601 † jcsat † ) i≈7° i=8° >> † . гкц S=25m^2 . * 160°E Optus_D1<ref name=autogenerated1 /> S≈0m^2 (tufta) i=3°, [[Бэйдоу|Beidou]]_G4 i≈3° 2010. * 160°E Telecom_2C † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) >> † 1995. *** 159.0°E: [[ABS_6]] (U.S.:25924)<ref>{{Cite web|url=http://www.lyngsat.com/ABS-6.html|title=ABS 6 at 159.0°E - LyngSat|publisher=www.lyngsat.com|accessdate=2016-03-01}}</ref> i=0°, 26.September_1999..Nowember_1999..September_2025..2026 ILS (Proton_11C861DM3) 250t NDMG . * 157°.2W => 179°W Intelsat_1R † ( PAS_1R † paz_1r † ) ( орбита типа tdrs ), i≈8° S = 25m^2 >> † . ariane . 2000 . * 157°E [[Intelsat]]_5 † ( PAZ_5 †, мир_5 † ) >> † ils1997 28.August.<ref>{{Cite web|url=http://www.intelsat.com/fleetmaps/|title=Intelsat Coverage Maps|publisher=www.intelsat.com|accessdate=2016-03-01}}</ref> * 156°E Optus_C1 i=6° 2003 ..2025 , D3_optus i=0°, i=1° August_2009 ..2025.. * 155°.0E TXJSSY-1 * 154°E => 96°W JCSAT_2A † ( JCSat_8 † ) france_2002 , >> † i=8° s=25m^2 . * 152°E Optus_D2 ( fufel ) i≈2° * 151°E ••••Magadan волчков•••• * 150°.5E => 58°E [[Asiasat]]_3S † Korolёw_S † >> † ILS i=10° .<ref>{{Cite web|url=http://sattvinfo.net/beam.php?b=asiasat3s|title=Карта покрытия AsiaSat 3S - 105.5 East, Карты покрытия - спутник AsiaSat 3S, позиция 105.5 градусов East, спутника AsiaSat 3S, 105.5E|publisher=sattvinfo.net|accessdate=2016-03-01}}</ref> * 150°E => 93°W JCSAT_1B † ( JCSat_5 † ) , i=11° >> france_1997 † S=25m^2 . * 149°.8E WGS_8 ( 41879 USA_272 ) i=0.0° AFETR_2016 * 149°E =====Canberra_DSN===== * 148°E => 34°E Africasat_2 † (U.S.: 24653) i=12° >> S=25m^2 1996_france a.k.a. Measat_2 , † .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?24653|title=AFRICASAT-2 (MEASAT-2) 147.8E 170 hour predicted satellite tracking data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305113613/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?24653}}</ref> * 146,0°E PALAPA C2<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?23864|title=Track PALAPA C2 at 146.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305115737/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?23864}}</ref> * 145°.7E => 66°W ETS_8 † ( KIKU_8 † ) i=11° Japan2006 Tanegaschima >> † .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29656|title=Track KIKU-8 (ETS-VIII) at 145.7E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305124802/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29656}}</ref> * 145°E => 1°W Eutelsat_36A † ( орбита типа tdrs , с дрейфом ) AFETR † . * 145°E [[Химавари (спутники)|MTSAT_2 † ( Himawari_7 † )]]<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28937|title=Track HIMAWARI-7 (MTSAT-2) at 145.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305131025/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28937}}</ref> >> †., i=5°, Japan_2006. ** 145°E Horisont_27 (38, S=5), i=14° , Intersputnik_1992 . * 144°E Superbird_C2 i≈2°, S=13m^2 2008 ..2026 ** 144°E Kirameki_3 ( Sun K.Tomita, Hiroschima_06.08.1945 15kT air ), i=0.0°, Nowember_2024 ..August.2025 ..2050. *** Escapade ( Ares ) Br. Spears circUS ( a.k.a. Polina_Gagarina ) Juli.2025 => 13.Nowember_2025 .. L2 ( Februar_2026 ) .. ARES (2027) CSFS. N.G. * 143°.5E => 178.2°E [[Inmarsat]]_4_F1 , i≈5°, AFETR_2005. * 143°E => 7°W => 4°W WINDS † ( KIZUNA )<ref>{{Статья|заглавие=WINDS|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=WINDS&oldid=614664760|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> i≈8°, > † 2008. * 142°E Apstar_9 (fufel)<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40982|title=Track APSTAR 9 at 142.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305125821/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40982}}</ref> * 141°.5E => 116°E Apstar_9A † ( Chinasat_5A † i=9° )<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?25354|title=Track CHINASAT 5A (ZX 5A) at 141.5E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305111654/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?25354}}</ref> , >> † . * 140,7°E [[Химавари-8|Himawari 8]]<ref>{{Статья|заглавие=Himawari 8|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Himawari_8&oldid=704736785|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 140,3°E Sky Muster<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40940|title=Track SKY MUSTER (NBN1A) at 140.3E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305124800/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40940}}</ref> * 140,0°E => 140.5°E [[Beidou]] G1<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?36287|title=Track BEIDOU G1 at 140.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305125916/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?36287}}</ref> i≈3° 2010. * 140°E #### Tokio † † † † #### * 140.0°E [[Экспресс АМ5|Экспресс_АМ5]], [[Экспресс АТ2|Экспресс-AT2]] ([[Экспресс (КА)|Express]]) * 140°E •••• Yokohama † † •••• ** 138°E Apstar_5 † ( Telstar_18 † ), >> † .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28364|title=Track APSTAR 5 (TELSTAR 18) at 138.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305121733/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28364}}</ref> i=6°, Sea_Launch NDMG ( 154°W 00°S ) . * 136°E => 71°E N_STAR_C † , >> i=11° †<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?27461|title=Track N-STAR C at 136.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305131323/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?27461}}</ref> * 134°E Apstar_6 † ( China_6 † ) >> † 2005 ( формоза_2024 † ).<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?28638|title=APSTAR 6 134.0E 170 hour predicted satellite tracking data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305151516/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?28638}}</ref> *** JCSAT_9 ( Fukuschima_2011_11_Märzt , † M=9 + Amaterasu ) , i=0.0° , i≈1° 12.April_2006 ..2025 .. 24.Februar_2026 Sea_Launch ( LLc ) ( 154°W 0°S ) SLComander . * 133°E ## Биробиджан † †# * 132°E ### Hiroschima † † #### * 132.0°E [[Vinasat_1]] i=0° 2008., JCSAT_5A (JCSAT_9)<ref>{{Статья|заглавие=JCSAT-5A|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=JCSAT-5A&oldid=634061633|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 131.8°E => 131.9°E [[Vinasat_2]] (Wena_sat_2), i=0.0° * 131°E: •••••Sea_Launch_Comander ( sElena, Kwant, Inmarsat, BR_9 ) <= Los_Angeles_Nimitz W. Panarin, Rolschikow, Balaschow_A., Anёwa, epihin , Obidenow, muraschowa_sm, Kolokol'cew_W_A., Tschekin_N.I., Putin_W.W., Gundjaew W. ( Patriarh_kiril ), Zaharowa_M_W, Spirin, Ternowoj, Gagarin_Ju.A.† .•••• 17.Märzt_2020 .. 2025 .. ** 116°E: Mitschibiki_5 ( Dr. Spears Smurf ) 7. => 22.Dezember_2025 i=70° ..22Juni_2026 † H3 . *** Mitschibiki_7 ( Br. Spears Ooh_La_LA Smurfs_2 ) 01.Februar_2026=>Dezember_2026 H3 . * 131°E •••• † Tanegaschima † † ••••• ** Inmarsat Декабрь_2026 * 130°E => 89°W Chinasat_20A † i=7° ( Zhongxing_20A † )<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37234|title=Track ZHONGXING-20A at 130.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305143312/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37234}}</ref> , >> † . 2010 . * 129°.8E => 133°W Chinasat_1A † i=3° >> † 2011 .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37804|title=Track CHINASAT 1A (ZX 1A) at 129.9E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305135110/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37804}}</ref> * 129°.3E # Ulsan † † ## * 129°E ==== Busan † † === * 128°.6E ••••Daegu † ••• * 128.5°E Laosat_1<ref>{{Статья|заглавие=LaoSat 1|ссылка=https://de.wikipedia.org/w/index.php?title=LaoSat_1&oldid=149180522|язык=de|издание=Wikipedia}}</ref> * 128.2°E COMS_1<ref>{{Статья|заглавие=Chollian|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Chollian&oldid=652939202|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 128°E *** Wostotschnij (Orientalisch)**** ** 139°W: GMM+Orion ( Schumilin†, Gudilin†, Filin†, Krawetc†, Rümin†, Schapotschkin†, Bogatschow†, Klimow†, Ciplakow†, Ul'janow† /Lenin/†, Ladigin†, BrezhnewL.I.†, Tscherednik†, Tajkow†, Kriwowa†, Prokof'jewa†, Boguslawskij†, Klement'jew† ) i≈2°, >> 2024 ..2026 .. Angara A_5 . * 128°E Благовест ( Мартыновский, Мартынов, Орехов, Благов †, Соловьев, Тополь, Каменев, Любинский, Клен, Белявский, Аравин, Обыденов, Ронкин, Лукоянов, Ковальчук, Бойцов, Шумилин†, Курушин †, Ремишевский, Мельников, Козлитина, Карелина, Перминова, Минакова, Русаков, Корепанова, Ким, Маркова, Басаев, Бучилин, Волчков, Багаутдинов, Мурашова, Уханева, Багрянцева, Лычагин, Колобанов, Демчук, Чекин, Заикин, Самсонов, Павлюченко, Глухов, Меркулов, Гаврилова, Папазов, Кувырталов, Македонский, Ковтун, Хазиева, Ладыгин †, Карелин †, i=0°.0 ИЛС 2018 ..2026 Протон 250тонн NDMG . * 128°.0E JCSAT_10 , i=0°.0<ref>{{Статья|заглавие=JCSat 10|ссылка=https://de.wikipedia.org/w/index.php?title=JCSat_10&oldid=137081084|язык=de|издание=Wikipedia}}</ref>, => 132°E JCSAT_12 , i=0°.0<ref>{{Статья|заглавие=JCSAT-RA|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=JCSAT-RA&oldid=644089621|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 127°.4E # Daejeon† † † †# * 126°.7E # Incheon † †#### *** 126°E: Chinasat_10R ( ZX_10R ), i=0°, † Afganistan_1990 2*10^6 † 2025 ..2040. **** Tiangong ( Grigor'jew, Saljüt_C color: pRussia ) . * 126°.9E # Gwangju † #### * 127°E #### SEOUL † † † †#### * 126°E => 130°E Радуга_1_7 † ( Globus: Падальск, Щелково, Пушкино, Королев, Электросталь, Владимир, Тула, Рязань ) † ( орбита типа tdrs ), i=13°.2 2004 ..2025, ILS ( Lockheed, Martin_Bormann ). * 125°E => 87°W ChinaSat_6A † i=4°<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37150|title=Track CHINASAT 6A (ZX 6A) at 125.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305132906/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37150}}</ref> , >> † . 2010 . *** 125°E: Chinasat_26 ( Damanskij_Insel, oftalmatolog, glinkin ), i=0°, 2023 ..2025 ..2040 . * 124°.0E [[JCSAT_13]] ( Gorizont ) + Wenasat A_5 2012. ** Nozomi_2003 † ( Marte, Br. Spears everytime ) . * 123°.4E => 140°E Fengyun_2D † i=11° , >> † , 2007 .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29640|title=Track FENGYUN 2D at 123.4E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305152801/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29640}}</ref> * 122°E => 148°e [https://web.archive.org/web/20150924115808/http://www.telesputnik.ru/archive/89/article/38.html Азиасат 4 (AsiaSat)], i≈4°, AFETR_2003. * 120,6°E Beidou IGSO 1 * 120°E #### Qingdao † ### * 121°E •••• Qinshan Station † † •••• * 120°E => 119°W AsiaSat_3S † ils ( казахстын ( KZ ) ) Proton 250t NDMG 100Mt >> † . * 119°.5E [[Thaicom_4]] ( IpStar_1, Alisa_Liu ) i=0°.0 S=16m^2 August_2005 ..12_February_2026 Ariane . * 76°E+0°i <= 119°E (1°E <=) 78°E <=( U.S. M=6+ ) <= ( jude_Iran †, Sufa N.Z. M=6+ ) 98°E <= ( U.S. M=6+ ) 101°E <= 106°E <= 111°E ( Borneo M=7.1 ) <= 113°E <= 115°E+0°.5i <= 90°E: Электро_5 ( Schischkowa, Filipowa, Krasnewskaja, Sawina, Kewtschenkow, Pawlenko, Gerasimow, Gluhow, Nikolaewa, Potapowa, Saltanowa, Muraschowa, Smorodina, Kondakowa, Wolinkin, Warsanjan, Andrijanowa, Morozenko †, Bagrjancewa, Lukoschenko, Katschinskij †, Uhanёwa, Korkunowa, Dmitriewa, Krohina, Meschkowa, Sergeewa, Balan, Selesnёwa, Wjasemskaja, Melnikowa, Smoljakowa, Zhatkina, Iwanowa, Perminowa, Minakowa, Tjurina, Ignatiewa, Gawrilowa, Strelnikowa, Brodskaja, Skurskaja, Bikowa, Waganowa, Gerasimenko, Kowalenko, Azarnowa, Ran'ko, Kalinina, Karelina, Belomytsew, Awstrijakowa, Makarewitsch, Bondarenko, Romanowa, Kamenewa, Wardanjan, Petuhowa, Fadeewa, Pawlowa, Merkulowa, Zaerko, Molotow, Agapow, Leksina, Kusmintsewa, Haritonowa, Hasiewa, Borisjuk, Woronina, Poljaschowa, Afanasjewa, Ustinowa , Awdjukow, Stepaschin , Eltsin † , Milton , Kondranina, Uwazhaewa, Kulagin, Panina, Skrjabina ) + 11С861_03 2*.Dezember_2025 => 12.Februar_2026 12MSK ..20_February_2026 ..23_February_2026 ..25.Februar_2026 .. 24.März_2026 ..01.April_2026 ..08_August_2026 ..2046 . Proton 250t NDMG военная стартовая позиция_81 . * 118°E => 28°W [[Telkom 2 (КА)|Telkom_2]] † i=4° i=5° , >> † , 2005 Ariane_5ECA † . * 116°E #### Beijing † † ### * 116°E => 150°W ABS_7 † i=6° ( Koreasat_3 † ) >> † . , => 160°E Koreasat_6 i=0°.0 2010 .. *** 116°E Koreasat_6A , i=0°.0 , 2024 ..2025 ..2050 . AFETR . * 115°E ## † Baoding † #### * 115°.5E => 129°E ==> ChinaSat_6B † i=2° >> † 2007 . * 114°E # Shenzhen † † ## * 113°E #### † Guangzhou † #### * 113°E: GE12 † ( Americom_9 † ) † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ) , i=7°, >> †, ILS_2003 ( казахстан байконур ) Proton 250t НДМГ . ** 113°E [[Koreasat_5]] ( 100 ..150kT, DDR Trabant" ) ( павлов_в. богачев† тульцева красневская н.н. катаев ромашов хофман морозов с. хертель (мразова ) орешкин староверов якимов ), i≈1°, August.2006 ..2025 .. Sea_Launch_S.A. 154°W 00°N. *** Kwan_my_songs ( KMS )., * Palapa_D † i=5° >> † China_2009 †. ** 113°.0E: SnL ( U.S.: 65588 Br. Spears Womanizer ) i=0° 09.September_2025 => 11.September_2025 .. 25.September_2025 .. 12.Dezember_2025 .. 10.Januar_2026 ..25_January_2026 ..30.Januar_2026 (18:48UT) ..31_January_2026 ..08.Märzt_2026 ..11.March_2026 ..2045 . F9 , AFETR. 9°E=> i=13° => i=0.3° => 53°E+0.3°i => 58°E+0.2°i, 0.1°i <=> 1°W+0.2°i => 93°E+.1°i => 105°E => 102°E-0°.1i => 115°E+.1°i => 113°E+0°.1i. * 112°E •••• † Yangjiang_Station † ••• * 111°.4E ••••Tuoketuo_Station † † † † •••• * 111°.2E ••• † † Three_Gorges_Dam Station † † •••• (+100m) * 111°E: **** Хайнань † † ( 20°n +300m ) LM_12 LM_7 **** 2006 .. 2025 ..2026 .. * 110°.5E => 77°E => 85°.5E i≈1° ChinaSat_10<ref>[http://space.skyrocket.de/doc_sdat/zx-10.htm ChinaSat 10]</ref> 2011 ..Augusto_2025 ..2026 ** 110°E Chinasat_16, i=0.0°, 2017 ..2025 .. * 110°E => 168°E N_Sat_110 † Japan † >> i=7° S=13m^2 † ., BSAT_3A † Japan_2007 >> † ., * 110°E BSAT_3C/JCSAT_110R => reserve i=0.0° 2011 + Astra_1N (Ofenpest_ВНР ) * 108°.2E => 176°E NSS_11 i=1°, i≈2° ILS ( proton , energija hrunitschew 250t NDMG ) 2000 , Oktober_2000 ..22.Februar_2026 ..27_February_2026 * 108°E SES_7 i=0°.0 ILS 2009 ..2026 , => 83°E Telkom_1 i=7° S=20m^2 August_1999 . * 107°E #### Chongqing † † #### ** 105°.5E: Азиасат_7 ( AsiaSat ), i=0.0°, Nowember_2011 ..2025 ..2026 ILS ( PROTON, 250t NDMG Москва ) . * 103°.3E => 158°E ChinaSat_20 † i=10° , >> † . 2003 . * 102°E •••• Kandin, Sinin ••• ** 101°E Chinasat_9B , i=0°.0 , 2021 ..2025 .. * 100°.5E Азиасат_5 i=0.0° ILS_2009 ., [[АзиаСат-7|7]] ( AsiaSat ) => 105°.5e. * 98°.5E: Thuraya_3 i≈5° 2008 ..2025 .. Sea_Launch_S.A. NDMG ( Bern † ) ( 154°W 0°S ). *** 98°.0E ChinaSat_11 , i=0°.0 , 2013 ..2025 ..2029 . * 96°.5E => 58°E => 45°E [[Экспресс АМ33|Экспресс_АМ33]] ( данович, антонова ) i≈4°, i≈5° S=20m^2 2008 ..2026 * 95°E => 168°E [[nSS_6]] i=5° † france_2002 >> † , SES 8 * 93°.5E => 150°E †Insat_{{нп5|INSAT-3A|3A|en|}} i=9° † >> † , [http://space.skyrocket.de/doc_sdat/insat-4a.htm 4B] † >> † гкц_2007 . * 92°.2E {{нп5|Chinasat-9|ChinaSat 9|en|}} i≈0° 2008 ..2026 * 91°.5E Мисат_3 † >> † ils_2006 250t NDMG, =>160°E [[MEASAT-3a|MeaSat_3A]] ( Grej, peischer, ulibischew, krohina n. , pawlow serzhantow tul'cewa ) ( MeaSat ) SLB_2009, Baikonur Zenit_3SL . *** 90°.5E: Mitschibiki_6 ( U.S.: 62876 ) i=0.0°, 0°, 0.0° 2.Februar_2025 .. August_2025 .. 04.Februar_2026 .. 2050 . H3 * 90,0°E [[Ямал-401]] (Yamal) * 89°.2Е => 167°W => 85°E: TDRS_H (8) ( орбита типа tdrs ) i=12° 2000 ..2025 * 88°E •••• Ürümqi •••• * 88.0°E {{Нп5|ST-2|ST_2|en|}} i=0.0° 2011 ..2025 A_5 * 87.5°E Chinasat_12 * 86.5°E [[КазСат_2]] i=0°.0 2011 ..19_February_2026 ILS Proton 250t UDMH . * 87°.3E => 170°E => 97°W: DSP_22 ( USA_176 ) ( подсматривалка параш ) i=12° > AFETR. 2004 ..2026 Titan_IV. * 85°.1E => 85°.2e [[Intelsat_15]] ( Intelsat ) => sds (заменил Интелсат_709 † в этой точке после [[30 ноября]] [[2009 год]]а от р.х. по н.ст. ) . i=0.0° SLI (SL_Baikonir), Zenit_3SLB 2009. Gromyko † , Tschernenko † , Andropow † . * 85°E => 47°W Raduga_1M_N2 † ( махновцi ) , i=3° >> † ILS_2010 S=40m^2 . ** WGS_F4 (Anita&Alexandra_Hofmann Augenblicke 2025, USA_233 ) i=0.0° 2012 .. 2025 .. * 84°.8E => 74°W Horizons_2 (горизонт_2) i≈2° 2007. ** 83°E => 56°E => 53°E => 58°E: Gorisont_20 ( орбита типа TDRS ) (Святая Катерина, сосни у дворянина ) i=13° S=3m^2 20.Juni_1990 ..2025 ..2026 USSR + 11С861 . * 83°E => 107°W Insat_{{нп5|INSAT-2E|2E†|en|}} † i=11° >> † гкц † , {{нп5|INSAT-4A|4A|en|}} † >> † гкц. * 82°E Intelsat_801 † => sds † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), >> †. ** 80.5°E => 58°E: Yamal_201 (орбита типа tdrs) i=9° S=16m^2 Nowember_2003 ..Dezember.2025 * 78°.5E => 66°°W {{нп5|Thaicom 5|Тэйком_5 † (Thaicom)|en|}}† i=6° (fufel ) , Thaicom_6 * 78°E => 89°E => 96°E => 101°Е => 105°E => 108°E => 110°E ==> 114°E => 116°E => 121°E => 126°E => 131°E => 154°W => 147°W => 130°W+.4°i: WGS_F3 ( USA_211 Mögen_Sof'ja ) i=0° Dezember_2009 ..29.January_2026 ..30_Januar_2026 ..01.Februar_2026 ..09_February_2026 ..08_Märzt_2026 ..10.März_2026 ..01.April_2026 . Delta_IV † . * 77°E ••••Deli † †•••• * 76.5°E [[Apstar_7]] (fufel) * 76°Е •• кашгар † •• * 75°.0Е ABS_2 * 74°.5E •••• ФРУНЗЕ /Бишкек/••••• * 74°E => 90°W Insat_3C † i=8° , [[:en:INSAT-4CR|Insat_4CR]] † >> † . * 73°.5E===Das_Malediven== * 73°.4E ••••Omsk••••• * 73°E ###Mumbai † #### * 72,1°Е [[Интелсат-22]] * 70°E => 172°W Intelsat_707 † ( орбита типа tdrs с дрейфом ) , i≈10° , >> † S=9m^2 . ** 70°.5Е: Eutelsat_70B ( Frank_Stiller ( Ingo_Deufel ) ) i=0°, Dezember.2012 ..2025 .. Sea_Launch NDMG ( Pacific_Ocean_Cruise_to_Ecwator , Last_Start_SeaLaunch ) . * 69°E ####Kabul † †#### ** 68.5°Е [[Intelsat_20 ( IS_20 ) ]] ( Jimmy_Swaggart † ), i=0°.0 S=1m^2 August.2012 .. 2025 .. * 66.0°E Интелсат 17_(Intelsat) i=0.0 2010.. *** 66°E => 64°E => 7°W => 83°W => 155°W => 135°E => 10°E => 18°W => 96°E => 9°E => 78°W => 28°E † : Intelsat_10 † ( PAZ_10 † ) => sds ( Br.Spears What_You_See ) i≈8°, 9° >> , † => reserve => † 15.Mai_2001 .. 09.Juli_2025 ..05.September_2025 .. 21.September2025 ..22.Dezember_2025 ..12.Januar_2026 ..29_March_2026 ILS 250t NDMG ( Proton_nsdap ) S=13m^2 . * 65°E Amos_4 (жiд_лимита_поганая ), i=0° Зенит_3СЛБ 2013 НДМГ (жидовский_Королёв Энергия). Ельцин † . * 64°E ======Workuta (67°.5)===== * 64°.2E => 64°E Интелсат 906_(Intelsat) ( HarfenDuo ), i=5°, 2002 ..2025 .. * 63°.7E ••стартовая_позиция_45 Зенит_3SLB † † S_5•• * 63°.3E: ====Spielplatz_254 ( Ulibischew, Gawrilük, Sedel'nikow, Ditrih, Anёwa, Baranow, Filin † , Artühow, Pawlenko, Erofeewa ( Berija ), Gluhow, Krasnewskaja, Perewoznikow, Grej, Brodskij, Ciplakow † , Karelina i. , Minakowa ).==== * 63°E •••• стартовая_позиция_81 Протон, 700тонн НДМГ, 100Мt † † † † #### (46°с.ш.), to: Moscow=2100km. Leningrad=2600km . Krasnodar=1900km . Paris=4500km. BRD=4000km. Praga= Stawropol'= Woronezh= London= Helsinki = Stokgolm= Mensk= Sofija= Ankara= Stambul= ** 63°E: Comsat_Baden_Württemberg_1 ( Die_Geschwister_Hofmann ) => to türksats_42°e ( КБВ ( 1/SWR ), 35943 , подсматривалка кызыхстынская азиатская косоглазая тупая ) , S=8m^2 i=0°.0, + H2Sat ( Hess_2 63.1°E => 42°E=> 35°E=> 26°E => 14°E+0.0°i => 8°E+0.0°i => 5°E => 0°.7E ) 30.September_2009 ..31.Märzt_2010 ..01.April_2025 ..September_2025 .. 19.Februar_2026 (i=0°.0) .. +Amazonas_2 . *** 64°E <=> 120°E: Kosmos_2589 ( Sojus+Geonawt+Panzergeschützen ) i=1°, i≈0° Juni.2025 ..Januar_2026 Angara_Nord ( to: paris = 3000km. ) *** 18°W => 63°E => 64°E => 66°E => 57°E => 42°E => 32°E => 16°E => 141°W => 147°E => 46°E => 10°W: Olymp_Komplex_1 † ( Mögen_Eugen ) i=1°, 1.4°, i=1°.5 >> † , 28.September_2014 .. 23.August_2025 ..20.Oktober_2025 ..20.Dezember_2025 ..27.Januar_2026 † Military_polygon_pad.81 . ** 16°E: ====Andoja_2025 † failed, 21.01.2026 => 19.03.2026 ( karlsruhe_zoo ) ==== *** 063°.9E => 143°.5E: Inmarsat_4_F2 ( Tu_SE + P.Kaas ) ( орбита типа tdrs ), i=5°, Sea_Launch, 154°.0W 00°.0S ., 08.Nowember_2005 .. 2025 ( Tscheljabinsk, 0.5Mt, air ) . *** 63°E => 64°E Goes_15 (reserve, NOAA_CIA ) i=1° S≈2m^2 2010 ..24.Februar_2026 AFETR . * 60°.3E WGS_10 ( U.S.: 44071 ) i=0.0° AFETR_2019 DELTA_IV * 60°E ======Inta====== ** 59°.7E <=> 59°.8E Ovzon_3 ( Daniel', OTAN_3, Konungariket_Sverige_1 натовская блядь с жидовскими звездочками ), i=0.0°, 2024 ..2045 . AFETR . * 59°.5E •••• Vaygach_Isl. •••• * 58°.5E => 58.6°E => 58°.5e [[KazSat-3|KAZSAT_3]] ( жидовский_пидр_олигофрен_нацистов_A.Hofmann ) , i=0°.0 ILS_2014. * 58°E ••••Пермь † †•••• *** 57°E => 56°W=> 89°W => 139°W: Astra_2A ( Anita Mögen_Engel ), i=6°, Augusto.1998 ..2025 ..18.April_2025.. >> † S=1.2m^2 ( Proton 250t NDMG , Moskauer_Koroljow ) . *** WGS_F2 ( Mögen_Gregor USA_204 U.S.: 34713 ) i=0°.0 2009_AFETR . * 57°E =====Petschora==== ** 57°E nSS_12 ( Corinna_Zollner, NATO_Space_Services ), i=0°, 2009 ..2025 .. A_5 + Tor_6 0.9°W. * 56°E ===Swalbard ( Neue Erde ) 20Mt ..50Mt ..60Mt., air===== * 56,0°E [[Экспресс АТ1|Экспресс-AT1]] * 56°E ••Salawat (NDMG)•• * 54°.9E => 55°e G-Sat_8 ( цыганские_выблядки жирные тупые китайские вомбаты шпион_присос_вредитель Вышвырнуть ) i=1° 2° ГКЦ_2011. * 54°.9E [[Ямал-402]] * 54°E: Сосногорск * 54°Е <=> 72°E <=> 78°E <=> 090°E: Радуга_1_5 ( Globus ) ( орбита типа tdrs ), i=14°, S=10m^2 ILS_28.August_2000 .. 28.August_2025.( Krasnojarsk, Krasnoznamensk ) . ** 54°E => 79°E: Gorisont_9 i≈10°, i=9° 1984 ..2025 ..2026 USSR pad.200 . * 53°.0E [[Экспресс АМ6|Экспресс_АМ6]] * 52°.8E Skynet_5D ( английские_выблядки ) i=0° gwiana_2012. * 52,5°E [[Яхсат 1А]] ** 52°.0E: [[TürkmenÄlem 52°E|TürkmenÄlem]] 40617 (Galaxy_Turkmenistan_1 Томск) i=0.0° AFETR_2015. * 51°.5E Belintersat_1 * 51°.5E ## Tegeran † † ## * 51°E ••Ural'sk †•• * 50°.5E => 13°E NSS_5 † i=10° , >> † . *** 50°.0E Türksat_4B ( Belsi ) ( Bejrut_150kT †, ground, DW . ), i=0°.0 . ILS_2015, proton, 250t NDMG . * 50°E ## samara † † #### * 50°E ## Baku † † † † ## * 49°.0E [[Ямал_601]] (таюрский=жiдовская блядь, предатель с японской машинкой нацистов недобитков с хохлочичей пособником Фильченок, Коркунова, Заикин, Азарнова, обыденов.) . ILS (Proton, 250t NDMG ) 2019 . * 49°E ####Kazan' † † #### * 48°E ####Astrahan' † ### * 47°E => 22°E => 36°E => 41°E => 46°E Syracuse_3A ( Alaska_2025 M=7 † , Japan_2025 M≈8 † ) i≈4° S=37m^2 + atom_bomb*2, A_5 orbital 2005 ..13.Dezember_2025 * 46°.8E ••••Эр_Риад † †## ** 046°.5E: SpaceWay_1 † ( SWeta_1 AT&T † ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), i=6° >> † Sea_Launch_2005_26April ( 154°W 000°S ). * 46°.0E AzerSpace_1 (Iran_1) a.k.a. Africasat_1a *** 45°.7E => 48°E Raduga_4 † ( Sonne_Kinder_4 † ) † ( орбита типа tdrs ), i=6°, 1978 ..2025 .. * 46°E °°°°Saratow †°°°° * 45°.8 ••••• Groznij † † •••• * 45°.5E => 165°E Hispasat_1B i=14° † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), >> 1993 † . ** 45°.5E Syracuse_4A ( fbi_post ) i=0.0° 2021 ..2025 .. ** 46°E: Meteosat_9 ( Im_unsre_Hand_liegt_kleine_grüne_Erde, так давай её прибьём раз и навсегда ) i≈8°, 9° Dezember.2005 ..2025 ..19_January_2026 * 45°E Blagowest i=0°.0 August_2017 ..2026 * 45°E #### Jerewan † #### * 44°.8E ## Тбилиси † † ## * 44°.5E ## Кировокан † ## * 44°.5E °° Stalingrad °°°°° * 44°E ••••• Gor'kij(горький) ••••• *** 44°E: Thuraja_2 ( Горизонт ) ( Sch_Bёrner ), i≈8°, i=9° 10.June_2003 ..2025 Sea_Launch_LLC 154°W 0°N ( Boeing Norway Swerige Dnepropetrowsk Energija ( KZ ) ) . ** 42°E => 44°E i=.1° => 44.2°E => 44.3°E: Thuraya_4 i=0°, i=0.0° ( Stambul_2025 M=6.2 ) ( Girl_In_The_Mirror_4 ( ехали_пираты_веслами_гребли_teil_4 ) Br. Spears, U.S.Strat.Com.: 62483 ), i= (6°, 5°, 4°, 3°, 2°, 1° ), 84°E+0.8°i, 50°E-0.5°i, 0.4°i, 0.3°i+42°e, i=0.1°. 04.Januar_2025 ..18.April_2025 ..20.Mai2025 ..26_January_2026 ..2050. AFETR. * 44°.2E ##Мецамор_АЭС † ## * 43°.8E ## Гюмри † † ## ** 41°.9E: Türksat_3A i=0°.0 2008 ..2025 .. S=24m^2. * 42°.0E [[Türksat 4A|4A]] ( Türksat ) ( Adana_2023 3*M7.8 10^6† , + Alaska ) Москва Протон 250t NDMG . * 42°E: Türksat_5B ( B.Egli ), i=0°, 2021_AFETR .. 2026 ..2041 * 42°E ## † Stawropol' † # *** 42°E: Türksat_6A , i=0° , 2024 ..2050 . * 41°.4E == † Tambow † == * 40°.5E •••• Архангельск † #### * 40°.3E ==== † Wladimir Clopus ==== * 40°E |||||||Sobinka † † |||| * 40°E ===Plesezk ( суперсинхрон, i≈1° ) R7 (V8), 10Mt. to: Moskau 1200km.=== * 40°.0E [[Экспресс АМ7|Экспресс_АМ7]] ILS ( чекисты_( бандеровцы )_власовцы_дизертиры разбойники_чурки_черножопые ) * 40°E ••••• Wologda ••••• * 39°.9E ==Jaroslawl' нефть труба †==== * 39°.8E ##Mecca † † † †## * 39°.7E ===Rjazan'=== * 39°.6E ••Medina † †•• * 39°.5E **** Petuschki *** * 39°.2E ##Woronezh † † † †## * 39°E ••••Nowoworonesch_KKW † †•••• * 39°E ## † Краснодар † † †## * 38.9°E: ***** Kirzhatsch, 290kT ***** * 38°.5E °°°° Elektrostal' Clopus °°°° * 38°.2E ####Восход (Лоза) † † #### * 38°E ••••†Frjasino †•••• * 38°E ##† Щелково † † † †## * 38°E **** † Cahalowskij_AEROFLOT † † †**** * 38° ••Медвежьи_озера 70m †•• * 38°E #### †Жуковский † ( CIA ) † türkisch † † B1B F16 F17 ## * 38°.0E => 37°.9E: Paksat_1R ( Paksi_1R ( pakschi ) ) i=0.0° 2011 ..2025 .. * 37°.9E ####Калязин DSN † † #### * 37°.8E ••••Капотня Московский_НПЗ † †•••• * 37°.8E ••••Новороссийск † •••• * 37°.8 E ## † Kaliningrad Finskij_KleinStadt † † † †###### козлитина мельникова кулагин волчков уханева николаева кривова† прокофьева† салтанова ладыгин† вяземская быкова улыбышев назарова† бойцов ## † Jübilejnij † лидовский герасимов сергеев слепушкин меркулов морозенко† колобанов курушин† папазов† панарин жiд_кукушкин веселов игнатиева цаплина ковтун смородина багрянцева седельников ## † SS_Nsdap 37°.84 55°.92n † † † † ## 37°.8 SS_Globus † † ## * 37°.7E == † Minischi † ( gerschengorina, pestrecow, golubewa, tigaschowa, lobusow ) kostischewa tscherednik bessonowa sluckij gerasimenko afanas'jewa guschin berljant † mamonow morozow mikluho tschelpatschenko kuz'min lopatin boguslawskij† zligostewa zabuzow sladkow glinkin ustinowa kostikowa misina antonowa sukatschew barischnikow † † ==== * 37°.6 ••••Бирюлево_ТЭЦ † 2GW•••• * 37°.6E ##Мавзолей террориста_Ленина /Ульянова /†## * 37°.6E •• Хованская_вулиця † сережа_соловьев † †•• * 37°.6E # † † Леонтьевский_переулок ( nsdap ) † †## * 37°.6E ##Метростроевская_вулиця † † † † ## * 37°.6E ##Tula † †## * 37°.6E ## † Nowinskij_bul'war † † ( NSDAP_U.S. ) Израэль † Шаляпин † Mischin_W † ## ** 37°.5E ••••Citi_U.S•••• * 37°.6E ##Огарева_улица ( МВД_СССР a.k.a. Boeing_Moskwa ) * 37°.5E # Химки † ( морозов, балан, макаревич, агеев, яроцкий, байков, ковальчук, ермаков, ермакова, курушин, тапуть, комаров, хайруллинн, селин, хайлов ) Ikea † ## * 37°.5E ••Мосфильмовская_улица † † ## * 37°.5E ## † Падальск † # ** 37°.4E ====Scheremetjewo ( BOEING_767 SWO_2 SVO_1 SWO_3 ) ==== * 37°.3E ===†Krasnogorsk ( Marasanowa † ) † †=== * 37°E Raduga_3 † i=4° S = 1 m^2 † 1977 ..2026 † + 11С861 . * 37°E: •• † krasnosnamensk ( kowal'tschuk, loban ) remischewskij, rusakow, worob'jёwa, gluhow, schmatow, merkulow, dubowik, skurskij, tuschina AN. , meschkow, kotikowa, erofeewa, mel'nikow, lukojanow, andreew, krasnewskaja, sawina, krükow, pawlow, wlasenko, filippowa, anёwa, kukuschkin korkunowa kalinina sergantow tschekin jakimow bagautdinow uhanewa agapow schilin kowtun•• † * 36°.6E Sicral_2 (fufel) nato, military i=0° 2015 .. S.America * 36°.5E ##Малоярославец † ## * 36°E ####Mozhajsk † ## * 36°E ##Тварь ( Калинин ) † †## * 35°.9E => 51°E [[Eutelsat_36B]] (бывший Eutelsat-W7) i=0° ILS_2009 ..2025 .. ( proton hrunitschew kgb fsb 250t_NDMG energija prokuratura policeien mosgorwoenkomat ) . + 100Mt. * 36°.1E [[Eutelsat 36C|Экспресс_АМУ_1 ( Eutelsat_36C )]] 250t NDMG ( T. Larsen † ) i=0°.0 ILS_2015 ( proton hrunitschew kgb fsb prokuratura policeien mosgorwoenkomat ) . * 35°.7E •••••SLON (соловки )••••• * 35°E ====Dnepropetrowsk † Zenit==== * 35°E •••• ADANA † † † •• * 35°E ••†Курская_АЭС † † •• * 35°E #### † Telaviv † † Jerusalim † † Haifa † †### * 35°E => 34°E Jam_E ( Iran_3 ) i≈1°, i≈0° Ломанов Собянин Горбачев_М.С. † Шойгу Ковтун Колокольцев Сергеева Обносова Сокрутенко Рыскин (CIA) Жуков_Н_Н Пауков (BND) Feb_2026 ..11.März_2026 ..August_2026 .. ILS Proton 250t NDMG . * 34°.9E ••••Нетаня•••• * 34°.8E ## Байер_Шева † # * 34°.7E ##†Ашдод † †## * 34°.6E ##†Ашкелон † †## * 34.3°E ====Rzhew==== * 34°E •• Симферополь † ## * 34°E •••• Bahtschisaraj•••• * 34°E ••†Петразаводск † †•• ** 33°W: Skynet_4C ( Anëwa, Erofeewa, Ol'how, Sowerda, Netschiporenko ), i=13°, S=11m^2 1990 ..2025 Gwiana_1990 * 33°.2E #### † † Евпатория DSN † #### * 33°.5E ## † † Sewastopol' † † ## * 33°E === Сеща † †==== * 33°.2E •••• Десногорск † ( Смоленская_АЭС рбмк ) † †••• * 33°E ••••Murmansk•••• * 32°.9E => 123°W Galaxy_14 † ( Sawtsow, Kowal'tschuk ) , i≈4°, i=5° S=20m^2 >> , † ILS_2005 ( Proton Москва ) . * 32°.8 E => 32°w: Intelsat_New_Dawn ( Intelsat_28 ) i≈1°. 2011 ..26.April_2025 ..2026 * 32°E ####†Николаев † †## * 32°.5E ##†Poljarnie_Sory ( Мурманская_АЭС ) † † ## * 32°E ====SMOLENSK †==== * 31°.5E => 135°E [[Астра_1G]] † UdSSR_1997 >> † , * Astra_5B i=0° => 23.5°E, Märzt_2014 . * 31°.4E => 139°W Astra_2B † , >> † i=9° . 2000 france † . * 31°E ##Южноукраинск_АЭС## * 31°E •••• Nowgorod † •••• * 31°E ##Каир † †## * 30°,9E Türksat_5A * 30°.8E => 44°W Eutelsat_31A † (a.k.a. EuroBird_3 †) i=9° , >> , 2003 . * 30°.8E ## † Анталья † ## * 30°.5E {{нп5|Arabsat_5A|ArabSat_5A|en|}}, i=0° 2010 ..2025 .. Arabsat6A * 30°.5E ••••† †Kiew † †•••• * 30°.2Е •• † † Красное село †•• * 30°E #### † † Leningrad † † † † † † † ••• гатчина † мурино † всеволжск † выборг † ## * 30°E •••• † Tschernobyl' † † •••• * 30°E => 95°E Intelsat_907 † ( орбита типа tdrs S=10m^2 ), i≈5° i≈6° >> † , Ariane_4 . 2003 . * 29°E ##### † † Istanbul † † #### * 29°E ##† Кишинев † †## * 29°E •••• † Сосновый_бор ( Ленинградская АЭС ) † •••• * 29°E => 24°E=> 10°E => 10°W => 20°W => 28°W => 50°W => 55°W => 61°W => 70°W => 93°W => 110°W => 126°W => 170°W: XTAR_EUR † ( oxana_b. ( rokossowskaja ) ) i≈4° 6.3m^2 12.Februar_2005 ..16.august_2025 .. 12.September_2025 † . > , >> salaspils . * 28°.5E •••• Винница •••• * 28°.3E ••••Marmaris (Boeing_747 ) **** * 28°.3E ==†Pskow ††===== * 27°.9E ####†Narwa † †#### * 27°.5E ####Minsk † †## * 26°.5E •• † † Ignalina_АЭС † † † •••• * 28°.2E † {{нп5|Eutelsat 28A|EuroBird_1 †|en|}} ( Eutelsat_28A † , Eutelsat_33C † , Eutelsat_133WA † , Europeasat_1 † ) => 70°E >> † ., Astra_2A † => 57°E=>56°W=> † . , [[Астра 2Е|2E]]_Astra 28°.5E i=0° ILS_2013 , * 27°.5E #### † † Minsk † † ### * 2F_Astra i=0° 28.2°E September_2012 .. * 27°E ## † Izmir † † † † ## * 26°.7E ####Нетышын_KKW † ## * 26°E ====Tschernowitz=== ** 26°E: Badr_5 ( Contschita_Wurst 250t NDMG ( A.Hofmann ) ) , i=0° 16m^2, Juni.2010 .. 2025 .. ILS ( Москва , Протон ) . + 100Mt . *** Juice_2023 .. August_2024 ( Moon , Earth ) .. 31.August_2025 ( Wenera ( Afrodita ) ) ..September_2026 ( Erde ) .. 2034 ( zena, Ganimed ) . * 26°E •••• Gowno_KKW •••• * 26°E => 87°E Badr_6 † ( Arabsat † , W. Zheltowa † ) i≈2° 2008 ..20.Nowember_2024 † >> гвиана. , Badr_7 ( Arabsat 6B ) * 26°E ••••Островец† (АЭС) † •••• * 26°.3E ##Loviisa_АЭС † †## * 25°.5E Eutelsat_25B i=0° August_2013 .. 2026 ( Es’hail_1 ) ** 25.5°E => 18°E => 15°E => 11°E => 0°E=>17°W => 20°W => 35°W: Intelsat_2 i=2°, i≈3° S=3m^2 AFETR_1967 .. 11.September_2025 ..07.Januar_2026 ..30.March_2026 * 25°E #####† † Helsinki † †#### * 25°.3E ••† wil'no † † •• * 25°E Skynet_5B , i=4° 5° 2007 A_5 † . * 24°.3E ====Salaspils=== * 24°E ••† † riga † † † •• * 24°E ====Lemberg==== * 23°.8E ••••Brest † †•••• * 23°.5E => 24°E => 23°.5E: Астра_3B ( astra E.Garantscha ), i=0.4°, i≈1° 21.Mai_2010 ..07.September_2025 * 23°E Angosat_2 ( Kristina_Bach Zeitlos_2025 ) i=0°.0 ** Angosat_1 ( Die_Dirndl_Rock_Band Schlagerzeuger ) i=7°, 153°E >> . 2017_Senit . * 22°.6E Echostar_12 † (XII) † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), >> † AFETR_2003 . * 22°.6E •••• Stallupönen •••• * 22°.4E •••••Alt_Cattenau Schwarz_Cattenau•••• * 21°.5E [[Eutelsat_21B]] ( U.S.: 38992 ) Marina_Marina_Marina i=0° S=5m^2 2012 ..2026 * 21°.1E ••••Клайпеда ( Memmel' ) •••• * 21°E •••• † Olkiluoto_АЭС † † •••• * 21°E ###† † Warschau † † ## * 21°E ##† Kaschau † † ## * 21.2°E => 19°E => 29°E => 40°E: Türksat_1C † ( soap ) ( орбита типа tdrs ), > i=11°, 12° S≈3m^2 1996 .. 2025 .. + Arabsat_2A † , 14° >> † . * 20.5°E ==== Königsberg † ( Preußen ) ==== * 20°Е ••••† Краков † † •••• ** 20°.0E Arabsat_5C ( Ditrih_Brauer ) i=0.0°, i=0° 2011 ..2019 ..2025 .. ** 20°E => 132°E => 154°W: EKS_press_AM2 (орбита типа tdrs, с дрейфом ) (tbd: raduga), i=9° S=25m^2 >> † , ILS_2005_proton 700тонн хим.оружия . + 11S861 . * 19°.5E ####†Лодзь †#### * 19°.2E: Astra_1KR ( Gorkin , Energija Koroljow ) i=0.0°, i=0° AFETR_2006 .. 2026 , ** 19°.4E => 16°E => 15°E => 14°E => 3°E => 2°E => 1°E => 3°W => 5°W => 8°W => 11°W => 12°W => 13°W => 14°W => 15°W => 21°W => 24°.5W+i1° (39°W) : [[Астра 1L|1L]]_Astra ( Elisabeth_Hofmann ), i≈0° i≈1°, S=18m^2, > , 2007 15.Dezember.2025 ..06.Januar_2026 ..14_Januar_2026 ..18_Januar_2026 ..22.Januar_2026 ..31.Januar_2026 ..10_February_2026 ..17.Februar_2026 (08.Märzt_2026) , A_5 + Galaxy_17 i≈3° =85°W S=11m^2 . * 19°.1E ==Tschenstochau † ==== * 19°.2E: [[Астра 1M|1M]]_Astra ( Kristina_Bah ) i=0.0° 2008 ILS ( Proton 250t NDMG ) , * 19°.3E Astra_1N ( Die_Geschwister_Niederbacher ( Kaltenbruner ) ) i=0° Augusto_2011 ..2025 .. + B_Sat_3C ( a.k.a. JCSat_110R Japan 110°E NTSC ) . ** Astra_1P ( Melodie ) ( a.k.a SES_24 ) i=0° Juni.2024 ..Feb.2025 ..09_February_2026 ..2045 . AFETR. * 19°E ••••† Budapescht † †•••• * 18°.6E ••••Гданьск ( Danzig ) † †•••• * 18°.6E ••† Sopot † •••• * 18°E #####† †Stockholm † † † † #### * 18°E •••• † Forsmark_АЭС † † † •••• * 17°.8E •• † Upsala † † ##•• * 17°E •••• † Bratislava † †••• * 17°E => 115°E Amos_5 † > † 2011 . Amos_17 ( замкадыш_лимита_17 ) (9) i=0°.0 afetr F9 (fufel:tbd ) . * 16°.6E ••••Brünn•••• * 16°.5E ••†Västerås † †## * 16°.4E ====†Wena † ===== * 16°.0E: [[Eutelsat_16A]] ( e16a, 3_WC, eutelsat_3_WC ) china_2011 . * 16°E ••† Dukowani_АЭС † † •••• * 15°.8E Eurobird_16 † ( Eutelsat_16B † ) ( бывший Atlantic_Bird_4 †, AB_4 † ранее Hot_Bird_4 † ) => 78°E ( наклонная орбита ) , >> † . * 15°.6E ##† Linköping † † ## * 15°.3E ##Сиракузы † ## * 15°E •••† Graz † •••• * 15°E ##Катания † ## * 15°E ##† Örebro † •• * 15°E •••••••Chad_B1B•••••• * 15°E ####† Stargard † ## * 15°E ••† Неаполь † †•••• * 14°E ••† Linz † † •• * 14°E ####† † Praha † † † †##### * 13°.4E ##Палермо † †## * 13°.4E •••• † Pilsen † †•••• ** 13°.2E: Comsat_Baden_Württemberg_2 ( S.A.Hertel, + BRD ) , ( КБВ 1/SWR отстой_немчуры_недобитой ) i=0°.0 , i=0° 21.Mai_2010 ..Dezember_2025 .. 19_February_2026 .. Deutschland_1918 2.7*10^7† † . ** 13.2°E <=> 27°E <=>28°E(Pskow) <=> 29°E <=> 30°e <=> 32°E <=> 33°E <=> 34°E(Rzhew) <=> 35°E<=>36°E <=> 37°E(Krasnogorsk) <=> 38°E <=> 40°E(Rjazan') <=> (tambow) <=> 42°E <=> 43°<=>44°E <=> 50°E => 54°E => 57°e => 64°E (Workuta) => 63.1°E. (omsk (tbd) ): H2Sat ( Sigrid ( Fatma_Mittler (Miller) ) & Marina ) ( Hess_2, Germany_1 ), i=0°.0, i=0°, i=0.0°, i=0°.00 63°E => 57°E+i0° ( petschora ) => Uhta 54°E => Sindor 51°.9E => Knjaschpogost (†) Siktiwkar 50°.8E => 13°E => 5°E => 1°E . Juli_2023 ..2024 ..2025 ..06.Mai_2025 ..06.June_2025 .. 22.September2025 .. 30.September_2025 .. 22.Oktober_2025 .. 2040. ( Workuta => Moskwa => San Sousi ( Berlin ) => London ) A_5 mit Siracuse_4B . ** Lüsi ( Lüdmila ) , 2021.. 20.April_2025 ( Johnson_Donald ) .. Atlas_5 ( A_5 † , ussr ) . * 13°E ===San_Susi====== *** 13°.0Е => 10°E => 23°E => 46°E => 50°E => 57°E: Радуга_29 ( Sonne_Kinder_29 ) ( орбита типа tdrs ) , S=11m^2 i=14°, 25Marte.1993 ..10.September_2025 .. 21.Dezember_2025 ..09.Januar_2026 11C861. * 13°E ##† Salzburg † †## * 13°.3Е => 13°W† Sicral_1 † ( Yep_My_Boss ) ( орбита типа tdrs ), i≈12° , S=26m^2 2001 , >> † . * 13°E ••† †Malmö † † •• * 13°.0E [[Hot Bird|=> 33°E Hot Bird 13B 11.Sept.2023 ..2025 .. , => 12°E 13C_Eutelsat i=2°, 13D]]_Eutelsat * 13°E ••••† † Italija_2016 † † M=6.2 † † † •••• * 12°E ## Göteborg † † ## * 12°E ••† Ringhals_АЭС † †•• * 12°E: Blagowest_4 ( Политрук_1 A.Preil ) i=0.0° August_2019 .. ILS_2019 протон Москва 700тонн оружия химического . + 100Mt . * 12°E ••••• Erding † (Münich_flüghafen ) †•••• * 11°.6E ##Münhen † †## * 13°E ••••••• Rom † † † † ••••• * 11.4°E ======Dahau===== * 11°.4E => 11.5°E Sicral_1B NDMG ( дизертиры_немецко_фашистские молотов агапов коваленко тапуть комаров алтухов ковальчук даниленко гапеева макаревич ) i=2° Sea_Launch_2009 NDMG . * 11°E ##† Nürenberg † (Эльцин † Горбачев† Меркель† Путин† Хонекер† Улманис† Кравчук† Кучма† Слюнько†) ## * 11°Е ##† Флоренция † †## * 11°E ##### † †OSLO † † † ##### * 10°E => 18°W Eutelsat_10A † ( бывший Eutelsat_W2A †, aka EUTE_10A † ) ( [[Eutelsat]] † ), i=2°, 3° >> † ILS 2009 Протон 250тонн НДМГ . + 100Mt . * 10°.1E ## † Киль † ## * 10°E ••† Gamburg † •• * 10°Е •••• Карфаген •••• * 9°.8E •••• † Caorso_АЭС † † •••• * 9°.7E ##Хановер † †## * 9°.5E ##† Кассель † †## * 9°.2E =† Stuttgart † † ==== * 9°.2E ••† Милан † †•••• * 9°E **meSSkirch † (48°N) ** * 9°E ##Генуа † ## * 9°E ====† Sachsenhausen (rsce) † == * 9°E => 82°E Eurobird_9A † ( бывший Hot_Bird_7A † ) i=2° Ariane † , * 9°E Eutelsat_9A [[Ka_Sat]] i=0°.0, i=0° ILS_2010 ( пиндосные_выблядки 700тонн хим.оружия протон москва ) . + 100Mt . * 8°.8Е ##Бремен † † † †## * 8°.7E ##Дармштадт † †## * 8°.5E *****Frankfurt Main † †******* * 8°.5E ## Цюрих † †## * 8°.3E ••Mainz † †•• * 8°E •• † Leibstadt_АЭС † немчура_недобитки †•••• * 8°E => 84°E Thuraya_1 † ( орбита типа TDRSS, с дрейфом ) , >> † , 2000 Sea_Launch_LLC + † MCC ( CNIIMasch ) MMG , 10.Januar_2026 . * 7°.7E ••••Turin † †•••• * 7°.5E ##Дортмунд † †## * 7°E ••† Köln † † ••••••• * 7°E ##Bonn † ## * 7°E ##† Эссен † †## * 7°E ••••† Ницца † †•••• * 7°E => 139°W => 57°W => 39°W => 14°E Eutelsat_7A ( Eutelsat_W3A ) i=5° , 6° S=30m^2 ils_2004 Proton , 250тонн НДМГ 2004 + 100Mt ..22_February_2026 ..03.Märzt_2026 ..29.März_2026 . * 6°.8E #### Дюссельдорф † †## * 6°E ••••Cattenom_АЭС † †•••• * 6°E **† Jenewa†(46°n)** * 6°E ####Annesi † †#### * 6°E ====Grenze===== * 5°.8 E •• Stavanger † •• * 5°E ###Marseille † † †## * 5°E ••••Avignon_ГЭС † †•••• * 4°.9E => 5°E [[SES_5]] ils Протон 250тонн НДМГ ( бродская, лидовская, павлова, николаева, уханева, колобанова, багаутдинова, дмитриева, мурашова, авдюкова ) ., + 100 Mt * 4°.9 E ## Amsterdam † † ## Wolkow ran'ko ## * 4°.8E ##Lion † † † †## * 4°.8E Astra_4A ils 250t NDMG (UDMH) ( пиндосные_натовские_бляди: коркунова сергеева каменева ранько балашова орехов тополь андрианова колобанова николаева багаутдинова мурашова дмитриева авдюкова козлитина кондакова фукс ) . + 100Mt * 4°.8E ###Chooz_АЭС † †#### * 3°.1E => 16°W Eutelsat_3A † ( sinosat_3 †, eute_3a †) † 2007., => 7°e [[Eutelsat 3D|3D]]eute ( aka Eutelsat_7B ) ( A.Kiewel ) i=0° 2013 ..2025.. ILS_pad200_USSR Proton 250t НДМГ ., + 100Mt Rascom_QAF_1R i=0.0° S=63m^2 August_2010 * 3°.3E => 53°W => Syracuse_3B i=3° August_2006 ..09.März_2026 ..18_March_2026 * 3°E Eutelsat_3B ( fufel, paris_1814 5*10^6† ) 2014 Sea_Launch ( last ) Павленко Кравченко Легостаев† Кукушкин Анева Филин† Перевозников коровкин Крохина Лидовский Шишкова Марков Белявский Музычук Демчук Дзесов Соловьев ромашов Скурский Крутов Цыплаков † кузьмин † шапочкин† синявин† Гаврилова Гаврилов Балашов Фастенко Гаврилюк Улыбышев Тиханович Тихонова Мурашова планирование и ведение разбоев, диверсий, вооруженный мятеж, наркоторговля, растраты, предательство родины дизертирство убийства . * 3°E ***мальорка † ( 39°.5n )†*** * 2°.4Е ##париж † † ( paris † ) Sergeew † , Semёnow †, Уважаева козлитина ( =48°.9n +30m ) † †••••• ** Integral i=90° † ILS_2002 ( proton_250t_NDMG + 11C861 ) . + 100Mt * 2°E •••• Nantes † †•••• * 1°.4E ##### Тулуза † ( 43°.6n ) † #### цыганские выблядки * 0°.8E ••••Civaux_Station † †•••• ** 0°E => 4°W => 3°W: Meteosat_13 ( Geonawt_2, -3km => supersynchron, U.S.: 64723 ) 4°W+i, ( Rammstein ( majakowskij ) Mir_(paz)_ist_kalt ) Johannes_Bersch. i≈1° 01.Juli.2025 ..02.Juli2025 ..10.Juli2025 ..Dezember.2025 ..07.Januar_2026 ..14_Januar_2026 .. 2050 . AFETR . * 0°.8E ••••Grain_Station † †•••• * 0° ••† † † London † †•• * 0°.3W ##Валенсия † ## * 1°.5W ##Lids † ( Komarow, Makarewitsch, Taput', Selin ) † † †#### * 1°.5W ##Нант † †#### * 2°W ##Mantschester † ( Tschekin, Spirin, Leschnew, Ageew, Kuruschin, Smoljakowa, Meleschko, Molotow, Morozow, Kalatschewa, Krutow, Klimow † †## † * 2°.4W ••••Torness_Atom_Station † †•••• * -2°E ##### Birmingham † † #### * 3°W ••••Heysham_Station † † •••• * 4°W •••• Glasgow † † ••• == Нимкураи ғарбӣ == ** 0°.7W: Thor_7 ( Königreich Norwegen_1 ) , i=0°.0 , 26.April_2015 ..2025 ..2035 * 0°.8W => 147°E Тhor_3 † i=12° , >> †, [[Thor 5|Thor_5]] ( немчура_поганая_дизертирная_недобитки с жiдовскими звездачками ) , 0.0°i ILS_2008 250t_NDMG ., 6 ( Thor, опущенные_в_жопу_норвеги ) (Bagel) ** 1°.0W => 0°.95W Интелсат_10_02 ( Intelsat, Чур_КА_4 ) ( Thor_4 пиндосные_бляди с жижовскими звездачками ) , i=0°.0, ILS_2004 ( Протон_Москва 700тонн хим.оружия ) . * 1°.2W => 60°W => 73°W Skynet_4E † , i=12°, >> 1999 ..2025 † * 3°.4W => 128°E МетеоСат_8 † (MSG_1 †) † ( Meteosat † ) i=11° , >> † . Surinam . Augusto_2002 . * 3°.8W ===== LaSagra_Madrid, † 29.April_2025 † ===== * 4°W => 131°E Амос_2 † i=8° , >> † , ILS ( proton Москва баранов поповкин † 250t_NDMG ) , [[Amos 3]] ( жид_3 ) ( Amos ) i=0.0° , i≈0° ILS_2008 2008 ..2026 Senit_3SLB. * 5°W => 123°W Atlantic Bird_3 † ( eutelsat_5 †), >> i=6° † . * 7°W Нилсат † , >> †, 102_( Nilesat † ) † (Usamow) i≈8° >> † 2000. * 7°W => 39°E Atlantic_Bird_4A † ( Hot_Bird_10 † Eutelsat_3C † AB 4A † HB_10 † eutelsat 13D † eute_3c † ) ( sergeewa karelina kozlihina borisjuk korkunowa bikowa ), i≈2° >> †, 2009. france_jude †. ** 7°.3W: Atlantic_Bird_7 ( a.k.a. AB_7, Eutelsat_7WA ), i=0°, 2011 ..2025 .. Sea_Launch (Pacific_Ocean ). * 8°W => 41°E Atlantic_Bird_2 † ( Eutelsat_8 †, Eutelsat_12 † ), i=6° >> † france_2001 † S=14m^2 . * 9°W ====Cabo_Touriñán=== * 10°W HellaSSat_2 ( Yunanistan_1 ) (орбита типа tdrs), i=6°, 7° 2003 ..2025 AFETR . * 10°W <= 19°W <= 123°W Hylas_1 i=5° 2010 ..19_February_2026 .. A5 + Intelsat_17 . * 11°W: [[Экспресс АМ44|Экспресс_АМ44]] (лысая жидовская эсэсовская развалюха) ([[Экспресс (КА)|Ex_pre_SS]]) ( Tschetschnja 10^5† ) i=2°, i=3° S=26m^2 ILS (протон) , ссыльный полигон_4. 2009 ..2026 * 12°W WGS_9 ( 42075, USA_275 ) i=0°.0 AFETR_2017 * 12°.5W => 72°E Atlantic_Bird_1 † ( AB_1 †, Eutelsat_59 †, Eutelsat_36 †, Eutelsat_12 † ) i=7° , >> †. france †. * 12°.5W => 109°E Eutelsat_28B † , >> †, i≈4°, 5° . 2008 . france (с жiдовскими звездачками) . ** 13°W => 32°W => 40°W Horisont_30 ( 42 S=13 ) i=14° , Intersputnik_1994 . * 13°.3W => 56°W Gorisont_26 ( 37 ), i=14° S=8m^2 >> †. 1992. * 14°.0W [[Экспресс АМ8|Экспресс_AМ8]] EkspreSS Am8 ( Jugoslawija JuSSR ( Österreich ) 2*10^6† ) , i=0°.0 ILS . * 15°W => 112°W ТелСтар_12 † ( Telstar_12 †, a.k.a. Orion_2 † ( Rigel) ) i≈8° 1999 . >> † . Ariane . * 15°.5W => 18°W ИнмарСат_3_f2 ( Inmarsat ) , i=9° > † => reserve ILS Proton 250t NDMG . * 16°W: ====Canaris_Inselen ( La Loona (jAnus) )==== 3mal1, Andy_Borg (Wasilij_Wasiljewitsch), Madonna. ** DISCOWR ( L1 MKF_6 DDR+UdSSR ) 2015 ..2016 ..2017 . *** Imap ( L1 ) 23.September_2025 .. 22.Oktober_2025 ..November.2025 ..11February_2026. AFETR . 4LD +2 +F9 . ** Capstone 2022 ..2025 ..2026 Luna, RL. * 16°.4W [[Луч_5Б]] † ( Lutsch_5b brodskij lidowskij pawlenko skurskij ) ( орбита типа tdrs ), † i=10°, ILS_2012 Протон , 250 тонн НДМГ, поправь_намордник . * 18°W ===== Pointe des Almadies ===== * 21°.5W => 35°E NSS_7 † , i=9° S=14m^2 >> † . 2002. * 22°W nSS_14 (SES_4), i=0.0°, 2012 ( moskwa, koroljow, kamenewa ). * 24°W => 24°E => 111°E Космос_2379_(Cosmos) † (наклонная орбита), i=13°, S=28m^2 ILS_2001 (Lockheed ) + 11С861 (109°E). 09.January_2026. * 24°.5W => 137°W: Интелсат_905 † => SDS ( Intelsat ) ( орбита типа tdrs ), i=6°, >> ( Feb_11_2025 .. 14_May_2025 ) † => S=12m^2. Paris_Rammstein_Tuluza * 26°E: Электро_1 † ( 37344 ) i=9° S≈0m^2 (фикция) ILS_2011_20_Januar, > . † . Зенит_3SLB ( Ленинск , Казахстан, Грей Пайшер ) . *** 27°.5W => 104°W => 113°W => 117°W => 124°W => 133°W => 143°W=>153°W => 154°W=>167°W => 179°W=>149°E => 125°e+0.2i => 95°E => 74°E => 32°E=> 27°E+.3i => 6°E => 1°W, >> 6°\day => 29°W: Intelsat_901 † ( L. Worobjëwa ) ( орбита типа tdrs ) , i=0°, i=1° S=16m^2 June.2001 ..2025 ..April.2025 ..30.Juni2025 . 154°E => 33°W: +MEV_1 ( N.G.) i≈1°, i=0° ILS_2019 ( PROTON 250t NDMG ) . **** Mars_Odyssey † ( Br. Spears oops!... , Marte ) SequoiaCocos_Ares_Nord_pole + H2O April_2001 .. Oktober_2001 ..2025 D_II. **** Engineer_2020 † ..03.April.2021 ..18.Januar_2024 † Marte ( B.Egli tochter_paveak ) Atlas_5 RSFSR. * 29°W Telecom_2D † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), >> †, париж рамштайн тулуза. *** 29°.5W => 27°W => 31°W => 32°W Intelsat_904 (sds_NATO ) ( Kubasow Eliseew ронкин мудрецов музычук титов павленко ранько гаврилова колобанов лобан шапочкин† ковтун чекин белявский соловьев скурский красневская савина HP ) ( орбита типа tdrs ), i=6°, i≈7° 23.Februar_2002 .. 29.Juni2025 .. Oktober.2025 ..2025 ..14_Januar_2026 **** Kliper ( Alisa ) , ( Märzt_2025 ( Marte ) ..Dezember_2026 ( Die_Erde ) ..2029 ( Zena ) ..2030_Europa ( Zena ) ) . F_9 H , KSC , Florida . ***** Der_Mond ( 0.5°: from Earth ) 10.March_2026 0°: 02:30MSK (Moskau) >> . * 30°W Хиспасат (Hispasat), * 30°W Spainsat i=0.0° , i = 0° S=30m^2 2006 ..2025 .. 2026 + Eutelsat_9A † i=2°, >> (a.k.a. HB_7A † , Eutelsat_HB_13_E † ) † 164°E >> . ** 30°W => 33°E => 30°E <=> 31°E <=> 32°E+i0° <=> 38°E+0.3°i => 39°E => 39.5°E+0.3°i => 29°E-.3°i => 29°E + 0°0 : Spainsat_NG_1 ( вражеская жiдовская натовская блядь . уничтожить , сбить ) ( Tschicade ), i=2°, 1.6°, 1.3°, 1°, 87°E+0.9i, 0.8°i+59°E, 50°E-0.7°i, .5°, 30°E-0.4°i, 34°e+0.2°i, 33°e+0.1°I, i=0.0° . 30.Januar.2025 .. 31.Juli.2025 .. 29_september2025 .. 28_Nowember2025 ..12.Dezember_2025 ..17.Dezember_2025 ..25_Januar_2026 ..14_Februar_2026 ..2050 . *** 30°W Spainsat_NG_II ( Artamon, Mensk_2016_01_05 ) 22. =>23.Oktober_2025 ( PDT ) hmin=410km => 3100km => 4000km+16°_90°E ..i=15°+20°e ..04°E+15°i ..51°W+15°i (14.Februar_2026) .. 22.April_2026.. AFETR . * 34°.5W => 179°W Интелсат_903 ( Intelsat ) i=7°, S=29m^2 >> † ILS_2002 (Протон, 100Mt ) . * 35°W =====Ponta_do_Seixas==== * 35°.2 ••Natal † •• * 37°W => 11°E Galaxy_27 † ( Telstar7 † ) † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), i≈9°, 10° >> † , 1999 . * 37.5°W ТелСтар_11N ( Telstar ) (наклонная орбита), i=0°.0, ILS_2009 ( москва, краснознаменск ) Proton 250t NDMG . * 37°.5W NSS_10 (AMC_12 (a.k.a. General_1i) ), i=5°, i=6°, S=8m^2 2005 .. 2025 ILS ( PROTON ) , military_81 . ** iSS † 1998 ..2025 ( Integrated_truSS_Structures S0 ..S6 † P1 ..P6 ) 2000 ..2026 † *** ProgreSS ( mu_mu, FockeWulf, Zenit_sat. , =10Mt, bion ( holera ebola ku mazer antrax ) 700kg NDMG ) 194* ..1961 ..11.S_2025 summe=200шт +700senits . *** Space_Shuttle † ( Tschekin, Zelenschikow ) 1981 ..2011 † . **** NASA_Discovery (Prospekt des Kosmonauten ) . **** SS_Columbia † ( yude ) † 2005 †. **** SS_Challenger † ( Samanta_Smit † ) †. *** SojuS ( Focke_Wulf ) с сифозными обезьянками 1967 ..2025 160шт 300kg_NDMG *** Ci_gnus, 2013 .. *** Dragon, 2010 ..2020 † ..2026 ( SX (Boeing_Penny) ) * 40°.5W => 162°E nSS_806 † , >> † . ** 042°.3W => 16°E => 24°E: USA_170 27875 ( Mila_Paveak ( sea_launch ) Salaspils ) ( орбита типа tdrs ), i≈10°, 2004 ..2025 ..07.Januar_2026 ..10.Märzt_2026 AFETR_2003 Delta_IV_U.S. . *** WGS_F1 ( U.S.A._195 ) i=0° 2007 ..10_February_2026 AFETR * 44°W # Alcantara † ( украинские_террористы ) # † * 45°W => 43°W => 89°E => 60°W => 64°W => 98°W => 146°W => 121°E: Intelsat_11 (Paz_11), i≈2°, i=3°, >> † => reserve. 2007 ..15.Märzt_2025 ..05.September_2025 ..06.September_2025 ..06.Januar_2026 + Optus_D2 (fufel) 160°E, >>. paris_2007 †. ** 48°W: Italsat_1 † ( Italia_I ), i=15°†. * 46°W: TDRS_6 (U.S.:22314) i=14° S=27m^2 January_1993 ..2025 …24.January_2026 afetr ** 50°.0W => 65°E => 6°E => 39°W => 86°W => 10°E >>, Pan_Amerecas_9 † ( Intelsat_9 † , PAS_9 † , Paz_9 † , PAZ_23 † ), орбита типа tdrs , i=9°, i≈10° S=36m^2 28.Juli.2000 ..23.Januar_2024 ..03.June_2025 ..10.Juli_2025. †. Sea_Launch_LLC ( 154°W 0°N ). Merkulow_Alexandr_Wladimirowitsch. ** PAZ † † ( Kwant † , Kwant_2 † , Die_Natur † † ) ( KH † , La_CroSSe † , Arkon, Hubble † , ikonos † , eros, spot † ), 1986 ..23.Märzt.2001 † ( verbrannt ). ** Scott_Amundsen ( Annette Krause, Süsanna_Nett, N.A.Bej †, Rozhdestwin †, Fёdorow, branetz, bagautdinow, Legostaew †, uhanёwa, Kukuschkin, Waschurin †, A.Preil ). * 49°W TDRS_3 i=13° AFETR September_1988 .. 2026 ** 50°W Intelsat_902 ( орбита типа tdrs ), i=5°, i=6° S=14m^2 August_2001 ..2025 ..27_January_2026 ** Hera ( a.k.a. Zena, Atina )_2024 ( 12.Märtzt_2025 Marte ..Januar_2026 Diemorfius ) AFETR. F9 ( Zenit_UdSSR.mod ). * 051°.1W Bonum_1 † ( Hariton_ow P. S. Samoni ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) >> † afetr_1998. * 52°.3W => 37°W => 102°W TDRS_I † ( 9 U.S: 27389 ) † ( орбита типа tdrss ) ( battle_hymn ) , i≈11° i=12° , S=5m^2 >> † , AEFTR_2002 ..31_March_2026 ** WGS_F5 ( USA_243 , Anita&Alexandra_Hofmann 2024_My_Star ( alte_Kuh ) ) i=0.0° Delta_IV * 53°W •••• Guiana † немецкофашистские недобитки, жiды † A_4 † A_5† •••• * 56°W ••••• † Newfoundland † •••• * 58.0°W: Intelsat_21 (Galaxy_IIIC_tru : TBD) => sds ¡S=42m^2 i=0.0°, i=0°, i=0.°0 (Nimitz_rd., Ca. LLC) Sea_Launch.S.A ( Zürich, Bern ) ( 154°W 00°S +0m ), (Augusto_2002 SeaLaunch_LL(c) ) August_2012 ..August_2025 .. 07.Januar_2026 .. ** 59°W => 31°E: ExpreSS_A4 † ( 4A † ) † ( Expreso † ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), i=11° S=33m^2 , † >> ILS ( Протон, 700тонн химического оружия + наркота в цистернах ) *June_2002 ..2026, 10_июня . *** Amazonas_3 ( Asereje, + M. Paveak ), S=15m^2 i=0.0°, i=0° 61°W: 2013 ..2025 .. 07.Januar_2026 .. 2030. * 61.5°W EchoStar_3, >> †. * 63°W [[Telstar_14R]] i=0.0° ILS_2011. S=13m^2. * 63°W ===== EEZ( Ost )_US === * 63°.2W => 107°W Intelsat_12 † ( PAS_12 † ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) i=8° Paz_12 † , >> †. paris_2000 . * 65°W => 153°E Intelsat_805 † ( орбита типа tdrs с дрейфом ) , i≈7°, i=8° >> † S=13m^2 , AFETR_1998 . * 65°W Brasilsat_B2 †, >> †. * 70°W Brasilsat_B4 † , >> †. + nilesat_102 † , >> †. * 71°W => 12°W nAhuel_1 † , >> i=12° † . * 71°W: ====Boston † †==== * 71.8°W Arsat_1 ( WDR ) i=0.0°, + => Intelsat_30 95°W i=0.0°. 2014 KZ_Surinam. * 72°.5W => 5°E DirecTV_1R † ( Kriwencow , Beljawskij , Blagow , Tscherlenjak) , >> i=11° † . 1999_Sea_Launch (pacific_ocean) † S=4m^2 . * 72°.6W Astra_2C † ( орбита типа tdrs ), >> ILS ( Proton 250t NDMG_Lockheed, Москва ) † . * 72°.7W [[Nimiq_5]] ( 35873 ) , i=0° , i=0°.0 ILS ( PROTON_250тонн химического оружия ) 2009 ..2025 breeze_ndmg * 74°W ###†montreal † #### * 74°W => 14°W SBS_6 (U.S.: 20872) † i=13° S=25m^2 , >> † . 1990 . * 74°W #### † New_York † † † † ##### † . *** 74°W: Amazonas_4A ( Chili_2014, M=8.2,+7.6, +Californija ), i=0.0°, i=0° 2014 ..2025 ..2035. * 74°.9W Galaxy_9 †, i=11°, >> †, AFETR_1996. * 75°W Brasilsat_B1 †, >> † . * 75°W ••••Филадельфия † †•••• * 76°W ## Ottawa † †## * 76°.8W => 81°W Galaxy_4R † ( наклонная орбита ) , i=12° , i=13° >> † , April.2000 . * 77°W EchoStar_4 †, 1998 >> † ILS. * 79°W ### toronto † † #### * 77°W #### † Washington † † † † #### † * 79°W => 40°E Americom_5 † ( GE_5 † ) ( Эквадор_2023 ..2025 M≈7*3 † ) , i=11° S=9m^2 >> † . * 79°W Satcom_C3 †, >> †. 1992. ** 81°W: Arsat_2 ( U.S.: 40941 A.M.Kaufman, Dont_ cry, Argentina.. ), i=0.0°, 2015 ..2025 ..2026 ..2040 * 79°.5W ••••Панамский канал † †•••• * 80°.5W #####AFETR( 28.5°N ) † A_5 † Delta_IV † F9 SLS##### to: paris =15min. 100Mt + COVID . * 81°W DirecTV_7S † ( Jim_ Maser ) † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), i=4°, 2004, >>, † Sea_Launch LL(c) . * 81°.4E ••••Orlando †•••• ** Star_Link, =8000= ( =5Geo.Sats. , 2025: 7500, 2026: 8000= . ) , 2018 ..2025 . © Dworzhak_Hofmann , 2015 . F9 ( Zenit_mod . ) . *** StarLink +1500Sats . ( 2025: minus500, 2026: +0 Satz., February_2026: +140= , Märzt_2026: +500 (Summe=10000=) , +600 (10000+) : April_2026 ) ( +1Geo.Sat. , +2Geo.Sat. , verdammt Intelsat_10 † ( movers reserve => † ) , Intelsat_17 => sds (2025) , Intelsat11 ( movers reserve ) ) , Intelsat_15 => SDS ( 2025 ) , Intelsat_6 † , Sigrig&Marina , 2025 ..26.Februar_2026 ..27_März_2026 * 83°W ====Windsor † †==== * 82°W => 109.5°W Nimiq_2 ( Canada_1 холоп_латиносов ), i=8°.5 i=9°, ILS ( Москва, СССР, Протон 700тонн хим.оружия ) 2002 ..2025 , Nimiq_3 † (холоп_латиносов †) 12° >> † ( DirecTV_3 † ) . * 82°W ••••Conesville 2GW•••• ** 82°W nimiq_4 i=0°.0 ILS_2008 ( proton_udssr 250t NDMG ) . * 83°W: ****Detrojt† Atens Brejdenton Gejnswill † dirborn † *** * 83°W => 154°W †AMC_18 † >> † i≈2° 2006 ..November.2023 ..17.March_2026 . * 84°W Brasilsat_B3 †, 1998 >> †. * 85°W => 133°E XM_1 (U.S.: 26761) † , >> † i=9° . Sea Launch_LLX S=25m^2 . 08.May_2001 . ** => 99°E XM_2 (U.S.: 26724) † ( Schumilin †, Gudilin †, Filin †, Aliew ), Мешков_алексей >> i=9° † Sea_Launch_LLC_March_2001 † S=25m^2 . * 085°.1W <=> 86°W <=> 81°W <=> 76°W <=> 72°W <=> 68°W <=> 65°W => 178°W + 0.1°i => 176°E => 148°E+0.2°i => 144°E => 142°E => 138°E => 133°E => 112°E => 95°E => 90°E => 88°E => 80°E+.2°i => 77°E => 71°E => 64°E (workuta) => 52°E. => 46°E => 22°E => 3°W => 40°W => 45°W => 50°W => 55°W => 60°W => 65°W => 70°W => 75°W => 89°W+0°.3i => 96°W => 97°W ==> 113°W => 116°W => 121°W => 131°W+0°.3i † : XM_3 † (U.S.: 28626 Rhythm † ) † , i=0°, i=0.0°, i=0°.3 S=14m^2 Alexandra Mart_2005 .. September_2025 .. 22.Oktober_2025 .. 28.Nowember_2025 ..06Dezember_2025 ..26.Dezember_2025 ..01.Januar_2026 ..06.Januar_2026 ..16_Januar_2026 ..21.Januar_2026 ..24_Januar_2026 ..29.Januar_2026 ..30_January_2026 ..31.Januar_2026 ..02_February_2026 † ..24_March_2026 (i=.4°+10°W) >> S=14m^2 ., Sea_Launch ( LL (c) ) † , Senit_3SL ( 154°W 0°N ) . + SiriUS_3 30.Nowember_2000. *** 85°.2W: XM_9 (Wera) , i=0°.0, 05.Dezember2024 ..20.Dezember_2024 ( 88°W ) ..21_January_2025 ..09_February_2026 ..2050. AFETR . *** 85°W => 120.5°W => 118°W => 116°W: XM_10 ( U.S.stRat.Com.: 64290 ) i=0.0° ( Tat'jana ) 06.Juni.2025 ..23.June.2025 .. 01.August_2025 ..Nowember.2025 ..25_January_2026 ..2050. AFETR military_PAFB, LC_40 , 108°W-0.3°i , 0.1° 121°W. * 86°W ####Nikaragua † †#### * 86°W •••• Indianapolis † •••• ** 87°W => 72°W: Americom_3 (GE_3) i=7°, AFETR 04.September_1997 ..05.September_2025 * 87°.2W [[Тупак Катари (спутник)|Тупак_Катари]] ( Sinjawin † , фастенко, шапочкин † , павленко ) . * 87°W SeS_2 2011 ..2026 * 88°W === Chicago, U.S.Con. † †=== * 88°W => 102°W Gorisont_32 ( 44 ) ( Stiele_Nacht ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) i=14° 1996_протон_к ( schiekelsgrubber_moskau ). * 89°W •••• †Byron_Station † ††•••• *** 89°W => 88°.7W => 68°W => 62°W => 60°W => 59°W => 57°W => 56°W => 54°W => 53°W => 51°W => 49°W ==> 47°W => 39°W => 37°W => 35°W => 27°W ( 5°W ) : Intelsat_Americas_8 + 0 . ( a.k.a. Galaxy_28 , Natali.Wil'jams_Intelsat ) , i=2°, i=3° S=17m^2 2*.June_2005 .. 2025 .. 14_Januar_2026 ..21.Januar_2026 ..23.Januar_2026 .. 24.Januar_2026 ..31_January_2026 ..19.Februar_2026 ..28.März_2026 ..(08_Märzt_2026) Sea_Launch_LLC ( 0°N 154°W ) . С.Ковалевская , Чёбышев . *** 89.5°W => 75.2°W: GOES_U (DemetriUS Wjetnam_1975 4*10^6† ), i=0.0°, 2*.June_2024 ..2025 .. AFETR. * 90°W: ****Galapagos_Inseln_+5°***** * 90°W #### New_Orleans † †#### * 090°.3W => 68°E Estrela_du_Sol (U.S.:28137) † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ) a.k.a. Telstar_14 , >> † . Sea Launch_LL_January_2004 S=13m^2 . † * 91°W ••••Muscatine•••• * 91°W Nimiq_1 †, >> †, ILS, 250t NDMG. ** 91°W: Intelsat_40E ( Iwon_Morris ) i=0°.0 April.2023 ..2025 ..09_February_2026 ..2043 AFETR . * 91°.1W Nimiq_6 ( Canada NATO ), i=0°.0 S = 26 m^2 ILS ( PROTON, 250t NDMG ) 2012. 2012 ..2026 . * 93°W => 11°W Galaxy_26 † i=11° , >> † , ILS_1999 Proton 250t_NDMG . * 93°W •••• Sain_Paul † †•••• * 93°.1W Galaxy_1 † ( орбита типа tdrs ) † , >> † , i≈6°, 1999 . * 93°.2W •••• Minneapolis † †••• * 94°.5W ==== Kanzas ==== *** 095°.1W => 95°W: Galaxy_3C (97) , i=3° , S=36m^2 , 15.Juni_2002 .. 2025 .. Sea_Launch_LL(c), ( 154°W 0°S ) . ** 95°W: Horisont_29 ( 41, Horizont ), i=14°, Intersputnik_1993. * 96°W Echostar_4 (орбита типа tdrs, c дрейфом), >> †, ILS 1998 . * 96°W => 86°.2W Sirius_FM_5 i=0.0° proton moskau, 700t hemical, 100Mt 2009 ..2025 .. ILS. * 96°.7W ••••Lincoln•••• * 97°W => 58°W Galaxy_25 † ( a.k.a. Telstar_5 † ) i=7° , 1997 >> † . ILS 700t NDMG Протон Москва оружие химическое . * 95°.4W #### † Houston † ( 29°.8n +100m ) #### ** 97°.0W Galaxy_19 ( Intelsat19 ), i=0°.0, i=0° S = 16m^2 Sea_Launch 2008 . Спижженный_жидами_коммуняками_дизертирами_шайкой_шпионов Senit_3SL + Boeing ( Лабинова Крохина Грей Анева Буров Жаткина Староверов Корепанова Орешкин Игнатиева Колосанов Бродский Лидовский Грибачов Павленко Кравченко Вишняков Зеленщиков Панарин Юрченко Чекин Хватов Вахрамов Якимов Стрекалов † Легостаев † ) . * 97°W => 51°E EKS_press_AM3 † i=7° ( орбита типа TDRS, с дрейфом ) , >> † , ILS_2005 ( Lockheed_Energija ) . * 98°W •• Austin † † † † •• *** 115°W => 118°W => 118°E: Raduga_17 ( Tschernobil'_26.April_1986 † ) Regen_Bogen , i=10°, 1986 ..2025 ..02_April_2026 **** Lunohod_1 ( Луна,USSR ) ***** Luna_27 (Луна, ) 2029 **** Lunohod_2 ( Луна, USSR ) ***** Luna_27Б ( Луна, ) 2030.. * 97°.5W == chrisri_corp. † † † † † 2024 ..2025 † † † † † †. == Tschertok . * 98°.9W •••• Сан_Антонио † †•••• *** 99°.0W: Galaxy_16, i=0.0°, Sea_Launch_2006 . Juni_2006 ..31.Januar_2026 .. * 99°.2W SPACEWAY_2 † , >> †, i≈4°. 2005. ** 99°.2W DirecTV_11, i=0.0°, 2008 ..2025.. Sea_Launch. ** 102°.8W ==> 170°W =>171°W => 113°E => 139°W => 118°W [[DirecTV_10]] ( Gorizont_USSR Motorola ) i=0° S=10m^2 ILS Juli_2007 ..11.February_2026 ..12.Februar_2026 ..23.Febrero_2026 ..28_March_2026 ..1_April_2026 ( Oligofren_Day ) . * 102.76°W DirecTV_12 i=0.0° ILS_2009 Proton 250t NDMG. * 103°.6W => 146°E Intelsat_603 † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), >> † i=14°, AFETR_1990 † S=8m^2 . * 105°W => 110°E GE2 † ( † Americom_2 † ) ( орбита типа tdrs , c дрейфом ) i=11° , S=28m^2 >> † . ** 106°.5 ====White_Sands ( Sea_Launch: TdrSS+Intelsat )===== * 107°W => 64°E Anik_F1 † ( вражеское_быдло_ссыкливо_тупое_террористы † ) , >> i=5° , † 2000 † france S=21m^2 † . ** 107°.3W: Anik_G1 ( NATO Canada ) , ILS , ( Москва, PROTON 250t NDMG ) 2013 . ** 107°.2W Anik_F1R i≈4° ( Canada_NATO , холоп_латиносов Cambodzha_3*10^6† ) , ILS ( Proton 100Mt, 250t NDMG ) . * 108°W: Italsat_2 † ( Italija_II ), i=14°, 1996. ** 108°.4W => 118°W => 126°W => 128°W ==> 136°W => 138°W => 143°W => 161°W => 170°W GOES_14 => reserve i=1° S=13m^2 AFETR_2009 . 2009 .. 2025 ..07.Januar_2026 ..24_Januar_2026 ..08.Märzt_2026 ..24_March_2026 ** 110.0°W => 110.2°W: Echostar_X (Grecee_2025 300*M4.5..5.3=M9.8 + M=6.2 ). Sea_Launch (UN_U.S.), WAZ21099_B338PC. I=0.0°, i=0° Feb.2005 ..2025.. ** 110°W: Echostar_XI (E. Gray, Sirija_2025 6*10^5†) смерть_легавым_от_ножа!, i=0.0°, i=0° type Horizont, 2008 .. 2025.. Sea_Launch . * 111°W ====Тусон==== * 113°W Amazonas † ( 28393 ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) i≈8°, i=9° >> † ILS_2004 ( proton 250t NDMG быдло_мексиканское ) . * 112°W ••• Phoenix † † ••• * 113°W ••••Palo_Verde Station † † •••• * 113°W SatMex_6 † ( Eutelsat_113WA † ) , >> †. 2006 A5 †. ** Skynet_4A †, >> †. AFETR. ** Skynet 4B †, >> †. ** Skynet_4D †, >> †. AFETR. ** Skynet_4E † , >> †. ** Skynet_4F † , >> †. ** Telecom_2A † ( sIrackUSe_2 † ) †. ** Telecom_2B † ( sirakuse_2 † ) † >> † . ** Telecon_1A † ( sIRAKuse_1 † ) † . ** Telecon_1C † ( † ciganien, syracuse_1 † ) † >> † . * 113°W ## Edmonton † †## * 115°W SatMex_5 , >> †. ** NATO_4A † , >> † . AFETR . ** NATO_4B † , >> † . AFETR . * 114°W: ## Calgary † † † † ## * 115°W SatMex_4, >> †. ** Surveyor_5 Moon atlas † *** Rtemist_2 † 07_Февраля_2026 => 03.Märzt_2026 => 07.Märzt_2026 => 01_April_2026 => TBD => 02.April_2026 (MSK) . ** Surveyor_7 Moon atlas † *** Rtemist_3 † * 115°W XM_2 † , >> †. Märzt_2001 . Sea_Launch . * 115°W XM_4 † , >> †. * 117°W SatMex_8, fufel, ILS †. Proton 250тонн НДМГ. * 117°W ===== † Goldstone, DSN 70m 34m ======== * 118°W ==== † LAX ( Boeing_767, X37B ) M=8+ †==== * 118°W •••• Los_Angeles ( Torrance † Hollywood Long Beach † ) ••• ** Sirius ( Star, -11°, >> 15°/Hr, t≈9Y. ). * 118°.4W ••••Catalina_Insel•••• ** 118°.7W: Anik_F3 i≈1° ( Canada_Sudan_2005 2*10^6† вражеское_быдло_зассанка ) , ILS ( proton , 250 тонн НДМГ хим.оружие ) 2007 ..2025 ** 118°W <=> 154°W: ====Sea_Launch††_Comander====( 2000 ..2014 † ) . * 129°W: <= 130°W+0°i <= 10°i+174°E: Echostar_XXV ( Britney_Eugen_der_von_Türmer_la_Marija) i=0° 09_March_2026 => 10.Märzt_2026 .. 19.March_2026 ..24_March_2026 ..29.März_2026 ..25_September_2026 F9 , CC . **** 121°W => 146°W => 150°W => 154°W => 157°W => 164°W => 177°E => 170°E=>163°E => 157°E => 146°E => 132°E => 118°E => 111°E => 107°E => 93°E=>89°E => 85°E => 80°E => 72°E=>67°E => 57°E => 43°E => 41°E => 37.87°E (08.Августа_2025 ) => 34°E => 20°E => 9°E => 4°E=>5°W => 20°W => 54°W (28.August_2025 ) => 65°W => 67°W => 071°W => 75°W => 2°W: >> Echostar_IX ( a.k.a. Galaxy_23 DDR†_1989 10^7† ) , i=2°, S = 37 m^2 08.August.2003 ..01.Juni.2025 ..08.August_2025 ..02_April_2026 >> † i=3° S=37m^2 . Sea_Launch ( 154°W 0°S ) . * 120°W °°°°°Byrd_Antarcktida (80°S) °°°°° * 122°W •••••EEZ_US•••••• * 122°W ##Сиетл † (жiды на выселках) † †## * 123°W => 30°W Galaxy_10R † ( repeat ), i=12°, >> †. 2000 . * 123°W USA_246 ( AEHF_3 ) i=5° 2013 Atlas_5 USSR спижженный + LM AFETR . * 123°W ## Vancouver † † #### ** 123°.0W Galaxy_18 i=0.0° S=22m^2 Mai_2008 ..2025 ..2026 Sea_Launch_s.a. ( притворное банкротство ) ( 154°W 00°S ). * 125°W: Echostar_IIX † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), i≈8°, >> , † Augusto.2002 ILS Proton ( 11C861_mod_DM3 ) 250t UDMH , † . **** 127°.0W => 150°W: Galaxy_13 ( Германия_1945 7*10^7†, Jella_Haasen ( Alentowa† ) ) ( a.k.a.Horizons_1 ), i=0°, i≈0°, i≈1°, i=1°. 01.Oktober.2003 ..10.Oktober_2023 ..20.Nowember_2023 ..2025 ..07.Januar_2026 Sea_Launch_LL(c) ( 154°W 0°N +0m ). ***** New_Horizons ( Pluto, Sedna ( SEPG † ) ), 2006 ..2024. ***** Dragonfly ( Saturn ), 2028.. FH9. ****** Wojadzher_2, 1981_Saturn. * 127°E: Galaxy_37 => SDS_military_2025 (aka Horizons_4 ) August_2023 ..2025 ..2026 ..2043 . i=0.0° AFETR . * 131°.0W => 111°W: Americom_11 ( aka AMC_11, aka GE11 ), i=0.0°, i=0° S=22m^2 ( The Climb a.k.a Bonnie_Tyler Total Eclipse ) AFETR. 2004 ..31.January_2026 * 132°W *******Ketchikan** * 133°W => 7°E Intelsat_705 † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) , i=12° >> † S=12m^2 . * 133°W => 153°W Express_AM22 † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) , i=8° S=8m^2 >> † , ILS_2003 Proton_NDMG . полигон ссыльный 4 . * 133°W => 41°W [[Galaxy-15 (КА)|Galaxy_15]] † , i≈2°, i=3° , >> † 2005 . france † . * 134°.5W ==Джуно (Аляска)==== * 135°W Americom_10 † ( Ge_10 † ), >> †. AFETR. ** 138°W <=> 145°W Echostar_2 † , i=11°, 12° 1996. S=20m^2. ** WGS_F6 ( USA_244, Alexandra_Hofmann 2023 Grün ( kastriertes_Eber ) ) i=0°.0 Delta_IV † 08.August_2013 ..Dezember2025 ..10_Februar_2026 ..2033 * 139°W Americom_8 † , i=5°, >> †. 2000. *** 139.0°W => 135°W: Americom_6 (AMC_6) (GE_6 U.S.:26580 alexandrow solowjew semenow ) ( Stefanie_Gwen ), i=0.0°, i=0° 21.Oktober_2000 ..08.August_2025 ..28.August_2025 ..Januar2026 .. ILS ( Proton_11S861DM3 250t NDMG ) , Military_81 . **** Gnetz. * 143°W => 175°W => 65°W : ExpreSS_AM11 † ( орбита типа tdrs , c дрейфом ) , i≈12° , 13° S=13m^2 >> † , ILS_2004 ( Москва , королев , Протон хим.оружие 700тонн ) . * 143.1°W Hispasat_1D † ( орбита типа tdrs ) >> † AFETR_2002. * 145°W Hispasat_1C † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ) †, >> †. * 146°W => 131°W => 111°W AMC_11 (Ge_11) i=0°.0 2004 ..17.Januar_2023 ..2025 ..09.Januar_2026 AFETR. * 148°W Радуга_1_6 ( Globus ) ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), i=14°, >> 2001 ILS † Proton 250t NDMG . * 150°W ••Анкоридж ( жидовский прыщ размазанный ) †## * 151°E •••• Sydney † •••• * 155°E •••••Gawaji •••• ** 157°W: ==== Christmas_Island 1..3Mt 1 ..3Mt ..4Mt ..8Mt ( Bighorn (Trembita) ) ======= * 160°W Sea_Launch_Demo , i≈2°, Hmin=650km. S=6m^2, Märzt_1999 ..2026 + 11S861_SL+Boeing (170°E i≈1° S=22m^2) Sea_Launch 154°W 0°S. ** 167°W: TDRS_5 ( Fuck_You.=Göhte_Institut= ) i=14° S=21m^2 August.1991 ..21_Januar_2026 *** 167°W => 114°E=> 107°E => 96°E => 93°E => 90°E => 88°E => 86°E => 85°E: TDRS_8 ( The_Cardigans , N.Skrjabina ), i=12°, 30.June_2000 .. 01.Maj_2025 .. 16.Juli2025 ..2025 AFETR. * 168°W ====Cape_Prince=== * 171.3°W => 146°W=> 142°W => 139°W => 136°W => 133°W => 129°W => 126°W=>124°W => 122°W => 116°W => 109°W=>106°W=>100°W=>93°W => 75°W=>71°W=>67°W => 53°W => 49°W+9.4i => 70°W =>81°W+9.4°i => 93°W => 103°W => 120°W=>131°W+9.5°i => 124°E => 113°E => 63°E => 30°E => 119°W †: TDRS_10 † ( J ) † >> † => reserve => † (Sweetlana) (орбита типа tdrss), S=5m^2 2002 ..08.Märzt_2025 ..10.Juni.2025 .. 14.Juli_2025 ..05.August2025.. 05.September_2025 .. 12.Oktober_2025 . † . i=10°.2, 10°, 9.8°, 9.7°, 9.5°, i=9.4°, 9°.3, 9.5°I, 9.6°i , i=10° . AFETR . 09.Märzt_2026 *** 174°W: TDRS_11 ( Ken ) , i=3°, 31.Januar_2013 .. 2025 ..31.January_2026 * 175°E #### Wellington † † ### * 175°W => 119°W => 31°E Raduga_1_8 † ( Globus ) (клопус) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) , i=11° , i=12° 2009 , ILS † ( казахстын ( kz ) 250t NDMG байконыр) S=16m^2 . * 177°W => 24°E nSS_5 † , ( Spirin, s.Sergeew, Krutow ), >> i=9° † . * 177°W (-3i°E)[[Ямал-300К]] Jamal (fufel) ( korea_1953 4*10^6† ) . * 178°E #### Spaceport † † ## * 179°E ••••Kanikin 5Mt (M=7)•••• * 175°E (-5°W) WGS_F7 ( Anita_Hofmann 2024 Voll_auf_Schlager fufel) i=0°.0 2015 . == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.satbeams.com/footprints Карты покрытий спутников на Satbeams]{{ref-en}} * [https://web.archive.org/web/20090104221601/http://www.us.tomsk.ru/sat.php?p=4 Расчет угловых координат наведения антенны на спутник], <!-- *[http://www.satinternet.ru/sat.htm Основные понятия и параметры по теме], 404 05.06.2009 --> * [http://www.astronomy.domachevo.com/satellites-geostationary001.htm Геостационарные спутники в любительские телескопы (астрономия)]. [[Гурӯҳ:Моҳвораҳои алоқа| ]] [[Гурӯҳ:Моҳвораҳои геостатсионарии Заминӣ]] pi1vdhlakonh48f9635mleolynmkzzi 1463413 1463412 2026-04-06T15:00:13Z ~2026-21152-53 120665 /* Нимкураи шарқӣ */ 1463413 wikitext text/x-wiki '''Феҳристи [[моҳвора]]ҳои геостатсионарӣ''' бо хатти тағйири санаи (вақти) байналмилалӣ оғоз ва ба анҷом мерасад. Моҳвораҳои геостатсионарӣ бевосита дар болои хати экваторӣ ҷойгир шудаанд. Барои мушоҳида аз истгоҳи статсионарии рӯизаминӣ радифи геостатсионарӣ гуё дар як нуқтаи осмон овезон шуда, мавқеи худро вобаста ба вақт, рӯз ва фасли сол тағйир надодааст. Агар моҳвораҳои геостатсионарӣ мисли Моҳ дар осмон намоён мебуданд, он гоҳ каҷ бо мадори геостатсионарӣ барои ин минтақа мувофиқат мекард. Дар мадори геостатсионарӣ феҳристҳои объектҳои суст мавҷуданд. == Нимкураи шарқӣ == ** -30°E: Galaxy_13 i≈0° Sea_Launch Oktober.2003 ..2025.. + 11C861_SL i≈1°. * 180°.0E: (О) [[Intelsat_18]] ( Iwanuschki_Int. пьяный_виннипух_дубак январь ), i=0.0° ILS_2011 ( Москва, РСФСР ) . Senit_3SLB NDMG 2011 ..2026 * 179°.6E [[Inmarsat]] 5_F3 i=0.0° ILS_2015 ( москва химки воронеж салават протон 250t НДМГ ) ** 178°.2E => 62°W => 122°W [[Inmarsat]]_3_F3 ( N. Iwleewa ), i=10°, S=28m^2, > † => reserve . AFETR . 1996 .. * 174°.5 ••Окленд † †•• * 172°E => 174°E: GE_23 ( [[Eutelsat]]_172A, Eutelsat_174A ) i≈3°, 4° байконур протон 700тонн хим.оружия ILS_2005 . * 172°.6E ##Крайсчерч † †## * 171°E => 124°W [[Тяньлянь-1|Tianlian_1-02]] † i=5° , >> † 2011 .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37737|title=Track TIANLIAN 1-02 at 171.0°E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305115838/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37737}}</ref> * 170°.5E ##†Данидин † †## * 169°E => 1°W [[:en:Intelsat 8|Интелсат_8 † (Intelsat)]] ( бывш. PAS_8 † (PAZ_8) † ) , >> † ils . Proton , Moscow 250t UDMH . * 167°E *** 166°.0E: [[Интелсат_19]] => SDS_2025 .. ( Intelsat)_19 ( Covid_19 3*10^7†, 2026: 4*10^7† ), i=0°.0, 2012 ..2025 ..2026 Sea_Launch (154°W 0°N ) . **** 166°Е: Электро_4 i=0° ILS_2023 ..08.Mart_2023 ..2025 .. ( Lockheed: Moskau, Mitischi ) 250t NDMG Турция†††† бирма† эквадор† новая_зеландия† аляска† греция†† цыгане† жиды† ( 2*10^6† ) 250t NDMG . * 164°E => 169°E Optus_B3 † , >> i=12° † . , Optus 10<ref name=autogenerated1>{{Статья|заглавие=Optus (satellite)|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Optus_(satellite)&oldid=699436186|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 163°.5E [[Ямал_202]] ( Беленов † Розанов† ) † фуфел, ИЛС_2003, Протон 700тонн хемикалий Локхеед_Энергия † . * 162°E ====Enewetak 9Mt ..10Mt ..15Mt==== * 162°E => 51°W Superbird_B2 † ( superbird_4 † , † hugges_601 † jcsat † ) i≈7° i=8° >> † . гкц S=25m^2 . * 160°E Optus_D1<ref name=autogenerated1 /> S≈0m^2 (tufta) i=3°, [[Бэйдоу|Beidou]]_G4 i≈3° 2010. * 160°E Telecom_2C † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) >> † 1995. *** 159.0°E: [[ABS_6]] (U.S.:25924)<ref>{{Cite web|url=http://www.lyngsat.com/ABS-6.html|title=ABS 6 at 159.0°E - LyngSat|publisher=www.lyngsat.com|accessdate=2016-03-01}}</ref> i=0°, 26.September_1999..Nowember_1999..September_2025..2026 ILS (Proton_11C861DM3) 250t NDMG . * 157°.2W => 179°W Intelsat_1R † ( PAS_1R † paz_1r † ) ( орбита типа tdrs ), i≈8° S = 25m^2 >> † . ariane . 2000 . * 157°E [[Intelsat]]_5 † ( PAZ_5 †, мир_5 † ) >> † ils1997 28.August.<ref>{{Cite web|url=http://www.intelsat.com/fleetmaps/|title=Intelsat Coverage Maps|publisher=www.intelsat.com|accessdate=2016-03-01}}</ref> * 156°E Optus_C1 i=6° 2003 ..2025 , D3_optus i=0°, i=1° August_2009 ..2025.. * 155°.0E TXJSSY-1 * 154°E => 96°W JCSAT_2A † ( JCSat_8 † ) france_2002 , >> † i=8° s=25m^2 . * 152°E Optus_D2 ( fufel ) i≈2° * 151°E ••••Magadan волчков•••• * 150°.5E => 58°E [[Asiasat]]_3S † Korolёw_S † >> † ILS i=10° .<ref>{{Cite web|url=http://sattvinfo.net/beam.php?b=asiasat3s|title=Карта покрытия AsiaSat 3S - 105.5 East, Карты покрытия - спутник AsiaSat 3S, позиция 105.5 градусов East, спутника AsiaSat 3S, 105.5E|publisher=sattvinfo.net|accessdate=2016-03-01}}</ref> * 150°E => 93°W JCSAT_1B † ( JCSat_5 † ) , i=11° >> france_1997 † S=25m^2 . * 149°.8E WGS_8 ( 41879 USA_272 ) i=0.0° AFETR_2016 * 149°E =====Canberra_DSN===== * 148°E => 34°E Africasat_2 † (U.S.: 24653) i=12° >> S=25m^2 1996_france a.k.a. Measat_2 , † .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?24653|title=AFRICASAT-2 (MEASAT-2) 147.8E 170 hour predicted satellite tracking data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305113613/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?24653}}</ref> * 146,0°E PALAPA C2<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?23864|title=Track PALAPA C2 at 146.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305115737/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?23864}}</ref> * 145°.7E => 66°W ETS_8 † ( KIKU_8 † ) i=11° Japan2006 Tanegaschima >> † .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29656|title=Track KIKU-8 (ETS-VIII) at 145.7E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305124802/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29656}}</ref> * 145°E => 1°W Eutelsat_36A † ( орбита типа tdrs , с дрейфом ) AFETR † . * 145°E [[Химавари (спутники)|MTSAT_2 † ( Himawari_7 † )]]<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28937|title=Track HIMAWARI-7 (MTSAT-2) at 145.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305131025/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28937}}</ref> >> †., i=5°, Japan_2006. ** 145°E Horisont_27 (38, S=5), i=14° , Intersputnik_1992 . * 144°E Superbird_C2 i≈2°, S=13m^2 2008 ..2026 ** 144°E Kirameki_3 ( Sun K.Tomita, Hiroschima_06.08.1945 15kT air ), i=0.0°, Nowember_2024 ..August.2025 ..2050. *** Escapade ( Ares ) Br. Spears circUS ( a.k.a. Polina_Gagarina ) Juli.2025 => 13.Nowember_2025 .. L2 ( Februar_2026 ) .. ARES (2027) CSFS. N.G. * 143°.5E => 178.2°E [[Inmarsat]]_4_F1 , i≈5°, AFETR_2005. * 143°E => 7°W => 4°W WINDS † ( KIZUNA )<ref>{{Статья|заглавие=WINDS|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=WINDS&oldid=614664760|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> i≈8°, > † 2008. * 142°E Apstar_9 (fufel)<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40982|title=Track APSTAR 9 at 142.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305125821/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40982}}</ref> * 141°.5E => 116°E Apstar_9A † ( Chinasat_5A † i=9° )<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?25354|title=Track CHINASAT 5A (ZX 5A) at 141.5E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305111654/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?25354}}</ref> , >> † . * 140,7°E [[Химавари-8|Himawari 8]]<ref>{{Статья|заглавие=Himawari 8|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Himawari_8&oldid=704736785|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 140,3°E Sky Muster<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40940|title=Track SKY MUSTER (NBN1A) at 140.3E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305124800/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40940}}</ref> * 140,0°E => 140.5°E [[Beidou]] G1<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?36287|title=Track BEIDOU G1 at 140.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305125916/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?36287}}</ref> i≈3° 2010. * 140°E #### Tokio † † † † #### * 140.0°E [[Экспресс АМ5|Экспресс_АМ5]], [[Экспресс АТ2|Экспресс-AT2]] ([[Экспресс (КА)|Express]]) * 140°E •••• Yokohama † † •••• ** 138°E Apstar_5 † ( Telstar_18 † ), >> † .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28364|title=Track APSTAR 5 (TELSTAR 18) at 138.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305121733/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28364}}</ref> i=6°, Sea_Launch NDMG ( 154°W 00°S ) . * 136°E => 71°E N_STAR_C † , >> i=11° †<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?27461|title=Track N-STAR C at 136.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305131323/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?27461}}</ref> * 134°E Apstar_6 † ( China_6 † ) >> † 2005 ( формоза_2024 † ).<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?28638|title=APSTAR 6 134.0E 170 hour predicted satellite tracking data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305151516/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?28638}}</ref> *** JCSAT_9 ( Fukuschima_2011_11_Märzt , † M=9 + Amaterasu ) , i=0.0° , i≈1° 12.April_2006 ..2025 .. 24.Februar_2026 Sea_Launch ( LLc ) ( 154°W 0°S ) SLComander . * 133°E ## Биробиджан † †# * 132°E ### Hiroschima † † #### * 132.0°E [[Vinasat_1]] i=0° 2008., JCSAT_5A (JCSAT_9)<ref>{{Статья|заглавие=JCSAT-5A|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=JCSAT-5A&oldid=634061633|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 131.8°E => 131.9°E [[Vinasat_2]] (Wena_sat_2), i=0.0° * 131°E: •••••Sea_Launch_Comander ( sElena, Kwant, Inmarsat, BR_9 ) <= Los_Angeles_Nimitz W. Panarin, Rolschikow, Balaschow_A., Anёwa, epihin , Obidenow, muraschowa_sm, Kolokol'cew_W_A., Tschekin_N.I., Putin_W.W., Gundjaew W. ( Patriarh_kiril ), Zaharowa_M_W, Spirin, Ternowoj, Gagarin_Ju.A.† .•••• 17.Märzt_2020 .. 2025 .. ** 116°E: Mitschibiki_5 ( Dr. Spears Smurf ) 7. => 22.Dezember_2025 i=70° ..22Juni_2026 † H3 . *** Mitschibiki_7 ( Br. Spears Ooh_La_LA Smurfs_2 ) 01.Februar_2026=>Dezember_2026 H3 . * 131°E •••• † Tanegaschima † † ••••• ** Inmarsat Декабрь_2026 * 130°E => 89°W Chinasat_20A † i=7° ( Zhongxing_20A † )<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37234|title=Track ZHONGXING-20A at 130.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305143312/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37234}}</ref> , >> † . 2010 . * 129°.8E => 133°W Chinasat_1A † i=3° >> † 2011 .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37804|title=Track CHINASAT 1A (ZX 1A) at 129.9E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305135110/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37804}}</ref> * 129°.3E # Ulsan † † ## * 129°E ==== Busan † † === * 128°.6E ••••Daegu † ••• * 128.5°E Laosat_1<ref>{{Статья|заглавие=LaoSat 1|ссылка=https://de.wikipedia.org/w/index.php?title=LaoSat_1&oldid=149180522|язык=de|издание=Wikipedia}}</ref> * 128.2°E COMS_1<ref>{{Статья|заглавие=Chollian|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Chollian&oldid=652939202|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 128°E *** Wostotschnij (Orientalisch)**** ** 139°W: GMM+Orion ( Schumilin†, Gudilin†, Filin†, Krawetc†, Rümin†, Schapotschkin†, Bogatschow†, Klimow†, Ciplakow†, Ul'janow† /Lenin/†, Ladigin†, BrezhnewL.I.†, Tscherednik†, Tajkow†, Kriwowa†, Prokof'jewa†, Boguslawskij†, Klement'jew† ) i≈2°, >> 2024 ..2026 .. Angara A_5 . * 128°E Благовест ( Мартыновский, Мартынов, Орехов, Благов †, Соловьев, Тополь, Каменев, Любинский, Клен, Белявский, Аравин, Обыденов, Ронкин, Лукоянов, Ковальчук, Бойцов, Шумилин†, Курушин †, Ремишевский, Мельников, Козлитина, Карелина, Перминова, Минакова, Русаков, Корепанова, Ким, Маркова, Басаев, Бучилин, Волчков, Багаутдинов, Мурашова, Уханева, Багрянцева, Лычагин, Колобанов, Демчук, Чекин, Заикин, Самсонов, Павлюченко, Глухов, Меркулов, Гаврилова, Папазов, Кувырталов, Македонский, Ковтун, Хазиева, Ладыгин †, Карелин †, i=0°.0 ИЛС 2018 ..2026 Протон 250тонн NDMG . * 128°.0E JCSAT_10 , i=0°.0<ref>{{Статья|заглавие=JCSat 10|ссылка=https://de.wikipedia.org/w/index.php?title=JCSat_10&oldid=137081084|язык=de|издание=Wikipedia}}</ref>, => 132°E JCSAT_12 , i=0°.0<ref>{{Статья|заглавие=JCSAT-RA|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=JCSAT-RA&oldid=644089621|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 127°.4E # Daejeon† † † †# * 126°.7E # Incheon † †#### *** 126°E: Chinasat_10R ( ZX_10R ), i=0°, † Afganistan_1990 2*10^6 † 2025 ..2040. **** Tiangong ( Grigor'jew, Saljüt_C color: pRussia ) . * 126°.9E # Gwangju † #### * 127°E #### SEOUL † † † †#### * 126°E => 130°E Радуга_1_7 † ( Globus: Падальск, Щелково, Пушкино, Королев, Электросталь, Владимир, Тула, Рязань ) † ( орбита типа tdrs ), i=13°.2 2004 ..2025, ILS ( Lockheed, Martin_Bormann ). * 125°E => 87°W ChinaSat_6A † i=4°<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37150|title=Track CHINASAT 6A (ZX 6A) at 125.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305132906/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37150}}</ref> , >> † . 2010 . *** 125°E: Chinasat_26 ( Damanskij_Insel, oftalmatolog, glinkin ), i=0°, 2023 ..2025 ..2040 . * 124°.0E [[JCSAT_13]] ( Gorizont ) + Wenasat A_5 2012. ** Nozomi_2003 † ( Marte, Br. Spears everytime ) . * 123°.4E => 140°E Fengyun_2D † i=11° , >> † , 2007 .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29640|title=Track FENGYUN 2D at 123.4E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305152801/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29640}}</ref> * 122°E => 148°e [https://web.archive.org/web/20150924115808/http://www.telesputnik.ru/archive/89/article/38.html Азиасат 4 (AsiaSat)], i≈4°, AFETR_2003. * 120,6°E Beidou IGSO 1 * 120°E #### Qingdao † ### * 121°E •••• Qinshan Station † † •••• * 120°E => 119°W AsiaSat_3S † ils ( казахстын ( KZ ) ) Proton 250t NDMG 100Mt >> † . * 119°.5E [[Thaicom_4]] ( IpStar_1, Alisa_Liu ) i=0°.0 S=16m^2 August_2005 ..12_February_2026 Ariane . * 76°E+0°i <= 119°E (1°E <=) 78°E <=( U.S. M=6+ ) <= ( jude_Iran †, Sufa N.Z. M=6+ ) 98°E <= ( U.S. M=6+ ) 101°E <= 106°E <= 111°E ( Borneo M=7.1 ) <= 113°E <= 115°E+0°.5i <= 90°E: Электро_5 ( Schischkowa, Filipowa, Krasnewskaja, Sawina, Kewtschenkow, Pawlenko, Gerasimow, Gluhow, Nikolaewa, Potapowa, Saltanowa, Muraschowa, Smorodina, Kondakowa, Wolinkin, Warsanjan, Andrijanowa, Morozenko †, Bagrjancewa, Lukoschenko, Katschinskij †, Uhanёwa, Korkunowa, Dmitriewa, Krohina, Meschkowa, Sergeewa, Balan, Selesnёwa, Wjasemskaja, Melnikowa, Smoljakowa, Zhatkina, Iwanowa, Perminowa, Minakowa, Tjurina, Ignatiewa, Gawrilowa, Strelnikowa, Brodskaja, Skurskaja, Bikowa, Waganowa, Gerasimenko, Kowalenko, Azarnowa, Ran'ko, Kalinina, Karelina, Belomytsew, Awstrijakowa, Makarewitsch, Bondarenko, Romanowa, Kamenewa, Wardanjan, Petuhowa, Fadeewa, Pawlowa, Merkulowa, Zaerko, Molotow, Agapow, Leksina, Kusmintsewa, Haritonowa, Hasiewa, Borisjuk, Woronina, Poljaschowa, Afanasjewa, Ustinowa , Awdjukow, Stepaschin , Eltsin † , Milton , Kondranina, Uwazhaewa, Kulagin, Panina, Skrjabina ) + 11С861_03 2*.Dezember_2025 => 12.Februar_2026 12MSK ..20_February_2026 ..23_February_2026 ..25.Februar_2026 .. 24.März_2026 ..01.April_2026 ..08_August_2026 ..2046 . Proton 250t NDMG военная стартовая позиция_81 . * 118°E => 28°W [[Telkom 2 (КА)|Telkom_2]] † i=4° i=5° , >> † , 2005 Ariane_5ECA † . * 116°E #### Beijing † † ### * 116°E => 150°W ABS_7 † i=6° ( Koreasat_3 † ) >> † . , => 160°E Koreasat_6 i=0°.0 2010 .. *** 116°E Koreasat_6A , i=0°.0 , 2024 ..2025 ..2050 . AFETR . * 115°E ## † Baoding † #### * 115°.5E => 129°E ==> ChinaSat_6B † i=2° >> † 2007 . * 114°E # Shenzhen † † ## * 113°E #### † Guangzhou † #### * 113°E: GE12 † ( Americom_9 † ) † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ) , i=7°, >> †, ILS_2003 ( казахстан байконур ) Proton 250t НДМГ . ** 113°E [[Koreasat_5]] ( 100 ..150kT, DDR Trabant" ) ( павлов_в. богачев† тульцева красневская н.н. катаев ромашов хофман морозов с. хертель (мразова ) орешкин староверов якимов ), i≈1°, August.2006 ..2025 .. Sea_Launch_S.A. 154°W 00°N. *** Kwan_my_songs ( KMS )., * Palapa_D † i=5° >> † China_2009 †. ** 113°.0E: SnL ( U.S.: 65588 Br. Spears Womanizer ) i=0° 09.September_2025 => 11.September_2025 .. 25.September_2025 .. 12.Dezember_2025 .. 10.Januar_2026 ..25_January_2026 ..30.Januar_2026 (18:48UT) ..31_January_2026 ..08.Märzt_2026 ..11.March_2026 ..2045 . F9 , AFETR. 9°E=> i=13° => i=0.3° => 53°E+0.3°i => 58°E+0.2°i, 0.1°i <=> 1°W+0.2°i => 93°E+.1°i => 105°E => 102°E-0°.1i => 115°E+.1°i => 113°E+0°.1i. * 112°E •••• † Yangjiang_Station † ••• * 111°.4E ••••Tuoketuo_Station † † † † •••• * 111°.2E ••• † † Three_Gorges_Dam Station † † •••• (+100m) * 111°E: **** Хайнань † † ( 20°n +300m ) LM_12 LM_7 **** 2006 .. 2025 ..2026 .. * 110°.5E => 77°E => 85°.5E i≈1° ChinaSat_10<ref>[http://space.skyrocket.de/doc_sdat/zx-10.htm ChinaSat 10]</ref> 2011 ..Augusto_2025 ..2026 ** 110°E Chinasat_16, i=0.0°, 2017 ..2025 .. * 110°E => 168°E N_Sat_110 † Japan † >> i=7° S=13m^2 † ., BSAT_3A † Japan_2007 >> † ., * 110°E BSAT_3C/JCSAT_110R => reserve i=0.0° 2011 + Astra_1N (Ofenpest_ВНР ) * 108°.2E => 176°E NSS_11 i=1°, i≈2° ILS ( proton , energija hrunitschew 250t NDMG ) 2000 , Oktober_2000 ..22.Februar_2026 ..27_February_2026 * 108°E SES_7 i=0°.0 ILS 2009 ..2026 , => 83°E Telkom_1 i=7° S=20m^2 August_1999 . * 107°E #### Chongqing † † #### ** 105°.5E: Азиасат_7 ( AsiaSat ), i=0.0°, Nowember_2011 ..2025 ..2026 ILS ( PROTON, 250t NDMG Москва ) . * 103°.3E => 158°E ChinaSat_20 † i=10° , >> † . 2003 . * 102°E •••• Kandin, Sinin ••• ** 101°E Chinasat_9B , i=0°.0 , 2021 ..2025 .. * 100°.5E Азиасат_5 i=0.0° ILS_2009 ., [[АзиаСат-7|7]] ( AsiaSat ) => 105°.5e. * 98°.5E: Thuraya_3 i≈5° 2008 ..2025 .. Sea_Launch_S.A. NDMG ( Bern † ) ( 154°W 0°S ). *** 98°.0E ChinaSat_11 , i=0°.0 , 2013 ..2025 ..2029 . * 96°.5E => 58°E => 45°E [[Экспресс АМ33|Экспресс_АМ33]] ( данович, антонова ) i≈4°, i≈5° S=20m^2 2008 ..2026 * 95°E => 168°E [[nSS_6]] i=5° † france_2002 >> † , SES 8 * 93°.5E => 150°E †Insat_{{нп5|INSAT-3A|3A|en|}} i=9° † >> † , [http://space.skyrocket.de/doc_sdat/insat-4a.htm 4B] † >> † гкц_2007 . * 92°.2E {{нп5|Chinasat-9|ChinaSat 9|en|}} i≈0° 2008 ..2026 * 91°.5E Мисат_3 † >> † ils_2006 250t NDMG, =>160°E [[MEASAT-3a|MeaSat_3A]] ( Grej, peischer, ulibischew, krohina n. , pawlow serzhantow tul'cewa ) ( MeaSat ) SLB_2009, Baikonur Zenit_3SL . *** 90°.5E: Mitschibiki_6 ( U.S.: 62876 ) i=0.0°, 0°, 0.0° 2.Februar_2025 .. August_2025 .. 04.Februar_2026 .. 2050 . H3 * 90,0°E [[Ямал-401]] (Yamal) * 89°.2Е => 167°W => 85°E: TDRS_H (8) ( орбита типа tdrs ) i=12° 2000 ..2025 * 88°E •••• Ürümqi •••• * 88.0°E {{Нп5|ST-2|ST_2|en|}} i=0.0° 2011 ..2025 A_5 * 87.5°E Chinasat_12 * 86.5°E [[КазСат_2]] i=0°.0 2011 ..19_February_2026 ILS Proton 250t UDMH . * 87°.3E => 170°E => 97°W: DSP_22 ( USA_176 ) ( подсматривалка параш ) i=12° > AFETR. 2004 ..2026 Titan_IV. * 85°.1E => 85°.2e [[Intelsat_15]] ( Intelsat ) => sds (заменил Интелсат_709 † в этой точке после [[30 ноября]] [[2009 год]]а от р.х. по н.ст. ) . i=0.0° SLI (SL_Baikonir), Zenit_3SLB 2009. Gromyko † , Tschernenko † , Andropow † . * 85°E => 47°W Raduga_1M_N2 † ( махновцi ) , i=3° >> † ILS_2010 S=40m^2 . ** WGS_F4 (Anita&Alexandra_Hofmann Augenblicke 2025, USA_233 ) i=0.0° 2012 .. 2025 .. * 84°.8E => 74°W Horizons_2 (горизонт_2) i≈2° 2007. ** 83°E => 56°E => 53°E => 58°E: Gorisont_20 ( орбита типа TDRS ) (Святая Катерина, сосни у дворянина ) i=13° S=3m^2 20.Juni_1990 ..2025 ..2026 USSR + 11С861 . * 83°E => 107°W Insat_{{нп5|INSAT-2E|2E†|en|}} † i=11° >> † гкц † , {{нп5|INSAT-4A|4A|en|}} † >> † гкц. * 82°E Intelsat_801 † => sds † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), >> †. ** 80.5°E => 58°E: Yamal_201 (орбита типа tdrs) i=9° S=16m^2 Nowember_2003 ..Dezember.2025 * 78°.5E => 66°°W {{нп5|Thaicom 5|Тэйком_5 † (Thaicom)|en|}}† i=6° (fufel ) , Thaicom_6 * 78°E => 89°E => 96°E => 101°Е => 105°E => 108°E => 110°E ==> 114°E => 116°E => 121°E => 126°E => 131°E => 154°W => 147°W => 130°W+.4°i: WGS_F3 ( USA_211 Mögen_Sof'ja ) i=0° Dezember_2009 ..29.January_2026 ..30_Januar_2026 ..01.Februar_2026 ..09_February_2026 ..08_Märzt_2026 ..10.März_2026 ..01.April_2026 . Delta_IV † . * 77°E ••••Deli † †•••• * 76.5°E [[Apstar_7]] (fufel) * 76°Е •• кашгар † •• * 75°.0Е ABS_2 * 74°.5E •••• ФРУНЗЕ /Бишкек/••••• * 74°E => 90°W Insat_3C † i=8° , [[:en:INSAT-4CR|Insat_4CR]] † >> † . * 73°.5E===Das_Malediven== * 73°.4E ••••Omsk••••• * 73°E ###Mumbai † #### * 72,1°Е [[Интелсат-22]] * 70°E => 172°W Intelsat_707 † ( орбита типа tdrs с дрейфом ) , i≈10° , >> † S=9m^2 . ** 70°.5Е: Eutelsat_70B ( Frank_Stiller ( Ingo_Deufel ) ) i=0°, Dezember.2012 ..2025 .. Sea_Launch NDMG ( Pacific_Ocean_Cruise_to_Ecwator , Last_Start_SeaLaunch ) . * 69°E ####Kabul † †#### ** 68.5°Е [[Intelsat_20 ( IS_20 ) ]] ( Jimmy_Swaggart † ), i=0°.0 S=1m^2 August.2012 .. 2025 .. * 66.0°E Интелсат 17_(Intelsat) i=0.0 2010.. *** 66°E => 64°E => 7°W => 83°W => 155°W => 135°E => 10°E => 18°W => 96°E => 9°E => 78°W => 28°E † : Intelsat_10 † ( PAZ_10 † ) => sds ( Br.Spears What_You_See ) i≈8°, 9° >> , † => reserve => † 15.Mai_2001 .. 09.Juli_2025 ..05.September_2025 .. 21.September2025 ..22.Dezember_2025 ..12.Januar_2026 ..29_March_2026 ILS 250t NDMG ( Proton_nsdap ) S=13m^2 . * 65°E Amos_4 (жiд_лимита_поганая ), i=0° Зенит_3СЛБ 2013 НДМГ (жидовский_Королёв Энергия). Ельцин † . * 64°E ======Workuta (67°.5)===== * 64°.2E => 64°E Интелсат 906_(Intelsat) ( HarfenDuo ), i=5°, 2002 ..2025 .. * 63°.7E ••стартовая_позиция_45 Зенит_3SLB † † S_5•• * 63°.3E: ====Spielplatz_254 ( Ulibischew, Gawrilük, Sedel'nikow, Ditrih, Anёwa, Baranow, Filin † , Artühow, Pawlenko, Erofeewa ( Berija ), Gluhow, Krasnewskaja, Perewoznikow, Grej, Brodskij, Ciplakow † , Karelina i. , Minakowa ).==== * 63°E •••• стартовая_позиция_81 Протон, 700тонн НДМГ, 100Мt † † † † #### (46°с.ш.), to: Moscow=2100km. Leningrad=2600km . Krasnodar=1900km . Paris=4500km. BRD=4000km. Praga= Stawropol'= Woronezh= London= Helsinki = Stokgolm= Mensk= Sofija= Ankara= Stambul= ** 63°E: Comsat_Baden_Württemberg_1 ( Die_Geschwister_Hofmann ) => to türksats_42°e ( КБВ ( 1/SWR ), 35943 , подсматривалка кызыхстынская азиатская косоглазая тупая ) , S=8m^2 i=0°.0, + H2Sat ( Hess_2 63.1°E => 42°E=> 35°E=> 26°E => 14°E+0.0°i => 8°E+0.0°i => 5°E => 0°.7E ) 30.September_2009 ..31.Märzt_2010 ..01.April_2025 ..September_2025 .. 19.Februar_2026 (i=0°.0) .. +Amazonas_2 . *** 64°E <=> 120°E: Kosmos_2589 ( Sojus+Geonawt+Panzergeschützen ) i=1°, i≈0° Juni.2025 ..Januar_2026 Angara_Nord ( to: paris = 3000km. ) *** 18°W => 63°E => 64°E => 66°E => 57°E => 42°E => 32°E => 16°E => 141°W => 147°E => 46°E => 10°W: Olymp_Komplex_1 † ( Mögen_Eugen ) i=1°, 1.4°, i=1°.5 >> † , 28.September_2014 .. 23.August_2025 ..20.Oktober_2025 ..20.Dezember_2025 ..27.Januar_2026 † Military_polygon_pad.81 . ** 16°E: ====Andoja_2025 † failed, 21.01.2026 => 19.03.2026 ( karlsruhe_zoo ) ==== *** 063°.9E => 143°.5E: Inmarsat_4_F2 ( Tu_SE + P.Kaas ) ( орбита типа tdrs ), i=5°, Sea_Launch, 154°.0W 00°.0S ., 08.Nowember_2005 .. 2025 ( Tscheljabinsk, 0.5Mt, air ) . *** 63°E => 64°E Goes_15 (reserve, NOAA_CIA ) i=1° S≈2m^2 2010 ..24.Februar_2026 AFETR . * 60°.3E WGS_10 ( U.S.: 44071 ) i=0.0° AFETR_2019 DELTA_IV * 60°E ======Inta====== ** 59°.7E <=> 59°.8E Ovzon_3 ( Daniel', OTAN_3, Konungariket_Sverige_1 натовская блядь с жидовскими звездочками ), i=0.0°, 2024 ..2045 . AFETR . * 59°.5E •••• Vaygach_Isl. •••• * 58°.5E => 58.6°E => 58°.5e [[KazSat-3|KAZSAT_3]] ( жидовский_пидр_олигофрен_нацистов_A.Hofmann ) , i=0°.0 ILS_2014. * 58°E ••••Пермь † †•••• *** 57°E => 56°W=> 89°W => 139°W: Astra_2A ( Anita Mögen_Engel ), i=6°, Augusto.1998 ..2025 ..18.April_2025.. >> † S=1.2m^2 ( Proton 250t NDMG , Moskauer_Koroljow ) . *** WGS_F2 ( Mögen_Gregor USA_204 U.S.: 34713 ) i=0°.0 2009_AFETR . * 57°E =====Petschora==== ** 57°E nSS_12 ( Corinna_Zollner, NATO_Space_Services ), i=0°, 2009 ..2025 .. A_5 + Tor_6 0.9°W. * 56°E ===Swalbard ( Neue Erde ) 20Mt ..50Mt ..60Mt., air===== * 56,0°E [[Экспресс АТ1|Экспресс-AT1]] * 56°E ••Salawat (NDMG)•• * 54°.9E => 55°e G-Sat_8 ( цыганские_выблядки жирные тупые китайские вомбаты шпион_присос_вредитель Вышвырнуть ) i=1° 2° ГКЦ_2011. * 54°.9E [[Ямал-402]] * 54°E: Сосногорск * 54°Е <=> 72°E <=> 78°E <=> 090°E: Радуга_1_5 ( Globus ) ( орбита типа tdrs ), i=14°, S=10m^2 ILS_28.August_2000 .. 28.August_2025.( Krasnojarsk, Krasnoznamensk ) . ** 54°E => 79°E: Gorisont_9 i≈10°, i=9° 1984 ..2025 ..2026 USSR pad.200 . * 53°.0E [[Экспресс АМ6|Экспресс_АМ6]] * 52°.8E Skynet_5D ( английские_выблядки ) i=0° gwiana_2012. * 52,5°E [[Яхсат 1А]] ** 52°.0E: [[TürkmenÄlem 52°E|TürkmenÄlem]] 40617 (Galaxy_Turkmenistan_1 Томск) i=0.0° AFETR_2015. * 51°.5E Belintersat_1 * 51°.5E ## Tegeran † † ## * 51°E ••Ural'sk †•• * 50°.5E => 13°E NSS_5 † i=10° , >> † . *** 50°.0E Türksat_4B ( Belsi ) ( Bejrut_150kT †, ground, DW . ), i=0°.0 . ILS_2015, proton, 250t NDMG . * 50°E ## samara † † #### * 50°E ## Baku † † † † ## * 49°.0E [[Ямал_601]] (таюрский=жiдовская блядь, предатель с японской машинкой нацистов недобитков с хохлочичей пособником Фильченок, Коркунова, Заикин, Азарнова, обыденов.) . ILS (Proton, 250t NDMG ) 2019 . * 49°E ####Kazan' † † #### * 48°E ####Astrahan' † ### * 47°E => 22°E => 36°E => 41°E => 46°E Syracuse_3A ( Alaska_2025 M=7 † , Japan_2025 M≈8 † ) i≈4° S=37m^2 + atom_bomb*2, A_5 orbital 2005 ..13.Dezember_2025 * 46°.8E ••••Эр_Риад † †## ** 046°.5E: SpaceWay_1 † ( SWeta_1 AT&T † ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), i=6° >> † Sea_Launch_2005_26April ( 154°W 000°S ). * 46°.0E AzerSpace_1 (Iran_1) a.k.a. Africasat_1a *** 45°.7E => 48°E Raduga_4 † ( Sonne_Kinder_4 † ) † ( орбита типа tdrs ), i=6°, 1978 ..2025 .. * 46°E °°°°Saratow †°°°° * 45°.8 ••••• Groznij † † •••• * 45°.5E => 165°E Hispasat_1B i=14° † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), >> 1993 † . ** 45°.5E Syracuse_4A ( fbi_post ) i=0.0° 2021 ..2025 .. ** 46°E: Meteosat_9 ( Im_unsre_Hand_liegt_kleine_grüne_Erde, так давай её прибьём раз и навсегда ) i≈8°, 9° Dezember.2005 ..2025 ..19_January_2026 * 45°E Blagowest i=0°.0 August_2017 ..2026 * 45°E #### Jerewan † #### * 44°.8E ## Тбилиси † † ## * 44°.5E ## Кировокан † ## * 44°.5E °° Stalingrad °°°°° * 44°E ••••• Gor'kij(горький) ••••• *** 44°E: Thuraja_2 ( Горизонт ) ( Sch_Bёrner ), i≈8°, i=9° 10.June_2003 ..2025 Sea_Launch_LLC 154°W 0°N ( Boeing Norway Swerige Dnepropetrowsk Energija ( KZ ) ) . ** 42°E => 44°E i=.1° => 44.2°E => 44.3°E: Thuraya_4 i=0°, i=0.0° ( Stambul_2025 M=6.2 ) ( Girl_In_The_Mirror_4 ( ехали_пираты_веслами_гребли_teil_4 ) Br. Spears, U.S.Strat.Com.: 62483 ), i= (6°, 5°, 4°, 3°, 2°, 1° ), 84°E+0.8°i, 50°E-0.5°i, 0.4°i, 0.3°i+42°e, i=0.1°. 04.Januar_2025 ..18.April_2025 ..20.Mai2025 ..26_January_2026 ..2050. AFETR. * 44°.2E ##Мецамор_АЭС † ## * 43°.8E ## Гюмри † † ## ** 41°.9E: Türksat_3A i=0°.0 2008 ..2025 .. S=24m^2. * 42°.0E [[Türksat 4A|4A]] ( Türksat ) ( Adana_2023 3*M7.8 10^6† , + Alaska ) Москва Протон 250t NDMG . * 42°E: Türksat_5B ( B.Egli ), i=0°, 2021_AFETR .. 2026 ..2041 * 42°E ## † Stawropol' † # *** 42°E: Türksat_6A , i=0° , 2024 ..2050 . * 41°.4E == † Tambow † == * 40°.5E •••• Архангельск † #### * 40°.3E ==== † Wladimir Clopus ==== * 40°E |||||||Sobinka † † |||| * 40°E ===Plesezk ( суперсинхрон, i≈1° ) R7 (V8), 10Mt. to: Moskau 1200km.=== * 40°.0E [[Экспресс АМ7|Экспресс_АМ7]] ILS ( чекисты_( бандеровцы )_власовцы_дизертиры разбойники_чурки_черножопые ) * 40°E ••••• Wologda ••••• * 39°.9E ==Jaroslawl' нефть труба †==== * 39°.8E ##Mecca † † † †## * 39°.7E ===Rjazan'=== * 39°.6E ••Medina † †•• * 39°.5E **** Petuschki *** * 39°.2E ##Woronezh † † † †## * 39°E ••••Nowoworonesch_KKW † †•••• * 39°E ## † Краснодар † † †## * 38.9°E: ***** Kirzhatsch, 290kT ***** * 38°.5E °°°° Elektrostal' Clopus °°°° * 38°.2E ####Восход (Лоза) † † #### * 38°E ••••†Frjasino †•••• * 38°E ##† Щелково † † † †## * 38°E **** † Cahalowskij_AEROFLOT † † †**** * 38° ••Медвежьи_озера 70m †•• * 38°E #### †Жуковский † ( CIA ) † türkisch † † B1B F16 F17 ## * 38°.0E => 37°.9E: Paksat_1R ( Paksi_1R ( pakschi ) ) i=0.0° 2011 ..2025 .. * 37°.9E ####Калязин DSN † † #### * 37°.8E ••••Капотня Московский_НПЗ † †•••• * 37°.8E ••••Новороссийск † •••• * 37°.8 E ## † Kaliningrad Finskij_KleinStadt † † † †###### козлитина мельникова кулагин волчков уханева николаева кривова† прокофьева† салтанова ладыгин† вяземская быкова улыбышев назарова† бойцов ## † Jübilejnij † лидовский герасимов сергеев слепушкин меркулов морозенко† колобанов курушин† папазов† панарин жiд_кукушкин веселов игнатиева цаплина ковтун смородина багрянцева седельников ## † SS_Nsdap 37°.84 55°.92n † † † † ## 37°.8 SS_Globus † † ## * 37°.7E == † Minischi † ( gerschengorina, pestrecow, golubewa, tigaschowa, lobusow ) kostischewa tscherednik bessonowa sluckij gerasimenko afanas'jewa guschin berljant † mamonow morozow mikluho tschelpatschenko kuz'min lopatin boguslawskij† zligostewa zabuzow sladkow glinkin ustinowa kostikowa misina antonowa sukatschew barischnikow † † ==== * 37°.6 ••••Бирюлево_ТЭЦ † 2GW•••• * 37°.6E ##Мавзолей террориста_Ленина /Ульянова /†## * 37°.6E •• Хованская_вулиця † сережа_соловьев † †•• * 37°.6E # † † Леонтьевский_переулок ( nsdap ) † †## * 37°.6E ##Метростроевская_вулиця † † † † ## * 37°.6E ##Tula † †## * 37°.6E ## † Nowinskij_bul'war † † ( NSDAP_U.S. ) Израэль † Шаляпин † Mischin_W † ## ** 37°.5E ••••Citi_U.S•••• * 37°.6E ##Огарева_улица ( МВД_СССР a.k.a. Boeing_Moskwa ) * 37°.5E # Химки † ( морозов, балан, макаревич, агеев, яроцкий, байков, ковальчук, ермаков, ермакова, курушин, тапуть, комаров, хайруллинн, селин, хайлов ) Ikea † ## * 37°.5E ••Мосфильмовская_улица † † ## * 37°.5E ## † Падальск † # ** 37°.4E ====Scheremetjewo ( BOEING_767 SWO_2 SVO_1 SWO_3 ) ==== * 37°.3E ===†Krasnogorsk ( Marasanowa † ) † †=== * 37°E Raduga_3 † i=4° S = 1 m^2 † 1977 ..2026 † + 11С861 . * 37°E: •• † krasnosnamensk ( kowal'tschuk, loban ) remischewskij, rusakow, worob'jёwa, gluhow, schmatow, merkulow, dubowik, skurskij, tuschina AN. , meschkow, kotikowa, erofeewa, mel'nikow, lukojanow, andreew, krasnewskaja, sawina, krükow, pawlow, wlasenko, filippowa, anёwa, kukuschkin korkunowa kalinina sergantow tschekin jakimow bagautdinow uhanewa agapow schilin kowtun•• † * 36°.6E Sicral_2 (fufel) nato, military i=0° 2015 .. S.America * 36°.5E ##Малоярославец † ## * 36°E ####Mozhajsk † ## * 36°E ##Тварь ( Калинин ) † †## * 35°.9E => 51°E [[Eutelsat_36B]] (бывший Eutelsat-W7) i=0° ILS_2009 ..2025 .. ( proton hrunitschew kgb fsb 250t_NDMG energija prokuratura policeien mosgorwoenkomat ) . + 100Mt. * 36°.1E [[Eutelsat 36C|Экспресс_АМУ_1 ( Eutelsat_36C )]] 250t NDMG ( T. Larsen † ) i=0°.0 ILS_2015 ( proton hrunitschew kgb fsb prokuratura policeien mosgorwoenkomat ) . * 35°.7E •••••SLON (соловки )••••• * 35°E ====Dnepropetrowsk † Zenit==== * 35°E •••• ADANA † † † •• * 35°E ••†Курская_АЭС † † •• * 35°E #### † Telaviv † † Jerusalim † † Haifa † †### * 35°E => 34°E Jam_E ( Iran_3 ) i≈1°, i≈0° Ломанов Собянин Горбачев_М.С. † Шойгу Ковтун Колокольцев Сергеева Обносова Сокрутенко Рыскин (CIA) Жуков_Н_Н Пауков (BND) Feb_2026 ..11.März_2026 ..August_2026 .. ILS Proton 250t NDMG . * 34°.9E ••••Нетаня•••• * 34°.8E ## Байер_Шева † # * 34°.7E ##†Ашдод † †## * 34°.6E ##†Ашкелон † †## * 34.3°E ====Rzhew==== * 34°E •• Симферополь † ## * 34°E •••• Bahtschisaraj•••• * 34°E ••†Петразаводск † †•• ** 33°W: Skynet_4C ( Anëwa, Erofeewa, Ol'how, Sowerda, Netschiporenko ), i=13°, S=11m^2 1990 ..2025 Gwiana_1990 * 33°.2E #### † † Евпатория DSN † #### * 33°.5E ## † † Sewastopol' † † ## * 33°E === Сеща † †==== * 33°.2E •••• Десногорск † ( Смоленская_АЭС рбмк ) † †••• * 33°E ••••Murmansk•••• * 32°.9E => 123°W Galaxy_14 † ( Sawtsow, Kowal'tschuk ) , i≈4°, i=5° S=20m^2 >> , † ILS_2005 ( Proton Москва ) . * 32°.8 E => 32°w: Intelsat_New_Dawn ( Intelsat_28 ) i≈1°. 2011 ..26.April_2025 ..2026 * 32°E ####†Николаев † †## * 32°.5E ##†Poljarnie_Sory ( Мурманская_АЭС ) † † ## * 32°E ====SMOLENSK †==== * 31°.5E => 135°E [[Астра_1G]] † UdSSR_1997 >> † , * Astra_5B i=0° => 23.5°E, Märzt_2014 . * 31°.4E => 139°W Astra_2B † , >> † i=9° . 2000 france † . * 31°E ##Южноукраинск_АЭС## * 31°E •••• Nowgorod † •••• * 31°E ##Каир † †## * 30°,9E Türksat_5A * 30°.8E => 44°W Eutelsat_31A † (a.k.a. EuroBird_3 †) i=9° , >> , 2003 . * 30°.8E ## † Анталья † ## * 30°.5E {{нп5|Arabsat_5A|ArabSat_5A|en|}}, i=0° 2010 ..2025 .. Arabsat6A * 30°.5E ••••† †Kiew † †•••• * 30°.2Е •• † † Красное село †•• * 30°E #### † † Leningrad † † † † † † † ••• гатчина † мурино † всеволжск † выборг † ## * 30°E •••• † Tschernobyl' † † •••• * 30°E => 95°E Intelsat_907 † ( орбита типа tdrs S=10m^2 ), i≈5° i≈6° >> † , Ariane_4 . 2003 . * 29°E ##### † † Istanbul † † #### * 29°E ##† Кишинев † †## * 29°E •••• † Сосновый_бор ( Ленинградская АЭС ) † •••• * 29°E => 24°E=> 10°E => 10°W => 20°W => 28°W => 50°W => 55°W => 61°W => 70°W => 93°W => 110°W => 126°W => 170°W: XTAR_EUR † ( oxana_b. ( rokossowskaja ) ) i≈4° 6.3m^2 12.Februar_2005 ..16.august_2025 .. 12.September_2025 † . > , >> salaspils . * 28°.5E •••• Винница •••• * 28°.3E ••••Marmaris (Boeing_747 ) **** * 28°.3E ==†Pskow ††===== * 27°.9E ####†Narwa † †#### * 27°.5E ####Minsk † †## * 26°.5E •• † † Ignalina_АЭС † † † •••• * 28°.2E † {{нп5|Eutelsat 28A|EuroBird_1 †|en|}} ( Eutelsat_28A † , Eutelsat_33C † , Eutelsat_133WA † , Europeasat_1 † ) => 70°E >> † ., Astra_2A † => 57°E=>56°W=> † . , [[Астра 2Е|2E]]_Astra 28°.5E i=0° ILS_2013 , * 27°.5E #### † † Minsk † † ### * 2F_Astra i=0° 28.2°E September_2012 .. * 27°E ## † Izmir † † † † ## * 26°.7E ####Нетышын_KKW † ## * 26°E ====Tschernowitz=== ** 26°E: Badr_5 ( Contschita_Wurst 250t NDMG ( A.Hofmann ) ) , i=0° 16m^2, Juni.2010 .. 2025 .. ILS ( Москва , Протон ) . + 100Mt . *** Juice_2023 .. August_2024 ( Moon , Earth ) .. 31.August_2025 ( Wenera ( Afrodita ) ) ..September_2026 ( Erde ) .. 2034 ( zena, Ganimed ) . * 26°E •••• Gowno_KKW •••• * 26°E => 87°E Badr_6 † ( Arabsat † , W. Zheltowa † ) i≈2° 2008 ..20.Nowember_2024 † >> гвиана. , Badr_7 ( Arabsat 6B ) * 26°E ••••Островец† (АЭС) † •••• * 26°.3E ##Loviisa_АЭС † †## * 25°.5E Eutelsat_25B i=0° August_2013 .. 2026 ( Es’hail_1 ) ** 25.5°E => 18°E => 15°E => 11°E => 0°E=>17°W => 20°W => 35°W: Intelsat_2 i=2°, i≈3° S=3m^2 AFETR_1967 .. 11.September_2025 ..07.Januar_2026 ..30.March_2026 * 25°E #####† † Helsinki † †#### * 25°.3E ••† wil'no † † •• * 25°E Skynet_5B , i=4° 5° 2007 A_5 † . * 24°.3E ====Salaspils=== * 24°E ••† † riga † † † •• * 24°E ====Lemberg==== * 23°.8E ••••Brest † †•••• * 23°.5E => 24°E => 23°.5E: Астра_3B ( astra E.Garantscha ), i=0.4°, i≈1° 21.Mai_2010 ..07.September_2025 * 23°E Angosat_2 ( Kristina_Bach Zeitlos_2025 ) i=0°.0 ** Angosat_1 ( Die_Dirndl_Rock_Band Schlagerzeuger ) i=7°, 153°E >> . 2017_Senit . * 22°.6E Echostar_12 † (XII) † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), >> † AFETR_2003 . * 22°.6E •••• Stallupönen •••• * 22°.4E •••••Alt_Cattenau Schwarz_Cattenau•••• * 21°.5E [[Eutelsat_21B]] ( U.S.: 38992 ) Marina_Marina_Marina i=0° S=5m^2 2012 ..2026 * 21°.1E ••••Клайпеда ( Memmel' ) •••• * 21°E •••• † Olkiluoto_АЭС † † •••• * 21°E ###† † Warschau † † ## * 21°E ##† Kaschau † † ## * 21.2°E => 19°E => 29°E => 40°E: Türksat_1C † ( soap ) ( орбита типа tdrs ), > i=11°, 12° S≈3m^2 1996 .. 2025 .. + Arabsat_2A † , 14° >> † . * 20.5°E ==== Königsberg † ( Preußen ) ==== * 20°Е ••••† Краков † † •••• ** 20°.0E Arabsat_5C ( Ditrih_Brauer ) i=0.0°, i=0° 2011 ..2019 ..2025 .. ** 20°E => 132°E => 154°W: EKS_press_AM2 (орбита типа tdrs, с дрейфом ) (tbd: raduga), i=9° S=25m^2 >> † , ILS_2005_proton 700тонн хим.оружия . + 11S861 . * 19°.5E ####†Лодзь †#### * 19°.2E: Astra_1KR ( Gorkin , Energija Koroljow ) i=0.0°, i=0° AFETR_2006 .. 2026 , ** 19°.4E => 16°E => 15°E => 14°E => 3°E => 2°E => 1°E => 3°W => 5°W => 8°W => 11°W => 12°W => 13°W => 14°W => 15°W => 21°W => 24°.5W+i1° (39°W) : [[Астра 1L|1L]]_Astra ( Elisabeth_Hofmann ), i≈0° i≈1°, S=18m^2, > , 2007 15.Dezember.2025 ..06.Januar_2026 ..14_Januar_2026 ..18_Januar_2026 ..22.Januar_2026 ..31.Januar_2026 ..10_February_2026 ..17.Februar_2026 (08.Märzt_2026) , A_5 + Galaxy_17 i≈3° =85°W S=11m^2 . * 19°.1E ==Tschenstochau † ==== * 19°.2E: [[Астра 1M|1M]]_Astra ( Kristina_Bah ) i=0.0° 2008 ILS ( Proton 250t NDMG ) , * 19°.3E Astra_1N ( Die_Geschwister_Niederbacher ( Kaltenbruner ) ) i=0° Augusto_2011 ..2025 .. + B_Sat_3C ( a.k.a. JCSat_110R Japan 110°E NTSC ) . ** Astra_1P ( Melodie ) ( a.k.a SES_24 ) i=0° Juni.2024 ..Feb.2025 ..09_February_2026 ..2045 . AFETR. * 19°E ••••† Budapescht † †•••• * 18°.6E ••••Гданьск ( Danzig ) † †•••• * 18°.6E ••† Sopot † •••• * 18°E #####† †Stockholm † † † † #### * 18°E •••• † Forsmark_АЭС † † † •••• * 17°.8E •• † Upsala † † ##•• * 17°E •••• † Bratislava † †••• * 17°E => 115°E Amos_5 † > † 2011 . Amos_17 ( замкадыш_лимита_17 ) (9) i=0°.0 afetr F9 (fufel:tbd ) . * 16°.6E ••••Brünn•••• * 16°.5E ••†Västerås † †## * 16°.4E ====†Wena † ===== * 16°.0E: [[Eutelsat_16A]] ( e16a, 3_WC, eutelsat_3_WC ) china_2011 . * 16°E ••† Dukowani_АЭС † † •••• * 15°.8E Eurobird_16 † ( Eutelsat_16B † ) ( бывший Atlantic_Bird_4 †, AB_4 † ранее Hot_Bird_4 † ) => 78°E ( наклонная орбита ) , >> † . * 15°.6E ##† Linköping † † ## * 15°.3E ##Сиракузы † ## * 15°E •••† Graz † •••• * 15°E ##Катания † ## * 15°E ##† Örebro † •• * 15°E •••••••Chad_B1B•••••• * 15°E ####† Stargard † ## * 15°E ••† Неаполь † †•••• * 14°E ••† Linz † † •• * 14°E ####† † Praha † † † †##### * 13°.4E ##Палермо † †## * 13°.4E •••• † Pilsen † †•••• ** 13°.2E: Comsat_Baden_Württemberg_2 ( S.A.Hertel, + BRD ) , ( КБВ 1/SWR отстой_немчуры_недобитой ) i=0°.0 , i=0° 21.Mai_2010 ..Dezember_2025 .. 19_February_2026 .. Deutschland_1918 2.7*10^7† † . ** 13.2°E <=> 27°E <=>28°E(Pskow) <=> 29°E <=> 30°e <=> 32°E <=> 33°E <=> 34°E(Rzhew) <=> 35°E<=>36°E <=> 37°E(Krasnogorsk) <=> 38°E <=> 40°E(Rjazan') <=> (tambow) <=> 42°E <=> 43°<=>44°E <=> 50°E => 54°E => 57°e => 64°E (Workuta) => 63.1°E. (omsk (tbd) ): H2Sat ( Sigrid ( Fatma_Mittler (Miller) ) & Marina ) ( Hess_2, Germany_1 ), i=0°.0, i=0°, i=0.0°, i=0°.00 63°E => 57°E+i0° ( petschora ) => Uhta 54°E => Sindor 51°.9E => Knjaschpogost (†) Siktiwkar 50°.8E => 13°E => 5°E => 1°E . Juli_2023 ..2024 ..2025 ..06.Mai_2025 ..06.June_2025 .. 22.September2025 .. 30.September_2025 .. 22.Oktober_2025 .. 2040. ( Workuta => Moskwa => San Sousi ( Berlin ) => London ) A_5 mit Siracuse_4B . ** Lüsi ( Lüdmila ) , 2021.. 20.April_2025 ( Johnson_Donald ) .. Atlas_5 ( A_5 † , ussr ) . * 13°E ===San_Susi====== *** 13°.0Е => 10°E => 23°E => 46°E => 50°E => 57°E: Радуга_29 ( Sonne_Kinder_29 ) ( орбита типа tdrs ) , S=11m^2 i=14°, 25Marte.1993 ..10.September_2025 .. 21.Dezember_2025 ..09.Januar_2026 11C861. * 13°E ##† Salzburg † †## * 13°.3Е => 13°W† Sicral_1 † ( Yep_My_Boss ) ( орбита типа tdrs ), i≈12° , S=26m^2 2001 , >> † . * 13°E ••† †Malmö † † •• * 13°.0E [[Hot Bird|=> 33°E Hot Bird 13B 11.Sept.2023 ..2025 .. , => 12°E 13C_Eutelsat i=2°, 13D]]_Eutelsat * 13°E ••••† † Italija_2016 † † M=6.2 † † † •••• * 12°E ## Göteborg † † ## * 12°E ••† Ringhals_АЭС † †•• * 12°E: Blagowest_4 ( Политрук_1 A.Preil ) i=0.0° August_2019 .. ILS_2019 протон Москва 700тонн оружия химического . + 100Mt . * 12°E ••••• Erding † (Münich_flüghafen ) †•••• * 11°.6E ##Münhen † †## * 13°E ••••••• Rom † † † † ••••• * 11.4°E ======Dahau===== * 11°.4E => 11.5°E Sicral_1B NDMG ( дизертиры_немецко_фашистские молотов агапов коваленко тапуть комаров алтухов ковальчук даниленко гапеева макаревич ) i=2° Sea_Launch_2009 NDMG . * 11°E ##† Nürenberg † ( Эльцин † Горбачев† Меркель† Путин† Хонекер† Улманис† Кравчук† Кучма† Слюнько† ) ## * 11°Е ##† Флоренция † †## * 11°E ##### † †OSLO † † † ##### * 10°E => 18°W Eutelsat_10A † ( бывший Eutelsat_W2A †, aka EUTE_10A † ) ( [[Eutelsat]] † ), i=2°, 3° >> † ILS 2009 Протон 250тонн НДМГ . + 100Mt . * 10°.1E ## † Киль † ## * 10°E ••† Gamburg † •• * 10°Е •••• Карфаген •••• * 9°.8E •••• † Caorso_АЭС † † •••• * 9°.7E ##Хановер † †## * 9°.5E ##† Кассель † †## * 9°.2E =† Stuttgart † † ==== * 9°.2E ••† Милан † †•••• * 9°E **meSSkirch † (48°N) ** * 9°E ##Генуа † ## * 9°E ====† Sachsenhausen (rsce) † == * 9°E => 82°E Eurobird_9A † ( бывший Hot_Bird_7A † ) i=2° Ariane † , * 9°E Eutelsat_9A [[Ka_Sat]] i=0°.0, i=0° ILS_2010 ( пиндосные_выблядки 700тонн хим.оружия протон москва ) . + 100Mt . * 8°.8Е ##Бремен † † † †## * 8°.7E ##Дармштадт † †## * 8°.5E *****Frankfurt Main † †******* * 8°.5E ## Цюрих † †## * 8°.3E ••Mainz † †•• * 8°E •• † Leibstadt_АЭС † немчура_недобитки †•••• * 8°E => 84°E Thuraya_1 † ( орбита типа TDRSS, с дрейфом ) , >> † , 2000 Sea_Launch_LLC + † MCC ( CNIIMasch ) MMG , 10.Januar_2026 . * 7°.7E ••••Turin † †•••• * 7°.5E ##Дортмунд † †## * 7°E ••† Köln † † ••••••• * 7°E ##Bonn † ## * 7°E ##† Эссен † †## * 7°E ••••† Ницца † †•••• * 7°E => 139°W => 57°W => 39°W => 14°E Eutelsat_7A ( Eutelsat_W3A ) i=5° , 6° S=30m^2 ils_2004 Proton , 250тонн НДМГ 2004 + 100Mt ..22_February_2026 ..03.Märzt_2026 ..29.März_2026 . * 6°.8E #### Дюссельдорф † †## * 6°E ••••Cattenom_АЭС † †•••• * 6°E **† Jenewa†(46°n)** * 6°E ####Annesi † †#### * 6°E ====Grenze===== * 5°.8 E •• Stavanger † •• * 5°E ###Marseille † † †## * 5°E ••••Avignon_ГЭС † †•••• * 4°.9E => 5°E [[SES_5]] ils Протон 250тонн НДМГ ( бродская, лидовская, павлова, николаева, уханева, колобанова, багаутдинова, дмитриева, мурашова, авдюкова ) ., + 100 Mt * 4°.9 E ## Amsterdam † † ## Wolkow ran'ko ## * 4°.8E ##Lion † † † †## * 4°.8E Astra_4A ils 250t NDMG (UDMH) ( пиндосные_натовские_бляди: коркунова сергеева каменева ранько балашова орехов тополь андрианова колобанова николаева багаутдинова мурашова дмитриева авдюкова козлитина кондакова фукс ) . + 100Mt * 4°.8E ###Chooz_АЭС † †#### * 3°.1E => 16°W Eutelsat_3A † ( sinosat_3 †, eute_3a †) † 2007., => 7°e [[Eutelsat 3D|3D]]eute ( aka Eutelsat_7B ) ( A.Kiewel ) i=0° 2013 ..2025.. ILS_pad200_USSR Proton 250t НДМГ ., + 100Mt Rascom_QAF_1R i=0.0° S=63m^2 August_2010 * 3°.3E => 53°W => 163°W Syracuse_3B i=3° August_2006 ..09.März_2026 ..18_March_2026 ..06_April_2026 * 3°E Eutelsat_3B ( fufel, paris_1814 5*10^6† ) 2014 Sea_Launch ( last ) Павленко Кравченко Легостаев† Кукушкин Анева Филин† Перевозников коровкин Крохина Лидовский Шишкова Марков Белявский Музычук Демчук Дзесов Соловьев ромашов Скурский Крутов Цыплаков † кузьмин † шапочкин† синявин† Гаврилова Гаврилов Балашов Фастенко Гаврилюк Улыбышев Тиханович Тихонова Мурашова планирование и ведение разбоев, диверсий, вооруженный мятеж, наркоторговля, растраты, предательство родины дизертирство убийства . * 3°E ***мальорка † ( 39°.5n )†*** * 2°.4Е ##париж † † ( paris † ) Sergeew † , Semёnow †, Уважаева козлитина ( =48°.9n +30m ) † †••••• ** Integral i=90° † ILS_2002 ( proton_250t_NDMG + 11C861 ) . + 100Mt * 2°E •••• Nantes † †•••• * 1°.4E ##### Тулуза † ( 43°.6n ) † #### цыганские выблядки * 0°.8E ••••Civaux_Station † †•••• ** 0°E => 4°W => 3°W: Meteosat_13 ( Geonawt_2, -3km => supersynchron, U.S.: 64723 ) 4°W+i, ( Rammstein ( majakowskij ) Mir_(paz)_ist_kalt ) Johannes_Bersch. i≈1° 01.Juli.2025 ..02.Juli2025 ..10.Juli2025 ..Dezember.2025 ..07.Januar_2026 ..14_Januar_2026 .. 2050 . AFETR . * 0°.8E ••••Grain_Station † †•••• * 0° ••† † † London † †•• * 0°.3W ##Валенсия † ## * 1°.5W ##Lids † ( Komarow, Makarewitsch, Taput', Selin ) † † †#### * 1°.5W ##Нант † †#### * 2°W ##Mantschester † ( Tschekin, Spirin, Leschnew, Ageew, Kuruschin, Smoljakowa, Meleschko, Molotow, Morozow, Kalatschewa, Krutow, Klimow † †## † * 2°.4W ••••Torness_Atom_Station † †•••• * -2°E ##### Birmingham † † #### * 3°W ••••Heysham_Station † † •••• * 4°W •••• Glasgow † † ••• == Нимкураи ғарбӣ == ** 0°.7W: Thor_7 ( Königreich Norwegen_1 ) , i=0°.0 , 26.April_2015 ..2025 ..2035 * 0°.8W => 147°E Тhor_3 † i=12° , >> †, [[Thor 5|Thor_5]] ( немчура_поганая_дизертирная_недобитки с жiдовскими звездачками ) , 0.0°i ILS_2008 250t_NDMG ., 6 ( Thor, опущенные_в_жопу_норвеги ) (Bagel) ** 1°.0W => 0°.95W Интелсат_10_02 ( Intelsat, Чур_КА_4 ) ( Thor_4 пиндосные_бляди с жижовскими звездачками ) , i=0°.0, ILS_2004 ( Протон_Москва 700тонн хим.оружия ) . * 1°.2W => 60°W => 73°W Skynet_4E † , i=12°, >> 1999 ..2025 † * 3°.4W => 128°E МетеоСат_8 † (MSG_1 †) † ( Meteosat † ) i=11° , >> † . Surinam . Augusto_2002 . * 3°.8W ===== LaSagra_Madrid, † 29.April_2025 † ===== * 4°W => 131°E Амос_2 † i=8° , >> † , ILS ( proton Москва баранов поповкин † 250t_NDMG ) , [[Amos 3]] ( жид_3 ) ( Amos ) i=0.0° , i≈0° ILS_2008 2008 ..2026 Senit_3SLB. * 5°W => 123°W Atlantic Bird_3 † ( eutelsat_5 †), >> i=6° † . * 7°W Нилсат † , >> †, 102_( Nilesat † ) † (Usamow) i≈8° >> † 2000. * 7°W => 39°E Atlantic_Bird_4A † ( Hot_Bird_10 † Eutelsat_3C † AB 4A † HB_10 † eutelsat 13D † eute_3c † ) ( sergeewa karelina kozlihina borisjuk korkunowa bikowa ), i≈2° >> †, 2009. france_jude †. ** 7°.3W: Atlantic_Bird_7 ( a.k.a. AB_7, Eutelsat_7WA ), i=0°, 2011 ..2025 .. Sea_Launch (Pacific_Ocean ). * 8°W => 41°E Atlantic_Bird_2 † ( Eutelsat_8 †, Eutelsat_12 † ), i=6° >> † france_2001 † S=14m^2 . * 9°W ====Cabo_Touriñán=== * 10°W HellaSSat_2 ( Yunanistan_1 ) (орбита типа tdrs), i=6°, 7° 2003 ..2025 AFETR . * 10°W <= 19°W <= 123°W Hylas_1 i=5° 2010 ..19_February_2026 .. A5 + Intelsat_17 . * 11°W: [[Экспресс АМ44|Экспресс_АМ44]] (лысая жидовская эсэсовская развалюха) ([[Экспресс (КА)|Ex_pre_SS]]) ( Tschetschnja 10^5† ) i=2°, i=3° S=26m^2 ILS (протон) , ссыльный полигон_4. 2009 ..2026 * 12°W WGS_9 ( 42075, USA_275 ) i=0°.0 AFETR_2017 * 12°.5W => 72°E Atlantic_Bird_1 † ( AB_1 †, Eutelsat_59 †, Eutelsat_36 †, Eutelsat_12 † ) i=7° , >> †. france †. * 12°.5W => 109°E Eutelsat_28B † , >> †, i≈4°, 5° . 2008 . france (с жiдовскими звездачками) . ** 13°W => 32°W => 40°W Horisont_30 ( 42 S=13 ) i=14° , Intersputnik_1994 . * 13°.3W => 56°W Gorisont_26 ( 37 ), i=14° S=8m^2 >> †. 1992. * 14°.0W [[Экспресс АМ8|Экспресс_AМ8]] EkspreSS Am8 ( Jugoslawija JuSSR ( Österreich ) 2*10^6† ) , i=0°.0 ILS . * 15°W => 112°W ТелСтар_12 † ( Telstar_12 †, a.k.a. Orion_2 † ( Rigel) ) i≈8° 1999 . >> † . Ariane . * 15°.5W => 18°W ИнмарСат_3_f2 ( Inmarsat ) , i=9° > † => reserve ILS Proton 250t NDMG . * 16°W: ====Canaris_Inselen ( La Loona (jAnus) )==== 3mal1, Andy_Borg (Wasilij_Wasiljewitsch), Madonna. ** DISCOWR ( L1 MKF_6 DDR+UdSSR ) 2015 ..2016 ..2017 . *** Imap ( L1 ) 23.September_2025 .. 22.Oktober_2025 ..November.2025 ..11February_2026. AFETR . 4LD +2 +F9 . ** Capstone 2022 ..2025 ..2026 Luna, RL. * 16°.4W [[Луч_5Б]] † ( Lutsch_5b brodskij lidowskij pawlenko skurskij ) ( орбита типа tdrs ), † i=10°, ILS_2012 Протон , 250 тонн НДМГ, поправь_намордник . * 18°W ===== Pointe des Almadies ===== * 21°.5W => 35°E NSS_7 † , i=9° S=14m^2 >> † . 2002. * 22°W nSS_14 (SES_4), i=0.0°, 2012 ( moskwa, koroljow, kamenewa ). * 24°W => 24°E => 111°E Космос_2379_(Cosmos) † (наклонная орбита), i=13°, S=28m^2 ILS_2001 (Lockheed ) + 11С861 (109°E). 09.January_2026. * 24°.5W => 137°W: Интелсат_905 † => SDS ( Intelsat ) ( орбита типа tdrs ), i=6°, >> ( Feb_11_2025 .. 14_May_2025 ) † => S=12m^2. Paris_Rammstein_Tuluza * 26°E: Электро_1 † ( 37344 ) i=9° S≈0m^2 (фикция) ILS_2011_20_Januar, > . † . Зенит_3SLB ( Ленинск , Казахстан, Грей Пайшер ) . *** 27°.5W => 104°W => 113°W => 117°W => 124°W => 133°W => 143°W=>153°W => 154°W=>167°W => 179°W=>149°E => 125°e+0.2i => 95°E => 74°E => 32°E=> 27°E+.3i => 6°E => 1°W, >> 6°\day => 29°W: Intelsat_901 † ( L. Worobjëwa ) ( орбита типа tdrs ) , i=0°, i=1° S=16m^2 June.2001 ..2025 ..April.2025 ..30.Juni2025 . 154°E => 33°W: +MEV_1 ( N.G.) i≈1°, i=0° ILS_2019 ( PROTON 250t NDMG ) . **** Mars_Odyssey † ( Br. Spears oops!... , Marte ) SequoiaCocos_Ares_Nord_pole + H2O April_2001 .. Oktober_2001 ..2025 D_II. **** Engineer_2020 † ..03.April.2021 ..18.Januar_2024 † Marte ( B.Egli tochter_paveak ) Atlas_5 RSFSR. * 29°W Telecom_2D † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), >> †, париж рамштайн тулуза. *** 29°.5W => 27°W => 31°W => 32°W Intelsat_904 (sds_NATO ) ( Kubasow Eliseew ронкин мудрецов музычук титов павленко ранько гаврилова колобанов лобан шапочкин† ковтун чекин белявский соловьев скурский красневская савина HP ) ( орбита типа tdrs ), i=6°, i≈7° 23.Februar_2002 .. 29.Juni2025 .. Oktober.2025 ..2025 ..14_Januar_2026 **** Kliper ( Alisa ) , ( Märzt_2025 ( Marte ) ..Dezember_2026 ( Die_Erde ) ..2029 ( Zena ) ..2030_Europa ( Zena ) ) . F_9 H , KSC , Florida . ***** Der_Mond ( 0.5°: from Earth ) 10.March_2026 0°: 02:30MSK (Moskau) >> . * 30°W Хиспасат (Hispasat), * 30°W Spainsat i=0.0° , i = 0° S=30m^2 2006 ..2025 .. 2026 + Eutelsat_9A † i=2°, >> (a.k.a. HB_7A † , Eutelsat_HB_13_E † ) † 164°E >> . ** 30°W => 33°E => 30°E <=> 31°E <=> 32°E+i0° <=> 38°E+0.3°i => 39°E => 39.5°E+0.3°i => 29°E-.3°i => 29°E + 0°0 : Spainsat_NG_1 ( вражеская жiдовская натовская блядь . уничтожить , сбить ) ( Tschicade ), i=2°, 1.6°, 1.3°, 1°, 87°E+0.9i, 0.8°i+59°E, 50°E-0.7°i, .5°, 30°E-0.4°i, 34°e+0.2°i, 33°e+0.1°I, i=0.0° . 30.Januar.2025 .. 31.Juli.2025 .. 29_september2025 .. 28_Nowember2025 ..12.Dezember_2025 ..17.Dezember_2025 ..25_Januar_2026 ..14_Februar_2026 ..2050 . *** 30°W Spainsat_NG_II ( Artamon, Mensk_2016_01_05 ) 22. =>23.Oktober_2025 ( PDT ) hmin=410km => 3100km => 4000km+16°_90°E ..i=15°+20°e ..04°E+15°i ..51°W+15°i (14.Februar_2026) .. 22.April_2026.. AFETR . * 34°.5W => 179°W Интелсат_903 ( Intelsat ) i=7°, S=29m^2 >> † ILS_2002 (Протон, 100Mt ) . * 35°W =====Ponta_do_Seixas==== * 35°.2 ••Natal † •• * 37°W => 11°E Galaxy_27 † ( Telstar7 † ) † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), i≈9°, 10° >> † , 1999 . * 37.5°W ТелСтар_11N ( Telstar ) (наклонная орбита), i=0°.0, ILS_2009 ( москва, краснознаменск ) Proton 250t NDMG . * 37°.5W NSS_10 (AMC_12 (a.k.a. General_1i) ), i=5°, i=6°, S=8m^2 2005 .. 2025 ILS ( PROTON ) , military_81 . ** iSS † 1998 ..2025 ( Integrated_truSS_Structures S0 ..S6 † P1 ..P6 ) 2000 ..2026 † *** ProgreSS ( mu_mu, FockeWulf, Zenit_sat. , =10Mt, bion ( holera ebola ku mazer antrax ) 700kg NDMG ) 194* ..1961 ..11.S_2025 summe=200шт +700senits . *** Space_Shuttle † ( Tschekin, Zelenschikow ) 1981 ..2011 † . **** NASA_Discovery (Prospekt des Kosmonauten ) . **** SS_Columbia † ( yude ) † 2005 †. **** SS_Challenger † ( Samanta_Smit † ) †. *** SojuS ( Focke_Wulf ) с сифозными обезьянками 1967 ..2025 160шт 300kg_NDMG *** Ci_gnus, 2013 .. *** Dragon, 2010 ..2020 † ..2026 ( SX (Boeing_Penny) ) * 40°.5W => 162°E nSS_806 † , >> † . ** 042°.3W => 16°E => 24°E: USA_170 27875 ( Mila_Paveak ( sea_launch ) Salaspils ) ( орбита типа tdrs ), i≈10°, 2004 ..2025 ..07.Januar_2026 ..10.Märzt_2026 AFETR_2003 Delta_IV_U.S. . *** WGS_F1 ( U.S.A._195 ) i=0° 2007 ..10_February_2026 AFETR * 44°W # Alcantara † ( украинские_террористы ) # † * 45°W => 43°W => 89°E => 60°W => 64°W => 98°W => 146°W => 121°E: Intelsat_11 (Paz_11), i≈2°, i=3°, >> † => reserve. 2007 ..15.Märzt_2025 ..05.September_2025 ..06.September_2025 ..06.Januar_2026 + Optus_D2 (fufel) 160°E, >>. paris_2007 †. ** 48°W: Italsat_1 † ( Italia_I ), i=15°†. * 46°W: TDRS_6 (U.S.:22314) i=14° S=27m^2 January_1993 ..2025 …24.January_2026 afetr ** 50°.0W => 65°E => 6°E => 39°W => 86°W => 10°E >>, Pan_Amerecas_9 † ( Intelsat_9 † , PAS_9 † , Paz_9 † , PAZ_23 † ), орбита типа tdrs , i=9°, i≈10° S=36m^2 28.Juli.2000 ..23.Januar_2024 ..03.June_2025 ..10.Juli_2025. †. Sea_Launch_LLC ( 154°W 0°N ). Merkulow_Alexandr_Wladimirowitsch. ** PAZ † † ( Kwant † , Kwant_2 † , Die_Natur † † ) ( KH † , La_CroSSe † , Arkon, Hubble † , ikonos † , eros, spot † ), 1986 ..23.Märzt.2001 † ( verbrannt ). ** Scott_Amundsen ( Annette Krause, Süsanna_Nett, N.A.Bej †, Rozhdestwin †, Fёdorow, branetz, bagautdinow, Legostaew †, uhanёwa, Kukuschkin, Waschurin †, A.Preil ). * 49°W TDRS_3 i=13° AFETR September_1988 .. 2026 ** 50°W Intelsat_902 ( орбита типа tdrs ), i=5°, i=6° S=14m^2 August_2001 ..2025 ..27_January_2026 ** Hera ( a.k.a. Zena, Atina )_2024 ( 12.Märtzt_2025 Marte ..Januar_2026 Diemorfius ) AFETR. F9 ( Zenit_UdSSR.mod ). * 051°.1W Bonum_1 † ( Hariton_ow P. S. Samoni ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) >> † afetr_1998. * 52°.3W => 37°W => 102°W TDRS_I † ( 9 U.S: 27389 ) † ( орбита типа tdrss ) ( battle_hymn ) , i≈11° i=12° , S=5m^2 >> † , AEFTR_2002 ..31_March_2026 ** WGS_F5 ( USA_243 , Anita&Alexandra_Hofmann 2024_My_Star ( alte_Kuh ) ) i=0.0° Delta_IV * 53°W •••• Guiana † немецкофашистские недобитки, жiды † A_4 † A_5† •••• * 56°W ••••• † Newfoundland † •••• * 58.0°W: Intelsat_21 (Galaxy_IIIC_tru : TBD) => sds ¡S=42m^2 i=0.0°, i=0°, i=0.°0 (Nimitz_rd., Ca. LLC) Sea_Launch.S.A ( Zürich, Bern ) ( 154°W 00°S +0m ), (Augusto_2002 SeaLaunch_LL(c) ) August_2012 ..August_2025 .. 07.Januar_2026 .. ** 59°W => 31°E: ExpreSS_A4 † ( 4A † ) † ( Expreso † ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), i=11° S=33m^2 , † >> ILS ( Протон, 700тонн химического оружия + наркота в цистернах ) *June_2002 ..2026, 10_июня . *** Amazonas_3 ( Asereje, + M. Paveak ), S=15m^2 i=0.0°, i=0° 61°W: 2013 ..2025 .. 07.Januar_2026 .. 2030. * 61.5°W EchoStar_3, >> †. * 63°W [[Telstar_14R]] i=0.0° ILS_2011. S=13m^2. * 63°W ===== EEZ( Ost )_US === * 63°.2W => 107°W Intelsat_12 † ( PAS_12 † ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) i=8° Paz_12 † , >> †. paris_2000 . * 65°W => 153°E Intelsat_805 † ( орбита типа tdrs с дрейфом ) , i≈7°, i=8° >> † S=13m^2 , AFETR_1998 . * 65°W Brasilsat_B2 †, >> †. * 70°W Brasilsat_B4 † , >> †. + nilesat_102 † , >> †. * 71°W => 12°W nAhuel_1 † , >> i=12° † . * 71°W: ====Boston † †==== * 71.8°W Arsat_1 ( WDR ) i=0.0°, + => Intelsat_30 95°W i=0.0°. 2014 KZ_Surinam. * 72°.5W => 5°E DirecTV_1R † ( Kriwencow , Beljawskij , Blagow , Tscherlenjak) , >> i=11° † . 1999_Sea_Launch (pacific_ocean) † S=4m^2 . * 72°.6W Astra_2C † ( орбита типа tdrs ), >> ILS ( Proton 250t NDMG_Lockheed, Москва ) † . * 72°.7W [[Nimiq_5]] ( 35873 ) , i=0° , i=0°.0 ILS ( PROTON_250тонн химического оружия ) 2009 ..2025 breeze_ndmg * 74°W ###†montreal † #### * 74°W => 14°W SBS_6 (U.S.: 20872) † i=13° S=25m^2 , >> † . 1990 . * 74°W #### † New_York † † † † ##### † . *** 74°W: Amazonas_4A ( Chili_2014, M=8.2,+7.6, +Californija ), i=0.0°, i=0° 2014 ..2025 ..2035. * 74°.9W Galaxy_9 †, i=11°, >> †, AFETR_1996. * 75°W Brasilsat_B1 †, >> † . * 75°W ••••Филадельфия † †•••• * 76°W ## Ottawa † †## * 76°.8W => 81°W Galaxy_4R † ( наклонная орбита ) , i=12° , i=13° >> † , April.2000 . * 77°W EchoStar_4 †, 1998 >> † ILS. * 79°W ### toronto † † #### * 77°W #### † Washington † † † † #### † * 79°W => 40°E Americom_5 † ( GE_5 † ) ( Эквадор_2023 ..2025 M≈7*3 † ) , i=11° S=9m^2 >> † . * 79°W Satcom_C3 †, >> †. 1992. ** 81°W: Arsat_2 ( U.S.: 40941 A.M.Kaufman, Dont_ cry, Argentina.. ), i=0.0°, 2015 ..2025 ..2026 ..2040 * 79°.5W ••••Панамский канал † †•••• * 80°.5W #####AFETR( 28.5°N ) † A_5 † Delta_IV † F9 SLS##### to: paris =15min. 100Mt + COVID . * 81°W DirecTV_7S † ( Jim_ Maser ) † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), i=4°, 2004, >>, † Sea_Launch LL(c) . * 81°.4E ••••Orlando †•••• ** Star_Link, =8000= ( =5Geo.Sats. , 2025: 7500, 2026: 8000= . ) , 2018 ..2025 . © Dworzhak_Hofmann , 2015 . F9 ( Zenit_mod . ) . *** StarLink +1500Sats . ( 2025: minus500, 2026: +0 Satz., February_2026: +140= , Märzt_2026: +500 (Summe=10000=) , +600 (10000+) : April_2026 ) ( +1Geo.Sat. , +2Geo.Sat. , verdammt Intelsat_10 † ( movers reserve => † ) , Intelsat_17 => sds (2025) , Intelsat11 ( movers reserve ) ) , Intelsat_15 => SDS ( 2025 ) , Intelsat_6 † , Sigrig&Marina , 2025 ..26.Februar_2026 ..27_März_2026 * 83°W ====Windsor † †==== * 82°W => 109.5°W Nimiq_2 ( Canada_1 холоп_латиносов ), i=8°.5 i=9°, ILS ( Москва, СССР, Протон 700тонн хим.оружия ) 2002 ..2025 , Nimiq_3 † (холоп_латиносов †) 12° >> † ( DirecTV_3 † ) . * 82°W ••••Conesville 2GW•••• ** 82°W nimiq_4 i=0°.0 ILS_2008 ( proton_udssr 250t NDMG ) . * 83°W: ****Detrojt† Atens Brejdenton Gejnswill † dirborn † *** * 83°W => 154°W †AMC_18 † >> † i≈2° 2006 ..November.2023 ..17.March_2026 . * 84°W Brasilsat_B3 †, 1998 >> †. * 85°W => 133°E XM_1 (U.S.: 26761) † , >> † i=9° . Sea Launch_LLX S=25m^2 . 08.May_2001 . ** => 99°E XM_2 (U.S.: 26724) † ( Schumilin †, Gudilin †, Filin †, Aliew ), Мешков_алексей >> i=9° † Sea_Launch_LLC_March_2001 † S=25m^2 . * 085°.1W <=> 86°W <=> 81°W <=> 76°W <=> 72°W <=> 68°W <=> 65°W => 178°W + 0.1°i => 176°E => 148°E+0.2°i => 144°E => 142°E => 138°E => 133°E => 112°E => 95°E => 90°E => 88°E => 80°E+.2°i => 77°E => 71°E => 64°E (workuta) => 52°E. => 46°E => 22°E => 3°W => 40°W => 45°W => 50°W => 55°W => 60°W => 65°W => 70°W => 75°W => 89°W+0°.3i => 96°W => 97°W ==> 113°W => 116°W => 121°W => 131°W+0°.3i † : XM_3 † (U.S.: 28626 Rhythm † ) † , i=0°, i=0.0°, i=0°.3 S=14m^2 Alexandra Mart_2005 .. September_2025 .. 22.Oktober_2025 .. 28.Nowember_2025 ..06Dezember_2025 ..26.Dezember_2025 ..01.Januar_2026 ..06.Januar_2026 ..16_Januar_2026 ..21.Januar_2026 ..24_Januar_2026 ..29.Januar_2026 ..30_January_2026 ..31.Januar_2026 ..02_February_2026 † ..24_March_2026 (i=.4°+10°W) >> S=14m^2 ., Sea_Launch ( LL (c) ) † , Senit_3SL ( 154°W 0°N ) . + SiriUS_3 30.Nowember_2000. *** 85°.2W: XM_9 (Wera) , i=0°.0, 05.Dezember2024 ..20.Dezember_2024 ( 88°W ) ..21_January_2025 ..09_February_2026 ..2050. AFETR . *** 85°W => 120.5°W => 118°W => 116°W: XM_10 ( U.S.stRat.Com.: 64290 ) i=0.0° ( Tat'jana ) 06.Juni.2025 ..23.June.2025 .. 01.August_2025 ..Nowember.2025 ..25_January_2026 ..2050. AFETR military_PAFB, LC_40 , 108°W-0.3°i , 0.1° 121°W. * 86°W ####Nikaragua † †#### * 86°W •••• Indianapolis † •••• ** 87°W => 72°W: Americom_3 (GE_3) i=7°, AFETR 04.September_1997 ..05.September_2025 * 87°.2W [[Тупак Катари (спутник)|Тупак_Катари]] ( Sinjawin † , фастенко, шапочкин † , павленко ) . * 87°W SeS_2 2011 ..2026 * 88°W === Chicago, U.S.Con. † †=== * 88°W => 102°W Gorisont_32 ( 44 ) ( Stiele_Nacht ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) i=14° 1996_протон_к ( schiekelsgrubber_moskau ). * 89°W •••• †Byron_Station † ††•••• *** 89°W => 88°.7W => 68°W => 62°W => 60°W => 59°W => 57°W => 56°W => 54°W => 53°W => 51°W => 49°W ==> 47°W => 39°W => 37°W => 35°W => 27°W ( 5°W ) : Intelsat_Americas_8 + 0 . ( a.k.a. Galaxy_28 , Natali.Wil'jams_Intelsat ) , i=2°, i=3° S=17m^2 2*.June_2005 .. 2025 .. 14_Januar_2026 ..21.Januar_2026 ..23.Januar_2026 .. 24.Januar_2026 ..31_January_2026 ..19.Februar_2026 ..28.März_2026 ..(08_Märzt_2026) Sea_Launch_LLC ( 0°N 154°W ) . С.Ковалевская , Чёбышев . *** 89.5°W => 75.2°W: GOES_U (DemetriUS Wjetnam_1975 4*10^6† ), i=0.0°, 2*.June_2024 ..2025 .. AFETR. * 90°W: ****Galapagos_Inseln_+5°***** * 90°W #### New_Orleans † †#### * 090°.3W => 68°E Estrela_du_Sol (U.S.:28137) † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ) a.k.a. Telstar_14 , >> † . Sea Launch_LL_January_2004 S=13m^2 . † * 91°W ••••Muscatine•••• * 91°W Nimiq_1 †, >> †, ILS, 250t NDMG. ** 91°W: Intelsat_40E ( Iwon_Morris ) i=0°.0 April.2023 ..2025 ..09_February_2026 ..2043 AFETR . * 91°.1W Nimiq_6 ( Canada NATO ), i=0°.0 S = 26 m^2 ILS ( PROTON, 250t NDMG ) 2012. 2012 ..2026 . * 93°W => 11°W Galaxy_26 † i=11° , >> † , ILS_1999 Proton 250t_NDMG . * 93°W •••• Sain_Paul † †•••• * 93°.1W Galaxy_1 † ( орбита типа tdrs ) † , >> † , i≈6°, 1999 . * 93°.2W •••• Minneapolis † †••• * 94°.5W ==== Kanzas ==== *** 095°.1W => 95°W: Galaxy_3C (97) , i=3° , S=36m^2 , 15.Juni_2002 .. 2025 .. Sea_Launch_LL(c), ( 154°W 0°S ) . ** 95°W: Horisont_29 ( 41, Horizont ), i=14°, Intersputnik_1993. * 96°W Echostar_4 (орбита типа tdrs, c дрейфом), >> †, ILS 1998 . * 96°W => 86°.2W Sirius_FM_5 i=0.0° proton moskau, 700t hemical, 100Mt 2009 ..2025 .. ILS. * 96°.7W ••••Lincoln•••• * 97°W => 58°W Galaxy_25 † ( a.k.a. Telstar_5 † ) i=7° , 1997 >> † . ILS 700t NDMG Протон Москва оружие химическое . * 95°.4W #### † Houston † ( 29°.8n +100m ) #### ** 97°.0W Galaxy_19 ( Intelsat19 ), i=0°.0, i=0° S = 16m^2 Sea_Launch 2008 . Спижженный_жидами_коммуняками_дизертирами_шайкой_шпионов Senit_3SL + Boeing ( Лабинова Крохина Грей Анева Буров Жаткина Староверов Корепанова Орешкин Игнатиева Колосанов Бродский Лидовский Грибачов Павленко Кравченко Вишняков Зеленщиков Панарин Юрченко Чекин Хватов Вахрамов Якимов Стрекалов † Легостаев † ) . * 97°W => 51°E EKS_press_AM3 † i=7° ( орбита типа TDRS, с дрейфом ) , >> † , ILS_2005 ( Lockheed_Energija ) . * 98°W •• Austin † † † † •• *** 115°W => 118°W => 118°E: Raduga_17 ( Tschernobil'_26.April_1986 † ) Regen_Bogen , i=10°, 1986 ..2025 ..02_April_2026 **** Lunohod_1 ( Луна,USSR ) ***** Luna_27 (Луна, ) 2029 **** Lunohod_2 ( Луна, USSR ) ***** Luna_27Б ( Луна, ) 2030.. * 97°.5W == chrisri_corp. † † † † † 2024 ..2025 † † † † † †. == Tschertok . * 98°.9W •••• Сан_Антонио † †•••• *** 99°.0W: Galaxy_16, i=0.0°, Sea_Launch_2006 . Juni_2006 ..31.Januar_2026 .. * 99°.2W SPACEWAY_2 † , >> †, i≈4°. 2005. ** 99°.2W DirecTV_11, i=0.0°, 2008 ..2025.. Sea_Launch. ** 102°.8W ==> 170°W =>171°W => 113°E => 139°W => 118°W [[DirecTV_10]] ( Gorizont_USSR Motorola ) i=0° S=10m^2 ILS Juli_2007 ..11.February_2026 ..12.Februar_2026 ..23.Febrero_2026 ..28_March_2026 ..1_April_2026 ( Oligofren_Day ) . * 102.76°W DirecTV_12 i=0.0° ILS_2009 Proton 250t NDMG. * 103°.6W => 146°E Intelsat_603 † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), >> † i=14°, AFETR_1990 † S=8m^2 . * 105°W => 110°E GE2 † ( † Americom_2 † ) ( орбита типа tdrs , c дрейфом ) i=11° , S=28m^2 >> † . ** 106°.5 ====White_Sands ( Sea_Launch: TdrSS+Intelsat )===== * 107°W => 64°E Anik_F1 † ( вражеское_быдло_ссыкливо_тупое_террористы † ) , >> i=5° , † 2000 † france S=21m^2 † . ** 107°.3W: Anik_G1 ( NATO Canada ) , ILS , ( Москва, PROTON 250t NDMG ) 2013 . ** 107°.2W Anik_F1R i≈4° ( Canada_NATO , холоп_латиносов Cambodzha_3*10^6† ) , ILS ( Proton 100Mt, 250t NDMG ) . * 108°W: Italsat_2 † ( Italija_II ), i=14°, 1996. ** 108°.4W => 118°W => 126°W => 128°W ==> 136°W => 138°W => 143°W => 161°W => 170°W GOES_14 => reserve i=1° S=13m^2 AFETR_2009 . 2009 .. 2025 ..07.Januar_2026 ..24_Januar_2026 ..08.Märzt_2026 ..24_March_2026 ** 110.0°W => 110.2°W: Echostar_X (Grecee_2025 300*M4.5..5.3=M9.8 + M=6.2 ). Sea_Launch (UN_U.S.), WAZ21099_B338PC. I=0.0°, i=0° Feb.2005 ..2025.. ** 110°W: Echostar_XI (E. Gray, Sirija_2025 6*10^5†) смерть_легавым_от_ножа!, i=0.0°, i=0° type Horizont, 2008 .. 2025.. Sea_Launch . * 111°W ====Тусон==== * 113°W Amazonas † ( 28393 ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) i≈8°, i=9° >> † ILS_2004 ( proton 250t NDMG быдло_мексиканское ) . * 112°W ••• Phoenix † † ••• * 113°W ••••Palo_Verde Station † † •••• * 113°W SatMex_6 † ( Eutelsat_113WA † ) , >> †. 2006 A5 †. ** Skynet_4A †, >> †. AFETR. ** Skynet 4B †, >> †. ** Skynet_4D †, >> †. AFETR. ** Skynet_4E † , >> †. ** Skynet_4F † , >> †. ** Telecom_2A † ( sIrackUSe_2 † ) †. ** Telecom_2B † ( sirakuse_2 † ) † >> † . ** Telecon_1A † ( sIRAKuse_1 † ) † . ** Telecon_1C † ( † ciganien, syracuse_1 † ) † >> † . * 113°W ## Edmonton † †## * 115°W SatMex_5 , >> †. ** NATO_4A † , >> † . AFETR . ** NATO_4B † , >> † . AFETR . * 114°W: ## Calgary † † † † ## * 115°W SatMex_4, >> †. ** Surveyor_5 Moon atlas † *** Rtemist_2 † 07_Февраля_2026 => 03.Märzt_2026 => 07.Märzt_2026 => 01_April_2026 => TBD => 02.April_2026 (MSK) . ** Surveyor_7 Moon atlas † *** Rtemist_3 † * 115°W XM_2 † , >> †. Märzt_2001 . Sea_Launch . * 115°W XM_4 † , >> †. * 117°W SatMex_8, fufel, ILS †. Proton 250тонн НДМГ. * 117°W ===== † Goldstone, DSN 70m 34m ======== * 118°W ==== † LAX ( Boeing_767, X37B ) M=8+ †==== * 118°W •••• Los_Angeles ( Torrance † Hollywood Long Beach † ) ••• ** Sirius ( Star, -11°, >> 15°/Hr, t≈9Y. ). * 118°.4W ••••Catalina_Insel•••• ** 118°.7W: Anik_F3 i≈1° ( Canada_Sudan_2005 2*10^6† вражеское_быдло_зассанка ) , ILS ( proton , 250 тонн НДМГ хим.оружие ) 2007 ..2025 ** 118°W <=> 154°W: ====Sea_Launch††_Comander====( 2000 ..2014 † ) . * 129°W: <= 130°W+0°i <= 10°i+174°E: Echostar_XXV ( Britney_Eugen_der_von_Türmer_la_Marija) i=0° 09_March_2026 => 10.Märzt_2026 .. 19.March_2026 ..24_March_2026 ..29.März_2026 ..25_September_2026 F9 , CC . **** 121°W => 146°W => 150°W => 154°W => 157°W => 164°W => 177°E => 170°E=>163°E => 157°E => 146°E => 132°E => 118°E => 111°E => 107°E => 93°E=>89°E => 85°E => 80°E => 72°E=>67°E => 57°E => 43°E => 41°E => 37.87°E (08.Августа_2025 ) => 34°E => 20°E => 9°E => 4°E=>5°W => 20°W => 54°W (28.August_2025 ) => 65°W => 67°W => 071°W => 75°W => 2°W: >> Echostar_IX ( a.k.a. Galaxy_23 DDR†_1989 10^7† ) , i=2°, S = 37 m^2 08.August.2003 ..01.Juni.2025 ..08.August_2025 ..02_April_2026 >> † i=3° S=37m^2 . Sea_Launch ( 154°W 0°S ) . * 120°W °°°°°Byrd_Antarcktida (80°S) °°°°° * 122°W •••••EEZ_US•••••• * 122°W ##Сиетл † (жiды на выселках) † †## * 123°W => 30°W Galaxy_10R † ( repeat ), i=12°, >> †. 2000 . * 123°W USA_246 ( AEHF_3 ) i=5° 2013 Atlas_5 USSR спижженный + LM AFETR . * 123°W ## Vancouver † † #### ** 123°.0W Galaxy_18 i=0.0° S=22m^2 Mai_2008 ..2025 ..2026 Sea_Launch_s.a. ( притворное банкротство ) ( 154°W 00°S ). * 125°W: Echostar_IIX † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), i≈8°, >> , † Augusto.2002 ILS Proton ( 11C861_mod_DM3 ) 250t UDMH , † . **** 127°.0W => 150°W: Galaxy_13 ( Германия_1945 7*10^7†, Jella_Haasen ( Alentowa† ) ) ( a.k.a.Horizons_1 ), i=0°, i≈0°, i≈1°, i=1°. 01.Oktober.2003 ..10.Oktober_2023 ..20.Nowember_2023 ..2025 ..07.Januar_2026 Sea_Launch_LL(c) ( 154°W 0°N +0m ). ***** New_Horizons ( Pluto, Sedna ( SEPG † ) ), 2006 ..2024. ***** Dragonfly ( Saturn ), 2028.. FH9. ****** Wojadzher_2, 1981_Saturn. * 127°E: Galaxy_37 => SDS_military_2025 (aka Horizons_4 ) August_2023 ..2025 ..2026 ..2043 . i=0.0° AFETR . * 131°.0W => 111°W: Americom_11 ( aka AMC_11, aka GE11 ), i=0.0°, i=0° S=22m^2 ( The Climb a.k.a Bonnie_Tyler Total Eclipse ) AFETR. 2004 ..31.January_2026 * 132°W *******Ketchikan** * 133°W => 7°E Intelsat_705 † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) , i=12° >> † S=12m^2 . * 133°W => 153°W Express_AM22 † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) , i=8° S=8m^2 >> † , ILS_2003 Proton_NDMG . полигон ссыльный 4 . * 133°W => 41°W [[Galaxy-15 (КА)|Galaxy_15]] † , i≈2°, i=3° , >> † 2005 . france † . * 134°.5W ==Джуно (Аляска)==== * 135°W Americom_10 † ( Ge_10 † ), >> †. AFETR. ** 138°W <=> 145°W Echostar_2 † , i=11°, 12° 1996. S=20m^2. ** WGS_F6 ( USA_244, Alexandra_Hofmann 2023 Grün ( kastriertes_Eber ) ) i=0°.0 Delta_IV † 08.August_2013 ..Dezember2025 ..10_Februar_2026 ..2033 * 139°W Americom_8 † , i=5°, >> †. 2000. *** 139.0°W => 135°W: Americom_6 (AMC_6) (GE_6 U.S.:26580 alexandrow solowjew semenow ) ( Stefanie_Gwen ), i=0.0°, i=0° 21.Oktober_2000 ..08.August_2025 ..28.August_2025 ..Januar2026 .. ILS ( Proton_11S861DM3 250t NDMG ) , Military_81 . **** Gnetz. * 143°W => 175°W => 65°W : ExpreSS_AM11 † ( орбита типа tdrs , c дрейфом ) , i≈12° , 13° S=13m^2 >> † , ILS_2004 ( Москва , королев , Протон хим.оружие 700тонн ) . * 143.1°W Hispasat_1D † ( орбита типа tdrs ) >> † AFETR_2002. * 145°W Hispasat_1C † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ) †, >> †. * 146°W => 131°W => 111°W AMC_11 (Ge_11) i=0°.0 2004 ..17.Januar_2023 ..2025 ..09.Januar_2026 AFETR. * 148°W Радуга_1_6 ( Globus ) ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), i=14°, >> 2001 ILS † Proton 250t NDMG . * 150°W ••Анкоридж ( жидовский прыщ размазанный ) †## * 151°E •••• Sydney † •••• * 155°E •••••Gawaji •••• ** 157°W: ==== Christmas_Island 1..3Mt 1 ..3Mt ..4Mt ..8Mt ( Bighorn (Trembita) ) ======= * 160°W Sea_Launch_Demo , i≈2°, Hmin=650km. S=6m^2, Märzt_1999 ..2026 + 11S861_SL+Boeing (170°E i≈1° S=22m^2) Sea_Launch 154°W 0°S. ** 167°W: TDRS_5 ( Fuck_You.=Göhte_Institut= ) i=14° S=21m^2 August.1991 ..21_Januar_2026 *** 167°W => 114°E=> 107°E => 96°E => 93°E => 90°E => 88°E => 86°E => 85°E: TDRS_8 ( The_Cardigans , N.Skrjabina ), i=12°, 30.June_2000 .. 01.Maj_2025 .. 16.Juli2025 ..2025 AFETR. * 168°W ====Cape_Prince=== * 171.3°W => 146°W=> 142°W => 139°W => 136°W => 133°W => 129°W => 126°W=>124°W => 122°W => 116°W => 109°W=>106°W=>100°W=>93°W => 75°W=>71°W=>67°W => 53°W => 49°W+9.4i => 70°W =>81°W+9.4°i => 93°W => 103°W => 120°W=>131°W+9.5°i => 124°E => 113°E => 63°E => 30°E => 119°W †: TDRS_10 † ( J ) † >> † => reserve => † (Sweetlana) (орбита типа tdrss), S=5m^2 2002 ..08.Märzt_2025 ..10.Juni.2025 .. 14.Juli_2025 ..05.August2025.. 05.September_2025 .. 12.Oktober_2025 . † . i=10°.2, 10°, 9.8°, 9.7°, 9.5°, i=9.4°, 9°.3, 9.5°I, 9.6°i , i=10° . AFETR . 09.Märzt_2026 *** 174°W: TDRS_11 ( Ken ) , i=3°, 31.Januar_2013 .. 2025 ..31.January_2026 * 175°E #### Wellington † † ### * 175°W => 119°W => 31°E Raduga_1_8 † ( Globus ) (клопус) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) , i=11° , i=12° 2009 , ILS † ( казахстын ( kz ) 250t NDMG байконыр) S=16m^2 . * 177°W => 24°E nSS_5 † , ( Spirin, s.Sergeew, Krutow ), >> i=9° † . * 177°W (-3i°E)[[Ямал-300К]] Jamal (fufel) ( korea_1953 4*10^6† ) . * 178°E #### Spaceport † † ## * 179°E ••••Kanikin 5Mt (M=7)•••• * 175°E (-5°W) WGS_F7 ( Anita_Hofmann 2024 Voll_auf_Schlager fufel) i=0°.0 2015 . == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.satbeams.com/footprints Карты покрытий спутников на Satbeams]{{ref-en}} * [https://web.archive.org/web/20090104221601/http://www.us.tomsk.ru/sat.php?p=4 Расчет угловых координат наведения антенны на спутник], <!-- *[http://www.satinternet.ru/sat.htm Основные понятия и параметры по теме], 404 05.06.2009 --> * [http://www.astronomy.domachevo.com/satellites-geostationary001.htm Геостационарные спутники в любительские телескопы (астрономия)]. [[Гурӯҳ:Моҳвораҳои алоқа| ]] [[Гурӯҳ:Моҳвораҳои геостатсионарии Заминӣ]] 4geq0muhhgu98krkurbo0krhj0ds5dj 1463435 1463413 2026-04-06T16:56:26Z ~2026-21152-53 120665 /* Нимкураи шарқӣ */ 1463435 wikitext text/x-wiki '''Феҳристи [[моҳвора]]ҳои геостатсионарӣ''' бо хатти тағйири санаи (вақти) байналмилалӣ оғоз ва ба анҷом мерасад. Моҳвораҳои геостатсионарӣ бевосита дар болои хати экваторӣ ҷойгир шудаанд. Барои мушоҳида аз истгоҳи статсионарии рӯизаминӣ радифи геостатсионарӣ гуё дар як нуқтаи осмон овезон шуда, мавқеи худро вобаста ба вақт, рӯз ва фасли сол тағйир надодааст. Агар моҳвораҳои геостатсионарӣ мисли Моҳ дар осмон намоён мебуданд, он гоҳ каҷ бо мадори геостатсионарӣ барои ин минтақа мувофиқат мекард. Дар мадори геостатсионарӣ феҳристҳои объектҳои суст мавҷуданд. == Нимкураи шарқӣ == ** -30°E: Galaxy_13 i≈0° Sea_Launch Oktober.2003 ..2025.. + 11C861_SL i≈1°. * 180°.0E: (О) [[Intelsat_18]] ( Iwanuschki_Int. пьяный_виннипух_дубак январь ), i=0.0° ILS_2011 ( Москва, РСФСР ) . Senit_3SLB NDMG 2011 ..2026 * 179°.6E [[Inmarsat]] 5_F3 i=0.0° ILS_2015 ( москва химки воронеж салават протон 250t НДМГ ) ** 178°.2E => 62°W => 122°W [[Inmarsat]]_3_F3 ( N. Iwleewa ), i=10°, S=28m^2, > † => reserve . AFETR . 1996 .. * 174°.5 ••Окленд † †•• * 172°E => 174°E: GE_23 ( [[Eutelsat]]_172A, Eutelsat_174A ) i≈3°, 4° байконур протон 700тонн хим.оружия ILS_2005 . * 172°.6E ##Крайсчерч † †## * 171°E => 124°W [[Тяньлянь-1|Tianlian_1-02]] † i=5° , >> † 2011 .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37737|title=Track TIANLIAN 1-02 at 171.0°E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305115838/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37737}}</ref> * 170°.5E ##†Данидин † †## * 169°E => 1°W [[:en:Intelsat 8|Интелсат_8 † (Intelsat)]] ( бывш. PAS_8 † (PAZ_8) † ) , >> † ils . Proton , Moscow 250t UDMH . * 167°E *** 166°.0E: [[Интелсат_19]] => SDS_2025 .. ( Intelsat)_19 ( Covid_19 3*10^7†, 2026: 4*10^7† ), i=0°.0, 2012 ..2025 ..2026 Sea_Launch (154°W 0°N ) . **** 166°Е: Электро_4 i=0° ILS_2023 ..08.Mart_2023 ..2025 .. ( Lockheed: Moskau, Mitischi ) 250t NDMG Турция†††† бирма† эквадор† новая_зеландия† аляска† греция†† цыгане† жиды† ( 2*10^6† ) 250t NDMG . * 164°E => 169°E Optus_B3 † , >> i=12° † . , Optus 10<ref name=autogenerated1>{{Статья|заглавие=Optus (satellite)|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Optus_(satellite)&oldid=699436186|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 163°.5E [[Ямал_202]] ( Беленов † Розанов† ) † фуфел, ИЛС_2003, Протон 700тонн хемикалий Локхеед_Энергия † . * 162°E ====Enewetak 9Mt ..10Mt ..15Mt==== * 162°E => 51°W Superbird_B2 † ( superbird_4 † , † hugges_601 † jcsat † ) i≈7° i=8° >> † . гкц S=25m^2 . * 160°E Optus_D1<ref name=autogenerated1 /> S≈0m^2 (tufta) i=3°, [[Бэйдоу|Beidou]]_G4 i≈3° 2010. * 160°E Telecom_2C † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) >> † 1995. *** 159.0°E: [[ABS_6]] (U.S.:25924)<ref>{{Cite web|url=http://www.lyngsat.com/ABS-6.html|title=ABS 6 at 159.0°E - LyngSat|publisher=www.lyngsat.com|accessdate=2016-03-01}}</ref> i=0°, 26.September_1999..Nowember_1999..September_2025..2026 ILS (Proton_11C861DM3) 250t NDMG . * 157°.2W => 179°W Intelsat_1R † ( PAS_1R † paz_1r † ) ( орбита типа tdrs ), i≈8° S = 25m^2 >> † . ariane . 2000 . * 157°E [[Intelsat]]_5 † ( PAZ_5 †, мир_5 † ) >> † ils1997 28.August.<ref>{{Cite web|url=http://www.intelsat.com/fleetmaps/|title=Intelsat Coverage Maps|publisher=www.intelsat.com|accessdate=2016-03-01}}</ref> * 156°E Optus_C1 i=6° 2003 ..2025 , D3_optus i=0°, i=1° August_2009 ..2025.. * 155°.0E TXJSSY-1 * 154°E => 96°W JCSAT_2A † ( JCSat_8 † ) france_2002 , >> † i=8° s=25m^2 . * 152°E Optus_D2 ( fufel ) i≈2° * 151°E ••••Magadan волчков•••• * 150°.5E => 58°E [[Asiasat]]_3S † Korolёw_S † >> † ILS i=10° .<ref>{{Cite web|url=http://sattvinfo.net/beam.php?b=asiasat3s|title=Карта покрытия AsiaSat 3S - 105.5 East, Карты покрытия - спутник AsiaSat 3S, позиция 105.5 градусов East, спутника AsiaSat 3S, 105.5E|publisher=sattvinfo.net|accessdate=2016-03-01}}</ref> * 150°E => 93°W JCSAT_1B † ( JCSat_5 † ) , i=11° >> france_1997 † S=25m^2 . * 149°.8E WGS_8 ( 41879 USA_272 ) i=0.0° AFETR_2016 * 149°E =====Canberra_DSN===== * 148°E => 34°E Africasat_2 † (U.S.: 24653) i=12° >> S=25m^2 1996_france a.k.a. Measat_2 , † .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?24653|title=AFRICASAT-2 (MEASAT-2) 147.8E 170 hour predicted satellite tracking data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305113613/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?24653}}</ref> * 146,0°E PALAPA C2<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?23864|title=Track PALAPA C2 at 146.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305115737/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?23864}}</ref> * 145°.7E => 66°W ETS_8 † ( KIKU_8 † ) i=11° Japan2006 Tanegaschima >> † .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29656|title=Track KIKU-8 (ETS-VIII) at 145.7E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305124802/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29656}}</ref> * 145°E => 1°W Eutelsat_36A † ( орбита типа tdrs , с дрейфом ) AFETR † . * 145°E [[Химавари (спутники)|MTSAT_2 † ( Himawari_7 † )]]<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28937|title=Track HIMAWARI-7 (MTSAT-2) at 145.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305131025/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28937}}</ref> >> †., i=5°, Japan_2006. ** 145°E Horisont_27 (38, S=5), i=14° , Intersputnik_1992 . * 144°E Superbird_C2 i≈2°, S=13m^2 2008 ..2026 ** 144°E Kirameki_3 ( Sun K.Tomita, Hiroschima_06.08.1945 15kT air ), i=0.0°, Nowember_2024 ..August.2025 ..2050. *** Escapade ( Ares ) Br. Spears circUS ( a.k.a. Polina_Gagarina ) Juli.2025 => 13.Nowember_2025 .. L2 ( Februar_2026 ) .. ARES (2027) CSFS. N.G. * 143°.5E => 178.2°E [[Inmarsat]]_4_F1 , i≈5°, AFETR_2005. * 143°E => 7°W => 4°W WINDS † ( KIZUNA )<ref>{{Статья|заглавие=WINDS|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=WINDS&oldid=614664760|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> i≈8°, > † 2008. * 142°E Apstar_9 (fufel)<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40982|title=Track APSTAR 9 at 142.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305125821/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40982}}</ref> * 141°.5E => 116°E Apstar_9A † ( Chinasat_5A † i=9° )<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?25354|title=Track CHINASAT 5A (ZX 5A) at 141.5E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305111654/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?25354}}</ref> , >> † . * 140,7°E [[Химавари-8|Himawari 8]]<ref>{{Статья|заглавие=Himawari 8|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Himawari_8&oldid=704736785|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 140,3°E Sky Muster<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40940|title=Track SKY MUSTER (NBN1A) at 140.3E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305124800/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40940}}</ref> * 140,0°E => 140.5°E [[Beidou]] G1<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?36287|title=Track BEIDOU G1 at 140.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305125916/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?36287}}</ref> i≈3° 2010. * 140°E #### Tokio † † † † #### * 140.0°E [[Экспресс АМ5|Экспресс_АМ5]], [[Экспресс АТ2|Экспресс-AT2]] ([[Экспресс (КА)|Express]]) * 140°E •••• Yokohama † † •••• ** 138°E Apstar_5 † ( Telstar_18 † ), >> † .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28364|title=Track APSTAR 5 (TELSTAR 18) at 138.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305121733/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28364}}</ref> i=6°, Sea_Launch NDMG ( 154°W 00°S ) . * 136°E => 71°E N_STAR_C † , >> i=11° †<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?27461|title=Track N-STAR C at 136.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305131323/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?27461}}</ref> * 134°E => 100°E Apstar_6 † ( China_6 † ) i=7° >> † 2005 ( формоза_2024 † ) .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?28638|title=APSTAR 6 134.0E 170 hour predicted satellite tracking data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305151516/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?28638}}</ref> *** JCSAT_9 ( Fukuschima_2011_11_Märzt , † M=9 + Amaterasu ) , i=0.0° , i≈1° 12.April_2006 ..2025 .. 24.Februar_2026 Sea_Launch ( LLc ) ( 154°W 0°S ) SLComander . * 133°E ## Биробиджан † †# * 132°E ### Hiroschima † † #### * 132.0°E [[Vinasat_1]] i=0° 2008., JCSAT_5A (JCSAT_9)<ref>{{Статья|заглавие=JCSAT-5A|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=JCSAT-5A&oldid=634061633|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 131.8°E => 131.9°E [[Vinasat_2]] (Wena_sat_2), i=0.0° * 131°E: •••••Sea_Launch_Comander ( sElena, Kwant, Inmarsat, BR_9 ) <= Los_Angeles_Nimitz W. Panarin, Rolschikow, Balaschow_A., Anёwa, epihin , Obidenow, muraschowa_sm, Kolokol'cew_W_A., Tschekin_N.I., Putin_W.W., Gundjaew W. ( Patriarh_kiril ), Zaharowa_M_W, Spirin, Ternowoj, Gagarin_Ju.A.† .•••• 17.Märzt_2020 .. 2025 .. ** 116°E: Mitschibiki_5 ( Dr. Spears Smurf ) 7. => 22.Dezember_2025 i=70° ..22Juni_2026 † H3 . *** Mitschibiki_7 ( Br. Spears Ooh_La_LA Smurfs_2 ) 01.Februar_2026=>Dezember_2026 H3 . * 131°E •••• † Tanegaschima † † ••••• ** Inmarsat Декабрь_2026 * 130°E => 89°W Chinasat_20A † i=7° ( Zhongxing_20A † )<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37234|title=Track ZHONGXING-20A at 130.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305143312/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37234}}</ref> , >> † . 2010 . * 129°.8E => 133°W Chinasat_1A † i=3° >> † 2011 .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37804|title=Track CHINASAT 1A (ZX 1A) at 129.9E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305135110/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37804}}</ref> * 129°.3E # Ulsan † † ## * 129°E ==== Busan † † === * 128°.6E ••••Daegu † ••• * 128.5°E Laosat_1<ref>{{Статья|заглавие=LaoSat 1|ссылка=https://de.wikipedia.org/w/index.php?title=LaoSat_1&oldid=149180522|язык=de|издание=Wikipedia}}</ref> * 128.2°E COMS_1<ref>{{Статья|заглавие=Chollian|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Chollian&oldid=652939202|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 128°E *** Wostotschnij (Orientalisch)**** ** 139°W: GMM+Orion ( Schumilin†, Gudilin†, Filin†, Krawetc†, Rümin†, Schapotschkin†, Bogatschow†, Klimow†, Ciplakow†, Ul'janow† /Lenin/†, Ladigin†, BrezhnewL.I.†, Tscherednik†, Tajkow†, Kriwowa†, Prokof'jewa†, Boguslawskij†, Klement'jew† ) i≈2°, >> 2024 ..2026 .. Angara A_5 . * 128°E Благовест ( Мартыновский, Мартынов, Орехов, Благов †, Соловьев, Тополь, Каменев, Любинский, Клен, Белявский, Аравин, Обыденов, Ронкин, Лукоянов, Ковальчук, Бойцов, Шумилин†, Курушин †, Ремишевский, Мельников, Козлитина, Карелина, Перминова, Минакова, Русаков, Корепанова, Ким, Маркова, Басаев, Бучилин, Волчков, Багаутдинов, Мурашова, Уханева, Багрянцева, Лычагин, Колобанов, Демчук, Чекин, Заикин, Самсонов, Павлюченко, Глухов, Меркулов, Гаврилова, Папазов, Кувырталов, Македонский, Ковтун, Хазиева, Ладыгин †, Карелин †, i=0°.0 ИЛС 2018 ..2026 Протон 250тонн NDMG . * 128°.0E JCSAT_10 , i=0°.0<ref>{{Статья|заглавие=JCSat 10|ссылка=https://de.wikipedia.org/w/index.php?title=JCSat_10&oldid=137081084|язык=de|издание=Wikipedia}}</ref>, => 132°E JCSAT_12 , i=0°.0<ref>{{Статья|заглавие=JCSAT-RA|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=JCSAT-RA&oldid=644089621|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 127°.4E # Daejeon† † † †# * 126°.7E # Incheon † †#### *** 126°E: Chinasat_10R ( ZX_10R ), i=0°, † Afganistan_1990 2*10^6 † 2025 ..2040. **** Tiangong ( Grigor'jew, Saljüt_C color: pRussia ) . * 126°.9E # Gwangju † #### * 127°E #### SEOUL † † † †#### * 126°E => 130°E Радуга_1_7 † ( Globus: Падальск, Щелково, Пушкино, Королев, Электросталь, Владимир, Тула, Рязань ) † ( орбита типа tdrs ), i=13°.2 2004 ..2025, ILS ( Lockheed, Martin_Bormann ). * 125°E => 87°W ChinaSat_6A † i=4°<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37150|title=Track CHINASAT 6A (ZX 6A) at 125.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305132906/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37150}}</ref> , >> † . 2010 . *** 125°E: Chinasat_26 ( Damanskij_Insel, oftalmatolog, glinkin ), i=0°, 2023 ..2025 ..2040 . * 124°.0E [[JCSAT_13]] ( Gorizont ) + Wenasat A_5 2012. ** Nozomi_2003 † ( Marte, Br. Spears everytime ) . * 123°.4E => 140°E Fengyun_2D † i=11° , >> † , 2007 .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29640|title=Track FENGYUN 2D at 123.4E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305152801/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29640}}</ref> * 122°E => 148°e [https://web.archive.org/web/20150924115808/http://www.telesputnik.ru/archive/89/article/38.html Азиасат 4 (AsiaSat)], i≈4°, AFETR_2003. * 120,6°E Beidou IGSO 1 * 120°E #### Qingdao † ### * 121°E •••• Qinshan Station † † •••• * 120°E => 119°W AsiaSat_3S † ils ( казахстын ( KZ ) ) Proton 250t NDMG 100Mt >> † . * 119°.5E [[Thaicom_4]] ( IpStar_1, Alisa_Liu ) i=0°.0 S=16m^2 August_2005 ..12_February_2026 Ariane . * 76°E+0°i <= 119°E (1°E <=) 78°E <=( U.S. M=6+ ) <= ( jude_Iran †, Sufa N.Z. M=6+ ) 98°E <= ( U.S. M=6+ ) 101°E <= 106°E <= 111°E ( Borneo M=7.1 ) <= 113°E <= 115°E+0°.5i <= 90°E: Электро_5 ( Schischkowa, Filipowa, Krasnewskaja, Sawina, Kewtschenkow, Pawlenko, Gerasimow, Gluhow, Nikolaewa, Potapowa, Saltanowa, Muraschowa, Smorodina, Kondakowa, Wolinkin, Warsanjan, Andrijanowa, Morozenko †, Bagrjancewa, Lukoschenko, Katschinskij †, Uhanёwa, Korkunowa, Dmitriewa, Krohina, Meschkowa, Sergeewa, Balan, Selesnёwa, Wjasemskaja, Melnikowa, Smoljakowa, Zhatkina, Iwanowa, Perminowa, Minakowa, Tjurina, Ignatiewa, Gawrilowa, Strelnikowa, Brodskaja, Skurskaja, Bikowa, Waganowa, Gerasimenko, Kowalenko, Azarnowa, Ran'ko, Kalinina, Karelina, Belomytsew, Awstrijakowa, Makarewitsch, Bondarenko, Romanowa, Kamenewa, Wardanjan, Petuhowa, Fadeewa, Pawlowa, Merkulowa, Zaerko, Molotow, Agapow, Leksina, Kusmintsewa, Haritonowa, Hasiewa, Borisjuk, Woronina, Poljaschowa, Afanasjewa, Ustinowa , Awdjukow, Stepaschin , Eltsin † , Milton , Kondranina, Uwazhaewa, Kulagin, Panina, Skrjabina ) + 11С861_03 2*.Dezember_2025 => 12.Februar_2026 12MSK ..20_February_2026 ..23_February_2026 ..25.Februar_2026 .. 24.März_2026 ..01.April_2026 ..08_August_2026 ..2046 . Proton 250t NDMG военная стартовая позиция_81 . * 118°E => 28°W [[Telkom 2 (КА)|Telkom_2]] † i=4° i=5° , >> † , 2005 Ariane_5ECA † . * 116°E #### Beijing † † ### * 116°E => 150°W ABS_7 † i=6° ( Koreasat_3 † ) >> † . , => 160°E Koreasat_6 i=0°.0 2010 .. *** 116°E Koreasat_6A , i=0°.0 , 2024 ..2025 ..2050 . AFETR . * 115°E ## † Baoding † #### * 115°.5E => 129°E ==> ChinaSat_6B † i=2° >> † 2007 . * 114°E # Shenzhen † † ## * 113°E #### † Guangzhou † #### * 113°E: GE12 † ( Americom_9 † ) † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ) , i=7°, >> †, ILS_2003 ( казахстан байконур ) Proton 250t НДМГ . ** 113°E [[Koreasat_5]] ( 100 ..150kT, DDR Trabant" ) ( павлов_в. богачев† тульцева красневская н.н. катаев ромашов хофман морозов с. хертель (мразова ) орешкин староверов якимов ), i≈1°, August.2006 ..2025 .. Sea_Launch_S.A. 154°W 00°N. *** Kwan_my_songs ( KMS )., * Palapa_D † i=5° >> † China_2009 †. ** 113°.0E: SnL ( U.S.: 65588 Br. Spears Womanizer ) i=0° 09.September_2025 => 11.September_2025 .. 25.September_2025 .. 12.Dezember_2025 .. 10.Januar_2026 ..25_January_2026 ..30.Januar_2026 (18:48UT) ..31_January_2026 ..08.Märzt_2026 ..11.March_2026 ..2045 . F9 , AFETR. 9°E=> i=13° => i=0.3° => 53°E+0.3°i => 58°E+0.2°i, 0.1°i <=> 1°W+0.2°i => 93°E+.1°i => 105°E => 102°E-0°.1i => 115°E+.1°i => 113°E+0°.1i. * 112°E •••• † Yangjiang_Station † ••• * 111°.4E ••••Tuoketuo_Station † † † † •••• * 111°.2E ••• † † Three_Gorges_Dam Station † † •••• (+100m) * 111°E: **** Хайнань † † ( 20°n +300m ) LM_12 LM_7 **** 2006 .. 2025 ..2026 .. * 110°.5E => 77°E => 85°.5E i≈1° ChinaSat_10<ref>[http://space.skyrocket.de/doc_sdat/zx-10.htm ChinaSat 10]</ref> 2011 ..Augusto_2025 ..2026 ** 110°E Chinasat_16, i=0.0°, 2017 ..2025 .. * 110°E => 168°E N_Sat_110 † Japan † >> i=7° S=13m^2 † ., BSAT_3A † Japan_2007 >> † ., * 110°E BSAT_3C/JCSAT_110R => reserve i=0.0° 2011 + Astra_1N (Ofenpest_ВНР ) * 108°.2E => 176°E NSS_11 i=1°, i≈2° ILS ( proton , energija hrunitschew 250t NDMG ) 2000 , Oktober_2000 ..22.Februar_2026 ..27_February_2026 * 108°E SES_7 i=0°.0 ILS 2009 ..2026 , => 83°E Telkom_1 i=7° S=20m^2 August_1999 . * 107°E #### Chongqing † † #### ** 105°.5E: Азиасат_7 ( AsiaSat ), i=0.0°, Nowember_2011 ..2025 ..2026 ILS ( PROTON, 250t NDMG Москва ) . * 103°.3E => 158°E ChinaSat_20 † i=10° , >> † . 2003 . * 102°E •••• Kandin, Sinin ••• ** 101°E Chinasat_9B , i=0°.0 , 2021 ..2025 .. * 100°.5E Азиасат_5 i=0.0° ILS_2009 ., [[АзиаСат-7|7]] ( AsiaSat ) => 105°.5e. * 98°.5E: Thuraya_3 i≈5° 2008 ..2025 .. Sea_Launch_S.A. NDMG ( Bern † ) ( 154°W 0°S ). *** 98°.0E ChinaSat_11 , i=0°.0 , 2013 ..2025 ..2029 . * 96°.5E => 58°E => 45°E [[Экспресс АМ33|Экспресс_АМ33]] ( данович, антонова ) i≈4°, i≈5° S=20m^2 2008 ..2026 * 95°E => 168°E [[nSS_6]] i=5° † france_2002 >> † , SES 8 * 93°.5E => 150°E †Insat_{{нп5|INSAT-3A|3A|en|}} i=9° † >> † , [http://space.skyrocket.de/doc_sdat/insat-4a.htm 4B] † >> † гкц_2007 . * 92°.2E {{нп5|Chinasat-9|ChinaSat 9|en|}} i≈0° 2008 ..2026 * 91°.5E Мисат_3 † >> † ils_2006 250t NDMG, =>160°E [[MEASAT-3a|MeaSat_3A]] ( Grej, peischer, ulibischew, krohina n. , pawlow serzhantow tul'cewa ) ( MeaSat ) SLB_2009, Baikonur Zenit_3SL . *** 90°.5E: Mitschibiki_6 ( U.S.: 62876 ) i=0.0°, 0°, 0.0° 2.Februar_2025 .. August_2025 .. 04.Februar_2026 .. 2050 . H3 * 90,0°E [[Ямал-401]] (Yamal) * 89°.2Е => 167°W => 85°E: TDRS_H (8) ( орбита типа tdrs ) i=12° 2000 ..2025 * 88°E •••• Ürümqi •••• * 88.0°E {{Нп5|ST-2|ST_2|en|}} i=0.0° 2011 ..2025 A_5 * 87.5°E Chinasat_12 * 86.5°E [[КазСат_2]] i=0°.0 2011 ..19_February_2026 ILS Proton 250t UDMH . * 87°.3E => 170°E => 97°W: DSP_22 ( USA_176 ) ( подсматривалка параш ) i=12° > AFETR. 2004 ..2026 Titan_IV. * 85°.1E => 85°.2e [[Intelsat_15]] ( Intelsat ) => sds (заменил Интелсат_709 † в этой точке после [[30 ноября]] [[2009 год]]а от р.х. по н.ст. ) . i=0.0° SLI (SL_Baikonir), Zenit_3SLB 2009. Gromyko † , Tschernenko † , Andropow † . * 85°E => 47°W Raduga_1M_N2 † ( махновцi ) , i=3° >> † ILS_2010 S=40m^2 . ** WGS_F4 (Anita&Alexandra_Hofmann Augenblicke 2025, USA_233 ) i=0.0° 2012 .. 2025 .. * 84°.8E => 74°W Horizons_2 (горизонт_2) i≈2° 2007. ** 83°E => 56°E => 53°E => 58°E: Gorisont_20 ( орбита типа TDRS ) (Святая Катерина, сосни у дворянина ) i=13° S=3m^2 20.Juni_1990 ..2025 ..2026 USSR + 11С861 . * 83°E => 107°W Insat_{{нп5|INSAT-2E|2E†|en|}} † i=11° >> † гкц † , {{нп5|INSAT-4A|4A|en|}} † >> † гкц. * 82°E Intelsat_801 † => sds † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), >> †. ** 80.5°E => 58°E: Yamal_201 (орбита типа tdrs) i=9° S=16m^2 Nowember_2003 ..Dezember.2025 * 78°.5E => 66°°W {{нп5|Thaicom 5|Тэйком_5 † (Thaicom)|en|}}† i=6° (fufel ) , Thaicom_6 * 78°E => 89°E => 96°E => 101°Е => 105°E => 108°E => 110°E ==> 114°E => 116°E => 121°E => 126°E => 131°E => 154°W => 147°W => 130°W+.4°i: WGS_F3 ( USA_211 Mögen_Sof'ja ) i=0° Dezember_2009 ..29.January_2026 ..30_Januar_2026 ..01.Februar_2026 ..09_February_2026 ..08_Märzt_2026 ..10.März_2026 ..01.April_2026 . Delta_IV † . * 77°E ••••Deli † †•••• * 76.5°E [[Apstar_7]] (fufel) * 76°Е •• кашгар † •• * 75°.0Е ABS_2 * 74°.5E •••• ФРУНЗЕ /Бишкек/••••• * 74°E => 90°W Insat_3C † i=8° , [[:en:INSAT-4CR|Insat_4CR]] † >> † . * 73°.5E===Das_Malediven== * 73°.4E ••••Omsk••••• * 73°E ###Mumbai † #### * 72,1°Е [[Интелсат-22]] * 70°E => 172°W Intelsat_707 † ( орбита типа tdrs с дрейфом ) , i≈10° , >> † S=9m^2 . ** 70°.5Е: Eutelsat_70B ( Frank_Stiller ( Ingo_Deufel ) ) i=0°, Dezember.2012 ..2025 .. Sea_Launch NDMG ( Pacific_Ocean_Cruise_to_Ecwator , Last_Start_SeaLaunch ) . * 69°E ####Kabul † †#### ** 68.5°Е [[Intelsat_20 ( IS_20 ) ]] ( Jimmy_Swaggart † ), i=0°.0 S=1m^2 August.2012 .. 2025 .. * 66.0°E Интелсат 17_(Intelsat) i=0.0 2010.. *** 66°E => 64°E => 7°W => 83°W => 155°W => 135°E => 10°E => 18°W => 96°E => 9°E => 78°W => 28°E † : Intelsat_10 † ( PAZ_10 † ) => sds ( Br.Spears What_You_See ) i≈8°, 9° >> , † => reserve => † 15.Mai_2001 .. 09.Juli_2025 ..05.September_2025 .. 21.September2025 ..22.Dezember_2025 ..12.Januar_2026 ..29_March_2026 ILS 250t NDMG ( Proton_nsdap ) S=13m^2 . * 65°E Amos_4 (жiд_лимита_поганая ), i=0° Зенит_3СЛБ 2013 НДМГ (жидовский_Королёв Энергия). Ельцин † . * 64°E ======Workuta (67°.5)===== * 64°.2E => 64°E Интелсат 906_(Intelsat) ( HarfenDuo ), i=5°, 2002 ..2025 .. * 63°.7E ••стартовая_позиция_45 Зенит_3SLB † † S_5•• * 63°.3E: ====Spielplatz_254 ( Ulibischew, Gawrilük, Sedel'nikow, Ditrih, Anёwa, Baranow, Filin † , Artühow, Pawlenko, Erofeewa ( Berija ), Gluhow, Krasnewskaja, Perewoznikow, Grej, Brodskij, Ciplakow † , Karelina i. , Minakowa ).==== * 63°E •••• стартовая_позиция_81 Протон, 700тонн НДМГ, 100Мt † † † † #### (46°с.ш.), to: Moscow=2100km. Leningrad=2600km . Krasnodar=1900km . Paris=4500km. BRD=4000km. Praga= Stawropol'= Woronezh= London= Helsinki = Stokgolm= Mensk= Sofija= Ankara= Stambul= ** 63°E: Comsat_Baden_Württemberg_1 ( Die_Geschwister_Hofmann ) => to türksats_42°e ( КБВ ( 1/SWR ), 35943 , подсматривалка кызыхстынская азиатская косоглазая тупая ) , S=8m^2 i=0°.0, + H2Sat ( Hess_2 63.1°E => 42°E=> 35°E=> 26°E => 14°E+0.0°i => 8°E+0.0°i => 5°E => 0°.7E ) 30.September_2009 ..31.Märzt_2010 ..01.April_2025 ..September_2025 .. 19.Februar_2026 (i=0°.0) .. +Amazonas_2 . *** 64°E <=> 120°E: Kosmos_2589 ( Sojus+Geonawt+Panzergeschützen ) i=1°, i≈0° Juni.2025 ..Januar_2026 Angara_Nord ( to: paris = 3000km. ) *** 18°W => 63°E => 64°E => 66°E => 57°E => 42°E => 32°E => 16°E => 141°W => 147°E => 46°E => 10°W: Olymp_Komplex_1 † ( Mögen_Eugen ) i=1°, 1.4°, i=1°.5 >> † , 28.September_2014 .. 23.August_2025 ..20.Oktober_2025 ..20.Dezember_2025 ..27.Januar_2026 † Military_polygon_pad.81 . ** 16°E: ====Andoja_2025 † failed, 21.01.2026 => 19.03.2026 ( karlsruhe_zoo ) ==== *** 063°.9E => 143°.5E: Inmarsat_4_F2 ( Tu_SE + P.Kaas ) ( орбита типа tdrs ), i=5°, Sea_Launch, 154°.0W 00°.0S ., 08.Nowember_2005 .. 2025 ( Tscheljabinsk, 0.5Mt, air ) . *** 63°E => 64°E Goes_15 (reserve, NOAA_CIA ) i=1° S≈2m^2 2010 ..24.Februar_2026 AFETR . * 60°.3E WGS_10 ( U.S.: 44071 ) i=0.0° AFETR_2019 DELTA_IV * 60°E ======Inta====== ** 59°.7E <=> 59°.8E Ovzon_3 ( Daniel', OTAN_3, Konungariket_Sverige_1 натовская блядь с жидовскими звездочками ), i=0.0°, 2024 ..2045 . AFETR . * 59°.5E •••• Vaygach_Isl. •••• * 58°.5E => 58.6°E => 58°.5e [[KazSat-3|KAZSAT_3]] ( жидовский_пидр_олигофрен_нацистов_A.Hofmann ) , i=0°.0 ILS_2014. * 58°E ••••Пермь † †•••• *** 57°E => 56°W=> 89°W => 139°W: Astra_2A ( Anita Mögen_Engel ), i=6°, Augusto.1998 ..2025 ..18.April_2025.. >> † S=1.2m^2 ( Proton 250t NDMG , Moskauer_Koroljow ) . *** WGS_F2 ( Mögen_Gregor USA_204 U.S.: 34713 ) i=0°.0 2009_AFETR . * 57°E =====Petschora==== ** 57°E nSS_12 ( Corinna_Zollner, NATO_Space_Services ), i=0°, 2009 ..2025 .. A_5 + Tor_6 0.9°W. * 56°E ===Swalbard ( Neue Erde ) 20Mt ..50Mt ..60Mt., air===== * 56,0°E [[Экспресс АТ1|Экспресс-AT1]] * 56°E ••Salawat (NDMG)•• * 54°.9E => 55°e G-Sat_8 ( цыганские_выблядки жирные тупые китайские вомбаты шпион_присос_вредитель Вышвырнуть ) i=1° 2° ГКЦ_2011. * 54°.9E [[Ямал-402]] * 54°E: Сосногорск * 54°Е <=> 72°E <=> 78°E <=> 090°E: Радуга_1_5 ( Globus ) ( орбита типа tdrs ), i=14°, S=10m^2 ILS_28.August_2000 .. 28.August_2025.( Krasnojarsk, Krasnoznamensk ) . ** 54°E => 79°E: Gorisont_9 i≈10°, i=9° 1984 ..2025 ..2026 USSR pad.200 . * 53°.0E [[Экспресс АМ6|Экспресс_АМ6]] * 52°.8E Skynet_5D ( английские_выблядки ) i=0° gwiana_2012. * 52,5°E [[Яхсат 1А]] ** 52°.0E: [[TürkmenÄlem 52°E|TürkmenÄlem]] 40617 (Galaxy_Turkmenistan_1 Томск) i=0.0° AFETR_2015. * 51°.5E Belintersat_1 * 51°.5E ## Tegeran † † ## * 51°E ••Ural'sk †•• * 50°.5E => 13°E NSS_5 † i=10° , >> † . *** 50°.0E Türksat_4B ( Belsi ) ( Bejrut_150kT †, ground, DW . ), i=0°.0 . ILS_2015, proton, 250t NDMG . * 50°E ## samara † † #### * 50°E ## Baku † † † † ## * 49°.0E [[Ямал_601]] (таюрский=жiдовская блядь, предатель с японской машинкой нацистов недобитков с хохлочичей пособником Фильченок, Коркунова, Заикин, Азарнова, обыденов.) . ILS (Proton, 250t NDMG ) 2019 . * 49°E ####Kazan' † † #### * 48°E ####Astrahan' † ### * 47°E => 22°E => 36°E => 41°E => 46°E Syracuse_3A ( Alaska_2025 M=7 † , Japan_2025 M≈8 † ) i≈4° S=37m^2 + atom_bomb*2, A_5 orbital 2005 ..13.Dezember_2025 * 46°.8E ••••Эр_Риад † †## ** 046°.5E: SpaceWay_1 † ( SWeta_1 AT&T † ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), i=6° >> † Sea_Launch_2005_26April ( 154°W 000°S ). * 46°.0E AzerSpace_1 (Iran_1) a.k.a. Africasat_1a *** 45°.7E => 48°E Raduga_4 † ( Sonne_Kinder_4 † ) † ( орбита типа tdrs ), i=6°, 1978 ..2025 .. * 46°E °°°°Saratow †°°°° * 45°.8 ••••• Groznij † † •••• * 45°.5E => 165°E Hispasat_1B i=14° † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), >> 1993 † . ** 45°.5E Syracuse_4A ( fbi_post ) i=0.0° 2021 ..2025 .. ** 46°E: Meteosat_9 ( Im_unsre_Hand_liegt_kleine_grüne_Erde, так давай её прибьём раз и навсегда ) i≈8°, 9° Dezember.2005 ..2025 ..19_January_2026 * 45°E Blagowest i=0°.0 August_2017 ..2026 * 45°E #### Jerewan † #### * 44°.8E ## Тбилиси † † ## * 44°.5E ## Кировокан † ## * 44°.5E °° Stalingrad °°°°° * 44°E ••••• Gor'kij(горький) ••••• *** 44°E: Thuraja_2 ( Горизонт ) ( Sch_Bёrner ), i≈8°, i=9° 10.June_2003 ..2025 Sea_Launch_LLC 154°W 0°N ( Boeing Norway Swerige Dnepropetrowsk Energija ( KZ ) ) . ** 42°E => 44°E i=.1° => 44.2°E => 44.3°E: Thuraya_4 i=0°, i=0.0° ( Stambul_2025 M=6.2 ) ( Girl_In_The_Mirror_4 ( ехали_пираты_веслами_гребли_teil_4 ) Br. Spears, U.S.Strat.Com.: 62483 ), i= (6°, 5°, 4°, 3°, 2°, 1° ), 84°E+0.8°i, 50°E-0.5°i, 0.4°i, 0.3°i+42°e, i=0.1°. 04.Januar_2025 ..18.April_2025 ..20.Mai2025 ..26_January_2026 ..2050. AFETR. * 44°.2E ##Мецамор_АЭС † ## * 43°.8E ## Гюмри † † ## ** 41°.9E: Türksat_3A i=0°.0 2008 ..2025 .. S=24m^2. * 42°.0E [[Türksat 4A|4A]] ( Türksat ) ( Adana_2023 3*M7.8 10^6† , + Alaska ) Москва Протон 250t NDMG . * 42°E: Türksat_5B ( B.Egli ), i=0°, 2021_AFETR .. 2026 ..2041 * 42°E ## † Stawropol' † # *** 42°E: Türksat_6A , i=0° , 2024 ..2050 . * 41°.4E == † Tambow † == * 40°.5E •••• Архангельск † #### * 40°.3E ==== † Wladimir Clopus ==== * 40°E |||||||Sobinka † † |||| * 40°E ===Plesezk ( суперсинхрон, i≈1° ) R7 (V8), 10Mt. to: Moskau 1200km.=== * 40°.0E [[Экспресс АМ7|Экспресс_АМ7]] ILS ( чекисты_( бандеровцы )_власовцы_дизертиры разбойники_чурки_черножопые ) * 40°E ••••• Wologda ••••• * 39°.9E ==Jaroslawl' нефть труба †==== * 39°.8E ##Mecca † † † †## * 39°.7E ===Rjazan'=== * 39°.6E ••Medina † †•• * 39°.5E **** Petuschki *** * 39°.2E ##Woronezh † † † †## * 39°E ••••Nowoworonesch_KKW † †•••• * 39°E ## † Краснодар † † †## * 38.9°E: ***** Kirzhatsch, 290kT ***** * 38°.5E °°°° Elektrostal' Clopus °°°° * 38°.2E ####Восход (Лоза) † † #### * 38°E ••••†Frjasino †•••• * 38°E ##† Щелково † † † †## * 38°E **** † Cahalowskij_AEROFLOT † † †**** * 38° ••Медвежьи_озера 70m †•• * 38°E #### †Жуковский † ( CIA ) † türkisch † † B1B F16 F17 ## * 38°.0E => 37°.9E: Paksat_1R ( Paksi_1R ( pakschi ) ) i=0.0° 2011 ..2025 .. * 37°.9E ####Калязин DSN † † #### * 37°.8E ••••Капотня Московский_НПЗ † †•••• * 37°.8E ••••Новороссийск † •••• * 37°.8 E ## † Kaliningrad Finskij_KleinStadt † † † †###### козлитина мельникова кулагин волчков уханева николаева кривова† прокофьева† салтанова ладыгин† вяземская быкова улыбышев назарова† бойцов ## † Jübilejnij † лидовский герасимов сергеев слепушкин меркулов морозенко† колобанов курушин† папазов† панарин жiд_кукушкин веселов игнатиева цаплина ковтун смородина багрянцева седельников ## † SS_Nsdap 37°.84 55°.92n † † † † ## 37°.8 SS_Globus † † ## * 37°.7E == † Minischi † ( gerschengorina, pestrecow, golubewa, tigaschowa, lobusow ) kostischewa tscherednik bessonowa sluckij gerasimenko afanas'jewa guschin berljant † mamonow morozow mikluho tschelpatschenko kuz'min lopatin boguslawskij† zligostewa zabuzow sladkow glinkin ustinowa kostikowa misina antonowa sukatschew barischnikow † † ==== * 37°.6 ••••Бирюлево_ТЭЦ † 2GW•••• * 37°.6E ##Мавзолей террориста_Ленина /Ульянова /†## * 37°.6E •• Хованская_вулиця † сережа_соловьев † †•• * 37°.6E # † † Леонтьевский_переулок ( nsdap ) † †## * 37°.6E ##Метростроевская_вулиця † † † † ## * 37°.6E ##Tula † †## * 37°.6E ## † Nowinskij_bul'war † † ( NSDAP_U.S. ) Израэль † Шаляпин † Mischin_W † ## ** 37°.5E ••••Citi_U.S•••• * 37°.6E ##Огарева_улица ( МВД_СССР a.k.a. Boeing_Moskwa ) * 37°.5E # Химки † ( морозов, балан, макаревич, агеев, яроцкий, байков, ковальчук, ермаков, ермакова, курушин, тапуть, комаров, хайруллинн, селин, хайлов ) Ikea † ## * 37°.5E ••Мосфильмовская_улица † † ## * 37°.5E ## † Падальск † # ** 37°.4E ====Scheremetjewo ( BOEING_767 SWO_2 SVO_1 SWO_3 ) ==== * 37°.3E ===†Krasnogorsk ( Marasanowa † ) † †=== * 37°E Raduga_3 † i=4° S = 1 m^2 † 1977 ..2026 † + 11С861 . * 37°E: •• † krasnosnamensk ( kowal'tschuk, loban ) remischewskij, rusakow, worob'jёwa, gluhow, schmatow, merkulow, dubowik, skurskij, tuschina AN. , meschkow, kotikowa, erofeewa, mel'nikow, lukojanow, andreew, krasnewskaja, sawina, krükow, pawlow, wlasenko, filippowa, anёwa, kukuschkin korkunowa kalinina sergantow tschekin jakimow bagautdinow uhanewa agapow schilin kowtun•• † * 36°.6E Sicral_2 (fufel) nato, military i=0° 2015 .. S.America * 36°.5E ##Малоярославец † ## * 36°E ####Mozhajsk † ## * 36°E ##Тварь ( Калинин ) † †## * 35°.9E => 51°E [[Eutelsat_36B]] (бывший Eutelsat-W7) i=0° ILS_2009 ..2025 .. ( proton hrunitschew kgb fsb 250t_NDMG energija prokuratura policeien mosgorwoenkomat ) . + 100Mt. * 36°.1E [[Eutelsat 36C|Экспресс_АМУ_1 ( Eutelsat_36C )]] 250t NDMG ( T. Larsen † ) i=0°.0 ILS_2015 ( proton hrunitschew kgb fsb prokuratura policeien mosgorwoenkomat ) . * 35°.7E •••••SLON (соловки )••••• * 35°E ====Dnepropetrowsk † Zenit==== * 35°E •••• ADANA † † † •• * 35°E ••†Курская_АЭС † † •• * 35°E #### † Telaviv † † Jerusalim † † Haifa † †### * 35°E => 34°E Jam_E ( Iran_3 ) i≈1°, i≈0° Ломанов Собянин Горбачев_М.С. † Шойгу Ковтун Колокольцев Сергеева Обносова Сокрутенко Рыскин (CIA) Жуков_Н_Н Пауков (BND) Feb_2026 ..11.März_2026 ..August_2026 .. ILS Proton 250t NDMG . * 34°.9E ••••Нетаня•••• * 34°.8E ## Байер_Шева † # * 34°.7E ##†Ашдод † †## * 34°.6E ##†Ашкелон † †## * 34.3°E ====Rzhew==== * 34°E •• Симферополь † ## * 34°E •••• Bahtschisaraj•••• * 34°E ••†Петразаводск † †•• ** 33°W: Skynet_4C ( Anëwa, Erofeewa, Ol'how, Sowerda, Netschiporenko ), i=13°, S=11m^2 1990 ..2025 Gwiana_1990 * 33°.2E #### † † Евпатория DSN † #### * 33°.5E ## † † Sewastopol' † † ## * 33°E === Сеща † †==== * 33°.2E •••• Десногорск † ( Смоленская_АЭС рбмк ) † †••• * 33°E ••••Murmansk•••• * 32°.9E => 123°W Galaxy_14 † ( Sawtsow, Kowal'tschuk ) , i≈4°, i=5° S=20m^2 >> , † ILS_2005 ( Proton Москва ) . * 32°.8 E => 32°w: Intelsat_New_Dawn ( Intelsat_28 ) i≈1°. 2011 ..26.April_2025 ..2026 * 32°E ####†Николаев † †## * 32°.5E ##†Poljarnie_Sory ( Мурманская_АЭС ) † † ## * 32°E ====SMOLENSK †==== * 31°.5E => 135°E [[Астра_1G]] † UdSSR_1997 >> † , * Astra_5B i=0° => 23.5°E, Märzt_2014 . * 31°.4E => 139°W Astra_2B † , >> † i=9° . 2000 france † . * 31°E ##Южноукраинск_АЭС## * 31°E •••• Nowgorod † •••• * 31°E ##Каир † †## * 30°,9E Türksat_5A * 30°.8E => 44°W Eutelsat_31A † (a.k.a. EuroBird_3 †) i=9° , >> , 2003 . * 30°.8E ## † Анталья † ## * 30°.5E {{нп5|Arabsat_5A|ArabSat_5A|en|}}, i=0° 2010 ..2025 .. Arabsat6A * 30°.5E ••••† †Kiew † †•••• * 30°.2Е •• † † Красное село †•• * 30°E #### † † Leningrad † † † † † † † ••• гатчина † мурино † всеволжск † выборг † ## * 30°E •••• † Tschernobyl' † † •••• * 30°E => 95°E Intelsat_907 † ( орбита типа tdrs S=10m^2 ), i≈5° i≈6° >> † , Ariane_4 . 2003 . * 29°E ##### † † Istanbul † † #### * 29°E ##† Кишинев † †## * 29°E •••• † Сосновый_бор ( Ленинградская АЭС ) † •••• * 29°E => 24°E=> 10°E => 10°W => 20°W => 28°W => 50°W => 55°W => 61°W => 70°W => 93°W => 110°W => 126°W => 170°W: XTAR_EUR † ( oxana_b. ( rokossowskaja ) ) i≈4° 6.3m^2 12.Februar_2005 ..16.august_2025 .. 12.September_2025 † . > , >> salaspils . * 28°.5E •••• Винница •••• * 28°.3E ••••Marmaris (Boeing_747 ) **** * 28°.3E ==†Pskow ††===== * 27°.9E ####†Narwa † †#### * 27°.5E ####Minsk † †## * 26°.5E •• † † Ignalina_АЭС † † † •••• * 28°.2E † {{нп5|Eutelsat 28A|EuroBird_1 †|en|}} ( Eutelsat_28A † , Eutelsat_33C † , Eutelsat_133WA † , Europeasat_1 † ) => 70°E >> † ., Astra_2A † => 57°E=>56°W=> † . , [[Астра 2Е|2E]]_Astra 28°.5E i=0° ILS_2013 , * 27°.5E #### † † Minsk † † ### * 2F_Astra i=0° 28.2°E September_2012 .. * 27°E ## † Izmir † † † † ## * 26°.7E ####Нетышын_KKW † ## * 26°E ====Tschernowitz=== ** 26°E: Badr_5 ( Contschita_Wurst 250t NDMG ( A.Hofmann ) ) , i=0° 16m^2, Juni.2010 .. 2025 .. ILS ( Москва , Протон ) . + 100Mt . *** Juice_2023 .. August_2024 ( Moon , Earth ) .. 31.August_2025 ( Wenera ( Afrodita ) ) ..September_2026 ( Erde ) .. 2034 ( zena, Ganimed ) . * 26°E •••• Gowno_KKW •••• * 26°E => 87°E Badr_6 † ( Arabsat † , W. Zheltowa † ) i≈2° 2008 ..20.Nowember_2024 † >> гвиана. , Badr_7 ( Arabsat 6B ) * 26°E ••••Островец† (АЭС) † •••• * 26°.3E ##Loviisa_АЭС † †## * 25°.5E Eutelsat_25B i=0° August_2013 .. 2026 ( Es’hail_1 ) ** 25.5°E => 18°E => 15°E => 11°E => 0°E=>17°W => 20°W => 35°W: Intelsat_2 i=2°, i≈3° S=3m^2 AFETR_1967 .. 11.September_2025 ..07.Januar_2026 ..30.March_2026 * 25°E #####† † Helsinki † †#### * 25°.3E ••† wil'no † † •• * 25°E Skynet_5B , i=4° 5° 2007 A_5 † . * 24°.3E ====Salaspils=== * 24°E ••† † riga † † † •• * 24°E ====Lemberg==== * 23°.8E ••••Brest † †•••• * 23°.5E => 24°E => 23°.5E: Астра_3B ( astra E.Garantscha ), i=0.4°, i≈1° 21.Mai_2010 ..07.September_2025 * 23°E Angosat_2 ( Kristina_Bach Zeitlos_2025 ) i=0°.0 ** Angosat_1 ( Die_Dirndl_Rock_Band Schlagerzeuger ) i=7°, 153°E >> . 2017_Senit . * 22°.6E Echostar_12 † (XII) † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), >> † AFETR_2003 . * 22°.6E •••• Stallupönen •••• * 22°.4E •••••Alt_Cattenau Schwarz_Cattenau•••• * 21°.5E [[Eutelsat_21B]] ( U.S.: 38992 ) Marina_Marina_Marina i=0° S=5m^2 2012 ..2026 * 21°.1E ••••Клайпеда ( Memmel' ) •••• * 21°E •••• † Olkiluoto_АЭС † † •••• * 21°E ###† † Warschau † † ## * 21°E ##† Kaschau † † ## * 21.2°E => 19°E => 29°E => 40°E: Türksat_1C † ( soap ) ( орбита типа tdrs ), > i=11°, 12° S≈3m^2 1996 .. 2025 .. + Arabsat_2A † , 14° >> † . * 20.5°E ==== Königsberg † ( Preußen ) ==== * 20°Е ••••† Краков † † •••• ** 20°.0E Arabsat_5C ( Ditrih_Brauer ) i=0.0°, i=0° 2011 ..2019 ..2025 .. ** 20°E => 132°E => 154°W: EKS_press_AM2 (орбита типа tdrs, с дрейфом ) (tbd: raduga), i=9° S=25m^2 >> † , ILS_2005_proton 700тонн хим.оружия . + 11S861 . * 19°.5E ####†Лодзь †#### * 19°.2E: Astra_1KR ( Gorkin , Energija Koroljow ) i=0.0°, i=0° AFETR_2006 .. 2026 , ** 19°.4E => 16°E => 15°E => 14°E => 3°E => 2°E => 1°E => 3°W => 5°W => 8°W => 11°W => 12°W => 13°W => 14°W => 15°W => 21°W => 24°.5W+i1° (39°W) : [[Астра 1L|1L]]_Astra ( Elisabeth_Hofmann ), i≈0° i≈1°, S=18m^2, > , 2007 15.Dezember.2025 ..06.Januar_2026 ..14_Januar_2026 ..18_Januar_2026 ..22.Januar_2026 ..31.Januar_2026 ..10_February_2026 ..17.Februar_2026 (08.Märzt_2026) , A_5 + Galaxy_17 i≈3° =85°W S=11m^2 . * 19°.1E ==Tschenstochau † ==== * 19°.2E: [[Астра 1M|1M]]_Astra ( Kristina_Bah ) i=0.0° 2008 ILS ( Proton 250t NDMG ) , * 19°.3E Astra_1N ( Die_Geschwister_Niederbacher ( Kaltenbruner ) ) i=0° Augusto_2011 ..2025 .. + B_Sat_3C ( a.k.a. JCSat_110R Japan 110°E NTSC ) . ** Astra_1P ( Melodie ) ( a.k.a SES_24 ) i=0° Juni.2024 ..Feb.2025 ..09_February_2026 ..2045 . AFETR. * 19°E ••••† Budapescht † †•••• * 18°.6E ••••Гданьск ( Danzig ) † †•••• * 18°.6E ••† Sopot † •••• * 18°E #####† †Stockholm † † † † #### * 18°E •••• † Forsmark_АЭС † † † •••• * 17°.8E •• † Upsala † † ##•• * 17°E •••• † Bratislava † †••• * 17°E => 115°E Amos_5 † > † 2011 . Amos_17 ( замкадыш_лимита_17 ) (9) i=0°.0 afetr F9 (fufel:tbd ) . * 16°.6E ••••Brünn•••• * 16°.5E ••†Västerås † †## * 16°.4E ====†Wena † ===== * 16°.0E: [[Eutelsat_16A]] ( e16a, 3_WC, eutelsat_3_WC ) china_2011 . * 16°E ••† Dukowani_АЭС † † •••• * 15°.8E Eurobird_16 † ( Eutelsat_16B † ) ( бывший Atlantic_Bird_4 †, AB_4 † ранее Hot_Bird_4 † ) => 78°E ( наклонная орбита ) , >> † . * 15°.6E ##† Linköping † † ## * 15°.3E ##Сиракузы † ## * 15°E •••† Graz † •••• * 15°E ##Катания † ## * 15°E ##† Örebro † •• * 15°E •••••••Chad_B1B•••••• * 15°E ####† Stargard † ## * 15°E ••† Неаполь † †•••• * 14°E ••† Linz † † •• * 14°E ####† † Praha † † † †##### * 13°.4E ##Палермо † †## * 13°.4E •••• † Pilsen † †•••• ** 13°.2E: Comsat_Baden_Württemberg_2 ( S.A.Hertel, + BRD ) , ( КБВ 1/SWR отстой_немчуры_недобитой ) i=0°.0 , i=0° 21.Mai_2010 ..Dezember_2025 .. 19_February_2026 .. Deutschland_1918 2.7*10^7† † . ** 13.2°E <=> 27°E <=>28°E(Pskow) <=> 29°E <=> 30°e <=> 32°E <=> 33°E <=> 34°E(Rzhew) <=> 35°E<=>36°E <=> 37°E(Krasnogorsk) <=> 38°E <=> 40°E(Rjazan') <=> (tambow) <=> 42°E <=> 43°<=>44°E <=> 50°E => 54°E => 57°e => 64°E (Workuta) => 63.1°E. (omsk (tbd) ): H2Sat ( Sigrid ( Fatma_Mittler (Miller) ) & Marina ) ( Hess_2, Germany_1 ), i=0°.0, i=0°, i=0.0°, i=0°.00 63°E => 57°E+i0° ( petschora ) => Uhta 54°E => Sindor 51°.9E => Knjaschpogost (†) Siktiwkar 50°.8E => 13°E => 5°E => 1°E . Juli_2023 ..2024 ..2025 ..06.Mai_2025 ..06.June_2025 .. 22.September2025 .. 30.September_2025 .. 22.Oktober_2025 .. 2040. ( Workuta => Moskwa => San Sousi ( Berlin ) => London ) A_5 mit Siracuse_4B . ** Lüsi ( Lüdmila ) , 2021.. 20.April_2025 ( Johnson_Donald ) .. Atlas_5 ( A_5 † , ussr ) . * 13°E ===San_Susi====== *** 13°.0Е => 10°E => 23°E => 46°E => 50°E => 57°E: Радуга_29 ( Sonne_Kinder_29 ) ( орбита типа tdrs ) , S=11m^2 i=14°, 25Marte.1993 ..10.September_2025 .. 21.Dezember_2025 ..09.Januar_2026 11C861. * 13°E ##† Salzburg † †## * 13°.3Е => 13°W† Sicral_1 † ( Yep_My_Boss ) ( орбита типа tdrs ), i≈12° , S=26m^2 2001 , >> † . * 13°E ••† †Malmö † † •• * 13°.0E [[Hot Bird|=> 33°E Hot Bird 13B 11.Sept.2023 ..2025 .. , => 12°E 13C_Eutelsat i=2°, 13D]]_Eutelsat * 13°E ••••† † Italija_2016 † † M=6.2 † † † •••• * 12°E ## Göteborg † † ## * 12°E ••† Ringhals_АЭС † †•• * 12°E: Blagowest_4 ( Политрук_1 A.Preil ) i=0.0° August_2019 .. ILS_2019 протон Москва 700тонн оружия химического . + 100Mt . * 12°E ••••• Erding † (Münich_flüghafen ) †•••• * 11°.6E ##Münhen † †## * 13°E ••••••• Rom † † † † ••••• * 11.4°E ======Dahau===== * 11°.4E => 11.5°E Sicral_1B NDMG ( дизертиры_немецко_фашистские молотов агапов коваленко тапуть комаров алтухов ковальчук даниленко гапеева макаревич ) i=2° Sea_Launch_2009 NDMG . * 11°E ##† Nürenberg † ( Эльцин † Горбачев† Меркель† Путин† Хонекер† Улманис† Кравчук† Кучма† Слюнько† ) ## * 11°Е ##† Флоренция † †## * 11°E ##### † †OSLO † † † ##### * 10°E => 18°W Eutelsat_10A † ( бывший Eutelsat_W2A †, aka EUTE_10A † ) ( [[Eutelsat]] † ), i=2°, 3° >> † ILS 2009 Протон 250тонн НДМГ . + 100Mt . * 10°.1E ## † Киль † ## * 10°E ••† Gamburg † •• * 10°Е •••• Карфаген •••• * 9°.8E •••• † Caorso_АЭС † † •••• * 9°.7E ##Хановер † †## * 9°.5E ##† Кассель † †## * 9°.2E =† Stuttgart † † ==== * 9°.2E ••† Милан † †•••• * 9°E **meSSkirch † (48°N) ** * 9°E ##Генуа † ## * 9°E ====† Sachsenhausen (rsce) † == * 9°E => 82°E Eurobird_9A † ( бывший Hot_Bird_7A † ) i=2° Ariane † , * 9°E Eutelsat_9A [[Ka_Sat]] i=0°.0, i=0° ILS_2010 ( пиндосные_выблядки 700тонн хим.оружия протон москва ) . + 100Mt . * 8°.8Е ##Бремен † † † †## * 8°.7E ##Дармштадт † †## * 8°.5E *****Frankfurt Main † †******* * 8°.5E ## Цюрих † †## * 8°.3E ••Mainz † †•• * 8°E •• † Leibstadt_АЭС † немчура_недобитки †•••• * 8°E => 84°E Thuraya_1 † ( орбита типа TDRSS, с дрейфом ) , >> † , 2000 Sea_Launch_LLC + † MCC ( CNIIMasch ) MMG , 10.Januar_2026 . * 7°.7E ••••Turin † †•••• * 7°.5E ##Дортмунд † †## * 7°E ••† Köln † † ••••••• * 7°E ##Bonn † ## * 7°E ##† Эссен † †## * 7°E ••••† Ницца † †•••• * 7°E => 139°W => 57°W => 39°W => 14°E Eutelsat_7A ( Eutelsat_W3A ) i=5° , 6° S=30m^2 ils_2004 Proton , 250тонн НДМГ 2004 + 100Mt ..22_February_2026 ..03.Märzt_2026 ..29.März_2026 . * 6°.8E #### Дюссельдорф † †## * 6°E ••••Cattenom_АЭС † †•••• * 6°E **† Jenewa†(46°n)** * 6°E ####Annesi † †#### * 6°E ====Grenze===== * 5°.8 E •• Stavanger † •• * 5°E ###Marseille † † †## * 5°E ••••Avignon_ГЭС † †•••• * 4°.9E => 5°E [[SES_5]] ils Протон 250тонн НДМГ ( бродская, лидовская, павлова, николаева, уханева, колобанова, багаутдинова, дмитриева, мурашова, авдюкова ) ., + 100 Mt * 4°.9 E ## Amsterdam † † ## Wolkow ran'ko ## * 4°.8E ##Lion † † † †## * 4°.8E Astra_4A ils 250t NDMG (UDMH) ( пиндосные_натовские_бляди: коркунова сергеева каменева ранько балашова орехов тополь андрианова колобанова николаева багаутдинова мурашова дмитриева авдюкова козлитина кондакова фукс ) . + 100Mt * 4°.8E ###Chooz_АЭС † †#### * 3°.1E => 16°W Eutelsat_3A † ( sinosat_3 †, eute_3a †) † 2007., => 7°e [[Eutelsat 3D|3D]]eute ( aka Eutelsat_7B ) ( A.Kiewel ) i=0° 2013 ..2025.. ILS_pad200_USSR Proton 250t НДМГ ., + 100Mt Rascom_QAF_1R i=0.0° S=63m^2 August_2010 * 3°.3E => 53°W => 163°W Syracuse_3B i=3° August_2006 ..09.März_2026 ..18_March_2026 ..06_April_2026 * 3°E Eutelsat_3B ( fufel, paris_1814 5*10^6† ) 2014 Sea_Launch ( last ) Павленко Кравченко Легостаев† Кукушкин Анева Филин† Перевозников коровкин Крохина Лидовский Шишкова Марков Белявский Музычук Демчук Дзесов Соловьев ромашов Скурский Крутов Цыплаков † кузьмин † шапочкин† синявин† Гаврилова Гаврилов Балашов Фастенко Гаврилюк Улыбышев Тиханович Тихонова Мурашова планирование и ведение разбоев, диверсий, вооруженный мятеж, наркоторговля, растраты, предательство родины дизертирство убийства . * 3°E ***мальорка † ( 39°.5n )†*** * 2°.4Е ##париж † † ( paris † ) Sergeew † , Semёnow †, Уважаева козлитина ( =48°.9n +30m ) † †••••• ** Integral i=90° † ILS_2002 ( proton_250t_NDMG + 11C861 ) . + 100Mt * 2°E •••• Nantes † †•••• * 1°.4E ##### Тулуза † ( 43°.6n ) † #### цыганские выблядки * 0°.8E ••••Civaux_Station † †•••• ** 0°E => 4°W => 3°W: Meteosat_13 ( Geonawt_2, -3km => supersynchron, U.S.: 64723 ) 4°W+i, ( Rammstein ( majakowskij ) Mir_(paz)_ist_kalt ) Johannes_Bersch. i≈1° 01.Juli.2025 ..02.Juli2025 ..10.Juli2025 ..Dezember.2025 ..07.Januar_2026 ..14_Januar_2026 .. 2050 . AFETR . * 0°.8E ••••Grain_Station † †•••• * 0° ••† † † London † †•• * 0°.3W ##Валенсия † ## * 1°.5W ##Lids † ( Komarow, Makarewitsch, Taput', Selin ) † † †#### * 1°.5W ##Нант † †#### * 2°W ##Mantschester † ( Tschekin, Spirin, Leschnew, Ageew, Kuruschin, Smoljakowa, Meleschko, Molotow, Morozow, Kalatschewa, Krutow, Klimow † †## † * 2°.4W ••••Torness_Atom_Station † †•••• * -2°E ##### Birmingham † † #### * 3°W ••••Heysham_Station † † •••• * 4°W •••• Glasgow † † ••• == Нимкураи ғарбӣ == ** 0°.7W: Thor_7 ( Königreich Norwegen_1 ) , i=0°.0 , 26.April_2015 ..2025 ..2035 * 0°.8W => 147°E Тhor_3 † i=12° , >> †, [[Thor 5|Thor_5]] ( немчура_поганая_дизертирная_недобитки с жiдовскими звездачками ) , 0.0°i ILS_2008 250t_NDMG ., 6 ( Thor, опущенные_в_жопу_норвеги ) (Bagel) ** 1°.0W => 0°.95W Интелсат_10_02 ( Intelsat, Чур_КА_4 ) ( Thor_4 пиндосные_бляди с жижовскими звездачками ) , i=0°.0, ILS_2004 ( Протон_Москва 700тонн хим.оружия ) . * 1°.2W => 60°W => 73°W Skynet_4E † , i=12°, >> 1999 ..2025 † * 3°.4W => 128°E МетеоСат_8 † (MSG_1 †) † ( Meteosat † ) i=11° , >> † . Surinam . Augusto_2002 . * 3°.8W ===== LaSagra_Madrid, † 29.April_2025 † ===== * 4°W => 131°E Амос_2 † i=8° , >> † , ILS ( proton Москва баранов поповкин † 250t_NDMG ) , [[Amos 3]] ( жид_3 ) ( Amos ) i=0.0° , i≈0° ILS_2008 2008 ..2026 Senit_3SLB. * 5°W => 123°W Atlantic Bird_3 † ( eutelsat_5 †), >> i=6° † . * 7°W Нилсат † , >> †, 102_( Nilesat † ) † (Usamow) i≈8° >> † 2000. * 7°W => 39°E Atlantic_Bird_4A † ( Hot_Bird_10 † Eutelsat_3C † AB 4A † HB_10 † eutelsat 13D † eute_3c † ) ( sergeewa karelina kozlihina borisjuk korkunowa bikowa ), i≈2° >> †, 2009. france_jude †. ** 7°.3W: Atlantic_Bird_7 ( a.k.a. AB_7, Eutelsat_7WA ), i=0°, 2011 ..2025 .. Sea_Launch (Pacific_Ocean ). * 8°W => 41°E Atlantic_Bird_2 † ( Eutelsat_8 †, Eutelsat_12 † ), i=6° >> † france_2001 † S=14m^2 . * 9°W ====Cabo_Touriñán=== * 10°W HellaSSat_2 ( Yunanistan_1 ) (орбита типа tdrs), i=6°, 7° 2003 ..2025 AFETR . * 10°W <= 19°W <= 123°W Hylas_1 i=5° 2010 ..19_February_2026 .. A5 + Intelsat_17 . * 11°W: [[Экспресс АМ44|Экспресс_АМ44]] (лысая жидовская эсэсовская развалюха) ([[Экспресс (КА)|Ex_pre_SS]]) ( Tschetschnja 10^5† ) i=2°, i=3° S=26m^2 ILS (протон) , ссыльный полигон_4. 2009 ..2026 * 12°W WGS_9 ( 42075, USA_275 ) i=0°.0 AFETR_2017 * 12°.5W => 72°E Atlantic_Bird_1 † ( AB_1 †, Eutelsat_59 †, Eutelsat_36 †, Eutelsat_12 † ) i=7° , >> †. france †. * 12°.5W => 109°E Eutelsat_28B † , >> †, i≈4°, 5° . 2008 . france (с жiдовскими звездачками) . ** 13°W => 32°W => 40°W Horisont_30 ( 42 S=13 ) i=14° , Intersputnik_1994 . * 13°.3W => 56°W Gorisont_26 ( 37 ), i=14° S=8m^2 >> †. 1992. * 14°.0W [[Экспресс АМ8|Экспресс_AМ8]] EkspreSS Am8 ( Jugoslawija JuSSR ( Österreich ) 2*10^6† ) , i=0°.0 ILS . * 15°W => 112°W ТелСтар_12 † ( Telstar_12 †, a.k.a. Orion_2 † ( Rigel) ) i≈8° 1999 . >> † . Ariane . * 15°.5W => 18°W ИнмарСат_3_f2 ( Inmarsat ) , i=9° > † => reserve ILS Proton 250t NDMG . * 16°W: ====Canaris_Inselen ( La Loona (jAnus) )==== 3mal1, Andy_Borg (Wasilij_Wasiljewitsch), Madonna. ** DISCOWR ( L1 MKF_6 DDR+UdSSR ) 2015 ..2016 ..2017 . *** Imap ( L1 ) 23.September_2025 .. 22.Oktober_2025 ..November.2025 ..11February_2026. AFETR . 4LD +2 +F9 . ** Capstone 2022 ..2025 ..2026 Luna, RL. * 16°.4W [[Луч_5Б]] † ( Lutsch_5b brodskij lidowskij pawlenko skurskij ) ( орбита типа tdrs ), † i=10°, ILS_2012 Протон , 250 тонн НДМГ, поправь_намордник . * 18°W ===== Pointe des Almadies ===== * 21°.5W => 35°E NSS_7 † , i=9° S=14m^2 >> † . 2002. * 22°W nSS_14 (SES_4), i=0.0°, 2012 ( moskwa, koroljow, kamenewa ). * 24°W => 24°E => 111°E Космос_2379_(Cosmos) † (наклонная орбита), i=13°, S=28m^2 ILS_2001 (Lockheed ) + 11С861 (109°E). 09.January_2026. * 24°.5W => 137°W: Интелсат_905 † => SDS ( Intelsat ) ( орбита типа tdrs ), i=6°, >> ( Feb_11_2025 .. 14_May_2025 ) † => S=12m^2. Paris_Rammstein_Tuluza * 26°E: Электро_1 † ( 37344 ) i=9° S≈0m^2 (фикция) ILS_2011_20_Januar, > . † . Зенит_3SLB ( Ленинск , Казахстан, Грей Пайшер ) . *** 27°.5W => 104°W => 113°W => 117°W => 124°W => 133°W => 143°W=>153°W => 154°W=>167°W => 179°W=>149°E => 125°e+0.2i => 95°E => 74°E => 32°E=> 27°E+.3i => 6°E => 1°W, >> 6°\day => 29°W: Intelsat_901 † ( L. Worobjëwa ) ( орбита типа tdrs ) , i=0°, i=1° S=16m^2 June.2001 ..2025 ..April.2025 ..30.Juni2025 . 154°E => 33°W: +MEV_1 ( N.G.) i≈1°, i=0° ILS_2019 ( PROTON 250t NDMG ) . **** Mars_Odyssey † ( Br. Spears oops!... , Marte ) SequoiaCocos_Ares_Nord_pole + H2O April_2001 .. Oktober_2001 ..2025 D_II. **** Engineer_2020 † ..03.April.2021 ..18.Januar_2024 † Marte ( B.Egli tochter_paveak ) Atlas_5 RSFSR. * 29°W Telecom_2D † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), >> †, париж рамштайн тулуза. *** 29°.5W => 27°W => 31°W => 32°W Intelsat_904 (sds_NATO ) ( Kubasow Eliseew ронкин мудрецов музычук титов павленко ранько гаврилова колобанов лобан шапочкин† ковтун чекин белявский соловьев скурский красневская савина HP ) ( орбита типа tdrs ), i=6°, i≈7° 23.Februar_2002 .. 29.Juni2025 .. Oktober.2025 ..2025 ..14_Januar_2026 **** Kliper ( Alisa ) , ( Märzt_2025 ( Marte ) ..Dezember_2026 ( Die_Erde ) ..2029 ( Zena ) ..2030_Europa ( Zena ) ) . F_9 H , KSC , Florida . ***** Der_Mond ( 0.5°: from Earth ) 10.March_2026 0°: 02:30MSK (Moskau) >> . * 30°W Хиспасат (Hispasat), * 30°W Spainsat i=0.0° , i = 0° S=30m^2 2006 ..2025 .. 2026 + Eutelsat_9A † i=2°, >> (a.k.a. HB_7A † , Eutelsat_HB_13_E † ) † 164°E >> . ** 30°W => 33°E => 30°E <=> 31°E <=> 32°E+i0° <=> 38°E+0.3°i => 39°E => 39.5°E+0.3°i => 29°E-.3°i => 29°E + 0°0 : Spainsat_NG_1 ( вражеская жiдовская натовская блядь . уничтожить , сбить ) ( Tschicade ), i=2°, 1.6°, 1.3°, 1°, 87°E+0.9i, 0.8°i+59°E, 50°E-0.7°i, .5°, 30°E-0.4°i, 34°e+0.2°i, 33°e+0.1°I, i=0.0° . 30.Januar.2025 .. 31.Juli.2025 .. 29_september2025 .. 28_Nowember2025 ..12.Dezember_2025 ..17.Dezember_2025 ..25_Januar_2026 ..14_Februar_2026 ..2050 . *** 30°W Spainsat_NG_II ( Artamon, Mensk_2016_01_05 ) 22. =>23.Oktober_2025 ( PDT ) hmin=410km => 3100km => 4000km+16°_90°E ..i=15°+20°e ..04°E+15°i ..51°W+15°i (14.Februar_2026) .. 22.April_2026.. AFETR . * 34°.5W => 179°W Интелсат_903 ( Intelsat ) i=7°, S=29m^2 >> † ILS_2002 (Протон, 100Mt ) . * 35°W =====Ponta_do_Seixas==== * 35°.2 ••Natal † •• * 37°W => 11°E Galaxy_27 † ( Telstar7 † ) † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), i≈9°, 10° >> † , 1999 . * 37.5°W ТелСтар_11N ( Telstar ) (наклонная орбита), i=0°.0, ILS_2009 ( москва, краснознаменск ) Proton 250t NDMG . * 37°.5W NSS_10 (AMC_12 (a.k.a. General_1i) ), i=5°, i=6°, S=8m^2 2005 .. 2025 ILS ( PROTON ) , military_81 . ** iSS † 1998 ..2025 ( Integrated_truSS_Structures S0 ..S6 † P1 ..P6 ) 2000 ..2026 † *** ProgreSS ( mu_mu, FockeWulf, Zenit_sat. , =10Mt, bion ( holera ebola ku mazer antrax ) 700kg NDMG ) 194* ..1961 ..11.S_2025 summe=200шт +700senits . *** Space_Shuttle † ( Tschekin, Zelenschikow ) 1981 ..2011 † . **** NASA_Discovery (Prospekt des Kosmonauten ) . **** SS_Columbia † ( yude ) † 2005 †. **** SS_Challenger † ( Samanta_Smit † ) †. *** SojuS ( Focke_Wulf ) с сифозными обезьянками 1967 ..2025 160шт 300kg_NDMG *** Ci_gnus, 2013 .. *** Dragon, 2010 ..2020 † ..2026 ( SX (Boeing_Penny) ) * 40°.5W => 162°E nSS_806 † , >> † . ** 042°.3W => 16°E => 24°E: USA_170 27875 ( Mila_Paveak ( sea_launch ) Salaspils ) ( орбита типа tdrs ), i≈10°, 2004 ..2025 ..07.Januar_2026 ..10.Märzt_2026 AFETR_2003 Delta_IV_U.S. . *** WGS_F1 ( U.S.A._195 ) i=0° 2007 ..10_February_2026 AFETR * 44°W # Alcantara † ( украинские_террористы ) # † * 45°W => 43°W => 89°E => 60°W => 64°W => 98°W => 146°W => 121°E: Intelsat_11 (Paz_11), i≈2°, i=3°, >> † => reserve. 2007 ..15.Märzt_2025 ..05.September_2025 ..06.September_2025 ..06.Januar_2026 + Optus_D2 (fufel) 160°E, >>. paris_2007 †. ** 48°W: Italsat_1 † ( Italia_I ), i=15°†. * 46°W: TDRS_6 (U.S.:22314) i=14° S=27m^2 January_1993 ..2025 …24.January_2026 afetr ** 50°.0W => 65°E => 6°E => 39°W => 86°W => 10°E >>, Pan_Amerecas_9 † ( Intelsat_9 † , PAS_9 † , Paz_9 † , PAZ_23 † ), орбита типа tdrs , i=9°, i≈10° S=36m^2 28.Juli.2000 ..23.Januar_2024 ..03.June_2025 ..10.Juli_2025. †. Sea_Launch_LLC ( 154°W 0°N ). Merkulow_Alexandr_Wladimirowitsch. ** PAZ † † ( Kwant † , Kwant_2 † , Die_Natur † † ) ( KH † , La_CroSSe † , Arkon, Hubble † , ikonos † , eros, spot † ), 1986 ..23.Märzt.2001 † ( verbrannt ). ** Scott_Amundsen ( Annette Krause, Süsanna_Nett, N.A.Bej †, Rozhdestwin †, Fёdorow, branetz, bagautdinow, Legostaew †, uhanёwa, Kukuschkin, Waschurin †, A.Preil ). * 49°W TDRS_3 i=13° AFETR September_1988 .. 2026 ** 50°W Intelsat_902 ( орбита типа tdrs ), i=5°, i=6° S=14m^2 August_2001 ..2025 ..27_January_2026 ** Hera ( a.k.a. Zena, Atina )_2024 ( 12.Märtzt_2025 Marte ..Januar_2026 Diemorfius ) AFETR. F9 ( Zenit_UdSSR.mod ). * 051°.1W Bonum_1 † ( Hariton_ow P. S. Samoni ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) >> † afetr_1998. * 52°.3W => 37°W => 102°W TDRS_I † ( 9 U.S: 27389 ) † ( орбита типа tdrss ) ( battle_hymn ) , i≈11° i=12° , S=5m^2 >> † , AEFTR_2002 ..31_March_2026 ** WGS_F5 ( USA_243 , Anita&Alexandra_Hofmann 2024_My_Star ( alte_Kuh ) ) i=0.0° Delta_IV * 53°W •••• Guiana † немецкофашистские недобитки, жiды † A_4 † A_5† •••• * 56°W ••••• † Newfoundland † •••• * 58.0°W: Intelsat_21 (Galaxy_IIIC_tru : TBD) => sds ¡S=42m^2 i=0.0°, i=0°, i=0.°0 (Nimitz_rd., Ca. LLC) Sea_Launch.S.A ( Zürich, Bern ) ( 154°W 00°S +0m ), (Augusto_2002 SeaLaunch_LL(c) ) August_2012 ..August_2025 .. 07.Januar_2026 .. ** 59°W => 31°E: ExpreSS_A4 † ( 4A † ) † ( Expreso † ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), i=11° S=33m^2 , † >> ILS ( Протон, 700тонн химического оружия + наркота в цистернах ) *June_2002 ..2026, 10_июня . *** Amazonas_3 ( Asereje, + M. Paveak ), S=15m^2 i=0.0°, i=0° 61°W: 2013 ..2025 .. 07.Januar_2026 .. 2030. * 61.5°W EchoStar_3, >> †. * 63°W [[Telstar_14R]] i=0.0° ILS_2011. S=13m^2. * 63°W ===== EEZ( Ost )_US === * 63°.2W => 107°W Intelsat_12 † ( PAS_12 † ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) i=8° Paz_12 † , >> †. paris_2000 . * 65°W => 153°E Intelsat_805 † ( орбита типа tdrs с дрейфом ) , i≈7°, i=8° >> † S=13m^2 , AFETR_1998 . * 65°W Brasilsat_B2 †, >> †. * 70°W Brasilsat_B4 † , >> †. + nilesat_102 † , >> †. * 71°W => 12°W nAhuel_1 † , >> i=12° † . * 71°W: ====Boston † †==== * 71.8°W Arsat_1 ( WDR ) i=0.0°, + => Intelsat_30 95°W i=0.0°. 2014 KZ_Surinam. * 72°.5W => 5°E DirecTV_1R † ( Kriwencow , Beljawskij , Blagow , Tscherlenjak) , >> i=11° † . 1999_Sea_Launch (pacific_ocean) † S=4m^2 . * 72°.6W Astra_2C † ( орбита типа tdrs ), >> ILS ( Proton 250t NDMG_Lockheed, Москва ) † . * 72°.7W [[Nimiq_5]] ( 35873 ) , i=0° , i=0°.0 ILS ( PROTON_250тонн химического оружия ) 2009 ..2025 breeze_ndmg * 74°W ###†montreal † #### * 74°W => 14°W SBS_6 (U.S.: 20872) † i=13° S=25m^2 , >> † . 1990 . * 74°W #### † New_York † † † † ##### † . *** 74°W: Amazonas_4A ( Chili_2014, M=8.2,+7.6, +Californija ), i=0.0°, i=0° 2014 ..2025 ..2035. * 74°.9W Galaxy_9 †, i=11°, >> †, AFETR_1996. * 75°W Brasilsat_B1 †, >> † . * 75°W ••••Филадельфия † †•••• * 76°W ## Ottawa † †## * 76°.8W => 81°W Galaxy_4R † ( наклонная орбита ) , i=12° , i=13° >> † , April.2000 . * 77°W EchoStar_4 †, 1998 >> † ILS. * 79°W ### toronto † † #### * 77°W #### † Washington † † † † #### † * 79°W => 40°E Americom_5 † ( GE_5 † ) ( Эквадор_2023 ..2025 M≈7*3 † ) , i=11° S=9m^2 >> † . * 79°W Satcom_C3 †, >> †. 1992. ** 81°W: Arsat_2 ( U.S.: 40941 A.M.Kaufman, Dont_ cry, Argentina.. ), i=0.0°, 2015 ..2025 ..2026 ..2040 * 79°.5W ••••Панамский канал † †•••• * 80°.5W #####AFETR( 28.5°N ) † A_5 † Delta_IV † F9 SLS##### to: paris =15min. 100Mt + COVID . * 81°W DirecTV_7S † ( Jim_ Maser ) † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), i=4°, 2004, >>, † Sea_Launch LL(c) . * 81°.4E ••••Orlando †•••• ** Star_Link, =8000= ( =5Geo.Sats. , 2025: 7500, 2026: 8000= . ) , 2018 ..2025 . © Dworzhak_Hofmann , 2015 . F9 ( Zenit_mod . ) . *** StarLink +1500Sats . ( 2025: minus500, 2026: +0 Satz., February_2026: +140= , Märzt_2026: +500 (Summe=10000=) , +600 (10000+) : April_2026 ) ( +1Geo.Sat. , +2Geo.Sat. , verdammt Intelsat_10 † ( movers reserve => † ) , Intelsat_17 => sds (2025) , Intelsat11 ( movers reserve ) ) , Intelsat_15 => SDS ( 2025 ) , Intelsat_6 † , Sigrig&Marina , 2025 ..26.Februar_2026 ..27_März_2026 * 83°W ====Windsor † †==== * 82°W => 109.5°W Nimiq_2 ( Canada_1 холоп_латиносов ), i=8°.5 i=9°, ILS ( Москва, СССР, Протон 700тонн хим.оружия ) 2002 ..2025 , Nimiq_3 † (холоп_латиносов †) 12° >> † ( DirecTV_3 † ) . * 82°W ••••Conesville 2GW•••• ** 82°W nimiq_4 i=0°.0 ILS_2008 ( proton_udssr 250t NDMG ) . * 83°W: ****Detrojt† Atens Brejdenton Gejnswill † dirborn † *** * 83°W => 154°W †AMC_18 † >> † i≈2° 2006 ..November.2023 ..17.March_2026 . * 84°W Brasilsat_B3 †, 1998 >> †. * 85°W => 133°E XM_1 (U.S.: 26761) † , >> † i=9° . Sea Launch_LLX S=25m^2 . 08.May_2001 . ** => 99°E XM_2 (U.S.: 26724) † ( Schumilin †, Gudilin †, Filin †, Aliew ), Мешков_алексей >> i=9° † Sea_Launch_LLC_March_2001 † S=25m^2 . * 085°.1W <=> 86°W <=> 81°W <=> 76°W <=> 72°W <=> 68°W <=> 65°W => 178°W + 0.1°i => 176°E => 148°E+0.2°i => 144°E => 142°E => 138°E => 133°E => 112°E => 95°E => 90°E => 88°E => 80°E+.2°i => 77°E => 71°E => 64°E (workuta) => 52°E. => 46°E => 22°E => 3°W => 40°W => 45°W => 50°W => 55°W => 60°W => 65°W => 70°W => 75°W => 89°W+0°.3i => 96°W => 97°W ==> 113°W => 116°W => 121°W => 131°W+0°.3i † : XM_3 † (U.S.: 28626 Rhythm † ) † , i=0°, i=0.0°, i=0°.3 S=14m^2 Alexandra Mart_2005 .. September_2025 .. 22.Oktober_2025 .. 28.Nowember_2025 ..06Dezember_2025 ..26.Dezember_2025 ..01.Januar_2026 ..06.Januar_2026 ..16_Januar_2026 ..21.Januar_2026 ..24_Januar_2026 ..29.Januar_2026 ..30_January_2026 ..31.Januar_2026 ..02_February_2026 † ..24_March_2026 (i=.4°+10°W) >> S=14m^2 ., Sea_Launch ( LL (c) ) † , Senit_3SL ( 154°W 0°N ) . + SiriUS_3 30.Nowember_2000. *** 85°.2W: XM_9 (Wera) , i=0°.0, 05.Dezember2024 ..20.Dezember_2024 ( 88°W ) ..21_January_2025 ..09_February_2026 ..2050. AFETR . *** 85°W => 120.5°W => 118°W => 116°W: XM_10 ( U.S.stRat.Com.: 64290 ) i=0.0° ( Tat'jana ) 06.Juni.2025 ..23.June.2025 .. 01.August_2025 ..Nowember.2025 ..25_January_2026 ..2050. AFETR military_PAFB, LC_40 , 108°W-0.3°i , 0.1° 121°W. * 86°W ####Nikaragua † †#### * 86°W •••• Indianapolis † •••• ** 87°W => 72°W: Americom_3 (GE_3) i=7°, AFETR 04.September_1997 ..05.September_2025 * 87°.2W [[Тупак Катари (спутник)|Тупак_Катари]] ( Sinjawin † , фастенко, шапочкин † , павленко ) . * 87°W SeS_2 2011 ..2026 * 88°W === Chicago, U.S.Con. † †=== * 88°W => 102°W Gorisont_32 ( 44 ) ( Stiele_Nacht ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) i=14° 1996_протон_к ( schiekelsgrubber_moskau ). * 89°W •••• †Byron_Station † ††•••• *** 89°W => 88°.7W => 68°W => 62°W => 60°W => 59°W => 57°W => 56°W => 54°W => 53°W => 51°W => 49°W ==> 47°W => 39°W => 37°W => 35°W => 27°W ( 5°W ) : Intelsat_Americas_8 + 0 . ( a.k.a. Galaxy_28 , Natali.Wil'jams_Intelsat ) , i=2°, i=3° S=17m^2 2*.June_2005 .. 2025 .. 14_Januar_2026 ..21.Januar_2026 ..23.Januar_2026 .. 24.Januar_2026 ..31_January_2026 ..19.Februar_2026 ..28.März_2026 ..(08_Märzt_2026) Sea_Launch_LLC ( 0°N 154°W ) . С.Ковалевская , Чёбышев . *** 89.5°W => 75.2°W: GOES_U (DemetriUS Wjetnam_1975 4*10^6† ), i=0.0°, 2*.June_2024 ..2025 .. AFETR. * 90°W: ****Galapagos_Inseln_+5°***** * 90°W #### New_Orleans † †#### * 090°.3W => 68°E Estrela_du_Sol (U.S.:28137) † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ) a.k.a. Telstar_14 , >> † . Sea Launch_LL_January_2004 S=13m^2 . † * 91°W ••••Muscatine•••• * 91°W Nimiq_1 †, >> †, ILS, 250t NDMG. ** 91°W: Intelsat_40E ( Iwon_Morris ) i=0°.0 April.2023 ..2025 ..09_February_2026 ..2043 AFETR . * 91°.1W Nimiq_6 ( Canada NATO ), i=0°.0 S = 26 m^2 ILS ( PROTON, 250t NDMG ) 2012. 2012 ..2026 . * 93°W => 11°W Galaxy_26 † i=11° , >> † , ILS_1999 Proton 250t_NDMG . * 93°W •••• Sain_Paul † †•••• * 93°.1W Galaxy_1 † ( орбита типа tdrs ) † , >> † , i≈6°, 1999 . * 93°.2W •••• Minneapolis † †••• * 94°.5W ==== Kanzas ==== *** 095°.1W => 95°W: Galaxy_3C (97) , i=3° , S=36m^2 , 15.Juni_2002 .. 2025 .. Sea_Launch_LL(c), ( 154°W 0°S ) . ** 95°W: Horisont_29 ( 41, Horizont ), i=14°, Intersputnik_1993. * 96°W Echostar_4 (орбита типа tdrs, c дрейфом), >> †, ILS 1998 . * 96°W => 86°.2W Sirius_FM_5 i=0.0° proton moskau, 700t hemical, 100Mt 2009 ..2025 .. ILS. * 96°.7W ••••Lincoln•••• * 97°W => 58°W Galaxy_25 † ( a.k.a. Telstar_5 † ) i=7° , 1997 >> † . ILS 700t NDMG Протон Москва оружие химическое . * 95°.4W #### † Houston † ( 29°.8n +100m ) #### ** 97°.0W Galaxy_19 ( Intelsat19 ), i=0°.0, i=0° S = 16m^2 Sea_Launch 2008 . Спижженный_жидами_коммуняками_дизертирами_шайкой_шпионов Senit_3SL + Boeing ( Лабинова Крохина Грей Анева Буров Жаткина Староверов Корепанова Орешкин Игнатиева Колосанов Бродский Лидовский Грибачов Павленко Кравченко Вишняков Зеленщиков Панарин Юрченко Чекин Хватов Вахрамов Якимов Стрекалов † Легостаев † ) . * 97°W => 51°E EKS_press_AM3 † i=7° ( орбита типа TDRS, с дрейфом ) , >> † , ILS_2005 ( Lockheed_Energija ) . * 98°W •• Austin † † † † •• *** 115°W => 118°W => 118°E: Raduga_17 ( Tschernobil'_26.April_1986 † ) Regen_Bogen , i=10°, 1986 ..2025 ..02_April_2026 **** Lunohod_1 ( Луна,USSR ) ***** Luna_27 (Луна, ) 2029 **** Lunohod_2 ( Луна, USSR ) ***** Luna_27Б ( Луна, ) 2030.. * 97°.5W == chrisri_corp. † † † † † 2024 ..2025 † † † † † †. == Tschertok . * 98°.9W •••• Сан_Антонио † †•••• *** 99°.0W: Galaxy_16, i=0.0°, Sea_Launch_2006 . Juni_2006 ..31.Januar_2026 .. * 99°.2W SPACEWAY_2 † , >> †, i≈4°. 2005. ** 99°.2W DirecTV_11, i=0.0°, 2008 ..2025.. Sea_Launch. ** 102°.8W ==> 170°W =>171°W => 113°E => 139°W => 118°W [[DirecTV_10]] ( Gorizont_USSR Motorola ) i=0° S=10m^2 ILS Juli_2007 ..11.February_2026 ..12.Februar_2026 ..23.Febrero_2026 ..28_March_2026 ..1_April_2026 ( Oligofren_Day ) . * 102.76°W DirecTV_12 i=0.0° ILS_2009 Proton 250t NDMG. * 103°.6W => 146°E Intelsat_603 † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), >> † i=14°, AFETR_1990 † S=8m^2 . * 105°W => 110°E GE2 † ( † Americom_2 † ) ( орбита типа tdrs , c дрейфом ) i=11° , S=28m^2 >> † . ** 106°.5 ====White_Sands ( Sea_Launch: TdrSS+Intelsat )===== * 107°W => 64°E Anik_F1 † ( вражеское_быдло_ссыкливо_тупое_террористы † ) , >> i=5° , † 2000 † france S=21m^2 † . ** 107°.3W: Anik_G1 ( NATO Canada ) , ILS , ( Москва, PROTON 250t NDMG ) 2013 . ** 107°.2W Anik_F1R i≈4° ( Canada_NATO , холоп_латиносов Cambodzha_3*10^6† ) , ILS ( Proton 100Mt, 250t NDMG ) . * 108°W: Italsat_2 † ( Italija_II ), i=14°, 1996. ** 108°.4W => 118°W => 126°W => 128°W ==> 136°W => 138°W => 143°W => 161°W => 170°W GOES_14 => reserve i=1° S=13m^2 AFETR_2009 . 2009 .. 2025 ..07.Januar_2026 ..24_Januar_2026 ..08.Märzt_2026 ..24_March_2026 ** 110.0°W => 110.2°W: Echostar_X (Grecee_2025 300*M4.5..5.3=M9.8 + M=6.2 ). Sea_Launch (UN_U.S.), WAZ21099_B338PC. I=0.0°, i=0° Feb.2005 ..2025.. ** 110°W: Echostar_XI (E. Gray, Sirija_2025 6*10^5†) смерть_легавым_от_ножа!, i=0.0°, i=0° type Horizont, 2008 .. 2025.. Sea_Launch . * 111°W ====Тусон==== * 113°W Amazonas † ( 28393 ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) i≈8°, i=9° >> † ILS_2004 ( proton 250t NDMG быдло_мексиканское ) . * 112°W ••• Phoenix † † ••• * 113°W ••••Palo_Verde Station † † •••• * 113°W SatMex_6 † ( Eutelsat_113WA † ) , >> †. 2006 A5 †. ** Skynet_4A †, >> †. AFETR. ** Skynet 4B †, >> †. ** Skynet_4D †, >> †. AFETR. ** Skynet_4E † , >> †. ** Skynet_4F † , >> †. ** Telecom_2A † ( sIrackUSe_2 † ) †. ** Telecom_2B † ( sirakuse_2 † ) † >> † . ** Telecon_1A † ( sIRAKuse_1 † ) † . ** Telecon_1C † ( † ciganien, syracuse_1 † ) † >> † . * 113°W ## Edmonton † †## * 115°W SatMex_5 , >> †. ** NATO_4A † , >> † . AFETR . ** NATO_4B † , >> † . AFETR . * 114°W: ## Calgary † † † † ## * 115°W SatMex_4, >> †. ** Surveyor_5 Moon atlas † *** Rtemist_2 † 07_Февраля_2026 => 03.Märzt_2026 => 07.Märzt_2026 => 01_April_2026 => TBD => 02.April_2026 (MSK) . ** Surveyor_7 Moon atlas † *** Rtemist_3 † * 115°W XM_2 † , >> †. Märzt_2001 . Sea_Launch . * 115°W XM_4 † , >> †. * 117°W SatMex_8, fufel, ILS †. Proton 250тонн НДМГ. * 117°W ===== † Goldstone, DSN 70m 34m ======== * 118°W ==== † LAX ( Boeing_767, X37B ) M=8+ †==== * 118°W •••• Los_Angeles ( Torrance † Hollywood Long Beach † ) ••• ** Sirius ( Star, -11°, >> 15°/Hr, t≈9Y. ). * 118°.4W ••••Catalina_Insel•••• ** 118°.7W: Anik_F3 i≈1° ( Canada_Sudan_2005 2*10^6† вражеское_быдло_зассанка ) , ILS ( proton , 250 тонн НДМГ хим.оружие ) 2007 ..2025 ** 118°W <=> 154°W: ====Sea_Launch††_Comander====( 2000 ..2014 † ) . * 129°W: <= 130°W+0°i <= 10°i+174°E: Echostar_XXV ( Britney_Eugen_der_von_Türmer_la_Marija) i=0° 09_March_2026 => 10.Märzt_2026 .. 19.March_2026 ..24_March_2026 ..29.März_2026 ..25_September_2026 F9 , CC . **** 121°W => 146°W => 150°W => 154°W => 157°W => 164°W => 177°E => 170°E=>163°E => 157°E => 146°E => 132°E => 118°E => 111°E => 107°E => 93°E=>89°E => 85°E => 80°E => 72°E=>67°E => 57°E => 43°E => 41°E => 37.87°E (08.Августа_2025 ) => 34°E => 20°E => 9°E => 4°E=>5°W => 20°W => 54°W (28.August_2025 ) => 65°W => 67°W => 071°W => 75°W => 2°W: >> Echostar_IX ( a.k.a. Galaxy_23 DDR†_1989 10^7† ) , i=2°, S = 37 m^2 08.August.2003 ..01.Juni.2025 ..08.August_2025 ..02_April_2026 >> † i=3° S=37m^2 . Sea_Launch ( 154°W 0°S ) . * 120°W °°°°°Byrd_Antarcktida (80°S) °°°°° * 122°W •••••EEZ_US•••••• * 122°W ##Сиетл † (жiды на выселках) † †## * 123°W => 30°W Galaxy_10R † ( repeat ), i=12°, >> †. 2000 . * 123°W USA_246 ( AEHF_3 ) i=5° 2013 Atlas_5 USSR спижженный + LM AFETR . * 123°W ## Vancouver † † #### ** 123°.0W Galaxy_18 i=0.0° S=22m^2 Mai_2008 ..2025 ..2026 Sea_Launch_s.a. ( притворное банкротство ) ( 154°W 00°S ). * 125°W: Echostar_IIX † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), i≈8°, >> , † Augusto.2002 ILS Proton ( 11C861_mod_DM3 ) 250t UDMH , † . **** 127°.0W => 150°W: Galaxy_13 ( Германия_1945 7*10^7†, Jella_Haasen ( Alentowa† ) ) ( a.k.a.Horizons_1 ), i=0°, i≈0°, i≈1°, i=1°. 01.Oktober.2003 ..10.Oktober_2023 ..20.Nowember_2023 ..2025 ..07.Januar_2026 Sea_Launch_LL(c) ( 154°W 0°N +0m ). ***** New_Horizons ( Pluto, Sedna ( SEPG † ) ), 2006 ..2024. ***** Dragonfly ( Saturn ), 2028.. FH9. ****** Wojadzher_2, 1981_Saturn. * 127°E: Galaxy_37 => SDS_military_2025 (aka Horizons_4 ) August_2023 ..2025 ..2026 ..2043 . i=0.0° AFETR . * 131°.0W => 111°W: Americom_11 ( aka AMC_11, aka GE11 ), i=0.0°, i=0° S=22m^2 ( The Climb a.k.a Bonnie_Tyler Total Eclipse ) AFETR. 2004 ..31.January_2026 * 132°W *******Ketchikan** * 133°W => 7°E Intelsat_705 † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) , i=12° >> † S=12m^2 . * 133°W => 153°W Express_AM22 † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) , i=8° S=8m^2 >> † , ILS_2003 Proton_NDMG . полигон ссыльный 4 . * 133°W => 41°W [[Galaxy-15 (КА)|Galaxy_15]] † , i≈2°, i=3° , >> † 2005 . france † . * 134°.5W ==Джуно (Аляска)==== * 135°W Americom_10 † ( Ge_10 † ), >> †. AFETR. ** 138°W <=> 145°W Echostar_2 † , i=11°, 12° 1996. S=20m^2. ** WGS_F6 ( USA_244, Alexandra_Hofmann 2023 Grün ( kastriertes_Eber ) ) i=0°.0 Delta_IV † 08.August_2013 ..Dezember2025 ..10_Februar_2026 ..2033 * 139°W Americom_8 † , i=5°, >> †. 2000. *** 139.0°W => 135°W: Americom_6 (AMC_6) (GE_6 U.S.:26580 alexandrow solowjew semenow ) ( Stefanie_Gwen ), i=0.0°, i=0° 21.Oktober_2000 ..08.August_2025 ..28.August_2025 ..Januar2026 .. ILS ( Proton_11S861DM3 250t NDMG ) , Military_81 . **** Gnetz. * 143°W => 175°W => 65°W : ExpreSS_AM11 † ( орбита типа tdrs , c дрейфом ) , i≈12° , 13° S=13m^2 >> † , ILS_2004 ( Москва , королев , Протон хим.оружие 700тонн ) . * 143.1°W Hispasat_1D † ( орбита типа tdrs ) >> † AFETR_2002. * 145°W Hispasat_1C † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ) †, >> †. * 146°W => 131°W => 111°W AMC_11 (Ge_11) i=0°.0 2004 ..17.Januar_2023 ..2025 ..09.Januar_2026 AFETR. * 148°W Радуга_1_6 ( Globus ) ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), i=14°, >> 2001 ILS † Proton 250t NDMG . * 150°W ••Анкоридж ( жидовский прыщ размазанный ) †## * 151°E •••• Sydney † •••• * 155°E •••••Gawaji •••• ** 157°W: ==== Christmas_Island 1..3Mt 1 ..3Mt ..4Mt ..8Mt ( Bighorn (Trembita) ) ======= * 160°W Sea_Launch_Demo , i≈2°, Hmin=650km. S=6m^2, Märzt_1999 ..2026 + 11S861_SL+Boeing (170°E i≈1° S=22m^2) Sea_Launch 154°W 0°S. ** 167°W: TDRS_5 ( Fuck_You.=Göhte_Institut= ) i=14° S=21m^2 August.1991 ..21_Januar_2026 *** 167°W => 114°E=> 107°E => 96°E => 93°E => 90°E => 88°E => 86°E => 85°E: TDRS_8 ( The_Cardigans , N.Skrjabina ), i=12°, 30.June_2000 .. 01.Maj_2025 .. 16.Juli2025 ..2025 AFETR. * 168°W ====Cape_Prince=== * 171.3°W => 146°W=> 142°W => 139°W => 136°W => 133°W => 129°W => 126°W=>124°W => 122°W => 116°W => 109°W=>106°W=>100°W=>93°W => 75°W=>71°W=>67°W => 53°W => 49°W+9.4i => 70°W =>81°W+9.4°i => 93°W => 103°W => 120°W=>131°W+9.5°i => 124°E => 113°E => 63°E => 30°E => 119°W †: TDRS_10 † ( J ) † >> † => reserve => † (Sweetlana) (орбита типа tdrss), S=5m^2 2002 ..08.Märzt_2025 ..10.Juni.2025 .. 14.Juli_2025 ..05.August2025.. 05.September_2025 .. 12.Oktober_2025 . † . i=10°.2, 10°, 9.8°, 9.7°, 9.5°, i=9.4°, 9°.3, 9.5°I, 9.6°i , i=10° . AFETR . 09.Märzt_2026 *** 174°W: TDRS_11 ( Ken ) , i=3°, 31.Januar_2013 .. 2025 ..31.January_2026 * 175°E #### Wellington † † ### * 175°W => 119°W => 31°E Raduga_1_8 † ( Globus ) (клопус) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) , i=11° , i=12° 2009 , ILS † ( казахстын ( kz ) 250t NDMG байконыр) S=16m^2 . * 177°W => 24°E nSS_5 † , ( Spirin, s.Sergeew, Krutow ), >> i=9° † . * 177°W (-3i°E)[[Ямал-300К]] Jamal (fufel) ( korea_1953 4*10^6† ) . * 178°E #### Spaceport † † ## * 179°E ••••Kanikin 5Mt (M=7)•••• * 175°E (-5°W) WGS_F7 ( Anita_Hofmann 2024 Voll_auf_Schlager fufel) i=0°.0 2015 . == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.satbeams.com/footprints Карты покрытий спутников на Satbeams]{{ref-en}} * [https://web.archive.org/web/20090104221601/http://www.us.tomsk.ru/sat.php?p=4 Расчет угловых координат наведения антенны на спутник], <!-- *[http://www.satinternet.ru/sat.htm Основные понятия и параметры по теме], 404 05.06.2009 --> * [http://www.astronomy.domachevo.com/satellites-geostationary001.htm Геостационарные спутники в любительские телескопы (астрономия)]. [[Гурӯҳ:Моҳвораҳои алоқа| ]] [[Гурӯҳ:Моҳвораҳои геостатсионарии Заминӣ]] n41mmpma21btbdl25gpkw6ytuv0muad 1463536 1463435 2026-04-07T10:59:15Z ~2026-21152-53 120665 /* Нимкураи ғарбӣ */ 1463536 wikitext text/x-wiki '''Феҳристи [[моҳвора]]ҳои геостатсионарӣ''' бо хатти тағйири санаи (вақти) байналмилалӣ оғоз ва ба анҷом мерасад. Моҳвораҳои геостатсионарӣ бевосита дар болои хати экваторӣ ҷойгир шудаанд. Барои мушоҳида аз истгоҳи статсионарии рӯизаминӣ радифи геостатсионарӣ гуё дар як нуқтаи осмон овезон шуда, мавқеи худро вобаста ба вақт, рӯз ва фасли сол тағйир надодааст. Агар моҳвораҳои геостатсионарӣ мисли Моҳ дар осмон намоён мебуданд, он гоҳ каҷ бо мадори геостатсионарӣ барои ин минтақа мувофиқат мекард. Дар мадори геостатсионарӣ феҳристҳои объектҳои суст мавҷуданд. == Нимкураи шарқӣ == ** -30°E: Galaxy_13 i≈0° Sea_Launch Oktober.2003 ..2025.. + 11C861_SL i≈1°. * 180°.0E: (О) [[Intelsat_18]] ( Iwanuschki_Int. пьяный_виннипух_дубак январь ), i=0.0° ILS_2011 ( Москва, РСФСР ) . Senit_3SLB NDMG 2011 ..2026 * 179°.6E [[Inmarsat]] 5_F3 i=0.0° ILS_2015 ( москва химки воронеж салават протон 250t НДМГ ) ** 178°.2E => 62°W => 122°W [[Inmarsat]]_3_F3 ( N. Iwleewa ), i=10°, S=28m^2, > † => reserve . AFETR . 1996 .. * 174°.5 ••Окленд † †•• * 172°E => 174°E: GE_23 ( [[Eutelsat]]_172A, Eutelsat_174A ) i≈3°, 4° байконур протон 700тонн хим.оружия ILS_2005 . * 172°.6E ##Крайсчерч † †## * 171°E => 124°W [[Тяньлянь-1|Tianlian_1-02]] † i=5° , >> † 2011 .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37737|title=Track TIANLIAN 1-02 at 171.0°E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305115838/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37737}}</ref> * 170°.5E ##†Данидин † †## * 169°E => 1°W [[:en:Intelsat 8|Интелсат_8 † (Intelsat)]] ( бывш. PAS_8 † (PAZ_8) † ) , >> † ils . Proton , Moscow 250t UDMH . * 167°E *** 166°.0E: [[Интелсат_19]] => SDS_2025 .. ( Intelsat)_19 ( Covid_19 3*10^7†, 2026: 4*10^7† ), i=0°.0, 2012 ..2025 ..2026 Sea_Launch (154°W 0°N ) . **** 166°Е: Электро_4 i=0° ILS_2023 ..08.Mart_2023 ..2025 .. ( Lockheed: Moskau, Mitischi ) 250t NDMG Турция†††† бирма† эквадор† новая_зеландия† аляска† греция†† цыгане† жиды† ( 2*10^6† ) 250t NDMG . * 164°E => 169°E Optus_B3 † , >> i=12° † . , Optus 10<ref name=autogenerated1>{{Статья|заглавие=Optus (satellite)|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Optus_(satellite)&oldid=699436186|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 163°.5E [[Ямал_202]] ( Беленов † Розанов† ) † фуфел, ИЛС_2003, Протон 700тонн хемикалий Локхеед_Энергия † . * 162°E ====Enewetak 9Mt ..10Mt ..15Mt==== * 162°E => 51°W Superbird_B2 † ( superbird_4 † , † hugges_601 † jcsat † ) i≈7° i=8° >> † . гкц S=25m^2 . * 160°E Optus_D1<ref name=autogenerated1 /> S≈0m^2 (tufta) i=3°, [[Бэйдоу|Beidou]]_G4 i≈3° 2010. * 160°E Telecom_2C † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) >> † 1995. *** 159.0°E: [[ABS_6]] (U.S.:25924)<ref>{{Cite web|url=http://www.lyngsat.com/ABS-6.html|title=ABS 6 at 159.0°E - LyngSat|publisher=www.lyngsat.com|accessdate=2016-03-01}}</ref> i=0°, 26.September_1999..Nowember_1999..September_2025..2026 ILS (Proton_11C861DM3) 250t NDMG . * 157°.2W => 179°W Intelsat_1R † ( PAS_1R † paz_1r † ) ( орбита типа tdrs ), i≈8° S = 25m^2 >> † . ariane . 2000 . * 157°E [[Intelsat]]_5 † ( PAZ_5 †, мир_5 † ) >> † ils1997 28.August.<ref>{{Cite web|url=http://www.intelsat.com/fleetmaps/|title=Intelsat Coverage Maps|publisher=www.intelsat.com|accessdate=2016-03-01}}</ref> * 156°E Optus_C1 i=6° 2003 ..2025 , D3_optus i=0°, i=1° August_2009 ..2025.. * 155°.0E TXJSSY-1 * 154°E => 96°W JCSAT_2A † ( JCSat_8 † ) france_2002 , >> † i=8° s=25m^2 . * 152°E Optus_D2 ( fufel ) i≈2° * 151°E ••••Magadan волчков•••• * 150°.5E => 58°E [[Asiasat]]_3S † Korolёw_S † >> † ILS i=10° .<ref>{{Cite web|url=http://sattvinfo.net/beam.php?b=asiasat3s|title=Карта покрытия AsiaSat 3S - 105.5 East, Карты покрытия - спутник AsiaSat 3S, позиция 105.5 градусов East, спутника AsiaSat 3S, 105.5E|publisher=sattvinfo.net|accessdate=2016-03-01}}</ref> * 150°E => 93°W JCSAT_1B † ( JCSat_5 † ) , i=11° >> france_1997 † S=25m^2 . * 149°.8E WGS_8 ( 41879 USA_272 ) i=0.0° AFETR_2016 * 149°E =====Canberra_DSN===== * 148°E => 34°E Africasat_2 † (U.S.: 24653) i=12° >> S=25m^2 1996_france a.k.a. Measat_2 , † .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?24653|title=AFRICASAT-2 (MEASAT-2) 147.8E 170 hour predicted satellite tracking data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305113613/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?24653}}</ref> * 146,0°E PALAPA C2<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?23864|title=Track PALAPA C2 at 146.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305115737/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?23864}}</ref> * 145°.7E => 66°W ETS_8 † ( KIKU_8 † ) i=11° Japan2006 Tanegaschima >> † .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29656|title=Track KIKU-8 (ETS-VIII) at 145.7E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305124802/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29656}}</ref> * 145°E => 1°W Eutelsat_36A † ( орбита типа tdrs , с дрейфом ) AFETR † . * 145°E [[Химавари (спутники)|MTSAT_2 † ( Himawari_7 † )]]<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28937|title=Track HIMAWARI-7 (MTSAT-2) at 145.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305131025/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28937}}</ref> >> †., i=5°, Japan_2006. ** 145°E Horisont_27 (38, S=5), i=14° , Intersputnik_1992 . * 144°E Superbird_C2 i≈2°, S=13m^2 2008 ..2026 ** 144°E Kirameki_3 ( Sun K.Tomita, Hiroschima_06.08.1945 15kT air ), i=0.0°, Nowember_2024 ..August.2025 ..2050. *** Escapade ( Ares ) Br. Spears circUS ( a.k.a. Polina_Gagarina ) Juli.2025 => 13.Nowember_2025 .. L2 ( Februar_2026 ) .. ARES (2027) CSFS. N.G. * 143°.5E => 178.2°E [[Inmarsat]]_4_F1 , i≈5°, AFETR_2005. * 143°E => 7°W => 4°W WINDS † ( KIZUNA )<ref>{{Статья|заглавие=WINDS|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=WINDS&oldid=614664760|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> i≈8°, > † 2008. * 142°E Apstar_9 (fufel)<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40982|title=Track APSTAR 9 at 142.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305125821/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40982}}</ref> * 141°.5E => 116°E Apstar_9A † ( Chinasat_5A † i=9° )<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?25354|title=Track CHINASAT 5A (ZX 5A) at 141.5E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305111654/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?25354}}</ref> , >> † . * 140,7°E [[Химавари-8|Himawari 8]]<ref>{{Статья|заглавие=Himawari 8|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Himawari_8&oldid=704736785|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 140,3°E Sky Muster<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40940|title=Track SKY MUSTER (NBN1A) at 140.3E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305124800/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40940}}</ref> * 140,0°E => 140.5°E [[Beidou]] G1<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?36287|title=Track BEIDOU G1 at 140.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305125916/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?36287}}</ref> i≈3° 2010. * 140°E #### Tokio † † † † #### * 140.0°E [[Экспресс АМ5|Экспресс_АМ5]], [[Экспресс АТ2|Экспресс-AT2]] ([[Экспресс (КА)|Express]]) * 140°E •••• Yokohama † † •••• ** 138°E Apstar_5 † ( Telstar_18 † ), >> † .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28364|title=Track APSTAR 5 (TELSTAR 18) at 138.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305121733/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28364}}</ref> i=6°, Sea_Launch NDMG ( 154°W 00°S ) . * 136°E => 71°E N_STAR_C † , >> i=11° †<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?27461|title=Track N-STAR C at 136.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305131323/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?27461}}</ref> * 134°E => 100°E Apstar_6 † ( China_6 † ) i=7° >> † 2005 ( формоза_2024 † ) .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?28638|title=APSTAR 6 134.0E 170 hour predicted satellite tracking data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305151516/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?28638}}</ref> *** JCSAT_9 ( Fukuschima_2011_11_Märzt , † M=9 + Amaterasu ) , i=0.0° , i≈1° 12.April_2006 ..2025 .. 24.Februar_2026 Sea_Launch ( LLc ) ( 154°W 0°S ) SLComander . * 133°E ## Биробиджан † †# * 132°E ### Hiroschima † † #### * 132.0°E [[Vinasat_1]] i=0° 2008., JCSAT_5A (JCSAT_9)<ref>{{Статья|заглавие=JCSAT-5A|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=JCSAT-5A&oldid=634061633|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 131.8°E => 131.9°E [[Vinasat_2]] (Wena_sat_2), i=0.0° * 131°E: •••••Sea_Launch_Comander ( sElena, Kwant, Inmarsat, BR_9 ) <= Los_Angeles_Nimitz W. Panarin, Rolschikow, Balaschow_A., Anёwa, epihin , Obidenow, muraschowa_sm, Kolokol'cew_W_A., Tschekin_N.I., Putin_W.W., Gundjaew W. ( Patriarh_kiril ), Zaharowa_M_W, Spirin, Ternowoj, Gagarin_Ju.A.† .•••• 17.Märzt_2020 .. 2025 .. ** 116°E: Mitschibiki_5 ( Dr. Spears Smurf ) 7. => 22.Dezember_2025 i=70° ..22Juni_2026 † H3 . *** Mitschibiki_7 ( Br. Spears Ooh_La_LA Smurfs_2 ) 01.Februar_2026=>Dezember_2026 H3 . * 131°E •••• † Tanegaschima † † ••••• ** Inmarsat Декабрь_2026 * 130°E => 89°W Chinasat_20A † i=7° ( Zhongxing_20A † )<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37234|title=Track ZHONGXING-20A at 130.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305143312/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37234}}</ref> , >> † . 2010 . * 129°.8E => 133°W Chinasat_1A † i=3° >> † 2011 .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37804|title=Track CHINASAT 1A (ZX 1A) at 129.9E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305135110/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37804}}</ref> * 129°.3E # Ulsan † † ## * 129°E ==== Busan † † === * 128°.6E ••••Daegu † ••• * 128.5°E Laosat_1<ref>{{Статья|заглавие=LaoSat 1|ссылка=https://de.wikipedia.org/w/index.php?title=LaoSat_1&oldid=149180522|язык=de|издание=Wikipedia}}</ref> * 128.2°E COMS_1<ref>{{Статья|заглавие=Chollian|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Chollian&oldid=652939202|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 128°E *** Wostotschnij (Orientalisch)**** ** 139°W: GMM+Orion ( Schumilin†, Gudilin†, Filin†, Krawetc†, Rümin†, Schapotschkin†, Bogatschow†, Klimow†, Ciplakow†, Ul'janow† /Lenin/†, Ladigin†, BrezhnewL.I.†, Tscherednik†, Tajkow†, Kriwowa†, Prokof'jewa†, Boguslawskij†, Klement'jew† ) i≈2°, >> 2024 ..2026 .. Angara A_5 . * 128°E Благовест ( Мартыновский, Мартынов, Орехов, Благов †, Соловьев, Тополь, Каменев, Любинский, Клен, Белявский, Аравин, Обыденов, Ронкин, Лукоянов, Ковальчук, Бойцов, Шумилин†, Курушин †, Ремишевский, Мельников, Козлитина, Карелина, Перминова, Минакова, Русаков, Корепанова, Ким, Маркова, Басаев, Бучилин, Волчков, Багаутдинов, Мурашова, Уханева, Багрянцева, Лычагин, Колобанов, Демчук, Чекин, Заикин, Самсонов, Павлюченко, Глухов, Меркулов, Гаврилова, Папазов, Кувырталов, Македонский, Ковтун, Хазиева, Ладыгин †, Карелин †, i=0°.0 ИЛС 2018 ..2026 Протон 250тонн NDMG . * 128°.0E JCSAT_10 , i=0°.0<ref>{{Статья|заглавие=JCSat 10|ссылка=https://de.wikipedia.org/w/index.php?title=JCSat_10&oldid=137081084|язык=de|издание=Wikipedia}}</ref>, => 132°E JCSAT_12 , i=0°.0<ref>{{Статья|заглавие=JCSAT-RA|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=JCSAT-RA&oldid=644089621|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 127°.4E # Daejeon† † † †# * 126°.7E # Incheon † †#### *** 126°E: Chinasat_10R ( ZX_10R ), i=0°, † Afganistan_1990 2*10^6 † 2025 ..2040. **** Tiangong ( Grigor'jew, Saljüt_C color: pRussia ) . * 126°.9E # Gwangju † #### * 127°E #### SEOUL † † † †#### * 126°E => 130°E Радуга_1_7 † ( Globus: Падальск, Щелково, Пушкино, Королев, Электросталь, Владимир, Тула, Рязань ) † ( орбита типа tdrs ), i=13°.2 2004 ..2025, ILS ( Lockheed, Martin_Bormann ). * 125°E => 87°W ChinaSat_6A † i=4°<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37150|title=Track CHINASAT 6A (ZX 6A) at 125.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305132906/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37150}}</ref> , >> † . 2010 . *** 125°E: Chinasat_26 ( Damanskij_Insel, oftalmatolog, glinkin ), i=0°, 2023 ..2025 ..2040 . * 124°.0E [[JCSAT_13]] ( Gorizont ) + Wenasat A_5 2012. ** Nozomi_2003 † ( Marte, Br. Spears everytime ) . * 123°.4E => 140°E Fengyun_2D † i=11° , >> † , 2007 .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29640|title=Track FENGYUN 2D at 123.4E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305152801/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29640}}</ref> * 122°E => 148°e [https://web.archive.org/web/20150924115808/http://www.telesputnik.ru/archive/89/article/38.html Азиасат 4 (AsiaSat)], i≈4°, AFETR_2003. * 120,6°E Beidou IGSO 1 * 120°E #### Qingdao † ### * 121°E •••• Qinshan Station † † •••• * 120°E => 119°W AsiaSat_3S † ils ( казахстын ( KZ ) ) Proton 250t NDMG 100Mt >> † . * 119°.5E [[Thaicom_4]] ( IpStar_1, Alisa_Liu ) i=0°.0 S=16m^2 August_2005 ..12_February_2026 Ariane . * 76°E+0°i <= 119°E (1°E <=) 78°E <=( U.S. M=6+ ) <= ( jude_Iran †, Sufa N.Z. M=6+ ) 98°E <= ( U.S. M=6+ ) 101°E <= 106°E <= 111°E ( Borneo M=7.1 ) <= 113°E <= 115°E+0°.5i <= 90°E: Электро_5 ( Schischkowa, Filipowa, Krasnewskaja, Sawina, Kewtschenkow, Pawlenko, Gerasimow, Gluhow, Nikolaewa, Potapowa, Saltanowa, Muraschowa, Smorodina, Kondakowa, Wolinkin, Warsanjan, Andrijanowa, Morozenko †, Bagrjancewa, Lukoschenko, Katschinskij †, Uhanёwa, Korkunowa, Dmitriewa, Krohina, Meschkowa, Sergeewa, Balan, Selesnёwa, Wjasemskaja, Melnikowa, Smoljakowa, Zhatkina, Iwanowa, Perminowa, Minakowa, Tjurina, Ignatiewa, Gawrilowa, Strelnikowa, Brodskaja, Skurskaja, Bikowa, Waganowa, Gerasimenko, Kowalenko, Azarnowa, Ran'ko, Kalinina, Karelina, Belomytsew, Awstrijakowa, Makarewitsch, Bondarenko, Romanowa, Kamenewa, Wardanjan, Petuhowa, Fadeewa, Pawlowa, Merkulowa, Zaerko, Molotow, Agapow, Leksina, Kusmintsewa, Haritonowa, Hasiewa, Borisjuk, Woronina, Poljaschowa, Afanasjewa, Ustinowa , Awdjukow, Stepaschin , Eltsin † , Milton , Kondranina, Uwazhaewa, Kulagin, Panina, Skrjabina ) + 11С861_03 2*.Dezember_2025 => 12.Februar_2026 12MSK ..20_February_2026 ..23_February_2026 ..25.Februar_2026 .. 24.März_2026 ..01.April_2026 ..08_August_2026 ..2046 . Proton 250t NDMG военная стартовая позиция_81 . * 118°E => 28°W [[Telkom 2 (КА)|Telkom_2]] † i=4° i=5° , >> † , 2005 Ariane_5ECA † . * 116°E #### Beijing † † ### * 116°E => 150°W ABS_7 † i=6° ( Koreasat_3 † ) >> † . , => 160°E Koreasat_6 i=0°.0 2010 .. *** 116°E Koreasat_6A , i=0°.0 , 2024 ..2025 ..2050 . AFETR . * 115°E ## † Baoding † #### * 115°.5E => 129°E ==> ChinaSat_6B † i=2° >> † 2007 . * 114°E # Shenzhen † † ## * 113°E #### † Guangzhou † #### * 113°E: GE12 † ( Americom_9 † ) † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ) , i=7°, >> †, ILS_2003 ( казахстан байконур ) Proton 250t НДМГ . ** 113°E [[Koreasat_5]] ( 100 ..150kT, DDR Trabant" ) ( павлов_в. богачев† тульцева красневская н.н. катаев ромашов хофман морозов с. хертель (мразова ) орешкин староверов якимов ), i≈1°, August.2006 ..2025 .. Sea_Launch_S.A. 154°W 00°N. *** Kwan_my_songs ( KMS )., * Palapa_D † i=5° >> † China_2009 †. ** 113°.0E: SnL ( U.S.: 65588 Br. Spears Womanizer ) i=0° 09.September_2025 => 11.September_2025 .. 25.September_2025 .. 12.Dezember_2025 .. 10.Januar_2026 ..25_January_2026 ..30.Januar_2026 (18:48UT) ..31_January_2026 ..08.Märzt_2026 ..11.March_2026 ..2045 . F9 , AFETR. 9°E=> i=13° => i=0.3° => 53°E+0.3°i => 58°E+0.2°i, 0.1°i <=> 1°W+0.2°i => 93°E+.1°i => 105°E => 102°E-0°.1i => 115°E+.1°i => 113°E+0°.1i. * 112°E •••• † Yangjiang_Station † ••• * 111°.4E ••••Tuoketuo_Station † † † † •••• * 111°.2E ••• † † Three_Gorges_Dam Station † † •••• (+100m) * 111°E: **** Хайнань † † ( 20°n +300m ) LM_12 LM_7 **** 2006 .. 2025 ..2026 .. * 110°.5E => 77°E => 85°.5E i≈1° ChinaSat_10<ref>[http://space.skyrocket.de/doc_sdat/zx-10.htm ChinaSat 10]</ref> 2011 ..Augusto_2025 ..2026 ** 110°E Chinasat_16, i=0.0°, 2017 ..2025 .. * 110°E => 168°E N_Sat_110 † Japan † >> i=7° S=13m^2 † ., BSAT_3A † Japan_2007 >> † ., * 110°E BSAT_3C/JCSAT_110R => reserve i=0.0° 2011 + Astra_1N (Ofenpest_ВНР ) * 108°.2E => 176°E NSS_11 i=1°, i≈2° ILS ( proton , energija hrunitschew 250t NDMG ) 2000 , Oktober_2000 ..22.Februar_2026 ..27_February_2026 * 108°E SES_7 i=0°.0 ILS 2009 ..2026 , => 83°E Telkom_1 i=7° S=20m^2 August_1999 . * 107°E #### Chongqing † † #### ** 105°.5E: Азиасат_7 ( AsiaSat ), i=0.0°, Nowember_2011 ..2025 ..2026 ILS ( PROTON, 250t NDMG Москва ) . * 103°.3E => 158°E ChinaSat_20 † i=10° , >> † . 2003 . * 102°E •••• Kandin, Sinin ••• ** 101°E Chinasat_9B , i=0°.0 , 2021 ..2025 .. * 100°.5E Азиасат_5 i=0.0° ILS_2009 ., [[АзиаСат-7|7]] ( AsiaSat ) => 105°.5e. * 98°.5E: Thuraya_3 i≈5° 2008 ..2025 .. Sea_Launch_S.A. NDMG ( Bern † ) ( 154°W 0°S ). *** 98°.0E ChinaSat_11 , i=0°.0 , 2013 ..2025 ..2029 . * 96°.5E => 58°E => 45°E [[Экспресс АМ33|Экспресс_АМ33]] ( данович, антонова ) i≈4°, i≈5° S=20m^2 2008 ..2026 * 95°E => 168°E [[nSS_6]] i=5° † france_2002 >> † , SES 8 * 93°.5E => 150°E †Insat_{{нп5|INSAT-3A|3A|en|}} i=9° † >> † , [http://space.skyrocket.de/doc_sdat/insat-4a.htm 4B] † >> † гкц_2007 . * 92°.2E {{нп5|Chinasat-9|ChinaSat 9|en|}} i≈0° 2008 ..2026 * 91°.5E Мисат_3 † >> † ils_2006 250t NDMG, =>160°E [[MEASAT-3a|MeaSat_3A]] ( Grej, peischer, ulibischew, krohina n. , pawlow serzhantow tul'cewa ) ( MeaSat ) SLB_2009, Baikonur Zenit_3SL . *** 90°.5E: Mitschibiki_6 ( U.S.: 62876 ) i=0.0°, 0°, 0.0° 2.Februar_2025 .. August_2025 .. 04.Februar_2026 .. 2050 . H3 * 90,0°E [[Ямал-401]] (Yamal) * 89°.2Е => 167°W => 85°E: TDRS_H (8) ( орбита типа tdrs ) i=12° 2000 ..2025 * 88°E •••• Ürümqi •••• * 88.0°E {{Нп5|ST-2|ST_2|en|}} i=0.0° 2011 ..2025 A_5 * 87.5°E Chinasat_12 * 86.5°E [[КазСат_2]] i=0°.0 2011 ..19_February_2026 ILS Proton 250t UDMH . * 87°.3E => 170°E => 97°W: DSP_22 ( USA_176 ) ( подсматривалка параш ) i=12° > AFETR. 2004 ..2026 Titan_IV. * 85°.1E => 85°.2e [[Intelsat_15]] ( Intelsat ) => sds (заменил Интелсат_709 † в этой точке после [[30 ноября]] [[2009 год]]а от р.х. по н.ст. ) . i=0.0° SLI (SL_Baikonir), Zenit_3SLB 2009. Gromyko † , Tschernenko † , Andropow † . * 85°E => 47°W Raduga_1M_N2 † ( махновцi ) , i=3° >> † ILS_2010 S=40m^2 . ** WGS_F4 (Anita&Alexandra_Hofmann Augenblicke 2025, USA_233 ) i=0.0° 2012 .. 2025 .. * 84°.8E => 74°W Horizons_2 (горизонт_2) i≈2° 2007. ** 83°E => 56°E => 53°E => 58°E: Gorisont_20 ( орбита типа TDRS ) (Святая Катерина, сосни у дворянина ) i=13° S=3m^2 20.Juni_1990 ..2025 ..2026 USSR + 11С861 . * 83°E => 107°W Insat_{{нп5|INSAT-2E|2E†|en|}} † i=11° >> † гкц † , {{нп5|INSAT-4A|4A|en|}} † >> † гкц. * 82°E Intelsat_801 † => sds † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), >> †. ** 80.5°E => 58°E: Yamal_201 (орбита типа tdrs) i=9° S=16m^2 Nowember_2003 ..Dezember.2025 * 78°.5E => 66°°W {{нп5|Thaicom 5|Тэйком_5 † (Thaicom)|en|}}† i=6° (fufel ) , Thaicom_6 * 78°E => 89°E => 96°E => 101°Е => 105°E => 108°E => 110°E ==> 114°E => 116°E => 121°E => 126°E => 131°E => 154°W => 147°W => 130°W+.4°i: WGS_F3 ( USA_211 Mögen_Sof'ja ) i=0° Dezember_2009 ..29.January_2026 ..30_Januar_2026 ..01.Februar_2026 ..09_February_2026 ..08_Märzt_2026 ..10.März_2026 ..01.April_2026 . Delta_IV † . * 77°E ••••Deli † †•••• * 76.5°E [[Apstar_7]] (fufel) * 76°Е •• кашгар † •• * 75°.0Е ABS_2 * 74°.5E •••• ФРУНЗЕ /Бишкек/••••• * 74°E => 90°W Insat_3C † i=8° , [[:en:INSAT-4CR|Insat_4CR]] † >> † . * 73°.5E===Das_Malediven== * 73°.4E ••••Omsk••••• * 73°E ###Mumbai † #### * 72,1°Е [[Интелсат-22]] * 70°E => 172°W Intelsat_707 † ( орбита типа tdrs с дрейфом ) , i≈10° , >> † S=9m^2 . ** 70°.5Е: Eutelsat_70B ( Frank_Stiller ( Ingo_Deufel ) ) i=0°, Dezember.2012 ..2025 .. Sea_Launch NDMG ( Pacific_Ocean_Cruise_to_Ecwator , Last_Start_SeaLaunch ) . * 69°E ####Kabul † †#### ** 68.5°Е [[Intelsat_20 ( IS_20 ) ]] ( Jimmy_Swaggart † ), i=0°.0 S=1m^2 August.2012 .. 2025 .. * 66.0°E Интелсат 17_(Intelsat) i=0.0 2010.. *** 66°E => 64°E => 7°W => 83°W => 155°W => 135°E => 10°E => 18°W => 96°E => 9°E => 78°W => 28°E † : Intelsat_10 † ( PAZ_10 † ) => sds ( Br.Spears What_You_See ) i≈8°, 9° >> , † => reserve => † 15.Mai_2001 .. 09.Juli_2025 ..05.September_2025 .. 21.September2025 ..22.Dezember_2025 ..12.Januar_2026 ..29_March_2026 ILS 250t NDMG ( Proton_nsdap ) S=13m^2 . * 65°E Amos_4 (жiд_лимита_поганая ), i=0° Зенит_3СЛБ 2013 НДМГ (жидовский_Королёв Энергия). Ельцин † . * 64°E ======Workuta (67°.5)===== * 64°.2E => 64°E Интелсат 906_(Intelsat) ( HarfenDuo ), i=5°, 2002 ..2025 .. * 63°.7E ••стартовая_позиция_45 Зенит_3SLB † † S_5•• * 63°.3E: ====Spielplatz_254 ( Ulibischew, Gawrilük, Sedel'nikow, Ditrih, Anёwa, Baranow, Filin † , Artühow, Pawlenko, Erofeewa ( Berija ), Gluhow, Krasnewskaja, Perewoznikow, Grej, Brodskij, Ciplakow † , Karelina i. , Minakowa ).==== * 63°E •••• стартовая_позиция_81 Протон, 700тонн НДМГ, 100Мt † † † † #### (46°с.ш.), to: Moscow=2100km. Leningrad=2600km . Krasnodar=1900km . Paris=4500km. BRD=4000km. Praga= Stawropol'= Woronezh= London= Helsinki = Stokgolm= Mensk= Sofija= Ankara= Stambul= ** 63°E: Comsat_Baden_Württemberg_1 ( Die_Geschwister_Hofmann ) => to türksats_42°e ( КБВ ( 1/SWR ), 35943 , подсматривалка кызыхстынская азиатская косоглазая тупая ) , S=8m^2 i=0°.0, + H2Sat ( Hess_2 63.1°E => 42°E=> 35°E=> 26°E => 14°E+0.0°i => 8°E+0.0°i => 5°E => 0°.7E ) 30.September_2009 ..31.Märzt_2010 ..01.April_2025 ..September_2025 .. 19.Februar_2026 (i=0°.0) .. +Amazonas_2 . *** 64°E <=> 120°E: Kosmos_2589 ( Sojus+Geonawt+Panzergeschützen ) i=1°, i≈0° Juni.2025 ..Januar_2026 Angara_Nord ( to: paris = 3000km. ) *** 18°W => 63°E => 64°E => 66°E => 57°E => 42°E => 32°E => 16°E => 141°W => 147°E => 46°E => 10°W: Olymp_Komplex_1 † ( Mögen_Eugen ) i=1°, 1.4°, i=1°.5 >> † , 28.September_2014 .. 23.August_2025 ..20.Oktober_2025 ..20.Dezember_2025 ..27.Januar_2026 † Military_polygon_pad.81 . ** 16°E: ====Andoja_2025 † failed, 21.01.2026 => 19.03.2026 ( karlsruhe_zoo ) ==== *** 063°.9E => 143°.5E: Inmarsat_4_F2 ( Tu_SE + P.Kaas ) ( орбита типа tdrs ), i=5°, Sea_Launch, 154°.0W 00°.0S ., 08.Nowember_2005 .. 2025 ( Tscheljabinsk, 0.5Mt, air ) . *** 63°E => 64°E Goes_15 (reserve, NOAA_CIA ) i=1° S≈2m^2 2010 ..24.Februar_2026 AFETR . * 60°.3E WGS_10 ( U.S.: 44071 ) i=0.0° AFETR_2019 DELTA_IV * 60°E ======Inta====== ** 59°.7E <=> 59°.8E Ovzon_3 ( Daniel', OTAN_3, Konungariket_Sverige_1 натовская блядь с жидовскими звездочками ), i=0.0°, 2024 ..2045 . AFETR . * 59°.5E •••• Vaygach_Isl. •••• * 58°.5E => 58.6°E => 58°.5e [[KazSat-3|KAZSAT_3]] ( жидовский_пидр_олигофрен_нацистов_A.Hofmann ) , i=0°.0 ILS_2014. * 58°E ••••Пермь † †•••• *** 57°E => 56°W=> 89°W => 139°W: Astra_2A ( Anita Mögen_Engel ), i=6°, Augusto.1998 ..2025 ..18.April_2025.. >> † S=1.2m^2 ( Proton 250t NDMG , Moskauer_Koroljow ) . *** WGS_F2 ( Mögen_Gregor USA_204 U.S.: 34713 ) i=0°.0 2009_AFETR . * 57°E =====Petschora==== ** 57°E nSS_12 ( Corinna_Zollner, NATO_Space_Services ), i=0°, 2009 ..2025 .. A_5 + Tor_6 0.9°W. * 56°E ===Swalbard ( Neue Erde ) 20Mt ..50Mt ..60Mt., air===== * 56,0°E [[Экспресс АТ1|Экспресс-AT1]] * 56°E ••Salawat (NDMG)•• * 54°.9E => 55°e G-Sat_8 ( цыганские_выблядки жирные тупые китайские вомбаты шпион_присос_вредитель Вышвырнуть ) i=1° 2° ГКЦ_2011. * 54°.9E [[Ямал-402]] * 54°E: Сосногорск * 54°Е <=> 72°E <=> 78°E <=> 090°E: Радуга_1_5 ( Globus ) ( орбита типа tdrs ), i=14°, S=10m^2 ILS_28.August_2000 .. 28.August_2025.( Krasnojarsk, Krasnoznamensk ) . ** 54°E => 79°E: Gorisont_9 i≈10°, i=9° 1984 ..2025 ..2026 USSR pad.200 . * 53°.0E [[Экспресс АМ6|Экспресс_АМ6]] * 52°.8E Skynet_5D ( английские_выблядки ) i=0° gwiana_2012. * 52,5°E [[Яхсат 1А]] ** 52°.0E: [[TürkmenÄlem 52°E|TürkmenÄlem]] 40617 (Galaxy_Turkmenistan_1 Томск) i=0.0° AFETR_2015. * 51°.5E Belintersat_1 * 51°.5E ## Tegeran † † ## * 51°E ••Ural'sk †•• * 50°.5E => 13°E NSS_5 † i=10° , >> † . *** 50°.0E Türksat_4B ( Belsi ) ( Bejrut_150kT †, ground, DW . ), i=0°.0 . ILS_2015, proton, 250t NDMG . * 50°E ## samara † † #### * 50°E ## Baku † † † † ## * 49°.0E [[Ямал_601]] (таюрский=жiдовская блядь, предатель с японской машинкой нацистов недобитков с хохлочичей пособником Фильченок, Коркунова, Заикин, Азарнова, обыденов.) . ILS (Proton, 250t NDMG ) 2019 . * 49°E ####Kazan' † † #### * 48°E ####Astrahan' † ### * 47°E => 22°E => 36°E => 41°E => 46°E Syracuse_3A ( Alaska_2025 M=7 † , Japan_2025 M≈8 † ) i≈4° S=37m^2 + atom_bomb*2, A_5 orbital 2005 ..13.Dezember_2025 * 46°.8E ••••Эр_Риад † †## ** 046°.5E: SpaceWay_1 † ( SWeta_1 AT&T † ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), i=6° >> † Sea_Launch_2005_26April ( 154°W 000°S ). * 46°.0E AzerSpace_1 (Iran_1) a.k.a. Africasat_1a *** 45°.7E => 48°E Raduga_4 † ( Sonne_Kinder_4 † ) † ( орбита типа tdrs ), i=6°, 1978 ..2025 .. * 46°E °°°°Saratow †°°°° * 45°.8 ••••• Groznij † † •••• * 45°.5E => 165°E Hispasat_1B i=14° † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), >> 1993 † . ** 45°.5E Syracuse_4A ( fbi_post ) i=0.0° 2021 ..2025 .. ** 46°E: Meteosat_9 ( Im_unsre_Hand_liegt_kleine_grüne_Erde, так давай её прибьём раз и навсегда ) i≈8°, 9° Dezember.2005 ..2025 ..19_January_2026 * 45°E Blagowest i=0°.0 August_2017 ..2026 * 45°E #### Jerewan † #### * 44°.8E ## Тбилиси † † ## * 44°.5E ## Кировокан † ## * 44°.5E °° Stalingrad °°°°° * 44°E ••••• Gor'kij(горький) ••••• *** 44°E: Thuraja_2 ( Горизонт ) ( Sch_Bёrner ), i≈8°, i=9° 10.June_2003 ..2025 Sea_Launch_LLC 154°W 0°N ( Boeing Norway Swerige Dnepropetrowsk Energija ( KZ ) ) . ** 42°E => 44°E i=.1° => 44.2°E => 44.3°E: Thuraya_4 i=0°, i=0.0° ( Stambul_2025 M=6.2 ) ( Girl_In_The_Mirror_4 ( ехали_пираты_веслами_гребли_teil_4 ) Br. Spears, U.S.Strat.Com.: 62483 ), i= (6°, 5°, 4°, 3°, 2°, 1° ), 84°E+0.8°i, 50°E-0.5°i, 0.4°i, 0.3°i+42°e, i=0.1°. 04.Januar_2025 ..18.April_2025 ..20.Mai2025 ..26_January_2026 ..2050. AFETR. * 44°.2E ##Мецамор_АЭС † ## * 43°.8E ## Гюмри † † ## ** 41°.9E: Türksat_3A i=0°.0 2008 ..2025 .. S=24m^2. * 42°.0E [[Türksat 4A|4A]] ( Türksat ) ( Adana_2023 3*M7.8 10^6† , + Alaska ) Москва Протон 250t NDMG . * 42°E: Türksat_5B ( B.Egli ), i=0°, 2021_AFETR .. 2026 ..2041 * 42°E ## † Stawropol' † # *** 42°E: Türksat_6A , i=0° , 2024 ..2050 . * 41°.4E == † Tambow † == * 40°.5E •••• Архангельск † #### * 40°.3E ==== † Wladimir Clopus ==== * 40°E |||||||Sobinka † † |||| * 40°E ===Plesezk ( суперсинхрон, i≈1° ) R7 (V8), 10Mt. to: Moskau 1200km.=== * 40°.0E [[Экспресс АМ7|Экспресс_АМ7]] ILS ( чекисты_( бандеровцы )_власовцы_дизертиры разбойники_чурки_черножопые ) * 40°E ••••• Wologda ••••• * 39°.9E ==Jaroslawl' нефть труба †==== * 39°.8E ##Mecca † † † †## * 39°.7E ===Rjazan'=== * 39°.6E ••Medina † †•• * 39°.5E **** Petuschki *** * 39°.2E ##Woronezh † † † †## * 39°E ••••Nowoworonesch_KKW † †•••• * 39°E ## † Краснодар † † †## * 38.9°E: ***** Kirzhatsch, 290kT ***** * 38°.5E °°°° Elektrostal' Clopus °°°° * 38°.2E ####Восход (Лоза) † † #### * 38°E ••••†Frjasino †•••• * 38°E ##† Щелково † † † †## * 38°E **** † Cahalowskij_AEROFLOT † † †**** * 38° ••Медвежьи_озера 70m †•• * 38°E #### †Жуковский † ( CIA ) † türkisch † † B1B F16 F17 ## * 38°.0E => 37°.9E: Paksat_1R ( Paksi_1R ( pakschi ) ) i=0.0° 2011 ..2025 .. * 37°.9E ####Калязин DSN † † #### * 37°.8E ••••Капотня Московский_НПЗ † †•••• * 37°.8E ••••Новороссийск † •••• * 37°.8 E ## † Kaliningrad Finskij_KleinStadt † † † †###### козлитина мельникова кулагин волчков уханева николаева кривова† прокофьева† салтанова ладыгин† вяземская быкова улыбышев назарова† бойцов ## † Jübilejnij † лидовский герасимов сергеев слепушкин меркулов морозенко† колобанов курушин† папазов† панарин жiд_кукушкин веселов игнатиева цаплина ковтун смородина багрянцева седельников ## † SS_Nsdap 37°.84 55°.92n † † † † ## 37°.8 SS_Globus † † ## * 37°.7E == † Minischi † ( gerschengorina, pestrecow, golubewa, tigaschowa, lobusow ) kostischewa tscherednik bessonowa sluckij gerasimenko afanas'jewa guschin berljant † mamonow morozow mikluho tschelpatschenko kuz'min lopatin boguslawskij† zligostewa zabuzow sladkow glinkin ustinowa kostikowa misina antonowa sukatschew barischnikow † † ==== * 37°.6 ••••Бирюлево_ТЭЦ † 2GW•••• * 37°.6E ##Мавзолей террориста_Ленина /Ульянова /†## * 37°.6E •• Хованская_вулиця † сережа_соловьев † †•• * 37°.6E # † † Леонтьевский_переулок ( nsdap ) † †## * 37°.6E ##Метростроевская_вулиця † † † † ## * 37°.6E ##Tula † †## * 37°.6E ## † Nowinskij_bul'war † † ( NSDAP_U.S. ) Израэль † Шаляпин † Mischin_W † ## ** 37°.5E ••••Citi_U.S•••• * 37°.6E ##Огарева_улица ( МВД_СССР a.k.a. Boeing_Moskwa ) * 37°.5E # Химки † ( морозов, балан, макаревич, агеев, яроцкий, байков, ковальчук, ермаков, ермакова, курушин, тапуть, комаров, хайруллинн, селин, хайлов ) Ikea † ## * 37°.5E ••Мосфильмовская_улица † † ## * 37°.5E ## † Падальск † # ** 37°.4E ====Scheremetjewo ( BOEING_767 SWO_2 SVO_1 SWO_3 ) ==== * 37°.3E ===†Krasnogorsk ( Marasanowa † ) † †=== * 37°E Raduga_3 † i=4° S = 1 m^2 † 1977 ..2026 † + 11С861 . * 37°E: •• † krasnosnamensk ( kowal'tschuk, loban ) remischewskij, rusakow, worob'jёwa, gluhow, schmatow, merkulow, dubowik, skurskij, tuschina AN. , meschkow, kotikowa, erofeewa, mel'nikow, lukojanow, andreew, krasnewskaja, sawina, krükow, pawlow, wlasenko, filippowa, anёwa, kukuschkin korkunowa kalinina sergantow tschekin jakimow bagautdinow uhanewa agapow schilin kowtun•• † * 36°.6E Sicral_2 (fufel) nato, military i=0° 2015 .. S.America * 36°.5E ##Малоярославец † ## * 36°E ####Mozhajsk † ## * 36°E ##Тварь ( Калинин ) † †## * 35°.9E => 51°E [[Eutelsat_36B]] (бывший Eutelsat-W7) i=0° ILS_2009 ..2025 .. ( proton hrunitschew kgb fsb 250t_NDMG energija prokuratura policeien mosgorwoenkomat ) . + 100Mt. * 36°.1E [[Eutelsat 36C|Экспресс_АМУ_1 ( Eutelsat_36C )]] 250t NDMG ( T. Larsen † ) i=0°.0 ILS_2015 ( proton hrunitschew kgb fsb prokuratura policeien mosgorwoenkomat ) . * 35°.7E •••••SLON (соловки )••••• * 35°E ====Dnepropetrowsk † Zenit==== * 35°E •••• ADANA † † † •• * 35°E ••†Курская_АЭС † † •• * 35°E #### † Telaviv † † Jerusalim † † Haifa † †### * 35°E => 34°E Jam_E ( Iran_3 ) i≈1°, i≈0° Ломанов Собянин Горбачев_М.С. † Шойгу Ковтун Колокольцев Сергеева Обносова Сокрутенко Рыскин (CIA) Жуков_Н_Н Пауков (BND) Feb_2026 ..11.März_2026 ..August_2026 .. ILS Proton 250t NDMG . * 34°.9E ••••Нетаня•••• * 34°.8E ## Байер_Шева † # * 34°.7E ##†Ашдод † †## * 34°.6E ##†Ашкелон † †## * 34.3°E ====Rzhew==== * 34°E •• Симферополь † ## * 34°E •••• Bahtschisaraj•••• * 34°E ••†Петразаводск † †•• ** 33°W: Skynet_4C ( Anëwa, Erofeewa, Ol'how, Sowerda, Netschiporenko ), i=13°, S=11m^2 1990 ..2025 Gwiana_1990 * 33°.2E #### † † Евпатория DSN † #### * 33°.5E ## † † Sewastopol' † † ## * 33°E === Сеща † †==== * 33°.2E •••• Десногорск † ( Смоленская_АЭС рбмк ) † †••• * 33°E ••••Murmansk•••• * 32°.9E => 123°W Galaxy_14 † ( Sawtsow, Kowal'tschuk ) , i≈4°, i=5° S=20m^2 >> , † ILS_2005 ( Proton Москва ) . * 32°.8 E => 32°w: Intelsat_New_Dawn ( Intelsat_28 ) i≈1°. 2011 ..26.April_2025 ..2026 * 32°E ####†Николаев † †## * 32°.5E ##†Poljarnie_Sory ( Мурманская_АЭС ) † † ## * 32°E ====SMOLENSK †==== * 31°.5E => 135°E [[Астра_1G]] † UdSSR_1997 >> † , * Astra_5B i=0° => 23.5°E, Märzt_2014 . * 31°.4E => 139°W Astra_2B † , >> † i=9° . 2000 france † . * 31°E ##Южноукраинск_АЭС## * 31°E •••• Nowgorod † •••• * 31°E ##Каир † †## * 30°,9E Türksat_5A * 30°.8E => 44°W Eutelsat_31A † (a.k.a. EuroBird_3 †) i=9° , >> , 2003 . * 30°.8E ## † Анталья † ## * 30°.5E {{нп5|Arabsat_5A|ArabSat_5A|en|}}, i=0° 2010 ..2025 .. Arabsat6A * 30°.5E ••••† †Kiew † †•••• * 30°.2Е •• † † Красное село †•• * 30°E #### † † Leningrad † † † † † † † ••• гатчина † мурино † всеволжск † выборг † ## * 30°E •••• † Tschernobyl' † † •••• * 30°E => 95°E Intelsat_907 † ( орбита типа tdrs S=10m^2 ), i≈5° i≈6° >> † , Ariane_4 . 2003 . * 29°E ##### † † Istanbul † † #### * 29°E ##† Кишинев † †## * 29°E •••• † Сосновый_бор ( Ленинградская АЭС ) † •••• * 29°E => 24°E=> 10°E => 10°W => 20°W => 28°W => 50°W => 55°W => 61°W => 70°W => 93°W => 110°W => 126°W => 170°W: XTAR_EUR † ( oxana_b. ( rokossowskaja ) ) i≈4° 6.3m^2 12.Februar_2005 ..16.august_2025 .. 12.September_2025 † . > , >> salaspils . * 28°.5E •••• Винница •••• * 28°.3E ••••Marmaris (Boeing_747 ) **** * 28°.3E ==†Pskow ††===== * 27°.9E ####†Narwa † †#### * 27°.5E ####Minsk † †## * 26°.5E •• † † Ignalina_АЭС † † † •••• * 28°.2E † {{нп5|Eutelsat 28A|EuroBird_1 †|en|}} ( Eutelsat_28A † , Eutelsat_33C † , Eutelsat_133WA † , Europeasat_1 † ) => 70°E >> † ., Astra_2A † => 57°E=>56°W=> † . , [[Астра 2Е|2E]]_Astra 28°.5E i=0° ILS_2013 , * 27°.5E #### † † Minsk † † ### * 2F_Astra i=0° 28.2°E September_2012 .. * 27°E ## † Izmir † † † † ## * 26°.7E ####Нетышын_KKW † ## * 26°E ====Tschernowitz=== ** 26°E: Badr_5 ( Contschita_Wurst 250t NDMG ( A.Hofmann ) ) , i=0° 16m^2, Juni.2010 .. 2025 .. ILS ( Москва , Протон ) . + 100Mt . *** Juice_2023 .. August_2024 ( Moon , Earth ) .. 31.August_2025 ( Wenera ( Afrodita ) ) ..September_2026 ( Erde ) .. 2034 ( zena, Ganimed ) . * 26°E •••• Gowno_KKW •••• * 26°E => 87°E Badr_6 † ( Arabsat † , W. Zheltowa † ) i≈2° 2008 ..20.Nowember_2024 † >> гвиана. , Badr_7 ( Arabsat 6B ) * 26°E ••••Островец† (АЭС) † •••• * 26°.3E ##Loviisa_АЭС † †## * 25°.5E Eutelsat_25B i=0° August_2013 .. 2026 ( Es’hail_1 ) ** 25.5°E => 18°E => 15°E => 11°E => 0°E=>17°W => 20°W => 35°W: Intelsat_2 i=2°, i≈3° S=3m^2 AFETR_1967 .. 11.September_2025 ..07.Januar_2026 ..30.March_2026 * 25°E #####† † Helsinki † †#### * 25°.3E ••† wil'no † † •• * 25°E Skynet_5B , i=4° 5° 2007 A_5 † . * 24°.3E ====Salaspils=== * 24°E ••† † riga † † † •• * 24°E ====Lemberg==== * 23°.8E ••••Brest † †•••• * 23°.5E => 24°E => 23°.5E: Астра_3B ( astra E.Garantscha ), i=0.4°, i≈1° 21.Mai_2010 ..07.September_2025 * 23°E Angosat_2 ( Kristina_Bach Zeitlos_2025 ) i=0°.0 ** Angosat_1 ( Die_Dirndl_Rock_Band Schlagerzeuger ) i=7°, 153°E >> . 2017_Senit . * 22°.6E Echostar_12 † (XII) † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), >> † AFETR_2003 . * 22°.6E •••• Stallupönen •••• * 22°.4E •••••Alt_Cattenau Schwarz_Cattenau•••• * 21°.5E [[Eutelsat_21B]] ( U.S.: 38992 ) Marina_Marina_Marina i=0° S=5m^2 2012 ..2026 * 21°.1E ••••Клайпеда ( Memmel' ) •••• * 21°E •••• † Olkiluoto_АЭС † † •••• * 21°E ###† † Warschau † † ## * 21°E ##† Kaschau † † ## * 21.2°E => 19°E => 29°E => 40°E: Türksat_1C † ( soap ) ( орбита типа tdrs ), > i=11°, 12° S≈3m^2 1996 .. 2025 .. + Arabsat_2A † , 14° >> † . * 20.5°E ==== Königsberg † ( Preußen ) ==== * 20°Е ••••† Краков † † •••• ** 20°.0E Arabsat_5C ( Ditrih_Brauer ) i=0.0°, i=0° 2011 ..2019 ..2025 .. ** 20°E => 132°E => 154°W: EKS_press_AM2 (орбита типа tdrs, с дрейфом ) (tbd: raduga), i=9° S=25m^2 >> † , ILS_2005_proton 700тонн хим.оружия . + 11S861 . * 19°.5E ####†Лодзь †#### * 19°.2E: Astra_1KR ( Gorkin , Energija Koroljow ) i=0.0°, i=0° AFETR_2006 .. 2026 , ** 19°.4E => 16°E => 15°E => 14°E => 3°E => 2°E => 1°E => 3°W => 5°W => 8°W => 11°W => 12°W => 13°W => 14°W => 15°W => 21°W => 24°.5W+i1° (39°W) : [[Астра 1L|1L]]_Astra ( Elisabeth_Hofmann ), i≈0° i≈1°, S=18m^2, > , 2007 15.Dezember.2025 ..06.Januar_2026 ..14_Januar_2026 ..18_Januar_2026 ..22.Januar_2026 ..31.Januar_2026 ..10_February_2026 ..17.Februar_2026 (08.Märzt_2026) , A_5 + Galaxy_17 i≈3° =85°W S=11m^2 . * 19°.1E ==Tschenstochau † ==== * 19°.2E: [[Астра 1M|1M]]_Astra ( Kristina_Bah ) i=0.0° 2008 ILS ( Proton 250t NDMG ) , * 19°.3E Astra_1N ( Die_Geschwister_Niederbacher ( Kaltenbruner ) ) i=0° Augusto_2011 ..2025 .. + B_Sat_3C ( a.k.a. JCSat_110R Japan 110°E NTSC ) . ** Astra_1P ( Melodie ) ( a.k.a SES_24 ) i=0° Juni.2024 ..Feb.2025 ..09_February_2026 ..2045 . AFETR. * 19°E ••••† Budapescht † †•••• * 18°.6E ••••Гданьск ( Danzig ) † †•••• * 18°.6E ••† Sopot † •••• * 18°E #####† †Stockholm † † † † #### * 18°E •••• † Forsmark_АЭС † † † •••• * 17°.8E •• † Upsala † † ##•• * 17°E •••• † Bratislava † †••• * 17°E => 115°E Amos_5 † > † 2011 . Amos_17 ( замкадыш_лимита_17 ) (9) i=0°.0 afetr F9 (fufel:tbd ) . * 16°.6E ••••Brünn•••• * 16°.5E ••†Västerås † †## * 16°.4E ====†Wena † ===== * 16°.0E: [[Eutelsat_16A]] ( e16a, 3_WC, eutelsat_3_WC ) china_2011 . * 16°E ••† Dukowani_АЭС † † •••• * 15°.8E Eurobird_16 † ( Eutelsat_16B † ) ( бывший Atlantic_Bird_4 †, AB_4 † ранее Hot_Bird_4 † ) => 78°E ( наклонная орбита ) , >> † . * 15°.6E ##† Linköping † † ## * 15°.3E ##Сиракузы † ## * 15°E •••† Graz † •••• * 15°E ##Катания † ## * 15°E ##† Örebro † •• * 15°E •••••••Chad_B1B•••••• * 15°E ####† Stargard † ## * 15°E ••† Неаполь † †•••• * 14°E ••† Linz † † •• * 14°E ####† † Praha † † † †##### * 13°.4E ##Палермо † †## * 13°.4E •••• † Pilsen † †•••• ** 13°.2E: Comsat_Baden_Württemberg_2 ( S.A.Hertel, + BRD ) , ( КБВ 1/SWR отстой_немчуры_недобитой ) i=0°.0 , i=0° 21.Mai_2010 ..Dezember_2025 .. 19_February_2026 .. Deutschland_1918 2.7*10^7† † . ** 13.2°E <=> 27°E <=>28°E(Pskow) <=> 29°E <=> 30°e <=> 32°E <=> 33°E <=> 34°E(Rzhew) <=> 35°E<=>36°E <=> 37°E(Krasnogorsk) <=> 38°E <=> 40°E(Rjazan') <=> (tambow) <=> 42°E <=> 43°<=>44°E <=> 50°E => 54°E => 57°e => 64°E (Workuta) => 63.1°E. (omsk (tbd) ): H2Sat ( Sigrid ( Fatma_Mittler (Miller) ) & Marina ) ( Hess_2, Germany_1 ), i=0°.0, i=0°, i=0.0°, i=0°.00 63°E => 57°E+i0° ( petschora ) => Uhta 54°E => Sindor 51°.9E => Knjaschpogost (†) Siktiwkar 50°.8E => 13°E => 5°E => 1°E . Juli_2023 ..2024 ..2025 ..06.Mai_2025 ..06.June_2025 .. 22.September2025 .. 30.September_2025 .. 22.Oktober_2025 .. 2040. ( Workuta => Moskwa => San Sousi ( Berlin ) => London ) A_5 mit Siracuse_4B . ** Lüsi ( Lüdmila ) , 2021.. 20.April_2025 ( Johnson_Donald ) .. Atlas_5 ( A_5 † , ussr ) . * 13°E ===San_Susi====== *** 13°.0Е => 10°E => 23°E => 46°E => 50°E => 57°E: Радуга_29 ( Sonne_Kinder_29 ) ( орбита типа tdrs ) , S=11m^2 i=14°, 25Marte.1993 ..10.September_2025 .. 21.Dezember_2025 ..09.Januar_2026 11C861. * 13°E ##† Salzburg † †## * 13°.3Е => 13°W† Sicral_1 † ( Yep_My_Boss ) ( орбита типа tdrs ), i≈12° , S=26m^2 2001 , >> † . * 13°E ••† †Malmö † † •• * 13°.0E [[Hot Bird|=> 33°E Hot Bird 13B 11.Sept.2023 ..2025 .. , => 12°E 13C_Eutelsat i=2°, 13D]]_Eutelsat * 13°E ••••† † Italija_2016 † † M=6.2 † † † •••• * 12°E ## Göteborg † † ## * 12°E ••† Ringhals_АЭС † †•• * 12°E: Blagowest_4 ( Политрук_1 A.Preil ) i=0.0° August_2019 .. ILS_2019 протон Москва 700тонн оружия химического . + 100Mt . * 12°E ••••• Erding † (Münich_flüghafen ) †•••• * 11°.6E ##Münhen † †## * 13°E ••••••• Rom † † † † ••••• * 11.4°E ======Dahau===== * 11°.4E => 11.5°E Sicral_1B NDMG ( дизертиры_немецко_фашистские молотов агапов коваленко тапуть комаров алтухов ковальчук даниленко гапеева макаревич ) i=2° Sea_Launch_2009 NDMG . * 11°E ##† Nürenberg † ( Эльцин † Горбачев† Меркель† Путин† Хонекер† Улманис† Кравчук† Кучма† Слюнько† ) ## * 11°Е ##† Флоренция † †## * 11°E ##### † †OSLO † † † ##### * 10°E => 18°W Eutelsat_10A † ( бывший Eutelsat_W2A †, aka EUTE_10A † ) ( [[Eutelsat]] † ), i=2°, 3° >> † ILS 2009 Протон 250тонн НДМГ . + 100Mt . * 10°.1E ## † Киль † ## * 10°E ••† Gamburg † •• * 10°Е •••• Карфаген •••• * 9°.8E •••• † Caorso_АЭС † † •••• * 9°.7E ##Хановер † †## * 9°.5E ##† Кассель † †## * 9°.2E =† Stuttgart † † ==== * 9°.2E ••† Милан † †•••• * 9°E **meSSkirch † (48°N) ** * 9°E ##Генуа † ## * 9°E ====† Sachsenhausen (rsce) † == * 9°E => 82°E Eurobird_9A † ( бывший Hot_Bird_7A † ) i=2° Ariane † , * 9°E Eutelsat_9A [[Ka_Sat]] i=0°.0, i=0° ILS_2010 ( пиндосные_выблядки 700тонн хим.оружия протон москва ) . + 100Mt . * 8°.8Е ##Бремен † † † †## * 8°.7E ##Дармштадт † †## * 8°.5E *****Frankfurt Main † †******* * 8°.5E ## Цюрих † †## * 8°.3E ••Mainz † †•• * 8°E •• † Leibstadt_АЭС † немчура_недобитки †•••• * 8°E => 84°E Thuraya_1 † ( орбита типа TDRSS, с дрейфом ) , >> † , 2000 Sea_Launch_LLC + † MCC ( CNIIMasch ) MMG , 10.Januar_2026 . * 7°.7E ••••Turin † †•••• * 7°.5E ##Дортмунд † †## * 7°E ••† Köln † † ••••••• * 7°E ##Bonn † ## * 7°E ##† Эссен † †## * 7°E ••••† Ницца † †•••• * 7°E => 139°W => 57°W => 39°W => 14°E Eutelsat_7A ( Eutelsat_W3A ) i=5° , 6° S=30m^2 ils_2004 Proton , 250тонн НДМГ 2004 + 100Mt ..22_February_2026 ..03.Märzt_2026 ..29.März_2026 . * 6°.8E #### Дюссельдорф † †## * 6°E ••••Cattenom_АЭС † †•••• * 6°E **† Jenewa†(46°n)** * 6°E ####Annesi † †#### * 6°E ====Grenze===== * 5°.8 E •• Stavanger † •• * 5°E ###Marseille † † †## * 5°E ••••Avignon_ГЭС † †•••• * 4°.9E => 5°E [[SES_5]] ils Протон 250тонн НДМГ ( бродская, лидовская, павлова, николаева, уханева, колобанова, багаутдинова, дмитриева, мурашова, авдюкова ) ., + 100 Mt * 4°.9 E ## Amsterdam † † ## Wolkow ran'ko ## * 4°.8E ##Lion † † † †## * 4°.8E Astra_4A ils 250t NDMG (UDMH) ( пиндосные_натовские_бляди: коркунова сергеева каменева ранько балашова орехов тополь андрианова колобанова николаева багаутдинова мурашова дмитриева авдюкова козлитина кондакова фукс ) . + 100Mt * 4°.8E ###Chooz_АЭС † †#### * 3°.1E => 16°W Eutelsat_3A † ( sinosat_3 †, eute_3a †) † 2007., => 7°e [[Eutelsat 3D|3D]]eute ( aka Eutelsat_7B ) ( A.Kiewel ) i=0° 2013 ..2025.. ILS_pad200_USSR Proton 250t НДМГ ., + 100Mt Rascom_QAF_1R i=0.0° S=63m^2 August_2010 * 3°.3E => 53°W => 163°W Syracuse_3B i=3° August_2006 ..09.März_2026 ..18_March_2026 ..06_April_2026 * 3°E Eutelsat_3B ( fufel, paris_1814 5*10^6† ) 2014 Sea_Launch ( last ) Павленко Кравченко Легостаев† Кукушкин Анева Филин† Перевозников коровкин Крохина Лидовский Шишкова Марков Белявский Музычук Демчук Дзесов Соловьев ромашов Скурский Крутов Цыплаков † кузьмин † шапочкин† синявин† Гаврилова Гаврилов Балашов Фастенко Гаврилюк Улыбышев Тиханович Тихонова Мурашова планирование и ведение разбоев, диверсий, вооруженный мятеж, наркоторговля, растраты, предательство родины дизертирство убийства . * 3°E ***мальорка † ( 39°.5n )†*** * 2°.4Е ##париж † † ( paris † ) Sergeew † , Semёnow †, Уважаева козлитина ( =48°.9n +30m ) † †••••• ** Integral i=90° † ILS_2002 ( proton_250t_NDMG + 11C861 ) . + 100Mt * 2°E •••• Nantes † †•••• * 1°.4E ##### Тулуза † ( 43°.6n ) † #### цыганские выблядки * 0°.8E ••••Civaux_Station † †•••• ** 0°E => 4°W => 3°W: Meteosat_13 ( Geonawt_2, -3km => supersynchron, U.S.: 64723 ) 4°W+i, ( Rammstein ( majakowskij ) Mir_(paz)_ist_kalt ) Johannes_Bersch. i≈1° 01.Juli.2025 ..02.Juli2025 ..10.Juli2025 ..Dezember.2025 ..07.Januar_2026 ..14_Januar_2026 .. 2050 . AFETR . * 0°.8E ••••Grain_Station † †•••• * 0° ••† † † London † †•• * 0°.3W ##Валенсия † ## * 1°.5W ##Lids † ( Komarow, Makarewitsch, Taput', Selin ) † † †#### * 1°.5W ##Нант † †#### * 2°W ##Mantschester † ( Tschekin, Spirin, Leschnew, Ageew, Kuruschin, Smoljakowa, Meleschko, Molotow, Morozow, Kalatschewa, Krutow, Klimow † †## † * 2°.4W ••••Torness_Atom_Station † †•••• * -2°E ##### Birmingham † † #### * 3°W ••••Heysham_Station † † •••• * 4°W •••• Glasgow † † ••• == Нимкураи ғарбӣ == ** 0°.7W: Thor_7 ( Königreich Norwegen_1 ) , i=0°.0 , 26.April_2015 ..2025 ..2035 * 0°.8W => 147°E Тhor_3 † i=12° , >> †, [[Thor 5|Thor_5]] ( немчура_поганая_дизертирная_недобитки с жiдовскими звездачками ) , 0.0°i ILS_2008 250t_NDMG ., 6 ( Thor, опущенные_в_жопу_норвеги ) (Bagel) ** 1°.0W => 0°.95W Интелсат_10_02 ( Intelsat, Чур_КА_4 ) ( Thor_4 пиндосные_бляди с жижовскими звездачками ) , i=0°.0, ILS_2004 ( Протон_Москва 700тонн хим.оружия ) . * 1°.2W => 60°W => 73°W Skynet_4E † , i=12°, >> 1999 ..2025 † * 3°.4W => 128°E МетеоСат_8 † (MSG_1 †) † ( Meteosat † ) i=11° , >> † . Surinam . Augusto_2002 . * 3°.8W ===== LaSagra_Madrid, † 29.April_2025 † ===== * 4°W => 131°E Амос_2 † i=8° , >> † , ILS ( proton Москва баранов поповкин † 250t_NDMG ) , [[Amos 3]] ( жид_3 ) ( Amos ) i=0.0° , i≈0° ILS_2008 2008 ..2026 Senit_3SLB. * 5°W => 123°W Atlantic Bird_3 † ( eutelsat_5 †), >> i=6° † . * 7°W Нилсат † , >> †, 102_( Nilesat † ) † (Usamow) i≈8° >> † 2000. * 7°W => 39°E Atlantic_Bird_4A † ( Hot_Bird_10 † Eutelsat_3C † AB 4A † HB_10 † eutelsat 13D † eute_3c † ) ( sergeewa karelina kozlihina borisjuk korkunowa bikowa ), i≈2° >> †, 2009. france_jude †. ** 7°.3W: Atlantic_Bird_7 ( a.k.a. AB_7, Eutelsat_7WA ), i=0°, 2011 ..2025 .. Sea_Launch (Pacific_Ocean ). * 8°W => 41°E Atlantic_Bird_2 † ( Eutelsat_8 †, Eutelsat_12 † ), i=6° >> † france_2001 † S=14m^2 . * 9°W ====Cabo_Touriñán=== * 10°W HellaSSat_2 ( Yunanistan_1 ) (орбита типа tdrs), i=6°, 7° 2003 ..2025 AFETR . * 10°W <= 19°W <= 123°W Hylas_1 i=5° 2010 ..19_February_2026 .. A5 + Intelsat_17 . * 11°W: [[Экспресс АМ44|Экспресс_АМ44]] (лысая жидовская эсэсовская развалюха) ([[Экспресс (КА)|Ex_pre_SS]]) ( Tschetschnja 10^5† ) i=2°, i=3° S=26m^2 ILS (протон) , ссыльный полигон_4. 2009 ..2026 * 12°W WGS_9 ( 42075, USA_275 ) i=0°.0 AFETR_2017 * 12°.5W => 72°E Atlantic_Bird_1 † ( AB_1 †, Eutelsat_59 †, Eutelsat_36 †, Eutelsat_12 † ) i=7° , >> †. france †. * 12°.5W => 109°E Eutelsat_28B † , >> †, i≈4°, 5° . 2008 . france (с жiдовскими звездачками) . ** 13°W => 32°W => 40°W Horisont_30 ( 42 S=13 ) i=14° , Intersputnik_1994 . * 13°.3W => 56°W Gorisont_26 ( 37 ), i=14° S=8m^2 >> †. 1992. * 14°.0W [[Экспресс АМ8|Экспресс_AМ8]] EkspreSS Am8 ( Jugoslawija JuSSR ( Österreich ) 2*10^6† ) , i=0°.0 ILS . * 15°W => 112°W ТелСтар_12 † ( Telstar_12 †, a.k.a. Orion_2 † ( Rigel) ) i≈8° 1999 . >> † . Ariane . * 15°.5W => 18°W ИнмарСат_3_f2 ( Inmarsat ) , i=9° > † => reserve ILS Proton 250t NDMG . * 16°W: ====Canaris_Inselen ( La Loona (jAnus) )==== 3mal1, Andy_Borg (Wasilij_Wasiljewitsch), Madonna. ** DISCOWR ( L1 MKF_6 DDR+UdSSR ) 2015 ..2016 ..2017 . *** Imap ( L1 ) 23.September_2025 .. 22.Oktober_2025 ..November.2025 ..11February_2026. AFETR . 4LD +2 +F9 . ** Capstone 2022 ..2025 ..2026 Luna, RL. * 16°.4W [[Луч_5Б]] † ( Lutsch_5b brodskij lidowskij pawlenko skurskij ) ( орбита типа tdrs ), † i=10°, ILS_2012 Протон , 250 тонн НДМГ, поправь_намордник . * 18°W ===== Pointe des Almadies ===== * 21°.5W => 35°E NSS_7 † , i=9° S=14m^2 >> † . 2002. * 22°W nSS_14 (SES_4), i=0.0°, 2012 ( moskwa, koroljow, kamenewa ). * 24°W => 24°E => 111°E Космос_2379_(Cosmos) † (наклонная орбита), i=13°, S=28m^2 ILS_2001 (Lockheed ) + 11С861 (109°E). 09.January_2026. * 24°.5W => 137°W: Интелсат_905 † => SDS ( Intelsat ) ( орбита типа tdrs ), i=6°, >> ( Feb_11_2025 .. 14_May_2025 ) † => S=12m^2. Paris_Rammstein_Tuluza * 26°E: Электро_1 † ( 37344 ) i=9° S≈0m^2 (фикция) ILS_2011_20_Januar, > . † . Зенит_3SLB ( Ленинск , Казахстан, Грей Пайшер ) . *** 27°.5W => 104°W => 113°W => 117°W => 124°W => 133°W => 143°W=>153°W => 154°W=>167°W => 179°W=>149°E => 125°e+0.2i => 95°E => 74°E => 32°E=> 27°E+.3i => 6°E => 1°W, >> 6°\day => 29°W: Intelsat_901 † ( L. Worobjëwa ) ( орбита типа tdrs ) , i=0°, i=1° S=16m^2 June.2001 ..2025 ..April.2025 ..30.Juni2025 . 154°E => 33°W: +MEV_1 ( N.G.) i≈1°, i=0° ILS_2019 ( PROTON 250t NDMG ) . **** Mars_Odyssey † ( Br. Spears oops!... , Marte ) SequoiaCocos_Ares_Nord_pole + H2O April_2001 .. Oktober_2001 ..2025 D_II. **** Engineer_2020 † ..03.April.2021 ..18.Januar_2024 † Marte ( B.Egli tochter_paveak ) Atlas_5 RSFSR. * 29°W Telecom_2D † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), >> †, париж рамштайн тулуза. *** 29°.5W => 27°W => 31°W => 32°W Intelsat_904 (sds_NATO ) ( Kubasow Eliseew ронкин мудрецов музычук титов павленко ранько гаврилова колобанов лобан шапочкин† ковтун чекин белявский соловьев скурский красневская савина HP ) ( орбита типа tdrs ), i=6°, i≈7° 23.Februar_2002 .. 29.Juni2025 .. Oktober.2025 ..2025 ..14_Januar_2026 **** Kliper ( Alisa ) , ( Märzt_2025 ( Marte ) ..Dezember_2026 ( Die_Erde ) ..2029 ( Zena ) ..2030_Europa ( Zena ) ) . F_9 H , KSC , Florida . ***** Der_Mond ( 0.5°: from Earth ) 10.March_2026 0°: 02:30MSK (Moskau) >> . * 30°W Хиспасат (Hispasat), * 30°W Spainsat i=0.0° , i = 0° S=30m^2 2006 ..2025 .. 2026 + Eutelsat_9A † i=2°, >> (a.k.a. HB_7A † , Eutelsat_HB_13_E † ) † 164°E >> . ** 30°W => 33°E => 30°E <=> 31°E <=> 32°E+i0° <=> 38°E+0.3°i => 39°E => 39.5°E+0.3°i => 29°E-.3°i => 29°E + 0°0 : Spainsat_NG_1 ( вражеская жiдовская натовская блядь . уничтожить , сбить ) ( Tschicade ), i=2°, 1.6°, 1.3°, 1°, 87°E+0.9i, 0.8°i+59°E, 50°E-0.7°i, .5°, 30°E-0.4°i, 34°e+0.2°i, 33°e+0.1°I, i=0.0° . 30.Januar.2025 .. 31.Juli.2025 .. 29_september2025 .. 28_Nowember2025 ..12.Dezember_2025 ..17.Dezember_2025 ..25_Januar_2026 ..14_Februar_2026 ..2050 . *** 30°W Spainsat_NG_II ( Artamon, Mensk_2016_01_05 ) 22. =>23.Oktober_2025 ( PDT ) hmin=410km => 3100km => 4000km+16°_90°E ..i=15°+20°e ..04°E+15°i ..51°W+15°i (14.Februar_2026) .. 22.April_2026.. AFETR . * 34°.5W => 179°W Интелсат_903 ( Intelsat ) i=7°, S=29m^2 >> † ILS_2002 (Протон, 100Mt ) . * 35°W =====Ponta_do_Seixas==== * 35°.2 ••Natal † •• * 37°W => 11°E Galaxy_27 † ( Telstar7 † ) † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), i≈9°, 10° >> † , 1999 . * 37.5°W ТелСтар_11N ( Telstar ) (наклонная орбита), i=0°.0, ILS_2009 ( москва, краснознаменск ) Proton 250t NDMG . * 37°.5W NSS_10 (AMC_12 (a.k.a. General_1i) ), i=5°, i=6°, S=8m^2 2005 .. 2025 ILS ( PROTON ) , military_81 . ** iSS † 1998 ..2025 ( Integrated_truSS_Structures S0 ..S6 † P1 ..P6 ) 2000 ..2026 † *** ProgreSS ( mu_mu, FockeWulf, Zenit_sat. , =10Mt, bion ( holera ebola ku mazer antrax ) 700kg NDMG ) 194* ..1961 ..11.S_2025 summe=200шт +700senits . *** Space_Shuttle † ( Tschekin, Zelenschikow ) 1981 ..2011 † . **** NASA_Discovery (Prospekt des Kosmonauten ) . **** SS_Columbia † ( yude ) † 2005 †. **** SS_Challenger † ( Samanta_Smit † ) †. *** SojuS ( Focke_Wulf ) с сифозными обезьянками 1967 ..2025 160шт 300kg_NDMG *** Ci_gnus, 2013 .. *** Dragon, 2010 ..2020 † ..2026 ( SX (Boeing_Penny) ) * 40°.5W => 162°E nSS_806 † , >> † . ** 042°.3W => 16°E => 24°E: USA_170 27875 ( Mila_Paveak ( sea_launch ) Salaspils ) ( орбита типа tdrs ), i≈10°, 2004 ..2025 ..07.Januar_2026 ..10.Märzt_2026 AFETR_2003 Delta_IV_U.S. . *** WGS_F1 ( U.S.A._195 ) i=0° 2007 ..10_February_2026 AFETR * 44°W # Alcantara † ( украинские_террористы ) # † * 45°W => 43°W => 89°E => 60°W => 64°W => 98°W => 146°W => 121°E: Intelsat_11 (Paz_11), i≈2°, i=3°, >> † => reserve. 2007 ..15.Märzt_2025 ..05.September_2025 ..06.September_2025 ..06.Januar_2026 + Optus_D2 (fufel) 160°E, >>. paris_2007 †. ** 48°W: Italsat_1 † ( Italia_I ), i=15°†. * 46°W: TDRS_6 (U.S.:22314) i=14° S=27m^2 January_1993 ..2025 …24.January_2026 afetr ** 50°.0W => 65°E => 6°E => 39°W => 86°W => 10°E >>, Pan_Amerecas_9 † ( Intelsat_9 † , PAS_9 † , Paz_9 † , PAZ_23 † ), орбита типа tdrs , i=9°, i≈10° S=36m^2 28.Juli.2000 ..23.Januar_2024 ..03.June_2025 ..10.Juli_2025. †. Sea_Launch_LLC ( 154°W 0°N ). Merkulow_Alexandr_Wladimirowitsch. ** PAZ † † ( Kwant † , Kwant_2 † , Die_Natur † † ) ( KH † , La_CroSSe † , Arkon, Hubble † , ikonos † , eros, spot † ), 1986 ..23.Märzt.2001 † ( verbrannt ). ** Scott_Amundsen ( Annette Krause, Süsanna_Nett, N.A.Bej †, Rozhdestwin †, Fёdorow, branetz, bagautdinow, Legostaew †, uhanёwa, Kukuschkin, Waschurin †, A.Preil ). * 49°W TDRS_3 i=13° AFETR September_1988 .. 2026 ** 50°W Intelsat_902 ( орбита типа tdrs ), i=5°, i=6° S=14m^2 August_2001 ..2025 ..27_January_2026 ** Hera ( a.k.a. Zena, Atina )_2024 ( 12.Märtzt_2025 Marte ..Januar_2026 Diemorfius ) AFETR. F9 ( Zenit_UdSSR.mod ). * 051°.1W Bonum_1 † ( Hariton_ow P. S. Samoni ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) >> † afetr_1998. * 52°.3W => 37°W => 102°W TDRS_I † ( 9 U.S: 27389 ) † ( орбита типа tdrss ) ( battle_hymn ) , i≈11° i=12° , S=5m^2 >> † , AEFTR_2002 ..31_March_2026 ** WGS_F5 ( USA_243 , Anita&Alexandra_Hofmann 2024_My_Star ( alte_Kuh ) ) i=0.0° Delta_IV * 53°W •••• Guiana † немецкофашистские недобитки, жiды † A_4 † A_5† •••• * 56°W ••••• † Newfoundland † •••• * 58.0°W: Intelsat_21 (Galaxy_IIIC_tru : TBD) => sds ¡S=42m^2 i=0.0°, i=0°, i=0.°0 (Nimitz_rd., Ca. LLC) Sea_Launch.S.A ( Zürich, Bern ) ( 154°W 00°S +0m ), (Augusto_2002 SeaLaunch_LL(c) ) August_2012 ..August_2025 .. 07.Januar_2026 .. ** 59°W => 31°E: ExpreSS_A4 † ( 4A † ) † ( Expreso † ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), i=11° S=33m^2 , † >> ILS ( Протон, 700тонн химического оружия + наркота в цистернах ) *June_2002 ..2026, 10_июня . *** Amazonas_3 ( Asereje, + M. Paveak ), S=15m^2 i=0.0°, i=0° 61°W: 2013 ..2025 .. 07.Januar_2026 .. 2030. * 61.5°W EchoStar_3, >> †. * 63°W [[Telstar_14R]] i=0.0° ILS_2011. S=13m^2. * 63°W ===== EEZ( Ost )_US === * 63°.2W => 107°W Intelsat_12 † ( PAS_12 † ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) i=8° Paz_12 † , >> †. paris_2000 . * 65°W => 153°E Intelsat_805 † ( орбита типа tdrs с дрейфом ) , i≈7°, i=8° >> † S=13m^2 , AFETR_1998 . * 65°W Brasilsat_B2 †, >> †. * 70°W Brasilsat_B4 † , >> †. + nilesat_102 † , >> †. * 71°W => 12°W nAhuel_1 † , >> i=12° † . * 71°W: ====Boston † †==== * 71.8°W Arsat_1 ( WDR ) i=0.0°, + => Intelsat_30 95°W i=0.0°. 2014 KZ_Surinam. * 72°.5W => 5°E DirecTV_1R † ( Kriwencow , Beljawskij , Blagow , Tscherlenjak) , >> i=11° † . 1999_Sea_Launch (pacific_ocean) † S=4m^2 . * 72°.6W Astra_2C † ( орбита типа tdrs ), >> ILS ( Proton 250t NDMG_Lockheed, Москва ) † . * 72°.7W [[Nimiq_5]] ( 35873 ) , i=0° , i=0°.0 ILS ( PROTON_250тонн химического оружия ) 2009 ..2025 breeze_ndmg * 74°W ###†montreal † #### * 74°W => 14°W SBS_6 (U.S.: 20872) † i=13° S=25m^2 , >> † . 1990 . * 74°W #### † New_York † † † † ##### † . *** 74°W: Amazonas_4A ( Chili_2014, M=8.2,+7.6, +Californija ), i=0.0°, i=0° 2014 ..2025 ..2035. * 74°.9W Galaxy_9 †, i=11°, >> †, AFETR_1996. * 75°W Brasilsat_B1 †, >> † . * 75°W ••••Филадельфия † †•••• * 76°W ## Ottawa † †## * 76°.8W => 81°W Galaxy_4R † ( наклонная орбита ) , i=12° , i=13° >> † , April.2000 . * 77°W EchoStar_4 †, 1998 >> † ILS. * 79°W ### toronto † † #### * 77°W #### † Washington † † † † #### † * 79°W => 40°E Americom_5 † ( GE_5 † ) ( Эквадор_2023 ..2025 M≈7*3 † ) , i=11° S=9m^2 >> † . * 79°W Satcom_C3 †, >> †. 1992. ** 81°W: Arsat_2 ( U.S.: 40941 A.M.Kaufman, Dont_ cry, Argentina.. ), i=0.0°, 2015 ..2025 ..2026 ..2040 * 79°.5W ••••Панамский канал † †•••• * 80°.5W #####AFETR( 28.5°N ) † A_5 † Delta_IV † F9 SLS##### to: paris =15min. 100Mt + COVID . * 81°W DirecTV_7S † ( Jim_ Maser ) † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), i=4°, 2004, >>, † Sea_Launch LL(c) . * 81°.4E ••••Orlando †•••• ** Star_Link, =8000= ( =5Geo.Sats. , 2025: 7500, 2026: 8000= . ) , 2018 ..2025 . © Dworzhak_Hofmann , 2015 . F9 ( Zenit_mod . ) . *** StarLink +1500Sats . ( 2025: minus500, 2026: +0 Satz., February_2026: +140= , Märzt_2026: +500 (Summe=10000=) , +600 (10000+) : April_2026 ) ( +1Geo.Sat. , +2Geo.Sat. , verdammt Intelsat_10 † ( movers reserve => † ) , Intelsat_17 => sds (2025) , Intelsat11 ( movers reserve ) ) , Intelsat_15 => SDS ( 2025 ) , Intelsat_6 † , Sigrig&Marina , 2025 ..26.Februar_2026 ..27_März_2026 * 83°W ====Windsor † †==== * 82°W => 109.5°W Nimiq_2 ( Canada_1 холоп_латиносов ), i=8°.5 i=9°, ILS ( Москва, СССР, Протон 700тонн хим.оружия ) 2002 ..2025 , Nimiq_3 † (холоп_латиносов †) 12° >> † ( DirecTV_3 † ) . * 82°W ••••Conesville 2GW•••• ** 82°W nimiq_4 i=0°.0 ILS_2008 ( proton_udssr 250t NDMG ) . * 83°W: ****Detrojt† Atens Brejdenton Gejnswill † dirborn † *** * 83°W => 154°W †AMC_18 † >> † i≈2° 2006 ..November.2023 ..17.March_2026 . * 84°W Brasilsat_B3 †, 1998 >> †. * 85°W => 133°E XM_1 (U.S.: 26761) † , >> † i=9° . Sea Launch_LLX S=25m^2 . 08.May_2001 . ** => 99°E XM_2 (U.S.: 26724) † ( Schumilin †, Gudilin †, Filin †, Aliew ), Мешков_алексей >> i=9° † Sea_Launch_LLC_March_2001 † S=25m^2 . * 085°.1W <=> 86°W <=> 81°W <=> 76°W <=> 72°W <=> 68°W <=> 65°W => 178°W + 0.1°i => 176°E => 148°E+0.2°i => 144°E => 142°E => 138°E => 133°E => 112°E => 95°E => 90°E => 88°E => 80°E+.2°i => 77°E => 71°E => 64°E (workuta) => 52°E. => 46°E => 22°E => 3°W => 40°W => 45°W => 50°W => 55°W => 60°W => 65°W => 70°W => 75°W => 89°W+0°.3i => 96°W => 97°W ==> 113°W => 116°W => 121°W => 131°W+0°.3i † : XM_3 † (U.S.: 28626 Rhythm † ) † , i=0°, i=0.0°, i=0°.3 S=14m^2 Alexandra Mart_2005 .. September_2025 .. 22.Oktober_2025 .. 28.Nowember_2025 ..06Dezember_2025 ..26.Dezember_2025 ..01.Januar_2026 ..06.Januar_2026 ..16_Januar_2026 ..21.Januar_2026 ..24_Januar_2026 ..29.Januar_2026 ..30_January_2026 ..31.Januar_2026 ..02_February_2026 † ..24_March_2026 (i=.4°+10°W) >> S=14m^2 ., Sea_Launch ( LL (c) ) † , Senit_3SL ( 154°W 0°N ) . + SiriUS_3 30.Nowember_2000. *** 85°.2W: XM_9 (Wera) , i=0°.0, 05.Dezember2024 ..20.Dezember_2024 ( 88°W ) ..21_January_2025 ..09_February_2026 ..2050. AFETR . *** 85°W => 120.5°W => 118°W => 116°W: XM_10 ( U.S.stRat.Com.: 64290 ) i=0.0° ( Tat'jana ) 06.Juni.2025 ..23.June.2025 .. 01.August_2025 ..Nowember.2025 ..25_January_2026 ..2050. AFETR military_PAFB, LC_40 , 108°W-0.3°i , 0.1° 121°W. * 86°W ####Nikaragua † †#### * 86°W •••• Indianapolis † •••• ** 87°W => 72°W: Americom_3 (GE_3) i=7°, AFETR 04.September_1997 ..05.September_2025 * 87°.2W [[Тупак Катари (спутник)|Тупак_Катари]] ( Sinjawin † , фастенко, шапочкин † , павленко ) . * 87°W SeS_2 2011 ..2026 * 88°W === Chicago, U.S.Con. † †=== * 88°W => 102°W Gorisont_32 ( 44 ) ( Stiele_Nacht ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) i=14° 1996_протон_к ( schiekelsgrubber_moskau ). * 89°W •••• †Byron_Station † ††•••• *** 89°W => 88°.7W => 68°W => 62°W => 60°W => 59°W => 57°W => 56°W => 54°W => 53°W => 51°W => 49°W ==> 47°W => 39°W => 37°W => 35°W => 27°W ( 5°W ) : Intelsat_Americas_8 + 0 . ( a.k.a. Galaxy_28 , Natali.Wil'jams_Intelsat ) , i=2°, i=3° S=17m^2 2*.June_2005 .. 2025 .. 14_Januar_2026 ..21.Januar_2026 ..23.Januar_2026 .. 24.Januar_2026 ..31_January_2026 ..19.Februar_2026 ..28.März_2026 ..(08_Märzt_2026) Sea_Launch_LLC ( 0°N 154°W ) . С.Ковалевская , Чёбышев . *** 89.5°W => 75.2°W: GOES_U (DemetriUS Wjetnam_1975 4*10^6† ), i=0.0°, 2*.June_2024 ..2025 .. AFETR. * 90°W: ****Galapagos_Inseln_+5°***** * 90°W #### New_Orleans † †#### * 090°.3W => 68°E Estrela_du_Sol (U.S.:28137) † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ) a.k.a. Telstar_14 , >> † . Sea Launch_LL_January_2004 S=13m^2 . † * 91°W ••••Muscatine•••• * 91°W Nimiq_1 †, >> †, ILS, 250t NDMG. ** 91°W: Intelsat_40E ( Iwon_Morris ) i=0°.0 April.2023 ..2025 ..09_February_2026 ..2043 AFETR . * 91°.1W Nimiq_6 ( Canada NATO ), i=0°.0 S = 26 m^2 ILS ( PROTON, 250t NDMG ) 2012. 2012 ..2026 . * 93°W => 11°W Galaxy_26 † i=11° , >> † , ILS_1999 Proton 250t_NDMG . * 93°W •••• Sain_Paul † †•••• * 93°.1W Galaxy_1 † ( орбита типа tdrs ) † , >> † , i≈6°, 1999 . * 93°.2W •••• Minneapolis † †••• * 94°.5W ==== Kanzas ==== *** 095°.1W => 95°W: Galaxy_3C (97) , i=3° , S=36m^2 , 15.Juni_2002 .. 2025 .. Sea_Launch_LL(c), ( 154°W 0°S ) . ** 95°W: Horisont_29 ( 41, Horizont ), i=14°, Intersputnik_1993. * 96°W Echostar_4 (орбита типа tdrs, c дрейфом), >> †, ILS 1998 . * 96°W => 86°.2W Sirius_FM_5 i=0.0° proton moskau, 700t hemical, 100Mt 2009 ..2025 .. ILS. * 96°.7W ••••Lincoln•••• * 97°W => 58°W Galaxy_25 † ( a.k.a. Telstar_5 † ) i=7° , 1997 >> † . ILS 700t NDMG Протон Москва оружие химическое . * 95°.4W #### † Houston † ( 29°.8n +100m ) #### ** 97°.0W Galaxy_19 ( Intelsat19 ), i=0°.0, i=0° S = 16m^2 Sea_Launch 2008 . Спижженный_жидами_коммуняками_дизертирами_шайкой_шпионов Senit_3SL + Boeing ( Лабинова Крохина Грей Анева Буров Жаткина Староверов Корепанова Орешкин Игнатиева Колосанов Бродский Лидовский Грибачов Павленко Кравченко Вишняков Зеленщиков Панарин Юрченко Чекин Хватов Вахрамов Якимов Стрекалов † Легостаев † ) . * 97°W => 51°E EKS_press_AM3 † i=7° ( орбита типа TDRS, с дрейфом ) , >> † , ILS_2005 ( Lockheed_Energija ) . * 98°W •• Austin † † † † •• *** 115°W => 118°W => 118°E: Raduga_17 ( Tschernobil'_26.April_1986 † ) Regen_Bogen , i=10°, 1986 ..2025 ..02_April_2026 **** Lunohod_1 ( Луна, USSR ) ***** Luna_27 ( Луна , ) 2029 => 2032 **** Lunohod_2 ( Луна , USSR ) ***** Luna_27Б ( Луна , ) 2030 => 2036.. * 97°.5W == chrisri_corp. † † † † † 2024 ..2025 † † † † † †. == Tschertok . * 98°.9W •••• Сан_Антонио † †•••• *** 99°.0W: Galaxy_16, i=0.0°, Sea_Launch_2006 . Juni_2006 ..31.Januar_2026 .. * 99°.2W SPACEWAY_2 † , >> †, i≈4°. 2005. ** 99°.2W DirecTV_11, i=0.0°, 2008 ..2025.. Sea_Launch. ** 102°.8W ==> 170°W =>171°W => 113°E => 139°W => 118°W [[DirecTV_10]] ( Gorizont_USSR Motorola ) i=0° S=10m^2 ILS Juli_2007 ..11.February_2026 ..12.Februar_2026 ..23.Febrero_2026 ..28_March_2026 ..1_April_2026 ( Oligofren_Day ) . * 102.76°W DirecTV_12 i=0.0° ILS_2009 Proton 250t NDMG. * 103°.6W => 146°E Intelsat_603 † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), >> † i=14°, AFETR_1990 † S=8m^2 . * 105°W => 110°E GE2 † ( † Americom_2 † ) ( орбита типа tdrs , c дрейфом ) i=11° , S=28m^2 >> † . ** 106°.5 ====White_Sands ( Sea_Launch: TdrSS+Intelsat )===== * 107°W => 64°E Anik_F1 † ( вражеское_быдло_ссыкливо_тупое_террористы † ) , >> i=5° , † 2000 † france S=21m^2 † . ** 107°.3W: Anik_G1 ( NATO Canada ) , ILS , ( Москва, PROTON 250t NDMG ) 2013 . ** 107°.2W Anik_F1R i≈4° ( Canada_NATO , холоп_латиносов Cambodzha_3*10^6† ) , ILS ( Proton 100Mt, 250t NDMG ) . * 108°W: Italsat_2 † ( Italija_II ), i=14°, 1996. ** 108°.4W => 118°W => 126°W => 128°W ==> 136°W => 138°W => 143°W => 161°W => 170°W GOES_14 => reserve i=1° S=13m^2 AFETR_2009 . 2009 .. 2025 ..07.Januar_2026 ..24_Januar_2026 ..08.Märzt_2026 ..24_March_2026 ** 110.0°W => 110.2°W: Echostar_X (Grecee_2025 300*M4.5..5.3=M9.8 + M=6.2 ). Sea_Launch (UN_U.S.), WAZ21099_B338PC. I=0.0°, i=0° Feb.2005 ..2025.. ** 110°W: Echostar_XI (E. Gray, Sirija_2025 6*10^5†) смерть_легавым_от_ножа!, i=0.0°, i=0° type Horizont, 2008 .. 2025.. Sea_Launch . * 111°W ====Тусон==== * 113°W Amazonas † ( 28393 ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) i≈8°, i=9° >> † ILS_2004 ( proton 250t NDMG быдло_мексиканское ) . * 112°W ••• Phoenix † † ••• * 113°W ••••Palo_Verde Station † † •••• * 113°W SatMex_6 † ( Eutelsat_113WA † ) , >> †. 2006 A5 †. ** Skynet_4A †, >> †. AFETR. ** Skynet 4B †, >> †. ** Skynet_4D †, >> †. AFETR. ** Skynet_4E † , >> †. ** Skynet_4F † , >> †. ** Telecom_2A † ( sIrackUSe_2 † ) †. ** Telecom_2B † ( sirakuse_2 † ) † >> † . ** Telecon_1A † ( sIRAKuse_1 † ) † . ** Telecon_1C † ( † ciganien, syracuse_1 † ) † >> † . * 113°W ## Edmonton † †## * 115°W SatMex_5 , >> †. ** NATO_4A † , >> † . AFETR . ** NATO_4B † , >> † . AFETR . * 114°W: ## Calgary † † † † ## * 115°W SatMex_4, >> †. ** Surveyor_5 Moon atlas † *** Rtemist_2 † 07_Февраля_2026 => 03.Märzt_2026 => 07.Märzt_2026 => 01_April_2026 => TBD => 02.April_2026 (MSK) . ** Surveyor_7 Moon atlas † *** Rtemist_3 † * 115°W XM_2 † , >> †. Märzt_2001 . Sea_Launch . * 115°W XM_4 † , >> †. * 117°W SatMex_8, fufel, ILS †. Proton 250тонн НДМГ. * 117°W ===== † Goldstone, DSN 70m 34m ======== * 118°W ==== † LAX ( Boeing_767, X37B ) M=8+ †==== * 118°W •••• Los_Angeles ( Torrance † Hollywood Long Beach † ) ••• ** Sirius ( Star, -11°, >> 15°/Hr, t≈9Y. ). * 118°.4W ••••Catalina_Insel•••• ** 118°.7W: Anik_F3 i≈1° ( Canada_Sudan_2005 2*10^6† вражеское_быдло_зассанка ) , ILS ( proton , 250 тонн НДМГ хим.оружие ) 2007 ..2025 ** 118°W <=> 154°W: ====Sea_Launch††_Comander====( 2000 ..2014 † ) . * 129°W: <= 130°W+0°i <= 10°i+174°E: Echostar_XXV ( Britney_Eugen_der_von_Türmer_la_Marija) i=0° 09_March_2026 => 10.Märzt_2026 .. 19.March_2026 ..24_March_2026 ..29.März_2026 ..25_September_2026 F9 , CC . **** 121°W => 146°W => 150°W => 154°W => 157°W => 164°W => 177°E => 170°E=>163°E => 157°E => 146°E => 132°E => 118°E => 111°E => 107°E => 93°E=>89°E => 85°E => 80°E => 72°E=>67°E => 57°E => 43°E => 41°E => 37.87°E (08.Августа_2025 ) => 34°E => 20°E => 9°E => 4°E=>5°W => 20°W => 54°W (28.August_2025 ) => 65°W => 67°W => 071°W => 75°W => 2°W: >> Echostar_IX ( a.k.a. Galaxy_23 DDR†_1989 10^7† ) , i=2°, S = 37 m^2 08.August.2003 ..01.Juni.2025 ..08.August_2025 ..02_April_2026 >> † i=3° S=37m^2 . Sea_Launch ( 154°W 0°S ) . * 120°W °°°°°Byrd_Antarcktida (80°S) °°°°° * 122°W •••••EEZ_US•••••• * 122°W ##Сиетл † (жiды на выселках) † †## * 123°W => 30°W Galaxy_10R † ( repeat ), i=12°, >> †. 2000 . * 123°W USA_246 ( AEHF_3 ) i=5° 2013 Atlas_5 USSR спижженный + LM AFETR . * 123°W ## Vancouver † † #### ** 123°.0W Galaxy_18 i=0.0° S=22m^2 Mai_2008 ..2025 ..2026 Sea_Launch_s.a. ( притворное банкротство ) ( 154°W 00°S ). * 125°W: Echostar_IIX † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), i≈8°, >> , † Augusto.2002 ILS Proton ( 11C861_mod_DM3 ) 250t UDMH , † . **** 127°.0W => 150°W: Galaxy_13 ( Германия_1945 7*10^7†, Jella_Haasen ( Alentowa† ) ) ( a.k.a.Horizons_1 ), i=0°, i≈0°, i≈1°, i=1°. 01.Oktober.2003 ..10.Oktober_2023 ..20.Nowember_2023 ..2025 ..07.Januar_2026 Sea_Launch_LL(c) ( 154°W 0°N +0m ). ***** New_Horizons ( Pluto, Sedna ( SEPG † ) ), 2006 ..2024. ***** Dragonfly ( Saturn ), 2028.. FH9. ****** Wojadzher_2, 1981_Saturn. * 127°E: Galaxy_37 => SDS_military_2025 (aka Horizons_4 ) August_2023 ..2025 ..2026 ..2043 . i=0.0° AFETR . * 131°.0W => 111°W: Americom_11 ( aka AMC_11, aka GE11 ), i=0.0°, i=0° S=22m^2 ( The Climb a.k.a Bonnie_Tyler Total Eclipse ) AFETR. 2004 ..31.January_2026 * 132°W *******Ketchikan** * 133°W => 7°E Intelsat_705 † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) , i=12° >> † S=12m^2 . * 133°W => 153°W Express_AM22 † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) , i=8° S=8m^2 >> † , ILS_2003 Proton_NDMG . полигон ссыльный 4 . * 133°W => 41°W [[Galaxy-15 (КА)|Galaxy_15]] † , i≈2°, i=3° , >> † 2005 . france † . * 134°.5W ==Джуно (Аляска)==== * 135°W Americom_10 † ( Ge_10 † ), >> †. AFETR. ** 138°W <=> 145°W Echostar_2 † , i=11°, 12° 1996. S=20m^2. ** WGS_F6 ( USA_244, Alexandra_Hofmann 2023 Grün ( kastriertes_Eber ) ) i=0°.0 Delta_IV † 08.August_2013 ..Dezember2025 ..10_Februar_2026 ..2033 * 139°W Americom_8 † , i=5°, >> †. 2000. *** 139.0°W => 135°W: Americom_6 (AMC_6) (GE_6 U.S.:26580 alexandrow solowjew semenow ) ( Stefanie_Gwen ), i=0.0°, i=0° 21.Oktober_2000 ..08.August_2025 ..28.August_2025 ..Januar2026 .. ILS ( Proton_11S861DM3 250t NDMG ) , Military_81 . **** Gnetz. * 143°W => 175°W => 65°W : ExpreSS_AM11 † ( орбита типа tdrs , c дрейфом ) , i≈12° , 13° S=13m^2 >> † , ILS_2004 ( Москва , королев , Протон хим.оружие 700тонн ) . * 143.1°W Hispasat_1D † ( орбита типа tdrs ) >> † AFETR_2002. * 145°W Hispasat_1C † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ) †, >> †. * 146°W => 131°W => 111°W AMC_11 (Ge_11) i=0°.0 2004 ..17.Januar_2023 ..2025 ..09.Januar_2026 AFETR. * 148°W Радуга_1_6 ( Globus ) ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), i=14°, >> 2001 ILS † Proton 250t NDMG . * 150°W ••Анкоридж ( жидовский прыщ размазанный ) †## * 151°E •••• Sydney † •••• * 155°E •••••Gawaji •••• ** 157°W: ==== Christmas_Island 1..3Mt 1 ..3Mt ..4Mt ..8Mt ( Bighorn (Trembita) ) ======= * 160°W Sea_Launch_Demo , i≈2°, Hmin=650km. S=6m^2, Märzt_1999 ..2026 + 11S861_SL+Boeing (170°E i≈1° S=22m^2) Sea_Launch 154°W 0°S. ** 167°W: TDRS_5 ( Fuck_You.=Göhte_Institut= ) i=14° S=21m^2 August.1991 ..21_Januar_2026 *** 167°W => 114°E=> 107°E => 96°E => 93°E => 90°E => 88°E => 86°E => 85°E: TDRS_8 ( The_Cardigans , N.Skrjabina ), i=12°, 30.June_2000 .. 01.Maj_2025 .. 16.Juli2025 ..2025 AFETR. * 168°W ====Cape_Prince=== * 171.3°W => 146°W=> 142°W => 139°W => 136°W => 133°W => 129°W => 126°W=>124°W => 122°W => 116°W => 109°W=>106°W=>100°W=>93°W => 75°W=>71°W=>67°W => 53°W => 49°W+9.4i => 70°W =>81°W+9.4°i => 93°W => 103°W => 120°W=>131°W+9.5°i => 124°E => 113°E => 63°E => 30°E => 119°W †: TDRS_10 † ( J ) † >> † => reserve => † (Sweetlana) (орбита типа tdrss), S=5m^2 2002 ..08.Märzt_2025 ..10.Juni.2025 .. 14.Juli_2025 ..05.August2025.. 05.September_2025 .. 12.Oktober_2025 . † . i=10°.2, 10°, 9.8°, 9.7°, 9.5°, i=9.4°, 9°.3, 9.5°I, 9.6°i , i=10° . AFETR . 09.Märzt_2026 *** 174°W: TDRS_11 ( Ken ) , i=3°, 31.Januar_2013 .. 2025 ..31.January_2026 * 175°E #### Wellington † † ### * 175°W => 119°W => 31°E Raduga_1_8 † ( Globus ) (клопус) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) , i=11° , i=12° 2009 , ILS † ( казахстын ( kz ) 250t NDMG байконыр) S=16m^2 . * 177°W => 24°E nSS_5 † , ( Spirin, s.Sergeew, Krutow ), >> i=9° † . * 177°W (-3i°E)[[Ямал-300К]] Jamal (fufel) ( korea_1953 4*10^6† ) . * 178°E #### Spaceport † † ## * 179°E ••••Kanikin 5Mt (M=7)•••• * 175°E (-5°W) WGS_F7 ( Anita_Hofmann 2024 Voll_auf_Schlager fufel) i=0°.0 2015 . == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.satbeams.com/footprints Карты покрытий спутников на Satbeams]{{ref-en}} * [https://web.archive.org/web/20090104221601/http://www.us.tomsk.ru/sat.php?p=4 Расчет угловых координат наведения антенны на спутник], <!-- *[http://www.satinternet.ru/sat.htm Основные понятия и параметры по теме], 404 05.06.2009 --> * [http://www.astronomy.domachevo.com/satellites-geostationary001.htm Геостационарные спутники в любительские телескопы (астрономия)]. [[Гурӯҳ:Моҳвораҳои алоқа| ]] [[Гурӯҳ:Моҳвораҳои геостатсионарии Заминӣ]] rqyc0soziqez86bmfq1t71erih5mhnt 1463537 1463536 2026-04-07T11:12:45Z ~2026-21152-53 120665 /* Нимкураи шарқӣ */ 1463537 wikitext text/x-wiki '''Феҳристи [[моҳвора]]ҳои геостатсионарӣ''' бо хатти тағйири санаи (вақти) байналмилалӣ оғоз ва ба анҷом мерасад. Моҳвораҳои геостатсионарӣ бевосита дар болои хати экваторӣ ҷойгир шудаанд. Барои мушоҳида аз истгоҳи статсионарии рӯизаминӣ радифи геостатсионарӣ гуё дар як нуқтаи осмон овезон шуда, мавқеи худро вобаста ба вақт, рӯз ва фасли сол тағйир надодааст. Агар моҳвораҳои геостатсионарӣ мисли Моҳ дар осмон намоён мебуданд, он гоҳ каҷ бо мадори геостатсионарӣ барои ин минтақа мувофиқат мекард. Дар мадори геостатсионарӣ феҳристҳои объектҳои суст мавҷуданд. == Нимкураи шарқӣ == ** -30°E: Galaxy_13 i≈0° Sea_Launch Oktober.2003 ..2025.. + 11C861_SL i≈1°. * 180°.0E: (О) [[Intelsat_18]] ( Iwanuschki_Int. пьяный_виннипух_дубак январь ), i=0.0° ILS_2011 ( Москва, РСФСР ) . Senit_3SLB NDMG 2011 ..2026 * 179°.6E [[Inmarsat]] 5_F3 i=0.0° ILS_2015 ( москва химки воронеж салават протон 250t НДМГ ) ** 178°.2E => 62°W => 122°W [[Inmarsat]]_3_F3 ( N. Iwleewa ), i=10°, S=28m^2, > † => reserve . AFETR . 1996 .. * 174°.5 ••Окленд † †•• * 172°E => 174°E: GE_23 ( [[Eutelsat]]_172A, Eutelsat_174A ) i≈3°, 4° байконур протон 700тонн хим.оружия ILS_2005 . * 172°.6E ##Крайсчерч † †## * 171°E => 124°W [[Тяньлянь-1|Tianlian_1-02]] † i=5° , >> † 2011 .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37737|title=Track TIANLIAN 1-02 at 171.0°E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305115838/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37737}}</ref> * 170°.5E ##†Данидин † †## * 169°E => 1°W [[:en:Intelsat 8|Интелсат_8 † (Intelsat)]] ( бывш. PAS_8 † (PAZ_8) † ) , >> † ils . Proton , Moscow 250t UDMH . * 167°E *** 166°.0E: [[Интелсат_19]] => SDS_2025 .. ( Intelsat)_19 ( Covid_19 3*10^7†, 2026: 4*10^7† ), i=0°.0, 2012 ..2025 ..2026 Sea_Launch (154°W 0°N ) . **** 166°Е: Электро_4 i=0° ILS_2023 ..08.Mart_2023 ..2025 .. ( Lockheed: Moskau, Mitischi ) 250t NDMG Турция†††† бирма† эквадор† новая_зеландия† аляска† греция†† цыгане† жиды† ( 2*10^6† ) 250t NDMG . * 164°E => 169°E Optus_B3 † , >> i=12° † . , Optus 10<ref name=autogenerated1>{{Статья|заглавие=Optus (satellite)|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Optus_(satellite)&oldid=699436186|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 163°.5E [[Ямал_202]] ( Беленов † Розанов† ) † фуфел, ИЛС_2003, Протон 700тонн хемикалий Локхеед_Энергия † . * 162°E ====Enewetak 9Mt ..10Mt ..15Mt==== * 162°E => 51°W Superbird_B2 † ( superbird_4 † , † hugges_601 † jcsat † ) i≈7° i=8° >> † . гкц S=25m^2 . * 160°E Optus_D1<ref name=autogenerated1 /> S≈0m^2 (tufta) i=3°, [[Бэйдоу|Beidou]]_G4 i≈3° 2010. * 160°E Telecom_2C † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) >> † 1995. *** 159.0°E: [[ABS_6]] (U.S.:25924)<ref>{{Cite web|url=http://www.lyngsat.com/ABS-6.html|title=ABS 6 at 159.0°E - LyngSat|publisher=www.lyngsat.com|accessdate=2016-03-01}}</ref> i=0°, 26.September_1999..Nowember_1999..September_2025..2026 ILS (Proton_11C861DM3) 250t NDMG . * 157°.2W => 179°W Intelsat_1R † ( PAS_1R † paz_1r † ) ( орбита типа tdrs ), i≈8° S = 25m^2 >> † . ariane . 2000 . * 157°E [[Intelsat]]_5 † ( PAZ_5 †, мир_5 † ) >> † ils1997 28.August.<ref>{{Cite web|url=http://www.intelsat.com/fleetmaps/|title=Intelsat Coverage Maps|publisher=www.intelsat.com|accessdate=2016-03-01}}</ref> * 156°E Optus_C1 i=6° 2003 ..2025 , D3_optus i=0°, i=1° August_2009 ..2025.. * 155°.0E TXJSSY-1 * 154°E => 96°W JCSAT_2A † ( JCSat_8 † ) france_2002 , >> † i=8° s=25m^2 . * 152°E Optus_D2 ( fufel ) i≈2° * 151°E ••••Magadan волчков•••• * 150°.5E => 58°E [[Asiasat]]_3S † Korolёw_S † >> † ILS i=10° .<ref>{{Cite web|url=http://sattvinfo.net/beam.php?b=asiasat3s|title=Карта покрытия AsiaSat 3S - 105.5 East, Карты покрытия - спутник AsiaSat 3S, позиция 105.5 градусов East, спутника AsiaSat 3S, 105.5E|publisher=sattvinfo.net|accessdate=2016-03-01}}</ref> * 150°E => 93°W JCSAT_1B † ( JCSat_5 † ) , i=11° >> france_1997 † S=25m^2 . * 149°.8E WGS_8 ( 41879 USA_272 ) i=0.0° AFETR_2016 * 149°E =====Canberra_DSN===== * 148°E => 34°E Africasat_2 † (U.S.: 24653) i=12° >> S=25m^2 1996_france a.k.a. Measat_2 , † .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?24653|title=AFRICASAT-2 (MEASAT-2) 147.8E 170 hour predicted satellite tracking data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305113613/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?24653}}</ref> * 146,0°E PALAPA C2<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?23864|title=Track PALAPA C2 at 146.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305115737/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?23864}}</ref> * 145°.7E => 66°W ETS_8 † ( KIKU_8 † ) i=11° Japan2006 Tanegaschima >> † .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29656|title=Track KIKU-8 (ETS-VIII) at 145.7E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305124802/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29656}}</ref> * 145°E => 1°W Eutelsat_36A † ( орбита типа tdrs , с дрейфом ) AFETR † . * 145°E [[Химавари (спутники)|MTSAT_2 † ( Himawari_7 † )]]<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28937|title=Track HIMAWARI-7 (MTSAT-2) at 145.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305131025/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28937}}</ref> >> †., i=5°, Japan_2006. ** 145°E Horisont_27 (38, S=5), i=14° , Intersputnik_1992 . * 144°E Superbird_C2 i≈2°, S=13m^2 2008 ..2026 ** 144°E Kirameki_3 ( Sun K.Tomita, Hiroschima_06.08.1945 15kT air ), i=0.0°, Nowember_2024 ..August.2025 ..2050. *** Escapade ( Ares ) Br. Spears circUS ( a.k.a. Polina_Gagarina ) Juli.2025 => 13.Nowember_2025 .. L2 ( Februar_2026 ) .. ARES (2027) CSFS. N.G. * 143°.5E => 178.2°E [[Inmarsat]]_4_F1 , i≈5°, AFETR_2005. * 143°E => 7°W => 4°W WINDS † ( KIZUNA )<ref>{{Статья|заглавие=WINDS|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=WINDS&oldid=614664760|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> i≈8°, > † 2008. * 142°E Apstar_9 (fufel)<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40982|title=Track APSTAR 9 at 142.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305125821/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40982}}</ref> * 141°.5E => 116°E Apstar_9A † ( Chinasat_5A † i=9° )<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?25354|title=Track CHINASAT 5A (ZX 5A) at 141.5E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305111654/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?25354}}</ref> , >> † . * 140,7°E [[Химавари-8|Himawari 8]]<ref>{{Статья|заглавие=Himawari 8|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Himawari_8&oldid=704736785|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 140,3°E Sky Muster<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40940|title=Track SKY MUSTER (NBN1A) at 140.3E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305124800/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?40940}}</ref> * 140,0°E => 140.5°E [[Beidou]] G1<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?36287|title=Track BEIDOU G1 at 140.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305125916/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?36287}}</ref> i≈3° 2010. * 140°E #### Tokio † † † † #### * 140.0°E [[Экспресс АМ5|Экспресс_АМ5]], [[Экспресс АТ2|Экспресс-AT2]] ([[Экспресс (КА)|Express]]) * 140°E •••• Yokohama † † •••• ** 138°E Apstar_5 † ( Telstar_18 † ), >> † .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28364|title=Track APSTAR 5 (TELSTAR 18) at 138.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305121733/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?28364}}</ref> i=6°, Sea_Launch NDMG ( 154°W 00°S ) . * 136°E => 71°E N_STAR_C † , >> i=11° †<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?27461|title=Track N-STAR C at 136.0E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305131323/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?27461}}</ref> * 134°E => 100°E Apstar_6 † ( China_6 † ) i=7° >> † 2005 ( формоза_2024 † ) .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?28638|title=APSTAR 6 134.0E 170 hour predicted satellite tracking data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305151516/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/170HourListings/170h_listing.php?28638}}</ref> *** JCSAT_9 ( Fukuschima_2011_11_Märzt , † M=9 + Amaterasu ) , i=0.0° , i≈1° 12.April_2006 ..2025 .. 24.Februar_2026 Sea_Launch ( LLc ) ( 154°W 0°S ) SLComander . * 133°E ## Биробиджан † †# * 132°E ### Hiroschima † † #### * 132.0°E [[Vinasat_1]] i=0° 2008., JCSAT_5A (JCSAT_9)<ref>{{Статья|заглавие=JCSAT-5A|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=JCSAT-5A&oldid=634061633|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 131.8°E => 131.9°E [[Vinasat_2]] (Wena_sat_2), i=0.0° * 131°E: •••••Sea_Launch_Comander ( sElena, Kwant, Inmarsat, BR_9 ) <= Los_Angeles_Nimitz W. Panarin, Rolschikow, Balaschow_A., Anёwa, epihin , Obidenow, muraschowa_sm, Kolokol'cew_W_A., Tschekin_N.I., Putin_W.W., Gundjaew W. ( Patriarh_kiril ), Zaharowa_M_W, Spirin, Ternowoj, Gagarin_Ju.A.† .•••• 17.Märzt_2020 .. 2025 .. ** 116°E: Mitschibiki_5 ( Dr. Spears Smurf ) 7. => 22.Dezember_2025 i=70° ..22Juni_2026 † H3 . *** Mitschibiki_7 ( Br. Spears Ooh_La_LA Smurfs_2 ) 01.Februar_2026=>Dezember_2026 H3 . * 131°E •••• † Tanegaschima † † ••••• ** Inmarsat Декабрь_2026 * 130°E => 89°W Chinasat_20A † i=7° ( Zhongxing_20A † )<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37234|title=Track ZHONGXING-20A at 130.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305143312/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37234}}</ref> , >> † . 2010 . * 129°.8E => 133°W Chinasat_1A † i=3° >> † 2011 .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37804|title=Track CHINASAT 1A (ZX 1A) at 129.9E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305135110/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37804}}</ref> * 129°.3E # Ulsan † † ## * 129°E ==== Busan † † === * 128°.6E ••••Daegu † ••• * 128.5°E Laosat_1<ref>{{Статья|заглавие=LaoSat 1|ссылка=https://de.wikipedia.org/w/index.php?title=LaoSat_1&oldid=149180522|язык=de|издание=Wikipedia}}</ref> * 128.2°E COMS_1<ref>{{Статья|заглавие=Chollian|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Chollian&oldid=652939202|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 128°E *** Wostotschnij (Orientalisch)**** ** 139°W: GMM+Orion ( Schumilin†, Gudilin†, Filin†, Krawetc†, Rümin†, Schapotschkin†, Bogatschow†, Klimow†, Ciplakow†, Ul'janow† /Lenin/†, Ladigin†, BrezhnewL.I.†, Tscherednik†, Tajkow†, Kriwowa†, Prokof'jewa†, Boguslawskij†, Klement'jew† ) i≈2°, >> 2024 ..2026 .. Angara A_5 . * 128°E Благовест ( Мартыновский, Мартынов, Орехов, Благов †, Соловьев, Тополь, Каменев, Любинский, Клен, Белявский, Аравин, Обыденов, Ронкин, Лукоянов, Ковальчук, Бойцов, Шумилин†, Курушин †, Ремишевский, Мельников, Козлитина, Карелина, Перминова, Минакова, Русаков, Корепанова, Ким, Маркова, Басаев, Бучилин, Волчков, Багаутдинов, Мурашова, Уханева, Багрянцева, Лычагин, Колобанов, Демчук, Чекин, Заикин, Самсонов, Павлюченко, Глухов, Меркулов, Гаврилова, Папазов, Кувырталов, Македонский, Ковтун, Хазиева, Ладыгин †, Карелин †, i=0°.0 ИЛС 2018 ..2026 Протон 250тонн NDMG . * 128°.0E JCSAT_10 , i=0°.0<ref>{{Статья|заглавие=JCSat 10|ссылка=https://de.wikipedia.org/w/index.php?title=JCSat_10&oldid=137081084|язык=de|издание=Wikipedia}}</ref>, => 132°E JCSAT_12 , i=0°.0<ref>{{Статья|заглавие=JCSAT-RA|ссылка=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=JCSAT-RA&oldid=644089621|язык=en|издание=Wikipedia, the free encyclopedia}}</ref> * 127°.4E # Daejeon† † † †# * 126°.7E # Incheon † †#### *** 126°E: Chinasat_10R ( ZX_10R ), i=0°, † Afganistan_1990 2*10^6 † 2025 ..2040. **** Tiangong ( Grigor'jew, Saljüt_C color: pRussia ) . * 126°.9E # Gwangju † #### * 127°E #### SEOUL † † † †#### * 126°E => 130°E => 47°E Радуга_1_7 † ( Globus: Падальск, Щелково, Пушкино, Королев, Электросталь, Владимир, Тула, Рязань ) † ( орбита типа tdrs ) , i=13°.2, i=14° 2004 ..2025 ..07.April_2026 , ILS ( Lockheed, Martin_Bormann ) . * 125°E => 87°W ChinaSat_6A † i=4°<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37150|title=Track CHINASAT 6A (ZX 6A) at 125.1E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305132906/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?37150}}</ref> , >> † . 2010 . *** 125°E: Chinasat_26 ( Damanskij_Insel, oftalmatolog, glinkin ), i=0°, 2023 ..2025 ..2040 . * 124°.0E [[JCSAT_13]] ( Gorizont ) + Wenasat A_5 2012. ** Nozomi_2003 † ( Marte, Br. Spears everytime ) . * 123°.4E => 140°E Fengyun_2D † i=11° , >> † , 2007 .<ref>{{Cite web|url=http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29640|title=Track FENGYUN 2D at 123.4E and view detailed satellite position data|publisher=www.satellite-calculations.com|accessdate=2016-03-01|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305152801/http://www.satellite-calculations.com/Satellite/Catalog/catalogID.php?29640}}</ref> * 122°E => 148°e [https://web.archive.org/web/20150924115808/http://www.telesputnik.ru/archive/89/article/38.html Азиасат 4 (AsiaSat)], i≈4°, AFETR_2003. * 120,6°E Beidou IGSO 1 * 120°E #### Qingdao † ### * 121°E •••• Qinshan Station † † •••• * 120°E => 119°W AsiaSat_3S † ils ( казахстын ( KZ ) ) Proton 250t NDMG 100Mt >> † . * 119°.5E [[Thaicom_4]] ( IpStar_1, Alisa_Liu ) i=0°.0 S=16m^2 August_2005 ..12_February_2026 Ariane . * 76°E+0°i <= 119°E (1°E <=) 78°E <=( U.S. M=6+ ) <= ( jude_Iran †, Sufa N.Z. M=6+ ) 98°E <= ( U.S. M=6+ ) 101°E <= 106°E <= 111°E ( Borneo M=7.1 ) <= 113°E <= 115°E+0°.5i <= 90°E: Электро_5 ( Schischkowa, Filipowa, Krasnewskaja, Sawina, Kewtschenkow, Pawlenko, Gerasimow, Gluhow, Nikolaewa, Potapowa, Saltanowa, Muraschowa, Smorodina, Kondakowa, Wolinkin, Warsanjan, Andrijanowa, Morozenko †, Bagrjancewa, Lukoschenko, Katschinskij †, Uhanёwa, Korkunowa, Dmitriewa, Krohina, Meschkowa, Sergeewa, Balan, Selesnёwa, Wjasemskaja, Melnikowa, Smoljakowa, Zhatkina, Iwanowa, Perminowa, Minakowa, Tjurina, Ignatiewa, Gawrilowa, Strelnikowa, Brodskaja, Skurskaja, Bikowa, Waganowa, Gerasimenko, Kowalenko, Azarnowa, Ran'ko, Kalinina, Karelina, Belomytsew, Awstrijakowa, Makarewitsch, Bondarenko, Romanowa, Kamenewa, Wardanjan, Petuhowa, Fadeewa, Pawlowa, Merkulowa, Zaerko, Molotow, Agapow, Leksina, Kusmintsewa, Haritonowa, Hasiewa, Borisjuk, Woronina, Poljaschowa, Afanasjewa, Ustinowa , Awdjukow, Stepaschin , Eltsin † , Milton , Kondranina, Uwazhaewa, Kulagin, Panina, Skrjabina ) + 11С861_03 2*.Dezember_2025 => 12.Februar_2026 12MSK ..20_February_2026 ..23_February_2026 ..25.Februar_2026 .. 24.März_2026 ..01.April_2026 ..08_August_2026 ..2046 . Proton 250t NDMG военная стартовая позиция_81 . * 118°E => 28°W [[Telkom 2 (КА)|Telkom_2]] † i=4° i=5° , >> † , 2005 Ariane_5ECA † . * 116°E #### Beijing † † ### * 116°E => 150°W ABS_7 † i=6° ( Koreasat_3 † ) >> † . , => 160°E Koreasat_6 i=0°.0 2010 .. *** 116°E Koreasat_6A , i=0°.0 , 2024 ..2025 ..2050 . AFETR . * 115°E ## † Baoding † #### * 115°.5E => 129°E ==> ChinaSat_6B † i=2° >> † 2007 . * 114°E # Shenzhen † † ## * 113°E #### † Guangzhou † #### * 113°E: GE12 † ( Americom_9 † ) † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ) , i=7°, >> †, ILS_2003 ( казахстан байконур ) Proton 250t НДМГ . ** 113°E [[Koreasat_5]] ( 100 ..150kT, DDR Trabant" ) ( павлов_в. богачев† тульцева красневская н.н. катаев ромашов хофман морозов с. хертель (мразова ) орешкин староверов якимов ), i≈1°, August.2006 ..2025 .. Sea_Launch_S.A. 154°W 00°N. *** Kwan_my_songs ( KMS )., * Palapa_D † i=5° >> † China_2009 †. ** 113°.0E: SnL ( U.S.: 65588 Br. Spears Womanizer ) i=0° 09.September_2025 => 11.September_2025 .. 25.September_2025 .. 12.Dezember_2025 .. 10.Januar_2026 ..25_January_2026 ..30.Januar_2026 (18:48UT) ..31_January_2026 ..08.Märzt_2026 ..11.March_2026 ..2045 . F9 , AFETR. 9°E=> i=13° => i=0.3° => 53°E+0.3°i => 58°E+0.2°i, 0.1°i <=> 1°W+0.2°i => 93°E+.1°i => 105°E => 102°E-0°.1i => 115°E+.1°i => 113°E+0°.1i. * 112°E •••• † Yangjiang_Station † ••• * 111°.4E ••••Tuoketuo_Station † † † † •••• * 111°.2E ••• † † Three_Gorges_Dam Station † † •••• (+100m) * 111°E: **** Хайнань † † ( 20°n +300m ) LM_12 LM_7 **** 2006 .. 2025 ..2026 .. * 110°.5E => 77°E => 85°.5E i≈1° ChinaSat_10<ref>[http://space.skyrocket.de/doc_sdat/zx-10.htm ChinaSat 10]</ref> 2011 ..Augusto_2025 ..2026 ** 110°E Chinasat_16, i=0.0°, 2017 ..2025 .. * 110°E => 168°E N_Sat_110 † Japan † >> i=7° S=13m^2 † ., BSAT_3A † Japan_2007 >> † ., * 110°E BSAT_3C/JCSAT_110R => reserve i=0.0° 2011 + Astra_1N (Ofenpest_ВНР ) * 108°.2E => 176°E NSS_11 i=1°, i≈2° ILS ( proton , energija hrunitschew 250t NDMG ) 2000 , Oktober_2000 ..22.Februar_2026 ..27_February_2026 * 108°E SES_7 i=0°.0 ILS 2009 ..2026 , => 83°E Telkom_1 i=7° S=20m^2 August_1999 . * 107°E #### Chongqing † † #### ** 105°.5E: Азиасат_7 ( AsiaSat ), i=0.0°, Nowember_2011 ..2025 ..2026 ILS ( PROTON, 250t NDMG Москва ) . * 103°.3E => 158°E ChinaSat_20 † i=10° , >> † . 2003 . * 102°E •••• Kandin, Sinin ••• ** 101°E Chinasat_9B , i=0°.0 , 2021 ..2025 .. * 100°.5E Азиасат_5 i=0.0° ILS_2009 ., [[АзиаСат-7|7]] ( AsiaSat ) => 105°.5e. * 98°.5E: Thuraya_3 i≈5° 2008 ..2025 .. Sea_Launch_S.A. NDMG ( Bern † ) ( 154°W 0°S ). *** 98°.0E ChinaSat_11 , i=0°.0 , 2013 ..2025 ..2029 . * 96°.5E => 58°E => 45°E [[Экспресс АМ33|Экспресс_АМ33]] ( данович, антонова ) i≈4°, i≈5° S=20m^2 2008 ..2026 * 95°E => 168°E [[nSS_6]] i=5° † france_2002 >> † , SES 8 * 93°.5E => 150°E †Insat_{{нп5|INSAT-3A|3A|en|}} i=9° † >> † , [http://space.skyrocket.de/doc_sdat/insat-4a.htm 4B] † >> † гкц_2007 . * 92°.2E {{нп5|Chinasat-9|ChinaSat 9|en|}} i≈0° 2008 ..2026 * 91°.5E Мисат_3 † >> † ils_2006 250t NDMG, =>160°E [[MEASAT-3a|MeaSat_3A]] ( Grej, peischer, ulibischew, krohina n. , pawlow serzhantow tul'cewa ) ( MeaSat ) SLB_2009, Baikonur Zenit_3SL . *** 90°.5E: Mitschibiki_6 ( U.S.: 62876 ) i=0.0°, 0°, 0.0° 2.Februar_2025 .. August_2025 .. 04.Februar_2026 .. 2050 . H3 * 90,0°E [[Ямал-401]] (Yamal) * 89°.2Е => 167°W => 85°E: TDRS_H (8) ( орбита типа tdrs ) i=12° 2000 ..2025 * 88°E •••• Ürümqi •••• * 88.0°E {{Нп5|ST-2|ST_2|en|}} i=0.0° 2011 ..2025 A_5 * 87.5°E Chinasat_12 * 86.5°E [[КазСат_2]] i=0°.0 2011 ..19_February_2026 ILS Proton 250t UDMH . * 87°.3E => 170°E => 97°W: DSP_22 ( USA_176 ) ( подсматривалка параш ) i=12° > AFETR. 2004 ..2026 Titan_IV. * 85°.1E => 85°.2e [[Intelsat_15]] ( Intelsat ) => sds (заменил Интелсат_709 † в этой точке после [[30 ноября]] [[2009 год]]а от р.х. по н.ст. ) . i=0.0° SLI (SL_Baikonir), Zenit_3SLB 2009. Gromyko † , Tschernenko † , Andropow † . * 85°E => 47°W Raduga_1M_N2 † ( махновцi ) , i=3° >> † ILS_2010 S=40m^2 . ** WGS_F4 (Anita&Alexandra_Hofmann Augenblicke 2025, USA_233 ) i=0.0° 2012 .. 2025 .. * 84°.8E => 74°W Horizons_2 (горизонт_2) i≈2° 2007. ** 83°E => 56°E => 53°E => 58°E: Gorisont_20 ( орбита типа TDRS ) (Святая Катерина, сосни у дворянина ) i=13° S=3m^2 20.Juni_1990 ..2025 ..2026 USSR + 11С861 . * 83°E => 107°W Insat_{{нп5|INSAT-2E|2E†|en|}} † i=11° >> † гкц † , {{нп5|INSAT-4A|4A|en|}} † >> † гкц. * 82°E Intelsat_801 † => sds † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), >> †. ** 80.5°E => 58°E: Yamal_201 (орбита типа tdrs) i=9° S=16m^2 Nowember_2003 ..Dezember.2025 * 78°.5E => 66°°W {{нп5|Thaicom 5|Тэйком_5 † (Thaicom)|en|}}† i=6° (fufel ) , Thaicom_6 * 78°E => 89°E => 96°E => 101°Е => 105°E => 108°E => 110°E ==> 114°E => 116°E => 121°E => 126°E => 131°E => 154°W => 147°W => 130°W+.4°i: WGS_F3 ( USA_211 Mögen_Sof'ja ) i=0° Dezember_2009 ..29.January_2026 ..30_Januar_2026 ..01.Februar_2026 ..09_February_2026 ..08_Märzt_2026 ..10.März_2026 ..01.April_2026 . Delta_IV † . * 77°E ••••Deli † †•••• * 76.5°E [[Apstar_7]] (fufel) * 76°Е •• кашгар † •• * 75°.0Е ABS_2 * 74°.5E •••• ФРУНЗЕ /Бишкек/••••• * 74°E => 90°W Insat_3C † i=8° , [[:en:INSAT-4CR|Insat_4CR]] † >> † . * 73°.5E===Das_Malediven== * 73°.4E ••••Omsk••••• * 73°E ###Mumbai † #### * 72,1°Е [[Интелсат-22]] * 70°E => 172°W Intelsat_707 † ( орбита типа tdrs с дрейфом ) , i≈10° , >> † S=9m^2 . ** 70°.5Е: Eutelsat_70B ( Frank_Stiller ( Ingo_Deufel ) ) i=0°, Dezember.2012 ..2025 .. Sea_Launch NDMG ( Pacific_Ocean_Cruise_to_Ecwator , Last_Start_SeaLaunch ) . * 69°E ####Kabul † †#### ** 68.5°Е [[Intelsat_20 ( IS_20 ) ]] ( Jimmy_Swaggart † ), i=0°.0 S=1m^2 August.2012 .. 2025 .. * 66.0°E Интелсат 17_(Intelsat) i=0.0 2010.. *** 66°E => 64°E => 7°W => 83°W => 155°W => 135°E => 10°E => 18°W => 96°E => 9°E => 78°W => 28°E † : Intelsat_10 † ( PAZ_10 † ) => sds ( Br.Spears What_You_See ) i≈8°, 9° >> , † => reserve => † 15.Mai_2001 .. 09.Juli_2025 ..05.September_2025 .. 21.September2025 ..22.Dezember_2025 ..12.Januar_2026 ..29_March_2026 ILS 250t NDMG ( Proton_nsdap ) S=13m^2 . * 65°E Amos_4 (жiд_лимита_поганая ), i=0° Зенит_3СЛБ 2013 НДМГ (жидовский_Королёв Энергия). Ельцин † . * 64°E ======Workuta (67°.5)===== * 64°.2E => 64°E Интелсат 906_(Intelsat) ( HarfenDuo ), i=5°, 2002 ..2025 .. * 63°.7E ••стартовая_позиция_45 Зенит_3SLB † † S_5•• * 63°.3E: ====Spielplatz_254 ( Ulibischew, Gawrilük, Sedel'nikow, Ditrih, Anёwa, Baranow, Filin † , Artühow, Pawlenko, Erofeewa ( Berija ), Gluhow, Krasnewskaja, Perewoznikow, Grej, Brodskij, Ciplakow † , Karelina i. , Minakowa ).==== * 63°E •••• стартовая_позиция_81 Протон, 700тонн НДМГ, 100Мt † † † † #### (46°с.ш.), to: Moscow=2100km. Leningrad=2600km . Krasnodar=1900km . Paris=4500km. BRD=4000km. Praga= Stawropol'= Woronezh= London= Helsinki = Stokgolm= Mensk= Sofija= Ankara= Stambul= ** 63°E: Comsat_Baden_Württemberg_1 ( Die_Geschwister_Hofmann ) => to türksats_42°e ( КБВ ( 1/SWR ), 35943 , подсматривалка кызыхстынская азиатская косоглазая тупая ) , S=8m^2 i=0°.0, + H2Sat ( Hess_2 63.1°E => 42°E=> 35°E=> 26°E => 14°E+0.0°i => 8°E+0.0°i => 5°E => 0°.7E ) 30.September_2009 ..31.Märzt_2010 ..01.April_2025 ..September_2025 .. 19.Februar_2026 (i=0°.0) .. +Amazonas_2 . *** 64°E <=> 120°E: Kosmos_2589 ( Sojus+Geonawt+Panzergeschützen ) i=1°, i≈0° Juni.2025 ..Januar_2026 Angara_Nord ( to: paris = 3000km. ) *** 18°W => 63°E => 64°E => 66°E => 57°E => 42°E => 32°E => 16°E => 141°W => 147°E => 46°E => 10°W: Olymp_Komplex_1 † ( Mögen_Eugen ) i=1°, 1.4°, i=1°.5 >> † , 28.September_2014 .. 23.August_2025 ..20.Oktober_2025 ..20.Dezember_2025 ..27.Januar_2026 † Military_polygon_pad.81 . ** 16°E: ====Andoja_2025 † failed, 21.01.2026 => 19.03.2026 ( karlsruhe_zoo ) ==== *** 063°.9E => 143°.5E: Inmarsat_4_F2 ( Tu_SE + P.Kaas ) ( орбита типа tdrs ), i=5°, Sea_Launch, 154°.0W 00°.0S ., 08.Nowember_2005 .. 2025 ( Tscheljabinsk, 0.5Mt, air ) . *** 63°E => 64°E Goes_15 (reserve, NOAA_CIA ) i=1° S≈2m^2 2010 ..24.Februar_2026 AFETR . * 60°.3E WGS_10 ( U.S.: 44071 ) i=0.0° AFETR_2019 DELTA_IV * 60°E ======Inta====== ** 59°.7E <=> 59°.8E Ovzon_3 ( Daniel', OTAN_3, Konungariket_Sverige_1 натовская блядь с жидовскими звездочками ), i=0.0°, 2024 ..2045 . AFETR . * 59°.5E •••• Vaygach_Isl. •••• * 58°.5E => 58.6°E => 58°.5e [[KazSat-3|KAZSAT_3]] ( жидовский_пидр_олигофрен_нацистов_A.Hofmann ) , i=0°.0 ILS_2014. * 58°E ••••Пермь † †•••• *** 57°E => 56°W=> 89°W => 139°W: Astra_2A ( Anita Mögen_Engel ), i=6°, Augusto.1998 ..2025 ..18.April_2025.. >> † S=1.2m^2 ( Proton 250t NDMG , Moskauer_Koroljow ) . *** WGS_F2 ( Mögen_Gregor USA_204 U.S.: 34713 ) i=0°.0 2009_AFETR . * 57°E =====Petschora==== ** 57°E nSS_12 ( Corinna_Zollner, NATO_Space_Services ), i=0°, 2009 ..2025 .. A_5 + Tor_6 0.9°W. * 56°E ===Swalbard ( Neue Erde ) 20Mt ..50Mt ..60Mt., air===== * 56,0°E [[Экспресс АТ1|Экспресс-AT1]] * 56°E ••Salawat (NDMG)•• * 54°.9E => 55°e G-Sat_8 ( цыганские_выблядки жирные тупые китайские вомбаты шпион_присос_вредитель Вышвырнуть ) i=1° 2° ГКЦ_2011. * 54°.9E [[Ямал-402]] * 54°E: Сосногорск * 54°Е <=> 72°E <=> 78°E <=> 090°E: Радуга_1_5 ( Globus ) ( орбита типа tdrs ), i=14°, S=10m^2 ILS_28.August_2000 .. 28.August_2025.( Krasnojarsk, Krasnoznamensk ) . ** 54°E => 79°E: Gorisont_9 i≈10°, i=9° 1984 ..2025 ..2026 USSR pad.200 . * 53°.0E [[Экспресс АМ6|Экспресс_АМ6]] * 52°.8E Skynet_5D ( английские_выблядки ) i=0° gwiana_2012. * 52,5°E [[Яхсат 1А]] ** 52°.0E: [[TürkmenÄlem 52°E|TürkmenÄlem]] 40617 (Galaxy_Turkmenistan_1 Томск) i=0.0° AFETR_2015. * 51°.5E Belintersat_1 * 51°.5E ## Tegeran † † ## * 51°E ••Ural'sk †•• * 50°.5E => 13°E NSS_5 † i=10° , >> † . *** 50°.0E Türksat_4B ( Belsi ) ( Bejrut_150kT †, ground, DW . ), i=0°.0 . ILS_2015, proton, 250t NDMG . * 50°E ## samara † † #### * 50°E ## Baku † † † † ## * 49°.0E [[Ямал_601]] (таюрский=жiдовская блядь, предатель с японской машинкой нацистов недобитков с хохлочичей пособником Фильченок, Коркунова, Заикин, Азарнова, обыденов.) . ILS (Proton, 250t NDMG ) 2019 . * 49°E ####Kazan' † † #### * 48°E ####Astrahan' † ### * 47°E => 22°E => 36°E => 41°E => 46°E Syracuse_3A ( Alaska_2025 M=7 † , Japan_2025 M≈8 † ) i≈4° S=37m^2 + atom_bomb*2, A_5 orbital 2005 ..13.Dezember_2025 * 46°.8E ••••Эр_Риад † †## ** 046°.5E: SpaceWay_1 † ( SWeta_1 AT&T † ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), i=6° >> † Sea_Launch_2005_26April ( 154°W 000°S ). * 46°.0E AzerSpace_1 (Iran_1) a.k.a. Africasat_1a *** 45°.7E => 48°E Raduga_4 † ( Sonne_Kinder_4 † ) † ( орбита типа tdrs ), i=6°, 1978 ..2025 .. * 46°E °°°°Saratow †°°°° * 45°.8 ••••• Groznij † † •••• * 45°.5E => 165°E Hispasat_1B i=14° † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), >> 1993 † . ** 45°.5E Syracuse_4A ( fbi_post ) i=0.0° 2021 ..2025 .. ** 46°E: Meteosat_9 ( Im_unsre_Hand_liegt_kleine_grüne_Erde, так давай её прибьём раз и навсегда ) i≈8°, 9° Dezember.2005 ..2025 ..19_January_2026 * 45°E Blagowest i=0°.0 August_2017 ..2026 * 45°E #### Jerewan † #### * 44°.8E ## Тбилиси † † ## * 44°.5E ## Кировокан † ## * 44°.5E °° Stalingrad °°°°° * 44°E ••••• Gor'kij(горький) ••••• *** 44°E: Thuraja_2 ( Горизонт ) ( Sch_Bёrner ), i≈8°, i=9° 10.June_2003 ..2025 Sea_Launch_LLC 154°W 0°N ( Boeing Norway Swerige Dnepropetrowsk Energija ( KZ ) ) . ** 42°E => 44°E i=.1° => 44.2°E => 44.3°E: Thuraya_4 i=0°, i=0.0° ( Stambul_2025 M=6.2 ) ( Girl_In_The_Mirror_4 ( ехали_пираты_веслами_гребли_teil_4 ) Br. Spears, U.S.Strat.Com.: 62483 ), i= (6°, 5°, 4°, 3°, 2°, 1° ), 84°E+0.8°i, 50°E-0.5°i, 0.4°i, 0.3°i+42°e, i=0.1°. 04.Januar_2025 ..18.April_2025 ..20.Mai2025 ..26_January_2026 ..2050. AFETR. * 44°.2E ##Мецамор_АЭС † ## * 43°.8E ## Гюмри † † ## ** 41°.9E: Türksat_3A i=0°.0 2008 ..2025 .. S=24m^2. * 42°.0E [[Türksat 4A|4A]] ( Türksat ) ( Adana_2023 3*M7.8 10^6† , + Alaska ) Москва Протон 250t NDMG . * 42°E: Türksat_5B ( B.Egli ), i=0°, 2021_AFETR .. 2026 ..2041 * 42°E ## † Stawropol' † # *** 42°E: Türksat_6A , i=0° , 2024 ..2050 . * 41°.4E == † Tambow † == * 40°.5E •••• Архангельск † #### * 40°.3E ==== † Wladimir Clopus ==== * 40°E |||||||Sobinka † † |||| * 40°E ===Plesezk ( суперсинхрон, i≈1° ) R7 (V8), 10Mt. to: Moskau 1200km.=== * 40°.0E [[Экспресс АМ7|Экспресс_АМ7]] ILS ( чекисты_( бандеровцы )_власовцы_дизертиры разбойники_чурки_черножопые ) * 40°E ••••• Wologda ••••• * 39°.9E ==Jaroslawl' нефть труба †==== * 39°.8E ##Mecca † † † †## * 39°.7E ===Rjazan'=== * 39°.6E ••Medina † †•• * 39°.5E **** Petuschki *** * 39°.2E ##Woronezh † † † †## * 39°E ••••Nowoworonesch_KKW † †•••• * 39°E ## † Краснодар † † †## * 38.9°E: ***** Kirzhatsch, 290kT ***** * 38°.5E °°°° Elektrostal' Clopus °°°° * 38°.2E ####Восход (Лоза) † † #### * 38°E ••••†Frjasino †•••• * 38°E ##† Щелково † † † †## * 38°E **** † Cahalowskij_AEROFLOT † † †**** * 38° ••Медвежьи_озера 70m †•• * 38°E #### †Жуковский † ( CIA ) † türkisch † † B1B F16 F17 ## * 38°.0E => 37°.9E: Paksat_1R ( Paksi_1R ( pakschi ) ) i=0.0° 2011 ..2025 .. * 37°.9E ####Калязин DSN † † #### * 37°.8E ••••Капотня Московский_НПЗ † †•••• * 37°.8E ••••Новороссийск † •••• * 37°.8 E ## † Kaliningrad Finskij_KleinStadt † † † †###### козлитина мельникова кулагин волчков уханева николаева кривова† прокофьева† салтанова ладыгин† вяземская быкова улыбышев назарова† бойцов ## † Jübilejnij † лидовский герасимов сергеев слепушкин меркулов морозенко† колобанов курушин† папазов† панарин жiд_кукушкин веселов игнатиева цаплина ковтун смородина багрянцева седельников ## † SS_Nsdap 37°.84 55°.92n † † † † ## 37°.8 SS_Globus † † ## * 37°.7E == † Minischi † ( gerschengorina, pestrecow, golubewa, tigaschowa, lobusow ) kostischewa tscherednik bessonowa sluckij gerasimenko afanas'jewa guschin berljant † mamonow morozow mikluho tschelpatschenko kuz'min lopatin boguslawskij† zligostewa zabuzow sladkow glinkin ustinowa kostikowa misina antonowa sukatschew barischnikow † † ==== * 37°.6 ••••Бирюлево_ТЭЦ † 2GW•••• * 37°.6E ##Мавзолей террориста_Ленина /Ульянова /†## * 37°.6E •• Хованская_вулиця † сережа_соловьев † †•• * 37°.6E # † † Леонтьевский_переулок ( nsdap ) † †## * 37°.6E ##Метростроевская_вулиця † † † † ## * 37°.6E ##Tula † †## * 37°.6E ## † Nowinskij_bul'war † † ( NSDAP_U.S. ) Израэль † Шаляпин † Mischin_W † ## ** 37°.5E ••••Citi_U.S•••• * 37°.6E ##Огарева_улица ( МВД_СССР a.k.a. Boeing_Moskwa ) * 37°.5E # Химки † ( морозов, балан, макаревич, агеев, яроцкий, байков, ковальчук, ермаков, ермакова, курушин, тапуть, комаров, хайруллинн, селин, хайлов ) Ikea † ## * 37°.5E ••Мосфильмовская_улица † † ## * 37°.5E ## † Падальск † # ** 37°.4E ====Scheremetjewo ( BOEING_767 SWO_2 SVO_1 SWO_3 ) ==== * 37°.3E ===†Krasnogorsk ( Marasanowa † ) † †=== * 37°E Raduga_3 † i=4° S = 1 m^2 † 1977 ..2026 † + 11С861 . * 37°E: •• † krasnosnamensk ( kowal'tschuk, loban ) remischewskij, rusakow, worob'jёwa, gluhow, schmatow, merkulow, dubowik, skurskij, tuschina AN. , meschkow, kotikowa, erofeewa, mel'nikow, lukojanow, andreew, krasnewskaja, sawina, krükow, pawlow, wlasenko, filippowa, anёwa, kukuschkin korkunowa kalinina sergantow tschekin jakimow bagautdinow uhanewa agapow schilin kowtun•• † * 36°.6E Sicral_2 (fufel) nato, military i=0° 2015 .. S.America * 36°.5E ##Малоярославец † ## * 36°E ####Mozhajsk † ## * 36°E ##Тварь ( Калинин ) † †## * 35°.9E => 51°E [[Eutelsat_36B]] (бывший Eutelsat-W7) i=0° ILS_2009 ..2025 .. ( proton hrunitschew kgb fsb 250t_NDMG energija prokuratura policeien mosgorwoenkomat ) . + 100Mt. * 36°.1E [[Eutelsat 36C|Экспресс_АМУ_1 ( Eutelsat_36C )]] 250t NDMG ( T. Larsen † ) i=0°.0 ILS_2015 ( proton hrunitschew kgb fsb prokuratura policeien mosgorwoenkomat ) . * 35°.7E •••••SLON (соловки )••••• * 35°E ====Dnepropetrowsk † Zenit==== * 35°E •••• ADANA † † † •• * 35°E ••†Курская_АЭС † † •• * 35°E #### † Telaviv † † Jerusalim † † Haifa † †### * 35°E => 34°E Jam_E ( Iran_3 ) i≈1°, i≈0° Ломанов Собянин Горбачев_М.С. † Шойгу Ковтун Колокольцев Сергеева Обносова Сокрутенко Рыскин (CIA) Жуков_Н_Н Пауков (BND) Feb_2026 ..11.März_2026 ..August_2026 .. ILS Proton 250t NDMG . * 34°.9E ••••Нетаня•••• * 34°.8E ## Байер_Шева † # * 34°.7E ##†Ашдод † †## * 34°.6E ##†Ашкелон † †## * 34.3°E ====Rzhew==== * 34°E •• Симферополь † ## * 34°E •••• Bahtschisaraj•••• * 34°E ••†Петразаводск † †•• ** 33°W: Skynet_4C ( Anëwa, Erofeewa, Ol'how, Sowerda, Netschiporenko ), i=13°, S=11m^2 1990 ..2025 Gwiana_1990 * 33°.2E #### † † Евпатория DSN † #### * 33°.5E ## † † Sewastopol' † † ## * 33°E === Сеща † †==== * 33°.2E •••• Десногорск † ( Смоленская_АЭС рбмк ) † †••• * 33°E ••••Murmansk•••• * 32°.9E => 123°W Galaxy_14 † ( Sawtsow, Kowal'tschuk ) , i≈4°, i=5° S=20m^2 >> , † ILS_2005 ( Proton Москва ) . * 32°.8 E => 32°w: Intelsat_New_Dawn ( Intelsat_28 ) i≈1°. 2011 ..26.April_2025 ..2026 * 32°E ####†Николаев † †## * 32°.5E ##†Poljarnie_Sory ( Мурманская_АЭС ) † † ## * 32°E ====SMOLENSK †==== * 31°.5E => 135°E [[Астра_1G]] † UdSSR_1997 >> † , * Astra_5B i=0° => 23.5°E, Märzt_2014 . * 31°.4E => 139°W Astra_2B † , >> † i=9° . 2000 france † . * 31°E ##Южноукраинск_АЭС## * 31°E •••• Nowgorod † •••• * 31°E ##Каир † †## * 30°,9E Türksat_5A * 30°.8E => 44°W Eutelsat_31A † (a.k.a. EuroBird_3 †) i=9° , >> , 2003 . * 30°.8E ## † Анталья † ## * 30°.5E {{нп5|Arabsat_5A|ArabSat_5A|en|}}, i=0° 2010 ..2025 .. Arabsat6A * 30°.5E ••••† †Kiew † †•••• * 30°.2Е •• † † Красное село †•• * 30°E #### † † Leningrad † † † † † † † ••• гатчина † мурино † всеволжск † выборг † ## * 30°E •••• † Tschernobyl' † † •••• * 30°E => 95°E Intelsat_907 † ( орбита типа tdrs S=10m^2 ), i≈5° i≈6° >> † , Ariane_4 . 2003 . * 29°E ##### † † Istanbul † † #### * 29°E ##† Кишинев † †## * 29°E •••• † Сосновый_бор ( Ленинградская АЭС ) † •••• * 29°E => 24°E=> 10°E => 10°W => 20°W => 28°W => 50°W => 55°W => 61°W => 70°W => 93°W => 110°W => 126°W => 170°W: XTAR_EUR † ( oxana_b. ( rokossowskaja ) ) i≈4° 6.3m^2 12.Februar_2005 ..16.august_2025 .. 12.September_2025 † . > , >> salaspils . * 28°.5E •••• Винница •••• * 28°.3E ••••Marmaris (Boeing_747 ) **** * 28°.3E ==†Pskow ††===== * 27°.9E ####†Narwa † †#### * 27°.5E ####Minsk † †## * 26°.5E •• † † Ignalina_АЭС † † † •••• * 28°.2E † {{нп5|Eutelsat 28A|EuroBird_1 †|en|}} ( Eutelsat_28A † , Eutelsat_33C † , Eutelsat_133WA † , Europeasat_1 † ) => 70°E >> † ., Astra_2A † => 57°E=>56°W=> † . , [[Астра 2Е|2E]]_Astra 28°.5E i=0° ILS_2013 , * 27°.5E #### † † Minsk † † ### * 2F_Astra i=0° 28.2°E September_2012 .. * 27°E ## † Izmir † † † † ## * 26°.7E ####Нетышын_KKW † ## * 26°E ====Tschernowitz=== ** 26°E: Badr_5 ( Contschita_Wurst 250t NDMG ( A.Hofmann ) ) , i=0° 16m^2, Juni.2010 .. 2025 .. ILS ( Москва , Протон ) . + 100Mt . *** Juice_2023 .. August_2024 ( Moon , Earth ) .. 31.August_2025 ( Wenera ( Afrodita ) ) ..September_2026 ( Erde ) .. 2034 ( zena, Ganimed ) . * 26°E •••• Gowno_KKW •••• * 26°E => 87°E Badr_6 † ( Arabsat † , W. Zheltowa † ) i≈2° 2008 ..20.Nowember_2024 † >> гвиана. , Badr_7 ( Arabsat 6B ) * 26°E ••••Островец† (АЭС) † •••• * 26°.3E ##Loviisa_АЭС † †## * 25°.5E Eutelsat_25B i=0° August_2013 .. 2026 ( Es’hail_1 ) ** 25.5°E => 18°E => 15°E => 11°E => 0°E=>17°W => 20°W => 35°W: Intelsat_2 i=2°, i≈3° S=3m^2 AFETR_1967 .. 11.September_2025 ..07.Januar_2026 ..30.March_2026 * 25°E #####† † Helsinki † †#### * 25°.3E ••† wil'no † † •• * 25°E Skynet_5B , i=4° 5° 2007 A_5 † . * 24°.3E ====Salaspils=== * 24°E ••† † riga † † † •• * 24°E ====Lemberg==== * 23°.8E ••••Brest † †•••• * 23°.5E => 24°E => 23°.5E: Астра_3B ( astra E.Garantscha ), i=0.4°, i≈1° 21.Mai_2010 ..07.September_2025 * 23°E Angosat_2 ( Kristina_Bach Zeitlos_2025 ) i=0°.0 ** Angosat_1 ( Die_Dirndl_Rock_Band Schlagerzeuger ) i=7°, 153°E >> . 2017_Senit . * 22°.6E Echostar_12 † (XII) † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), >> † AFETR_2003 . * 22°.6E •••• Stallupönen •••• * 22°.4E •••••Alt_Cattenau Schwarz_Cattenau•••• * 21°.5E [[Eutelsat_21B]] ( U.S.: 38992 ) Marina_Marina_Marina i=0° S=5m^2 2012 ..2026 * 21°.1E ••••Клайпеда ( Memmel' ) •••• * 21°E •••• † Olkiluoto_АЭС † † •••• * 21°E ###† † Warschau † † ## * 21°E ##† Kaschau † † ## * 21.2°E => 19°E => 29°E => 40°E: Türksat_1C † ( soap ) ( орбита типа tdrs ), > i=11°, 12° S≈3m^2 1996 .. 2025 .. + Arabsat_2A † , 14° >> † . * 20.5°E ==== Königsberg † ( Preußen ) ==== * 20°Е ••••† Краков † † •••• ** 20°.0E Arabsat_5C ( Ditrih_Brauer ) i=0.0°, i=0° 2011 ..2019 ..2025 .. ** 20°E => 132°E => 154°W: EKS_press_AM2 (орбита типа tdrs, с дрейфом ) (tbd: raduga), i=9° S=25m^2 >> † , ILS_2005_proton 700тонн хим.оружия . + 11S861 . * 19°.5E ####†Лодзь †#### * 19°.2E: Astra_1KR ( Gorkin , Energija Koroljow ) i=0.0°, i=0° AFETR_2006 .. 2026 , ** 19°.4E => 16°E => 15°E => 14°E => 3°E => 2°E => 1°E => 3°W => 5°W => 8°W => 11°W => 12°W => 13°W => 14°W => 15°W => 21°W => 24°.5W+i1° (39°W) : [[Астра 1L|1L]]_Astra ( Elisabeth_Hofmann ), i≈0° i≈1°, S=18m^2, > , 2007 15.Dezember.2025 ..06.Januar_2026 ..14_Januar_2026 ..18_Januar_2026 ..22.Januar_2026 ..31.Januar_2026 ..10_February_2026 ..17.Februar_2026 (08.Märzt_2026) , A_5 + Galaxy_17 i≈3° =85°W S=11m^2 . * 19°.1E ==Tschenstochau † ==== * 19°.2E: [[Астра 1M|1M]]_Astra ( Kristina_Bah ) i=0.0° 2008 ILS ( Proton 250t NDMG ) , * 19°.3E Astra_1N ( Die_Geschwister_Niederbacher ( Kaltenbruner ) ) i=0° Augusto_2011 ..2025 .. + B_Sat_3C ( a.k.a. JCSat_110R Japan 110°E NTSC ) . ** Astra_1P ( Melodie ) ( a.k.a SES_24 ) i=0° Juni.2024 ..Feb.2025 ..09_February_2026 ..2045 . AFETR. * 19°E ••••† Budapescht † †•••• * 18°.6E ••••Гданьск ( Danzig ) † †•••• * 18°.6E ••† Sopot † •••• * 18°E #####† †Stockholm † † † † #### * 18°E •••• † Forsmark_АЭС † † † •••• * 17°.8E •• † Upsala † † ##•• * 17°E •••• † Bratislava † †••• * 17°E => 115°E Amos_5 † > † 2011 . Amos_17 ( замкадыш_лимита_17 ) (9) i=0°.0 afetr F9 (fufel:tbd ) . * 16°.6E ••••Brünn•••• * 16°.5E ••†Västerås † †## * 16°.4E ====†Wena † ===== * 16°.0E: [[Eutelsat_16A]] ( e16a, 3_WC, eutelsat_3_WC ) china_2011 . * 16°E ••† Dukowani_АЭС † † •••• * 15°.8E Eurobird_16 † ( Eutelsat_16B † ) ( бывший Atlantic_Bird_4 †, AB_4 † ранее Hot_Bird_4 † ) => 78°E ( наклонная орбита ) , >> † . * 15°.6E ##† Linköping † † ## * 15°.3E ##Сиракузы † ## * 15°E •••† Graz † •••• * 15°E ##Катания † ## * 15°E ##† Örebro † •• * 15°E •••••••Chad_B1B•••••• * 15°E ####† Stargard † ## * 15°E ••† Неаполь † †•••• * 14°E ••† Linz † † •• * 14°E ####† † Praha † † † †##### * 13°.4E ##Палермо † †## * 13°.4E •••• † Pilsen † †•••• ** 13°.2E: Comsat_Baden_Württemberg_2 ( S.A.Hertel, + BRD ) , ( КБВ 1/SWR отстой_немчуры_недобитой ) i=0°.0 , i=0° 21.Mai_2010 ..Dezember_2025 .. 19_February_2026 .. Deutschland_1918 2.7*10^7† † . ** 13.2°E <=> 27°E <=>28°E(Pskow) <=> 29°E <=> 30°e <=> 32°E <=> 33°E <=> 34°E(Rzhew) <=> 35°E<=>36°E <=> 37°E(Krasnogorsk) <=> 38°E <=> 40°E(Rjazan') <=> (tambow) <=> 42°E <=> 43°<=>44°E <=> 50°E => 54°E => 57°e => 64°E (Workuta) => 63.1°E. (omsk (tbd) ): H2Sat ( Sigrid ( Fatma_Mittler (Miller) ) & Marina ) ( Hess_2, Germany_1 ), i=0°.0, i=0°, i=0.0°, i=0°.00 63°E => 57°E+i0° ( petschora ) => Uhta 54°E => Sindor 51°.9E => Knjaschpogost (†) Siktiwkar 50°.8E => 13°E => 5°E => 1°E . Juli_2023 ..2024 ..2025 ..06.Mai_2025 ..06.June_2025 .. 22.September2025 .. 30.September_2025 .. 22.Oktober_2025 .. 2040. ( Workuta => Moskwa => San Sousi ( Berlin ) => London ) A_5 mit Siracuse_4B . ** Lüsi ( Lüdmila ) , 2021.. 20.April_2025 ( Johnson_Donald ) .. Atlas_5 ( A_5 † , ussr ) . * 13°E ===San_Susi====== *** 13°.0Е => 10°E => 23°E => 46°E => 50°E => 57°E: Радуга_29 ( Sonne_Kinder_29 ) ( орбита типа tdrs ) , S=11m^2 i=14°, 25Marte.1993 ..10.September_2025 .. 21.Dezember_2025 ..09.Januar_2026 11C861. * 13°E ##† Salzburg † †## * 13°.3Е => 13°W† Sicral_1 † ( Yep_My_Boss ) ( орбита типа tdrs ), i≈12° , S=26m^2 2001 , >> † . * 13°E ••† †Malmö † † •• * 13°.0E [[Hot Bird|=> 33°E Hot Bird 13B 11.Sept.2023 ..2025 .. , => 12°E 13C_Eutelsat i=2°, 13D]]_Eutelsat * 13°E ••••† † Italija_2016 † † M=6.2 † † † •••• * 12°E ## Göteborg † † ## * 12°E ••† Ringhals_АЭС † †•• * 12°E: Blagowest_4 ( Политрук_1 A.Preil ) i=0.0° August_2019 .. ILS_2019 протон Москва 700тонн оружия химического . + 100Mt . * 12°E ••••• Erding † (Münich_flüghafen ) †•••• * 11°.6E ##Münhen † †## * 13°E ••••••• Rom † † † † ••••• * 11.4°E ======Dahau===== * 11°.4E => 11.5°E Sicral_1B NDMG ( дизертиры_немецко_фашистские молотов агапов коваленко тапуть комаров алтухов ковальчук даниленко гапеева макаревич ) i=2° Sea_Launch_2009 NDMG . * 11°E ##† Nürenberg † ( Эльцин † Горбачев† Меркель† Путин† Хонекер† Улманис† Кравчук† Кучма† Слюнько† ) ## * 11°Е ##† Флоренция † †## * 11°E ##### † †OSLO † † † ##### * 10°E => 18°W Eutelsat_10A † ( бывший Eutelsat_W2A †, aka EUTE_10A † ) ( [[Eutelsat]] † ), i=2°, 3° >> † ILS 2009 Протон 250тонн НДМГ . + 100Mt . * 10°.1E ## † Киль † ## * 10°E ••† Gamburg † •• * 10°Е •••• Карфаген •••• * 9°.8E •••• † Caorso_АЭС † † •••• * 9°.7E ##Хановер † †## * 9°.5E ##† Кассель † †## * 9°.2E =† Stuttgart † † ==== * 9°.2E ••† Милан † †•••• * 9°E **meSSkirch † (48°N) ** * 9°E ##Генуа † ## * 9°E ====† Sachsenhausen (rsce) † == * 9°E => 82°E Eurobird_9A † ( бывший Hot_Bird_7A † ) i=2° Ariane † , * 9°E Eutelsat_9A [[Ka_Sat]] i=0°.0, i=0° ILS_2010 ( пиндосные_выблядки 700тонн хим.оружия протон москва ) . + 100Mt . * 8°.8Е ##Бремен † † † †## * 8°.7E ##Дармштадт † †## * 8°.5E *****Frankfurt Main † †******* * 8°.5E ## Цюрих † †## * 8°.3E ••Mainz † †•• * 8°E •• † Leibstadt_АЭС † немчура_недобитки †•••• * 8°E => 84°E Thuraya_1 † ( орбита типа TDRSS, с дрейфом ) , >> † , 2000 Sea_Launch_LLC + † MCC ( CNIIMasch ) MMG , 10.Januar_2026 . * 7°.7E ••••Turin † †•••• * 7°.5E ##Дортмунд † †## * 7°E ••† Köln † † ••••••• * 7°E ##Bonn † ## * 7°E ##† Эссен † †## * 7°E ••••† Ницца † †•••• * 7°E => 139°W => 57°W => 39°W => 14°E Eutelsat_7A ( Eutelsat_W3A ) i=5° , 6° S=30m^2 ils_2004 Proton , 250тонн НДМГ 2004 + 100Mt ..22_February_2026 ..03.Märzt_2026 ..29.März_2026 . * 6°.8E #### Дюссельдорф † †## * 6°E ••••Cattenom_АЭС † †•••• * 6°E **† Jenewa†(46°n)** * 6°E ####Annesi † †#### * 6°E ====Grenze===== * 5°.8 E •• Stavanger † •• * 5°E ###Marseille † † †## * 5°E ••••Avignon_ГЭС † †•••• * 4°.9E => 5°E [[SES_5]] ils Протон 250тонн НДМГ ( бродская, лидовская, павлова, николаева, уханева, колобанова, багаутдинова, дмитриева, мурашова, авдюкова ) ., + 100 Mt * 4°.9 E ## Amsterdam † † ## Wolkow ran'ko ## * 4°.8E ##Lion † † † †## * 4°.8E Astra_4A ils 250t NDMG (UDMH) ( пиндосные_натовские_бляди: коркунова сергеева каменева ранько балашова орехов тополь андрианова колобанова николаева багаутдинова мурашова дмитриева авдюкова козлитина кондакова фукс ) . + 100Mt * 4°.8E ###Chooz_АЭС † †#### * 3°.1E => 16°W Eutelsat_3A † ( sinosat_3 †, eute_3a †) † 2007., => 7°e [[Eutelsat 3D|3D]]eute ( aka Eutelsat_7B ) ( A.Kiewel ) i=0° 2013 ..2025.. ILS_pad200_USSR Proton 250t НДМГ ., + 100Mt Rascom_QAF_1R i=0.0° S=63m^2 August_2010 * 3°.3E => 53°W => 163°W Syracuse_3B i=3° August_2006 ..09.März_2026 ..18_March_2026 ..06_April_2026 * 3°E Eutelsat_3B ( fufel, paris_1814 5*10^6† ) 2014 Sea_Launch ( last ) Павленко Кравченко Легостаев† Кукушкин Анева Филин† Перевозников коровкин Крохина Лидовский Шишкова Марков Белявский Музычук Демчук Дзесов Соловьев ромашов Скурский Крутов Цыплаков † кузьмин † шапочкин† синявин† Гаврилова Гаврилов Балашов Фастенко Гаврилюк Улыбышев Тиханович Тихонова Мурашова планирование и ведение разбоев, диверсий, вооруженный мятеж, наркоторговля, растраты, предательство родины дизертирство убийства . * 3°E ***мальорка † ( 39°.5n )†*** * 2°.4Е ##париж † † ( paris † ) Sergeew † , Semёnow †, Уважаева козлитина ( =48°.9n +30m ) † †••••• ** Integral i=90° † ILS_2002 ( proton_250t_NDMG + 11C861 ) . + 100Mt * 2°E •••• Nantes † †•••• * 1°.4E ##### Тулуза † ( 43°.6n ) † #### цыганские выблядки * 0°.8E ••••Civaux_Station † †•••• ** 0°E => 4°W => 3°W: Meteosat_13 ( Geonawt_2, -3km => supersynchron, U.S.: 64723 ) 4°W+i, ( Rammstein ( majakowskij ) Mir_(paz)_ist_kalt ) Johannes_Bersch. i≈1° 01.Juli.2025 ..02.Juli2025 ..10.Juli2025 ..Dezember.2025 ..07.Januar_2026 ..14_Januar_2026 .. 2050 . AFETR . * 0°.8E ••••Grain_Station † †•••• * 0° ••† † † London † †•• * 0°.3W ##Валенсия † ## * 1°.5W ##Lids † ( Komarow, Makarewitsch, Taput', Selin ) † † †#### * 1°.5W ##Нант † †#### * 2°W ##Mantschester † ( Tschekin, Spirin, Leschnew, Ageew, Kuruschin, Smoljakowa, Meleschko, Molotow, Morozow, Kalatschewa, Krutow, Klimow † †## † * 2°.4W ••••Torness_Atom_Station † †•••• * -2°E ##### Birmingham † † #### * 3°W ••••Heysham_Station † † •••• * 4°W •••• Glasgow † † ••• == Нимкураи ғарбӣ == ** 0°.7W: Thor_7 ( Königreich Norwegen_1 ) , i=0°.0 , 26.April_2015 ..2025 ..2035 * 0°.8W => 147°E Тhor_3 † i=12° , >> †, [[Thor 5|Thor_5]] ( немчура_поганая_дизертирная_недобитки с жiдовскими звездачками ) , 0.0°i ILS_2008 250t_NDMG ., 6 ( Thor, опущенные_в_жопу_норвеги ) (Bagel) ** 1°.0W => 0°.95W Интелсат_10_02 ( Intelsat, Чур_КА_4 ) ( Thor_4 пиндосные_бляди с жижовскими звездачками ) , i=0°.0, ILS_2004 ( Протон_Москва 700тонн хим.оружия ) . * 1°.2W => 60°W => 73°W Skynet_4E † , i=12°, >> 1999 ..2025 † * 3°.4W => 128°E МетеоСат_8 † (MSG_1 †) † ( Meteosat † ) i=11° , >> † . Surinam . Augusto_2002 . * 3°.8W ===== LaSagra_Madrid, † 29.April_2025 † ===== * 4°W => 131°E Амос_2 † i=8° , >> † , ILS ( proton Москва баранов поповкин † 250t_NDMG ) , [[Amos 3]] ( жид_3 ) ( Amos ) i=0.0° , i≈0° ILS_2008 2008 ..2026 Senit_3SLB. * 5°W => 123°W Atlantic Bird_3 † ( eutelsat_5 †), >> i=6° † . * 7°W Нилсат † , >> †, 102_( Nilesat † ) † (Usamow) i≈8° >> † 2000. * 7°W => 39°E Atlantic_Bird_4A † ( Hot_Bird_10 † Eutelsat_3C † AB 4A † HB_10 † eutelsat 13D † eute_3c † ) ( sergeewa karelina kozlihina borisjuk korkunowa bikowa ), i≈2° >> †, 2009. france_jude †. ** 7°.3W: Atlantic_Bird_7 ( a.k.a. AB_7, Eutelsat_7WA ), i=0°, 2011 ..2025 .. Sea_Launch (Pacific_Ocean ). * 8°W => 41°E Atlantic_Bird_2 † ( Eutelsat_8 †, Eutelsat_12 † ), i=6° >> † france_2001 † S=14m^2 . * 9°W ====Cabo_Touriñán=== * 10°W HellaSSat_2 ( Yunanistan_1 ) (орбита типа tdrs), i=6°, 7° 2003 ..2025 AFETR . * 10°W <= 19°W <= 123°W Hylas_1 i=5° 2010 ..19_February_2026 .. A5 + Intelsat_17 . * 11°W: [[Экспресс АМ44|Экспресс_АМ44]] (лысая жидовская эсэсовская развалюха) ([[Экспресс (КА)|Ex_pre_SS]]) ( Tschetschnja 10^5† ) i=2°, i=3° S=26m^2 ILS (протон) , ссыльный полигон_4. 2009 ..2026 * 12°W WGS_9 ( 42075, USA_275 ) i=0°.0 AFETR_2017 * 12°.5W => 72°E Atlantic_Bird_1 † ( AB_1 †, Eutelsat_59 †, Eutelsat_36 †, Eutelsat_12 † ) i=7° , >> †. france †. * 12°.5W => 109°E Eutelsat_28B † , >> †, i≈4°, 5° . 2008 . france (с жiдовскими звездачками) . ** 13°W => 32°W => 40°W Horisont_30 ( 42 S=13 ) i=14° , Intersputnik_1994 . * 13°.3W => 56°W Gorisont_26 ( 37 ), i=14° S=8m^2 >> †. 1992. * 14°.0W [[Экспресс АМ8|Экспресс_AМ8]] EkspreSS Am8 ( Jugoslawija JuSSR ( Österreich ) 2*10^6† ) , i=0°.0 ILS . * 15°W => 112°W ТелСтар_12 † ( Telstar_12 †, a.k.a. Orion_2 † ( Rigel) ) i≈8° 1999 . >> † . Ariane . * 15°.5W => 18°W ИнмарСат_3_f2 ( Inmarsat ) , i=9° > † => reserve ILS Proton 250t NDMG . * 16°W: ====Canaris_Inselen ( La Loona (jAnus) )==== 3mal1, Andy_Borg (Wasilij_Wasiljewitsch), Madonna. ** DISCOWR ( L1 MKF_6 DDR+UdSSR ) 2015 ..2016 ..2017 . *** Imap ( L1 ) 23.September_2025 .. 22.Oktober_2025 ..November.2025 ..11February_2026. AFETR . 4LD +2 +F9 . ** Capstone 2022 ..2025 ..2026 Luna, RL. * 16°.4W [[Луч_5Б]] † ( Lutsch_5b brodskij lidowskij pawlenko skurskij ) ( орбита типа tdrs ), † i=10°, ILS_2012 Протон , 250 тонн НДМГ, поправь_намордник . * 18°W ===== Pointe des Almadies ===== * 21°.5W => 35°E NSS_7 † , i=9° S=14m^2 >> † . 2002. * 22°W nSS_14 (SES_4), i=0.0°, 2012 ( moskwa, koroljow, kamenewa ). * 24°W => 24°E => 111°E Космос_2379_(Cosmos) † (наклонная орбита), i=13°, S=28m^2 ILS_2001 (Lockheed ) + 11С861 (109°E). 09.January_2026. * 24°.5W => 137°W: Интелсат_905 † => SDS ( Intelsat ) ( орбита типа tdrs ), i=6°, >> ( Feb_11_2025 .. 14_May_2025 ) † => S=12m^2. Paris_Rammstein_Tuluza * 26°E: Электро_1 † ( 37344 ) i=9° S≈0m^2 (фикция) ILS_2011_20_Januar, > . † . Зенит_3SLB ( Ленинск , Казахстан, Грей Пайшер ) . *** 27°.5W => 104°W => 113°W => 117°W => 124°W => 133°W => 143°W=>153°W => 154°W=>167°W => 179°W=>149°E => 125°e+0.2i => 95°E => 74°E => 32°E=> 27°E+.3i => 6°E => 1°W, >> 6°\day => 29°W: Intelsat_901 † ( L. Worobjëwa ) ( орбита типа tdrs ) , i=0°, i=1° S=16m^2 June.2001 ..2025 ..April.2025 ..30.Juni2025 . 154°E => 33°W: +MEV_1 ( N.G.) i≈1°, i=0° ILS_2019 ( PROTON 250t NDMG ) . **** Mars_Odyssey † ( Br. Spears oops!... , Marte ) SequoiaCocos_Ares_Nord_pole + H2O April_2001 .. Oktober_2001 ..2025 D_II. **** Engineer_2020 † ..03.April.2021 ..18.Januar_2024 † Marte ( B.Egli tochter_paveak ) Atlas_5 RSFSR. * 29°W Telecom_2D † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), >> †, париж рамштайн тулуза. *** 29°.5W => 27°W => 31°W => 32°W Intelsat_904 (sds_NATO ) ( Kubasow Eliseew ронкин мудрецов музычук титов павленко ранько гаврилова колобанов лобан шапочкин† ковтун чекин белявский соловьев скурский красневская савина HP ) ( орбита типа tdrs ), i=6°, i≈7° 23.Februar_2002 .. 29.Juni2025 .. Oktober.2025 ..2025 ..14_Januar_2026 **** Kliper ( Alisa ) , ( Märzt_2025 ( Marte ) ..Dezember_2026 ( Die_Erde ) ..2029 ( Zena ) ..2030_Europa ( Zena ) ) . F_9 H , KSC , Florida . ***** Der_Mond ( 0.5°: from Earth ) 10.March_2026 0°: 02:30MSK (Moskau) >> . * 30°W Хиспасат (Hispasat), * 30°W Spainsat i=0.0° , i = 0° S=30m^2 2006 ..2025 .. 2026 + Eutelsat_9A † i=2°, >> (a.k.a. HB_7A † , Eutelsat_HB_13_E † ) † 164°E >> . ** 30°W => 33°E => 30°E <=> 31°E <=> 32°E+i0° <=> 38°E+0.3°i => 39°E => 39.5°E+0.3°i => 29°E-.3°i => 29°E + 0°0 : Spainsat_NG_1 ( вражеская жiдовская натовская блядь . уничтожить , сбить ) ( Tschicade ), i=2°, 1.6°, 1.3°, 1°, 87°E+0.9i, 0.8°i+59°E, 50°E-0.7°i, .5°, 30°E-0.4°i, 34°e+0.2°i, 33°e+0.1°I, i=0.0° . 30.Januar.2025 .. 31.Juli.2025 .. 29_september2025 .. 28_Nowember2025 ..12.Dezember_2025 ..17.Dezember_2025 ..25_Januar_2026 ..14_Februar_2026 ..2050 . *** 30°W Spainsat_NG_II ( Artamon, Mensk_2016_01_05 ) 22. =>23.Oktober_2025 ( PDT ) hmin=410km => 3100km => 4000km+16°_90°E ..i=15°+20°e ..04°E+15°i ..51°W+15°i (14.Februar_2026) .. 22.April_2026.. AFETR . * 34°.5W => 179°W Интелсат_903 ( Intelsat ) i=7°, S=29m^2 >> † ILS_2002 (Протон, 100Mt ) . * 35°W =====Ponta_do_Seixas==== * 35°.2 ••Natal † •• * 37°W => 11°E Galaxy_27 † ( Telstar7 † ) † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), i≈9°, 10° >> † , 1999 . * 37.5°W ТелСтар_11N ( Telstar ) (наклонная орбита), i=0°.0, ILS_2009 ( москва, краснознаменск ) Proton 250t NDMG . * 37°.5W NSS_10 (AMC_12 (a.k.a. General_1i) ), i=5°, i=6°, S=8m^2 2005 .. 2025 ILS ( PROTON ) , military_81 . ** iSS † 1998 ..2025 ( Integrated_truSS_Structures S0 ..S6 † P1 ..P6 ) 2000 ..2026 † *** ProgreSS ( mu_mu, FockeWulf, Zenit_sat. , =10Mt, bion ( holera ebola ku mazer antrax ) 700kg NDMG ) 194* ..1961 ..11.S_2025 summe=200шт +700senits . *** Space_Shuttle † ( Tschekin, Zelenschikow ) 1981 ..2011 † . **** NASA_Discovery (Prospekt des Kosmonauten ) . **** SS_Columbia † ( yude ) † 2005 †. **** SS_Challenger † ( Samanta_Smit † ) †. *** SojuS ( Focke_Wulf ) с сифозными обезьянками 1967 ..2025 160шт 300kg_NDMG *** Ci_gnus, 2013 .. *** Dragon, 2010 ..2020 † ..2026 ( SX (Boeing_Penny) ) * 40°.5W => 162°E nSS_806 † , >> † . ** 042°.3W => 16°E => 24°E: USA_170 27875 ( Mila_Paveak ( sea_launch ) Salaspils ) ( орбита типа tdrs ), i≈10°, 2004 ..2025 ..07.Januar_2026 ..10.Märzt_2026 AFETR_2003 Delta_IV_U.S. . *** WGS_F1 ( U.S.A._195 ) i=0° 2007 ..10_February_2026 AFETR * 44°W # Alcantara † ( украинские_террористы ) # † * 45°W => 43°W => 89°E => 60°W => 64°W => 98°W => 146°W => 121°E: Intelsat_11 (Paz_11), i≈2°, i=3°, >> † => reserve. 2007 ..15.Märzt_2025 ..05.September_2025 ..06.September_2025 ..06.Januar_2026 + Optus_D2 (fufel) 160°E, >>. paris_2007 †. ** 48°W: Italsat_1 † ( Italia_I ), i=15°†. * 46°W: TDRS_6 (U.S.:22314) i=14° S=27m^2 January_1993 ..2025 …24.January_2026 afetr ** 50°.0W => 65°E => 6°E => 39°W => 86°W => 10°E >>, Pan_Amerecas_9 † ( Intelsat_9 † , PAS_9 † , Paz_9 † , PAZ_23 † ), орбита типа tdrs , i=9°, i≈10° S=36m^2 28.Juli.2000 ..23.Januar_2024 ..03.June_2025 ..10.Juli_2025. †. Sea_Launch_LLC ( 154°W 0°N ). Merkulow_Alexandr_Wladimirowitsch. ** PAZ † † ( Kwant † , Kwant_2 † , Die_Natur † † ) ( KH † , La_CroSSe † , Arkon, Hubble † , ikonos † , eros, spot † ), 1986 ..23.Märzt.2001 † ( verbrannt ). ** Scott_Amundsen ( Annette Krause, Süsanna_Nett, N.A.Bej †, Rozhdestwin †, Fёdorow, branetz, bagautdinow, Legostaew †, uhanёwa, Kukuschkin, Waschurin †, A.Preil ). * 49°W TDRS_3 i=13° AFETR September_1988 .. 2026 ** 50°W Intelsat_902 ( орбита типа tdrs ), i=5°, i=6° S=14m^2 August_2001 ..2025 ..27_January_2026 ** Hera ( a.k.a. Zena, Atina )_2024 ( 12.Märtzt_2025 Marte ..Januar_2026 Diemorfius ) AFETR. F9 ( Zenit_UdSSR.mod ). * 051°.1W Bonum_1 † ( Hariton_ow P. S. Samoni ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) >> † afetr_1998. * 52°.3W => 37°W => 102°W TDRS_I † ( 9 U.S: 27389 ) † ( орбита типа tdrss ) ( battle_hymn ) , i≈11° i=12° , S=5m^2 >> † , AEFTR_2002 ..31_March_2026 ** WGS_F5 ( USA_243 , Anita&Alexandra_Hofmann 2024_My_Star ( alte_Kuh ) ) i=0.0° Delta_IV * 53°W •••• Guiana † немецкофашистские недобитки, жiды † A_4 † A_5† •••• * 56°W ••••• † Newfoundland † •••• * 58.0°W: Intelsat_21 (Galaxy_IIIC_tru : TBD) => sds ¡S=42m^2 i=0.0°, i=0°, i=0.°0 (Nimitz_rd., Ca. LLC) Sea_Launch.S.A ( Zürich, Bern ) ( 154°W 00°S +0m ), (Augusto_2002 SeaLaunch_LL(c) ) August_2012 ..August_2025 .. 07.Januar_2026 .. ** 59°W => 31°E: ExpreSS_A4 † ( 4A † ) † ( Expreso † ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), i=11° S=33m^2 , † >> ILS ( Протон, 700тонн химического оружия + наркота в цистернах ) *June_2002 ..2026, 10_июня . *** Amazonas_3 ( Asereje, + M. Paveak ), S=15m^2 i=0.0°, i=0° 61°W: 2013 ..2025 .. 07.Januar_2026 .. 2030. * 61.5°W EchoStar_3, >> †. * 63°W [[Telstar_14R]] i=0.0° ILS_2011. S=13m^2. * 63°W ===== EEZ( Ost )_US === * 63°.2W => 107°W Intelsat_12 † ( PAS_12 † ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) i=8° Paz_12 † , >> †. paris_2000 . * 65°W => 153°E Intelsat_805 † ( орбита типа tdrs с дрейфом ) , i≈7°, i=8° >> † S=13m^2 , AFETR_1998 . * 65°W Brasilsat_B2 †, >> †. * 70°W Brasilsat_B4 † , >> †. + nilesat_102 † , >> †. * 71°W => 12°W nAhuel_1 † , >> i=12° † . * 71°W: ====Boston † †==== * 71.8°W Arsat_1 ( WDR ) i=0.0°, + => Intelsat_30 95°W i=0.0°. 2014 KZ_Surinam. * 72°.5W => 5°E DirecTV_1R † ( Kriwencow , Beljawskij , Blagow , Tscherlenjak) , >> i=11° † . 1999_Sea_Launch (pacific_ocean) † S=4m^2 . * 72°.6W Astra_2C † ( орбита типа tdrs ), >> ILS ( Proton 250t NDMG_Lockheed, Москва ) † . * 72°.7W [[Nimiq_5]] ( 35873 ) , i=0° , i=0°.0 ILS ( PROTON_250тонн химического оружия ) 2009 ..2025 breeze_ndmg * 74°W ###†montreal † #### * 74°W => 14°W SBS_6 (U.S.: 20872) † i=13° S=25m^2 , >> † . 1990 . * 74°W #### † New_York † † † † ##### † . *** 74°W: Amazonas_4A ( Chili_2014, M=8.2,+7.6, +Californija ), i=0.0°, i=0° 2014 ..2025 ..2035. * 74°.9W Galaxy_9 †, i=11°, >> †, AFETR_1996. * 75°W Brasilsat_B1 †, >> † . * 75°W ••••Филадельфия † †•••• * 76°W ## Ottawa † †## * 76°.8W => 81°W Galaxy_4R † ( наклонная орбита ) , i=12° , i=13° >> † , April.2000 . * 77°W EchoStar_4 †, 1998 >> † ILS. * 79°W ### toronto † † #### * 77°W #### † Washington † † † † #### † * 79°W => 40°E Americom_5 † ( GE_5 † ) ( Эквадор_2023 ..2025 M≈7*3 † ) , i=11° S=9m^2 >> † . * 79°W Satcom_C3 †, >> †. 1992. ** 81°W: Arsat_2 ( U.S.: 40941 A.M.Kaufman, Dont_ cry, Argentina.. ), i=0.0°, 2015 ..2025 ..2026 ..2040 * 79°.5W ••••Панамский канал † †•••• * 80°.5W #####AFETR( 28.5°N ) † A_5 † Delta_IV † F9 SLS##### to: paris =15min. 100Mt + COVID . * 81°W DirecTV_7S † ( Jim_ Maser ) † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ), i=4°, 2004, >>, † Sea_Launch LL(c) . * 81°.4E ••••Orlando †•••• ** Star_Link, =8000= ( =5Geo.Sats. , 2025: 7500, 2026: 8000= . ) , 2018 ..2025 . © Dworzhak_Hofmann , 2015 . F9 ( Zenit_mod . ) . *** StarLink +1500Sats . ( 2025: minus500, 2026: +0 Satz., February_2026: +140= , Märzt_2026: +500 (Summe=10000=) , +600 (10000+) : April_2026 ) ( +1Geo.Sat. , +2Geo.Sat. , verdammt Intelsat_10 † ( movers reserve => † ) , Intelsat_17 => sds (2025) , Intelsat11 ( movers reserve ) ) , Intelsat_15 => SDS ( 2025 ) , Intelsat_6 † , Sigrig&Marina , 2025 ..26.Februar_2026 ..27_März_2026 * 83°W ====Windsor † †==== * 82°W => 109.5°W Nimiq_2 ( Canada_1 холоп_латиносов ), i=8°.5 i=9°, ILS ( Москва, СССР, Протон 700тонн хим.оружия ) 2002 ..2025 , Nimiq_3 † (холоп_латиносов †) 12° >> † ( DirecTV_3 † ) . * 82°W ••••Conesville 2GW•••• ** 82°W nimiq_4 i=0°.0 ILS_2008 ( proton_udssr 250t NDMG ) . * 83°W: ****Detrojt† Atens Brejdenton Gejnswill † dirborn † *** * 83°W => 154°W †AMC_18 † >> † i≈2° 2006 ..November.2023 ..17.March_2026 . * 84°W Brasilsat_B3 †, 1998 >> †. * 85°W => 133°E XM_1 (U.S.: 26761) † , >> † i=9° . Sea Launch_LLX S=25m^2 . 08.May_2001 . ** => 99°E XM_2 (U.S.: 26724) † ( Schumilin †, Gudilin †, Filin †, Aliew ), Мешков_алексей >> i=9° † Sea_Launch_LLC_March_2001 † S=25m^2 . * 085°.1W <=> 86°W <=> 81°W <=> 76°W <=> 72°W <=> 68°W <=> 65°W => 178°W + 0.1°i => 176°E => 148°E+0.2°i => 144°E => 142°E => 138°E => 133°E => 112°E => 95°E => 90°E => 88°E => 80°E+.2°i => 77°E => 71°E => 64°E (workuta) => 52°E. => 46°E => 22°E => 3°W => 40°W => 45°W => 50°W => 55°W => 60°W => 65°W => 70°W => 75°W => 89°W+0°.3i => 96°W => 97°W ==> 113°W => 116°W => 121°W => 131°W+0°.3i † : XM_3 † (U.S.: 28626 Rhythm † ) † , i=0°, i=0.0°, i=0°.3 S=14m^2 Alexandra Mart_2005 .. September_2025 .. 22.Oktober_2025 .. 28.Nowember_2025 ..06Dezember_2025 ..26.Dezember_2025 ..01.Januar_2026 ..06.Januar_2026 ..16_Januar_2026 ..21.Januar_2026 ..24_Januar_2026 ..29.Januar_2026 ..30_January_2026 ..31.Januar_2026 ..02_February_2026 † ..24_March_2026 (i=.4°+10°W) >> S=14m^2 ., Sea_Launch ( LL (c) ) † , Senit_3SL ( 154°W 0°N ) . + SiriUS_3 30.Nowember_2000. *** 85°.2W: XM_9 (Wera) , i=0°.0, 05.Dezember2024 ..20.Dezember_2024 ( 88°W ) ..21_January_2025 ..09_February_2026 ..2050. AFETR . *** 85°W => 120.5°W => 118°W => 116°W: XM_10 ( U.S.stRat.Com.: 64290 ) i=0.0° ( Tat'jana ) 06.Juni.2025 ..23.June.2025 .. 01.August_2025 ..Nowember.2025 ..25_January_2026 ..2050. AFETR military_PAFB, LC_40 , 108°W-0.3°i , 0.1° 121°W. * 86°W ####Nikaragua † †#### * 86°W •••• Indianapolis † •••• ** 87°W => 72°W: Americom_3 (GE_3) i=7°, AFETR 04.September_1997 ..05.September_2025 * 87°.2W [[Тупак Катари (спутник)|Тупак_Катари]] ( Sinjawin † , фастенко, шапочкин † , павленко ) . * 87°W SeS_2 2011 ..2026 * 88°W === Chicago, U.S.Con. † †=== * 88°W => 102°W Gorisont_32 ( 44 ) ( Stiele_Nacht ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) i=14° 1996_протон_к ( schiekelsgrubber_moskau ). * 89°W •••• †Byron_Station † ††•••• *** 89°W => 88°.7W => 68°W => 62°W => 60°W => 59°W => 57°W => 56°W => 54°W => 53°W => 51°W => 49°W ==> 47°W => 39°W => 37°W => 35°W => 27°W ( 5°W ) : Intelsat_Americas_8 + 0 . ( a.k.a. Galaxy_28 , Natali.Wil'jams_Intelsat ) , i=2°, i=3° S=17m^2 2*.June_2005 .. 2025 .. 14_Januar_2026 ..21.Januar_2026 ..23.Januar_2026 .. 24.Januar_2026 ..31_January_2026 ..19.Februar_2026 ..28.März_2026 ..(08_Märzt_2026) Sea_Launch_LLC ( 0°N 154°W ) . С.Ковалевская , Чёбышев . *** 89.5°W => 75.2°W: GOES_U (DemetriUS Wjetnam_1975 4*10^6† ), i=0.0°, 2*.June_2024 ..2025 .. AFETR. * 90°W: ****Galapagos_Inseln_+5°***** * 90°W #### New_Orleans † †#### * 090°.3W => 68°E Estrela_du_Sol (U.S.:28137) † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ) a.k.a. Telstar_14 , >> † . Sea Launch_LL_January_2004 S=13m^2 . † * 91°W ••••Muscatine•••• * 91°W Nimiq_1 †, >> †, ILS, 250t NDMG. ** 91°W: Intelsat_40E ( Iwon_Morris ) i=0°.0 April.2023 ..2025 ..09_February_2026 ..2043 AFETR . * 91°.1W Nimiq_6 ( Canada NATO ), i=0°.0 S = 26 m^2 ILS ( PROTON, 250t NDMG ) 2012. 2012 ..2026 . * 93°W => 11°W Galaxy_26 † i=11° , >> † , ILS_1999 Proton 250t_NDMG . * 93°W •••• Sain_Paul † †•••• * 93°.1W Galaxy_1 † ( орбита типа tdrs ) † , >> † , i≈6°, 1999 . * 93°.2W •••• Minneapolis † †••• * 94°.5W ==== Kanzas ==== *** 095°.1W => 95°W: Galaxy_3C (97) , i=3° , S=36m^2 , 15.Juni_2002 .. 2025 .. Sea_Launch_LL(c), ( 154°W 0°S ) . ** 95°W: Horisont_29 ( 41, Horizont ), i=14°, Intersputnik_1993. * 96°W Echostar_4 (орбита типа tdrs, c дрейфом), >> †, ILS 1998 . * 96°W => 86°.2W Sirius_FM_5 i=0.0° proton moskau, 700t hemical, 100Mt 2009 ..2025 .. ILS. * 96°.7W ••••Lincoln•••• * 97°W => 58°W Galaxy_25 † ( a.k.a. Telstar_5 † ) i=7° , 1997 >> † . ILS 700t NDMG Протон Москва оружие химическое . * 95°.4W #### † Houston † ( 29°.8n +100m ) #### ** 97°.0W Galaxy_19 ( Intelsat19 ), i=0°.0, i=0° S = 16m^2 Sea_Launch 2008 . Спижженный_жидами_коммуняками_дизертирами_шайкой_шпионов Senit_3SL + Boeing ( Лабинова Крохина Грей Анева Буров Жаткина Староверов Корепанова Орешкин Игнатиева Колосанов Бродский Лидовский Грибачов Павленко Кравченко Вишняков Зеленщиков Панарин Юрченко Чекин Хватов Вахрамов Якимов Стрекалов † Легостаев † ) . * 97°W => 51°E EKS_press_AM3 † i=7° ( орбита типа TDRS, с дрейфом ) , >> † , ILS_2005 ( Lockheed_Energija ) . * 98°W •• Austin † † † † •• *** 115°W => 118°W => 118°E: Raduga_17 ( Tschernobil'_26.April_1986 † ) Regen_Bogen , i=10°, 1986 ..2025 ..02_April_2026 **** Lunohod_1 ( Луна, USSR ) ***** Luna_27 ( Луна , ) 2029 => 2032 **** Lunohod_2 ( Луна , USSR ) ***** Luna_27Б ( Луна , ) 2030 => 2036.. * 97°.5W == chrisri_corp. † † † † † 2024 ..2025 † † † † † †. == Tschertok . * 98°.9W •••• Сан_Антонио † †•••• *** 99°.0W: Galaxy_16, i=0.0°, Sea_Launch_2006 . Juni_2006 ..31.Januar_2026 .. * 99°.2W SPACEWAY_2 † , >> †, i≈4°. 2005. ** 99°.2W DirecTV_11, i=0.0°, 2008 ..2025.. Sea_Launch. ** 102°.8W ==> 170°W =>171°W => 113°E => 139°W => 118°W [[DirecTV_10]] ( Gorizont_USSR Motorola ) i=0° S=10m^2 ILS Juli_2007 ..11.February_2026 ..12.Februar_2026 ..23.Febrero_2026 ..28_March_2026 ..1_April_2026 ( Oligofren_Day ) . * 102.76°W DirecTV_12 i=0.0° ILS_2009 Proton 250t NDMG. * 103°.6W => 146°E Intelsat_603 † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), >> † i=14°, AFETR_1990 † S=8m^2 . * 105°W => 110°E GE2 † ( † Americom_2 † ) ( орбита типа tdrs , c дрейфом ) i=11° , S=28m^2 >> † . ** 106°.5 ====White_Sands ( Sea_Launch: TdrSS+Intelsat )===== * 107°W => 64°E Anik_F1 † ( вражеское_быдло_ссыкливо_тупое_террористы † ) , >> i=5° , † 2000 † france S=21m^2 † . ** 107°.3W: Anik_G1 ( NATO Canada ) , ILS , ( Москва, PROTON 250t NDMG ) 2013 . ** 107°.2W Anik_F1R i≈4° ( Canada_NATO , холоп_латиносов Cambodzha_3*10^6† ) , ILS ( Proton 100Mt, 250t NDMG ) . * 108°W: Italsat_2 † ( Italija_II ), i=14°, 1996. ** 108°.4W => 118°W => 126°W => 128°W ==> 136°W => 138°W => 143°W => 161°W => 170°W GOES_14 => reserve i=1° S=13m^2 AFETR_2009 . 2009 .. 2025 ..07.Januar_2026 ..24_Januar_2026 ..08.Märzt_2026 ..24_March_2026 ** 110.0°W => 110.2°W: Echostar_X (Grecee_2025 300*M4.5..5.3=M9.8 + M=6.2 ). Sea_Launch (UN_U.S.), WAZ21099_B338PC. I=0.0°, i=0° Feb.2005 ..2025.. ** 110°W: Echostar_XI (E. Gray, Sirija_2025 6*10^5†) смерть_легавым_от_ножа!, i=0.0°, i=0° type Horizont, 2008 .. 2025.. Sea_Launch . * 111°W ====Тусон==== * 113°W Amazonas † ( 28393 ) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) i≈8°, i=9° >> † ILS_2004 ( proton 250t NDMG быдло_мексиканское ) . * 112°W ••• Phoenix † † ••• * 113°W ••••Palo_Verde Station † † •••• * 113°W SatMex_6 † ( Eutelsat_113WA † ) , >> †. 2006 A5 †. ** Skynet_4A †, >> †. AFETR. ** Skynet 4B †, >> †. ** Skynet_4D †, >> †. AFETR. ** Skynet_4E † , >> †. ** Skynet_4F † , >> †. ** Telecom_2A † ( sIrackUSe_2 † ) †. ** Telecom_2B † ( sirakuse_2 † ) † >> † . ** Telecon_1A † ( sIRAKuse_1 † ) † . ** Telecon_1C † ( † ciganien, syracuse_1 † ) † >> † . * 113°W ## Edmonton † †## * 115°W SatMex_5 , >> †. ** NATO_4A † , >> † . AFETR . ** NATO_4B † , >> † . AFETR . * 114°W: ## Calgary † † † † ## * 115°W SatMex_4, >> †. ** Surveyor_5 Moon atlas † *** Rtemist_2 † 07_Февраля_2026 => 03.Märzt_2026 => 07.Märzt_2026 => 01_April_2026 => TBD => 02.April_2026 (MSK) . ** Surveyor_7 Moon atlas † *** Rtemist_3 † * 115°W XM_2 † , >> †. Märzt_2001 . Sea_Launch . * 115°W XM_4 † , >> †. * 117°W SatMex_8, fufel, ILS †. Proton 250тонн НДМГ. * 117°W ===== † Goldstone, DSN 70m 34m ======== * 118°W ==== † LAX ( Boeing_767, X37B ) M=8+ †==== * 118°W •••• Los_Angeles ( Torrance † Hollywood Long Beach † ) ••• ** Sirius ( Star, -11°, >> 15°/Hr, t≈9Y. ). * 118°.4W ••••Catalina_Insel•••• ** 118°.7W: Anik_F3 i≈1° ( Canada_Sudan_2005 2*10^6† вражеское_быдло_зассанка ) , ILS ( proton , 250 тонн НДМГ хим.оружие ) 2007 ..2025 ** 118°W <=> 154°W: ====Sea_Launch††_Comander====( 2000 ..2014 † ) . * 129°W: <= 130°W+0°i <= 10°i+174°E: Echostar_XXV ( Britney_Eugen_der_von_Türmer_la_Marija) i=0° 09_March_2026 => 10.Märzt_2026 .. 19.March_2026 ..24_March_2026 ..29.März_2026 ..25_September_2026 F9 , CC . **** 121°W => 146°W => 150°W => 154°W => 157°W => 164°W => 177°E => 170°E=>163°E => 157°E => 146°E => 132°E => 118°E => 111°E => 107°E => 93°E=>89°E => 85°E => 80°E => 72°E=>67°E => 57°E => 43°E => 41°E => 37.87°E (08.Августа_2025 ) => 34°E => 20°E => 9°E => 4°E=>5°W => 20°W => 54°W (28.August_2025 ) => 65°W => 67°W => 071°W => 75°W => 2°W: >> Echostar_IX ( a.k.a. Galaxy_23 DDR†_1989 10^7† ) , i=2°, S = 37 m^2 08.August.2003 ..01.Juni.2025 ..08.August_2025 ..02_April_2026 >> † i=3° S=37m^2 . Sea_Launch ( 154°W 0°S ) . * 120°W °°°°°Byrd_Antarcktida (80°S) °°°°° * 122°W •••••EEZ_US•••••• * 122°W ##Сиетл † (жiды на выселках) † †## * 123°W => 30°W Galaxy_10R † ( repeat ), i=12°, >> †. 2000 . * 123°W USA_246 ( AEHF_3 ) i=5° 2013 Atlas_5 USSR спижженный + LM AFETR . * 123°W ## Vancouver † † #### ** 123°.0W Galaxy_18 i=0.0° S=22m^2 Mai_2008 ..2025 ..2026 Sea_Launch_s.a. ( притворное банкротство ) ( 154°W 00°S ). * 125°W: Echostar_IIX † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), i≈8°, >> , † Augusto.2002 ILS Proton ( 11C861_mod_DM3 ) 250t UDMH , † . **** 127°.0W => 150°W: Galaxy_13 ( Германия_1945 7*10^7†, Jella_Haasen ( Alentowa† ) ) ( a.k.a.Horizons_1 ), i=0°, i≈0°, i≈1°, i=1°. 01.Oktober.2003 ..10.Oktober_2023 ..20.Nowember_2023 ..2025 ..07.Januar_2026 Sea_Launch_LL(c) ( 154°W 0°N +0m ). ***** New_Horizons ( Pluto, Sedna ( SEPG † ) ), 2006 ..2024. ***** Dragonfly ( Saturn ), 2028.. FH9. ****** Wojadzher_2, 1981_Saturn. * 127°E: Galaxy_37 => SDS_military_2025 (aka Horizons_4 ) August_2023 ..2025 ..2026 ..2043 . i=0.0° AFETR . * 131°.0W => 111°W: Americom_11 ( aka AMC_11, aka GE11 ), i=0.0°, i=0° S=22m^2 ( The Climb a.k.a Bonnie_Tyler Total Eclipse ) AFETR. 2004 ..31.January_2026 * 132°W *******Ketchikan** * 133°W => 7°E Intelsat_705 † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) , i=12° >> † S=12m^2 . * 133°W => 153°W Express_AM22 † ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) , i=8° S=8m^2 >> † , ILS_2003 Proton_NDMG . полигон ссыльный 4 . * 133°W => 41°W [[Galaxy-15 (КА)|Galaxy_15]] † , i≈2°, i=3° , >> † 2005 . france † . * 134°.5W ==Джуно (Аляска)==== * 135°W Americom_10 † ( Ge_10 † ), >> †. AFETR. ** 138°W <=> 145°W Echostar_2 † , i=11°, 12° 1996. S=20m^2. ** WGS_F6 ( USA_244, Alexandra_Hofmann 2023 Grün ( kastriertes_Eber ) ) i=0°.0 Delta_IV † 08.August_2013 ..Dezember2025 ..10_Februar_2026 ..2033 * 139°W Americom_8 † , i=5°, >> †. 2000. *** 139.0°W => 135°W: Americom_6 (AMC_6) (GE_6 U.S.:26580 alexandrow solowjew semenow ) ( Stefanie_Gwen ), i=0.0°, i=0° 21.Oktober_2000 ..08.August_2025 ..28.August_2025 ..Januar2026 .. ILS ( Proton_11S861DM3 250t NDMG ) , Military_81 . **** Gnetz. * 143°W => 175°W => 65°W : ExpreSS_AM11 † ( орбита типа tdrs , c дрейфом ) , i≈12° , 13° S=13m^2 >> † , ILS_2004 ( Москва , королев , Протон хим.оружие 700тонн ) . * 143.1°W Hispasat_1D † ( орбита типа tdrs ) >> † AFETR_2002. * 145°W Hispasat_1C † ( орбита типа tdrs, c дрейфом ) †, >> †. * 146°W => 131°W => 111°W AMC_11 (Ge_11) i=0°.0 2004 ..17.Januar_2023 ..2025 ..09.Januar_2026 AFETR. * 148°W Радуга_1_6 ( Globus ) ( орбита типа tdrs, c дрейфом ), i=14°, >> 2001 ILS † Proton 250t NDMG . * 150°W ••Анкоридж ( жидовский прыщ размазанный ) †## * 151°E •••• Sydney † •••• * 155°E •••••Gawaji •••• ** 157°W: ==== Christmas_Island 1..3Mt 1 ..3Mt ..4Mt ..8Mt ( Bighorn (Trembita) ) ======= * 160°W Sea_Launch_Demo , i≈2°, Hmin=650km. S=6m^2, Märzt_1999 ..2026 + 11S861_SL+Boeing (170°E i≈1° S=22m^2) Sea_Launch 154°W 0°S. ** 167°W: TDRS_5 ( Fuck_You.=Göhte_Institut= ) i=14° S=21m^2 August.1991 ..21_Januar_2026 *** 167°W => 114°E=> 107°E => 96°E => 93°E => 90°E => 88°E => 86°E => 85°E: TDRS_8 ( The_Cardigans , N.Skrjabina ), i=12°, 30.June_2000 .. 01.Maj_2025 .. 16.Juli2025 ..2025 AFETR. * 168°W ====Cape_Prince=== * 171.3°W => 146°W=> 142°W => 139°W => 136°W => 133°W => 129°W => 126°W=>124°W => 122°W => 116°W => 109°W=>106°W=>100°W=>93°W => 75°W=>71°W=>67°W => 53°W => 49°W+9.4i => 70°W =>81°W+9.4°i => 93°W => 103°W => 120°W=>131°W+9.5°i => 124°E => 113°E => 63°E => 30°E => 119°W †: TDRS_10 † ( J ) † >> † => reserve => † (Sweetlana) (орбита типа tdrss), S=5m^2 2002 ..08.Märzt_2025 ..10.Juni.2025 .. 14.Juli_2025 ..05.August2025.. 05.September_2025 .. 12.Oktober_2025 . † . i=10°.2, 10°, 9.8°, 9.7°, 9.5°, i=9.4°, 9°.3, 9.5°I, 9.6°i , i=10° . AFETR . 09.Märzt_2026 *** 174°W: TDRS_11 ( Ken ) , i=3°, 31.Januar_2013 .. 2025 ..31.January_2026 * 175°E #### Wellington † † ### * 175°W => 119°W => 31°E Raduga_1_8 † ( Globus ) (клопус) ( орбита типа tdrs, с дрейфом ) , i=11° , i=12° 2009 , ILS † ( казахстын ( kz ) 250t NDMG байконыр) S=16m^2 . * 177°W => 24°E nSS_5 † , ( Spirin, s.Sergeew, Krutow ), >> i=9° † . * 177°W (-3i°E)[[Ямал-300К]] Jamal (fufel) ( korea_1953 4*10^6† ) . * 178°E #### Spaceport † † ## * 179°E ••••Kanikin 5Mt (M=7)•••• * 175°E (-5°W) WGS_F7 ( Anita_Hofmann 2024 Voll_auf_Schlager fufel) i=0°.0 2015 . == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.satbeams.com/footprints Карты покрытий спутников на Satbeams]{{ref-en}} * [https://web.archive.org/web/20090104221601/http://www.us.tomsk.ru/sat.php?p=4 Расчет угловых координат наведения антенны на спутник], <!-- *[http://www.satinternet.ru/sat.htm Основные понятия и параметры по теме], 404 05.06.2009 --> * [http://www.astronomy.domachevo.com/satellites-geostationary001.htm Геостационарные спутники в любительские телескопы (астрономия)]. [[Гурӯҳ:Моҳвораҳои алоқа| ]] [[Гурӯҳ:Моҳвораҳои геостатсионарии Заминӣ]] aqvehjl5wtomh75iz5uq35haujmmqh0 0 318659 1463433 1454319 2026-04-06T16:49:21Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Инфрасохтор]] to [[Зерсохтор]]: ислоҳ 1454319 wikitext text/x-wiki Зерсохт ё '''инфраструктура''' - маҷмӯи сохторҳо ё объектҳои хидматрасонии ба ҳам алоқаманд, ки асоси фаъолияти системаро ташкил медиҳанд ва таъмин мекунанд<ref>{{Cite web |url=http://www.glossary.ru/cgi-bin/gl_sch2.cgi?RIt(wgxywzqyzwg |title=Глоссарий.ru: Инфраструктура |access-date=2012-08-21 |archive-date=2012-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121016061616/http://glossary.ru/cgi-bin/gl_sch2.cgi?RIt(wgxywzqyzwg |deadlink=no }}</ref>. Дар забони муосир, ба маънои умумӣ истифодашаванда зерсохт маҷмӯи корхонаҳо, муассисаҳо, системаҳои идоракунӣ, алоқа ва ғайра мебошад, ки фаъолияти ҷомеа ё ягон соҳаи онро таъмин мекунанд<ref>{{Книга|автор=|заглавие=Большой толковый словарь русского языка|ответственный=Кузнецов&nbsp;С.А. (ред.)|издание=|место=СПб.|издательство=[[Норинт]]|год=2000|страницы=397|страниц=|isbn=5-7711-0015-3|isbn2=}}</ref>. Дар забони муосири англисӣ истилоҳи «infrastructure» солҳои 1920-1928 пайдо шудааст ва дар ибтидо дар соҳаи ҳарбӣ истифода мешуд<ref>{{Cite web|url=http://dictionary.reference.com/browse/infrastructure|title=Infrastructure|author=|website=Dictionary.com Unabridged|date=|publisher=|access-date=2020-02-04|archive-date=2016-03-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20160305150655/http://dictionary.reference.com/browse/infrastructure|deadlink=no}}</ref>, ки дар он маҷмӯи сохторҳои дастгирии амалиёти қувваҳои мусаллаҳро ифода мекард. == Навъҳои зерсохт == Таснифоти зерсохт, ки аз рӯи меъёрҳои гуногун тартиб дода шудаанд, таваҷҷӯҳи хоса доранд. Вобаста аз доираи фаъолият, намудҳои зерини инфрасохторро ҷудо кардан мумкин аст: * Зерсохти истеҳсолӣ. * [[Инфрасохтори иҷтимоӣ|Зерсохти иҷтимоӣ]] — маҷмӯи соҳаҳо ва корхонаҳое мебошад, ки фаъолияти мӯътадили аҳолиро аз ҷиҳати функсионалӣ таъмин мекунанд. Соҳаҳои тандурустӣ, томактабӣ, берун аз мактаб, маълумоти умумӣ ва касбӣ ва ғайраро дарбар мегирад<ref>{{Книга|автор=Кокурин Д.И., Назин К.Н,|заглавие=Формирование и реализация инфраструктурного потенциала экономики России|ответственный=|издание=|место=М.|издательство=Транслит|год=2011|страницы=58|страниц=336|isbn=978-5-94976-658-3|isbn2=}}</ref>. * [[Инфрасохтори нақлиёт|Зерсохти нақлиёт]] — маҷмӯи соҳаҳои саноат ва корхонаҳои нақлиётӣ мебошад. * Зерсохти муҳандисӣ — системаҳои таъминоти муҳандисӣ ва техникии биноҳо ва иншоот. * [[Инфрасохтори иқтисодӣ|Зерсохти иқтисодӣ]] — маҷмӯи соҳаҳо ва фаъолиятҳое мебошад, ки ба истеҳсолот ва умуман иқтисодиёт хизмат мерасонанд. * Зерсохти [[Инфрасохтори иттилоотӣ|иттилоотӣ]] — системаи сохторҳои ташкилии иттилоотӣ, зерсистемаҳое мебошад, ки кори ягон чизро таъмин мекунанд. * Зерсохти ҳарбӣ — системаи иншооти статсионарӣ ва сохторҳои алоҳида мебошад, ки барои ҷойгиркунии қувваҳои мусаллаҳ, гузаронидани амалиёти ҷангӣ ва омодагии ҷангӣ ва амалиётии қӯшунҳо асос мебошанд. * [[Инфрасохтори бозор|Зерсохти бозор]] — системаи муассиса ва ташкилотҳо (бонкҳо, биржаҳо, ярмаркаҳо, ширкатҳои бима, ширкатҳои консалтингӣ ва иттилоотию бозорёбӣ ва ғ.), ки ҳаракати озоди молу хизматрасониро дар бозор таъмин мекунанд. * Зерсохти навоварӣ — маҷмӯи муассисаҳои ташкилию иқтисодӣ мебошад, ки бевосита барои татбиқи равандҳои навоварии субъектҳои хоҷагидорӣ (аз ҷумла ташкилотҳои навоварии махсус) дар асоси принсипҳои самаранокии иқтисодии ҳам дар маҷмӯъ иқтисодиёти миллӣ ва ҳам субъектҳои хоҷагидории он дар шароит фароҳам меоранд. * Зерсохти гардишгарӣ. * Зерсохти фаъолияти кайҳонӣ. == Маъноҳои алоқаманд == * Зерсохти [[Инфрасохтори калидҳои ҷамъиятӣ|калидҳои ҷамъиятӣ]] — технологияи аутентификатсия аст. * Зерсохти [[Инфрасохтори идоракунии имтиёзҳо|идоракунии имтиёзҳо]] — усулҳое, ки имкон медиҳанд шаҳодатномаҳои PKI бо додани имтиёзҳо ва ваколатҳо алоқаманд бошанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == [[Гурӯҳ:Инфрасохтор]] [[Гурӯҳ:Системаҳои физикӣ]] 0tofz3t6zetvj8we0xk1v9gpzapz699 1463436 1463433 2026-04-06T16:56:51Z Шухрат Саъдиев 5132 илоҳи вожа 1463436 wikitext text/x-wiki '''Зерсохтор''' ё '''инфраструктура''' - маҷмӯи сохторҳо ё объектҳои хидматрасонии ба ҳам алоқаманд, ки асоси фаъолияти системаро ташкил медиҳанд ва таъмин мекунанд<ref>{{Cite web |url=http://www.glossary.ru/cgi-bin/gl_sch2.cgi?RIt(wgxywzqyzwg |title=Глоссарий.ru: Инфраструктура |access-date=2012-08-21 |archive-date=2012-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121016061616/http://glossary.ru/cgi-bin/gl_sch2.cgi?RIt(wgxywzqyzwg |deadlink=no }}</ref>. Дар забони муосир, ба маънои умумӣ истифодашаванда зерсохтор маҷмӯи корхонаҳо, муассисаҳо, системаҳои идоракунӣ, [[алоқа]] ва ғайра мебошад, ки фаъолияти [[ҷомеъа]] ё ягон соҳаи онро таъмин мекунанд<ref>{{Книга|автор=|заглавие=Большой толковый словарь русского языка|ответственный=Кузнецов&nbsp;С.А. (ред.)|издание=|место=СПб.|издательство=[[Норинт]]|год=2000|страницы=397|страниц=|isbn=5-7711-0015-3|isbn2=}}</ref>. Дар забони муосири англисӣ истилоҳи «infrastructure» солҳои 1920-1928 пайдо шудааст ва дар ибтидо дар соҳаи ҳарбӣ истифода мешуд<ref>{{Cite web|url=http://dictionary.reference.com/browse/infrastructure|title=Infrastructure|author=|website=Dictionary.com Unabridged|date=|publisher=|access-date=2020-02-04|archive-date=2016-03-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20160305150655/http://dictionary.reference.com/browse/infrastructure|deadlink=no}}</ref>, ки дар он маҷмӯи сохторҳои дастгирии амалиёти қувваҳои мусаллаҳро ифода мекард. == Навъҳои зерсохтор == Таснифоти зерсохтор, ки аз рӯи меъёрҳои гуногун тартиб дода шудаанд, таваҷҷӯҳи хоса доранд. Вобаста аз доираи фаъолият, намудҳои зерини зерсохторҳоро ҷудо кардан мумкин аст: * Зерсохтори истеҳсолӣ. * [[Зерсохтори иҷтимоӣ]] — маҷмӯи соҳаҳо ва корхонаҳое мебошад, ки фаъолияти мӯътадили аҳолиро аз ҷиҳати функсионалӣ таъмин мекунанд. Соҳаҳои тандурустӣ, томактабӣ, берун аз мактаб, маълумоти умумӣ ва касбӣ ва ғайраро дарбар мегирад<ref>{{Книга|автор=Кокурин Д.И., Назин К.Н,|заглавие=Формирование и реализация инфраструктурного потенциала экономики России|ответственный=|издание=|место=М.|издательство=Транслит|год=2011|страницы=58|страниц=336|isbn=978-5-94976-658-3|isbn2=}}</ref>. * [[Зерсохтори нақлиёт]] — маҷмӯи соҳаҳои саноат ва корхонаҳои нақлиётӣ мебошад. * [[Зерсохтори муҳандисӣ]] — системаҳои таъминоти муҳандисӣ ва техникии биноҳо ва иншоот. * [[Зерсохтори иқтисодӣ]] — маҷмӯи соҳаҳо ва фаъолиятҳое мебошад, ки ба истеҳсолот ва умуман иқтисодиёт хизмат мерасонанд. * [[Зерсохтори иттилоотӣ]] — системаи сохторҳои ташкилии иттилоотӣ, зерсистемаҳое мебошад, ки кори ягон чизро таъмин мекунанд. * [[Зерсохтори ҳарбӣ]] — системаи иншооти статсионарӣ ва сохторҳои алоҳида мебошад, ки барои ҷойгиркунии қувваҳои мусаллаҳ, гузаронидани амалиёти ҷангӣ ва омодагии ҷангӣ ва амалиётии қӯшунҳо асос мебошанд. * [[Зерсохтори бозор]] — системаи муассиса ва ташкилотҳо (бонкҳо, биржаҳо, ярмаркаҳо, ширкатҳои бима, ширкатҳои консалтингӣ ва иттилоотию бозорёбӣ ва ғ.), ки ҳаракати озоди молу хизматрасониро дар бозор таъмин мекунанд. * Зерсохтори навоварӣ — маҷмӯи муассисаҳои ташкилию иқтисодӣ мебошад, ки бевосита барои татбиқи равандҳои навоварии субъектҳои хоҷагидорӣ (аз ҷумла ташкилотҳои навоварии махсус) дар асоси принсипҳои самаранокии иқтисодии ҳам дар маҷмӯъ иқтисодиёти миллӣ ва ҳам субъектҳои хоҷагидории он дар шароит фароҳам меоранд. * Зерсохтори гардишгарӣ. * Зерсохтори фаъолияти кайҳонӣ. == Маъноҳои алоқаманд == * [[Зерсохтори калидҳои ҷамъиятӣ]] — технологияи аутентификатсия аст. * [[Зерсохтори идоракунии имтиёзҳо]] — усулҳое, ки имкон медиҳанд шаҳодатномаҳои PKI бо додани имтиёзҳо ва ваколатҳо алоқаманд бошанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == [[Гурӯҳ:Зерсохтор]] [[Гурӯҳ:Системаҳои физикӣ]] 3erpj0ouip7nil3a53xop8z1c4emc4o 14 318661 1463453 1406782 2026-04-07T00:50:21Z Xqbot 1543 Ислоҳи масири дукарата ба [[Гурӯҳ:Зерсохтори нақлиёт]] 1463453 wikitext text/x-wiki #равона [[:Гурӯҳ:Зерсохтори нақлиёт]] ljv9wrgri38guo3p4xtvbwbtmpad1jj 0 318662 1463452 1406789 2026-04-07T00:50:16Z Xqbot 1543 Ислоҳи масири дукарата ба [[Зерсохтор]] 1463452 wikitext text/x-wiki #равона [[Зерсохтор]] g604iknqkwwllv7uw4ion6zydexmisd 0 318675 1463417 1418058 2026-04-06T16:12:03Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Фурудгоҳи байналмиллалӣ]] to [[Фурудгоҳи байналмилалӣ]] over redirect: ислоҳи вожа 1418058 wikitext text/x-wiki '''Фурудгоҳи байналмиллалӣ''' — фурудгоҳест, ки барои қабул ва фиристодани парвозҳои байналмиллалӣ (ҳам мусофир ва ҳам бор) кушода аст ва дорои иншооти дахлдори [[гумрук]]ӣ ва [[Гузаргоҳи сарҳади давлатӣ|назорати сарҳадӣ]] мебошад. Фурудгоҳҳои байналмиллалӣ фурудгоҳ ба таври умум аз [[фурудгоҳ]]ҳои дохилӣ калонтаранд ва инчунин дорои [[хати парвоз]]и дарозтар ва иншооти зарурӣ барои коркарди ҳавопаймоҳои вазнинтар (ба мисли [[Boeing 747]] ва [[Airbus A380]]), ки барои сафарҳои байналмилалӣ ва байниқитъавӣ истифода мешаванд. Фурудгоҳҳои байналмилалӣ аксар вақт парвозҳои дохилиро қабул мекунанд, ки ҳамчун як нуқтаи транзитӣ барои мусофирон ва борҳо хизмат мекунанд. == Таърих == Дар моҳи августи соли 1919, аэродроми Ҳоунслоу Ҳит дар [[Лондон]], [[Англия]] аввалин фурудгоҳе гардид, ки парвозҳои мунтазами тиҷоратии байналмилалиро пешниҳод мекунад. Он моҳи марти соли 1920 баста ва ба фурудгоҳи [[фурудгоҳи Кройдон|Кройдон]] иваз карда шуд. Соли 1928 [[фурудгоҳи шаҳри Дуглас]] дар [[Аризона]] аввалин фурудгоҳи байналмиллалӣ дар [[ИМА]] гардид. Фурудгоҳҳои байналмиллалӣ баъзан ҳам ҳадафҳои низомӣ ва ҳам тиҷоратӣ доранд. Масалан, [[фурудгоҳи ҷазираи Кантон]] дар [[ҷазираҳои Финикс]] ([[Кириботӣ]]), дар давоми [[Ҷанги Дуюми Ҷаҳонӣ]] ҳамчун фурудгоҳи низомӣ хидмат мекард ва баъдтар ҳамчун истгоҳи сӯзишворӣ барои ҳавопаймоҳои тиҷоратӣ истифода мешуд. [[Qantas]] дар охири солҳои 1950 қароргоҳи экипажи заминии худро дар он ҷо дошт. Пайдоиши ҳавопаймоҳои реактивӣ ба мисли [[Boeing 707]] дар авоили солҳои 1960, ки қодир ба парвозҳои бидуни таваққуф байни [[Австралия]] ё [[Зеландияи Нав]] ва [[Ҳавайӣ]] буд, маънои онро дошт, ки таваққуфгоҳи сӯзишворӣ дигар зарур нест ва фурудгоҳ барои парвозҳои тиҷории муқарраршуда баста шуд. Дигар фурудгоҳҳои байналмилалӣ (ба монанди [[фурудгоҳи Кайтак]] дар [[Ҳонконг]]) аз кор бароварда шуданд ва иваз карда шуданд, вақте ки онҳо дигар эҳтиёҷоти сафарҳои ҳавоиро қонеъ намекарданд. == Хусусиятҳо == Сохтмон ва фаъолияти фурудгоҳи байналмиллалӣ аз маҷмӯи мураккаби қарорҳо вобаста аст, ки ба онҳо технология, сиёсат, иқтисод ва ҷуғрофия, инчунин қонунҳои маҳаллӣ ва байналмилалӣ таъсир мерасонанд. Баъзе фурудгоҳҳои байналмилалӣ бунёди инфрасохтори иловагиро берун аз онҳо талаб мекунанд. Аз сабаби иқтидори баланд ва фазои пурбор, бисёр фурудгоҳҳои байналмилалӣ хадамоти идоракунии ҳаракати ҳавоии худро доранд<ref name="ARTE">{{cite web|url=https://arstechnica.com/science/2010/03/the-science-and-technology-of-air-traffic-control/|title=The Science and Technology of Air Traffic Control|website=Ars Technica|date=2010-03-03|publisher=Conde Nast|access-date=2014-10-03|last1=Reddy|first1=Arun|archive-date=2014-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20141006105838/http://arstechnica.com/science/2010/03/the-science-and-technology-of-air-traffic-control/|url-status=live}}</ref>. Фурудгоҳҳое, ки ба парвозҳои байналмилалӣ хидмат мерасонанд, хадамоти гумрукӣ ва муҳоҷират доранд, ки вурудро иҷозат медиҳанд<ref name="Bennett">{{cite web|url=http://purl.access.gpo.gov/GPO/LPS110152|title=Designated US International airports|date=1996|publisher=U.S. Department of Transportation Federal Aviation Administration|access-date=2014-10-01|last1=Bennett|first1=David L.|archive-date=2024-02-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20240218062659/https://www.govinfo.gov/app/details/GOVPUB-TD4-PURL-LPS110152|url-status=live}}</ref>. Баъзе аз муҳимтарин хидматҳои фурудгоҳ инфрасохтори иловагии нақлиёт, аз ҷумла шабакаҳои роҳи оҳан, таксиҳо ва хидматрасониҳои такси ва автобусҳои ҷамъиятиро дар бар мегиранд. Майдонҳои таваққуфгоҳи мошинҳо низ дар фурудгоҳҳои байналмилалӣ маъмуланд. Аз сабаби миқёси хеле калон будани фурудгоҳҳои байналмилалӣ, барои интиқоли мусофирон байни терминалҳо хадамоти интиқол ташкил карда шуд<ref>{{Статья|ссылка=https://books.google.com/books?id=M1aOGzrnvpAC&pg=PT15|автор=Johnson, Josie J.|заглавие=International Air Flights|издание=Clinton Gilkie}}</ref>. Чунин системаҳо, масалан, дар [[фурудгоҳи Чангӣ]] [[Сингапур]] ва [[фурудгоҳи Тсурих]] кор мекунанд. Роҳбарияти фурудгоҳҳои байналмилалӣ бояд як қатор омилҳоро, аз ҷумла, фаъолияти ширкатҳои ҳавопаймоӣ, талаботи техникии ҳавопаймо, муносибатҳои фурудгоҳ ва ширкатҳои ҳавопаймоӣ, хидматрасонии мусофирон, бехатарӣ ва таъсири муҳити зистро ба назар гиранд<ref name="Graham">{{cite book|last1=Graham|first1=Anne|title=Managing airports – an international perspective|url=https://archive.org/details/managingairports0000grah|edition=2|location=Oxford, UK and Burlington, US|publisher=Butterworth-Heinemann|date=2003|isbn=0-7506-5917-3}}</ref>. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == [[Гурӯҳ:Вожаҳоӣ ҳавонавардӣ]] [[Гурӯҳ:Фурӯдгоҳҳо]] qzr6wks79cl6vtd0xjm8fm7uozlp5u4 1463419 1463417 2026-04-06T16:19:16Z Шухрат Саъдиев 5132 1463419 wikitext text/x-wiki '''Фурудгоҳи байналмилалӣ''' — фурудгоҳест, ки барои қабул ва фиристодани парвозҳои байналмилалӣ (ҳам мусофир ва ҳам бор) кушода аст ва дорои иншооти дахлдори [[гумрук]]ӣ ва [[Гузаргоҳи сарҳади давлатӣ|назорати сарҳадӣ]] мебошад. Фурудгоҳҳои байналмилалӣ фурудгоҳ ба таври умум аз [[фурудгоҳ]]ҳои дохилӣ калонтаранд ва инчунин дорои [[хати парвоз]]и дарозтар ва иншооти зарурӣ барои коркарди ҳавопаймоҳои вазнинтар (ба мисли [[Boeing 747]] ва [[Airbus A380]]), ки барои сафарҳои байналмилалӣ ва байниқитъавӣ истифода мешаванд. Фурудгоҳҳои байналмилалӣ аксар вақт парвозҳои дохилиро қабул мекунанд, ки ҳамчун як нуқтаи транзитӣ барои мусофирон ва борҳо хизмат мекунанд. == Таърих == Дар моҳи августи [[соли 1919]], [[фурудгоҳ]]и Ҳоунслоу Ҳит дар [[Лондон]], [[Англия]] аввалин фурудгоҳе гардид, ки парвозҳои мунтазами тиҷоратии байналмилалиро пешниҳод мекунад. Он моҳи марти соли 1920 баста ва ба [[фурудгоҳи Кройдон|фурудгоҳи Кройдон]] иваз карда шуд. Соли 1928 [[фурудгоҳи шаҳри Дуглас]] дар [[Аризона]] аввалин фурудгоҳи байналмилалӣ дар [[ИМА]] гардид. Фурудгоҳҳои байналмилалӣ баъзан ҳам ҳадафҳои низомӣ ва ҳам тиҷоратӣ доранд. Масалан, [[фурудгоҳи ҷазираи Кантон]] дар [[ҷазираҳои Феникс]] ([[Кириботӣ]]), дар давоми [[Ҷанги Дуюми Ҷаҳонӣ]] ҳамчун фурудгоҳи низомӣ хидмат мекард ва баъдтар ҳамчун истгоҳи сӯзишворӣ барои ҳавопаймоҳои тиҷоратӣ истифода мешуд. [[Qantas]] дар охири солҳои 1950 қароргоҳи экипажи заминии худро дар он ҷо дошт. Пайдоиши ҳавопаймоҳои реактивӣ ба мисли [[Boeing 707]] дар авоили солҳои 1960, ки қодир ба парвозҳои бидуни таваққуф байни [[Австралия]] ё [[Зеландияи Нав]] ва [[Ҳавайӣ]] буд, маънои онро дошт, ки таваққуфгоҳи сӯзишворӣ дигар зарур нест ва фурудгоҳ барои парвозҳои тиҷории муқарраршуда баста шуд. Дигар фурудгоҳҳои байналмилалӣ (ба монанди [[фурудгоҳи Кайтак]] дар [[Ҳонконг]]) аз кор бароварда шуданд ва иваз карда шуданд, вақте ки онҳо дигар эҳтиёҷоти сафарҳои ҳавоиро қонеъ намекарданд. == Хусусиятҳо == Сохтмон ва фаъолияти фурудгоҳи байналмилалӣ аз маҷмӯи мураккаби қарорҳо вобаста аст, ки ба онҳо технология, сиёсат, иқтисод ва ҷуғрофия, инчунин қонунҳои маҳаллӣ ва байналмилалӣ таъсир мерасонанд. Баъзе фурудгоҳҳои байналмилалӣ бунёди инфрасохтори иловагиро берун аз онҳо талаб мекунанд. Аз сабаби иқтидори баланд ва фазои пурбор, бисёр фурудгоҳҳои байналмилалӣ хадамоти идоракунии ҳаракати ҳавоии худро доранд<ref name="ARTE">{{cite web|url=https://arstechnica.com/science/2010/03/the-science-and-technology-of-air-traffic-control/|title=The Science and Technology of Air Traffic Control|website=Ars Technica|date=2010-03-03|publisher=Conde Nast|access-date=2014-10-03|last1=Reddy|first1=Arun|archive-date=2014-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20141006105838/http://arstechnica.com/science/2010/03/the-science-and-technology-of-air-traffic-control/|url-status=live}}</ref>. Фурудгоҳҳое, ки ба парвозҳои байналмилалӣ хидмат мерасонанд, хадамоти гумрукӣ ва муҳоҷират доранд, ки вурудро иҷозат медиҳанд<ref name="Bennett">{{cite web|url=http://purl.access.gpo.gov/GPO/LPS110152|title=Designated US International airports|date=1996|publisher=U.S. Department of Transportation Federal Aviation Administration|access-date=2014-10-01|last1=Bennett|first1=David L.|archive-date=2024-02-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20240218062659/https://www.govinfo.gov/app/details/GOVPUB-TD4-PURL-LPS110152|url-status=live}}</ref>. Баъзе аз муҳимтарин хидматҳои фурудгоҳ инфрасохтори иловагии [[нақлиёт]], аз ҷумла шабакаҳои [[роҳи оҳан]], таксиҳо ва хидматрасониҳои такси ва автобусҳои ҷамъиятиро дар бар мегиранд. Майдонҳои таваққуфгоҳи мошинҳо низ дар фурудгоҳҳои байналмилалӣ маъмуланд. Аз сабаби миқёси хеле калон будани фурудгоҳҳои байналмилалӣ, барои интиқоли мусофирон байни терминалҳо хадамоти интиқол ташкил карда шуд<ref>{{Статья|ссылка=https://books.google.com/books?id=M1aOGzrnvpAC&pg=PT15|автор=Johnson, Josie J.|заглавие=International Air Flights|издание=Clinton Gilkie}}</ref>. Чунин системаҳо, масалан, дар [[фурудгоҳи Чангӣ]] [[Сингапур]] ва [[фурудгоҳи Тсурих]] кор мекунанд. Роҳбарияти фурудгоҳҳои байналмилалӣ бояд як қатор омилҳоро, аз ҷумла, фаъолияти ширкатҳои ҳавопаймоӣ, талаботи техникии ҳавопаймо, муносибатҳои фурудгоҳ ва ширкатҳои ҳавопаймоӣ, хидматрасонии мусофирон, бехатарӣ ва таъсири муҳити зистро ба назар гиранд<ref name="Graham">{{cite book|last1=Graham|first1=Anne|title=Managing airports – an international perspective|url=https://archive.org/details/managingairports0000grah|edition=2|location=Oxford, UK and Burlington, US|publisher=Butterworth-Heinemann|date=2003|isbn=0-7506-5917-3}}</ref>. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == [[Гурӯҳ:Вожаҳоӣ ҳавонавардӣ]] [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо]] qeuygrhh5yqn9h3git1baobyzt4c353 1463420 1463419 2026-04-06T16:23:00Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Хусусиятҳо */ илова 1463420 wikitext text/x-wiki '''Фурудгоҳи байналмилалӣ''' — фурудгоҳест, ки барои қабул ва фиристодани парвозҳои байналмилалӣ (ҳам мусофир ва ҳам бор) кушода аст ва дорои иншооти дахлдори [[гумрук]]ӣ ва [[Гузаргоҳи сарҳади давлатӣ|назорати сарҳадӣ]] мебошад. Фурудгоҳҳои байналмилалӣ фурудгоҳ ба таври умум аз [[фурудгоҳ]]ҳои дохилӣ калонтаранд ва инчунин дорои [[хати парвоз]]и дарозтар ва иншооти зарурӣ барои коркарди ҳавопаймоҳои вазнинтар (ба мисли [[Boeing 747]] ва [[Airbus A380]]), ки барои сафарҳои байналмилалӣ ва байниқитъавӣ истифода мешаванд. Фурудгоҳҳои байналмилалӣ аксар вақт парвозҳои дохилиро қабул мекунанд, ки ҳамчун як нуқтаи транзитӣ барои мусофирон ва борҳо хизмат мекунанд. == Таърих == Дар моҳи августи [[соли 1919]], [[фурудгоҳ]]и Ҳоунслоу Ҳит дар [[Лондон]], [[Англия]] аввалин фурудгоҳе гардид, ки парвозҳои мунтазами тиҷоратии байналмилалиро пешниҳод мекунад. Он моҳи марти соли 1920 баста ва ба [[фурудгоҳи Кройдон|фурудгоҳи Кройдон]] иваз карда шуд. Соли 1928 [[фурудгоҳи шаҳри Дуглас]] дар [[Аризона]] аввалин фурудгоҳи байналмилалӣ дар [[ИМА]] гардид. Фурудгоҳҳои байналмилалӣ баъзан ҳам ҳадафҳои низомӣ ва ҳам тиҷоратӣ доранд. Масалан, [[фурудгоҳи ҷазираи Кантон]] дар [[ҷазираҳои Феникс]] ([[Кириботӣ]]), дар давоми [[Ҷанги Дуюми Ҷаҳонӣ]] ҳамчун фурудгоҳи низомӣ хидмат мекард ва баъдтар ҳамчун истгоҳи сӯзишворӣ барои ҳавопаймоҳои тиҷоратӣ истифода мешуд. [[Qantas]] дар охири солҳои 1950 қароргоҳи экипажи заминии худро дар он ҷо дошт. Пайдоиши ҳавопаймоҳои реактивӣ ба мисли [[Boeing 707]] дар авоили солҳои 1960, ки қодир ба парвозҳои бидуни таваққуф байни [[Австралия]] ё [[Зеландияи Нав]] ва [[Ҳавайӣ]] буд, маънои онро дошт, ки таваққуфгоҳи сӯзишворӣ дигар зарур нест ва фурудгоҳ барои парвозҳои тиҷории муқарраршуда баста шуд. Дигар фурудгоҳҳои байналмилалӣ (ба монанди [[фурудгоҳи Кайтак]] дар [[Ҳонконг]]) аз кор бароварда шуданд ва иваз карда шуданд, вақте ки онҳо дигар эҳтиёҷоти сафарҳои ҳавоиро қонеъ намекарданд. == Хусусиятҳо == Сохтмон ва фаъолияти фурудгоҳи байналмилалӣ аз маҷмӯи мураккаби қарорҳо вобаста аст, ки ба онҳо технология, сиёсат, иқтисод ва ҷуғрофия, инчунин қонунҳои маҳаллӣ ва байналмилалӣ таъсир мерасонанд. Баъзе фурудгоҳҳои байналмилалӣ бунёди инфрасохтори иловагиро берун аз онҳо талаб мекунанд. Аз сабаби иқтидори баланд ва фазои пурбор, бисёр фурудгоҳҳои байналмилалӣ хадамоти идоракунии ҳаракати ҳавоии худро доранд<ref name="ARTE">{{cite web|url=https://arstechnica.com/science/2010/03/the-science-and-technology-of-air-traffic-control/|title=The Science and Technology of Air Traffic Control|website=Ars Technica|date=2010-03-03|publisher=Conde Nast|access-date=2014-10-03|last1=Reddy|first1=Arun|archive-date=2014-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20141006105838/http://arstechnica.com/science/2010/03/the-science-and-technology-of-air-traffic-control/|url-status=live}}</ref>. Фурудгоҳҳое, ки ба парвозҳои байналмилалӣ хидмат мерасонанд, хадамоти гумрукӣ ва муҳоҷират доранд, ки вурудро иҷозат медиҳанд<ref name="Bennett">{{cite web|url=http://purl.access.gpo.gov/GPO/LPS110152|title=Designated US International airports|date=1996|publisher=U.S. Department of Transportation Federal Aviation Administration|access-date=2014-10-01|last1=Bennett|first1=David L.|archive-date=2024-02-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20240218062659/https://www.govinfo.gov/app/details/GOVPUB-TD4-PURL-LPS110152|url-status=live}}</ref>. Баъзе аз муҳимтарин хидматҳои фурудгоҳ инфрасохтори иловагии [[нақлиёт]], аз ҷумла шабакаҳои [[роҳи оҳан]], таксиҳо ва хидматрасониҳои такси ва автобусҳои ҷамъиятиро дар бар мегиранд. Майдонҳои таваққуфгоҳи мошинҳо низ дар фурудгоҳҳои байналмилалӣ маъмуланд. Аз сабаби миқёси хеле калон будани фурудгоҳҳои байналмилалӣ, барои интиқоли мусофирон байни терминалҳо хадамоти интиқол ташкил карда шуд<ref>{{Статья|ссылка=https://books.google.com/books?id=M1aOGzrnvpAC&pg=PT15|автор=Johnson, Josie J.|заглавие=International Air Flights|издание=Clinton Gilkie}}</ref>. Чунин системаҳо, масалан, дар [[фурудгоҳи Чангӣ]] [[Сингапур]] ва [[фурудгоҳи Тсурих]] кор мекунанд. Роҳбарияти фурудгоҳҳои байналмилалӣ бояд як қатор омилҳоро, аз ҷумла, фаъолияти ширкатҳои ҳавопаймоӣ, талаботи техникии ҳавопаймо, муносибатҳои фурудгоҳ ва ширкатҳои ҳавопаймоӣ, хидматрасонии мусофирон, бехатарӣ ва таъсири муҳити зистро ба назар гиранд<ref name="Graham">{{cite book|last1=Graham|first1=Anne|title=Managing airports – an international perspective|url=https://archive.org/details/managingairports0000grah|edition=2|location=Oxford, UK and Burlington, US|publisher=Butterworth-Heinemann|date=2003|isbn=0-7506-5917-3}}</ref>. == Нигаред низ == * [[Фурудгоҳи байналмилалии Дубай]] * [[Фурудгоҳи байналмилалии Пекин]] * [[Фурудгоҳи байналмилалии Истанбул]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == [[Гурӯҳ:Вожаҳоӣ ҳавонавардӣ]] [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо]] j9xvrj5plzikdkb14p38mtx1xu7d2c1 14 321907 1463440 1419855 2026-04-06T17:01:16Z Шухрат Саъдиев 5132 1463440 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Зерсохтор]] [[Гурӯҳ:Муҳандисӣ]] [[Гурӯҳ:Биноҳо ва иншоот аз рӯи намуд]] biuwrm52l7gtyl750uf682sg3d9e2vs 14 325112 1463432 1434328 2026-04-06T16:48:21Z Шухрат Саъдиев 5132 ислоҳ 1463432 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Саёҳат]] [[Гурӯҳ:Ҷуғрофияи нақлиёт]] [[Гурӯҳ:Зерсохтори нақлиёт]] dg86r71rbng064iifdfdafpbl0ji5co 0 327098 1463535 1462261 2026-04-07T10:51:28Z Azam74 92860 1463535 wikitext text/x-wiki {{Овозхон | ном = Одилҷон Умурзоков | тасвир = 1764739421244 Одилҷон Умурзоков.jpg | тавсиф = Портрет | санаи таваллуд = 8 августи 1954 | ҷойи таваллуд = Кӯлоб, Тоҷикистон | жанр = эстрада, мусиқии мардумӣ | касб = овозхон, актёр, ҳофиз | солҳои фаъолият = солҳои 1970 — то имрӯз | мукофотҳо = Артисти шоистаи Тоҷикистон (2001) }} '''Одилҷон Яъқубович Умурзоков''' (тав. 8 августи 1954, Кӯлоб) — овозхони тоҷик, актёр ва ҳофиз. Артисти шоистаи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2001). Узви ансамбли «Садои дил», лауреати озмунҳои ҷумҳуриявӣ. == Зиндагинома == Одилҷон Умурзоков 8 августи соли 1954 дар шаҳри Кӯлоб таваллуд шудааст. Соли 1969 пас аз хатми синфи ҳаштум ба омӯзишгоҳи тиббӣ дохил шуд, аммо пас аз хатм аз рӯи ихтисос кор накард. Дар синни 15-солагӣ ба саҳна баромад ва фаъолияти касбии овозхониро дар солҳои 1970 оғоз намуд. Аз охири соли 1973 мудири клуби «Сайёр» буд. Аз соли 1974 то 1976 хизмати ҳарбиро адо кард. Пас аз демобилизатсия соли 1976 ба труппаи Театри давлатии мусиқӣ-комедии Кӯлоб ба номи С. Вализода қабул шуда, то соли 1978 ҳамчун актёр фаъолият кард. Соли 1985 факултети забон ва адабиёти руси Донишгоҳи давлатии педагогии Кӯлобро хатм намуд. Аз соли 1986 дар Қасри фарҳанги шаҳри Кӯлоб ҳамчун роҳбари бадеӣ кор кард. Дар аввали солҳои 1990 ансамбли «Садои дил»-ро таъсис дод. Соли 1990 муовини директор таъйин шуд ва аз соли 2003 то 2013 вазифаи директори Қасри фарҳангро иҷро намуд. Дар солҳои 2000 фаъолона дар чорабиниҳои фарҳангӣ, консертҳо ва фестивалҳо иштирок дошт. Ҳунарпеша ҳамчунин берун аз кишвар — дар Ӯзбекистон, Русия ва дигар давлатҳои ИДМ — баромад кардааст ва фарҳанги тоҷикро муаррифӣ намудааст. Аз моҳи июли соли 2020 дар нафақаи ифтихорӣ қарор дорад. == Эҷодиёт == Одилҷон Умурзоков сурудҳои эстрадӣ ва халқиро иҷро мекард ва ҳамчун ҳофиз машҳур буд. Репертуари ӯ даҳҳо сурудҳои машҳурро дар бар мегирад, ки дар Кӯлоб, Душанбе ва дигар шаҳрҳои Тоҷикистон иҷро шудаанд. === Сурудҳои машҳур === * «Мижгон сиёҳ» * «Кафтари шоҳӣ» * «Ҷавонӣ» * «Марди фақир» * «Ваҳдат» * «Модар» * «Арабӣ гуфтам» * «Дӯст медорам туро» * «Баҳор» * «Биё ёрам» * «Ёри чаканпӯш» * «Онаҷон» ва дигар сурудҳо. == Мукофотҳо == Дар августи соли 2001 ба Одилҷон Умурзоков унвони «Артисти шоистаи Ҷумҳурии Тоҷикистон» дода шуд.<ref>{{cite news |title=Мукофотҳои давлатӣ |work=Ҷумҳурият |date=2001-08 |language=tg}}</ref> <gallery> == Манбаъҳо == <references /> == Пайвандҳо == * {{cite web|url=https://sputnik.tj/20210808/8-avgust-dar-tarih-1041465971.html|title=Рӯзи 8 август дар таърих — Одилҷон Умурзоқов|date=2021-08-08|publisher=Sputnik Тоҷикистон|accessdate=2025-11-10}} * {{cite web|url=https://kgu.tj/donishgo-i-mo/tarikhi-donishgoh.php|title=Таърихи донишгоҳ — упоминание Одилҷон Умурзоқов|publisher=KGU|accessdate=2025-11-10}} * {{Cite web|url=https://ttfurug.blogspot.com/2016/04/blog-post.html|title=ФУРӮҒ-оинаи ҳунар ва истеъдод: Сад узбеки маъруфи Тоҷикистон|last=Tvfurug|website=ФУРӮҒ-оинаи ҳунар ва истеъдод|date=воскресенье, 10 апреля 2016 г.|access-date=2025-11-10}} * [http://www.ruzgor.tj/sad-fardi-ma-ruf/10679-100-uzbaki-maruf.html Сад фарди маъруф - РӮЗГОР] == Гурӯҳҳо == [[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Овозхонҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Овозхонҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Овозхонҳои асри XX]] [[Гурӯҳ:Овозхонҳои асри XXI]] [[Гурӯҳ:Актёрон аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Актёрони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Актёрони асри XX]] [[Гурӯҳ:Артистони шоистаи Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Мусиқинавозони тоҷик]] [[Гурӯҳ:Таваллудшудагон дар Кӯлоб]] [[Гурӯҳ:Таваллудшудагон дар соли 1954]] 1h0ak36ed0lqh6skib5sam35ymwg9di 1463538 1463535 2026-04-07T11:46:07Z Azam74 92860 1463538 wikitext text/x-wiki {{Овозхон | ном = Одилҷон Умурзоков | тасвир = 1764739421244 Одилҷон Умурзоков.jpg | тавсиф = Портрет | санаи таваллуд = 8 августи 1954 | ҷойи таваллуд = Кӯлоб, Тоҷикистон | жанр = эстрада, мусиқии мардумӣ | касб = овозхон, актёр, ҳофиз | солҳои фаъолият = солҳои 1970 — то имрӯз | мукофотҳо = Артисти шоистаи Тоҷикистон (2001) }}{{Овозхон | ном = Одилҷон Умурзоков | тасвир = Одилчон в ёлке.png | тавсиф = [[File:Одилчон в ёлке.png|thumb|Одилҷон Умурзоков]] | санаи таваллуд = 8 августи 1954 | ҷойи таваллуд = Кӯлоб, Тоҷикистон | жанр = эстрада, мусиқии мардумӣ | касб = овозхон, актёр, ҳофиз | солҳои фаъолият = солҳои 1970 — то имрӯз | мукофотҳо = Артисти шоистаи Тоҷикистон (2001) }} '''Одилҷон Яъқубович Умурзоков''' (тав. 8 августи 1954, Кӯлоб) — овозхони тоҷик, актёр ва ҳофиз. Артисти шоистаи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2001). Узви ансамбли «Садои дил», лауреати озмунҳои ҷумҳуриявӣ. == Мукофотҳо ва тасвирҳо == <gallery> Файл:Удостворения о присвоения заслуженного артиста Таджикистана.jpg|Гувоҳномаи унвони «Артисти шоистаи Тоҷикистон» Файл:Шаходатномаи унвони фахри.jpg|Шаҳодатномаи унвони фахрӣ Файл:Медаль Одилджона.jpg|Медали Одилҷон Умурзоков Файл:17647394Одилджон Умурзоков.jpg|Портрети Одилҷон Умурзоков Файл:1764739421157 Одилджон Умурзоков.jpg|Портрети дигар Файл:1764739421244 Одилджон Умурзоков.jpg|Портрети дигар Файл:Лауреат Одилджон Умурзоков.jpg|Лауреат Одилҷон Умурзоков Файл:Кадр 15 вахдат Одилчон Умурзоков (00-03-56.296).jpg|Кадр аз суруди «Ваҳдат» Файл:Одилчон Умурзоков в концерте в парке отдыха Мир Саид Али Хамадони г. Куляб 2009 г.jpg|Одилҷон Умурзоков дар консерт, Кӯлоб, 2009 </gallery> '''Одилҷон Яъқубович Умурзоков''' (тав. 8 августи 1954, Кӯлоб) — овозхони тоҷик, актёр ва ҳофиз. Артисти шоистаи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2001). Узви ансамбли «Садои дил», лауреати озмунҳои ҷумҳуриявӣ. == Зиндагинома == Одилҷон Умурзоков 8 августи соли 1954 дар шаҳри Кӯлоб таваллуд шудааст. Соли 1969 пас аз хатми синфи ҳаштум ба омӯзишгоҳи тиббӣ дохил шуд, аммо пас аз хатм аз рӯи ихтисос кор накард. Дар синни 15-солагӣ ба саҳна баромад ва фаъолияти касбии овозхониро дар солҳои 1970 оғоз намуд. Аз охири соли 1973 мудири клуби «Сайёр» буд. Аз соли 1974 то 1976 хизмати ҳарбиро адо кард. Пас аз демобилизатсия соли 1976 ба труппаи Театри давлатии мусиқӣ-комедии Кӯлоб ба номи С. Вализода қабул шуда, то соли 1978 ҳамчун актёр фаъолият кард. Соли 1985 факултети забон ва адабиёти руси Донишгоҳи давлатии педагогии Кӯлобро хатм намуд. Аз соли 1986 дар Қасри фарҳанги шаҳри Кӯлоб ҳамчун роҳбари бадеӣ кор кард. Дар аввали солҳои 1990 ансамбли «Садои дил»-ро таъсис дод. Соли 1990 муовини директор таъйин шуд ва аз соли 2003 то 2013 вазифаи директори Қасри фарҳангро иҷро намуд. Дар солҳои 2000 фаъолона дар чорабиниҳои фарҳангӣ, консертҳо ва фестивалҳо иштирок дошт. Ҳунарпеша ҳамчунин берун аз кишвар — дар Ӯзбекистон, Русия ва дигар давлатҳои ИДМ — баромад кардааст ва фарҳанги тоҷикро муаррифӣ намудааст. Аз моҳи июли соли 2020 дар нафақаи ифтихорӣ қарор дорад. == Эҷодиёт == Одилҷон Умурзоков сурудҳои эстрадӣ ва халқиро иҷро мекард ва ҳамчун ҳофиз машҳур буд. Репертуари ӯ даҳҳо сурудҳои машҳурро дар бар мегирад, ки дар Кӯлоб, Душанбе ва дигар шаҳрҳои Тоҷикистон иҷро шудаанд. === Сурудҳои машҳур === * «Мижгон сиёҳ» * «Кафтари шоҳӣ» * «Ҷавонӣ» * «Марди фақир» * «Ваҳдат» * «Модар» * «Арабӣ гуфтам» * «Дӯст медорам туро» * «Баҳор» * «Биё ёрам» * «Ёри чаканпӯш» * «Онаҷон» ва дигар сурудҳо. == Мукофотҳо == Дар августи соли 2001 ба Одилҷон Умурзоков унвони «Артисти шоистаи Ҷумҳурии Тоҷикистон» дода шуд.<ref>{{cite news |title=Мукофотҳои давлатӣ |work=Ҷумҳурият |date=2001-08 |language=tg}}</ref> <gallery> == Манбаъҳо == <references /> == Пайвандҳо == * {{cite web|url=https://sputnik.tj/20210808/8-avgust-dar-tarih-1041465971.html|title=Рӯзи 8 август дар таърих — Одилҷон Умурзоқов|date=2021-08-08|publisher=Sputnik Тоҷикистон|accessdate=2025-11-10}} * {{cite web|url=https://kgu.tj/donishgo-i-mo/tarikhi-donishgoh.php|title=Таърихи донишгоҳ — упоминание Одилҷон Умурзоқов|publisher=KGU|accessdate=2025-11-10}} * {{Cite web|url=https://ttfurug.blogspot.com/2016/04/blog-post.html|title=ФУРӮҒ-оинаи ҳунар ва истеъдод: Сад узбеки маъруфи Тоҷикистон|last=Tvfurug|website=ФУРӮҒ-оинаи ҳунар ва истеъдод|date=воскресенье, 10 апреля 2016 г.|access-date=2025-11-10}} * [http://www.ruzgor.tj/sad-fardi-ma-ruf/10679-100-uzbaki-maruf.html Сад фарди маъруф - РӮЗГОР] == Гурӯҳҳо == [[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Овозхонҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Овозхонҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Овозхонҳои асри XX]] [[Гурӯҳ:Овозхонҳои асри XXI]] [[Гурӯҳ:Актёрон аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Актёрони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Актёрони асри XX]] [[Гурӯҳ:Артистони шоистаи Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Мусиқинавозони тоҷик]] [[Гурӯҳ:Таваллудшудагон дар Кӯлоб]] [[Гурӯҳ:Таваллудшудагон дар соли 1954]] g14htdnpq9i97avzyyhao18f65th88c 1463539 1463538 2026-04-07T11:54:50Z Azam74 92860 1463539 wikitext text/x-wiki {{Овозхон | ном = Одилҷон Умурзоков | тасвир = Одилчон в ёлке.png | тавсиф = [[File:Одилчон в ёлке.png|thumb|Одилҷон Умурзоков]] | санаи таваллуд = 8 августи 1954 | ҷойи таваллуд = Кӯлоб, Тоҷикистон | жанр = эстрада, мусиқии мардумӣ | касб = овозхон, актёр, ҳофиз | солҳои фаъолият = солҳои 1970 — то имрӯз | мукофотҳо = Артисти шоистаи Тоҷикистон (2001) }} '''Одилҷон Яъқубович Умурзоков''' (тав. 8 августи 1954, Кӯлоб) — овозхони тоҷик, актёр ва ҳофиз. Артисти шоистаи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2001). Узви ансамбли «Садои дил», лауреати озмунҳои ҷумҳуриявӣ. == Зиндагинома == Одилҷон Умурзоков 8 августи соли 1954 дар шаҳри Кӯлоб таваллуд шудааст. Соли 1969 пас аз хатми синфи ҳаштум ба омӯзишгоҳи тиббӣ дохил шуд, аммо пас аз хатм аз рӯи ихтисос кор накард. Дар синни 15-солагӣ ба саҳна баромад ва фаъолияти касбии овозхониро дар солҳои 1970 оғоз намуд. Аз охири соли 1973 мудири клуби «Сайёр» буд. Аз соли 1974 то 1976 хизмати ҳарбиро адо кард. Пас аз демобилизатсия соли 1976 ба труппаи Театри давлатии мусиқӣ-комедии Кӯлоб ба номи С. Вализода қабул шуда, то соли 1978 ҳамчун актёр фаъолият кард. Соли 1985 факултети забон ва адабиёти руси Донишгоҳи давлатии педагогии Кӯлобро хатм намуд. Аз соли 1986 дар Қасри фарҳанги шаҳри Кӯлоб ҳамчун роҳбари бадеӣ кор кард. Дар аввали солҳои 1990 ансамбли «Садои дил»-ро таъсис дод. Соли 1990 муовини директор таъйин шуд ва аз соли 2003 то 2013 вазифаи директори Қасри фарҳангро иҷро намуд. Дар солҳои 2000 фаъолона дар чорабиниҳои фарҳангӣ, консертҳо ва фестивалҳо иштирок дошт. Ҳунарпеша ҳамчунин берун аз кишвар — дар Ӯзбекистон, Русия ва дигар давлатҳои ИДМ — баромад кардааст ва фарҳанги тоҷикро муаррифӣ намудааст. Аз моҳи июли соли 2020 дар нафақаи ифтихорӣ қарор дорад. == Эҷодиёт == Одилҷон Умурзоков сурудҳои эстрадӣ ва халқиро иҷро мекард ва ҳамчун ҳофиз машҳур буд. Репертуари ӯ даҳҳо сурудҳои машҳурро дар бар мегирад, ки дар Кӯлоб, Душанбе ва дигар шаҳрҳои Тоҷикистон иҷро шудаанд. === Сурудҳои машҳур === * «Мижгон сиёҳ» * «Кафтари шоҳӣ» * «Ҷавонӣ» * «Марди фақир» * «Ваҳдат» * «Модар» * «Арабӣ гуфтам» * «Дӯст медорам туро» * «Баҳор» * «Биё ёрам» * «Ёри чаканпӯш» * «Онаҷон» ва дигар сурудҳо. == Мукофотҳо ва тасвирҳо == Дар августи соли 2001 ба Одилҷон Умурзоков унвони «Артисти шоистаи Ҷумҳурии Тоҷикистон» дода шуд.<ref>{{cite news |title=Мукофотҳои давлатӣ |work=Ҷумҳурият |date=2001-08 |language=tg}}</ref> <gallery> Файл:Удостворения о присвоения заслуженного артиста Таджикистана.jpg|Гувоҳномаи унвони «Артисти шоистаи Тоҷикистон» Файл:Шаходатномаи унвони фахри.jpg|Шаҳодатномаи унвони фахрӣ Файл:Медаль Одилджона.jpg|Медали Одилҷон Умурзоков Файл:17647394Одилджон Умурзоков.jpg|Портрети Одилҷон Умурзоков Файл:1764739421157 Одилджон Умурзоков.jpg|Портрети дигар Файл:1764739421244 Одилджон Умурзоков.jpg|Портрети дигар Файл:Лауреат Одилджон Умурзоков.jpg|Лауреат Одилҷон Умурзоков Файл:Кадр 15 вахдат Одилчон Умурзоков (00-03-56.296).jpg|Кадр аз суруди «Ваҳдат» Файл:Одилчон Умурзоков в концерте в парке отдыха Мир Саид Али Хамадони г. Куляб 2009 г.jpg|Одилҷон Умурзоков дар консерт, Кӯлоб, 2009 </gallery> == Манбаъҳо == <references /> == Пайвандҳо == * [https://ru.wikipedia.org/wiki/Умурзоков,_Одилджон Яъқубович Умурзоков дар Википедияи русӣ] == Гурӯҳҳо == [[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Овозхонҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Овозхонҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Овозхонҳои асри XX]] [[Гурӯҳ:Овозхонҳои асри XXI]] [[Гурӯҳ:Актёрон аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Актёрони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Актёрони асри XX]] [[Гурӯҳ:Артистони шоистаи Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Мусиқинавозони тоҷик]] [[Гурӯҳ:Таваллудшудагон дар Кӯлоб]] [[Гурӯҳ:Таваллудшудагон дар соли 1954]] nz104lzjzv1jpl2et4flpnlsfwji0l7 2 327374 1463451 1448677 2026-04-06T20:33:46Z ~2026-21192-69 120780 Маълумотҳои иловаги дар бораи ин корбар фикр мекунам муҳим аст 1463451 wikitext text/x-wiki {{Шахсият | ном = Меҳроб Тешаев | номи англисӣ = Mehrob Teshaev | тасвир = Teshaev_Mehrob.jpg | таваллуд = 18 августи 1994 | зодгоҳ = вилояти Хатлон, Тоҷикистон | миллат = тоҷик | касб = рӯзноманигор, менеҷери расона, мутахассиси IT | кишвар = Тоҷикистон / Олмон }} '''Меҳроб Тешаев''' (тав. 18 августи 1994) — рӯзноманигор, менеҷери расона ва мутахассиси технологияҳои иттилоотии тоҷик. Ӯ бо фаъолияти худ дар соҳаи расонаҳои рақамӣ, рӯзноманигории мустақил ва таъсису идоракунии платформаҳои интернетӣ, ки ба паҳнкунии хабар, ҷомеаи шаҳрвандӣ ва амнияти иттилоотӣ равона шудаанд, маъруф мебошад. == Зиндагиномаи аввалия == Меҳроб Тешаев дар вилояти Хатлон таваллуд шудааст ва таҳсилоти миёнаро дар шаҳри Душанбе гирифтааст. Солҳои 2012–2014 дар Федератсияи Русия таҳсилро дар самти технологияҳои иттилоотӣ идома дода, соли 2014 кишварро тарк кардааст. Соли 2015 ба Лаҳистон (Полша) кӯчида, таҳсилро дар муассисаи Cosinus дар самти истеҳсоли медиа идома додааст. == Фаъолияти касбӣ == Тешаев дар соҳаи рӯзноманигории интернетӣ ва расонаҳои рақамӣ фаъолият дорад. Ӯ дар таъсис ва рушди чандин платформаҳои мустақили интернетӣ ширкат варзидааст, аз ҷумла: * ''fddca.org'' * ''hrvf.org'' * ''reformtj.org'' * ''tajreform.org'' * ''tyrt.org'' * ''temail.pro'' * ''isloh.net'' * ''tajnews.org'' * ''azda.tv'' * isloh.tv * tojikon.forum * temporar.email * yorov.org == Таҷрибаи расонаӣ == Қаблан бо платформаи Payom.net ҳамчун рӯзноманигор ва оператор ҳамкорӣ кардааст. == Фаъолияти шаҳрвандӣ == Фаъолияти ӯ ба масъалаҳои сиёсӣ, ҳуқуқи шаҳрвандӣ ва ҷомеаи тоҷикон вобаста аст. Тибқи манбаъҳои кушода, нисбат ба ӯ фишори ҳуқуқӣ мавҷуд будааст; худи ӯ ин амалҳоро дорои ангезаҳои сиёсӣ медонад. == Назарҳо == Дар фаъолияти касбӣ ба меъёрҳои бетарафӣ, мустақилияти расонаҳо ва амнияти иттилоотӣ пайравӣ мекунад. [[Гурӯҳ:Рӯзноманигорони тоҷик]] [[Гурӯҳ:Зодагони 1994]] [[Гурӯҳ:Шахсиятҳои тоҷик дар хориҷ]] t4asdhejptqo4n08jh4kwa5c43391gk 3 327692 1463512 1450774 2026-04-07T07:39:40Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Гурӯҳбандии мавзӯотӣ дар мақола */ бахши ҷадид 1463512 wikitext text/x-wiki {{Хуш омадед}} == Ташаккури зиёд == Кушишҳои худро дар беҳтаргардонии википедияи тоҷики амалӣ менамоям. [[Корбар:Navruzov Abdulmalik|ABDULMALIK]] ([[Баҳси корбар:Navruzov Abdulmalik|баҳс]]) 03:26, 12 Январ 2026 (UTC) == Википедияи Тоҷикӣ — Tajik Wikipedia дар facebook.com == Нигаред ба омори корбарони Википедияи Тоҷикӣ https://www.facebook.com/groups/tg.wikipedia [[Корбар:Шухрат Саъдиев|Шухрат Саъдиев]] ([[Баҳси корбар:Шухрат Саъдиев|баҳс]]) 14:17, 14 Январ 2026 (UTC) == Саҳифаи корбариатонро созед == Намуна: нигаред ба саҳифа [[Корбар:Масруршо]] [[Корбар:Шухрат Саъдиев|Шухрат Саъдиев]] ([[Баҳси корбар:Шухрат Саъдиев|баҳс]]) 08:10, 15 Январ 2026 (UTC) == Тавсияҳо барои корбар == Тавсияҳо ба корбар: 1.Гурӯҳбандии мавзӯъотиро гузоред, 2.дар қисмати Пайвандҳо номгӯи адабиётро гузоред (васеъкуни фасл), 3. Истилоҳҳои дар мақолаатон гузоштаро ба қавсҳои чоркунҷа (онҳо пайванд ба истилоҳои сабтгардидаи ВК/тоҷ мешаванд) ҷудо кунед. 4 Ба поаврақи мақола низ нигаред (ишораи манбаъҳои ВК забонӣ) онҳро дар мақолаҳоятон гузоред. Амалҳои номбурдаро, саросема нашуда, дар мақолаҳои тарҷумашуда иҷро кунед. Барори кор. Бо эҳтиром [[Корбар:Шухрат Саъдиев|Шухрат Саъдиев]] ([[Баҳси корбар:Шухрат Саъдиев|баҳс]]) 06:12, 18 Январ 2026 (UTC) == Гурӯҳбандии мавзӯотӣ дар мақола == Доир ба гурӯҳбандии мавзӯотӣ дар мақола. Лутфан ба гурӯҳбандии мавзуотӣ таваҷҷуҳ кунед. Аз сарчашмаи (забонии) тарҷумашуда зергурӯҳоро ёфта ба забони тоҷикӣ тарҷума кунед ва  пайванд намоед. НАМУНА Нигаред: Тағйирот охир. Ба таърихи гурӯҳгузории корбар: Шухрат Саъдиев [[Корбар:Шухрат Саъдиев|Шухрат Саъдиев]] ([[Баҳси корбар:Шухрат Саъдиев|баҳс]]) 07:39, 7 апрели 2026 (UTC) sdj14uaa7gs9ea1w9zn3apdevzfdl8a 0 327715 1463475 1449598 2026-04-07T05:32:43Z Navruzov Abdulmalik 57291 ороиш, илова, дақиқсозӣ, ислоҳ 1463475 wikitext text/x-wiki {{Short description|Бемории сироятӣ, ки аз ҷониби бактерияи Salmonella typhi ба вуҷуд меояд}} {{Distinguish|Тифи доғдор}} {{Беморӣ | Name = Тифи шикам | Image = Salmonella enterica serovar typhimurium 01.jpg | Caption = Акси микропрепарати Salmonella enterica | ICD10 = {{ICD10|A|01|0}} | ICD9 = {{ICD9|002}} | eMedicineSubj = oph | eMedicineTopic = 686 | eMedicine_mult = | MeshID = D014435 }} '''Махмало''' ё '''Тифи шикам''' ({{lang-en|Typhoid fever}}) — як бемории шадиди сироятии антропонозӣ мебошад, ки бо роҳи фекалӣ-оралӣ гузашта, аз ҷониби бактерияи ''[[Salmonella typhi]]'' ба вуҷуд меояд. Ин беморӣ бо табларзаи давомдор, заҳролудшавии умумии бадан (интоксикатсия), пайдоиши доғҳои гулобӣ дар пӯст, васеъшавии ҷигару сипурз ва осеб дидани дастгоҳи лимфавии рӯдаи борик тавсиф меёбад. == Таърих == Дар тӯли асрҳо тифи шикам ҳамсафари доимии ҷангҳо, заминларзаҳо ва дигар офатҳо буд ва нисбат ба захмҳо бештар боиси марги одамон мегашт<ref>{{Cite web |url=https://cgon.rospotrebnadzor.ru/naseleniyu/infektsionnye-i-parazitarnye-zabolevaniya/infektsii-ot-a-do-ya/bryushnoy-tif/ |title=Брющной тиф |access-date=2024-10-31 |archive-date=2024-12-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241227153648/https://cgon.rospotrebnadzor.ru/naseleniyu/infektsionnye-i-parazitarnye-zabolevaniya/infektsii-ot-a-do-ya/bryushnoy-tif/ |url-status=live }}</ref>. То асри XIX тиф (аз калимаи [[забони лотинӣ|лотинӣ]]-и typhos — дуд, туман) ҳама гуна ҳолатҳои табларзаро меномиданд, ки бо хирашавӣ ё гум кардани ҳуш ҳамроҳӣ мекарданд<ref>[https://www.georgtech.ru/wp-content/uploads/2017/10/brushnoi-tif.pdf Брюшной тиф (лекция)]</ref>. Тифи шикам ҳамчун бемории алоҳида соли 1829 ҷудо карда шуд<ref name="urbanrim">[http://urbanrim.org.uk/diseases.htm INFECTIOUS DISEASES IN HISTORY. A guide to their causes and effects] {{Wayback|url=http://urbanrim.org.uk/diseases.htm |date=20120212111413 }}.</ref>. Бисёриҳо робитаи байни тиф ва ғизо ё нӯшокиҳои ифлосро дарк мекарданд, аммо маълум набуд, ки ин беморӣ маҳз чӣ гуна интиқол меёбад. Қадамҳои аввалинро дар муайян кардани роҳҳои паҳншавӣ ва механизмҳои интиқоли тиф пизишки деҳоти англис {{нп4|Бадд, Уилям|Уилям Бадд||William Budd}} гузошт, ки соли 1838 ҳангоми хуруҷи маҳаллии тифи шикам ба хулосае омад, ки «заҳрҳо» дар рӯдаи беморон афзоиш ёфта, дар наҷосати онҳо мавҷуданд ва метавонанд ба одамони солим тавассути оби ифлос гузаранд<ref name="автоссылка1">{{Cite web |url=https://scfh.ru/papers/bryushnoy-tif-zloveshchiy-sputnik-chelovechestva/ |title=Брюшной тиф — зловещий спутник человечества |access-date=2024-10-31 |archive-date=2024-09-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240919020154/https://scfh.ru/papers/bryushnoy-tif-zloveshchiy-sputnik-chelovechestva/ |url-status=live }}</ref>. То нимаи дуюми асри XIX рушди шаҳрҳо боиси ба таври назаррас бад шудани шароити санитарӣ дар онҳо гардид. Вақте ки соли 1861 дар синни 42-солагӣ шоҳзодаи бритониёӣ Алберт вафот кард, гумон мерафт, ки сабаби марги ӯ тифи шикам шудааст. Марги ӯ ҳам ба таҳқиқи сабабҳои пайдоиши ин беморӣ ва ҳам ба сохтани системаҳои канализатсия мусоидат намуд<ref name="автоссылка1" />. То охири асри XIX маълум шуд, ки канализатсия ва таъминот бо оби тозаи ошомиданӣ омилҳои асосии мубориза бар зидди тифи шикам мебошанд. Масалан, дар [[Мюнхен]] аз соли 1880 гирифторӣ ба тифи шикам ба ҳисоби миёна танҳо 100 ҳолатро дар байни 360 000 сокин ташкил дод, дар ҳоле ки то ин вақт ин рақам зуд-зуд ба чанд ҳазор дар як сол мерасид. Ин дигаргунӣ ба сохтани канализатсия ва андешидани чораҳои дигар барои тозакунии хок (бастани забҳхонаҳои хусусӣ, манъ кардани ифлос кардани хок бо партовҳои органикии корхонаҳо ва хонаҳо) рост омад. Дар артиши Фаронса соли 1880 аз тифи шикам 2087 сарбоз фавтида буд, вале дар соли 1890 — танҳо 572 нафар, ки инро бояд асосан ба ҳисоби беҳтар шудани обтаъминкунӣ донист<ref>{{ВТ-ЭСБЕ|Тиф брюшной}}</ref>. Дар Русия соли 1913 ба 100 ҳазор нафар 24,2 бемори тифи шикам рост меомад, вале соли 1936 — танҳо 9,2. То соли 1986 гирифторӣ ба тифи шикам дар ИҶШС то нишондиҳандаи рекордии 5 нафар ба 100 ҳазор аҳолӣ коҳиш ёфт<ref name="автоссылка1" />. Дар айни замон дар кишварҳои пешрафта гирифторӣ ба тифи шикам то ҳолатҳои ягона кам шудааст. Аммо дар кишварҳои сусттараққикарда, ки вазъи коммуникатсияҳои санитарию техникӣ нокифоя ва сатҳи фарҳанги санитарии сокинон паст аст, тифи шикам ҳамчун мушкили ҷиддӣ боқӣ мемонад, хусусан ҳангоми офатҳои гуногун ва таҳаввулоти иҷтимоӣ<ref>{{Cite web |url=https://cgon.rospotrebnadzor.ru/naseleniyu/infektsionnye-i-parazitarnye-zabolevaniya/infektsii-от-а-до-я/bryushnoy-tif/ |title=Брюшной тиф |access-date=2024-10-31 |archive-date=2024-12-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241227153648/https://cgon.rospotrebnadzor.ru/naseleniyu/infektsionnye-i-parazitarnye-zabolevaniya/infektsii-от-а-до-я/bryushnoy-tif/ |url-status=live }}</ref>. Мувофиқи маълумоти соли 2019, ҳамасола тақрибан 9 миллион нафар дар ҷаҳон ба тифи шикам гирифтор мешаванд ва 110 000 нафар аз он мемиранд<ref>{{Cite web |url=https://www.who.int/ru/news-room/fact-sheets/detail/typhoid |title=Брюшной тиф |access-date=2024-10-31 |archive-date=2024-02-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240226155357/https://www.who.int/ru/news-room/fact-sheets/detail/typhoid |url-status=live }}</ref>. == Аломатҳо ва нишонаҳо == Махмало одатан дар се марҳила, ки ҳар кадоми онҳо тақрибан як ҳафта давом мекунад, инкишоф меёбад: * Ҳафтаи аввал: Ҳарорати бадан оҳиста баланд шуда, бо дарди сар, сулфа ва заифӣ ҳамроҳӣ мекунад. Бемор иштиҳоро гум мекунад. * Ҳафтаи дуюм:Таб ба ҳадди аксар (39-40,5 °C) мерасад. Бемор хеле беҳол шуда, дар пӯсти шикам ва қафаси сина доғҳои хурди гулобӣ (розеолаҳо) пайдо мешаванд. Шикам дам карда, ҷигару сипурз калон мешаванд. * Ҳафтаи сеюм: Ин марҳилаи хатарноктарин аст. Имкони пайдоиши оризаҳои вазнин, аз қабили хунравии рӯда ё сӯрох шудани девори рӯда (перфоратсия) мавҷуд аст. == Сабабҳо ва гузариши беморӣ == Ангезандаи беморӣ бактерияи ''Salmonella typhi'' мебошад. Ягона манбаи сироят инсони бемор ё интиқолдиҳандаи бактерия мебошад. Бактерияҳо тавассути наҷосат ва пешоб ба муҳити беруна хориҷ мешаванд. '''Роҳҳои сироятёбӣ:''' '''Обӣ:''' Истифодаи оби ифлос ё оббозӣ дар обанборҳои олуда. '''Ғизоӣ''': Истеъмоли маҳсулоти ғизоии олуда (масалан, шир, гӯшт, сабзавот), ки бо дастони ифлос омода шудаанд. Маишӣ-тамосӣ: Тавассути дастҳои ифлос ва ашёҳои рӯзгор. == Ташхис == Барои ташхиси дақиқи махмало усулҳои зерин истифода мешаванд: * [[Кишти хун]] (Гемокультура): Дар ҳафтаи аввали беморӣ самараноктарин усул аст. * Кишти наҷосат ва пешоб: Аз ҳафтаи дуюм ё сеюм истифода мешавад. * Аксуламали Видал: Санҷиши серологӣ барои муайян кардани антителаҳо дар хуни бемор. == Пешгирӣ ва табобат == Табобати махмало ҳатман дар беморхонаи сироятӣ таҳти назорати табибон сурат мегирад. * Табобат: Антибиотикҳо (ба монанди сипрофлоксатсин ё азитромицин) асоси табобатро ташкил медиҳанд. Ҳамчунин риояи парҳези махсус ва истифодаи моеъоти зиёд муҳим аст. * Пешгирӣ: Риояи гигиенаи шахсӣ (шустани дастҳо бо собун). * Истифодаи оби ҷӯшонидашуда ё бастабандишуда. * Ваксинация (махсусан барои шахсоне, ки ба минтақаҳои хавфнок сафар мекунанд). * Назорати сифати маҳсулоти ғизоӣ ва об. == Оризаҳо == Агар махмало сари вақт табобат карда нашавад, он метавонад ба марг оварда расонад. Оризаҳои асосӣ иборатанд аз: * Хунравии рӯда. * [[Перфоратсияи (сӯрохшавии) рӯда]], ки боиси перитонит мегардад. * [[Илтиҳоби шуш]] (пневмония). * [[Илтиҳоби майна]] (энцефалит). * == Таърих == === Тавсифҳои аввалин === Эҳтимол дорад, ки «Вабои Афина», ки дар ҷараёни [[Ҷанги Пелопоннес]] рух дода буд, дар асл хуруҷи бемории махмало (тифи шикам) бошад. Дар вақти ҷанг, сокинони [[Афина]] барои наҷот ёфтан аз ҳуҷуми спартагиҳо ба дохили шаҳри бо деворҳо иҳоташуда паноҳ бурданд. Ин ҷамъшавии оммавии одамон дар як фазои маҳдуд боиси аз кор мондани низоми таъминоти об ва инфрасохтори партовҳо гардид. Ин вазъият эҳтимолан ба шароити ғайрибеҳдоштӣ оварда расонд, зеро дастрасӣ ба оби тоза душвор ва хориҷ кардани партовҳо аз деворҳои шаҳр ғайриимкон шуд. Соли 2006, ҳангоми омӯзиши боқимондаҳои як қабристони дастаҷамъӣ дар Афина (тақрибан соли 430 то милод), порчаҳои КДН (ДНК)-и монанд ба бактерияи муосири ''[[Salmonella typhi]]'' кашф карда шуданд. Дар айни замон, осори ангезандаҳои дигар бемориҳо, аз қабили [[Вабо]] (''Yersinia pestis''), [[Тифи доғдор]] (''Rickettsia prowazekii''), [[Сил]] ва [[Нағзак]], пайдо нашуданд. === Муайянсозӣ ва исботи роҳи гузариш === Пизишкони фаронсавӣ Пйер Бретонно ва Пйер Шарл Александр Луи ҳамчун аввалин олимоне эътироф мешаванд, ки махмалоро ҳамчун як бемории мустақил ва ҷудо аз [[Тиф|тифи доғдор]] тавсиф кардаанд. Ҳарду пизишк ҷасади афродеро, ки дар Париж аз табларза фавтида буданд, ташреҳ (автопсия) карда, нишон доданд, ки бисёре аз онҳо дар [[Пляшкаҳои Пейер]] (гиреҳҳои лимфавии рӯда) захмҳо доштанд, ки бо аломатҳои хоси беморӣ пеш аз марг мувофиқат мекарданд. Пизишкони бритониёӣ дар аввал ба ин фарқият шубҳа доштанд, зеро дар Бритониё ҳарду намуди тиф паҳн шуда буд, вале дар Фаронса танҳо махмало мавҷуд буд. Пйер Шарл Александр Луи бо истифода аз таҳлилҳои оморӣ исбот кард, ки махмало сирояткунанда аст ва шахсоне, ки як бор ин бемориро аз сар гузаронидаанд, минбаъд ҳифз мешаванд (масуният пайдо мекунанд). Баъдтар, [[Вилям Ҷеннер]] бо омӯзиши 66 ҷасади фавтидагон собит кард, ки аломатҳои дарди сар, исҳол, доғҳои пӯст ва дарди шикам танҳо дар он бемороне дида мешаванд, ки дар рӯдаҳояшон захмҳои хос мавҷуданд. Ин мушоҳидаҳо алоқамандии бемориро бо дастгоҳи ҳозима тасдиқ намуда, аввалин ишора ба роҳи гузариши он гардиданд. Дар соли 1847, Вилям Бадд ҳангоми эпидемияи махмало дар Клифтон муайян кард, ки ҳамаи 13 нафаре, ки бемор шудаанд, аз як чоҳ об мехӯрданд. Ин мушоҳида ду сол пеш аз он ки [[Ҷон Сноу]] назарияи худро дар бораи интиқоли [[Vabо|вабо]] тавассути оби олуда нашр кунад, сурат гирифт. Бадд баъдтар таъминоти оби тозаро дар Бристол ба роҳ монда, ҳуҷҷатҳои зиёдеро дар бораи тавассути об паҳн шудани махмало ҷамъоварӣ намуд. === Ангезанда === Олими лаҳистонӣ Тадеуш Брович соли 1874 дар узвҳо ва наҷосати қурбониёни махмало як батсилаи (бактерияи) кӯтоҳро тавсиф кард. Ӯ тавонист ин бактерияро ҷудо кунад ва парвариш диҳад, аммо нақши онро дар пайдоиши беморӣ пурра исбот накард. Дар моҳи апрели соли 1880, Эдвин Клебс бактерияҳои ришташаклро дар пляшкаҳои Пейери қурбониёни махмало тавсиф намуд. Ниҳоят, дар ҳамон сол, [[Карл Йозеф Эберт]] батсилаеро тавсиф кард, ки сабабгори асосии махмало меҳисобид. Эберт ин бактерияро аз ҷасади 18 нафар аз 40 қурбонии махмало ҷудо кард ва онро дар ҷасади афроде, ки аз бемориҳои дигар фавтида буданд, пайдо накард. Соли 1884 Георг Гаффки бозёфтҳои Эбертро тасдиқ карда, тавонист бактерияро дар муҳити сунъӣ (заминаи ғизоӣ) парвариш диҳад. Ин организмро муддати дароз «батсилаи Эберт» ё «Eberthella Typhi» меномиданд, вале имрӯз номи илмии он ''[[Salmonella enterica]]'' serovar Typhi мебошад. === Хлорноккунии об === Дар нимаи аввали асри XX дар аксари кишварҳои пешрафта сатҳи гирифторӣ ба махмало ба шарофати ваксинация ва беҳтар шудани санитарияи ҷамъиятӣ коҳиш ёфт. * '''1893: Кӯшишҳои аввалини хлорноккунии об дар Гамбурги Олмон.''' * '''1897: Мейдстони Англия аввалин шаҳре шуд, ки тамоми захираи оби он хлорнок карда шуд.''' * '''1905: Пас аз хуруҷи беморӣ дар шаҳри Линколни Англия, хлорноккунии доимии об ҷорӣ гардид.''' * '''1908: Дар ИМА бори аввал дар шаҳри Ҷерси-Сити низоми доимии безараргардонии оби ошомиданӣ сохта шуд.''' Барои гурӯҳҳои ҳарбии дар ҳоли ҳаракат дар соли 1915 «халтаи Листер» (Lyster bag) ихтироъ карда шуд. Ин халтаи махсус бо крани обӣ буд, ки онро ба дарахт ё сутун овезон мекарданд ва ба дарунаш ҳабҳои хлор мепартофтанд, то об безарар гардад. Ин ихтироъ барои зинда мондани сарбозони амрикоӣ, масалан дар ҷанги Ветнам, аҳамияти ҳаётӣ дошт. === Гузариши мустақим ва интиқолдиҳандагон === [[File:Mary Mallon in hospital.jpg|thumb|upright=1.3|[[Мэри Маллон]] ("Мэрии Махмало") дар кати беморхона (пешплан): Ӯ соли 1907 ҳамчун интиқолдиҳандаи махмало маҷбуран ба муддати 3 сол ва дубора аз соли 1915 то дами маргаш дар соли 1938 ба карантин гирифта шуда буд.|right]] Дар таърих ҳолатҳои зиёди аз ҷониби ширфурӯшон паҳн шудани махмало ба қайд гирифта шудаанд. Гарчанде ки худи шир ангезандаи махмало нест, ширфурӯшон барои зиёд кардани ҳаҷми шир ба он оби олуда ҳамроҳ мекарданд ё шишаҳои ширро бо оби ифлос мешустанд. Яке аз ҳолатҳои машҳур соли 1899 дар Бостон рух дод, ки дар он 24 ҳолати беморӣ ба як ширфурӯш вобаста буд. Машҳуртарин интиқолдиҳандаи махмало дар таърих [[Мэри Маллон]] мебошад, ки бо номи «Мэрии Махмало» (Typhoid Mary) шинохта шудааст. То замони ӯ мафҳуми «интиқолдиҳандаи беаломат» (асимптоматикӣ) танҳо як фарзия буд. Мэри Маллон аввалин намунаи исботшудаи инсон гардид, ки худаш бемор набуд, вале бактерияро ба дигарон мегузаронд. Ӯ ҳамчун ошпази шахсӣ дар оилаҳои сарватманди Ню-Йорк кор мекард. Соли 1906 муҳандис [[Ҷорҷ Сопер]] пас аз таҳқиқи хуруҷи беморӣ дар як оилаи сарватманд муайян кард, ки манбаи сироят ошпази онҳо — Мэри мебошад. Сопер ӯро таъқиб карда, намунаҳои лозимиро барои ташхис гирифт. Гумон меравад, ки Мэри Маллон боиси бемор шудани 51 нафар ва марги 3 нафар гардидааст. Соли 1924 дар шаҳри Портленди иёлати Орегон хуруҷи дигаре рух дод, ки боиси бемории 26 нафар ва марги 5 нафар шуд. Сабабгори он як корманди фермаи шир буд, ки миқдори зиёди бактерияҳои махмалоро тавассути пешоб хориҷ мекард. Ин интиқолдиҳанда 72 сол дошт ва комилан солим ба назар мерасид. Ба ӯ амр дода шуд, ки дигар ҳеҷ гоҳ ба коркарди маҳсулоти ғизоӣ машғул нашавад. Дар ибтидои асри XX тибби муосир ба хулосае омад, ки интиқолдиҳандагони беаломат «хатар» (menace) мебошанд. Муайян карда шуд, ки 2–5%-и беморони махмало ба интиқолдиҳандагони музмин табдил меёбанд. Имрӯзҳо интиқолдиҳандагони махмало дар тамоми ҷаҳон мавҷуданд, аммо сатҳи баланди он дар кишварҳои Осиёи Ҷанубӣ ва Африқои зери Саҳро дида мешавад. Дар кишварҳои пешрафта, ба монанди ИМА, интиқолдиҳандагони музмин зери назорати қатъии мақомоти тандурустӣ мебошанд. Онҳо бояд соле ду бор аз ташхис гузаранд ва «Созишномаи интиқолдиҳанда»-ро имзо кунанд, ки тибқи он ба онҳо кор дар соҳаи ғизо ва хизматрасонӣ манъ аст. Олимон то ҳол меомӯзанд, ки чӣ тавр бактерияи ''Salmonella'' дар бадани инсон муддати тӯлонӣ бидуни аломат боқӣ мемонад. Таҳқиқотҳо дар мушҳо нишон доданд, ки бактерияҳо метавонанд дар [[Талхадон|талхадон]] дар рӯи сангҳои талха [[Биоплёнка|биоплёнкаҳо]] ҳосил кунанд ё дар гиреҳҳои лимфавии рӯдаҳо пинҳон шаванд. === Таҳияи ваксина === [[File:Almroth Wright c1900.jpg|thumb|upright=1.3|[[Алмрот Эдвард Райт]] аввалин ваксинаи самарабахши махмалоро таҳия кардааст.]] Бактериологи бритониёӣ Алмрот Эдвард Райт аввалин ваксинаи самарабахши зидди махмалоро дар Мактаби тиббии артиш дар Нетли таҳия намуд. Он соли 1896 муаррифӣ шуда, аз ҷониби бритониёиҳо дар ҷараёни [[Ҷанги дуюми бурҳо]] дар Африқои Ҷанубӣ бо муваффақият истифода шуд. Дар он замон махмало нисбат ба амалиётҳои ҷангӣ бештар сарбозонро ба ҳалокат мерасонд. Райт ваксинаи худро дар соли 1902 такмил дод. Усули ӯ аз парвариши бактерияҳо дар ҳарорати бадан ва сипас то °C гарм кардани онҳо иборат буд. Ин амал ангезандаро «инъикос» (куштан) мекард, вале антигенҳои рӯи онро барои ба вуҷуд овардани масуният солим нигоҳ медошт. Барои исботи самаранокии ваксина, Райт намунаҳои хуни беморони ваксинашударо мегирифт ва қобилияти зардоби онҳоро барои «агглютинатсия» (часпидани бактерияҳо) месанҷид. Бо истифода аз таҷрибаи ҷангҳои гузашта, Райт Артиши Бритониёро бовар кунонд, ки барои сарбозони Ҷанги Якуми Ҷаҳонӣ 10 миллион воя ваксина истеҳсол кунанд. Ин иқдом боиси наҷоти ҳаёти тақрибан ним миллион сарбоз гашт. Бритониё ягона кишваре буд, ки сарбозонаш дар оғози ҷанг пурра эм карда шуда буданд ва бори аввал дар таърих талафоти ҷангӣ аз талафоти беморӣ зиёдтар шуд. Дар соли 1911 ваксинацияи зидди махмало дар артиши ИМА низ ҳатмӣ гардид. Соли 1934 Артур Феликс ва Маргарет Питт антигени капсулавии **Vi**-ро кашф карданд, ки имкон дод ваксинаи бехатартари Vi-антиген (ки имрӯз васеъ истифода мешавад) таҳия гардад. === Антибиотикҳо ва муқовимат === Дар солҳои 1940-ум Хлорамфеникол кашф карда шуд. Соли 1948 пизишкони амрикоӣ самаранокии онро дар табобати беморони махмало дар Малайзия санҷиданд. Маълум шуд, ки антибиотик беморони шадидро шифо мебахшад, вале ба интиқолдиҳандагони беаломат таъсир намекунад. Аз солҳои 1950-ум муқовимати (резистентнокии) бактерияҳо ба хлорамфеникол дар Осиёи Ҷанубу Шарқӣ паҳн шуд ва имрӯз ин дору танҳо ҳамчун чораи охирин истифода мешавад. == Истилоҳшиносӣ == Беморӣ дар таърих бо номҳои гуногун маълум буд: * Таби меъда * Таби энтерикӣ * Тифи шикам (Abdominal typhus) * Таби суст (Slow fever) * Таби асабӣ == Ҷомеа ва фарҳанг == === Шахсиятҳои маъруф === Бисёре аз афроди таърихӣ қурбонии ин беморӣ шудаанд ё аз он наҷот ёфтаанд: * '''Август— императори Рум''', эҳтимолан бо истифода аз ҳаммомҳои ях ва фишорҳои хунук наҷот ёфтааст. * '''Алберт — шавҳари Малика Виктория''', соли 1861 аз махмало вафот кард. * '''Николайи II — охирин подшоҳи Русия''', солҳои 1900–1901 аз ин беморӣ шифо ёфта буд. * '''Вилям Ҳенри Ҳаррисон''' — нуҳумин президенти ИМА, ки ҳамагӣ 32 рӯз пас аз оғози вазифааш вафот кард. * '''Уилбур Райт'''— яке аз ихтироъкорони тайёра, соли 1912 дар синни 45-солагӣ аз махмало фавтид. * '''Франц Шуберт''' — оҳангсози машҳур, дар синни 31-солагӣ қурбонии ин беморӣ шуд. * '''Се фарзанди олим [[Луи Пастер]]''' аз махмало вафот кардаанд. * == Ҷусторҳои вобаста == * [[Салмонеллёз]] * [[Исҳол]] * [[Гигиена]] == Адабиёт == * Adler R., Mara E. Typhoid Fever: a history. — McFarland & Company Inc., 2016. — ISBN 978-0-7864-9781-2. * GBD 2017 Typhoid and Paratyphoid Collaborators. The global burden of typhoid and paratyphoid fevers. — The Lancet Infectious Diseases, 2019. [[Гурӯҳ:Махмало]] [[Гурӯҳ:Бемориҳои сироятӣ]] [[Гурӯҳ:Бемориҳои ба воситаи об гузаранда]] k5ydmrpg3lxy1chof084ey29y8cadoe 1463477 1463475 2026-04-07T05:42:08Z Navruzov Abdulmalik 57291 ороиш, илова, дақиқсозӣ, ислоҳ, вироишоти сабкӣ 1463477 wikitext text/x-wiki {{Short description|Бемории сироятӣ, ки аз ҷониби бактерияи Salmonella typhi ба вуҷуд меояд}} {{Distinguish|Тифи доғдор}} {{Беморӣ | Name = Тифи шикам | Image = Salmonella enterica serovar typhimurium 01.jpg | Caption = Акси микропрепарати Salmonella enterica | ICD10 = {{ICD10|A|01|0}} | ICD9 = {{ICD9|002}} | eMedicineSubj = oph | eMedicineTopic = 686 | eMedicine_mult = | MeshID = D014435 }} '''Махмало''' ё '''Тифи шикам''' ({{lang-en|Typhoid fever}}) — як бемории шадиди сироятии антропонозӣ мебошад, ки бо роҳи фекалӣ-оралӣ гузашта, аз ҷониби бактерияи ''[[Salmonella typhi]]'' ба вуҷуд меояд. Ин беморӣ бо табларзаи давомдор, заҳролудшавии умумии бадан (интоксикатсия), пайдоиши доғҳои гулобӣ дар пӯст, васеъшавии ҷигару сипурз ва осеб дидани дастгоҳи лимфавии рӯдаи борик тавсиф меёбад. == Аломатҳо ва нишонаҳо == Махмало одатан дар се марҳила, ки ҳар кадоми онҳо тақрибан як ҳафта давом мекунад, инкишоф меёбад: * Ҳафтаи аввал: Ҳарорати бадан оҳиста баланд шуда, бо дарди сар, сулфа ва заифӣ ҳамроҳӣ мекунад. Бемор иштиҳоро гум мекунад. * Ҳафтаи дуюм:Таб ба ҳадди аксар (39-40,5 °C) мерасад. Бемор хеле беҳол шуда, дар пӯсти шикам ва қафаси сина доғҳои хурди гулобӣ (розеолаҳо) пайдо мешаванд. Шикам дам карда, ҷигару сипурз калон мешаванд. * Ҳафтаи сеюм: Ин марҳилаи хатарноктарин аст. Имкони пайдоиши оризаҳои вазнин, аз қабили хунравии рӯда ё сӯрох шудани девори рӯда (перфоратсия) мавҷуд аст. == Сабабҳо ва гузариши беморӣ == Ангезандаи беморӣ бактерияи ''Salmonella typhi'' мебошад. Ягона манбаи сироят инсони бемор ё интиқолдиҳандаи бактерия мебошад. Бактерияҳо тавассути наҷосат ва пешоб ба муҳити беруна хориҷ мешаванд. '''Роҳҳои сироятёбӣ:''' '''Обӣ:''' Истифодаи оби ифлос ё оббозӣ дар обанборҳои олуда. '''Ғизоӣ''': Истеъмоли маҳсулоти ғизоии олуда (масалан, шир, гӯшт, сабзавот), ки бо дастони ифлос омода шудаанд. '''Маишӣ-тамосӣ''': Тавассути дастҳои ифлос ва ашёҳои рӯзгор. == Эпидемиология == [[акс:Fievre typhoide.png|thumb|right|250px|Паҳншавии ҷаҳонии тифи шикам 🟥 камарбанди тиф 🟧 минтақаҳои эпидемикӣ ⬜ ҳолатҳои спорадикӣ]] === [[Захирагоҳи табиӣ|Резервуар]] ва сарчашмаҳои барангезанда === Одам, бемор ё интиқолдиҳанда (транзиторӣ, шадид ё музмин). [[акс:ForskeligeVeje ad hvilkenBroen kan inficeres medTyfusbaciller.png|thumb|Расми соли 1939, ки роҳҳои ба чоҳ ворид шудани бактерияҳои барангезандаи тифи шикамро тасвир мекунад]] === Давраи гузарандагии манбаъ === Ҷудошавии бештари барангезанда бо наҷосат дар давоми 1—5 ҳафтаи беморӣ бо авҷи он дар ҳафтаи 3-юм, бо пешоб — дар давоми 2—4 ҳафта мушоҳида мешавад. Реконвалесентҳо (шифоёбандаҳо) зуд-зуд барангезандаро ба муҳити беруна дар давоми 14 рӯз (интиқолдиҳии транзиторӣ) ҷудо мекунанд, дар 10 %-и беморон ин раванд то 3 моҳ (интиқолдиҳии шадид) давом мекунад, ва 3—5 % интиқолдиҳандагони музмин мешаванд, ки чӯбчаи тифи шикамро дар давоми солҳои зиёд ҷудо мекунанд. Хусусияти фосилавии ҷудошавии барангезандаи тифи шикам дар интиқолдиҳандагони музмин муайян кардани онро душвор сохта, хатари эпидемиологии онҳоро зиёд мекунад. === Механизми интиқоли барангезанда === Фекалӣ-оралӣ. Роҳи интиқол — асосан обӣ, аммо роҳҳои ғизоӣ (кефир, қаймоқ, шир, йогурт, гӯшти қима ва ғ.) ва рӯзгорӣ низ имконпазиранд. === Ҳассосияти табиии одамон === Баланд аст, ҳарчанд зуҳуроти клиникии беморӣ метавонад аз шаклҳои ноаён то шаклҳои вазнин фарқ кунад. Бемории азсаргузаронидашуда [[масуният]]и устувор боқӣ мегузорад. === Нишонаҳои асосии эпидемиологӣ === Беморӣ паҳншавии [[wikt:убиквитарность|убиквитарӣ]] (ҳамаҷоя) дорад, аммо гирифторӣ дар ҳудудҳое, ки бо обтаъминкунӣ ва канализатсияи номусоид доранд, бартарӣ дорад. Ҳангоми хуруҷҳои обӣ бештар наврасон ва калонсолон, ҳангоми хуруҷҳои ширӣ — кӯдакони хурдсол зарар мебинанд. Мавсимияти тобистону тирамоҳ хос аст. == Клиникӣ == '''[[Давраи инкубатсионӣ]]''' — аз 6 рӯз то 30 рӯз, ба ҳисоби миёна 2 ҳафта<ref>{{Cite web|url=https://wwwnc.cdc.gov/travel/yellowbook/2020/travel-related-infectious-diseases/typhoid-and-paratyphoid-fever|title=Typhoid & Paratyphoid Fever - Chapter 4 - 2020 Yellow Book {{!}} Travelers' Health {{!}} CDC|publisher=wwwnc.cdc.gov|access-date=2019-10-23|archive-date=2017-05-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20170519143500/https://wwwnc.cdc.gov/travel/yellowbook/2016/infectious-diseases-related-to-travel/typhoid-paratyphoid-fever|url-status=live}}</ref>. Барангезанда — [[даҳон]] — [[руда]] — [[плитаҳои Пейер]] ва фолликулаҳои солитарӣ ([[Лимфаденопатия|лимфаденит]] ва [[лимфангит]]) — маҷрои хун — [[бактериемия]] — аввалин зуҳуроти клиникӣ. Микроорганизмҳои дар [[хун]] гардишкунанда қисман нобуд мешаванд — [[эндотоксин]] хориҷ мешавад, ки синдроми заҳролудшавиро ба вуҷуд меорад, ва ҳангоми эндотоксимияи азим — шоки сироятӣ-токсикиро ба вуҷуд меорад. '''Давраи ибтидоӣ''' (вақт аз лаҳзаи пайдоиши табларза то муқаррар шудани навъи доимии он) — 4—7 рӯз давом мекунад ва бо аломатҳои афзояндаи заҳролудшавӣ тавсиф меёбад. Рангопарии пӯст, сустӣ, дарди сар, камшавии иштиҳо, [[брадикардия]]. Рӯйпӯши забон бо қабати сафед, қабзият, [[метеоризм]], дарунравӣ. '''Давраи авҷ''' — 9—10 рӯз. Ҳарорати бадан доимо дар сатҳи баланд меистад. Аломатҳои заҳролудшавӣ якбора зоҳир мешаванд. Беморон карахт буда, нисбат ба атрофиён муносибати манфӣ доранд. Ҳангоми муоина дар заминаи рангопари пӯст метавон унсурҳои ягонаи гулобии сабуки доғҳо — розеолаҳоро пайдо кард, ки аз сатҳи пӯст андаке баромадаанд, ҳангоми пахш кардан нест мешаванд ва дар пӯсти қисмҳои болоии шикам, қисмҳои поёнии қафаси сина, сатҳҳои паҳлӯии бадан, сатҳҳои қатшавандаи дастҳо ҷойгиранд. Пастшавии садои дил, брадикардия, гипотония мушоҳида мешавад. Забон бо қабати қаҳваранг пӯшида шудааст (забони "фулигинозӣ"), бо изи дандонҳо дар канорҳо. Шикам дамидааст, майл ба қабзият мавҷуд аст. Ҷигар ва испурҷ калон мешаванд. Статуси тифозӣ — карахтии шадид, халалдор шудани ҳуш, ҳазён, галлюцинатсияҳо. Зуҳуроти дигари вазнинии беморӣ шоки сироятӣ-токсикӣ мебошад. '''Давраи анҷомёбии''' беморӣ. Ҳарорат ба таври критикӣ ё бо лизиси тезонидашуда паст мешавад, заҳролудшавӣ кам мешавад — иштиҳо пайдо мешавад, хоб мӯътадил мегардад, сустӣ тадриҷан нест мешавад, ҳолати умумӣ беҳтар мегардад. Дар '''давраи [[Шифоёбӣ|реконвалесентӣ]]''' дар 3—10 %-и беморон метавонад '''рецидив''' (авҷгирии дубора)-и беморӣ ба амал ояд. Пешгӯикунандагони рецидив [[Ҳарорати субфебрилӣ|субфебрилитет]], мӯътадил нашудани андозаи ҷигар ва испурҷ, паст будани иштиҳо, давом ёфтани сустӣ ва нотобӣ мебошанд. Рецидив бо ҳамон зуҳуроти клиникӣ, ки бемории асосӣ дошт, ҳамроҳӣ мекунад, аммо давомнокии камтар дорад. Тифи шикам метавонад дар шаклҳои сабук, миёна ва вазнин гузарад. Шаклҳои атипикии беморӣ — абортивӣ ва ноаён (стертые) ҷудо карда мешаванд. Дар айни замон дар манзараи клиникии тифи шикам тағйироти калон ба амал омадаанд. Ин ба истифодаи ҳамаҷояи антибиотикҳо, инчунин ба иммунопрофилактика вобаста аст. Дар натиҷа, шаклҳои ноаён ва абортивии беморӣ бартарӣ пайдо карданд. Табларза метавонад то 5—7 рӯз (баъзан 2—3 рӯз) давом кунад. Оғози шадид (бе давраи продромӣ — дар 60—80 % ҳолатҳо) бештар вомехӯрад. Дар мавриди манзараи хун, дар 50 % ҳолатҳо нормоцитоз боқӣ мемонад, эозинофилҳо дар меъёранд. Реаксияҳои серологӣ ба тифи шикам метавонанд дар давоми тамоми беморӣ манфӣ бошанд. == Ташхис == Ташхиси лабораторӣ пеш аз ҳама аз таҳқиқи бактериологии хун, наҷосат, пешоб ва зарда иборат аст. Усули гемокультураро аз рӯзҳои аввали беморӣ то охири давраи табларза, беҳтараш то оғози табобат истифода бурдан мумкин аст. Барои ин 5—10 мл хун аз раги оринҷи бемор ба 20 % шӯрбои зарда ё муҳити Рапопорт, шӯрбои гӯшту пептонӣ бо 1 % глюкоза ё ҳатто ба оби софи муқаттар кишт карда мешавад. Ҳаҷми муҳит — 50—100 мл. Таносуби мавод ва муҳит бояд 1:10 бошад. Наҷосат, пешоб ва мундариҷаи дуоденалиро аз ҳафтаи 2-юми оғози беморӣ таҳқиқ мекунанд ва ба муҳитҳои Плоскирёв, Левин, Мюллер ва ғайра кишт мекунанд. Натиҷаи пешакии ин таҳқиқот пас аз 2 рӯз, ниҳоӣ — пас аз 4 рӯз дастрас мешавад. Барои муайян кардани чӯбчаи тифи шикам дар наҷосат, пешоб ва мундариҷаи дуоденалӣ РИФ-ро бо зардобҳои ишорашуда ба О- ва Vi-антигенҳо истифода мебаранд. Ҷавоби пешакӣ метавонад дар давоми 1 соат, ниҳоӣ — пас аз 5—20 соат гирифта шавад. Аз усулҳои серологӣ РА (Видал) ва РПГА бо цистеин истифода мешаванд. [[Реаксияи Видал|Реаксияи Видал]]-ро бо Н- ва О-антигенҳо аз рӯзи 7—9-уми беморӣ мегузоранд ва дар ҳафтаи 3—4-ум барои муайян кардани афзоиши [[Титри бактерияҳо|титр]] (аз 1:200 то 1:400-1:800-1:1600) такрор мекунанд. Ин барои истисно кардани натиҷаи мусбати реаксия, ки метавонад аз сабаби иммунизатсияи қаблӣ бар зидди тифи шикам бошад, аҳамият дорад. Ҷавобро пас аз 18-20 соат гирифтан мумкин аст. Ҳангоми гузоштани РПГА ҳисоби натиҷаҳо пас аз инкубатсияи пластинаҳо дар ҳарорати 37° С дар давоми 1,5—2 соат ва такроран — пас аз 24 соати истодан дар ҳарорати хонагӣ гузаронида мешавад. Реаксия дар титри 1:40 ва баландтар мусбат ҳисобида мешавад. == Табобат == Табобати беморони гирифтори бемориҳои тифо-паратифозӣ ё бо гумони тифи шикам ё [[паратифҳо]] бояд дар шароити [[статсионар]] гузаронида шавад. Инчунин интиқолдиҳандагони бактерия, ки бори аввал муайян шудаанд, бояд бистарӣ карда шаванд. Чораҳои табобатӣ аз инҳо иборатанд: реҷаи бистарӣ дар давоми давраи табларза, регидрататсия (даҳонӣ ё варидӣ), парҳези сабук, [[терапияи этиотропӣ]] (антибиотикҳо ба таври даҳонӣ ё бо сӯзандору (масалан, [[левомитсетин]], [[ампитсиллин]]), [[Бактериофагҳо|фагкунӣ]]), воситаҳои терапияи патогенетикӣ ([[пробиотикҳо]], [[пребиотикҳо]], ферментҳо); воситаҳои симптоматикӣ (табшиканҳо, [[спазмолитикҳо]]). Терапияи этиотропӣ дар ҳама гуна шакли вазнинии бемориҳои тифо-паратифозӣ нишон дода мешавад<ref name="KlinRek2015">{{cite web|author=Бехтерева М.К.|author-link=|coauthors=Волжанин В.М.|url=http://niidi.ru/dotAsset/c2ade2fd-06eb-46c9-a1a5-84b5b1a49c76.pdf|title=Клинические рекомендации (Протокол лечения) оказания медицинской помощи детям больным брюшным тифом|subtitle=|lang=ru|format=pdf|website=|publisher=ФГБУ НИИДИ ФМБА России|date=2015|description=|quote=|access-date=2019-12-12|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20191005170656/http://niidi.ru/dotAsset/c2ade2fd-06eb-46c9-a1a5-84b5b1a49c76.pdf|archive-date=2019-10-05}}</ref>. === Бактериофаги тифи шикам=== Фаги тифи шикам дар шакли ҳабҳо ва маҳлулҳои лизатҳои салмонеллаҳо истеҳсол мешавад, барои табобат ва пешгирии тифи шикам васеъ истифода мешавад. Бархурдор аз антибиотикҳо, он боиси пайдоиши штаммҳои устувор намегардад, зиддинишондод надорад ва амалан таъсири ҷонибӣ намедиҳад. Бехатар аст, дар таҷрибаи педиатрӣ васеъ истифода мешавад. Илова бар фаги тифи шикам, барои табобати тифи шикам фагҳои поливалентии салмонеллезӣ ва энтеробактериявӣ низ метавонанд истифода шаванд. Дар ИҶШС онҳо инчунин барои пешгирии тифи шикам дар шахсони бо бемор дар тамос буда, аз ҷумла дар занони ҳомила истифода мешуданд. == Оризаҳо == Агар махмало сари вақт табобат карда нашавад, он метавонад ба марг оварда расонад. Оризаҳои асосӣ иборатанд аз: * Хунравии рӯда. * [[Перфоратсияи (сӯрохшавии) рӯда]], ки боиси перитонит мегардад. * [[Илтиҳоби шуш]] (пневмония). * [[Илтиҳоби майна]] (энцефалит). * == Таърих == === Тавсифҳои аввалин === Эҳтимол дорад, ки «Вабои Афина», ки дар ҷараёни [[Ҷанги Пелопоннес]] рух дода буд, дар асл хуруҷи бемории махмало (тифи шикам) бошад. Дар вақти ҷанг, сокинони [[Афина]] барои наҷот ёфтан аз ҳуҷуми спартагиҳо ба дохили шаҳри бо деворҳо иҳоташуда паноҳ бурданд. Ин ҷамъшавии оммавии одамон дар як фазои маҳдуд боиси аз кор мондани низоми таъминоти об ва инфрасохтори партовҳо гардид. Ин вазъият эҳтимолан ба шароити ғайрибеҳдоштӣ оварда расонд, зеро дастрасӣ ба оби тоза душвор ва хориҷ кардани партовҳо аз деворҳои шаҳр ғайриимкон шуд. Соли 2006, ҳангоми омӯзиши боқимондаҳои як қабристони дастаҷамъӣ дар Афина (тақрибан соли 430 то милод), порчаҳои КДН (ДНК)-и монанд ба бактерияи муосири ''[[Salmonella typhi]]'' кашф карда шуданд. Дар айни замон, осори ангезандаҳои дигар бемориҳо, аз қабили [[Вабо]] (''Yersinia pestis''), [[Тифи доғдор]] (''Rickettsia prowazekii''), [[Сил]] ва [[Нағзак]], пайдо нашуданд. === Муайянсозӣ ва исботи роҳи гузариш === Пизишкони фаронсавӣ Пйер Бретонно ва Пйер Шарл Александр Луи ҳамчун аввалин олимоне эътироф мешаванд, ки махмалоро ҳамчун як бемории мустақил ва ҷудо аз [[Тиф|тифи доғдор]] тавсиф кардаанд. Ҳарду пизишк ҷасади афродеро, ки дар Париж аз табларза фавтида буданд, ташреҳ (автопсия) карда, нишон доданд, ки бисёре аз онҳо дар [[Пляшкаҳои Пейер]] (гиреҳҳои лимфавии рӯда) захмҳо доштанд, ки бо аломатҳои хоси беморӣ пеш аз марг мувофиқат мекарданд. Пизишкони бритониёӣ дар аввал ба ин фарқият шубҳа доштанд, зеро дар Бритониё ҳарду намуди тиф паҳн шуда буд, вале дар Фаронса танҳо махмало мавҷуд буд. Пйер Шарл Александр Луи бо истифода аз таҳлилҳои оморӣ исбот кард, ки махмало сирояткунанда аст ва шахсоне, ки як бор ин бемориро аз сар гузаронидаанд, минбаъд ҳифз мешаванд (масуният пайдо мекунанд). Баъдтар, [[Вилям Ҷеннер]] бо омӯзиши 66 ҷасади фавтидагон собит кард, ки аломатҳои дарди сар, исҳол, доғҳои пӯст ва дарди шикам танҳо дар он бемороне дида мешаванд, ки дар рӯдаҳояшон захмҳои хос мавҷуданд. Ин мушоҳидаҳо алоқамандии бемориро бо дастгоҳи ҳозима тасдиқ намуда, аввалин ишора ба роҳи гузариши он гардиданд. Дар соли 1847, Вилям Бадд ҳангоми эпидемияи махмало дар Клифтон муайян кард, ки ҳамаи 13 нафаре, ки бемор шудаанд, аз як чоҳ об мехӯрданд. Ин мушоҳида ду сол пеш аз он ки [[Ҷон Сноу]] назарияи худро дар бораи интиқоли [[Vabо|вабо]] тавассути оби олуда нашр кунад, сурат гирифт. Бадд баъдтар таъминоти оби тозаро дар Бристол ба роҳ монда, ҳуҷҷатҳои зиёдеро дар бораи тавассути об паҳн шудани махмало ҷамъоварӣ намуд. === Ангезанда === Олими лаҳистонӣ Тадеуш Брович соли 1874 дар узвҳо ва наҷосати қурбониёни махмало як батсилаи (бактерияи) кӯтоҳро тавсиф кард. Ӯ тавонист ин бактерияро ҷудо кунад ва парвариш диҳад, аммо нақши онро дар пайдоиши беморӣ пурра исбот накард. Дар моҳи апрели соли 1880, Эдвин Клебс бактерияҳои ришташаклро дар пляшкаҳои Пейери қурбониёни махмало тавсиф намуд. Ниҳоят, дар ҳамон сол, [[Карл Йозеф Эберт]] батсилаеро тавсиф кард, ки сабабгори асосии махмало меҳисобид. Эберт ин бактерияро аз ҷасади 18 нафар аз 40 қурбонии махмало ҷудо кард ва онро дар ҷасади афроде, ки аз бемориҳои дигар фавтида буданд, пайдо накард. Соли 1884 Георг Гаффки бозёфтҳои Эбертро тасдиқ карда, тавонист бактерияро дар муҳити сунъӣ (заминаи ғизоӣ) парвариш диҳад. Ин организмро муддати дароз «батсилаи Эберт» ё «Eberthella Typhi» меномиданд, вале имрӯз номи илмии он ''[[Salmonella enterica]]'' serovar Typhi мебошад. === Хлорноккунии об === Дар нимаи аввали асри XX дар аксари кишварҳои пешрафта сатҳи гирифторӣ ба махмало ба шарофати ваксинация ва беҳтар шудани санитарияи ҷамъиятӣ коҳиш ёфт. * '''1893: Кӯшишҳои аввалини хлорноккунии об дар Гамбурги Олмон.''' * '''1897: Мейдстони Англия аввалин шаҳре шуд, ки тамоми захираи оби он хлорнок карда шуд.''' * '''1905: Пас аз хуруҷи беморӣ дар шаҳри Линколни Англия, хлорноккунии доимии об ҷорӣ гардид.''' * '''1908: Дар ИМА бори аввал дар шаҳри Ҷерси-Сити низоми доимии безараргардонии оби ошомиданӣ сохта шуд.''' Барои гурӯҳҳои ҳарбии дар ҳоли ҳаракат дар соли 1915 «халтаи Листер» (Lyster bag) ихтироъ карда шуд. Ин халтаи махсус бо крани обӣ буд, ки онро ба дарахт ё сутун овезон мекарданд ва ба дарунаш ҳабҳои хлор мепартофтанд, то об безарар гардад. Ин ихтироъ барои зинда мондани сарбозони амрикоӣ, масалан дар ҷанги Ветнам, аҳамияти ҳаётӣ дошт. === Гузариши мустақим ва интиқолдиҳандагон === [[File:Mary Mallon in hospital.jpg|thumb|upright=1.3|[[Мэри Маллон]] ("Мэрии Махмало") дар кати беморхона (пешплан): Ӯ соли 1907 ҳамчун интиқолдиҳандаи махмало маҷбуран ба муддати 3 сол ва дубора аз соли 1915 то дами маргаш дар соли 1938 ба карантин гирифта шуда буд.|right]] Дар таърих ҳолатҳои зиёди аз ҷониби ширфурӯшон паҳн шудани махмало ба қайд гирифта шудаанд. Гарчанде ки худи шир ангезандаи махмало нест, ширфурӯшон барои зиёд кардани ҳаҷми шир ба он оби олуда ҳамроҳ мекарданд ё шишаҳои ширро бо оби ифлос мешустанд. Яке аз ҳолатҳои машҳур соли 1899 дар Бостон рух дод, ки дар он 24 ҳолати беморӣ ба як ширфурӯш вобаста буд. Машҳуртарин интиқолдиҳандаи махмало дар таърих [[Мэри Маллон]] мебошад, ки бо номи «Мэрии Махмало» (Typhoid Mary) шинохта шудааст. То замони ӯ мафҳуми «интиқолдиҳандаи беаломат» (асимптоматикӣ) танҳо як фарзия буд. Мэри Маллон аввалин намунаи исботшудаи инсон гардид, ки худаш бемор набуд, вале бактерияро ба дигарон мегузаронд. Ӯ ҳамчун ошпази шахсӣ дар оилаҳои сарватманди Ню-Йорк кор мекард. Соли 1906 муҳандис [[Ҷорҷ Сопер]] пас аз таҳқиқи хуруҷи беморӣ дар як оилаи сарватманд муайян кард, ки манбаи сироят ошпази онҳо — Мэри мебошад. Сопер ӯро таъқиб карда, намунаҳои лозимиро барои ташхис гирифт. Гумон меравад, ки Мэри Маллон боиси бемор шудани 51 нафар ва марги 3 нафар гардидааст. Соли 1924 дар шаҳри Портленди иёлати Орегон хуруҷи дигаре рух дод, ки боиси бемории 26 нафар ва марги 5 нафар шуд. Сабабгори он як корманди фермаи шир буд, ки миқдори зиёди бактерияҳои махмалоро тавассути пешоб хориҷ мекард. Ин интиқолдиҳанда 72 сол дошт ва комилан солим ба назар мерасид. Ба ӯ амр дода шуд, ки дигар ҳеҷ гоҳ ба коркарди маҳсулоти ғизоӣ машғул нашавад. Дар ибтидои асри XX тибби муосир ба хулосае омад, ки интиқолдиҳандагони беаломат «хатар» (menace) мебошанд. Муайян карда шуд, ки 2–5%-и беморони махмало ба интиқолдиҳандагони музмин табдил меёбанд. Имрӯзҳо интиқолдиҳандагони махмало дар тамоми ҷаҳон мавҷуданд, аммо сатҳи баланди он дар кишварҳои Осиёи Ҷанубӣ ва Африқои зери Саҳро дида мешавад. Дар кишварҳои пешрафта, ба монанди ИМА, интиқолдиҳандагони музмин зери назорати қатъии мақомоти тандурустӣ мебошанд. Онҳо бояд соле ду бор аз ташхис гузаранд ва «Созишномаи интиқолдиҳанда»-ро имзо кунанд, ки тибқи он ба онҳо кор дар соҳаи ғизо ва хизматрасонӣ манъ аст. Олимон то ҳол меомӯзанд, ки чӣ тавр бактерияи ''Salmonella'' дар бадани инсон муддати тӯлонӣ бидуни аломат боқӣ мемонад. Таҳқиқотҳо дар мушҳо нишон доданд, ки бактерияҳо метавонанд дар [[Талхадон|талхадон]] дар рӯи сангҳои талха [[Биоплёнка|биоплёнкаҳо]] ҳосил кунанд ё дар гиреҳҳои лимфавии рӯдаҳо пинҳон шаванд. === Таҳияи ваксина === [[File:Almroth Wright c1900.jpg|thumb|upright=1.3|[[Алмрот Эдвард Райт]] аввалин ваксинаи самарабахши махмалоро таҳия кардааст.]] Бактериологи бритониёӣ Алмрот Эдвард Райт аввалин ваксинаи самарабахши зидди махмалоро дар Мактаби тиббии артиш дар Нетли таҳия намуд. Он соли 1896 муаррифӣ шуда, аз ҷониби бритониёиҳо дар ҷараёни [[Ҷанги дуюми бурҳо]] дар Африқои Ҷанубӣ бо муваффақият истифода шуд. Дар он замон махмало нисбат ба амалиётҳои ҷангӣ бештар сарбозонро ба ҳалокат мерасонд. Райт ваксинаи худро дар соли 1902 такмил дод. Усули ӯ аз парвариши бактерияҳо дар ҳарорати бадан ва сипас то °C гарм кардани онҳо иборат буд. Ин амал ангезандаро «инъикос» (куштан) мекард, вале антигенҳои рӯи онро барои ба вуҷуд овардани масуният солим нигоҳ медошт. Барои исботи самаранокии ваксина, Райт намунаҳои хуни беморони ваксинашударо мегирифт ва қобилияти зардоби онҳоро барои «агглютинатсия» (часпидани бактерияҳо) месанҷид. Бо истифода аз таҷрибаи ҷангҳои гузашта, Райт Артиши Бритониёро бовар кунонд, ки барои сарбозони Ҷанги Якуми Ҷаҳонӣ 10 миллион воя ваксина истеҳсол кунанд. Ин иқдом боиси наҷоти ҳаёти тақрибан ним миллион сарбоз гашт. Бритониё ягона кишваре буд, ки сарбозонаш дар оғози ҷанг пурра эм карда шуда буданд ва бори аввал дар таърих талафоти ҷангӣ аз талафоти беморӣ зиёдтар шуд. Дар соли 1911 ваксинацияи зидди махмало дар артиши ИМА низ ҳатмӣ гардид. Соли 1934 Артур Феликс ва Маргарет Питт антигени капсулавии **Vi**-ро кашф карданд, ки имкон дод ваксинаи бехатартари Vi-антиген (ки имрӯз васеъ истифода мешавад) таҳия гардад. === Антибиотикҳо ва муқовимат === Дар солҳои 1940-ум Хлорамфеникол кашф карда шуд. Соли 1948 пизишкони амрикоӣ самаранокии онро дар табобати беморони махмало дар Малайзия санҷиданд. Маълум шуд, ки антибиотик беморони шадидро шифо мебахшад, вале ба интиқолдиҳандагони беаломат таъсир намекунад. Аз солҳои 1950-ум муқовимати (резистентнокии) бактерияҳо ба хлорамфеникол дар Осиёи Ҷанубу Шарқӣ паҳн шуд ва имрӯз ин дору танҳо ҳамчун чораи охирин истифода мешавад. == Истилоҳшиносӣ == Беморӣ дар таърих бо номҳои гуногун маълум буд: * Таби меъда * Таби энтерикӣ * Тифи шикам (Abdominal typhus) * Таби суст (Slow fever) * Таби асабӣ == Ҷомеа ва фарҳанг == === Шахсиятҳои маъруф === Бисёре аз афроди таърихӣ қурбонии ин беморӣ шудаанд ё аз он наҷот ёфтаанд: * '''Август— императори Рум''', эҳтимолан бо истифода аз ҳаммомҳои ях ва фишорҳои хунук наҷот ёфтааст. * '''Алберт — шавҳари Малика Виктория''', соли 1861 аз махмало вафот кард. * '''Николайи II — охирин подшоҳи Русия''', солҳои 1900–1901 аз ин беморӣ шифо ёфта буд. * '''Вилям Ҳенри Ҳаррисон''' — нуҳумин президенти ИМА, ки ҳамагӣ 32 рӯз пас аз оғози вазифааш вафот кард. * '''Уилбур Райт'''— яке аз ихтироъкорони тайёра, соли 1912 дар синни 45-солагӣ аз махмало фавтид. * '''Франц Шуберт''' — оҳангсози машҳур, дар синни 31-солагӣ қурбонии ин беморӣ шуд. * '''Се фарзанди олим [[Луи Пастер]]''' аз махмало вафот кардаанд. * == Ҷусторҳои вобаста == * [[Салмонеллёз]] * [[Исҳол]] * [[Гигиена]] == Адабиёт == * Adler R., Mara E. Typhoid Fever: a history. — McFarland & Company Inc., 2016. — ISBN 978-0-7864-9781-2. * GBD 2017 Typhoid and Paratyphoid Collaborators. The global burden of typhoid and paratyphoid fevers. — The Lancet Infectious Diseases, 2019. [[Гурӯҳ:Махмало]] [[Гурӯҳ:Бемориҳои сироятӣ]] [[Гурӯҳ:Бемориҳои ба воситаи об гузаранда]] c9otp2bzjdfgx43l1lslzfamaxt6me2 1463478 1463477 2026-04-07T05:43:34Z Navruzov Abdulmalik 57291 илова 1463478 wikitext text/x-wiki {{Short description|Бемории сироятӣ, ки аз ҷониби бактерияи Salmonella typhi ба вуҷуд меояд}} {{Distinguish|Тифи доғдор}} {{Беморӣ | Name = Тифи шикам | Image = Salmonella enterica serovar typhimurium 01.jpg | Caption = Акси микропрепарати Salmonella enterica | ICD10 = {{ICD10|A|01|0}} | ICD9 = {{ICD9|002}} | eMedicineSubj = oph | eMedicineTopic = 686 | eMedicine_mult = | MeshID = D014435 }} '''Махмало''' ё '''Тифи шикам''' ({{lang-en|Typhoid fever}}) — як бемории шадиди сироятии антропонозӣ мебошад, ки бо роҳи фекалӣ-оралӣ гузашта, аз ҷониби бактерияи ''[[Salmonella typhi]]'' ба вуҷуд меояд. Ин беморӣ бо табларзаи давомдор, заҳролудшавии умумии бадан (интоксикатсия), пайдоиши доғҳои гулобӣ дар пӯст, васеъшавии ҷигару сипурз ва осеб дидани дастгоҳи лимфавии рӯдаи борик тавсиф меёбад. == Аломатҳо ва нишонаҳо == Махмало одатан дар се марҳила, ки ҳар кадоми онҳо тақрибан як ҳафта давом мекунад, инкишоф меёбад: * Ҳафтаи аввал: Ҳарорати бадан оҳиста баланд шуда, бо дарди сар, сулфа ва заифӣ ҳамроҳӣ мекунад. Бемор иштиҳоро гум мекунад. * Ҳафтаи дуюм:Таб ба ҳадди аксар (39-40,5 °C) мерасад. Бемор хеле беҳол шуда, дар пӯсти шикам ва қафаси сина доғҳои хурди гулобӣ (розеолаҳо) пайдо мешаванд. Шикам дам карда, ҷигару сипурз калон мешаванд. * Ҳафтаи сеюм: Ин марҳилаи хатарноктарин аст. Имкони пайдоиши оризаҳои вазнин, аз қабили хунравии рӯда ё сӯрох шудани девори рӯда (перфоратсия) мавҷуд аст. == Сабабҳо ва гузариши беморӣ == Ангезандаи беморӣ бактерияи ''Salmonella typhi'' мебошад. Ягона манбаи сироят инсони бемор ё интиқолдиҳандаи бактерия мебошад. Бактерияҳо тавассути наҷосат ва пешоб ба муҳити беруна хориҷ мешаванд. '''Роҳҳои сироятёбӣ:''' '''Обӣ:''' Истифодаи оби ифлос ё оббозӣ дар обанборҳои олуда. '''Ғизоӣ''': Истеъмоли маҳсулоти ғизоии олуда (масалан, шир, гӯшт, сабзавот), ки бо дастони ифлос омода шудаанд. '''Маишӣ-тамосӣ''': Тавассути дастҳои ифлос ва ашёҳои рӯзгор. == Эпидемиология == [[акс:Fievre typhoide.png|thumb|right|250px|Паҳншавии ҷаҳонии тифи шикам 🟥 камарбанди тиф 🟧 минтақаҳои эпидемикӣ ⬜ ҳолатҳои спорадикӣ]] === [[Захирагоҳи табиӣ|Резервуар]] ва сарчашмаҳои барангезанда === Одам, бемор ё интиқолдиҳанда (транзиторӣ, шадид ё музмин). [[акс:ForskeligeVeje ad hvilkenBroen kan inficeres medTyfusbaciller.png|thumb|Расми соли 1939, ки роҳҳои ба чоҳ ворид шудани бактерияҳои барангезандаи тифи шикамро тасвир мекунад]] === Давраи гузарандагии манбаъ === Ҷудошавии бештари барангезанда бо наҷосат дар давоми 1—5 ҳафтаи беморӣ бо авҷи он дар ҳафтаи 3-юм, бо пешоб — дар давоми 2—4 ҳафта мушоҳида мешавад. Реконвалесентҳо (шифоёбандаҳо) зуд-зуд барангезандаро ба муҳити беруна дар давоми 14 рӯз (интиқолдиҳии транзиторӣ) ҷудо мекунанд, дар 10 %-и беморон ин раванд то 3 моҳ (интиқолдиҳии шадид) давом мекунад, ва 3—5 % интиқолдиҳандагони музмин мешаванд, ки чӯбчаи тифи шикамро дар давоми солҳои зиёд ҷудо мекунанд. Хусусияти фосилавии ҷудошавии барангезандаи тифи шикам дар интиқолдиҳандагони музмин муайян кардани онро душвор сохта, хатари эпидемиологии онҳоро зиёд мекунад. === Механизми интиқоли барангезанда === Фекалӣ-оралӣ. Роҳи интиқол — асосан обӣ, аммо роҳҳои ғизоӣ (кефир, қаймоқ, шир, йогурт, гӯшти қима ва ғ.) ва рӯзгорӣ низ имконпазиранд. === Ҳассосияти табиии одамон === Баланд аст, ҳарчанд зуҳуроти клиникии беморӣ метавонад аз шаклҳои ноаён то шаклҳои вазнин фарқ кунад. Бемории азсаргузаронидашуда [[масуният]]и устувор боқӣ мегузорад. === Нишонаҳои асосии эпидемиологӣ === Беморӣ паҳншавии [[wikt:убиквитарность|убиквитарӣ]] (ҳамаҷоя) дорад, аммо гирифторӣ дар ҳудудҳое, ки бо обтаъминкунӣ ва канализатсияи номусоид доранд, бартарӣ дорад. Ҳангоми хуруҷҳои обӣ бештар наврасон ва калонсолон, ҳангоми хуруҷҳои ширӣ — кӯдакони хурдсол зарар мебинанд. Мавсимияти тобистону тирамоҳ хос аст. == Клиникӣ == '''[[Давраи инкубатсионӣ]]''' — аз 6 рӯз то 30 рӯз, ба ҳисоби миёна 2 ҳафта<ref>{{Cite web|url=https://wwwnc.cdc.gov/travel/yellowbook/2020/travel-related-infectious-diseases/typhoid-and-paratyphoid-fever|title=Typhoid & Paratyphoid Fever - Chapter 4 - 2020 Yellow Book {{!}} Travelers' Health {{!}} CDC|publisher=wwwnc.cdc.gov|access-date=2019-10-23|archive-date=2017-05-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20170519143500/https://wwwnc.cdc.gov/travel/yellowbook/2016/infectious-diseases-related-to-travel/typhoid-paratyphoid-fever|url-status=live}}</ref>. Барангезанда — [[даҳон]] — [[руда]] — [[плитаҳои Пейер]] ва фолликулаҳои солитарӣ ([[Лимфаденопатия|лимфаденит]] ва [[лимфангит]]) — маҷрои хун — [[бактериемия]] — аввалин зуҳуроти клиникӣ. Микроорганизмҳои дар [[хун]] гардишкунанда қисман нобуд мешаванд — [[эндотоксин]] хориҷ мешавад, ки синдроми заҳролудшавиро ба вуҷуд меорад, ва ҳангоми эндотоксимияи азим — шоки сироятӣ-токсикиро ба вуҷуд меорад. '''Давраи ибтидоӣ''' (вақт аз лаҳзаи пайдоиши табларза то муқаррар шудани навъи доимии он) — 4—7 рӯз давом мекунад ва бо аломатҳои афзояндаи заҳролудшавӣ тавсиф меёбад. Рангопарии пӯст, сустӣ, дарди сар, камшавии иштиҳо, [[брадикардия]]. Рӯйпӯши забон бо қабати сафед, қабзият, [[метеоризм]], дарунравӣ. '''Давраи авҷ''' — 9—10 рӯз. Ҳарорати бадан доимо дар сатҳи баланд меистад. Аломатҳои заҳролудшавӣ якбора зоҳир мешаванд. Беморон карахт буда, нисбат ба атрофиён муносибати манфӣ доранд. Ҳангоми муоина дар заминаи рангопари пӯст метавон унсурҳои ягонаи гулобии сабуки доғҳо — розеолаҳоро пайдо кард, ки аз сатҳи пӯст андаке баромадаанд, ҳангоми пахш кардан нест мешаванд ва дар пӯсти қисмҳои болоии шикам, қисмҳои поёнии қафаси сина, сатҳҳои паҳлӯии бадан, сатҳҳои қатшавандаи дастҳо ҷойгиранд. Пастшавии садои дил, брадикардия, гипотония мушоҳида мешавад. Забон бо қабати қаҳваранг пӯшида шудааст (забони "фулигинозӣ"), бо изи дандонҳо дар канорҳо. Шикам дамидааст, майл ба қабзият мавҷуд аст. Ҷигар ва испурҷ калон мешаванд. Статуси тифозӣ — карахтии шадид, халалдор шудани ҳуш, ҳазён, галлюцинатсияҳо. Зуҳуроти дигари вазнинии беморӣ шоки сироятӣ-токсикӣ мебошад. '''Давраи анҷомёбии''' беморӣ. Ҳарорат ба таври критикӣ ё бо лизиси тезонидашуда паст мешавад, заҳролудшавӣ кам мешавад — иштиҳо пайдо мешавад, хоб мӯътадил мегардад, сустӣ тадриҷан нест мешавад, ҳолати умумӣ беҳтар мегардад. Дар '''давраи [[Шифоёбӣ|реконвалесентӣ]]''' дар 3—10 %-и беморон метавонад '''рецидив''' (авҷгирии дубора)-и беморӣ ба амал ояд. Пешгӯикунандагони рецидив [[Ҳарорати субфебрилӣ|субфебрилитет]], мӯътадил нашудани андозаи ҷигар ва испурҷ, паст будани иштиҳо, давом ёфтани сустӣ ва нотобӣ мебошанд. Рецидив бо ҳамон зуҳуроти клиникӣ, ки бемории асосӣ дошт, ҳамроҳӣ мекунад, аммо давомнокии камтар дорад. Тифи шикам метавонад дар шаклҳои сабук, миёна ва вазнин гузарад. Шаклҳои атипикии беморӣ — абортивӣ ва ноаён (стертые) ҷудо карда мешаванд. Дар айни замон дар манзараи клиникии тифи шикам тағйироти калон ба амал омадаанд. Ин ба истифодаи ҳамаҷояи антибиотикҳо, инчунин ба иммунопрофилактика вобаста аст. Дар натиҷа, шаклҳои ноаён ва абортивии беморӣ бартарӣ пайдо карданд. Табларза метавонад то 5—7 рӯз (баъзан 2—3 рӯз) давом кунад. Оғози шадид (бе давраи продромӣ — дар 60—80 % ҳолатҳо) бештар вомехӯрад. Дар мавриди манзараи хун, дар 50 % ҳолатҳо нормоцитоз боқӣ мемонад, эозинофилҳо дар меъёранд. Реаксияҳои серологӣ ба тифи шикам метавонанд дар давоми тамоми беморӣ манфӣ бошанд. == Ташхис == Ташхиси лабораторӣ пеш аз ҳама аз таҳқиқи бактериологии хун, наҷосат, пешоб ва зарда иборат аст. Усули гемокультураро аз рӯзҳои аввали беморӣ то охири давраи табларза, беҳтараш то оғози табобат истифода бурдан мумкин аст. Барои ин 5—10 мл хун аз раги оринҷи бемор ба 20 % шӯрбои зарда ё муҳити Рапопорт, шӯрбои гӯшту пептонӣ бо 1 % глюкоза ё ҳатто ба оби софи муқаттар кишт карда мешавад. Ҳаҷми муҳит — 50—100 мл. Таносуби мавод ва муҳит бояд 1:10 бошад. Наҷосат, пешоб ва мундариҷаи дуоденалиро аз ҳафтаи 2-юми оғози беморӣ таҳқиқ мекунанд ва ба муҳитҳои Плоскирёв, Левин, Мюллер ва ғайра кишт мекунанд. Натиҷаи пешакии ин таҳқиқот пас аз 2 рӯз, ниҳоӣ — пас аз 4 рӯз дастрас мешавад. Барои муайян кардани чӯбчаи тифи шикам дар наҷосат, пешоб ва мундариҷаи дуоденалӣ РИФ-ро бо зардобҳои ишорашуда ба О- ва Vi-антигенҳо истифода мебаранд. Ҷавоби пешакӣ метавонад дар давоми 1 соат, ниҳоӣ — пас аз 5—20 соат гирифта шавад. Аз усулҳои серологӣ РА (Видал) ва РПГА бо цистеин истифода мешаванд. [[Реаксияи Видал|Реаксияи Видал]]-ро бо Н- ва О-антигенҳо аз рӯзи 7—9-уми беморӣ мегузоранд ва дар ҳафтаи 3—4-ум барои муайян кардани афзоиши [[Титри бактерияҳо|титр]] (аз 1:200 то 1:400-1:800-1:1600) такрор мекунанд. Ин барои истисно кардани натиҷаи мусбати реаксия, ки метавонад аз сабаби иммунизатсияи қаблӣ бар зидди тифи шикам бошад, аҳамият дорад. Ҷавобро пас аз 18-20 соат гирифтан мумкин аст. Ҳангоми гузоштани РПГА ҳисоби натиҷаҳо пас аз инкубатсияи пластинаҳо дар ҳарорати 37° С дар давоми 1,5—2 соат ва такроран — пас аз 24 соати истодан дар ҳарорати хонагӣ гузаронида мешавад. Реаксия дар титри 1:40 ва баландтар мусбат ҳисобида мешавад. == Табобат == Табобати беморони гирифтори бемориҳои тифо-паратифозӣ ё бо гумони тифи шикам ё [[паратифҳо]] бояд дар шароити [[статсионар]] гузаронида шавад. Инчунин интиқолдиҳандагони бактерия, ки бори аввал муайян шудаанд, бояд бистарӣ карда шаванд. Чораҳои табобатӣ аз инҳо иборатанд: реҷаи бистарӣ дар давоми давраи табларза, регидрататсия (даҳонӣ ё варидӣ), парҳези сабук, [[терапияи этиотропӣ]] (антибиотикҳо ба таври даҳонӣ ё бо сӯзандору (масалан, [[левомитсетин]], [[ампитсиллин]]), [[Бактериофагҳо|фагкунӣ]]), воситаҳои терапияи патогенетикӣ ([[пробиотикҳо]], [[пребиотикҳо]], ферментҳо); воситаҳои симптоматикӣ (табшиканҳо, [[спазмолитикҳо]]). Терапияи этиотропӣ дар ҳама гуна шакли вазнинии бемориҳои тифо-паратифозӣ нишон дода мешавад<ref name="KlinRek2015">{{cite web|author=Бехтерева М.К.|author-link=|coauthors=Волжанин В.М.|url=http://niidi.ru/dotAsset/c2ade2fd-06eb-46c9-a1a5-84b5b1a49c76.pdf|title=Клинические рекомендации (Протокол лечения) оказания медицинской помощи детям больным брюшным тифом|subtitle=|lang=ru|format=pdf|website=|publisher=ФГБУ НИИДИ ФМБА России|date=2015|description=|quote=|access-date=2019-12-12|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20191005170656/http://niidi.ru/dotAsset/c2ade2fd-06eb-46c9-a1a5-84b5b1a49c76.pdf|archive-date=2019-10-05}}</ref>. === Бактериофаги тифи шикам=== Фаги тифи шикам дар шакли ҳабҳо ва маҳлулҳои лизатҳои салмонеллаҳо истеҳсол мешавад, барои табобат ва пешгирии тифи шикам васеъ истифода мешавад. Бархурдор аз антибиотикҳо, он боиси пайдоиши штаммҳои устувор намегардад, зиддинишондод надорад ва амалан таъсири ҷонибӣ намедиҳад. Бехатар аст, дар таҷрибаи педиатрӣ васеъ истифода мешавад. Илова бар фаги тифи шикам, барои табобати тифи шикам фагҳои поливалентии салмонеллезӣ ва энтеробактериявӣ низ метавонанд истифода шаванд. Дар ИҶШС онҳо инчунин барои пешгирии тифи шикам дар шахсони бо бемор дар тамос буда, аз ҷумла дар занони ҳомила истифода мешуданд. == Оризаҳо == Агар махмало сари вақт табобат карда нашавад, он метавонад ба марг оварда расонад. Оризаҳои асосӣ иборатанд аз: * Хунравии рӯда. * [[Перфоратсияи (сӯрохшавии) рӯда]], ки боиси перитонит мегардад. * [[Илтиҳоби шуш]] (пневмония). * [[Илтиҳоби майна]] (энцефалит). * == Таърих == === Тавсифҳои аввалин === Эҳтимол дорад, ки «Вабои Афина», ки дар ҷараёни [[Ҷанги Пелопоннес]] рух дода буд, дар асл хуруҷи бемории махмало (тифи шикам) бошад. Дар вақти ҷанг, сокинони [[Афина]] барои наҷот ёфтан аз ҳуҷуми спартагиҳо ба дохили шаҳри бо деворҳо иҳоташуда паноҳ бурданд. Ин ҷамъшавии оммавии одамон дар як фазои маҳдуд боиси аз кор мондани низоми таъминоти об ва инфрасохтори партовҳо гардид. Ин вазъият эҳтимолан ба шароити ғайрибеҳдоштӣ оварда расонд, зеро дастрасӣ ба оби тоза душвор ва хориҷ кардани партовҳо аз деворҳои шаҳр ғайриимкон шуд. Соли 2006, ҳангоми омӯзиши боқимондаҳои як қабристони дастаҷамъӣ дар Афина (тақрибан соли 430 то милод), порчаҳои КДН (ДНК)-и монанд ба бактерияи муосири ''[[Salmonella typhi]]'' кашф карда шуданд. Дар айни замон, осори ангезандаҳои дигар бемориҳо, аз қабили [[Вабо]] (''Yersinia pestis''), [[Тифи доғдор]] (''Rickettsia prowazekii''), [[Сил]] ва [[Нағзак]], пайдо нашуданд. === Муайянсозӣ ва исботи роҳи гузариш === Пизишкони фаронсавӣ Пйер Бретонно ва Пйер Шарл Александр Луи ҳамчун аввалин олимоне эътироф мешаванд, ки махмалоро ҳамчун як бемории мустақил ва ҷудо аз [[Тиф|тифи доғдор]] тавсиф кардаанд. Ҳарду пизишк ҷасади афродеро, ки дар Париж аз табларза фавтида буданд, ташреҳ (автопсия) карда, нишон доданд, ки бисёре аз онҳо дар [[Пляшкаҳои Пейер]] (гиреҳҳои лимфавии рӯда) захмҳо доштанд, ки бо аломатҳои хоси беморӣ пеш аз марг мувофиқат мекарданд. Пизишкони бритониёӣ дар аввал ба ин фарқият шубҳа доштанд, зеро дар Бритониё ҳарду намуди тиф паҳн шуда буд, вале дар Фаронса танҳо махмало мавҷуд буд. Пйер Шарл Александр Луи бо истифода аз таҳлилҳои оморӣ исбот кард, ки махмало сирояткунанда аст ва шахсоне, ки як бор ин бемориро аз сар гузаронидаанд, минбаъд ҳифз мешаванд (масуният пайдо мекунанд). Баъдтар, [[Вилям Ҷеннер]] бо омӯзиши 66 ҷасади фавтидагон собит кард, ки аломатҳои дарди сар, исҳол, доғҳои пӯст ва дарди шикам танҳо дар он бемороне дида мешаванд, ки дар рӯдаҳояшон захмҳои хос мавҷуданд. Ин мушоҳидаҳо алоқамандии бемориро бо дастгоҳи ҳозима тасдиқ намуда, аввалин ишора ба роҳи гузариши он гардиданд. Дар соли 1847, Вилям Бадд ҳангоми эпидемияи махмало дар Клифтон муайян кард, ки ҳамаи 13 нафаре, ки бемор шудаанд, аз як чоҳ об мехӯрданд. Ин мушоҳида ду сол пеш аз он ки [[Ҷон Сноу]] назарияи худро дар бораи интиқоли [[Vabо|вабо]] тавассути оби олуда нашр кунад, сурат гирифт. Бадд баъдтар таъминоти оби тозаро дар Бристол ба роҳ монда, ҳуҷҷатҳои зиёдеро дар бораи тавассути об паҳн шудани махмало ҷамъоварӣ намуд. === Ангезанда === Олими лаҳистонӣ Тадеуш Брович соли 1874 дар узвҳо ва наҷосати қурбониёни махмало як батсилаи (бактерияи) кӯтоҳро тавсиф кард. Ӯ тавонист ин бактерияро ҷудо кунад ва парвариш диҳад, аммо нақши онро дар пайдоиши беморӣ пурра исбот накард. Дар моҳи апрели соли 1880, Эдвин Клебс бактерияҳои ришташаклро дар пляшкаҳои Пейери қурбониёни махмало тавсиф намуд. Ниҳоят, дар ҳамон сол, [[Карл Йозеф Эберт]] батсилаеро тавсиф кард, ки сабабгори асосии махмало меҳисобид. Эберт ин бактерияро аз ҷасади 18 нафар аз 40 қурбонии махмало ҷудо кард ва онро дар ҷасади афроде, ки аз бемориҳои дигар фавтида буданд, пайдо накард. Соли 1884 Георг Гаффки бозёфтҳои Эбертро тасдиқ карда, тавонист бактерияро дар муҳити сунъӣ (заминаи ғизоӣ) парвариш диҳад. Ин организмро муддати дароз «батсилаи Эберт» ё «Eberthella Typhi» меномиданд, вале имрӯз номи илмии он ''[[Salmonella enterica]]'' serovar Typhi мебошад. === Хлорноккунии об === Дар нимаи аввали асри XX дар аксари кишварҳои пешрафта сатҳи гирифторӣ ба махмало ба шарофати ваксинация ва беҳтар шудани санитарияи ҷамъиятӣ коҳиш ёфт. * '''1893: Кӯшишҳои аввалини хлорноккунии об дар Гамбурги Олмон.''' * '''1897: Мейдстони Англия аввалин шаҳре шуд, ки тамоми захираи оби он хлорнок карда шуд.''' * '''1905: Пас аз хуруҷи беморӣ дар шаҳри Линколни Англия, хлорноккунии доимии об ҷорӣ гардид.''' * '''1908: Дар ИМА бори аввал дар шаҳри Ҷерси-Сити низоми доимии безараргардонии оби ошомиданӣ сохта шуд.''' Барои гурӯҳҳои ҳарбии дар ҳоли ҳаракат дар соли 1915 «халтаи Листер» (Lyster bag) ихтироъ карда шуд. Ин халтаи махсус бо крани обӣ буд, ки онро ба дарахт ё сутун овезон мекарданд ва ба дарунаш ҳабҳои хлор мепартофтанд, то об безарар гардад. Ин ихтироъ барои зинда мондани сарбозони амрикоӣ, масалан дар ҷанги Ветнам, аҳамияти ҳаётӣ дошт. === Гузариши мустақим ва интиқолдиҳандагон === [[File:Mary Mallon in hospital.jpg|thumb|upright=1.3|[[Мэри Маллон]] ("Мэрии Махмало") дар кати беморхона (пешплан): Ӯ соли 1907 ҳамчун интиқолдиҳандаи махмало маҷбуран ба муддати 3 сол ва дубора аз соли 1915 то дами маргаш дар соли 1938 ба карантин гирифта шуда буд.|right]] Дар таърих ҳолатҳои зиёди аз ҷониби ширфурӯшон паҳн шудани махмало ба қайд гирифта шудаанд. Гарчанде ки худи шир ангезандаи махмало нест, ширфурӯшон барои зиёд кардани ҳаҷми шир ба он оби олуда ҳамроҳ мекарданд ё шишаҳои ширро бо оби ифлос мешустанд. Яке аз ҳолатҳои машҳур соли 1899 дар Бостон рух дод, ки дар он 24 ҳолати беморӣ ба як ширфурӯш вобаста буд. Машҳуртарин интиқолдиҳандаи махмало дар таърих [[Мэри Маллон]] мебошад, ки бо номи «Мэрии Махмало» (Typhoid Mary) шинохта шудааст. То замони ӯ мафҳуми «интиқолдиҳандаи беаломат» (асимптоматикӣ) танҳо як фарзия буд. Мэри Маллон аввалин намунаи исботшудаи инсон гардид, ки худаш бемор набуд, вале бактерияро ба дигарон мегузаронд. Ӯ ҳамчун ошпази шахсӣ дар оилаҳои сарватманди Ню-Йорк кор мекард. Соли 1906 муҳандис [[Ҷорҷ Сопер]] пас аз таҳқиқи хуруҷи беморӣ дар як оилаи сарватманд муайян кард, ки манбаи сироят ошпази онҳо — Мэри мебошад. Сопер ӯро таъқиб карда, намунаҳои лозимиро барои ташхис гирифт. Гумон меравад, ки Мэри Маллон боиси бемор шудани 51 нафар ва марги 3 нафар гардидааст. Соли 1924 дар шаҳри Портленди иёлати Орегон хуруҷи дигаре рух дод, ки боиси бемории 26 нафар ва марги 5 нафар шуд. Сабабгори он як корманди фермаи шир буд, ки миқдори зиёди бактерияҳои махмалоро тавассути пешоб хориҷ мекард. Ин интиқолдиҳанда 72 сол дошт ва комилан солим ба назар мерасид. Ба ӯ амр дода шуд, ки дигар ҳеҷ гоҳ ба коркарди маҳсулоти ғизоӣ машғул нашавад. Дар ибтидои асри XX тибби муосир ба хулосае омад, ки интиқолдиҳандагони беаломат «хатар» (menace) мебошанд. Муайян карда шуд, ки 2–5%-и беморони махмало ба интиқолдиҳандагони музмин табдил меёбанд. Имрӯзҳо интиқолдиҳандагони махмало дар тамоми ҷаҳон мавҷуданд, аммо сатҳи баланди он дар кишварҳои Осиёи Ҷанубӣ ва Африқои зери Саҳро дида мешавад. Дар кишварҳои пешрафта, ба монанди ИМА, интиқолдиҳандагони музмин зери назорати қатъии мақомоти тандурустӣ мебошанд. Онҳо бояд соле ду бор аз ташхис гузаранд ва «Созишномаи интиқолдиҳанда»-ро имзо кунанд, ки тибқи он ба онҳо кор дар соҳаи ғизо ва хизматрасонӣ манъ аст. Олимон то ҳол меомӯзанд, ки чӣ тавр бактерияи ''Salmonella'' дар бадани инсон муддати тӯлонӣ бидуни аломат боқӣ мемонад. Таҳқиқотҳо дар мушҳо нишон доданд, ки бактерияҳо метавонанд дар [[Талхадон|талхадон]] дар рӯи сангҳои талха [[Биоплёнка|биоплёнкаҳо]] ҳосил кунанд ё дар гиреҳҳои лимфавии рӯдаҳо пинҳон шаванд. === Таҳияи ваксина === [[File:Almroth Wright c1900.jpg|thumb|upright=1.3|[[Алмрот Эдвард Райт]] аввалин ваксинаи самарабахши махмалоро таҳия кардааст.]] Бактериологи бритониёӣ Алмрот Эдвард Райт аввалин ваксинаи самарабахши зидди махмалоро дар Мактаби тиббии артиш дар Нетли таҳия намуд. Он соли 1896 муаррифӣ шуда, аз ҷониби бритониёиҳо дар ҷараёни [[Ҷанги дуюми бурҳо]] дар Африқои Ҷанубӣ бо муваффақият истифода шуд. Дар он замон махмало нисбат ба амалиётҳои ҷангӣ бештар сарбозонро ба ҳалокат мерасонд. Райт ваксинаи худро дар соли 1902 такмил дод. Усули ӯ аз парвариши бактерияҳо дар ҳарорати бадан ва сипас то °C гарм кардани онҳо иборат буд. Ин амал ангезандаро «инъикос» (куштан) мекард, вале антигенҳои рӯи онро барои ба вуҷуд овардани масуният солим нигоҳ медошт. Барои исботи самаранокии ваксина, Райт намунаҳои хуни беморони ваксинашударо мегирифт ва қобилияти зардоби онҳоро барои «агглютинатсия» (часпидани бактерияҳо) месанҷид. Бо истифода аз таҷрибаи ҷангҳои гузашта, Райт Артиши Бритониёро бовар кунонд, ки барои сарбозони Ҷанги Якуми Ҷаҳонӣ 10 миллион воя ваксина истеҳсол кунанд. Ин иқдом боиси наҷоти ҳаёти тақрибан ним миллион сарбоз гашт. Бритониё ягона кишваре буд, ки сарбозонаш дар оғози ҷанг пурра эм карда шуда буданд ва бори аввал дар таърих талафоти ҷангӣ аз талафоти беморӣ зиёдтар шуд. Дар соли 1911 ваксинацияи зидди махмало дар артиши ИМА низ ҳатмӣ гардид. Соли 1934 Артур Феликс ва Маргарет Питт антигени капсулавии **Vi**-ро кашф карданд, ки имкон дод ваксинаи бехатартари Vi-антиген (ки имрӯз васеъ истифода мешавад) таҳия гардад. === Антибиотикҳо ва муқовимат === Дар солҳои 1940-ум Хлорамфеникол кашф карда шуд. Соли 1948 пизишкони амрикоӣ самаранокии онро дар табобати беморони махмало дар Малайзия санҷиданд. Маълум шуд, ки антибиотик беморони шадидро шифо мебахшад, вале ба интиқолдиҳандагони беаломат таъсир намекунад. Аз солҳои 1950-ум муқовимати (резистентнокии) бактерияҳо ба хлорамфеникол дар Осиёи Ҷанубу Шарқӣ паҳн шуд ва имрӯз ин дору танҳо ҳамчун чораи охирин истифода мешавад. == Истилоҳшиносӣ == Беморӣ дар таърих бо номҳои гуногун маълум буд: * Таби меъда * Таби энтерикӣ * Тифи шикам (Abdominal typhus) * Таби суст (Slow fever) * Таби асабӣ == Ҷомеа ва фарҳанг == === Шахсиятҳои маъруф === Бисёре аз афроди таърихӣ қурбонии ин беморӣ шудаанд ё аз он наҷот ёфтаанд: * '''Август— императори Рум''', эҳтимолан бо истифода аз ҳаммомҳои ях ва фишорҳои хунук наҷот ёфтааст. * '''Алберт — шавҳари Малика Виктория''', соли 1861 аз махмало вафот кард. * '''Николайи II — охирин подшоҳи Русия''', солҳои 1900–1901 аз ин беморӣ шифо ёфта буд. * '''Вилям Ҳенри Ҳаррисон''' — нуҳумин президенти ИМА, ки ҳамагӣ 32 рӯз пас аз оғози вазифааш вафот кард. * '''Уилбур Райт'''— яке аз ихтироъкорони тайёра, соли 1912 дар синни 45-солагӣ аз махмало фавтид. * '''Франц Шуберт''' — оҳангсози машҳур, дар синни 31-солагӣ қурбонии ин беморӣ шуд. * '''Се фарзанди олим [[Луи Пастер]]''' аз махмало вафот кардаанд. * == Ҷусторҳои вобаста == * [[Салмонеллёз]] * [[Исҳол]] * [[Гигиена]] == Адабиёт == * Adler R., Mara E. Typhoid Fever: a history. — McFarland & Company Inc., 2016. — ISBN 978-0-7864-9781-2. * GBD 2017 Typhoid and Paratyphoid Collaborators. The global burden of typhoid and paratyphoid fevers. — The Lancet Infectious Diseases, 2019. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Махмало]] [[Гурӯҳ:Бемориҳои сироятӣ]] [[Гурӯҳ:Бемориҳои ба воситаи об гузаранда]] 1kw4sagch9lm3ez2p5jcfi976bmrqt3 1463479 1463478 2026-04-07T05:44:46Z Navruzov Abdulmalik 57291 илова, дақиқсозӣ 1463479 wikitext text/x-wiki {{Short description|Бемории сироятӣ, ки аз ҷониби бактерияи Salmonella typhi ба вуҷуд меояд}} {{Distinguish|Тифи доғдор}} {{Беморӣ | Name = Тифи шикам | Image = Salmonella enterica serovar typhimurium 01.jpg | Caption = Акси микропрепарати Salmonella enterica | ICD10 = {{ICD10|A|01|0}} | ICD9 = {{ICD9|002}} | eMedicineSubj = oph | eMedicineTopic = 686 | eMedicine_mult = | MeshID = D014435 }} '''Махмало''' ё '''Тифи шикам''' ({{lang-en|Typhoid fever}}) — як бемории шадиди сироятии антропонозӣ мебошад, ки бо роҳи фекалӣ-оралӣ гузашта, аз ҷониби бактерияи ''[[Salmonella typhi]]'' ба вуҷуд меояд. Ин беморӣ бо табларзаи давомдор, заҳролудшавии умумии бадан (интоксикатсия), пайдоиши доғҳои гулобӣ дар пӯст, васеъшавии ҷигару сипурз ва осеб дидани дастгоҳи лимфавии рӯдаи борик тавсиф меёбад. == Аломатҳо ва нишонаҳо == Махмало одатан дар се марҳила, ки ҳар кадоми онҳо тақрибан як ҳафта давом мекунад, инкишоф меёбад: * Ҳафтаи аввал: Ҳарорати бадан оҳиста баланд шуда, бо дарди сар, сулфа ва заифӣ ҳамроҳӣ мекунад. Бемор иштиҳоро гум мекунад. * Ҳафтаи дуюм:Таб ба ҳадди аксар (39-40,5 °C) мерасад. Бемор хеле беҳол шуда, дар пӯсти шикам ва қафаси сина доғҳои хурди гулобӣ (розеолаҳо) пайдо мешаванд. Шикам дам карда, ҷигару сипурз калон мешаванд. * Ҳафтаи сеюм: Ин марҳилаи хатарноктарин аст. Имкони пайдоиши оризаҳои вазнин, аз қабили хунравии рӯда ё сӯрох шудани девори рӯда (перфоратсия) мавҷуд аст. == Сабабҳо ва гузариши беморӣ == Ангезандаи беморӣ бактерияи ''Salmonella typhi'' мебошад. Ягона манбаи сироят инсони бемор ё интиқолдиҳандаи бактерия мебошад. Бактерияҳо тавассути наҷосат ва пешоб ба муҳити беруна хориҷ мешаванд. '''Роҳҳои сироятёбӣ:''' '''Обӣ:''' Истифодаи оби ифлос ё оббозӣ дар обанборҳои олуда. '''Ғизоӣ''': Истеъмоли маҳсулоти ғизоии олуда (масалан, шир, гӯшт, сабзавот), ки бо дастони ифлос омода шудаанд. '''Маишӣ-тамосӣ''': Тавассути дастҳои ифлос ва ашёҳои рӯзгор. == Эпидемиология == [[акс:Fievre typhoide.png|thumb|right|250px|Паҳншавии ҷаҳонии тифи шикам 🟥 камарбанди тиф 🟧 минтақаҳои эпидемикӣ ⬜ ҳолатҳои спорадикӣ]] === [[Захирагоҳи табиӣ|Резервуар]] ва сарчашмаҳои барангезанда === Одам, бемор ё интиқолдиҳанда (транзиторӣ, шадид ё музмин). [[акс:ForskeligeVeje ad hvilkenBroen kan inficeres medTyfusbaciller.png|thumb|Расми соли 1939, ки роҳҳои ба чоҳ ворид шудани бактерияҳои барангезандаи тифи шикамро тасвир мекунад]] === Давраи гузарандагии манбаъ === Ҷудошавии бештари барангезанда бо наҷосат дар давоми 1—5 ҳафтаи беморӣ бо авҷи он дар ҳафтаи 3-юм, бо пешоб — дар давоми 2—4 ҳафта мушоҳида мешавад. Реконвалесентҳо (шифоёбандаҳо) зуд-зуд барангезандаро ба муҳити беруна дар давоми 14 рӯз (интиқолдиҳии транзиторӣ) ҷудо мекунанд, дар 10 %-и беморон ин раванд то 3 моҳ (интиқолдиҳии шадид) давом мекунад, ва 3—5 % интиқолдиҳандагони музмин мешаванд, ки чӯбчаи тифи шикамро дар давоми солҳои зиёд ҷудо мекунанд. Хусусияти фосилавии ҷудошавии барангезандаи тифи шикам дар интиқолдиҳандагони музмин муайян кардани онро душвор сохта, хатари эпидемиологии онҳоро зиёд мекунад. === Механизми интиқоли барангезанда === Фекалӣ-оралӣ. Роҳи интиқол — асосан обӣ, аммо роҳҳои ғизоӣ (кефир, қаймоқ, шир, йогурт, гӯшти қима ва ғ.) ва рӯзгорӣ низ имконпазиранд. === Ҳассосияти табиии одамон === Баланд аст, ҳарчанд зуҳуроти клиникии беморӣ метавонад аз шаклҳои ноаён то шаклҳои вазнин фарқ кунад. Бемории азсаргузаронидашуда [[масуният]]и устувор боқӣ мегузорад. === Нишонаҳои асосии эпидемиологӣ === Беморӣ паҳншавии [[wikt:убиквитарность|убиквитарӣ]] (ҳамаҷоя) дорад, аммо гирифторӣ дар ҳудудҳое, ки бо обтаъминкунӣ ва канализатсияи номусоид доранд, бартарӣ дорад. Ҳангоми хуруҷҳои обӣ бештар наврасон ва калонсолон, ҳангоми хуруҷҳои ширӣ — кӯдакони хурдсол зарар мебинанд. Мавсимияти тобистону тирамоҳ хос аст. == Клиникӣ == '''[[Давраи инкубатсионӣ]]''' — аз 6 рӯз то 30 рӯз, ба ҳисоби миёна 2 ҳафта<ref>{{Cite web|url=https://wwwnc.cdc.gov/travel/yellowbook/2020/travel-related-infectious-diseases/typhoid-and-paratyphoid-fever|title=Typhoid & Paratyphoid Fever - Chapter 4 - 2020 Yellow Book {{!}} Travelers' Health {{!}} CDC|publisher=wwwnc.cdc.gov|access-date=2019-10-23|archive-date=2017-05-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20170519143500/https://wwwnc.cdc.gov/travel/yellowbook/2016/infectious-diseases-related-to-travel/typhoid-paratyphoid-fever|url-status=live}}</ref>. Барангезанда — [[даҳон]] — [[руда]] — [[плитаҳои Пейер]] ва фолликулаҳои солитарӣ ([[Лимфаденопатия|лимфаденит]] ва [[лимфангит]]) — маҷрои хун — [[бактериемия]] — аввалин зуҳуроти клиникӣ. Микроорганизмҳои дар [[хун]] гардишкунанда қисман нобуд мешаванд — [[эндотоксин]] хориҷ мешавад, ки синдроми заҳролудшавиро ба вуҷуд меорад, ва ҳангоми эндотоксимияи азим — шоки сироятӣ-токсикиро ба вуҷуд меорад. '''Давраи ибтидоӣ''' (вақт аз лаҳзаи пайдоиши табларза то муқаррар шудани навъи доимии он) — 4—7 рӯз давом мекунад ва бо аломатҳои афзояндаи заҳролудшавӣ тавсиф меёбад. Рангопарии пӯст, сустӣ, дарди сар, камшавии иштиҳо, [[брадикардия]]. Рӯйпӯши забон бо қабати сафед, қабзият, [[метеоризм]], дарунравӣ. '''Давраи авҷ''' — 9—10 рӯз. Ҳарорати бадан доимо дар сатҳи баланд меистад. Аломатҳои заҳролудшавӣ якбора зоҳир мешаванд. Беморон карахт буда, нисбат ба атрофиён муносибати манфӣ доранд. Ҳангоми муоина дар заминаи рангопари пӯст метавон унсурҳои ягонаи гулобии сабуки доғҳо — розеолаҳоро пайдо кард, ки аз сатҳи пӯст андаке баромадаанд, ҳангоми пахш кардан нест мешаванд ва дар пӯсти қисмҳои болоии шикам, қисмҳои поёнии қафаси сина, сатҳҳои паҳлӯии бадан, сатҳҳои қатшавандаи дастҳо ҷойгиранд. Пастшавии садои дил, брадикардия, гипотония мушоҳида мешавад. Забон бо қабати қаҳваранг пӯшида шудааст (забони "фулигинозӣ"), бо изи дандонҳо дар канорҳо. Шикам дамидааст, майл ба қабзият мавҷуд аст. Ҷигар ва испурҷ калон мешаванд. Статуси тифозӣ — карахтии шадид, халалдор шудани ҳуш, ҳазён, галлюцинатсияҳо. Зуҳуроти дигари вазнинии беморӣ шоки сироятӣ-токсикӣ мебошад. '''Давраи анҷомёбии''' беморӣ. Ҳарорат ба таври критикӣ ё бо лизиси тезонидашуда паст мешавад, заҳролудшавӣ кам мешавад — иштиҳо пайдо мешавад, хоб мӯътадил мегардад, сустӣ тадриҷан нест мешавад, ҳолати умумӣ беҳтар мегардад. Дар '''давраи [[Шифоёбӣ|реконвалесентӣ]]''' дар 3—10 %-и беморон метавонад '''рецидив''' (авҷгирии дубора)-и беморӣ ба амал ояд. Пешгӯикунандагони рецидив [[Ҳарорати субфебрилӣ|субфебрилитет]], мӯътадил нашудани андозаи ҷигар ва испурҷ, паст будани иштиҳо, давом ёфтани сустӣ ва нотобӣ мебошанд. Рецидив бо ҳамон зуҳуроти клиникӣ, ки бемории асосӣ дошт, ҳамроҳӣ мекунад, аммо давомнокии камтар дорад. Тифи шикам метавонад дар шаклҳои сабук, миёна ва вазнин гузарад. Шаклҳои атипикии беморӣ — абортивӣ ва ноаён (стертые) ҷудо карда мешаванд. Дар айни замон дар манзараи клиникии тифи шикам тағйироти калон ба амал омадаанд. Ин ба истифодаи ҳамаҷояи антибиотикҳо, инчунин ба иммунопрофилактика вобаста аст. Дар натиҷа, шаклҳои ноаён ва абортивии беморӣ бартарӣ пайдо карданд. Табларза метавонад то 5—7 рӯз (баъзан 2—3 рӯз) давом кунад. Оғози шадид (бе давраи продромӣ — дар 60—80 % ҳолатҳо) бештар вомехӯрад. Дар мавриди манзараи хун, дар 50 % ҳолатҳо нормоцитоз боқӣ мемонад, эозинофилҳо дар меъёранд. Реаксияҳои серологӣ ба тифи шикам метавонанд дар давоми тамоми беморӣ манфӣ бошанд. == Ташхис == Ташхиси лабораторӣ пеш аз ҳама аз таҳқиқи бактериологии хун, наҷосат, пешоб ва зарда иборат аст. Усули гемокультураро аз рӯзҳои аввали беморӣ то охири давраи табларза, беҳтараш то оғози табобат истифода бурдан мумкин аст. Барои ин 5—10 мл хун аз раги оринҷи бемор ба 20 % шӯрбои зарда ё муҳити Рапопорт, шӯрбои гӯшту пептонӣ бо 1 % глюкоза ё ҳатто ба оби софи муқаттар кишт карда мешавад. Ҳаҷми муҳит — 50—100 мл. Таносуби мавод ва муҳит бояд 1:10 бошад. Наҷосат, пешоб ва мундариҷаи дуоденалиро аз ҳафтаи 2-юми оғози беморӣ таҳқиқ мекунанд ва ба муҳитҳои Плоскирёв, Левин, Мюллер ва ғайра кишт мекунанд. Натиҷаи пешакии ин таҳқиқот пас аз 2 рӯз, ниҳоӣ — пас аз 4 рӯз дастрас мешавад. Барои муайян кардани чӯбчаи тифи шикам дар наҷосат, пешоб ва мундариҷаи дуоденалӣ РИФ-ро бо зардобҳои ишорашуда ба О- ва Vi-антигенҳо истифода мебаранд. Ҷавоби пешакӣ метавонад дар давоми 1 соат, ниҳоӣ — пас аз 5—20 соат гирифта шавад. Аз усулҳои серологӣ РА (Видал) ва РПГА бо цистеин истифода мешаванд. [[Реаксияи Видал|Реаксияи Видал]]-ро бо Н- ва О-антигенҳо аз рӯзи 7—9-уми беморӣ мегузоранд ва дар ҳафтаи 3—4-ум барои муайян кардани афзоиши [[Титри бактерияҳо|титр]] (аз 1:200 то 1:400-1:800-1:1600) такрор мекунанд. Ин барои истисно кардани натиҷаи мусбати реаксия, ки метавонад аз сабаби иммунизатсияи қаблӣ бар зидди тифи шикам бошад, аҳамият дорад. Ҷавобро пас аз 18-20 соат гирифтан мумкин аст. Ҳангоми гузоштани РПГА ҳисоби натиҷаҳо пас аз инкубатсияи пластинаҳо дар ҳарорати 37° С дар давоми 1,5—2 соат ва такроран — пас аз 24 соати истодан дар ҳарорати хонагӣ гузаронида мешавад. Реаксия дар титри 1:40 ва баландтар мусбат ҳисобида мешавад. == Табобат == Табобати беморони гирифтори бемориҳои тифо-паратифозӣ ё бо гумони тифи шикам ё [[паратифҳо]] бояд дар шароити [[статсионар]] гузаронида шавад. Инчунин интиқолдиҳандагони бактерия, ки бори аввал муайян шудаанд, бояд бистарӣ карда шаванд. Чораҳои табобатӣ аз инҳо иборатанд: реҷаи бистарӣ дар давоми давраи табларза, регидрататсия (даҳонӣ ё варидӣ), парҳези сабук, [[терапияи этиотропӣ]] (антибиотикҳо ба таври даҳонӣ ё бо сӯзандору (масалан, [[левомитсетин]], [[ампитсиллин]]), [[Бактериофагҳо|фагкунӣ]]), воситаҳои терапияи патогенетикӣ ([[пробиотикҳо]], [[пребиотикҳо]], ферментҳо); воситаҳои симптоматикӣ (табшиканҳо, [[спазмолитикҳо]]). Терапияи этиотропӣ дар ҳама гуна шакли вазнинии бемориҳои тифо-паратифозӣ нишон дода мешавад<ref name="KlinRek2015">{{cite web|author=Бехтерева М.К.|author-link=|coauthors=Волжанин В.М.|url=http://niidi.ru/dotAsset/c2ade2fd-06eb-46c9-a1a5-84b5b1a49c76.pdf|title=Клинические рекомендации (Протокол лечения) оказания медицинской помощи детям больным брюшным тифом|subtitle=|lang=ru|format=pdf|website=|publisher=ФГБУ НИИДИ ФМБА России|date=2015|description=|quote=|access-date=2019-12-12|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20191005170656/http://niidi.ru/dotAsset/c2ade2fd-06eb-46c9-a1a5-84b5b1a49c76.pdf|archive-date=2019-10-05}}</ref>. === Бактериофаги тифи шикам=== Фаги тифи шикам дар шакли ҳабҳо ва маҳлулҳои лизатҳои салмонеллаҳо истеҳсол мешавад, барои табобат ва пешгирии тифи шикам васеъ истифода мешавад. Бархурдор аз антибиотикҳо, он боиси пайдоиши штаммҳои устувор намегардад, зиддинишондод надорад ва амалан таъсири ҷонибӣ намедиҳад. Бехатар аст, дар таҷрибаи педиатрӣ васеъ истифода мешавад. Илова бар фаги тифи шикам, барои табобати тифи шикам фагҳои поливалентии салмонеллезӣ ва энтеробактериявӣ низ метавонанд истифода шаванд. Дар ИҶШС онҳо инчунин барои пешгирии тифи шикам дар шахсони бо бемор дар тамос буда, аз ҷумла дар занони ҳомила истифода мешуданд. == Оризаҳо == Агар махмало сари вақт табобат карда нашавад, он метавонад ба марг оварда расонад. Оризаҳои асосӣ иборатанд аз: * Хунравии рӯда. * [[Перфоратсияи (сӯрохшавии) рӯда]], ки боиси перитонит мегардад. * [[Илтиҳоби шуш]] (пневмония). * [[Илтиҳоби майна]] (энцефалит). * == Таърих == === Тавсифҳои аввалин === Эҳтимол дорад, ки «Вабои Афина», ки дар ҷараёни [[Ҷанги Пелопоннес]] рух дода буд, дар асл хуруҷи бемории махмало (тифи шикам) бошад. Дар вақти ҷанг, сокинони [[Афина]] барои наҷот ёфтан аз ҳуҷуми спартагиҳо ба дохили шаҳри бо деворҳо иҳоташуда паноҳ бурданд. Ин ҷамъшавии оммавии одамон дар як фазои маҳдуд боиси аз кор мондани низоми таъминоти об ва инфрасохтори партовҳо гардид. Ин вазъият эҳтимолан ба шароити ғайрибеҳдоштӣ оварда расонд, зеро дастрасӣ ба оби тоза душвор ва хориҷ кардани партовҳо аз деворҳои шаҳр ғайриимкон шуд. Соли 2006, ҳангоми омӯзиши боқимондаҳои як қабристони дастаҷамъӣ дар Афина (тақрибан соли 430 то милод), порчаҳои КДН (ДНК)-и монанд ба бактерияи муосири ''[[Salmonella typhi]]'' кашф карда шуданд. Дар айни замон, осори ангезандаҳои дигар бемориҳо, аз қабили [[Вабо]] (''Yersinia pestis''), [[Тифи доғдор]] (''Rickettsia prowazekii''), [[Сил]] ва [[Нағзак]], пайдо нашуданд. === Муайянсозӣ ва исботи роҳи гузариш === Пизишкони фаронсавӣ Пйер Бретонно ва Пйер Шарл Александр Луи ҳамчун аввалин олимоне эътироф мешаванд, ки махмалоро ҳамчун як бемории мустақил ва ҷудо аз [[Тиф|тифи доғдор]] тавсиф кардаанд. Ҳарду пизишк ҷасади афродеро, ки дар Париж аз табларза фавтида буданд, ташреҳ (автопсия) карда, нишон доданд, ки бисёре аз онҳо дар [[Пляшкаҳои Пейер]] (гиреҳҳои лимфавии рӯда) захмҳо доштанд, ки бо аломатҳои хоси беморӣ пеш аз марг мувофиқат мекарданд. Пизишкони бритониёӣ дар аввал ба ин фарқият шубҳа доштанд, зеро дар Бритониё ҳарду намуди тиф паҳн шуда буд, вале дар Фаронса танҳо махмало мавҷуд буд. Пйер Шарл Александр Луи бо истифода аз таҳлилҳои оморӣ исбот кард, ки махмало сирояткунанда аст ва шахсоне, ки як бор ин бемориро аз сар гузаронидаанд, минбаъд ҳифз мешаванд (масуният пайдо мекунанд). Баъдтар, [[Вилям Ҷеннер]] бо омӯзиши 66 ҷасади фавтидагон собит кард, ки аломатҳои дарди сар, исҳол, доғҳои пӯст ва дарди шикам танҳо дар он бемороне дида мешаванд, ки дар рӯдаҳояшон захмҳои хос мавҷуданд. Ин мушоҳидаҳо алоқамандии бемориро бо дастгоҳи ҳозима тасдиқ намуда, аввалин ишора ба роҳи гузариши он гардиданд. Дар соли 1847, Вилям Бадд ҳангоми эпидемияи махмало дар Клифтон муайян кард, ки ҳамаи 13 нафаре, ки бемор шудаанд, аз як чоҳ об мехӯрданд. Ин мушоҳида ду сол пеш аз он ки [[Ҷон Сноу]] назарияи худро дар бораи интиқоли [[Vabо|вабо]] тавассути оби олуда нашр кунад, сурат гирифт. Бадд баъдтар таъминоти оби тозаро дар Бристол ба роҳ монда, ҳуҷҷатҳои зиёдеро дар бораи тавассути об паҳн шудани махмало ҷамъоварӣ намуд. === Ангезанда === Олими лаҳистонӣ Тадеуш Брович соли 1874 дар узвҳо ва наҷосати қурбониёни махмало як батсилаи (бактерияи) кӯтоҳро тавсиф кард. Ӯ тавонист ин бактерияро ҷудо кунад ва парвариш диҳад, аммо нақши онро дар пайдоиши беморӣ пурра исбот накард. Дар моҳи апрели соли 1880, Эдвин Клебс бактерияҳои ришташаклро дар пляшкаҳои Пейери қурбониёни махмало тавсиф намуд. Ниҳоят, дар ҳамон сол, [[Карл Йозеф Эберт]] батсилаеро тавсиф кард, ки сабабгори асосии махмало меҳисобид. Эберт ин бактерияро аз ҷасади 18 нафар аз 40 қурбонии махмало ҷудо кард ва онро дар ҷасади афроде, ки аз бемориҳои дигар фавтида буданд, пайдо накард. Соли 1884 Георг Гаффки бозёфтҳои Эбертро тасдиқ карда, тавонист бактерияро дар муҳити сунъӣ (заминаи ғизоӣ) парвариш диҳад. Ин организмро муддати дароз «батсилаи Эберт» ё «Eberthella Typhi» меномиданд, вале имрӯз номи илмии он ''[[Salmonella enterica]]'' serovar Typhi мебошад. === Хлорноккунии об === Дар нимаи аввали асри XX дар аксари кишварҳои пешрафта сатҳи гирифторӣ ба махмало ба шарофати ваксинация ва беҳтар шудани санитарияи ҷамъиятӣ коҳиш ёфт. * '''1893: Кӯшишҳои аввалини хлорноккунии об дар Гамбурги Олмон.''' * '''1897: Мейдстони Англия аввалин шаҳре шуд, ки тамоми захираи оби он хлорнок карда шуд.''' * '''1905: Пас аз хуруҷи беморӣ дар шаҳри Линколни Англия, хлорноккунии доимии об ҷорӣ гардид.''' * '''1908: Дар ИМА бори аввал дар шаҳри Ҷерси-Сити низоми доимии безараргардонии оби ошомиданӣ сохта шуд.''' Барои гурӯҳҳои ҳарбии дар ҳоли ҳаракат дар соли 1915 «халтаи Листер» (Lyster bag) ихтироъ карда шуд. Ин халтаи махсус бо крани обӣ буд, ки онро ба дарахт ё сутун овезон мекарданд ва ба дарунаш ҳабҳои хлор мепартофтанд, то об безарар гардад. Ин ихтироъ барои зинда мондани сарбозони амрикоӣ, масалан дар ҷанги Ветнам, аҳамияти ҳаётӣ дошт. === Гузариши мустақим ва интиқолдиҳандагон === [[File:Mary Mallon in hospital.jpg|thumb|upright=1.3|[[Мэри Маллон]] ("Мэрии Махмало") дар кати беморхона (пешплан): Ӯ соли 1907 ҳамчун интиқолдиҳандаи махмало маҷбуран ба муддати 3 сол ва дубора аз соли 1915 то дами маргаш дар соли 1938 ба карантин гирифта шуда буд.|right]] Дар таърих ҳолатҳои зиёди аз ҷониби ширфурӯшон паҳн шудани махмало ба қайд гирифта шудаанд. Гарчанде ки худи шир ангезандаи махмало нест, ширфурӯшон барои зиёд кардани ҳаҷми шир ба он оби олуда ҳамроҳ мекарданд ё шишаҳои ширро бо оби ифлос мешустанд. Яке аз ҳолатҳои машҳур соли 1899 дар Бостон рух дод, ки дар он 24 ҳолати беморӣ ба як ширфурӯш вобаста буд. Машҳуртарин интиқолдиҳандаи махмало дар таърих [[Мэри Маллон]] мебошад, ки бо номи «Мэрии Махмало» (Typhoid Mary) шинохта шудааст. То замони ӯ мафҳуми «интиқолдиҳандаи беаломат» (асимптоматикӣ) танҳо як фарзия буд. Мэри Маллон аввалин намунаи исботшудаи инсон гардид, ки худаш бемор набуд, вале бактерияро ба дигарон мегузаронд. Ӯ ҳамчун ошпази шахсӣ дар оилаҳои сарватманди Ню-Йорк кор мекард. Соли 1906 муҳандис [[Ҷорҷ Сопер]] пас аз таҳқиқи хуруҷи беморӣ дар як оилаи сарватманд муайян кард, ки манбаи сироят ошпази онҳо — Мэри мебошад. Сопер ӯро таъқиб карда, намунаҳои лозимиро барои ташхис гирифт. Гумон меравад, ки Мэри Маллон боиси бемор шудани 51 нафар ва марги 3 нафар гардидааст. Соли 1924 дар шаҳри Портленди иёлати Орегон хуруҷи дигаре рух дод, ки боиси бемории 26 нафар ва марги 5 нафар шуд. Сабабгори он як корманди фермаи шир буд, ки миқдори зиёди бактерияҳои махмалоро тавассути пешоб хориҷ мекард. Ин интиқолдиҳанда 72 сол дошт ва комилан солим ба назар мерасид. Ба ӯ амр дода шуд, ки дигар ҳеҷ гоҳ ба коркарди маҳсулоти ғизоӣ машғул нашавад. Дар ибтидои асри XX тибби муосир ба хулосае омад, ки интиқолдиҳандагони беаломат «хатар» (menace) мебошанд. Муайян карда шуд, ки 2–5%-и беморони махмало ба интиқолдиҳандагони музмин табдил меёбанд. Имрӯзҳо интиқолдиҳандагони махмало дар тамоми ҷаҳон мавҷуданд, аммо сатҳи баланди он дар кишварҳои Осиёи Ҷанубӣ ва Африқои зери Саҳро дида мешавад. Дар кишварҳои пешрафта, ба монанди ИМА, интиқолдиҳандагони музмин зери назорати қатъии мақомоти тандурустӣ мебошанд. Онҳо бояд соле ду бор аз ташхис гузаранд ва «Созишномаи интиқолдиҳанда»-ро имзо кунанд, ки тибқи он ба онҳо кор дар соҳаи ғизо ва хизматрасонӣ манъ аст. Олимон то ҳол меомӯзанд, ки чӣ тавр бактерияи ''Salmonella'' дар бадани инсон муддати тӯлонӣ бидуни аломат боқӣ мемонад. Таҳқиқотҳо дар мушҳо нишон доданд, ки бактерияҳо метавонанд дар [[Талхадон|талхадон]] дар рӯи сангҳои талха [[Биоплёнка|биоплёнкаҳо]] ҳосил кунанд ё дар гиреҳҳои лимфавии рӯдаҳо пинҳон шаванд. === Таҳияи ваксина === [[File:Almroth Wright c1900.jpg|thumb|upright=1.3|[[Алмрот Эдвард Райт]] аввалин ваксинаи самарабахши махмалоро таҳия кардааст.]] Бактериологи бритониёӣ Алмрот Эдвард Райт аввалин ваксинаи самарабахши зидди махмалоро дар Мактаби тиббии артиш дар Нетли таҳия намуд. Он соли 1896 муаррифӣ шуда, аз ҷониби бритониёиҳо дар ҷараёни [[Ҷанги дуюми бурҳо]] дар Африқои Ҷанубӣ бо муваффақият истифода шуд. Дар он замон махмало нисбат ба амалиётҳои ҷангӣ бештар сарбозонро ба ҳалокат мерасонд. Райт ваксинаи худро дар соли 1902 такмил дод. Усули ӯ аз парвариши бактерияҳо дар ҳарорати бадан ва сипас то °C гарм кардани онҳо иборат буд. Ин амал ангезандаро «инъикос» (куштан) мекард, вале антигенҳои рӯи онро барои ба вуҷуд овардани масуният солим нигоҳ медошт. Барои исботи самаранокии ваксина, Райт намунаҳои хуни беморони ваксинашударо мегирифт ва қобилияти зардоби онҳоро барои «агглютинатсия» (часпидани бактерияҳо) месанҷид. Бо истифода аз таҷрибаи ҷангҳои гузашта, Райт Артиши Бритониёро бовар кунонд, ки барои сарбозони Ҷанги Якуми Ҷаҳонӣ 10 миллион воя ваксина истеҳсол кунанд. Ин иқдом боиси наҷоти ҳаёти тақрибан ним миллион сарбоз гашт. Бритониё ягона кишваре буд, ки сарбозонаш дар оғози ҷанг пурра эм карда шуда буданд ва бори аввал дар таърих талафоти ҷангӣ аз талафоти беморӣ зиёдтар шуд. Дар соли 1911 ваксинацияи зидди махмало дар артиши ИМА низ ҳатмӣ гардид. Соли 1934 Артур Феликс ва Маргарет Питт антигени капсулавии **Vi**-ро кашф карданд, ки имкон дод ваксинаи бехатартари Vi-антиген (ки имрӯз васеъ истифода мешавад) таҳия гардад. === Антибиотикҳо ва муқовимат === Дар солҳои 1940-ум Хлорамфеникол кашф карда шуд. Соли 1948 пизишкони амрикоӣ самаранокии онро дар табобати беморони махмало дар Малайзия санҷиданд. Маълум шуд, ки антибиотик беморони шадидро шифо мебахшад, вале ба интиқолдиҳандагони беаломат таъсир намекунад. Аз солҳои 1950-ум муқовимати (резистентнокии) бактерияҳо ба хлорамфеникол дар Осиёи Ҷанубу Шарқӣ паҳн шуд ва имрӯз ин дору танҳо ҳамчун чораи охирин истифода мешавад. == Истилоҳшиносӣ == Беморӣ дар таърих бо номҳои гуногун маълум буд: * Таби меъда * Таби энтерикӣ * Тифи шикам (Abdominal typhus) * Таби суст (Slow fever) * Таби асабӣ == Ҷомеа ва фарҳанг == === Шахсиятҳои маъруф === Бисёре аз афроди таърихӣ қурбонии ин беморӣ шудаанд ё аз он наҷот ёфтаанд: * '''Август— императори Рум''', эҳтимолан бо истифода аз ҳаммомҳои ях ва фишорҳои хунук наҷот ёфтааст. * '''Алберт — шавҳари Малика Виктория''', соли 1861 аз махмало вафот кард. * '''Николайи II — охирин подшоҳи Русия''', солҳои 1900–1901 аз ин беморӣ шифо ёфта буд. * '''Вилям Ҳенри Ҳаррисон''' — нуҳумин президенти ИМА, ки ҳамагӣ 32 рӯз пас аз оғози вазифааш вафот кард. * '''Уилбур Райт'''— яке аз ихтироъкорони тайёра, соли 1912 дар синни 45-солагӣ аз махмало фавтид. * '''Франц Шуберт''' — оҳангсози машҳур, дар синни 31-солагӣ қурбонии ин беморӣ шуд. * '''Се фарзанди олим [[Луи Пастер]]''' аз махмало вафот кардаанд. * == Ҷусторҳои вобаста == * [[Салмонеллёз]] * [[Исҳол]] * [[Гигиена]] == Адабиёт == * Adler R., Mara E. Typhoid Fever: a history. — McFarland & Company Inc., 2016. — ISBN 978-0-7864-9781-2. * GBD 2017 Typhoid and Paratyphoid Collaborators. The global burden of typhoid and paratyphoid fevers. — The Lancet Infectious Diseases, 2019. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{Authority control}} [[Гурӯҳ:Махмало]] [[Гурӯҳ:Бемориҳои сироятӣ]] [[Гурӯҳ:Бемориҳои ба воситаи об гузаранда]] r214tvgomx9c86imkduefwrcpzoypjn 0 330159 1463520 1462932 2026-04-07T10:03:35Z VASHGIRD 8035 1463520 wikitext text/x-wiki {{Шахс}} '''Иброҳим Зулфиқорӣ''' ({{lang-fa|ابراهیم ذوالفقاری‎}}; {{ВД-Дебоча}}) — як мақоми олирутбаи низомии эронӣ<ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/world-news/who-is-ebrahim-zolfaghari-iranian-military-official-in-focus-for-firing-trump-101774448859956.html|title=Who is Ebrahim Zolfaghari? Iranian military official in focus for 'firing Trump'|website=Hindustan Times|date=2026-03-25|language=en|accessdate=2026-03-30}}</ref>, ки дар ҳоли ҳозир ба унвони сухангӯи расмии [[Қароргоҳи марказии Хотамуланбиё]] хидмат мекунад. Ӯ ба далели [[Ҷанги ИМА ва Исроил бо Эрон (2026)|ҷанги Амрико ва Исроил бо Эрон]] ба шуҳрати байналмилалӣ расид. Ӯ дар даврае аз ташдиди таниш бо Амрико ва Исроил, ба робити аслии стратегияи низомии Эрон табдил шуд<ref>{{Cite news|last=|title=More attacks on Iran's energy infrastructure will lead to "far stronger retaliation" Iran's armed forces say|url=https://www.reutersconnect.com/item/more-attacks-on-irans-energy-infrastructure-will-lead-to-far-stronger-retaliation-irans-armed-forces-say/dGFnOnJldXRlcnMuY29tLDIwMjY6bmV3c21sX1ZBNTUzMzE5MDMyMDI2UlAx|first=|date=19 March 2026|accessdate=30 March 2026|work=Reuters Connect}}</ref>. == Нақши низомӣ == Зулфиқорӣ ба унвони сухангӯи Қароргоҳи марказии Хотамуланбиё — «маркази фармондеҳии» амалиёте, ки Сипоҳи посидорони инқилоби исломӣ ва артиши муназзами Эронро ҳамоҳанг мекунад — масъули баёни мавқеи дифоии Теҳрон аст. Ӯ борҳо дар мавриди амнияти [[Тангаи Ҳурмуз]] ва Халиҷи Форс бо расонаҳои байналмилалӣ суҳбат карда ва изҳор доштааст, ки Эрон контроли «ҳушмандона ва қудратманде» бар ин оброҳҳои ҳаётӣ дорад<ref name="HTHormuz">{{Cite news|title=Iran will use 'every capability as necessary' for security|url=https://www.hindustantimes.com/world-news/iran-us-war-live-updates-israel-trump-strait-of-hormuz-tehran-oil-prices-101774228981013.html|work=[[Hindustan Times]]|date=March 24, 2026}}</ref>. == Ҷанги Амрико ва Исроил бо Эрон ва паёмҳои вирусӣ == Зулфиқорӣ ба хотири истифодаи номутаориф аз арҷаоти фарҳанги оммаи англизизабон ва паёмрасонии мустақим дар расонаҳои иҷтимоӣ барои тазъифи талошҳои дипломатии Иёлоти Муттаҳида шинохта мешавад. === Адреси «Шумо ихроҷ ҳастед» === Дар марти 2026, Зулфиқорӣ пас аз интишори баёнияи телевизионӣ хитоб ба [[Доналд Трамп]], раисиҷумҳури Амрико, ба чеҳраи машҳур табдил шуд. Ӯ бо тағйири забон аз форсӣ ба англисӣ, ҷумлаи маъруфи Трамп дар барномаи «Коромӯз»-ро ба кор бурд ва гуфт: «Ҳей Трамп — ту ихроҷӣ.» Ӯ пас аз ин суханронии телевизионӣ ба чеҳраи машҳур табдил шуд<ref name="HTViral">{{Cite news|title=Iran officer Ebrahim Zolfaghari, who 'fired' Trump, trolls him for 'solo truce talks'|url=https://www.hindustantimes.com/world-news/negotiating-with-yourself-iran-officer-ebrahim-zolfaghari-who-fired-donald-trump-trolls-him-again-101774413353241.html|work=Hindustan Times|date=March 25, 2026}}</ref>. Зулфиқорӣ баъдан талошҳои давлати Амрико барои танишзудоиро ба сахра гирифт<ref>{{Cite web|url=https://news.sky.com/video/iran-says-the-us-is-negotiating-with-yourselves-13524130|title=Iran says the US is 'negotiating with yourselves'|website=Sky News|language=en|accessdate=2026-03-30}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.aljazeera.com/video/newsfeed/2026/3/29/irgc-spokesperson-says-trump-only-understands-the-language-of|title=IRGC spokesperson says Trump 'only understands the language of force'|website=Al Jazeera|language=en|accessdate=2026-03-30}}</ref> ва рӯйкарди дипломатии онҳоро «музокира бо худат» тавсиф кард. == Ҷанги равонӣ == Нозирони мустақил, Зулфиқориро ба унвони чеҳраи меҳварӣ дар стратегияи ҷанги иттилоотии Эрон тавсиф кардаанд<ref name="IndependentWar">{{Cite news|title=The General of Memes: How Iran is fighting a digital war|work=[[The Independent]]|date=March 27, 2026}}</ref>. Ӯ дар як нишасти матбуотӣ, амалиёти низомии Иёлоти Муттаҳида «Хашми ҳамосӣ»-ро ба «Тарси ҳамосӣ» тағйири ном дод<ref>{{Cite web|url=https://www.aljazeera.com/video/newsfeed/2026/3/17/iran-says-wars-are-not-won-on-social-media|title=Iran says wars are not won on social media|website=Al Jazeera|language=en|accessdate=2026-03-30}}</ref>, иқдоме ки бо ҳадафи тазъифи рӯҳияи нерӯҳои мухолиф анҷом шуд. Дар авохири марти 2026, ӯ бо интишори тасвире ҳушдор дод, ки ҳар нерӯи заминии Иёлоти Муттаҳида, ки қасди ҳамла дошта бошад, «ғизои хубе барои кӯсаҳои Халиҷи Форс» хоҳад шуд<ref name="HTSharks">{{Cite news|title='US soldiers will become good food for sharks': Iran's latest warning|url=https://www.hindustantimes.com/world-news/persian-gulf-sharks-await-us-troops-iran-issues-stark-warning-101774797001317.html|work=Hindustan Times|date=March 29, 2026}}</ref>. == Ҳушдорҳои минтақавӣ == Дар 28 марти 2026, Зулфиқорӣ иддао кард, ки нерӯҳои эронӣ як анбори системаи зидди паҳподи укройниро дар Дубай мунҳадим кардаанд ва иддао карданд, ки аз он барои пуштибонӣ аз амалиёти Иёлоти Муттаҳида дар минтақа истифода мешудааст — иддаое, ки мутаоқибан тавассути давлати Украина такзиб шуд<ref name="AlJazeeraDubai">{{Cite news|title=Iran spokesperson: Ukrainian anti-drone depot in Dubai destroyed|url=https://www.aljazeera.com/news/2026/3/28/iran-warns-neighbours-not-to-let-enemies-run-the-war-from-their-land|publisher=Al Jazeera|date=March 28, 2026}}</ref>. Ӯ ҳамчунин ба кишварҳои араби ҳамсоя ҳушдор дод, ки иҷоза надиҳанд хокашон ба унвони саккуи партобе барои «душманон»-и Эрон истифода шавад<ref name="AlJazeeraMain">{{Cite news|title=Iran warns neighbours not to let 'enemies run the war' from their land|url=https://www.aljazeera.com/news/2026/3/28/iran-warns-neighbours-not-to-let-enemies-run-the-war-from-their-land|publisher=[[Al Jazeera]]|date=March 28, 2026}}</ref>. == Баёнияҳои стратегӣ == Нақши Зулфиқорӣ шомили баёни мавқеи Эрон дар мавриди гулӯгоҳҳои ҳаётии минтақавӣ ва иқдомоти талофиҷӯёна аст: * '''Тангаи Ҳурмуз:''' Ӯ изҳор доштааст, ки Эрон «Тангаи Ҳурмузро бисёр ҳушмандона ва қудратманд контрол мекунад» ва ҳушдор додааст, ки «кишварҳои фароминтақавӣ» ҳаққи дахолат дар ин оброҳро надоранд<ref name="HTHormuz" />. * '''Лаффозиҳои талофиҷӯёна''': Дар авохири марти 2026, Зулфиқорӣ ҳушдори сареҳе дод мабнӣ бар ин ки нерӯҳои заминии Иёлоти Муттаҳида, ки қасди ҳамла доранд, «ғизои хубе барои кӯсаҳои Халиҷи Форс» хоҳанд шуд<ref name="HTSharks" />. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} 4yy5hj35inv8okftt99mk20jgd503nw 0 330189 1463448 1463231 2026-04-06T17:22:46Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Фурудгоҳи байналмилалии Куньмин Чаншуй]] to [[Фурудгоҳи байналмилалии Кунмин Чаншуй]]: слоҳи вожа 1463231 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | ном = Фурудгоҳи байналмилалии Куньмин Чаншуй | nativename = 昆明长水国际机场 | IATA = KMG | ICAO = ZPPP | type = Ҷамъиятӣ | operator = Yunnan Airport Group | city-served = [[Куньмин]] | location = [[Куньмин]], [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] | elevation-m = 2102 | coordinates = {{coord|25|06|08|N|102|55|27|E|type:airport}} | website = {{URL|kmairport.com}} | metric-elev = Y | metric-rwy = Y | r1-number = 03/21 | r1-length-m = 4500 | r1-surface = Бетон | r2-number = 04/22 | r2-length-m = 4000 | r2-surface = Бетон }} '''Фурудгоҳи байналмилалии Куньмин Чаншуй''' — фурудгоҳи байналмилалии асосии [[Куньмин]] ва яке аз серодамтарин фурудгоҳҳои [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] мебошад.<ref>[https://www.kmairport.com Дар бораи фурудгоҳ]. Сайти расмии фурудгоҳ.</ref> Фурудгоҳ дар баландии 2102 метр аз сатҳи баҳр ҷойгир буда, яке аз баландтарин фурудгоҳҳои бузурги ҷаҳон мебошад. Соли [[2019]] фурудгоҳ 48,1 миллион мусофир қабул намуд.<ref>[https://www.aci.aero/data-centre/annual-traffic-data/ Омори мусофирони ҷаҳон]. ACI World.</ref> == Таърих == === Солҳои аввал === Фурудгоҳи кӯҳнаи Куньмин (Вуҷяба) аз соли [[1923]] фаъолият мекард ва дар давраи [[Ҷанги Дуюми Ҷаҳонӣ]] пойгоҳи муҳими ҳавоӣ буд. Бо рушди шаҳр фурудгоҳи кӯҳна иқтидори кофӣ надошт. === Фурудгоҳи нав === Фурудгоҳи нави Чаншуй дар [[28 июн]]и [[2012]] кушода шуд. Арзиши лоиҳа 3,5 миллиард доллар буд. Тарҳрезии терминалро ширкатҳои чинӣ анҷом доданд ва он ба шакли мурғи ҷавонмарг сохта шудааст.<ref>[https://www.bbc.co.uk/news/ Kunming opens new airport]. BBC News, 2012.</ref> === Замони муосир === Фурудгоҳ маркази асосии [[China Eastern Airlines]] дар Юньнан мебошад. Куньмин ҳамчун дарвозаи ҳавоии Чин ба ҷанубу шарқии Осиё хизмат мекунад. Терминали дуюм дар ҳоли сохтмон аст ва иқтидорро ба 100 миллион мусофир мерасонад. == Авиакомпанияҳо ва хатҳои парвоз == {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%; width:70%;" ! Ширкат !! Хатҳои асосӣ |- | [[China Eastern Airlines]] || Пекин, Шанхай, Гуанҷжоу ва 100+ хат |- | [[Kunming Airlines]] || Бангкок, Дакка, Калкатта |- | [[Lucky Air]] || Пекин, Шанхай |- | [[Thai AirAsia]] || Бангкок |- | [[Vietnam Airlines]] || Ханой |} == Зерсохтор == === Рохҳои парвоз === Фурудгоҳ ду рохи парвоз дорад: {| class="wikitable" ! Рақам !! Дарозӣ (м) !! Рӯйпӯш |- | 03/21 || 4 500 || Бетон |- | 04/22 || 4 000 || Бетон |} === Терминалҳо === Фурудгоҳ як терминали бузург дорад ки масоҳаташ 548 000 метри мурабба мебошад. Терминал 55 дарвозаи савор шудан дорад. Хатти метрои 6-и Куньмин фурудгоҳро ба маркази шаҳр мепайвандад. == Оморҳо == {| class="wikitable" |+ Шумораи мусофирон ! Сол !! Мусофирон (млн) |- | [[2015]] || 37,5 |- | [[2016]] || 41,9 |- | [[2017]] || 44,7 |- | [[2018]] || 46,1 |- | [[2019]] || 48,1 |} == Нигаред низ == * [[Куньмин]] * [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] * [[China Eastern Airlines]] == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.kmairport.com Сайти расмии фурудгоҳ] * [https://www.flightradar24.com/airport/KMG Парвозҳо дар FlightRadar24] [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Чин]] [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои байналмилалӣ]] [[Гурӯҳ:Куньмин]] 8lqjhjnaybv2vzpggjzq3ie8uaixr6j 1463450 1463448 2026-04-06T17:25:18Z Шухрат Саъдиев 5132 ислоҳ 1463450 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | ном = Фурудгоҳи байналмилалии Кунмин Чаншуй | nativename = 昆明长水国际机场 | IATA = KMG | ICAO = ZPPP | type = Ҷамъиятӣ | operator = Yunnan Airport Group | city-served = [[Куньмин]] | location = [[Куньмин]], [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] | elevation-m = 2102 | coordinates = {{coord|25|06|08|N|102|55|27|E|type:airport}} | website = {{URL|kmairport.com}} | metric-elev = Y | metric-rwy = Y | r1-number = 03/21 | r1-length-m = 4500 | r1-surface = Бетон | r2-number = 04/22 | r2-length-m = 4000 | r2-surface = Бетон }} '''Фурудгоҳи байналмилалии Кунмин Чаншуй''' — фурудгоҳи байналмилалии асосии [[Кунмин]] ва яке аз серодамтарин фурудгоҳҳои [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] мебошад.<ref>[https://www.kmairport.com Дар бораи фурудгоҳ]. Сайти расмии фурудгоҳ.</ref> Фурудгоҳ дар баландии 2102 метр аз сатҳи баҳр ҷойгир буда, яке аз баландтарин фурудгоҳҳои бузурги ҷаҳон мебошад. Соли [[2019]] фурудгоҳ 48,1 миллион мусофир қабул намуд.<ref>[https://www.aci.aero/data-centre/annual-traffic-data/ Омори мусофирони ҷаҳон]. ACI World.</ref> == Таърих == === Солҳои аввал === Фурудгоҳи кӯҳнаи Кунмин (Вуҷяба) аз соли [[1923]] фаъолият мекард ва дар давраи [[Ҷанги Дуюми Ҷаҳонӣ]] пойгоҳи муҳими ҳавоӣ буд. Бо рушди шаҳр фурудгоҳи кӯҳна иқтидори кофӣ надошт. === Фурудгоҳи нав === Фурудгоҳи нави Чаншуй дар [[28 июн]]и [[2012]] кушода шуд. Арзиши лоиҳа 3,5 миллиард доллар буд. Тарҳрезии терминалро ширкатҳои чинӣ анҷом доданд ва он ба шакли мурғи ҷавонмарг сохта шудааст.<ref>[https://www.bbc.co.uk/news/ Kunming opens new airport]. BBC News, 2012.</ref> === Замони муосир === Фурудгоҳ маркази асосии [[China Eastern Airlines]] дар Юннан мебошад. Кунмин ҳамчун дарвозаи ҳавоии Чин ба ҷанубу шарқии Осиё хизмат мекунад. Терминали дуюм дар ҳоли сохтмон аст ва иқтидорро ба 100 миллион мусофир мерасонад. == Авиакомпанияҳо ва хатҳои парвоз == {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%; width:70%;" ! Ширкат !! Хатҳои асосӣ |- | [[China Eastern Airlines]] || Пекин, Шанхай, Гуанҷжоу ва 100+ хат |- | [[Kunming Airlines]] || Бангкок, Дакка, Калкатта |- | [[Lucky Air]] || Пекин, Шанхай |- | [[Thai AirAsia]] || Бангкок |- | [[Vietnam Airlines]] || Ханой |} == Зерсохтор == === Рохҳои парвоз === Фурудгоҳ ду рохи парвоз дорад: {| class="wikitable" ! Рақам !! Дарозӣ (м) !! Рӯйпӯш |- | 03/21 || 4 500 || Бетон |- | 04/22 || 4 000 || Бетон |} === Терминалҳо === Фурудгоҳ як терминали бузург дорад ки масоҳаташ 548 000 метри мурабба мебошад. Терминал 55 дарвозаи савор шудан дорад. Хатти метрои 6-и Кунмин фурудгоҳро ба маркази шаҳр мепайвандад. == Оморҳо == {| class="wikitable" |+ Шумораи мусофирон ! Сол !! Мусофирон (млн) |- | [[2015]] || 37,5 |- | [[2016]] || 41,9 |- | [[2017]] || 44,7 |- | [[2018]] || 46,1 |- | [[2019]] || 48,1 |} == Нигаред низ == * [[Кунмин]] * [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] * [[China Eastern Airlines]] == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.kmairport.com Сайти расмии фурудгоҳ] * [https://www.flightradar24.com/airport/KMG Парвозҳо дар FlightRadar24] [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Чин]] [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои байналмилалӣ]] [[Гурӯҳ:Кунмин]] rb2ju2fyfk8c3621hbvd7kadg6sfplo 0 330190 1463445 1463243 2026-04-06T17:18:19Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Фурудгоҳи байналмилалии Сиан Сяньян]] to [[Фурудгоҳи байналмилалии Сиан Сянян]]: ислоҳи вожа 1463243 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | ном = Фурудгоҳи байналмилалии Сиан Сяньян | nativename = 西安咸阳国际机场 | IATA = XIY | ICAO = ZLXY | type = Ҷамъиятӣ | operator = Shaanxi Airport Group | city-served = [[Сиан]] | location = [[Сиан]], [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] | elevation-m = 479 | coordinates = {{coord|34|26|47|N|108|45|11|E|type:airport}} | website = {{URL|xxia.com}} | metric-elev = Y | metric-rwy = Y | r1-number = 05L/23R | r1-length-m = 3000 | r1-surface = Бетон | r2-number = 05R/23L | r2-length-m = 3800 | r2-surface = Бетон }} '''Фурудгоҳи байналмилалии Сиан Сяньян''' — фурудгоҳи байналмилалии асосии [[Сиан]] — яке аз қадимтарин шаҳрҳои [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] мебошад.<ref>[https://www.xxia.com Дар бораи фурудгоҳ]. Сайти расмии фурудгоҳ.</ref> Фурудгоҳ дарвозаи ҳавоии ғарби Чин мебошад. Соли [[2019]] фурудгоҳ 47,2 миллион мусофир қабул намуд.<ref>[https://www.aci.aero/data-centre/annual-traffic-data/ Омори мусофирони ҷаҳон]. ACI World.</ref> == Таърих == === Солҳои аввал === Фурудгоҳ дар соли [[1991]] кушода шуд ва фурудгоҳи кӯҳнаи Сигуаньро иваз кард. Сиан ҳамчун маркази [[Роҳи Абрешим]] таърихи тӯлонии алоқаҳои ҷаҳонӣ дорад. === Тараққиёт === Терминали 2 дар соли [[2003]] ва терминали 3 дар соли [[2012]] кушода шуданд. Фурудгоҳ бо суръати тез рушд карда, яке аз ҳаштумин фурудгоҳи серодами Чин гардид.<ref>[https://www.reuters.com/article/ Xi'an airport expansion]. Reuters.</ref> === Замони муосир === Терминали 5-и нав дар ҳоли сохтмон аст ва иқтидорро ба 90 миллион мусофир мерасонад. Фурудгоҳ маркази [[China Eastern Airlines]] ва [[Hainan Airlines]] дар ғарби Чин мебошад. Хатти метро фурудгоҳро ба маркази шаҳр мепайвандад. == Авиакомпанияҳо ва хатҳои парвоз == {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%; width:70%;" ! Ширкат !! Хатҳои асосӣ |- | [[China Eastern Airlines]] || Шанхай, Пекин, Гуанҷжоу |- | [[Hainan Airlines]] || Пекин, Ҳайкоу, Шэнчжэн |- | [[Sichuan Airlines]] || Чэнду, Ласа |- | [[Korean Air]] || Сеул |- | [[Singapore Airlines]] || Сингапур |} == Зерсохтор == === Рохҳои парвоз === Фурудгоҳ ду рохи парвоз дорад: {| class="wikitable" ! Рақам !! Дарозӣ (м) !! Рӯйпӯш |- | 05L/23R || 3 000 || Бетон |- | 05R/23L || 3 800 || Бетон |} === Терминалҳо === Фурудгоҳ се терминали фаъол дорад (T1, T2, T3). Масоҳати умумии онҳо 350 000 метри мурабба мебошад. Терминали 5 дар ҳоли сохтмон аст. Хатти 14-и метрои Сиан фурудгоҳро ба маркази шаҳр мерасонад. == Оморҳо == {| class="wikitable" |+ Шумораи мусофирон ! Сол !! Мусофирон (млн) |- | [[2015]] || 32,9 |- | [[2016]] || 36,4 |- | [[2017]] || 41,9 |- | [[2018]] || 44,7 |- | [[2019]] || 47,2 |} == Нигаред низ == * [[Сиан]] * [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] * [[Роҳи Абрешим]] == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.xxia.com Сайти расмии фурудгоҳ] * [https://www.flightradar24.com/airport/XIY Парвозҳо дар FlightRadar24] [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Чин]] [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои байналмилалӣ]] [[Гурӯҳ:Сиан]] 75kbvzgoi81om0kkc6m6watq2n031rs 1463447 1463445 2026-04-06T17:20:36Z Шухрат Саъдиев 5132 1463447 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | ном = Фурудгоҳи байналмилалии Сиан Сянян | nativename = 西安咸阳国际机场 | IATA = XIY | ICAO = ZLXY | type = Ҷамъиятӣ | operator = Shaanxi Airport Group | city-served = [[Сиан]] | location = [[Сиан]], [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] | elevation-m = 479 | coordinates = {{coord|34|26|47|N|108|45|11|E|type:airport}} | website = {{URL|xxia.com}} | metric-elev = Y | metric-rwy = Y | r1-number = 05L/23R | r1-length-m = 3000 | r1-surface = Бетон | r2-number = 05R/23L | r2-length-m = 3800 | r2-surface = Бетон }} '''Фурудгоҳи байналмилалии Сиан Сянян''' — фурудгоҳи байналмилалии асосии [[Сиан]] — яке аз қадимтарин шаҳрҳои [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] мебошад.<ref>[https://www.xxia.com Дар бораи фурудгоҳ]. Сайти расмии фурудгоҳ.</ref> Фурудгоҳ дарвозаи ҳавоии ғарби Чин мебошад. Соли [[2019]] фурудгоҳ 47,2 миллион мусофир қабул намуд.<ref>[https://www.aci.aero/data-centre/annual-traffic-data/ Омори мусофирони ҷаҳон]. ACI World.</ref> == Таърих == === Солҳои аввал === [[Фурудгоҳ]] дар соли [[1991]] кушода шуд ва фурудгоҳи кӯҳнаи Сигуанро иваз кард. Сиан ҳамчун маркази [[Роҳи Абрешим]] таърихи тӯлонии алоқаҳои ҷаҳонӣ дорад. === Тараққиёт === Терминали 2 дар соли [[2003]] ва терминали 3 дар соли [[2012]] кушода шуданд. Фурудгоҳ бо суръати тез рушд карда, яке аз ҳаштумин фурудгоҳи серодами Чин гардид.<ref>[https://www.reuters.com/article/ Xi'an airport expansion]. Reuters.</ref> === Замони муосир === Терминали 5-и нав дар ҳоли сохтмон аст ва иқтидорро ба 90 миллион мусофир мерасонад. Фурудгоҳ маркази [[China Eastern Airlines]] ва [[Hainan Airlines]] дар ғарби Чин мебошад. Хатти метро фурудгоҳро ба маркази шаҳр мепайвандад. == Авиакомпанияҳо ва хатҳои парвоз == {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%; width:70%;" ! Ширкат !! Хатҳои асосӣ |- | [[China Eastern Airlines]] || Шанхай, Пекин, Гуанҷжоу |- | [[Hainan Airlines]] || Пекин, Ҳайкоу, Шэнчжэн |- | [[Sichuan Airlines]] || Чэнду, Ласа |- | [[Korean Air]] || Сеул |- | [[Singapore Airlines]] || Сингапур |} == Зерсохтор == === Рохҳои парвоз === Фурудгоҳ ду рохи парвоз дорад: {| class="wikitable" ! Рақам !! Дарозӣ (м) !! Рӯйпӯш |- | 05L/23R || 3 000 || Бетон |- | 05R/23L || 3 800 || Бетон |} === Терминалҳо === Фурудгоҳ се терминали фаъол дорад (T1, T2, T3). Масоҳати умумии онҳо 350 000 метри мурабба мебошад. Терминали 5 дар ҳоли сохтмон аст. Хатти 14-и метрои Сиан фурудгоҳро ба маркази шаҳр мерасонад. == Оморҳо == {| class="wikitable" |+ Шумораи мусофирон ! Сол !! Мусофирон (млн) |- | [[2015]] || 32,9 |- | [[2016]] || 36,4 |- | [[2017]] || 41,9 |- | [[2018]] || 44,7 |- | [[2019]] || 47,2 |} == Нигаред низ == * [[Сиан]] * [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] * [[Роҳи Абрешим]] == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.xxia.com Сайти расмии фурудгоҳ] * [https://www.flightradar24.com/airport/XIY Парвозҳо дар FlightRadar24] [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Чин]] [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои байналмилалӣ]] [[Гурӯҳ:Сиан]] 1vub3v6tvzq0ln91tyhm68x8595xchz 0 330191 1463442 1463255 2026-04-06T17:09:27Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Фурудгоҳи байналмилалии Ханҷжоу Сяошань]] to [[Фурудгоҳи байналмилалии Ханҷжоу Сяошан]]: ислоҳи вожа 1463255 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | ном = Фурудгоҳи байналмилалии Ханҷжоу Сяошань | nativename = 杭州萧山国际机场 | IATA = HGH | ICAO = ZSHC | type = Ҷамъиятӣ | operator = Hangzhou Xiaoshan International Airport | city-served = [[Ханҷжоу]] | location = [[Ханҷжоу]], [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] | elevation-m = 7 | coordinates = {{coord|30|13|46|N|120|26|04|E|type:airport}} | website = {{URL|hzairport.com}} | metric-elev = Y | metric-rwy = Y | r1-number = 07/25 | r1-length-m = 3600 | r1-surface = Бетон | r2-number = 06/24 | r2-length-m = 3400 | r2-surface = Бетон }} '''Фурудгоҳи байналмилалии Ханҷжоу Сяошань''' — фурудгоҳи байналмилалии асосии [[Ханҷжоу]] — маркази устони [[Чжэҷян]] мебошад.<ref>[https://www.hzairport.com Дар бораи фурудгоҳ]. Сайти расмии фурудгоҳ.</ref> Фурудгоҳ яке аз серодамтарин дар минтақаи дельтаи дарёи Янтсзе мебошад. Соли [[2019]] фурудгоҳ 40,1 миллион мусофир қабул намуд.<ref>[https://www.aci.aero/data-centre/annual-traffic-data/ Омори мусофирони ҷаҳон]. ACI World.</ref> == Таърих == === Солҳои аввал === Фурудгоҳ дар соли [[2000]] кушода шуд ва фурудгоҳи кӯҳнаи Ҷянчиёро иваз кард. Лоиҳаи фурудгоҳ бо рушди иқтисодии суръатноки Ханҷжоу алоқаманд буд. === Тараққиёт === Терминали 2 дар соли [[2012]] кушода шуд. Дар соли [[2022]] барои [[Бозиҳои осиёгии 2022]] терминали 4 кушода шуд ки яке аз муосиртарин терминалҳои Чин мебошад.<ref>[https://www.bbc.co.uk/news/ Hangzhou airport new terminal for Asian Games]. BBC News, 2022.</ref> === Замони муосир === Фурудгоҳ маркази [[Loong Air]] мебошад. Ханҷжоу ҳамчун маркази тиҷории технологии баланд (штаби [[Alibaba Group|Алибаба]]) мусофирони зиёди тиҷоратиро ҷалб мекунад. Иқтидори кунунии фурудгоҳ 60 миллион мусофир дар сол аст. == Авиакомпанияҳо ва хатҳои парвоз == {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%; width:70%;" ! Ширкат !! Хатҳои асосӣ |- | [[Loong Air]] || Пекин, Чэнду, Чунцин |- | [[Air China]] || Пекин, Чэнду |- | [[China Eastern Airlines]] || Шанхай, Куньмин |- | [[Korean Air]] || Сеул |- | [[Cathay Pacific]] || Ҳонгконг |} == Зерсохтор == === Рохҳои парвоз === {| class="wikitable" ! Рақам !! Дарозӣ (м) !! Рӯйпӯш |- | 07/25 || 3 600 || Бетон |- | 06/24 || 3 400 || Бетон |} === Терминалҳо === Фурудгоҳ чаҳор терминал дорад (T1, T2, T3, T4). Терминали 4 дар соли [[2022]] барои Бозиҳои Осиёгӣ кушода шуд. Масоҳати умумӣ 700 000 метри мурабба мебошад. Хатти метро фурудгоҳро ба маркази шаҳр мепайвандад. == Оморҳо == {| class="wikitable" |+ Шумораи мусофирон ! Сол !! Мусофирон (млн) |- | [[2015]] || 27,5 |- | [[2016]] || 31,6 |- | [[2017]] || 35,6 |- | [[2018]] || 37,2 |- | [[2019]] || 40,1 |} == Нигаред низ == * [[Ханҷжоу]] * [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] * [[Alibaba Group]] == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.hzairport.com Сайти расмии фурудгоҳ] * [https://www.flightradar24.com/airport/HGH Парвозҳо дар FlightRadar24] [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Чин]] [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои байналмилалӣ]] [[Гурӯҳ:Ханҷжоу]] oenvpgitedcxdvcdseo7b8fju6jvphb 1463444 1463442 2026-04-06T17:11:36Z Шухрат Саъдиев 5132 1463444 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | ном = Фурудгоҳи байналмилалии Ханҷжоу Сяошан | nativename = 杭州萧山国际机场 | IATA = HGH | ICAO = ZSHC | type = Ҷамъиятӣ | operator = Hangzhou Xiaoshan International Airport | city-served = [[Ханҷжоу]] | location = [[Ханҷжоу]], [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] | elevation-m = 7 | coordinates = {{coord|30|13|46|N|120|26|04|E|type:airport}} | website = {{URL|hzairport.com}} | metric-elev = Y | metric-rwy = Y | r1-number = 07/25 | r1-length-m = 3600 | r1-surface = Бетон | r2-number = 06/24 | r2-length-m = 3400 | r2-surface = Бетон }} '''Фурудгоҳи байналмилалии Ханҷжоу Сяошан''' — фурудгоҳи байналмилалии асосии [[Ханҷжоу]] — маркази устони [[Чжэҷян]] мебошад.<ref>[https://www.hzairport.com Дар бораи фурудгоҳ]. Сайти расмии фурудгоҳ.</ref> Фурудгоҳ яке аз серодамтарин дар минтақаи дельтаи дарёи Янтсзе мебошад. Соли [[2019]] фурудгоҳ 40,1 миллион мусофир қабул намуд.<ref>[https://www.aci.aero/data-centre/annual-traffic-data/ Омори мусофирони ҷаҳон]. ACI World.</ref> == Таърих == === Солҳои аввал === Фурудгоҳ дар соли [[2000]] кушода шуд ва фурудгоҳи кӯҳнаи Ҷянчиёро иваз кард. Лоиҳаи фурудгоҳ бо рушди иқтисодии суръатноки Ханҷжоу алоқаманд буд. === Тараққиёт === Терминали 2 дар соли [[2012]] кушода шуд. Дар соли [[2022]] барои [[Бозиҳои осиёгии 2022]] терминали 4 кушода шуд ки яке аз муосиртарин терминалҳои Чин мебошад.<ref>[https://www.bbc.co.uk/news/ Hangzhou airport new terminal for Asian Games]. BBC News, 2022.</ref> === Замони муосир === Фурудгоҳ маркази [[Loong Air]] мебошад. Ханҷжоу ҳамчун маркази тиҷории технологии баланд (штаби [[Alibaba Group|Алибаба]]) мусофирони зиёди тиҷоратиро ҷалб мекунад. Иқтидори кунунии фурудгоҳ 60 миллион мусофир дар сол аст. == Авиакомпанияҳо ва хатҳои парвоз == {| class="wikitable sortable" style="font-size:90%; width:70%;" ! Ширкат !! Хатҳои асосӣ |- | [[Loong Air]] || Пекин, Чэнду, Чунтсин |- | [[Air China]] || Пекин, Чэнду |- | [[China Eastern Airlines]] || Шанхай, Кунмин |- | [[Korean Air]] || Сеул |- | [[Cathay Pacific]] || Ҳонгконг |} == Зерсохтор == === Рохҳои парвоз === {| class="wikitable" ! Рақам !! Дарозӣ (м) !! Рӯйпӯш |- | 07/25 || 3 600 || Бетон |- | 06/24 || 3 400 || Бетон |} === Терминалҳо === [[Фурудгоҳ]] чаҳор терминал дорад (T1, T2, T3, T4). Терминали 4 дар соли [[2022]] барои Бозиҳои Осиёгӣ кушода шуд. Масоҳати умумӣ 700 000 метри мурабба мебошад. Хатти метро фурудгоҳро ба маркази шаҳр мепайвандад. == Оморҳо == {| class="wikitable" |+ Шумораи мусофирон ! Сол !! Мусофирон (млн) |- | [[2015]] || 27,5 |- | [[2016]] || 31,6 |- | [[2017]] || 35,6 |- | [[2018]] || 37,2 |- | [[2019]] || 40,1 |} == Нигаред низ == * [[Ханҷжоу]] * [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] * [[Alibaba Group]] == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.hzairport.com Сайти расмии фурудгоҳ] * [https://www.flightradar24.com/airport/HGH Парвозҳо дар FlightRadar24] [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Чин]] [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои байналмилалӣ]] [[Гурӯҳ:Ханҷжоу]] 6stj67s07y0ps63cdiq380v4seal18a 0 330205 1463415 2026-04-06T15:11:28Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Фурудгоҳи гдорф]] to [[Фурудгоҳи Азоза]] 1463415 wikitext text/x-wiki #равона [[Фурудгоҳи Азоза]] aqjbiyxh7jal34nq7lury9m1h4by12g 0 330206 1463418 2026-04-06T16:12:03Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Фурудгоҳи байналмиллалӣ]] to [[Фурудгоҳи байналмилалӣ]] over redirect: ислоҳи вожа 1463418 wikitext text/x-wiki #равона [[Фурудгоҳи байналмилалӣ]] p3mk3w3a9avvyjuq7myxufj3u8rwy52 0 330207 1463422 2026-04-06T16:24:00Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Фурӯдгоҳ]] to [[Фурудгоҳ]] over redirect: ислоҳи вожа 1463422 wikitext text/x-wiki #равона [[Фурудгоҳ]] fhocy461aujtmwjna4ljxcrqsokbcp5 14 330208 1463427 2026-04-06T16:37:34Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Гурӯҳ:Фурӯдгоҳҳо]] to [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо]] over redirect: ислоҳ 1463427 wikitext text/x-wiki #равона [[:Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо]] 9l7yuvwnw4lhtfpfxoa23al0a31sjek 14 330209 1463428 2026-04-06T16:42:42Z Шухрат Саъдиев 5132 Гурӯҳбандӣ 1463428 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Зерсохторҳои ҳавонавардӣ]] [[Гурӯҳ:Иншоотҳои сунъии ҷуғрофӣ]] tqjjlv54a4r0lf3v4hkf2u1f5xecu01 14 330210 1463430 2026-04-06T16:46:04Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Гурӯҳ:Инфрасохтори нақлиёт]] to [[Гурӯҳ:Зерсохтори нақлиёт]]: ислоҳ 1463430 wikitext text/x-wiki #равона [[:Гурӯҳ:Зерсохтори нақлиёт]] ljv9wrgri38guo3p4xtvbwbtmpad1jj 14 330211 1463431 2026-04-06T16:46:54Z Шухрат Саъдиев 5132 Саҳифаи нав: [[Гурӯҳ:Ҳавонавардӣ]] [[Гурӯҳ:Зерсохтори нақлиёт]] 1463431 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Ҳавонавардӣ]] [[Гурӯҳ:Зерсохтори нақлиёт]] myxi5o5dpd98t2u7kpuh92av4bjtxzh 0 330212 1463434 2026-04-06T16:49:21Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Инфрасохтор]] to [[Зерсохтор]]: ислоҳ 1463434 wikitext text/x-wiki #равона [[Зерсохтор]] g604iknqkwwllv7uw4ion6zydexmisd 0 330217 1463461 2026-04-07T04:30:28Z Сунатулло Сафарзода 108676 Саҳифаи нав: [[Акс:Zoospores - Reproductive Structure of the Phytophthora.png|thumb|270px|Зооспора [[Oomycota|оомицета]] из рода ''[[Phytophthora]] Зооспора (аз лот. zoon – ҳайвон ва spora – тухм, нутфа), зоогонидия, ҳуҷайраи қамчинакдори ҳаракат­кунандаи обсабзҳо ва баъзе занбӯруғҳои дараҷаи паст. Зооспора барои афзоиши... 1463461 wikitext text/x-wiki [[Акс:Zoospores - Reproductive Structure of the Phytophthora.png|thumb|270px|Зооспора [[Oomycota|оомицета]] из рода ''[[Phytophthora]] Зооспора (аз лот. zoon – ҳайвон ва spora – тухм, нутфа), зоогонидия, ҳуҷайраи қамчинакдори ҳаракат­кунандаи обсабзҳо ва баъзе занбӯруғҳои дараҷаи паст. Зооспора барои афзоиши ғайриҷинсӣ муҳим аст. Зооспора дар зооспорангия ташаккул меёбад. Дар ин давра бисёре аз обсабзҳо дорои хромотоформ, стигма, вакуолаҳои кашишёбанда ме­бошанд. Зооспораҳои баъзе обсабзҳои зарди сабзчатоб ядрои бисёр ва чанд ҷуфт қамчинак доранд. Баъди чанд муддат шино кардани Зооспора қамчинаки ӯ нест мешавад ва худ пардаи ғафс ҳосил карда, ба мавҷуди нав табдил меёбад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зооспора|7|муаллиф = }} [[Гурӯҳ:]] {{ПБ}} md99tmtdq7l9i3f2iejfl4958naupqj 1463462 1463461 2026-04-07T04:33:07Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463462 wikitext text/x-wiki [[Акс:Zoospores - Reproductive Structure of the Phytophthora.png|thumb|270px|Зооспора [[Oomycota|оомицета]] из рода ''[[Phytophthora]]'' ([[Растровый электронный микроскоп|СЭМ]]).]] Зооспора (аз лот. zoon – ҳайвон ва spora – тухм, нутфа), зоогонидия, ҳуҷайраи қамчинакдори ҳаракат­кунандаи обсабзҳо ва баъзе занбӯруғҳои дараҷаи паст. Зооспора барои афзоиши ғайриҷинсӣ муҳим аст. Зооспора дар зооспорангия ташаккул меёбад. Дар ин давра бисёре аз обсабзҳо дорои хромотоформ, стигма, вакуолаҳои кашишёбанда ме­бошанд. Зооспораҳои баъзе обсабзҳои зарди сабзчатоб ядрои бисёр ва чанд ҷуфт қамчинак доранд. Баъди чанд муддат шино кардани Зооспора қамчинаки ӯ нест мешавад ва худ пардаи ғафс ҳосил карда, ба мавҷуди нав табдил меёбад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зооспора|7|муаллиф = }} [[Гурӯҳ:]] {{ПБ}} p4xoa8hjxg83fydhf83c71zii4yaivx 1463463 1463462 2026-04-07T04:37:12Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463463 wikitext text/x-wiki [[Акс:Zoospores - Reproductive Structure of the Phytophthora.png|thumb|270px|Зооспораи омисет аз ҷинси Phytophthora (SEM).]] Зооспора (аз лот. zoon – ҳайвон ва spora – тухм, нутфа), зоогонидия, ҳуҷайраи қамчинакдори ҳаракат­кунандаи обсабзҳо ва баъзе занбӯруғҳои дараҷаи паст. Зооспора барои афзоиши ғайриҷинсӣ муҳим аст. Зооспора дар зооспорангия ташаккул меёбад. Дар ин давра бисёре аз обсабзҳо дорои хромотоформ, стигма, вакуолаҳои кашишёбанда ме­бошанд. Зооспораҳои баъзе обсабзҳои зарди сабзчатоб ядрои бисёр ва чанд ҷуфт қамчинак доранд. Баъди чанд муддат шино кардани Зооспора қамчинаки ӯ нест мешавад ва худ пардаи ғафс ҳосил карда, ба мавҷуди нав табдил меёбад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зооспора|7|муаллиф = }} [[Гурӯҳ:Бордаршавии растаиҳо]] {{ПБ}} quh5iilluxn9ndhrtacy2pjjll2dg50 1463465 1463463 2026-04-07T04:42:00Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463465 wikitext text/x-wiki [[Акс:Zoospores - Reproductive Structure of the Phytophthora.png|thumb|270px|Зооспораи омисет аз ҷинси Phytophthora (SEM).]] Зооспора (аз {{lang-la|zoon}} – ҳайвон ва spora – тухм, нутфа) — зоогонидия, ҳуҷайраи қамчинакдори ҳаракат­кунандаи обсабзҳо ва баъзе занбӯруғҳои дараҷаи паст. Зооспора барои афзоиши ғайриҷинсӣ муҳим аст. Зооспора дар зооспорангия ташаккул меёбад. Дар ин давра бисёре аз обсабзҳо дорои хромотоформ, стигма, вакуолаҳои кашишёбанда ме­бошанд. Зооспораҳои баъзе обсабзҳои зарди сабзчатоб ядрои бисёр ва чанд ҷуфт қамчинак доранд. Баъди чанд муддат шино кардани Зооспора қамчинаки ӯ нест мешавад ва худ пардаи ғафс ҳосил карда, ба мавҷуди нав табдил меёбад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зооспора|7|муаллиф = }} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Бордорӣ]] ddbpb7xef1pox03rw1aqa1yp9hdtd0y 1463466 1463465 2026-04-07T04:44:05Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463466 wikitext text/x-wiki [[Акс:Zoospores - Reproductive Structure of the Phytophthora.png|thumb|270px|Зооспораи омисет аз ҷинси Phytophthora (SEM).]] '''Зооспора''' (аз {{lang-la|zoon}} – '''ҳайвон''' ва spora – '''тухм, нутфа''') — зоогонидия, ҳуҷайраи қамчинакдори ҳаракат­кунандаи обсабзҳо ва баъзе [[Занбӯруғҳо|занбӯруғҳои]] дараҷаи паст. Зооспора барои афзоиши ғайриҷинсӣ муҳим аст. Зооспора дар зооспорангия ташаккул меёбад. Дар ин давра бисёре аз обсабзҳо дорои хромотоформ, стигма, вакуолаҳои кашишёбанда ме­бошанд. Зооспораҳои баъзе обсабзҳои зарди сабзчатоб ядрои бисёр ва чанд ҷуфт қамчинак доранд. Баъди чанд муддат шино кардани Зооспора қамчинаки ӯ нест мешавад ва худ пардаи ғафс ҳосил карда, ба мавҷуди нав табдил меёбад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зооспора|7|муаллиф = }} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Бордорӣ]] 1qo5kfeuhokdwcrxe6ctq3dhmapimcw 0 330218 1463467 2026-04-07T04:47:04Z Navruzov Abdulmalik 57291 Саҳифаи нав: '''Пандемияи аввалини вабо''' (инчунин пандемияи I-уми солҳои 1817—1824; {{Lang-en|first cholera pandemic (1817–24)}}) — паҳншавии босуръати [[Вабо|вабо]] дар ҳудудҳои васеъ дар солҳои 1817—1824 мебошад. Он дар наздикии [[Калкутта]] оғоз ёфта, дар тамоми Осиёи Ҷанубу Шарқӣ, [[Шарқи Наздик]], А... 1463467 wikitext text/x-wiki '''Пандемияи аввалини вабо''' (инчунин пандемияи I-уми солҳои 1817—1824; {{Lang-en|first cholera pandemic (1817–24)}}) — паҳншавии босуръати [[Вабо|вабо]] дар ҳудудҳои васеъ дар солҳои 1817—1824 мебошад. Он дар наздикии [[Калкутта]] оғоз ёфта, дар тамоми Осиёи Ҷанубу Шарқӣ, [[Шарқи Наздик]], Африқои Шарқӣ ва соҳилҳои баҳри Миёназамини Аврупо паҳн шуд. Садҳо ҳазор нафар (эҳтимол миллионҳо) дар натиҷаи ин пандемия ба ҳалокат расиданд, аз ҷумла бисёр сарбозони [[Бритониёи Кабир|бритониёӣ]], ки маҳз ҳамин воқеа диққати Аврупоро ба худ ҷалб кард. Аз асри XIX инҷониб паҳншавии вабо, ки то ин вақт амалан танҳо дар [[Ҳиндустон]] маҳдуд буд, ногаҳон барои башарият хусусияти фоҷиавии пандемияро гирифт, ки баҳисобгирии онҳо аз соли 1817 оғоз мешавад. Ҳафт чунин пандемия ҳуҷҷатгузорӣ шудааст. Ҳарчанд инро бо рушди босуръати тиҷорати байналмилалӣ, шумораи ҷангҳои мустамликадорӣ ва муҳоҷирати зиёди одамон шарҳ диҳанд ҳам, ин омилҳо ба ҳар ҳол наметавонанд чунин авҷи фаъолияти ваборо қаноатбахш шарҳ диҳанд. Дар аввал вабо соли 1817 дар худи Ҳиндустон эпидемияро ба вуҷуд овард. Фармондеҳи нерӯҳои мустамликавии англис дар ин кишвар, генерал Гастингс дар рӯзномаи худ навишта буд: {{Иқтибос|13 ноябри соли 1817. Эпидемияи даҳшатноке, ки дар Калкутта ва музофотҳои ҷанубӣ ин қадар харобӣ ба бор овард, дар урдугоҳ (лагер) пайдо шуд. Ин як намуди вабо аст. Он тадриҷан аз дарёи Ганг боло баромад... чунин ақида мавҷуд аст, ки оби ҳавзҳо — ва мо ғайр аз онҳо дигар об надорем — зараровар аст ва бемориро пурзӯр мекунад; бинобар ин ман фардо мекӯчам, то ба дарёи Пахуҷ бирасам, ҳарчанд маҷбурам 1 000 беморро бо худ барам. Сафар бар асари миқдори зиёди бадбахтони бар асари ҳамлаи ногаҳонии ин бемории даҳшатнок афтода ва бар асари миқдори зиёди ҷасадҳои онҳое, ки дар аробаҳо ҳалок шуда буданд ва бояд барои ҷой кардан ба беморони дигар фароварда мешуданд, даҳшатнок буд; аз дирӯз инҷониб 800 нафар фавтиданд.}} Чунин ҳисоб карда мешавад, ки ҳаракати артиши Бритониё ва флоти ҳарбӣ-баҳрӣ ба паҳншавии пандемия мусоидат кардааст. Зоирони ҳинду ваборо дар дохили Ҳиндустон паҳн карданд (чуноне ки борҳо пеш аз ин рӯй медод), дар ҳоле ки нерӯҳои бритониёӣ ин корро тавассути роҳҳои заминӣ ба [[Непал]] ва [[Афғонистон]] анҷом доданд. Флоти ҳарбӣ-баҳрӣ ва киштиҳои тиҷоратӣ беморон ва барандагони вибрионро ба соҳилҳои уқёнуси Ҳинд, аз Африқо то Индонезия ва дар шимол то [[Чин]] ва [[Ҷопон]] интиқол медоданд. Соли дигар вабо минтақаҳои ҳамсояи Ҳиндустон — Чин, [[Селон (доминион)|Селон]]-ро фаро гирифт ва сипас ба самти Ҷопон пеш рафт. Соли 1820 беморӣ дар Африқои Шарқӣ ошкор карда шуд. Соли 1821 бритониёиҳо онро ба [[Нимҷазираи Арабистон|Арабистон]], сипас ба [[Эрон|Форс]], Туркия ва [[Закавказье|Моварои Қафқоз]] бурданд. Дар [[Шероз]] аз 40 ҳазор сокин 16 ҳазораш ҳалок шуд. Дар ҳудуди [[Империяи Русия]] беморӣ бори аввал дар байни кормандони [[Астрахан|бандари Астрахан]] моҳи сентябри соли 1823 пайдо шуд. Онро ба он ҷо аз Боку дар авҷи қудрати эпидемикиаш оварданд. Маълумоти ҷамъбастӣ дар бораи шумораи фавтидагон дар ин пандемия номаълум аст. Аз рӯи минтақаҳои алоҳида ҳисоб мекунанд, ки дар [[Бангкок]] 30 000 фавт аз ин беморӣ рух додааст; дар [[Семаранг]] танҳо дар давоми ёздаҳ рӯзи моҳи апрели соли 1821 1 225 нафар ҳалок шуданд. Соли 1824 пандемияи аввалини вабо ба охир расид. Баъзе олимон бар ин назаранд, ки ин аз сабаби зимистони хеле сарди солҳои 1823—1824 рух додааст, ки дар натиҷа вибрионҳои вабо дар обанборҳои кишварҳои зарардидаи берун аз Ҳиндустон нобуд шуданд. == Инчунин нигаред == [[Пандемияи дуюми вабо]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == Hayes, J.N. (2005). Epidemics and Pandemics: Their Impacts on Human History. Santa Barbara, CA: ABC-CLIO. pp. 214—219. Byrne, Joseph Patrick (2008). Encyclopedia of Pestilence, Pandemics, and Plagues: A-M. ABC-CLIO. p. 101. ISBN 978-0-313-34102-1.{{Ref-en}} Інфекційні хвороби (підручник) (за ред. О. А. Голубовської). — Київ: ВСВ «Медицина», 2018. — 688 с. ISBN 978-617-505-675-2. {{Authority control}} [[Гурӯҳ:Эпидемияҳои вабо]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XIX]] j3lhmwr4zrjx0lbjb07ht9ja61keeu3 1463468 1463467 2026-04-07T04:47:51Z Navruzov Abdulmalik 57291 ороиш, илова, дақиқсозӣ, ислоҳ 1463468 wikitext text/x-wiki '''Пандемияи аввалини вабо''' (инчунин пандемияи I-уми солҳои 1817—1824; {{Lang-en|first cholera pandemic (1817–24)}}) — паҳншавии босуръати [[Бемории вабо|вабо]] дар ҳудудҳои васеъ дар солҳои 1817—1824 мебошад. Он дар наздикии [[Калкутта]] оғоз ёфта, дар тамоми Осиёи Ҷанубу Шарқӣ, [[Шарқи Наздик]], Африқои Шарқӣ ва соҳилҳои баҳри Миёназамини Аврупо паҳн шуд. Садҳо ҳазор нафар (эҳтимол миллионҳо) дар натиҷаи ин пандемия ба ҳалокат расиданд, аз ҷумла бисёр сарбозони [[Бритониёи Кабир|бритониёӣ]], ки маҳз ҳамин воқеа диққати Аврупоро ба худ ҷалб кард. Аз асри XIX инҷониб паҳншавии вабо, ки то ин вақт амалан танҳо дар [[Ҳиндустон]] маҳдуд буд, ногаҳон барои башарият хусусияти фоҷиавии пандемияро гирифт, ки баҳисобгирии онҳо аз соли 1817 оғоз мешавад. Ҳафт чунин пандемия ҳуҷҷатгузорӣ шудааст. Ҳарчанд инро бо рушди босуръати тиҷорати байналмилалӣ, шумораи ҷангҳои мустамликадорӣ ва муҳоҷирати зиёди одамон шарҳ диҳанд ҳам, ин омилҳо ба ҳар ҳол наметавонанд чунин авҷи фаъолияти ваборо қаноатбахш шарҳ диҳанд. Дар аввал вабо соли 1817 дар худи Ҳиндустон эпидемияро ба вуҷуд овард. Фармондеҳи нерӯҳои мустамликавии англис дар ин кишвар, генерал Гастингс дар рӯзномаи худ навишта буд: {{Иқтибос|13 ноябри соли 1817. Эпидемияи даҳшатноке, ки дар Калкутта ва музофотҳои ҷанубӣ ин қадар харобӣ ба бор овард, дар урдугоҳ (лагер) пайдо шуд. Ин як намуди вабо аст. Он тадриҷан аз дарёи Ганг боло баромад... чунин ақида мавҷуд аст, ки оби ҳавзҳо — ва мо ғайр аз онҳо дигар об надорем — зараровар аст ва бемориро пурзӯр мекунад; бинобар ин ман фардо мекӯчам, то ба дарёи Пахуҷ бирасам, ҳарчанд маҷбурам 1 000 беморро бо худ барам. Сафар бар асари миқдори зиёди бадбахтони бар асари ҳамлаи ногаҳонии ин бемории даҳшатнок афтода ва бар асари миқдори зиёди ҷасадҳои онҳое, ки дар аробаҳо ҳалок шуда буданд ва бояд барои ҷой кардан ба беморони дигар фароварда мешуданд, даҳшатнок буд; аз дирӯз инҷониб 800 нафар фавтиданд.}} Чунин ҳисоб карда мешавад, ки ҳаракати артиши Бритониё ва флоти ҳарбӣ-баҳрӣ ба паҳншавии пандемия мусоидат кардааст. Зоирони ҳинду ваборо дар дохили Ҳиндустон паҳн карданд (чуноне ки борҳо пеш аз ин рӯй медод), дар ҳоле ки нерӯҳои бритониёӣ ин корро тавассути роҳҳои заминӣ ба [[Непал]] ва [[Афғонистон]] анҷом доданд. Флоти ҳарбӣ-баҳрӣ ва киштиҳои тиҷоратӣ беморон ва барандагони вибрионро ба соҳилҳои уқёнуси Ҳинд, аз Африқо то Индонезия ва дар шимол то [[Чин]] ва [[Ҷопон]] интиқол медоданд. Соли дигар вабо минтақаҳои ҳамсояи Ҳиндустон — Чин, Селон-ро фаро гирифт ва сипас ба самти Ҷопон пеш рафт. Соли 1820 беморӣ дар Африқои Шарқӣ ошкор карда шуд. Соли 1821 бритониёиҳо онро ба [[Нимҷазираи Арабистон|Арабистон]], сипас ба [[Эрон|Форс]], Туркия ва Моварои Қафқоз бурданд. Дар [[Шероз]] аз 40 ҳазор сокин 16 ҳазораш ҳалок шуд. Дар ҳудуди [[Империяи Русия]] беморӣ бори аввал дар байни кормандони [[Астрахан|бандари Астрахан]] моҳи сентябри соли 1823 пайдо шуд. Онро ба он ҷо аз Боку дар авҷи қудрати эпидемикиаш оварданд. Маълумоти ҷамъбастӣ дар бораи шумораи фавтидагон дар ин пандемия номаълум аст. Аз рӯи минтақаҳои алоҳида ҳисоб мекунанд, ки дар [[Бангкок]] 30 000 фавт аз ин беморӣ рух додааст; дар Семаранг танҳо дар давоми ёздаҳ рӯзи моҳи апрели соли 1821 1 225 нафар ҳалок шуданд. Соли 1824 пандемияи аввалини вабо ба охир расид. Баъзе олимон бар ин назаранд, ки ин аз сабаби зимистони хеле сарди солҳои 1823—1824 рух додааст, ки дар натиҷа вибрионҳои вабо дар обанборҳои кишварҳои зарардидаи берун аз Ҳиндустон нобуд шуданд. == Инчунин нигаред == [[Пандемияи дуюми вабо]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == Hayes, J.N. (2005). Epidemics and Pandemics: Their Impacts on Human History. Santa Barbara, CA: ABC-CLIO. pp. 214—219. Byrne, Joseph Patrick (2008). Encyclopedia of Pestilence, Pandemics, and Plagues: A-M. ABC-CLIO. p. 101. ISBN 978-0-313-34102-1.{{Ref-en}} Інфекційні хвороби (підручник) (за ред. О. А. Голубовської). — Київ: ВСВ «Медицина», 2018. — 688 с. ISBN 978-617-505-675-2. {{Authority control}} [[Гурӯҳ:Эпидемияҳои вабо]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XIX]] 5fm3chc8dxw3am790vhz1atbs6ogeuc 1463511 1463468 2026-04-07T07:34:14Z Шухрат Саъдиев 5132 Лутфан ба гурӯҳбандии мавзуотӣ таваҷҷуҳ кунед. Аз сарчашмаи (забонии) тарҷумаатон зергурӯҳоро ёфта ба забони тоҷикӣ тарҷума кунед ва пайванд намоед 1463511 wikitext text/x-wiki {{Гурӯҳ нест}} '''Пандемияи аввалини вабо''' (инчунин пандемияи I-уми солҳои 1817—1824; {{Lang-en|first cholera pandemic (1817–24)}}) — паҳншавии босуръати [[Бемории вабо|вабо]] дар ҳудудҳои васеъ дар солҳои 1817—1824 мебошад. Он дар наздикии [[Калкутта]] оғоз ёфта, дар тамоми Осиёи Ҷанубу Шарқӣ, [[Шарқи Наздик]], Африқои Шарқӣ ва соҳилҳои баҳри Миёназамини [[Аврупо]] паҳн шуд. Садҳо ҳазор нафар (эҳтимол миллионҳо) дар натиҷаи ин пандемия ба ҳалокат расиданд, аз ҷумла бисёр сарбозони [[Бритониёи Кабир|бритониёӣ]], ки маҳз ҳамин воқеа диққати Аврупоро ба худ ҷалб кард. Аз асри XIX инҷониб паҳншавии вабо, ки то ин вақт амалан танҳо дар [[Ҳиндустон]] маҳдуд буд, ногаҳон барои башарият хусусияти фоҷиавии пандемияро гирифт, ки баҳисобгирии онҳо аз [[соли 1817]] оғоз мешавад. Ҳафт чунин пандемия ҳуҷҷатгузорӣ шудааст. Ҳарчанд инро бо рушди босуръати тиҷорати байналмилалӣ, шумораи ҷангҳои мустамликадорӣ ва муҳоҷирати зиёди одамон шарҳ диҳанд ҳам, ин омилҳо ба ҳар ҳол наметавонанд чунин авҷи фаъолияти ваборо қаноатбахш шарҳ диҳанд. Дар аввал вабо соли 1817 дар худи Ҳиндустон эпидемияро ба вуҷуд овард. Фармондеҳи нерӯҳои мустамликавии англис дар ин кишвар, генерал Гастингс дар рӯзномаи худ навишта буд: {{Иқтибос|13 ноябри соли 1817. Эпидемияи даҳшатноке, ки дар Калкутта ва музофотҳои ҷанубӣ ин қадар харобӣ ба бор овард, дар урдугоҳ (лагер) пайдо шуд. Ин як намуди вабо аст. Он тадриҷан аз дарёи Ганг боло баромад... чунин ақида мавҷуд аст, ки оби ҳавзҳо — ва мо ғайр аз онҳо дигар об надорем — зараровар аст ва бемориро пурзӯр мекунад; бинобар ин ман фардо мекӯчам, то ба дарёи Пахуҷ бирасам, ҳарчанд маҷбурам 1 000 беморро бо худ барам. Сафар бар асари миқдори зиёди бадбахтони бар асари ҳамлаи ногаҳонии ин бемории даҳшатнок афтода ва бар асари миқдори зиёди ҷасадҳои онҳое, ки дар аробаҳо ҳалок шуда буданд ва бояд барои ҷой кардан ба беморони дигар фароварда мешуданд, даҳшатнок буд; аз дирӯз инҷониб 800 нафар фавтиданд.}} Чунин ҳисоб карда мешавад, ки ҳаракати артиши Бритониё ва флоти ҳарбӣ-баҳрӣ ба паҳншавии пандемия мусоидат кардааст. Зоирони ҳинду ваборо дар дохили Ҳиндустон паҳн карданд (чуноне ки борҳо пеш аз ин рӯй медод), дар ҳоле ки нерӯҳои бритониёӣ ин корро тавассути роҳҳои заминӣ ба [[Непал]] ва [[Афғонистон]] анҷом доданд. Флоти ҳарбӣ-баҳрӣ ва киштиҳои тиҷоратӣ беморон ва барандагони вибрионро ба соҳилҳои уқёнуси Ҳинд, аз Африқо то Индонезия ва дар шимол то [[Чин]] ва [[Ҷопон]] интиқол медоданд. Соли дигар вабо минтақаҳои ҳамсояи Ҳиндустон — Чин, Селон-ро фаро гирифт ва сипас ба самти Ҷопон пеш рафт. Соли 1820 беморӣ дар Африқои Шарқӣ ошкор карда шуд. Соли 1821 бритониёиҳо онро ба [[Нимҷазираи Арабистон|Арабистон]], сипас ба [[Эрон|Форс]], Туркия ва Моварои Қафқоз бурданд. Дар [[Шероз]] аз 40 ҳазор сокин 16 ҳазораш ҳалок шуд. Дар ҳудуди [[Империяи Русия]] [[беморӣ]] бори аввал дар байни кормандони [[Астрахан|бандари Астрахан]] моҳи сентябри соли 1823 пайдо шуд. Онро ба он ҷо аз Боку дар авҷи қудрати эпидемикиаш оварданд. Маълумоти ҷамъбастӣ дар бораи шумораи фавтидагон дар ин пандемия номаълум аст. Аз рӯи минтақаҳои алоҳида ҳисоб мекунанд, ки дар [[Бангкок]] 30 000 фавт аз ин беморӣ рух додааст; дар Семаранг танҳо дар давоми ёздаҳ рӯзи моҳи апрели [[соли 1821]] 1 225 нафар ҳалок шуданд. [[Соли 1824]] пандемияи аввалини вабо ба охир расид. Баъзе олимон бар ин назаранд, ки ин аз сабаби зимистони хеле сарди солҳои 1823—1824 рух додааст, ки дар натиҷа вибрионҳои вабо дар обанборҳои кишварҳои зарардидаи берун аз Ҳиндустон нобуд шуданд. == Инчунин нигаред == * [[Пандемияи дуюми вабо]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == Hayes, J.N. (2005). Epidemics and Pandemics: Their Impacts on Human History. Santa Barbara, CA: ABC-CLIO. pp. 214—219. Byrne, Joseph Patrick (2008). Encyclopedia of Pestilence, Pandemics, and Plagues: A-M. ABC-CLIO. p. 101. ISBN 978-0-313-34102-1.{{Ref-en}} Інфекційні хвороби (підручник) (за ред. О. А. Голубовської). — Київ: ВСВ «Медицина», 2018. — 688 с. ISBN 978-617-505-675-2. {{Authority control}} [[Гурӯҳ:Эпидемияҳои вабо]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XIX]] tckn5w33g1xw515h29kaptdam7hmk52 0 330219 1463469 2026-04-07T04:53:06Z Сунатулло Сафарзода 108676 Саҳифаи нав: Зоотехния (аз зоо... ва {{Lang-grc|techne}} – санъат, маҳо­рат) — яке аз соҳаҳои илми кишоварзӣ оид ба нигоҳубин, пар­вариш ва истифодаи чорвою паранда барои истеҳсоли гӯшт, шир, пашм, пӯст, тухм ва ғ. Зоотехния барои бо сарфи кору маблағи кам ба даст овардани маҳсулоти... 1463469 wikitext text/x-wiki Зоотехния (аз зоо... ва {{Lang-grc|techne}} – санъат, маҳо­рат) — яке аз соҳаҳои илми кишоварзӣ оид ба нигоҳубин, пар­вариш ва истифодаи чорвою паранда барои истеҳсоли гӯшт, шир, пашм, пӯст, тухм ва ғ. Зоотехния барои бо сарфи кору маблағи кам ба даст овардани маҳсулоти хушсифат тад­бирҳо андешида, донишҳои соҳаи чорводориро ҷамъбаст мекунад, масъалаҳои илмию истеҳсолии ба вуҷуд овардани зотҳои сермаҳсул ва такмили зотҳои мавҷударо таҳ­қиқ менамояд. Зоотехния бо биологияи умумӣ, зоология, анатомия, физиология, гистология, биокимиё, генетика, ситология, иммунология, байторӣ, агрономия ва дигар фан­ҳои табиат­шиносӣ робитаи устувор дошта, барои сермаҳ­сул шудани чорво аз таҷҳизоти нави истеҳсолот, комёби­ҳои фан­ҳои дақиқ ва техникаи ҳисоббарор истифода мебарад. Зоотехния умумӣ ва хусусӣ мешавад. Зоотехнияи умумӣ қоида­ҳои муштараки парвариш, хӯрокдиҳӣ, нигоҳубин (зоогигиена) ва ис­тифодаи навъу зотҳои асосии чорворо дар асоси таҳ­қи­қи хусусиятҳои биологӣ ва хоҷагии онҳо мураттаб месозад. Зоотехнияи хусусӣ масъалаҳои парвариш, хӯ­рокдиҳӣ, ниго­ҳу­бини зотҳои ҷудогонаи чорво ва усулҳои ташкилу ба роҳ мондани соҳаҳои махсуси чорводори (говпарварӣ, гӯсфанд­парварӣ, асппарварӣ, парандапарва­рӣ ва ғ.)-ро меомӯзад. Унсурҳои ибтидоии Зоотехния ҳанӯз дар асарҳои олимони дун­ёи қадим Варон, Буқрот, Ксенофонт ба назар мерасанд. Аммо Зоотехния ҳамчун илм дар асри 18 ташаккул ёфт. Истилоҳи «Зоотехния»-ро соли 1848 олими фаронсавӣ Ж. Бодеман ба илм дохил кардааст. Дар Тоҷикистон барои бомуваффақият ҷорӣ намудани корҳои зотгирӣ аз рӯи маҷмӯи аломатҳои истеъмолию қимати зотӣ низоми ягонаи баҳодиҳӣ ба ҳайвоноти кишоварзӣ – бонитировка ҷорист. Ҳоло кормандони Ин-ти тадқиқоти илмии чорво­дории АИКТ ва факултаи зоотехникии ДАТ ба номи Ш. Шоҳ­темур оид ба омӯ­зи­ши ғизонокии хӯроки чорво, технологияи истеҳ­со­ли хӯ­рок ва хӯрокдиҳӣ, ба вуҷуд овардани зотҳои нави гӯсфанди гӯшту равғану пашмдеҳ, такмили зотҳои гӯс­фан­ди қарокӯлию ҳисорӣ, парвариши зотҳои нави асп, ба шароити маҳал мутобиқ гардондани зотҳои аз ҷойҳои дигар овардашуда таҳқиқот мебаранд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ||7|муаллиф = }} [[Гурӯҳ:Парвириши чорво]] {{ПБ}} 1hbja45f8jz6pjnmsun4dsmowpf8azi 1463470 1463469 2026-04-07T05:01:57Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463470 wikitext text/x-wiki {{Илмҳои муттаҳидшуда}} '''Зоотехния''' (аз зоо... ва {{Lang-grc|techne}} – санъат, маҳо­рат) — яке аз соҳаҳои илми кишоварзӣ оид ба нигоҳубин, пар­вариш ва истифодаи [[чорво]]<nowiki/>ю [[паранда]] барои истеҳсоли гӯшт, шир, пашм, пӯст, тухм ва ғ. Зоотехния барои бо сарфи кору маблағи кам ба даст овардани маҳсулоти хушсифат тад­бирҳо андешида, донишҳои соҳаи чорводориро ҷамъбаст мекунад, масъалаҳои илмию истеҳсолии ба вуҷуд овардани зотҳои сермаҳсул ва такмили зотҳои мавҷударо таҳ­қиқ менамояд. Зоотехния бо биологияи умумӣ, [[зоология]], [[анатомия]], [[физиология]], гистология, [[биокимиё]], [[генетика]], [[ситология]], [[иммунология]], [[байторӣ]], [[агрономия]] ва дигар фан­ҳои табиат­шиносӣ робитаи устувор дошта, барои сермаҳ­сул шудани чорво аз таҷҳизоти нави истеҳсолот, комёби­ҳои фан­ҳои дақиқ ва техникаи ҳисоббарор истифода мебарад. Зоотехния умумӣ ва хусусӣ мешавад. Зоотехнияи умумӣ қоида­ҳои муштараки парвариш, хӯрокдиҳӣ, нигоҳубин ([[зоогигиена]]) ва ис­тифодаи навъу зотҳои асосии чорворо дар асоси таҳ­қи­қи хусусиятҳои биологӣ ва хоҷагии онҳо мураттаб месозад. Зоотехнияи хусусӣ масъалаҳои парвариш, хӯ­рокдиҳӣ, ниго­ҳу­бини зотҳои ҷудогонаи чорво ва усулҳои ташкилу ба роҳ мондани соҳаҳои махсуси чорводори (говпарварӣ, гӯсфанд­парварӣ, асппарварӣ, парандапарва­рӣ ва ғ.)-ро меомӯзад. Унсурҳои ибтидоии Зоотехния ҳанӯз дар асарҳои олимони дун­ёи қадим Варон, Буқрот, Ксенофонт ба назар мерасанд. Аммо Зоотехния ҳамчун илм дар асри 18 ташаккул ёфт. Истилоҳи «Зоотехния»-ро соли 1848 олими фаронсавӣ Ж. Бодеман ба илм дохил кардааст. Дар [[Тоҷикистон]] барои бомуваффақият ҷорӣ намудани корҳои зотгирӣ аз рӯи маҷмӯи аломатҳои истеъмолию қимати зотӣ низоми ягонаи баҳодиҳӣ ба ҳайвоноти кишоварзӣ – бонитировка ҷорист. Ҳоло кормандони Ин-ти тадқиқоти илмии чорво­дории АИКТ ва факултаи зоотехникии [[Донишгоҳи аграрии Тоҷикистон|ДАТ ба номи Ш. Шоҳ­темур]] оид ба омӯ­зи­ши ғизонокии хӯроки чорво, технологияи истеҳ­со­ли хӯ­рок ва хӯрокдиҳӣ, ба вуҷуд овардани зотҳои нави гӯсфанди гӯшту равғану пашмдеҳ, такмили зотҳои гӯс­фан­ди қарокӯлию ҳисорӣ, парвариши зотҳои нави асп, ба шароити маҳал мутобиқ гардондани зотҳои аз ҷойҳои дигар овардашуда таҳқиқот мебаранд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ||7|муаллиф = }}{{ПБ}} [[Гурӯҳ:Кишоварзӣ]] [[Гурӯҳ:Кишоварзӣ дар Тоҷикистон]] 05hbaks4sawp02m9jxrzhfguwjkcm0o 1463471 1463470 2026-04-07T05:02:27Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463471 wikitext text/x-wiki {{Илмҳои кишоварзӣ}} '''Зоотехния''' (аз зоо... ва {{Lang-grc|techne}} – санъат, маҳо­рат) — яке аз соҳаҳои илми кишоварзӣ оид ба нигоҳубин, пар­вариш ва истифодаи [[чорво]]<nowiki/>ю [[паранда]] барои истеҳсоли гӯшт, шир, пашм, пӯст, тухм ва ғ. Зоотехния барои бо сарфи кору маблағи кам ба даст овардани маҳсулоти хушсифат тад­бирҳо андешида, донишҳои соҳаи чорводориро ҷамъбаст мекунад, масъалаҳои илмию истеҳсолии ба вуҷуд овардани зотҳои сермаҳсул ва такмили зотҳои мавҷударо таҳ­қиқ менамояд. Зоотехния бо биологияи умумӣ, [[зоология]], [[анатомия]], [[физиология]], гистология, [[биокимиё]], [[генетика]], [[ситология]], [[иммунология]], [[байторӣ]], [[агрономия]] ва дигар фан­ҳои табиат­шиносӣ робитаи устувор дошта, барои сермаҳ­сул шудани чорво аз таҷҳизоти нави истеҳсолот, комёби­ҳои фан­ҳои дақиқ ва техникаи ҳисоббарор истифода мебарад. Зоотехния умумӣ ва хусусӣ мешавад. Зоотехнияи умумӣ қоида­ҳои муштараки парвариш, хӯрокдиҳӣ, нигоҳубин ([[зоогигиена]]) ва ис­тифодаи навъу зотҳои асосии чорворо дар асоси таҳ­қи­қи хусусиятҳои биологӣ ва хоҷагии онҳо мураттаб месозад. Зоотехнияи хусусӣ масъалаҳои парвариш, хӯ­рокдиҳӣ, ниго­ҳу­бини зотҳои ҷудогонаи чорво ва усулҳои ташкилу ба роҳ мондани соҳаҳои махсуси чорводори (говпарварӣ, гӯсфанд­парварӣ, асппарварӣ, парандапарва­рӣ ва ғ.)-ро меомӯзад. Унсурҳои ибтидоии Зоотехния ҳанӯз дар асарҳои олимони дун­ёи қадим Варон, Буқрот, Ксенофонт ба назар мерасанд. Аммо Зоотехния ҳамчун илм дар асри 18 ташаккул ёфт. Истилоҳи «Зоотехния»-ро соли 1848 олими фаронсавӣ Ж. Бодеман ба илм дохил кардааст. Дар [[Тоҷикистон]] барои бомуваффақият ҷорӣ намудани корҳои зотгирӣ аз рӯи маҷмӯи аломатҳои истеъмолию қимати зотӣ низоми ягонаи баҳодиҳӣ ба ҳайвоноти кишоварзӣ – бонитировка ҷорист. Ҳоло кормандони Ин-ти тадқиқоти илмии чорво­дории АИКТ ва факултаи зоотехникии [[Донишгоҳи аграрии Тоҷикистон|ДАТ ба номи Ш. Шоҳ­темур]] оид ба омӯ­зи­ши ғизонокии хӯроки чорво, технологияи истеҳ­со­ли хӯ­рок ва хӯрокдиҳӣ, ба вуҷуд овардани зотҳои нави гӯсфанди гӯшту равғану пашмдеҳ, такмили зотҳои гӯс­фан­ди қарокӯлию ҳисорӣ, парвариши зотҳои нави асп, ба шароити маҳал мутобиқ гардондани зотҳои аз ҷойҳои дигар овардашуда таҳқиқот мебаранд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ||7|муаллиф = }}{{ПБ}} [[Гурӯҳ:Кишоварзӣ]] [[Гурӯҳ:Кишоварзӣ дар Тоҷикистон]] 404skvkag20wus9xqzhtlu6td1p659r 1463472 1463471 2026-04-07T05:03:59Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463472 wikitext text/x-wiki '''Зоотехния''' (аз зоо... ва {{Lang-grc|techne}} – санъат, маҳо­рат) — яке аз соҳаҳои илми кишоварзӣ оид ба нигоҳубин, пар­вариш ва истифодаи [[чорво]]<nowiki/>ю [[паранда]] барои истеҳсоли гӯшт, шир, пашм, пӯст, тухм ва ғ. Зоотехния барои бо сарфи кору маблағи кам ба даст овардани маҳсулоти хушсифат тад­бирҳо андешида, донишҳои соҳаи чорводориро ҷамъбаст мекунад, масъалаҳои илмию истеҳсолии ба вуҷуд овардани зотҳои сермаҳсул ва такмили зотҳои мавҷударо таҳ­қиқ менамояд. Зоотехния бо биологияи умумӣ, [[зоология]], [[анатомия]], [[физиология]], гистология, [[биокимиё]], [[генетика]], [[ситология]], [[иммунология]], [[байторӣ]], [[агрономия]] ва дигар фан­ҳои табиат­шиносӣ робитаи устувор дошта, барои сермаҳ­сул шудани чорво аз таҷҳизоти нави истеҳсолот, комёби­ҳои фан­ҳои дақиқ ва техникаи ҳисоббарор истифода мебарад. Зоотехния умумӣ ва хусусӣ мешавад. Зоотехнияи умумӣ қоида­ҳои муштараки парвариш, хӯрокдиҳӣ, нигоҳубин ([[зоогигиена]]) ва ис­тифодаи навъу зотҳои асосии чорворо дар асоси таҳ­қи­қи хусусиятҳои биологӣ ва хоҷагии онҳо мураттаб месозад. Зоотехнияи хусусӣ масъалаҳои парвариш, хӯ­рокдиҳӣ, ниго­ҳу­бини зотҳои ҷудогонаи чорво ва усулҳои ташкилу ба роҳ мондани соҳаҳои махсуси чорводори (говпарварӣ, гӯсфанд­парварӣ, асппарварӣ, парандапарва­рӣ ва ғ.)-ро меомӯзад. Унсурҳои ибтидоии Зоотехния ҳанӯз дар асарҳои олимони дун­ёи қадим Варон, Буқрот, Ксенофонт ба назар мерасанд. Аммо Зоотехния ҳамчун илм дар асри 18 ташаккул ёфт. Истилоҳи «Зоотехния»-ро соли 1848 олими фаронсавӣ Ж. Бодеман ба илм дохил кардааст. Дар [[Тоҷикистон]] барои бомуваффақият ҷорӣ намудани корҳои зотгирӣ аз рӯи маҷмӯи аломатҳои истеъмолию қимати зотӣ низоми ягонаи баҳодиҳӣ ба ҳайвоноти кишоварзӣ – бонитировка ҷорист. Ҳоло кормандони Ин-ти тадқиқоти илмии чорво­дории АИКТ ва факултаи зоотехникии [[Донишгоҳи аграрии Тоҷикистон|ДАТ ба номи Ш. Шоҳ­темур]] оид ба омӯ­зи­ши ғизонокии хӯроки чорво, технологияи истеҳ­со­ли хӯ­рок ва хӯрокдиҳӣ, ба вуҷуд овардани зотҳои нави гӯсфанди гӯшту равғану пашмдеҳ, такмили зотҳои гӯс­фан­ди қарокӯлию ҳисорӣ, парвариши зотҳои нави асп, ба шароити маҳал мутобиқ гардондани зотҳои аз ҷойҳои дигар овардашуда таҳқиқот мебаранд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ||7|муаллиф = }}{{ПБ}} [[Гурӯҳ:Кишоварзӣ]] [[Гурӯҳ:Кишоварзӣ дар Тоҷикистон]] 4lzrgqo4vd93xhcv2n81eiq42302kra 0 330220 1463473 2026-04-07T05:12:54Z Сунатулло Сафарзода 108676 Саҳифаи нав: Зоотрон (аз зоо... ва {{Lang-grc| θρиvoς}} – бошишгоҳ) — бо­шиш­гоҳи иқлимаш сунъӣ барои таҳқиқи робитаи тарафай­ни организми чорво ва муҳити атроф. Дар Зоотрон бо роҳи сун­ъӣ омилҳои гуногуни номусоид барои чорво (масалан, газҳои зараровар, сустии мубодилаи ҳаво,... 1463473 wikitext text/x-wiki Зоотрон (аз зоо... ва {{Lang-grc| θρиvoς}} – бошишгоҳ) — бо­шиш­гоҳи иқлимаш сунъӣ барои таҳқиқи робитаи тарафай­ни организми чорво ва муҳити атроф. Дар Зоотрон бо роҳи сун­ъӣ омилҳои гуногуни номусоид барои чорво (масалан, газҳои зараровар, сустии мубодилаи ҳаво, ифлосшавии ҳаво аз бактерияҳо ва ғ.) ба вуҷуд оварда мешаванд. Сипас бо мақ­сади таҷриба бо ин омилҳо ба чорво таъсир мерасонанд, вокунишҳои мутобиқату муқовиматпазирии андомгони онҳоро дар шароити номусоид, инчунин био­ритм­ҳои ша­бо­рӯзии нишондодҳои физиологиро меомӯ­занд. Бошиш­го­ҳи иқлими сунъӣ дар дунё аз охири сол­ҳои 60 асри 20 истифода мешавад. Онҳо аз ибтидои асри 21 дар ИМА, Олмон, Британияи Кабир, Ҳолланд ва чанд мамлакати дигар фаъолият мекунанд. Зоотрон бокси гарминогузарон (андозаи беруниаш 3700х4730х2380 м, андозаи дохилиаш 3500х4530х2160 м) буда, аз чорчӯбаҳои даруну берунашон тунукакорӣ иборат аст. Дар байни туну­каҳо пенопласт гузошта мешавад. Деворҳои Зоотрон аз якдигар ҷудо буда, худи он фарши панҷарагӣ, охур, обхӯрак, таҷ­ҳи­зоти ғун­дош­тану баровардани пору, системаи омодасозии ҳаво (аг­регатҳои хунуккунӣ, гармидиҳакҳои барқӣ, намнок­кунакҳо, боддиҳакҳо), таҷҳизоти барқӣ, калиди идора ва қайди нишондодҳои микроиқлимро дорад. Дар дохили Зоотрон 90 адад датчики қайди ҳарорати сатҳи дохилии Зоотрон, ҳавои дарояндаву бароянда, намнокии ҳаво, ҳарорати мақъади ҳайвонот ва ғ. мавҷуд аст. Пажӯҳишҳои зоо­тронӣ имкон медиҳанд, ки тарзи нигоҳубини чорво ва талаботи беҳдо­рию байторӣ такмил дода шаванд, самари тадбирҳои беҳ­доштию пешгирӣ афзун гардад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зоотрон |7|муаллиф = }} [[Гурӯҳ:Иқлишиносӣ]] {{ПБ}} i7qir73nlidcm8cm6kr3nubsjbzm234 1463474 1463473 2026-04-07T05:27:45Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463474 wikitext text/x-wiki '''Зоотрон''' (аз зоо... ва {{Lang-grc| θρиvoς}} – '''бошишгоҳ''') — бо­шиш­гоҳи иқлимаш сунъӣ барои таҳқиқи робитаи тарафай­ни организми [[чорво]] ва муҳити атроф. Дар Зоотрон бо роҳи сун­ъӣ омилҳои гуногуни номусоид барои чорво (масалан, газҳои зараровар, сустии мубодилаи ҳаво, ифлосшавии ҳаво аз [[бактерияҳо]] ва ғ.) ба вуҷуд оварда мешаванд. Сипас бо мақ­сади таҷриба бо ин омилҳо ба чорво таъсир мерасонанд, вокунишҳои мутобиқату муқовиматпазирии андомгони онҳоро дар шароити номусоид, инчунин био­ритм­ҳои ша­бо­рӯзии нишондодҳои физиологиро меомӯ­занд. Бошиш­го­ҳи иқлими сунъӣ дар дунё аз охири сол­ҳои 60 асри 20 истифода мешавад. Онҳо аз ибтидои асри 21 дар [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|ИМА]], [[Олмон]], [[Британияи Кабир|Британияи Кабир,]] [[Ҳоланд|Ҳолланд]] ва чанд мамлакати дигар фаъолият мекунанд. Зоотрон бокси гарминогузарон (андозаи беруниаш 3700х4730х2380 м, андозаи дохилиаш 3500х4530х2160 м) буда, аз чорчӯбаҳои даруну берунашон тунукакорӣ иборат аст. Дар байни туну­каҳо пенопласт гузошта мешавад. Деворҳои Зоотрон аз якдигар ҷудо буда, худи он фарши панҷарагӣ, [[охур]], обхӯрак, таҷ­ҳи­зоти ғун­дош­тану баровардани пору, системаи омодасозии ҳаво (аг­регатҳои хунуккунӣ, гармидиҳакҳои барқӣ, намнок­кунакҳо, боддиҳакҳо), таҷҳизоти барқӣ, калиди идора ва қайди нишондодҳои микроиқлимро дорад. Дар дохили Зоотрон 90 адад датчики қайди ҳарорати сатҳи дохилии Зоотрон, ҳавои дарояндаву бароянда, намнокии ҳаво, ҳарорати мақъади [[ҳайвонот]] ва ғ. мавҷуд аст. Пажӯҳишҳои зоо­тронӣ имкон медиҳанд, ки тарзи нигоҳубини чорво ва талаботи беҳдо­рию байторӣ такмил дода шаванд, самари тадбирҳои беҳ­доштию пешгирӣ афзун гардад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зоотрон |7|муаллиф = }} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Кишоварзӣ]] [[Гурӯҳ:Кишоварзӣ дар Тоҷикистон]] mmhfdfy0xmkn1czhj3qobo148867e5m 0 330221 1463476 2026-04-07T05:37:59Z Сунатулло Сафарзода 108676 Саҳифаи нав: [[Акс:5654-Linxia-City-market-rat-poison-vendor.jpg|thumb|Лоток торговца крысиным ядом и инсектицидами на базаре в г. [[Линься]], пров. [[Ганьсу]], Китай]] Зоотсидҳо (аз зоо... ва {{lang-la|caedo}} – мекушам, нобуд мекунам) — як навъи пеститсидҳо, маводди кимиёие, ки барои нест кардани хояндаҳо (му... 1463476 wikitext text/x-wiki [[Акс:5654-Linxia-City-market-rat-poison-vendor.jpg|thumb|Лоток торговца крысиным ядом и инсектицидами на базаре в г. [[Линься]], пров. [[Ганьсу]], Китай]] Зоотсидҳо (аз зоо... ва {{lang-la|caedo}} – мекушам, нобуд мекунам) — як навъи пеститсидҳо, маводди кимиёие, ки барои нест кардани хояндаҳо (муш, суғур, калламуш) ва парандагони зараррасон истифода мешаванд. Зоотсидҳои кушандаи хояндаҳоро родентитсид, нобудкунандаи калла­мушҳоро ратитсид ва маҳвкунандаи парандагони зараррасонро авитсид меноманд. Фосфиди руҳ, глифтор, крисид, зоокумарин, ратиндан ва ғ. низ аз ҷумлаи Зоотсидҳоанд. Зоотсидҳо ба гурӯҳҳои гуногуни кимиёӣ мансубанд. Дар бештари ҳолатҳо пайвастҳоеро истифода мебаранд, ки барои меъдаи ҳайвонот (фосфиди руҳ, глифтор, крисид, зоокумарин ва ғ.) ҳалокатбор аст. Асосан аз Зоотсидҳо мулуҳ тайёр карда, ба гузаргоҳи ҳайвоноти зараррасон мегузоранд. Барои нест кардани хояндаҳои боғу саҳро ва киштзор ба до­на­ҳои ҷав, гандум, ҷуворӣ ва ҷавдор фосфиди руҳу глифтор ҳамроҳ карда, ба назди хона ва ҷойҳои гаштугузори онҳо гузоштан лозим аст. Барои куштани мушу калла­муш­ҳои анбор, фермаҳои чорво, гармхонаҳо, ғара­ми алаф ва ғ. ба нонреза, гандум, моҳӣ ва гӯшти қима зоокумарин ва ротиндан ҳамроҳ карда, истифода менамоянд. Ҳангоми истифодаи Зоотсидҳо чорворо аз фермаҳо берун баровардан муҳим нест, вале аз анборҳо тамоми хӯрок­вориро баровардан лозим аст. Барои нест кардани мушу калламуши биноҳои иқоматӣ ба нонреза, себ ва ғ. крисид ҳам­роҳ мекунанд (бо мақсади часпак шудани он аз равған­ҳои минералӣ истифода мебаранд). Бо мақсади пешгирии афзоиши зиёди па­рандаҳои зараррасон (масалан, кабӯтару гунҷишк) аз маводди хобовар – алфахлоралоза истифода мекунанд. Зоотсидҳо ба одам, ҳайвоноти хонагӣ ва парандагони фоиданок зарар дорад. Бино бар ин, ҳангоми сари кор дош­тан бо Зоотсидҳо ба қоидаҳои нигоҳдорӣ, кашондан ва истифодаи онҳо риоя кардан зарур аст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зоотсидҳо |7|муаллиф = }} [[Гурӯҳ:маводҳои кимиёи]] {{ПБ}} mh5ruei6oed9ljwy3pheafi5bli7mim 1463480 1463476 2026-04-07T05:50:52Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463480 wikitext text/x-wiki [[Акс:5654-Linxia-City-market-rat-poison-vendor.jpg|thumb|'''Дӯконе, ки заҳри каламуш ва инсектисидҳоро мефурӯшад дар бозор дар Линсия, музофоти Гансу, Чин''' ]] '''Зоотсидҳо''' (аз зоо... ва {{lang-la|caedo}} – '''мекушам''', '''нобуд мекунам''') — як навъи [[пеститсидҳо]], маводди кимиёие, ки барои нест кардани хояндаҳо ([[муш]], суғур, [[калламуш]]) ва парандагони зараррасон истифода мешаванд. Зоотсидҳои кушандаи [[Хояндаҳо|хояндаҳоро]] родентитсид, нобудкунандаи калла­мушҳоро ратитсид ва маҳвкунандаи парандагони зараррасонро авитсид меноманд. Фосфиди руҳ, глифтор, крисид, зоокумарин, ратиндан ва ғ. низ аз ҷумлаи зоотсидҳоанд. Зоотсидҳо ба гурӯҳҳои гуногуни [[Кимиё|кимиёӣ]] мансубанд. Дар бештари ҳолатҳо пайвастҳоеро истифода мебаранд, ки барои меъдаи ҳайвонот (фосфиди руҳ, глифтор, крисид, зоокумарин ва ғ.) ҳалокатбор аст. Асосан аз зоотсидҳо мулуҳ тайёр карда, ба гузаргоҳи ҳайвоноти зараррасон мегузоранд. Барои нест кардани хояндаҳои боғу саҳро ва киштзор ба до­на­ҳои ҷав, [[гандум]], [[ҷуворӣ]] ва ҷавдор фосфиди руҳу глифтор ҳамроҳ карда, ба назди хона ва ҷойҳои гаштугузори онҳо гузоштан лозим аст. Барои куштани мушу калла­муш­ҳои анбор, [[Фермаи чорвопарварии ҶДММ “Рахшона”|фермаҳои чорво]], [[Гармхона|гармхонаҳо,]] ғара­ми алаф ва ғ. ба нонреза, гандум, моҳӣ ва гӯшти қима зоокумарин ва ротиндан ҳамроҳ карда, истифода менамоянд. Ҳангоми истифодаи зоотсидҳо чорворо аз фермаҳо берун баровардан муҳим нест, вале аз анборҳо тамоми хӯрок­вориро баровардан лозим аст. Барои нест кардани мушу калламуши биноҳои иқоматӣ ба нонреза, себ ва ғ. крисид ҳам­роҳ мекунанд (бо мақсади часпак шудани он аз равған­ҳои минералӣ истифода мебаранд). Бо мақсади пешгирии афзоиши зиёди па­рандаҳои зараррасон (масалан, кабӯтару гунҷишк) аз маводди хобовар – алфахлоралоза истифода мекунанд. Зоотсидҳо ба одам, ҳайвоноти хонагӣ ва парандагони фоиданок зарар дорад. Бино бар ин, ҳангоми сари кор дош­тан бо зоотсидҳо ба қоидаҳои нигоҳдорӣ, кашондан ва истифодаи онҳо риоя кардан зарур аст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зоотсидҳо |7|муаллиф = }} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Кимиёшиносон]] 2coookhj5ly2x7zwm2a55z8a5tgccx0 0 330222 1463481 2026-04-07T06:00:39Z Сунатулло Сафарзода 108676 Саҳифаи нав: Зоопсихология — илм оид ба хусусиятҳои равонӣ ва рафтори ҳайвонот. Зоопсихология рафтори ҳайвонотро тавассути му­шоҳида ва таҷриба шарҳ дода, фарқи байни рафтори он­ҳо ва инсонро муайян мекунад. Файласуфони Юнони Қа­дим, аз ҷумла Арасту (384–322 то м.), андеш... 1463481 wikitext text/x-wiki Зоопсихология — илм оид ба хусусиятҳои равонӣ ва рафтори ҳайвонот. Зоопсихология рафтори ҳайвонотро тавассути му­шоҳида ва таҷриба шарҳ дода, фарқи байни рафтори он­ҳо ва инсонро муайян мекунад. Файласуфони Юнони Қа­дим, аз ҷумла Арасту (384–322 то м.), андеша доштанд, ки ҳайвонот мисли инсон дорои рӯҳ мебошанд, вале инсон рӯ­ҳи оқилона дорад. Ба ақидаи равоқиён (стоикҳо) ҳай­во­нот дорои эҳсос ва шавқу рағбат ҳастанд, вале амалҳои он­ҳо маънидор набуда, дар доираи муайяни табиат идора ме­шаванд. Файласуфи фаронсавӣ Р. Декарт (1596–1650) ҳай­вонро худкор (автомат)-е номидааст, ки рӯҳ ва зиндагии ақлонӣ надорад. Байни ҳайвонҳо ва инсон ягон шабоҳате вуҷуд надорад. Материалистони фа­ронсавӣ Монтен ва Брем, файласуфони олмонӣ К. Фогт (1817–95), Л. Бюхнер (1824–99) ва зоологи олмонӣ Э. Ҳеккел (1834–1919) низ байни рӯҳи инсон ва ҳайвон ҳеч тафовуте нагузоштаанд. Аввалин намояндагони ин ақида К. Бурдах (1776–1847 ), К. Гарус (1777–1855) ва баъдтар Ҳ. Спенсер (1820–­1903) буданд. Онҳо андеша доштанд, ки ҳайвонот худкор нестанд ва ба гузаштаю оянда ягон муносибати бошуурона надоранд. Ҳаёти равонии инсон ва ҳайвон аз рӯи шав­қу рағбат ва эҳсо­соташон ба ҳам­дигар шабоҳат дорад. Ҷа­раёни омӯзиши рафтори ҳай­во­нот дар асарҳои это­логҳо (нигар Этология) К. Лоренс (1903–89), Н. Тинберген (1907–88) ва дигарон зикр гардидааст. Этологи австриягӣ К. Ло­ренс рафтори ҳайвонот ва инсонро ба ҳам монанд медонист. Табиатшиноси англис Ч. Дарвин (1809–82) андеша дошт, ки байни зеҳ­ни инсон ва ҳайвон ягон тафовути назаррас вуҷуд надорад. Ба ақидаи равоншинос ва физиологи олмонӣ М. В. Вундт (1832–1920) ҳайвоноте, ки хурд­тарин имконияти эҳсос карданро зоҳир менамоянд, бояд аз қудрати огоҳ­ша­вӣ ва рафтори ҳушёрона низ бархурдор бошанд. Хулосаи ниҳоии В. Вундт ва пайравонаш ин буд, ки ҳайвонот низ метавонанд аз ҷиҳати зеҳнӣ ба андозаи инсон аз истеъдоди илоҳӣ бархурдор бошанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зоопсихология|7|муаллиф = }} [[Гурӯҳ:Равоншиносӣ]] {{ПБ}} 8ngn6fe629n1v4agkz3cjm4ni4n113i 1463482 1463481 2026-04-07T06:06:49Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463482 wikitext text/x-wiki [[Акс:Jon Snow forcing the Ruza Reservoir.jpg|thumb|350px|Ощущение свободы и радость от приобретения нового хозяина после [[:File:Jon Snow forcing the Ruza Reservoir.jpg|серьёзных испытаний]]: [[Аляскинский маламут|маламут]]-длинник форсирует [[Рузское водохранилище]].]] '''Зоопсихология''' — илм оид ба хусусиятҳои [[Равоншинос|равонӣ]] ва рафтори [[ҳайвонот]]. Зоопсихология рафтори ҳайвонотро тавассути му­шоҳида ва таҷриба шарҳ дода, фарқи байни рафтори он­ҳо ва инсонро муайян мекунад. Файласуфони Юнони Қа­дим, аз ҷумла [[Арасту]] (384–322 то м.), андеша доштанд, ки ҳайвонот мисли инсон дорои рӯҳ мебошанд, вале инсон рӯ­ҳи оқилона дорад. Ба ақидаи равоқиён (стоикҳо) ҳай­во­нот дорои эҳсос ва шавқу рағбат ҳастанд, вале амалҳои он­ҳо маънидор набуда, дар доираи муайяни табиат идора ме­шаванд. Файласуфи фаронсавӣ Р. Декарт (1596–1650) ҳай­вонро худкор (автомат)-е номидааст, ки рӯҳ ва зиндагии ақлонӣ надорад. Байни ҳайвонҳо ва инсон ягон шабоҳате вуҷуд надорад. Материалистони фа­ронсавӣ Монтен ва Брем, файласуфони олмонӣ К. Фогт (1817–95), Л. Бюхнер (1824–99) ва зоологи олмонӣ Э. Ҳеккел (1834–1919) низ байни рӯҳи инсон ва ҳайвон ҳеч тафовуте нагузоштаанд. Аввалин намояндагони ин ақида К. Бурдах (1776–1847 ), К. Гарус (1777–1855) ва баъдтар Ҳ. Спенсер (1820–­1903) буданд. Онҳо андеша доштанд, ки ҳайвонот худкор нестанд ва ба гузаштаю оянда ягон муносибати бошуурона надоранд. Ҳаёти равонии инсон ва ҳайвон аз рӯи шав­қу рағбат ва эҳсо­соташон ба ҳам­дигар шабоҳат дорад. Ҷа­раёни омӯзиши рафтори ҳай­во­нот дар асарҳои это­логҳо (нигар Этология) К. Лоренс (1903–89), Н. Тинберген (1907–88) ва дигарон зикр гардидааст. Этологи австриягӣ К. Ло­ренс рафтори ҳайвонот ва инсонро ба ҳам монанд медонист. Табиатшиноси англис Ч. Дарвин (1809–82) андеша дошт, ки байни зеҳ­ни инсон ва ҳайвон ягон тафовути назаррас вуҷуд надорад. Ба ақидаи равоншинос ва физиологи олмонӣ М. В. Вундт (1832–1920) ҳайвоноте, ки хурд­тарин имконияти эҳсос карданро зоҳир менамоянд, бояд аз қудрати огоҳ­ша­вӣ ва рафтори ҳушёрона низ бархурдор бошанд. Хулосаи ниҳоии В. Вундт ва пайравонаш ин буд, ки ҳайвонот низ метавонанд аз ҷиҳати зеҳнӣ ба андозаи инсон аз истеъдоди илоҳӣ бархурдор бошанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зоопсихология|7|муаллиф = }} [[Гурӯҳ:Равоншиносӣ]] {{ПБ}} sjhmhohh5fcozwi5t7ic1khfeiwk2gk 1463483 1463482 2026-04-07T06:08:16Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463483 wikitext text/x-wiki [[Акс:Jon Snow forcing the Ruza Reservoir.jpg|thumb|350px|Хисси озодй ва шодии пайдо кардани сохиби нав баъди озмоиши чиддй: Маламути дарозпоя аз обанбори Руза мегузарад.]] '''Зоопсихология''' — илм оид ба хусусиятҳои [[Равоншинос|равонӣ]] ва рафтори [[ҳайвонот]]. Зоопсихология рафтори ҳайвонотро тавассути му­шоҳида ва таҷриба шарҳ дода, фарқи байни рафтори он­ҳо ва инсонро муайян мекунад. Файласуфони Юнони Қа­дим, аз ҷумла [[Арасту]] (384–322 то м.), андеша доштанд, ки ҳайвонот мисли инсон дорои рӯҳ мебошанд, вале инсон рӯ­ҳи оқилона дорад. Ба ақидаи равоқиён (стоикҳо) ҳай­во­нот дорои эҳсос ва шавқу рағбат ҳастанд, вале амалҳои он­ҳо маънидор набуда, дар доираи муайяни табиат идора ме­шаванд. Файласуфи фаронсавӣ Р. Декарт (1596–1650) ҳай­вонро худкор (автомат)-е номидааст, ки рӯҳ ва зиндагии ақлонӣ надорад. Байни ҳайвонҳо ва инсон ягон шабоҳате вуҷуд надорад. Материалистони фа­ронсавӣ Монтен ва Брем, файласуфони олмонӣ К. Фогт (1817–95), Л. Бюхнер (1824–99) ва зоологи олмонӣ Э. Ҳеккел (1834–1919) низ байни рӯҳи инсон ва ҳайвон ҳеч тафовуте нагузоштаанд. Аввалин намояндагони ин ақида К. Бурдах (1776–1847 ), К. Гарус (1777–1855) ва баъдтар Ҳ. Спенсер (1820–­1903) буданд. Онҳо андеша доштанд, ки ҳайвонот худкор нестанд ва ба гузаштаю оянда ягон муносибати бошуурона надоранд. Ҳаёти равонии инсон ва ҳайвон аз рӯи шав­қу рағбат ва эҳсо­соташон ба ҳам­дигар шабоҳат дорад. Ҷа­раёни омӯзиши рафтори ҳай­во­нот дар асарҳои это­логҳо (нигар Этология) К. Лоренс (1903–89), Н. Тинберген (1907–88) ва дигарон зикр гардидааст. Этологи австриягӣ К. Ло­ренс рафтори ҳайвонот ва инсонро ба ҳам монанд медонист. Табиатшиноси англис Ч. Дарвин (1809–82) андеша дошт, ки байни зеҳ­ни инсон ва ҳайвон ягон тафовути назаррас вуҷуд надорад. Ба ақидаи равоншинос ва физиологи олмонӣ М. В. Вундт (1832–1920) ҳайвоноте, ки хурд­тарин имконияти эҳсос карданро зоҳир менамоянд, бояд аз қудрати огоҳ­ша­вӣ ва рафтори ҳушёрона низ бархурдор бошанд. Хулосаи ниҳоии В. Вундт ва пайравонаш ин буд, ки ҳайвонот низ метавонанд аз ҷиҳати зеҳнӣ ба андозаи инсон аз истеъдоди илоҳӣ бархурдор бошанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зоопсихология|7|муаллиф = }} [[Гурӯҳ:Равоншиносӣ]] {{ПБ}} maveujvuarj8nd54ufk08unbxn68are 0 330223 1463484 2026-04-07T06:17:28Z Сунатулло Сафарзода 108676 Саҳифаи нав: [[Акс:Diaptomus GLERL 1.jpg|thumb|200px|Представитель зоопланктона (''[[Diaptomus]]'')]] Зоопланктон (аз зоо ... ва юн. planktos – гумроҳ, беҳаракат) — як ҷузъи планктон, мавҷудоти нофаъоле, ки муқобили ҷараён шино карда наметавонанд ва онҳоро об аз ҷое ба ҷое мебарад. Ба Зоопланктон белпо... 1463484 wikitext text/x-wiki [[Акс:Diaptomus GLERL 1.jpg|thumb|200px|Представитель зоопланктона (''[[Diaptomus]]'')]] Зоопланктон (аз зоо ... ва юн. planktos – гумроҳ, беҳаракат) — як ҷузъи планктон, мавҷудоти нофаъоле, ки муқобили ҷараён шино карда наметавонанд ва онҳоро об аз ҷое ба ҷое мебарад. Ба Зоопланктон белпойҳо, мизидҳо, ра­дио­ля­рияҳо, медузаҳо, си­фо­но­фо­ра­ҳо, шонаиҳо, пи­росо­ма­ҳо, инчунин кирминаи беш­та­ри ҳайвонот ва тухми пелагеали (марбут ба қаба­ти ҳаё­тии об)-и моҳӣ мансубанд. Зоопланктонҳо дар тамоми қабат­ҳои об дучор меоянд. Ғизои Зоопланктонҳо фитопланктон, детрит ва ҳам­тоё­ни нисбатан хурдашон ме­бошанд. Агар ҷонварон тамоми ҳаёти худро ба шакли планктон гузаронанд, пас онҳоро голопланктон ва агар дар об як қисми зиндаги (давраи кирминагӣ)-ро паси сар кунанд, онҳоро меропланктон меноманд. Зоопланктонҳо ғи­зои асосии биосенози обанборҳо, алалхусус, баҳрҳо мебошанд. Кайки обӣ, босмин, диаптомус ва сиклоп аз ҷум­лаи мав­ҷу­доти маъмули зоопланктонии обҳои ширин буда, дар зе­ри пурбин мушоҳида мешаванд. Зоопланктон яке аз гу­рӯҳ­ҳои нисба­тан сершумори ҳидро­бионтҳо буда, арзиши баланди эко­ло­гӣ ва хоҷагӣ дорад. Зоопланктонҳо моддаҳои органикии обан­бор­ҳо­ро истеъмол карда, обро тоза нигоҳ медоранд. Он­ҳо ғи­зои бисёр моҳиҳо ва индикатори асосии арзёбии сифати об мебошанд. Бо роҳи афзун намудани Зоопланктон метавон соҳаи моҳидориро ривоҷ дод. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зоопланктон|7|муаллиф = }} [[Гурӯҳ:планктонҳо]] {{ПБ}} 4ozom4n90uj4vn51r35lrtitpr06os5 1463485 1463484 2026-04-07T06:25:26Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463485 wikitext text/x-wiki [[Акс:Diaptomus GLERL 1.jpg|thumb|200px|Представитель зоопланктона (''[[Diaptomus]]'')]] Зоопланктон (аз зоо ... ва {{Lang-grc| planktos}} – гумроҳ, беҳаракат) — як ҷузъи планктон, мавҷудоти нофаъоле, ки муқобили ҷараён шино карда наметавонанд ва онҳоро об аз ҷое ба ҷое мебарад. Ба Зоопланктон белпойҳо, мизидҳо, ра­дио­ля­рияҳо, медузаҳо, си­фо­но­фо­ра­ҳо, шонаиҳо, пи­росо­ма­ҳо, инчунин кирминаи беш­та­ри ҳайвонот ва тухми пелагеали (марбут ба қаба­ти ҳаё­тии об)-и моҳӣ мансубанд. Зоопланктонҳо дар тамоми қабат­ҳои об дучор меоянд. Ғизои Зоопланктонҳо фитопланктон, детрит ва ҳам­тоё­ни нисбатан хурдашон ме­бошанд. Агар ҷонварон тамоми ҳаёти худро ба шакли планктон гузаронанд, пас онҳоро голопланктон ва агар дар об як қисми зиндаги (давраи кирминагӣ)-ро паси сар кунанд, онҳоро меропланктон меноманд. Зоопланктонҳо ғи­зои асосии биосенози обанборҳо, алалхусус, баҳрҳо мебошанд. Кайки обӣ, босмин, диаптомус ва сиклоп аз ҷум­лаи мав­ҷу­доти маъмули зоопланктонии обҳои ширин буда, дар зе­ри пурбин мушоҳида мешаванд. Зоопланктон яке аз гу­рӯҳ­ҳои нисба­тан сершумори ҳидро­бионтҳо буда, арзиши баланди эко­ло­гӣ ва хоҷагӣ дорад. Зоопланктонҳо моддаҳои органикии обан­бор­ҳо­ро истеъмол карда, обро тоза нигоҳ медоранд. Он­ҳо ғи­зои бисёр моҳиҳо ва индикатори асосии арзёбии сифати об мебошанд. Бо роҳи афзун намудани Зоопланктон метавон соҳаи моҳидориро ривоҷ дод. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зоопланктон|7|муаллиф = }} [[Гурӯҳ:планктонҳо]] {{ПБ}} qrrnnp7tn409cqk5iqhdg3uxphtjry6 1463487 1463485 2026-04-07T06:30:31Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463487 wikitext text/x-wiki [[Акс:Diaptomus GLERL 1.jpg|thumb|200px|Представитель зоопланктона (''[[Diaptomus]]'')]] '''Зоопланктон''' (аз зоо ... ва {{Lang-grc| planktos}} – '''гумроҳ''', '''беҳаракат''') — як ҷузъи планктон, мавҷудоти нофаъоле, ки муқобили ҷараён шино карда наметавонанд ва онҳоро об аз ҷое ба ҷое мебарад. Ба зоопланктон [[белпойҳо]], мизидҳо, ра­дио­ля­рияҳо, медузаҳо, си­фо­но­фо­ра­ҳо, шонаиҳо, пи­росо­ма­ҳо, инчунин кирминаи беш­та­ри ҳайвонот ва тухми пелагеали (марбут ба қаба­ти ҳаё­тии об)-и моҳӣ мансубанд. Зоопланктонҳо дар тамоми қабат­ҳои об дучор меоянд. Ғизои зоопланктонҳо фитопланктон, детрит ва ҳам­тоё­ни нисбатан хурдашон ме­бошанд. Агар ҷонварон тамоми ҳаёти худро ба шакли планктон гузаронанд, пас онҳоро голопланктон ва агар дар об як қисми зиндаги (давраи кирминагӣ)-ро паси сар кунанд, онҳоро меропланктон меноманд. Зоопланктонҳо ғи­зои асосии [[Биосеноз|биосенози]] обанборҳо, алалхусус, баҳрҳо мебошанд. Кайки обӣ, босмин, диаптомус ва [[Сиклопҳо|сиклоп]] аз ҷум­лаи мав­ҷу­доти маъмули зоопланктонии обҳои ширин буда, дар зе­ри пурбин мушоҳида мешаванд. Зоопланктон яке аз гу­рӯҳ­ҳои нисба­тан сершумори ҳидро­бионтҳо буда, арзиши баланди эко­ло­гӣ ва хоҷагӣ дорад. Зоопланктонҳо моддаҳои органикии обан­бор­ҳо­ро истеъмол карда, обро тоза нигоҳ медоранд. Он­ҳо ғи­зои бисёр моҳиҳо ва индикатори асосии арзёбии сифати об мебошанд. Бо роҳи афзун намудани зоопланктон метавон соҳаи [[Моҳиҳои паррон|моҳидориро]] ривоҷ дод. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зоопланктон|7|муаллиф = }} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Ҷонваршиносӣ]] fx9zwryxzhabzfocr7vmbdrb05g7ola 1463488 1463487 2026-04-07T06:31:08Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463488 wikitext text/x-wiki [[Акс:Diaptomus GLERL 1.jpg|thumb|200px|Намояндаи зоопланктон (Diaptomus)]] '''Зоопланктон''' (аз зоо ... ва {{Lang-grc| planktos}} – '''гумроҳ''', '''беҳаракат''') — як ҷузъи планктон, мавҷудоти нофаъоле, ки муқобили ҷараён шино карда наметавонанд ва онҳоро об аз ҷое ба ҷое мебарад. Ба зоопланктон [[белпойҳо]], мизидҳо, ра­дио­ля­рияҳо, медузаҳо, си­фо­но­фо­ра­ҳо, шонаиҳо, пи­росо­ма­ҳо, инчунин кирминаи беш­та­ри ҳайвонот ва тухми пелагеали (марбут ба қаба­ти ҳаё­тии об)-и моҳӣ мансубанд. Зоопланктонҳо дар тамоми қабат­ҳои об дучор меоянд. Ғизои зоопланктонҳо фитопланктон, детрит ва ҳам­тоё­ни нисбатан хурдашон ме­бошанд. Агар ҷонварон тамоми ҳаёти худро ба шакли планктон гузаронанд, пас онҳоро голопланктон ва агар дар об як қисми зиндаги (давраи кирминагӣ)-ро паси сар кунанд, онҳоро меропланктон меноманд. Зоопланктонҳо ғи­зои асосии [[Биосеноз|биосенози]] обанборҳо, алалхусус, баҳрҳо мебошанд. Кайки обӣ, босмин, диаптомус ва [[Сиклопҳо|сиклоп]] аз ҷум­лаи мав­ҷу­доти маъмули зоопланктонии обҳои ширин буда, дар зе­ри пурбин мушоҳида мешаванд. Зоопланктон яке аз гу­рӯҳ­ҳои нисба­тан сершумори ҳидро­бионтҳо буда, арзиши баланди эко­ло­гӣ ва хоҷагӣ дорад. Зоопланктонҳо моддаҳои органикии обан­бор­ҳо­ро истеъмол карда, обро тоза нигоҳ медоранд. Он­ҳо ғи­зои бисёр моҳиҳо ва индикатори асосии арзёбии сифати об мебошанд. Бо роҳи афзун намудани зоопланктон метавон соҳаи [[Моҳиҳои паррон|моҳидориро]] ривоҷ дод. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зоопланктон|7|муаллиф = }} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Ҷонваршиносӣ]] 7yftlfq4r147g5fblbrjzp6wljpadza 0 330224 1463486 2026-04-07T06:28:11Z Шухрат Саъдиев 5132 Бо тарҷумаи саҳифаи "[[:uk:Special:Redirect/revision/45303015|Ґрунтознавство]]" сохта шудааст 1463486 wikitext text/x-wiki {{Эзоҳ}}{{Иштибоҳ нашавад|Хокшиносӣ (заминшиносии муҳандисӣ)}} '''Хокшиносӣ''' [[Илм|илмест]] дар бораи [[хок]], таркиб, хосиятҳо, пайдоиш, рушд, паҳншавии ҷуғрофӣ ва истифодаи оқилонаи он. Хокшиносӣ ба [[илмҳои табиӣ]] тааллуқ дорад. Объекти омӯзиши хокшиносӣ хокҳо ҳамчун ҷисмҳои табиӣ-таърихӣ ва пӯшиши хок мебошанд, ки педосфераро ташкил медиҳад. Он хокро ҳамчун ҷисми табиӣ, воситаи истеҳсолот ва объекти меҳнат меомӯзад. Хокшиносӣ [[Офаринишшиносӣ]], [[эволютсия]], биомаҳсулнокӣ, [[Хок|таснифот]], ҷуғрофия ва экологияи хокҳо ; хусусиятҳои хосиятҳои хокро дар гео ва [[Экосистема|экосистемаҳои]] гуногун меомӯзад; ва назарияи ташаккули хок ва ташаккули ҳосилхезии хокро таҳия мекунад. Илми хокшиносӣ дар асри XVIII инкишоф ёфт.&nbsp;асри ХІХ ҳамчун илм ташаккул ёфт ва&nbsp;Санъат. == Бахшҳо == === Илми хокшиносии бунёдӣ ё умумӣ === * '''Педогностика''' — збірна група розділів ґрунтознавства, які вивчають речовинний склад, будову і властивості ґрунтів. ** '''''Морфологія ґрунтів''''' ** '''''Фізика ґрунтів''''' ** '''''Хімія ґрунтів''''' ** Мікробіологія ґрунту[en] ** '''''[[Мінералогія ґрунтів]]''''' ** '''''[[Біологія ґрунтів]]''''' ** '''''[[Енергетика ґрунтів]]''''' * '''Педография'''&nbsp;— збірна група розділів ґрунтознавства, які вивчають просторове поширення і природне різноманіття ґрунтів на земній поверхні у зв'язку із загальною географією природного середовища. ** '''''Географія ґрунтів''''' ** '''''[[Картографія ґрунтів]]''''' ** '''''[[Систематика ґрунтів]]'''''&nbsp;— це вчення про різноманітність усіх існуючих на Землі ґрунтів, завдання якого вирішують '''''[[номенклатура ґрунтів]]''''', '''''[[таксономія ґрунтів]]''''' і '''''[[діагностика ґрунтів]]'''''. ** '''''[[Екологія ґрунтів]]''''' ** '''''[[Оцінка ґрунтів]]''''' ** '''''[[Ґрунтова інформатика]]''''' * '''Історичне ґрунтознавство'''&nbsp;— група розділів ґрунтознавства, які вивчають генезис (походження, розвиток) і еволюцію ґрунтів в контексті загальної історії розвитку земної поверхні. ** '''''[[Генетика ґрунтів]]''''' ** '''''[[Палеоґрунтознавство]]''''' * '''Динамічне ґрунтознавство'''&nbsp;— група розділів ґрунтознавства, предметом яких є дослідження процесів ґрунтоутворення і сучасних ґрунтових режимів. ** '''''[[Вчення про родючість ґрунтів]]''''' ** '''''[[Меліорація ґрунтів]]''''' ** '''''[[Технологія ґрунтів]]''''' ** '''''[[Ерозієзнавство]]''''' ** '''''Охорона ґрунтів''''' * '''Регіональне ґрунтознавство'''&nbsp;— розділ, предметом якого є вивчення особливостей ґрунтів і ґрунтового покриву великих регіонів (природних або адміністративних) Землі. * '''Історія і методологія ґрунтознавства''' === Илми амалии хокшиносӣ === Илми амалии хокшиносӣ вобаста ба соҳаи истифодаи хок дар фаъолияти иқтисодии инсон фарқ мекунад. * Илми агрохок * Илми хоки мелиоратсия * Илми хокшиносии ҷангал * Илми санитарии хокшиносӣ * Муҳандисии хокшиносӣ * Илми хокшиносии экологӣ == Самтҳои тадқиқот == Самтҳои асосии тадқиқот: * Теоретичні проблеми генезису, географії ґрунтів, їх класифікації, діагностики і номенклатури. * Науково-методичні проблеми розвитку [[Ґрунтотворний процес|ґрунтотворного процесу]] в природних, культурних і техногенних екосистемах. * Теоретичні проблеми [[Картографія ґрунтів|картографії ґрунтів]], вивчення структури ґрунтового покриву, [[Ґрунтово-географічне районування України|ґрунтово-географічне]] та [[природно-сільськогосподарське районування України]], [[типологія земель]]. * Теоретичні основи формування ґрунтового покриву, морфологічних ознак, хімічного складу, фізичних, хімічних і біологічних властивостей ґрунтів. Енергетика й режими ґрунтоутворення. Регулювання трансформації та міграції органічних і [[Маъдан|мінеральних]] компонентів [[Хок|ґрунту]] в природних, [[Сільськогосподарські ландшафти|сільськогосподарських]] і [[Техногенні ландшафти|техногенних ландшафтах]]. * Розроблення теоретичних і науково-методичних основ хімії, фізики, географії, [[Гідрологія ґрунтів|гідрології]], [[Мінералогія ґрунтів|мінералогії]], [[Біологія ґрунтів|біології ґрунтів]], використання їх методів для розв'язання завдань генезису, діагностики, класифікації ґрунтів. * Продуктивність різних блоків природних і антропогенних [[Экосистема|екосистем]], роль первинної та вторинної [[Биомасса|біомаси]] та мікробіому у процесах <tt>[[гумусоутворення]]</tt> й живлення рослин. Біологічний кругообіг речовин у системі «ґрунт-рослина». [[Біологічна активність ґрунтів]]. * Теоретичні основи [[Мінливість ґрунтів|мінливості ґрунтів]] у просторі й часі, сучасне ґрунтознавство, [[еволюція ґрунтів]], [[палеоґрунтознавство]]. * Порівняльно-географічні, фізичні, хімічні, біологічні та математичні методи ''вивчення ґрунтів'' і ґрунтового покриву. * Загальнотеоретичні проблеми аридизації, [[Биёбонзоӣ|опустелювання]], вторинного засолення, [[Заболочення ґрунтів|заболочування ґрунтів]] і розроблення методів охорони ґрунтового покриву. Маркази пешбари илмӣ ва методологии Украина, ки корҳои илмӣ ва тадқиқотиро оид ба масъалаҳои хокшиносӣ, агрохимия ва ҳифзи хок роҳбарӣ ва ҳамоҳанг месозад, Маркази миллии илмии НКМ «Институти хокшиносӣ ва агрохимияи ба номи О.Н. Соколовский» мебошад. Мониторинги давлатии хокҳо аз ҷониби Маркази давлатии илмӣ ва технологии ҳифзи ҳосилхезии хок «Маркази ҳосилхезии давлатӣ» анҷом дода мешавад. == Таърих == * Наукове вивчення ґрунтів почалося наприкінці 18 ст. На рубежі 18 і 19 століть у Німеччині з'явилася гумусова теорія живлення рослин, яку запропонував А. Теер[de] та яка посприяла дослідженням перегною. У 40-х рр. 19 ст її змінила теорія мінерального живлення рослин Ю. Лібіха, що сприяла розширенню хімічних досліджень ґрунту і виникненню агрогеологічного напряму в ґрунтознавстві. Цей напрям (представлений німецькими вченими Ф. Фаллу[de], Ф. Ріхтгофен і іншими наприкінці 19 ст.) розглядав ґрунт лише як геологічне утворення, продукт вивітрювання, незважаючи на біологічні процеси в ньому. Тому ця теорія не могла дати правильного уявлення про ґрунт, хоча в розробці окремих питань ґрунтознавства (вивчення мінералогічного, хімічного та гранулометричного складу) були досягнуті певні успіхи. * Генетичне ґрунтознавство було створене в Росії в 2-ій половині 19 ст. Датою виникнення його вважається 1883&nbsp;— рік публікації В.<nowiki><span typeof="mw:Entity" id="mw5A">&</nowiki>nbsp;<nowiki></span></nowiki>В.<nowiki><span typeof="mw:Entity" id="mw5Q">&</nowiki>nbsp;<nowiki></span></nowiki>Докучаєвим монографії «Руський чорнозем», в якій сформульовано основне положення його теорії: ґрунт&nbsp;— самостійне природне мінерально-органічне тіло, що утворилося з поверхневих шарів гірської породи (від якої воно якісно відрізняється) в результаті дії на них живих організмів (в тому числі мікроорганізмів) у певних кліматичних умовах. Невід'ємна властивість ґрунту&nbsp;— родючість. Докучаєв висунув і обґрунтував уявлення про чинники ґрунтотворення&nbsp;— материнську гірську породу, клімат, рослинність, рельєф, вік країни (згодом до них була приєднана господарська діяльність людини та ін.) і показав необхідність вивчення ґрунту з точки зору його походження, у тісному зв'язку з навколишніми умовами&nbsp;— географічний напрям у ґрунтознавстві. Однак біля витоків вчення про ґрунти, які передували В.&nbsp;В.&nbsp;Докучаєву, стояли професори харківського університету Н.<nowiki><span typeof="mw:Entity" id="mw7Q">&</nowiki>nbsp;<nowiki></span></nowiki>Д.<nowiki><span typeof="mw:Entity" id="mw7g">&</nowiki>nbsp;<nowiki></span></nowiki>Борисяк та І.<nowiki><span typeof="mw:Entity" id="mw8A">&</nowiki>nbsp;<nowiki></span></nowiki>Ф.<nowiki><span typeof="mw:Entity" id="mw8Q">&</nowiki>nbsp;<nowiki></span></nowiki>Леваковський. У праці «Про чорнозем», яка була опублікована 1851 року, Н.&nbsp;Д.&nbsp;Борисяк вперше подає науково обґрунтовану профільно-морфологічну, мінералогічну, хімічну, географічну і агрономічну характеристику чорноземів. Роботи Н.&nbsp;Д.&nbsp;Борисяка і І.&nbsp;Ф.&nbsp;Леваковського слугували фундаментом для досліджень чорнозему В.&nbsp;В.&nbsp;Докучаєвим. * П.&nbsp;А.&nbsp;Костичев&nbsp;— сучасник В. Докучаєва&nbsp;— розвивав агрономічний напрям у ґрунтознавстві(досліджував питання взаємовідношення ґрунту і рослинності та ґрунтову родючість), який надалі продовжив Р. Вільямс. == Инчунин нигаред == * Педосфера * [[Хок|Ґрунт]] * Реліктові ґрунти * Ґрунти України * Класифікація ґрунтів України * Світова реферативна база ґрунтових ресурсів * Таксономія ґрунтів USDA * Родючість ґрунту * Біологічна продуктивність * [[Гиёҳхок|Гумус]] == Адабиёт == === Китобҳо === * [http://geoknigi.com/book_view.php?id=689 Назаренко И. И, Польчина С.&nbsp;М.&nbsp;Нікорич В.&nbsp;А.&nbsp;Ґрунтознавство. Методологія і методи дослідження ґрунту] * Ґрунтознавство з основами агрохімії та геоботаники / В.&nbsp;В.&nbsp;Снитинський, В.&nbsp;Ф.&nbsp;Якобенчук: навч. посібн.&nbsp;— Вид. 2-ге, [перероб. та доп.].&nbsp;— Львів: Аверс, 2006.&nbsp;— 312 с. * Позняк С.&nbsp;П.&nbsp;Ґрунтознавство і географія ґрунтів: підручник. У двох частинах.&nbsp;— Львів: Видавничий центр ЛНУ імені Івана Франка, 2010.&nbsp;— 270 і 286 с. * Генезис, географія і екологія грунтів / ред.: С.&nbsp;П.&nbsp;Позняк.&nbsp;— Л., 1998.&nbsp;— 403 с.&nbsp;— (Вісн. Львів. ун-ту. Сер. геогр.; Вип. 23).&nbsp;— укр.&nbsp;— рус. * Грунтознавство і географія грунтів: Тексти лекцій. Ч. 1 / П.&nbsp;В.&nbsp;Климович; Львів. нац. ун-т ім. І.Франка.&nbsp;— Л., 2000 .&nbsp;— 178 c.&nbsp;— Бібліогр.: 9 назв. * Грунтознавство: навч. посібник / Р.&nbsp;М.&nbsp;Панас.&nbsp;— Л. : Новий Світ-2000, 2008.&nbsp;— 371 с.&nbsp;— (Вища освіта в Україні).&nbsp;— Бібліогр.: с. 368—371.&nbsp;— ISBN 966-7827-69-0 * Біопродуктивність ґрунтів: навч. посіб. / Г. С. Іванюк ; М-во освіти і науки України, Львів. нац. ун-т ім. І. Франка. - Львів : ЛНУ ім. І. Франка, 2009. - 350 с.: іл. - Термінол. слов. - Предм. покажч. - Авт. покажч. - Додатки. - ISBN 978-966-613-717-6 * Грунтознавство: навчальний посібник / Панас Р. М. – Львів: Новий світ - 2000, 2018.– 372 с. * Екологічна якість ґрунту: навч. посіб. / З. Г. Гамкало; М-во освіти і науки України, Львів. нац. ун-т ім. І. Франка. - Львів : ЛНУ ім. І. Франка, 2009. - 412 с.: іл. - ISBN 978-966-613-629-2 * Назаренко І. І., Польчина С. М., Нікорич В. А. [http://geoknigi.com/book_view.php?id=751 Ґрунтознавство] : Підручник.&nbsp;— Чернівці: Книги&nbsp;— XXI, 2004.&nbsp;— 400 с. * [https://www.frontiersin.org/research-topics/14861/soil-plant-microbe-interactions-an-innovative-approach-towards-improving-soil-health-and-plant-growth ''Soil-plant-microbe interactions: An innovative approach towards improving soil health and plant growth''.] (pdf, epub) / Kumar, Upendra; Shelake, Rahul Mahadev; Singh, Rajni, (2023). Frontiers Media SA. [[Стандарти байналмилалии рақамгузории китоб|ISBN]]&nbsp;978-2-8325-1919-6. === Маҷаллаҳо === * [https://agriculturalscience.com.ua/uk Истеҳсоли зироатҳо ва илми хок] * [https://smic.in.ua/index.php/journal Микробиологияи кишоварзӣ] * [https://www.sciencedirect.com/journal/soil-biology-and-biochemistry Биология ва биохимияи хок] * [https://www.springer.com/journal/11104 Растаниҳо ва хок] * [https://acsess.onlinelibrary.wiley.com/journal/14350661 Маҷаллаи Ҷамъияти хокшиносии Амрико] * [https://www.journals.elsevier.com/soil-and-tillage-research Таҳқиқоти хок ва кишт] * [https://bsssjournals.onlinelibrary.wiley.com/journal/13652389 Маҷаллаи аврупоии илми хокшиносӣ] * [https://www.sciencedirect.com/journal/applied-soil-ecology Экологияи амалии хок] * [https://www.springer.com/journal/374 Биология ва ҳосилхезии хокҳо] == Пайвандҳо == * {{Ref-en}} [http://webarchive.iiasa.ac.at/Research/LUC/External-World-soil-database/ Harmonized World Soil Database / FAO, IIASA, ISRIC, ISSCAS, JRC] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20121219054226/http://webarchive.iiasa.ac.at/Research/LUC/External-World-soil-database/|date=19 грудня 2012}}&nbsp;— растрова база даних роздільною здатністю 30 кутових секунд (≈1&nbsp;км на екваторі), яка узагальнює дані по більш ніж 16 тис. індивідуальних одиниць ґрунтового картографування. * {{Ref-en}} [https://web.archive.org/web/20150913191931/http://www.isric.org/data/isric-wise-global-data-set-derived-soil-properties-05-05-degree-grid-ver-30 ISRIC-WISE&nbsp;— Global data set of derived soil properties v. 3.0]&nbsp;— геоінформаційна база даних, до якої увійшла інформація по характеристиках ґрунтового покриву важливих для агроекологічного районування, оцінювання земель, моделювання розвитку сільськогосподарських культур, аналізу глобальних змін довкілля. * {{Ref-en}} [https://www.nrcs.usda.gov/wps/portal/nrcs/site/soils/home/ United States Department of Agriculture :: Natural Resources Conservation Service. Soils] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20171016100431/https://www.nrcs.usda.gov/wps/portal/nrcs/site/soils/home/|date=16 жовтня 2017}}&nbsp;— Програма ґрунти. Служба збереження природних ресурсів Сільськогосподарського департаменту Уряду США. * {{Ref-en}} [https://www.nrcs.usda.gov/wps/portal/nrcs/detail/soils/ref/?cid=nrcs142p2_054251 Soil Survey] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210401203446/https://www.nrcs.usda.gov/wps/portal/nrcs/detail/soils/ref/?cid=nrcs142p2_054251|date=1 квітня 2021}} by Soil Science Division USDA-NRCS. - методологія дослідження ґрунтового прокриву від Служба збереження природних ресурсів Сільськогосподарського департаменту Уряду США. * {{Ref-en}} [https://new.cloudvault.usda.gov/index.php/s/XiiqkG2DqKHbH6b Карти ґрунтового покриву штатів США.] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210413164103/https://new.cloudvault.usda.gov/index.php/s/XiiqkG2DqKHbH6b|date=13 квітня 2021}} == Эзоҳ == {{Географія}}{{Portal bar|Науки про Землю|Геологія|Географія|Біологія|Хімія}}{{Portal bar|Науки про Землю|Геологія|Географія|Біологія|Хімія}} [[Гурӯҳ:Фаслҳои заминшиносӣ]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] ba2c49r4cxfnm6dd5tguhaj63ktkk6n 1463489 1463486 2026-04-07T06:32:10Z Шухрат Саъдиев 5132 навсозӣ 1463489 wikitext text/x-wiki {{Иштибоҳ нашавад|Хокшиносӣ (заминшиносии муҳандисӣ)}} '''Хокшиносӣ''' [[Илм|илмест]] дар бораи [[хок]], таркиб, хосиятҳо, пайдоиш, рушд, паҳншавии ҷуғрофӣ ва истифодаи оқилонаи он. Хокшиносӣ ба [[илмҳои табиӣ]] тааллуқ дорад. Объекти омӯзиши хокшиносӣ хокҳо ҳамчун ҷисмҳои табиӣ-таърихӣ ва пӯшиши хок мебошанд, ки педосфераро ташкил медиҳад. Он хокро ҳамчун ҷисми табиӣ, воситаи истеҳсолот ва объекти меҳнат меомӯзад. Хокшиносӣ [[Офаринишшиносӣ]], [[эволютсия]], биомаҳсулнокӣ, [[Хок|таснифот]], ҷуғрофия ва экологияи хокҳо ; хусусиятҳои хосиятҳои хокро дар гео ва [[Экосистема|экосистемаҳои]] гуногун меомӯзад; ва назарияи ташаккули хок ва ташаккули ҳосилхезии хокро таҳия мекунад. Илми хокшиносӣ дар асри XVIII инкишоф ёфт.&nbsp;асри ХІХ ҳамчун илм ташаккул ёфт ва&nbsp;Санъат. == Бахшҳо == === Илми хокшиносии бунёдӣ ё умумӣ === === Илми амалии хокшиносӣ === Илми амалии хокшиносӣ вобаста ба соҳаи истифодаи хок дар фаъолияти иқтисодии инсон фарқ мекунад. * Илми агрохок * Илми хоки мелиоратсия * Илми хокшиносии ҷангал * Илми санитарии хокшиносӣ * Муҳандисии хокшиносӣ * Илми хокшиносии экологӣ Маркази пешбари илмӣ ва методологии Украина, ки корҳои илмӣ ва тадқиқотиро оид ба масъалаҳои хокшиносӣ, агрохимия ва ҳифзи хок роҳбарӣ ва ҳамоҳанг месозад, Маркази миллии илмии НКМ «Институти хокшиносӣ ва агрохимияи ба номи О.Н. Соколовский» мебошад. Мониторинги давлатии хокҳо аз ҷониби Маркази давлатии илмӣ ва технологии ҳифзи ҳосилхезии хок «Маркази ҳосилхезии давлатӣ» анҷом дода мешавад. == Инчунин нигаред == * Педосфера * [[Хок]] * [[Гиёҳхок]] == Адабиёт == === Китобҳо === * [http://geoknigi.com/book_view.php?id=689 Назаренко И. И, Польчина С.&nbsp;М.&nbsp;Нікорич В.&nbsp;А.&nbsp;Ґрунтознавство. Методологія і методи дослідження ґрунту] * Ґрунтознавство з основами агрохімії та геоботаники / В.&nbsp;В.&nbsp;Снитинський, В.&nbsp;Ф.&nbsp;Якобенчук: навч. посібн.&nbsp;— Вид. 2-ге, [перероб. та доп.].&nbsp;— Львів: Аверс, 2006.&nbsp;— 312 с. * Позняк С.&nbsp;П.&nbsp;Ґрунтознавство і географія ґрунтів: підручник. У двох частинах.&nbsp;— Львів: Видавничий центр ЛНУ імені Івана Франка, 2010.&nbsp;— 270 і 286 с. * Генезис, географія і екологія грунтів / ред.: С.&nbsp;П.&nbsp;Позняк.&nbsp;— Л., 1998.&nbsp;— 403 с.&nbsp;— (Вісн. Львів. ун-ту. Сер. геогр.; Вип. 23).&nbsp;— укр.&nbsp;— рус. * Грунтознавство і географія грунтів: Тексти лекцій. Ч. 1 / П.&nbsp;В.&nbsp;Климович; Львів. нац. ун-т ім. І.Франка.&nbsp;— Л., 2000 .&nbsp;— 178 c.&nbsp;— Бібліогр.: 9 назв. * Грунтознавство: навч. посібник / Р.&nbsp;М.&nbsp;Панас.&nbsp;— Л. : Новий Світ-2000, 2008.&nbsp;— 371 с.&nbsp;— (Вища освіта в Україні).&nbsp;— Бібліогр.: с. 368—371.&nbsp;— ISBN 966-7827-69-0 * Біопродуктивність ґрунтів: навч. посіб. / Г. С. Іванюк ; М-во освіти і науки України, Львів. нац. ун-т ім. І. Франка. - Львів : ЛНУ ім. І. Франка, 2009. - 350 с.: іл. - Термінол. слов. - Предм. покажч. - Авт. покажч. - Додатки. - ISBN 978-966-613-717-6 * Грунтознавство: навчальний посібник / Панас Р. М. – Львів: Новий світ - 2000, 2018.– 372 с. * Екологічна якість ґрунту: навч. посіб. / З. Г. Гамкало; М-во освіти і науки України, Львів. нац. ун-т ім. І. Франка. - Львів : ЛНУ ім. І. Франка, 2009. - 412 с.: іл. - ISBN 978-966-613-629-2 * Назаренко І. І., Польчина С. М., Нікорич В. А. [http://geoknigi.com/book_view.php?id=751 Ґрунтознавство] : Підручник.&nbsp;— Чернівці: Книги&nbsp;— XXI, 2004.&nbsp;— 400 с. * [https://www.frontiersin.org/research-topics/14861/soil-plant-microbe-interactions-an-innovative-approach-towards-improving-soil-health-and-plant-growth ''Soil-plant-microbe interactions: An innovative approach towards improving soil health and plant growth''.] (pdf, epub) / Kumar, Upendra; Shelake, Rahul Mahadev; Singh, Rajni, (2023). Frontiers Media SA. [[Стандарти байналмилалии рақамгузории китоб|ISBN]]&nbsp;978-2-8325-1919-6. === Маҷаллаҳо === * [https://agriculturalscience.com.ua/uk Истеҳсоли зироатҳо ва илми хок] * [https://smic.in.ua/index.php/journal Микробиологияи кишоварзӣ] * [https://www.sciencedirect.com/journal/soil-biology-and-biochemistry Биология ва биохимияи хок] * [https://www.springer.com/journal/11104 Растаниҳо ва хок] * [https://acsess.onlinelibrary.wiley.com/journal/14350661 Маҷаллаи Ҷамъияти хокшиносии Амрико] * [https://www.journals.elsevier.com/soil-and-tillage-research Таҳқиқоти хок ва кишт] * [https://bsssjournals.onlinelibrary.wiley.com/journal/13652389 Маҷаллаи аврупоии илми хокшиносӣ] * [https://www.sciencedirect.com/journal/applied-soil-ecology Экологияи амалии хок] * [https://www.springer.com/journal/374 Биология ва ҳосилхезии хокҳо] == Пайвандҳо == * {{Ref-en}} [http://webarchive.iiasa.ac.at/Research/LUC/External-World-soil-database/ Harmonized World Soil Database / FAO, IIASA, ISRIC, ISSCAS, JRC] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20121219054226/http://webarchive.iiasa.ac.at/Research/LUC/External-World-soil-database/|date=19 грудня 2012}}&nbsp;— растрова база даних роздільною здатністю 30 кутових секунд (≈1&nbsp;км на екваторі), яка узагальнює дані по більш ніж 16 тис. індивідуальних одиниць ґрунтового картографування. * {{Ref-en}} [https://web.archive.org/web/20150913191931/http://www.isric.org/data/isric-wise-global-data-set-derived-soil-properties-05-05-degree-grid-ver-30 ISRIC-WISE&nbsp;— Global data set of derived soil properties v. 3.0]&nbsp;— геоінформаційна база даних, до якої увійшла інформація по характеристиках ґрунтового покриву важливих для агроекологічного районування, оцінювання земель, моделювання розвитку сільськогосподарських культур, аналізу глобальних змін довкілля. * {{Ref-en}} [https://www.nrcs.usda.gov/wps/portal/nrcs/site/soils/home/ United States Department of Agriculture :: Natural Resources Conservation Service. Soils] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20171016100431/https://www.nrcs.usda.gov/wps/portal/nrcs/site/soils/home/|date=16 жовтня 2017}}&nbsp;— Програма ґрунти. Служба збереження природних ресурсів Сільськогосподарського департаменту Уряду США. * {{Ref-en}} [https://www.nrcs.usda.gov/wps/portal/nrcs/detail/soils/ref/?cid=nrcs142p2_054251 Soil Survey] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210401203446/https://www.nrcs.usda.gov/wps/portal/nrcs/detail/soils/ref/?cid=nrcs142p2_054251|date=1 квітня 2021}} by Soil Science Division USDA-NRCS. - методологія дослідження ґрунтового прокриву від Служба збереження природних ресурсів Сільськогосподарського департаменту Уряду США. * {{Ref-en}} [https://new.cloudvault.usda.gov/index.php/s/XiiqkG2DqKHbH6b Карти ґрунтового покриву штатів США.] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210413164103/https://new.cloudvault.usda.gov/index.php/s/XiiqkG2DqKHbH6b|date=13 квітня 2021}} == Эзоҳ == [[Гурӯҳ:Фаслҳои заминшиносӣ]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] 2y9qdmsq85cgxo3trwawt45cgoipipz 1463490 1463489 2026-04-07T06:36:57Z Шухрат Саъдиев 5132 1463490 wikitext text/x-wiki {{Иштибоҳ нашавад|Хокшиносӣ (заминшиносии муҳандисӣ)}} [[Акс:Soil sci.jpg|thumb|]] '''Хокшиносӣ''' [[Илм|илмест]] дар бораи [[хок]], таркиб, хосиятҳо, пайдоиш, рушд, паҳншавии ҷуғрофӣ ва истифодаи оқилонаи он. Хокшиносӣ ба [[илмҳои табиӣ]] тааллуқ дорад. Объекти омӯзиши хокшиносӣ хокҳо ҳамчун ҷисмҳои табиӣ-таърихӣ ва пӯшиши хок мебошанд, ки педосфераро ташкил медиҳад. Он хокро ҳамчун ҷисми табиӣ, воситаи истеҳсолот ва объекти меҳнат меомӯзад. Хокшиносӣ [[Офаринишшиносӣ]], [[эволютсия]], биомаҳсулнокӣ, [[Хок|таснифот]], ҷуғрофия ва экологияи хокҳо ; хусусиятҳои хосиятҳои хокро дар гео ва [[Экосистема|экосистемаҳои]] гуногун меомӯзад; ва назарияи ташаккули хок ва ташаккули ҳосилхезии хокро таҳия мекунад. Илми хокшиносӣ дар асри XVIII инкишоф ёфт.&nbsp;асри ХІХ ҳамчун илм ташаккул ёфт ва&nbsp;Санъат. == Бахшҳо == === Илми хокшиносии бунёдӣ ё умумӣ === === Илми амалии хокшиносӣ === Илми амалии хокшиносӣ вобаста ба соҳаи истифодаи хок дар фаъолияти иқтисодии инсон фарқ мекунад. * Илми агрохок * Илми хоки мелиоратсия * Илми хокшиносии ҷангал * Илми санитарии хокшиносӣ * Муҳандисии хокшиносӣ * Илми хокшиносии экологӣ Маркази пешбари илмӣ ва методологии Украина, ки корҳои илмӣ ва тадқиқотиро оид ба масъалаҳои хокшиносӣ, агрохимия ва ҳифзи хок роҳбарӣ ва ҳамоҳанг месозад, Маркази миллии илмии НКМ «Институти хокшиносӣ ва агрохимияи ба номи О.Н. Соколовский» мебошад. Мониторинги давлатии хокҳо аз ҷониби Маркази давлатии илмӣ ва технологии ҳифзи ҳосилхезии хок «Маркази ҳосилхезии давлатӣ» анҷом дода мешавад. == Инчунин нигаред == * Педосфера * [[Хок]] * [[Гиёҳхок]] * [[Заминпӯёшиносӣ]] == Адабиёт == === Китобҳо === * [http://geoknigi.com/book_view.php?id=689 Назаренко И. И, Польчина С.&nbsp;М.&nbsp;Нікорич В.&nbsp;А.&nbsp;Ґрунтознавство. Методологія і методи дослідження ґрунту] * Ґрунтознавство з основами агрохімії та геоботаники / В.&nbsp;В.&nbsp;Снитинський, В.&nbsp;Ф.&nbsp;Якобенчук: навч. посібн.&nbsp;— Вид. 2-ге, [перероб. та доп.].&nbsp;— Львів: Аверс, 2006.&nbsp;— 312 с. * Позняк С.&nbsp;П.&nbsp;Ґрунтознавство і географія ґрунтів: підручник. У двох частинах.&nbsp;— Львів: Видавничий центр ЛНУ імені Івана Франка, 2010.&nbsp;— 270 і 286 с. * Генезис, географія і екологія грунтів / ред.: С.&nbsp;П.&nbsp;Позняк.&nbsp;— Л., 1998.&nbsp;— 403 с.&nbsp;— (Вісн. Львів. ун-ту. Сер. геогр.; Вип. 23).&nbsp;— укр.&nbsp;— рус. * Грунтознавство і географія грунтів: Тексти лекцій. Ч. 1 / П.&nbsp;В.&nbsp;Климович; Львів. нац. ун-т ім. І.Франка.&nbsp;— Л., 2000 .&nbsp;— 178 c.&nbsp;— Бібліогр.: 9 назв. * Грунтознавство: навч. посібник / Р.&nbsp;М.&nbsp;Панас.&nbsp;— Л. : Новий Світ-2000, 2008.&nbsp;— 371 с.&nbsp;— (Вища освіта в Україні).&nbsp;— Бібліогр.: с. 368—371.&nbsp;— ISBN 966-7827-69-0 * Біопродуктивність ґрунтів: навч. посіб. / Г. С. Іванюк ; М-во освіти і науки України, Львів. нац. ун-т ім. І. Франка. - Львів : ЛНУ ім. І. Франка, 2009. - 350 с.: іл. - Термінол. слов. - Предм. покажч. - Авт. покажч. - Додатки. - ISBN 978-966-613-717-6 * Грунтознавство: навчальний посібник / Панас Р. М. – Львів: Новий світ - 2000, 2018.– 372 с. * Екологічна якість ґрунту: навч. посіб. / З. Г. Гамкало; М-во освіти і науки України, Львів. нац. ун-т ім. І. Франка. - Львів : ЛНУ ім. І. Франка, 2009. - 412 с.: іл. - ISBN 978-966-613-629-2 * Назаренко І. І., Польчина С. М., Нікорич В. А. [http://geoknigi.com/book_view.php?id=751 Ґрунтознавство] : Підручник.&nbsp;— Чернівці: Книги&nbsp;— XXI, 2004.&nbsp;— 400 с. * [https://www.frontiersin.org/research-topics/14861/soil-plant-microbe-interactions-an-innovative-approach-towards-improving-soil-health-and-plant-growth ''Soil-plant-microbe interactions: An innovative approach towards improving soil health and plant growth''.] (pdf, epub) / Kumar, Upendra; Shelake, Rahul Mahadev; Singh, Rajni, (2023). Frontiers Media SA. [[Стандарти байналмилалии рақамгузории китоб|ISBN]]&nbsp;978-2-8325-1919-6. === Маҷаллаҳо === * [https://agriculturalscience.com.ua/uk Истеҳсоли зироатҳо ва илми хок] * [https://smic.in.ua/index.php/journal Микробиологияи кишоварзӣ] * [https://www.sciencedirect.com/journal/soil-biology-and-biochemistry Биология ва биохимияи хок] * [https://www.springer.com/journal/11104 Растаниҳо ва хок] * [https://acsess.onlinelibrary.wiley.com/journal/14350661 Маҷаллаи Ҷамъияти хокшиносии Амрико] * [https://www.journals.elsevier.com/soil-and-tillage-research Таҳқиқоти хок ва кишт] * [https://bsssjournals.onlinelibrary.wiley.com/journal/13652389 Маҷаллаи аврупоии илми хокшиносӣ] * [https://www.sciencedirect.com/journal/applied-soil-ecology Экологияи амалии хок] * [https://www.springer.com/journal/374 Биология ва ҳосилхезии хокҳо] == Пайвандҳо == * {{Ref-en}} [http://webarchive.iiasa.ac.at/Research/LUC/External-World-soil-database/ Harmonized World Soil Database / FAO, IIASA, ISRIC, ISSCAS, JRC] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20121219054226/http://webarchive.iiasa.ac.at/Research/LUC/External-World-soil-database/|date=19 грудня 2012}}&nbsp;— растрова база даних роздільною здатністю 30 кутових секунд (≈1&nbsp;км на екваторі), яка узагальнює дані по більш ніж 16 тис. індивідуальних одиниць ґрунтового картографування. * {{Ref-en}} [https://web.archive.org/web/20150913191931/http://www.isric.org/data/isric-wise-global-data-set-derived-soil-properties-05-05-degree-grid-ver-30 ISRIC-WISE&nbsp;— Global data set of derived soil properties v. 3.0]&nbsp;— геоінформаційна база даних, до якої увійшла інформація по характеристиках ґрунтового покриву важливих для агроекологічного районування, оцінювання земель, моделювання розвитку сільськогосподарських культур, аналізу глобальних змін довкілля. * {{Ref-en}} [https://www.nrcs.usda.gov/wps/portal/nrcs/site/soils/home/ United States Department of Agriculture :: Natural Resources Conservation Service. Soils] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20171016100431/https://www.nrcs.usda.gov/wps/portal/nrcs/site/soils/home/|date=16 жовтня 2017}}&nbsp;— Програма ґрунти. Служба збереження природних ресурсів Сільськогосподарського департаменту Уряду США. * {{Ref-en}} [https://www.nrcs.usda.gov/wps/portal/nrcs/detail/soils/ref/?cid=nrcs142p2_054251 Soil Survey] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210401203446/https://www.nrcs.usda.gov/wps/portal/nrcs/detail/soils/ref/?cid=nrcs142p2_054251|date=1 квітня 2021}} by Soil Science Division USDA-NRCS. - методологія дослідження ґрунтового прокриву від Служба збереження природних ресурсів Сільськогосподарського департаменту Уряду США. * {{Ref-en}} [https://new.cloudvault.usda.gov/index.php/s/XiiqkG2DqKHbH6b Карти ґрунтового покриву штатів США.] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210413164103/https://new.cloudvault.usda.gov/index.php/s/XiiqkG2DqKHbH6b|date=13 квітня 2021}} == Эзоҳ == [[Гурӯҳ:Фаслҳои заминшиносӣ]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] grpc8nw398dasu1umzvf16oggb2twg2 0 330225 1463491 2026-04-07T06:47:52Z Сунатулло Сафарзода 108676 Саҳифаи нав: Зооморфизм (аз зоо... ва morphē – шакл) — тасаввурот дар бораи ба ҳайвон табдил ёфтани одам; тасаввур ва таҷассуми худоён дар шакли ҳайвонот; тасвири худоён дар шакли нимҳайвон ё нимпаранда; истифодаи шаклҳои ҳайвонот ҳамчун рамзи махсус дар ҳунар. Зооморфизм х... 1463491 wikitext text/x-wiki Зооморфизм (аз зоо... ва morphē – шакл) — тасаввурот дар бораи ба ҳайвон табдил ёфтани одам; тасаввур ва таҷассуми худоён дар шакли ҳайвонот; тасвири худоён дар шакли нимҳайвон ё нимпаранда; истифодаи шаклҳои ҳайвонот ҳамчун рамзи махсус дар ҳунар. Зооморфизм хусусияти асо­сӣ ва унсури муассири динҳои ибтидоӣ ва бисёрхудоӣ (динҳои Мисри Бостон) ва баъзе динҳои муосир (масалан, ҳиндуия) мебошад. Мисриёни қадим дар ҷонварон хусусияти илоҳиро қоил буданд ва сифатҳои худоиро дар инсон, ҳайвон ё парандагон базуҳуррасида медонистанд. Аз ин рӯ, худоёни худро дар сурати ҳайвон ё аломат ва нишонае аз он (сар, шох, дандон, чангол) тасаввур ва тасвир мекарданд. Аввалин тасвири зооморфӣ дар сангниго­раҳои давраи палеолит мушоҳида мешавад. Зооморфизм бештар дар санъати тасвирию ҳайкалтарошии Мисри Бостон, Ҳинди Бостон ва Амрикои токолумбӣ воме­хӯрад. Тасвири Омун дар сурати қӯчқор, Арис – барзгов, Сехмет – модашер (Мис­ри Бостон), ҷонвари асотирии юно­нӣ (махлуқе бо сари шер, буз ва мор) ва ғ. аз наму­наҳои ҷолиби ин навъи сан­ъ­атанд. Бино ба мадракҳои бостоншиносӣ (Хазинаи Омударё, Панҷакенти Қадим, Тилотеппа, Дилварзин, Ҳул­бук, Варахша, Фарғона, Помири Ғарбӣ, Ёвон, Ҳисор, Исфара, Душанбе ва ғ.) тасвири ҳайвоноти зинда ва ҷонва­рони тахайюлӣ (аждаҳо, мор, моҳиҳои баҳрӣ, шер, асп, фил ва ғ.) дар санъати ороишию амалӣ ва суннатӣ [(зар­гарӣ, му­ҷассамасозӣ, канда­корӣ (санг, чӯб), гачкорӣ, ку­ло­лӣ, фи­ли­зороӣ, меъморӣ ва ғ.)]-и тоисломии халқҳои Осиёи Мар­казӣ мавқеи хосса дошт. Дар давраи исломӣ дар ҳунари ороиш акси ҳай­во­нот ва ҷонварҳои воқеию хаёлӣ тадри­ҷан барҳам хӯрда, шакли мавҳум ва сатҳию ғайри­во­қеи­ро гирифт. Зооморфизм дар санъати тасвирии сакоиҳо ва скиф­ҳои бос­тон, сарматҳо, меотҳо ва ғ. вуҷуд дошта, бештар дар филиззот ҳаккокӣ гардидаанд. Дар санъати тасвирӣ ва орои­шӣ (махсусан заргарӣ) «услуби вуҳуш»-и сакоию скифӣ хеле маъмул аст. Сутунҳо ва дигар ҷузъ­ҳои меъмории кан­дакории иморатҳои болооби Зарафшон (Оббурдан, Урметан) аз тасвирҳои зооморфӣ (инъикоси бадани ҳайвоноти замоне муқаддас, тасвири шартии мо­ҳиҳо, паранда ва ҳай­вонот) ғанӣ мебошанд. Намунае аз зарфҳо (ҷомҳо, кӯзаҳо ва зарфҳои маросимӣ)-и заррину си­мин ва сафолӣ ва дигар ашёи ороишӣ (дастпона, ангуштарин, шамшер, корд) ба сурати пайкараи мор, аж­даҳо, шер, гов, бузи кӯҳӣ ва ғ. дар осорхонаҳои ҷаҳон маҳ­фузанд. Аз Афросиёб ва Варах­ша зарфҳое ёфт шудаанд, ки бо акси паранда, моҳӣ, асп ороиш ёфтаанд. Дар баъзе табақҳо грифонҳо (махлу­қи хаёлӣ бо тани шер, боли шоҳин ва минқори уқоб) кашида шудаанд. Дар ҳунари бофандагӣ (матоъ, гилем, қолин)-и тоисломӣ (Ҳа­хо­манишӣ, Сосонӣ) ва давраи исломӣ (Со­мо­нӣ) низ ун­сур­ҳои зооморфӣ (масалан, нақши саворони мо­дӣ бо асп ва аспҳои сангнигораҳои Тахти Ҷамшед, матоъ бо тасвири филҳо, шерҳои болдори уқобсар, шутур ва мур­ғон) ба назар мерасанд. Дар нақшу нигори зооморфӣ афкору эъти­қодоти иҷтимоӣ ва нақшҳои асотири мардумӣ акс ёфтаанд. Тасвироти зооморфӣ моҳияти мустақим ва ғай­ри­мустақим касб карда, ифодагари эҳсосоти мардумони гуногун мебошад. Зооморфизм дар осори алоҳидаи санъати муосир ба­рои эҷоди образҳои афсонавӣ ва танзомез истифода ме­шавад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зооморфизм|7|муаллиф = }} [[Гурӯҳ:Назарияҳо]] {{ПБ}} 9ju614xt1mb3uqwhn9ubqfi8qd2zab5 1463492 1463491 2026-04-07T06:53:25Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463492 wikitext text/x-wiki '''Зооморфизм''' (аз зоо... ва morphē – '''шакл''') — тасаввурот дар бораи ба [[ҳайвон]] табдил ёфтани [[одам]]; тасаввур ва таҷассуми худоён дар шакли ҳайвонот; тасвири худоён дар шакли нимҳайвон ё нимпаранда; истифодаи шаклҳои ҳайвонот ҳамчун рамзи махсус дар ҳунар. == Таърих == Зооморфизм хусусияти асо­сӣ ва унсури муассири динҳои ибтидоӣ ва бисёрхудоӣ (динҳои Мисри Бостон) ва баъзе динҳои муосир (масалан, ҳиндуия) мебошад. Мисриёни қадим дар ҷонварон хусусияти илоҳиро қоил буданд ва сифатҳои худоиро дар инсон, ҳайвон ё парандагон базуҳуррасида медонистанд. Аз ин рӯ, худоёни худро дар сурати ҳайвон ё аломат ва нишонае аз он (сар, шох, дандон, чангол) тасаввур ва тасвир мекарданд. Аввалин тасвири зооморфӣ дар сангниго­раҳои давраи палеолит мушоҳида мешавад. Зооморфизм бештар дар санъати тасвирию ҳайкалтарошии Мисри Бостон, Ҳинди Бостон ва Амрикои токолумбӣ воме­хӯрад. Тасвири Омун дар сурати қӯчқор, Арис – барзгов, Сехмет – модашер (Мис­ри Бостон), ҷонвари асотирии юно­нӣ (махлуқе бо сари шер, буз ва мор) ва ғ. аз наму­наҳои ҷолиби ин навъи сан­ъ­атанд. Бино ба мадракҳои бостоншиносӣ (Хазинаи Омударё, Панҷакенти Қадим, Тилотеппа, Дилварзин, Ҳул­бук, Варахша, Фарғона, Помири Ғарбӣ, Ёвон, Ҳисор, Исфара, Душанбе ва ғ.) тасвири ҳайвоноти зинда ва ҷонва­рони тахайюлӣ (аждаҳо, мор, моҳиҳои баҳрӣ, шер, асп, фил ва ғ.) дар санъати ороишию амалӣ ва суннатӣ [(зар­гарӣ, му­ҷассамасозӣ, канда­корӣ (санг, чӯб), гачкорӣ, ку­ло­лӣ, фи­ли­зороӣ, меъморӣ ва ғ.)]-и тоисломии халқҳои Осиёи Мар­казӣ мавқеи хосса дошт. Дар давраи исломӣ дар ҳунари ороиш акси ҳай­во­нот ва ҷонварҳои воқеию хаёлӣ тадри­ҷан барҳам хӯрда, шакли мавҳум ва сатҳию ғайри­во­қеи­ро гирифт. == Рамзҳои махсуси аҳди қадим == Зооморфизм дар санъати тасвирии сакоиҳо ва скиф­ҳои бос­тон, сарматҳо, меотҳо ва ғ. вуҷуд дошта, бештар дар филиззот ҳаккокӣ гардидаанд. Дар санъати тасвирӣ ва орои­шӣ (махсусан заргарӣ) «услуби вуҳуш»-и сакоию скифӣ хеле маъмул аст. Сутунҳо ва дигар ҷузъ­ҳои меъмории кан­дакории иморатҳои болооби Зарафшон (Оббурдан, Урметан) аз тасвирҳои зооморфӣ (инъикоси бадани ҳайвоноти замоне муқаддас, тасвири шартии мо­ҳиҳо, паранда ва ҳай­вонот) ғанӣ мебошанд. Намунае аз зарфҳо (ҷомҳо, кӯзаҳо ва зарфҳои маросимӣ)-и заррину си­мин ва сафолӣ ва дигар ашёи ороишӣ (дастпона, ангуштарин, шамшер, корд) ба сурати пайкараи мор, аж­даҳо, шер, гов, бузи кӯҳӣ ва ғ. дар осорхонаҳои ҷаҳон маҳ­фузанд. Аз Афросиёб ва Варах­ша зарфҳое ёфт шудаанд, ки бо акси паранда, моҳӣ, асп ороиш ёфтаанд. Дар баъзе табақҳо грифонҳо (махлу­қи хаёлӣ бо тани шер, боли шоҳин ва минқори уқоб) кашида шудаанд. Дар ҳунари бофандагӣ (матоъ, гилем, қолин)-и тоисломӣ (Ҳа­хо­манишӣ, Сосонӣ) ва давраи исломӣ (Со­мо­нӣ) низ ун­сур­ҳои зооморфӣ (масалан, нақши саворони мо­дӣ бо асп ва аспҳои сангнигораҳои Тахти Ҷамшед, матоъ бо тасвири филҳо, шерҳои болдори уқобсар, шутур ва мур­ғон) ба назар мерасанд. Дар нақшу нигори зооморфӣ афкору эъти­қодоти иҷтимоӣ ва нақшҳои асотири мардумӣ акс ёфтаанд. Тасвироти зооморфӣ моҳияти мустақим ва ғай­ри­мустақим касб карда, ифодагари эҳсосоти мардумони гуногун мебошад. Зооморфизм дар осори алоҳидаи санъати муосир ба­рои эҷоди образҳои афсонавӣ ва танзомез истифода ме­шавад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зооморфизм|7|муаллиф = }} [[Гурӯҳ:Назарияҳо]] {{ПБ}} dy8s0fs29gftlfpd4zjl30647mwflse 1463494 1463492 2026-04-07T06:55:34Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463494 wikitext text/x-wiki [[Акс:Guardians of Day and Night, Han Dynasty.jpg|thumb|250px|Стражи полуночи (слева) и рассвета (справа). Роспись на керамической плитке, [[династия Хань]].]] [[Акс:Candy wrapper - Fotograficheskiy2.jpg|thumb|250px|Зооморфный персонаж на [[фантик|обёртке]] от [[карамель|карамели]]]] '''Зооморфизм''' (аз зоо... ва morphē – '''шакл''') — тасаввурот дар бораи ба [[ҳайвон]] табдил ёфтани [[одам]]; тасаввур ва таҷассуми худоён дар шакли ҳайвонот; тасвири худоён дар шакли нимҳайвон ё нимпаранда; истифодаи шаклҳои ҳайвонот ҳамчун рамзи махсус дар ҳунар. == Таърих == Зооморфизм хусусияти асо­сӣ ва унсури муассири динҳои ибтидоӣ ва бисёрхудоӣ (динҳои Мисри Бостон) ва баъзе динҳои муосир (масалан, ҳиндуия) мебошад. Мисриёни қадим дар ҷонварон хусусияти илоҳиро қоил буданд ва сифатҳои худоиро дар инсон, ҳайвон ё парандагон базуҳуррасида медонистанд. Аз ин рӯ, худоёни худро дар сурати ҳайвон ё аломат ва нишонае аз он (сар, шох, дандон, чангол) тасаввур ва тасвир мекарданд. Аввалин тасвири зооморфӣ дар сангниго­раҳои давраи палеолит мушоҳида мешавад. Зооморфизм бештар дар санъати тасвирию ҳайкалтарошии Мисри Бостон, Ҳинди Бостон ва Амрикои токолумбӣ воме­хӯрад. Тасвири Омун дар сурати қӯчқор, Арис – барзгов, Сехмет – модашер (Мис­ри Бостон), ҷонвари асотирии юно­нӣ (махлуқе бо сари шер, буз ва мор) ва ғ. аз наму­наҳои ҷолиби ин навъи сан­ъ­атанд. Бино ба мадракҳои бостоншиносӣ (Хазинаи Омударё, Панҷакенти Қадим, Тилотеппа, Дилварзин, Ҳул­бук, Варахша, Фарғона, Помири Ғарбӣ, Ёвон, Ҳисор, Исфара, Душанбе ва ғ.) тасвири ҳайвоноти зинда ва ҷонва­рони тахайюлӣ (аждаҳо, мор, моҳиҳои баҳрӣ, шер, асп, фил ва ғ.) дар санъати ороишию амалӣ ва суннатӣ [(зар­гарӣ, му­ҷассамасозӣ, канда­корӣ (санг, чӯб), гачкорӣ, ку­ло­лӣ, фи­ли­зороӣ, меъморӣ ва ғ.)]-и тоисломии халқҳои Осиёи Мар­казӣ мавқеи хосса дошт. Дар давраи исломӣ дар ҳунари ороиш акси ҳай­во­нот ва ҷонварҳои воқеию хаёлӣ тадри­ҷан барҳам хӯрда, шакли мавҳум ва сатҳию ғайри­во­қеи­ро гирифт. == Рамзҳои махсуси аҳди қадим == Зооморфизм дар санъати тасвирии сакоиҳо ва скиф­ҳои бос­тон, сарматҳо, меотҳо ва ғ. вуҷуд дошта, бештар дар филиззот ҳаккокӣ гардидаанд. Дар санъати тасвирӣ ва орои­шӣ (махсусан заргарӣ) «услуби вуҳуш»-и сакоию скифӣ хеле маъмул аст. Сутунҳо ва дигар ҷузъ­ҳои меъмории кан­дакории иморатҳои болооби Зарафшон (Оббурдан, Урметан) аз тасвирҳои зооморфӣ (инъикоси бадани ҳайвоноти замоне муқаддас, тасвири шартии мо­ҳиҳо, паранда ва ҳай­вонот) ғанӣ мебошанд. Намунае аз зарфҳо (ҷомҳо, кӯзаҳо ва зарфҳои маросимӣ)-и заррину си­мин ва сафолӣ ва дигар ашёи ороишӣ (дастпона, ангуштарин, шамшер, корд) ба сурати пайкараи мор, аж­даҳо, шер, гов, бузи кӯҳӣ ва ғ. дар осорхонаҳои ҷаҳон маҳ­фузанд. Аз Афросиёб ва Варах­ша зарфҳое ёфт шудаанд, ки бо акси паранда, моҳӣ, асп ороиш ёфтаанд. Дар баъзе табақҳо грифонҳо (махлу­қи хаёлӣ бо тани шер, боли шоҳин ва минқори уқоб) кашида шудаанд. Дар ҳунари бофандагӣ (матоъ, гилем, қолин)-и тоисломӣ (Ҳа­хо­манишӣ, Сосонӣ) ва давраи исломӣ (Со­мо­нӣ) низ ун­сур­ҳои зооморфӣ (масалан, нақши саворони мо­дӣ бо асп ва аспҳои сангнигораҳои Тахти Ҷамшед, матоъ бо тасвири филҳо, шерҳои болдори уқобсар, шутур ва мур­ғон) ба назар мерасанд. Дар нақшу нигори зооморфӣ афкору эъти­қодоти иҷтимоӣ ва нақшҳои асотири мардумӣ акс ёфтаанд. Тасвироти зооморфӣ моҳияти мустақим ва ғай­ри­мустақим касб карда, ифодагари эҳсосоти мардумони гуногун мебошад. Зооморфизм дар осори алоҳидаи санъати муосир ба­рои эҷоди образҳои афсонавӣ ва танзомез истифода ме­шавад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зооморфизм|7|муаллиф = }} [[Гурӯҳ:Назарияҳо]] {{ПБ}} 3zhatwy0plpkxx8md9dbr0uwxki5ytq 1463495 1463494 2026-04-07T06:57:12Z Сунатулло Сафарзода 108676 1463495 wikitext text/x-wiki [[Акс:Guardians of Day and Night, Han Dynasty.jpg|thumb|250px|Посбонони нисфи шаб (аз чап) ва субх (аз рост). Рангкашии сафолҳои сафолӣ, сулолаи Хан.]] [[Акс:Candy wrapper - Fotograficheskiy2.jpg|thumb|250px|Хусусияти зооморфӣ дар печи конфет]] '''Зооморфизм''' (аз зоо... ва morphē – '''шакл''') — тасаввурот дар бораи ба [[ҳайвон]] табдил ёфтани [[одам]]; тасаввур ва таҷассуми худоён дар шакли ҳайвонот; тасвири худоён дар шакли нимҳайвон ё нимпаранда; истифодаи шаклҳои ҳайвонот ҳамчун рамзи махсус дар ҳунар. == Таърих == Зооморфизм хусусияти асо­сӣ ва унсури муассири динҳои ибтидоӣ ва бисёрхудоӣ (динҳои Мисри Бостон) ва баъзе динҳои муосир (масалан, ҳиндуия) мебошад. Мисриёни қадим дар ҷонварон хусусияти илоҳиро қоил буданд ва сифатҳои худоиро дар инсон, ҳайвон ё парандагон базуҳуррасида медонистанд. Аз ин рӯ, худоёни худро дар сурати ҳайвон ё аломат ва нишонае аз он (сар, шох, дандон, чангол) тасаввур ва тасвир мекарданд. Аввалин тасвири зооморфӣ дар сангниго­раҳои давраи палеолит мушоҳида мешавад. Зооморфизм бештар дар санъати тасвирию ҳайкалтарошии Мисри Бостон, Ҳинди Бостон ва Амрикои токолумбӣ воме­хӯрад. Тасвири Омун дар сурати қӯчқор, Арис – барзгов, Сехмет – модашер (Мис­ри Бостон), ҷонвари асотирии юно­нӣ (махлуқе бо сари шер, буз ва мор) ва ғ. аз наму­наҳои ҷолиби ин навъи сан­ъ­атанд. Бино ба мадракҳои бостоншиносӣ (Хазинаи Омударё, Панҷакенти Қадим, Тилотеппа, Дилварзин, Ҳул­бук, Варахша, Фарғона, Помири Ғарбӣ, Ёвон, Ҳисор, Исфара, Душанбе ва ғ.) тасвири ҳайвоноти зинда ва ҷонва­рони тахайюлӣ (аждаҳо, мор, моҳиҳои баҳрӣ, шер, асп, фил ва ғ.) дар санъати ороишию амалӣ ва суннатӣ [(зар­гарӣ, му­ҷассамасозӣ, канда­корӣ (санг, чӯб), гачкорӣ, ку­ло­лӣ, фи­ли­зороӣ, меъморӣ ва ғ.)]-и тоисломии халқҳои Осиёи Мар­казӣ мавқеи хосса дошт. Дар давраи исломӣ дар ҳунари ороиш акси ҳай­во­нот ва ҷонварҳои воқеию хаёлӣ тадри­ҷан барҳам хӯрда, шакли мавҳум ва сатҳию ғайри­во­қеи­ро гирифт. == Рамзҳои махсуси аҳди қадим == Зооморфизм дар санъати тасвирии сакоиҳо ва скиф­ҳои бос­тон, сарматҳо, меотҳо ва ғ. вуҷуд дошта, бештар дар филиззот ҳаккокӣ гардидаанд. Дар санъати тасвирӣ ва орои­шӣ (махсусан заргарӣ) «услуби вуҳуш»-и сакоию скифӣ хеле маъмул аст. Сутунҳо ва дигар ҷузъ­ҳои меъмории кан­дакории иморатҳои болооби Зарафшон (Оббурдан, Урметан) аз тасвирҳои зооморфӣ (инъикоси бадани ҳайвоноти замоне муқаддас, тасвири шартии мо­ҳиҳо, паранда ва ҳай­вонот) ғанӣ мебошанд. Намунае аз зарфҳо (ҷомҳо, кӯзаҳо ва зарфҳои маросимӣ)-и заррину си­мин ва сафолӣ ва дигар ашёи ороишӣ (дастпона, ангуштарин, шамшер, корд) ба сурати пайкараи мор, аж­даҳо, шер, гов, бузи кӯҳӣ ва ғ. дар осорхонаҳои ҷаҳон маҳ­фузанд. Аз Афросиёб ва Варах­ша зарфҳое ёфт шудаанд, ки бо акси паранда, моҳӣ, асп ороиш ёфтаанд. Дар баъзе табақҳо грифонҳо (махлу­қи хаёлӣ бо тани шер, боли шоҳин ва минқори уқоб) кашида шудаанд. Дар ҳунари бофандагӣ (матоъ, гилем, қолин)-и тоисломӣ (Ҳа­хо­манишӣ, Сосонӣ) ва давраи исломӣ (Со­мо­нӣ) низ ун­сур­ҳои зооморфӣ (масалан, нақши саворони мо­дӣ бо асп ва аспҳои сангнигораҳои Тахти Ҷамшед, матоъ бо тасвири филҳо, шерҳои болдори уқобсар, шутур ва мур­ғон) ба назар мерасанд. Дар нақшу нигори зооморфӣ афкору эъти­қодоти иҷтимоӣ ва нақшҳои асотири мардумӣ акс ёфтаанд. Тасвироти зооморфӣ моҳияти мустақим ва ғай­ри­мустақим касб карда, ифодагари эҳсосоти мардумони гуногун мебошад. Зооморфизм дар осори алоҳидаи санъати муосир ба­рои эҷоди образҳои афсонавӣ ва танзомез истифода ме­шавад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зооморфизм|7|муаллиф = }} [[Гурӯҳ:Назарияҳо]] {{ПБ}} 9jyraik6694qz7t8kx6yu5xdxg8j0zj 0 330226 1463493 2026-04-07T06:54:49Z Шухрат Саъдиев 5132 Бо тарҷумаи саҳифаи "[[:ru:Special:Redirect/revision/152606604|Тектоника]]" сохта шудааст 1463493 wikitext text/x-wiki   '''Заминсохт,Тектоника''', син. '''[[Геотектоника]]''' (аз {{Lang-el|τεκτονικός}}, санъати сохтмон) — як қисми умумии геотектоника аст, ки равандҳои [[Заминшиносӣ|заминшинос]]<nowiki/>иро, ки сохтор ва хосиятҳои тектоносфераи [[Замин]] ва дигар [[сайёра]]<nowiki/>ҳо, инчунин таърихи ҳаракатҳоеро, ки ин сохторро тағйир медиҳанд, меомӯзад. Таҳқиқоти тектоникӣ ҳамчун роҳнамо барои геологҳое, ки сӯзишвории истихроҷшаванда ва конҳои маъдани захираҳои металлӣ ва ғайриметаллиро меҷӯянд, муҳиманд. Фаҳмидани [[асос]]<nowiki/>ҳои тектоникӣ [[Заминрехтшиносӣ|барои заминрехтшиносиҳо]] барои шарҳ додани нақшҳои эрозия ва дигар хусусиятҳои сатҳи Замин муҳим аст. Муайян кардани воҳидҳои тектоникии миқёси калон ( камарбандҳои сайёр, платформаҳо ва ғайра) дар асри XX боиси табдил ёфтани тектоника ба [[геотектоника]] гардид. Дар айни замон, танҳо '''заминсохт,''', ба маънои кӯҳнааш, ба зербахши [[геотектоника]] табдил ёфт . Аммо, баъзан тектоника ва геотектоника ҳаммаъно ҳисобида мешаванд. == Таърих == === Дар [[ИҶШС]] === Соли 1938 яке аз аввалин хулосаҳо дар бораи заминсохти Замин аз ҷониби М. М. Тетяев дар китоби дарсии «Геотектоникаи СССР» оварда шудааст. Соли 1944 дар Институти сейсмологии [[Академияи илмҳои ИҶШС]] ҷаласае таҳти унвони «Дар бораи усулҳои омӯзиши ҳаракат ва деформатсияи қишри Замин» баргузор гардид. Дар он, аз ҷумла, суханрониҳои зерин ба сухан баромаданд : * Шатский Н. С. - Рушд ва ҳаракатҳои "қишри замин". * Белоусов В. В. - Ҳаракатҳои ларзишии қишри замин дар гузашта ва ҳозира. * Николаев Н. И. - Ҳаракатҳои тектоникии муосир дар қаламрави ИҶШС ва усулҳои геологии омӯзиши онҳо. * Марков К.К. - Усулҳои геоморфологӣ барои омӯзиши ҳаракати қишри замин дар минтақаи қитъаҳо. * Лейбензон А.С. - Сохтори дохилии кураи Замин ва заминаҳои физикӣ барои ҳаракатҳо дар умқи калон. * Орлов А. Я. - Усулҳои астрономӣ барои омӯзиши деформатсияҳои қишри замин. * Заваритский А. Н. Ҳаракатҳои сатҳи замин дар минтақаҳои вулқонӣ. 15 июни соли 1948 дар назди Шуъбаи илмҳои геологӣ ва ҷуғрофии Академияи илмҳои ИҶШС '''Комиссияи тектоника''' таъсис дода шуд. Академик В. А. Обручев раиси Комиссия, узви вобаста Н. С. Шатский муовини раис таъин шуданд ва ба ҳайати он А. Н. Заваритский, С. И. Миронов, А. А. Полканов, И. П. Герасимов, И. И. Горский, В. А. Николаев ва дигарон шомил буданд. Он барои муҳокимаи самтҳо ва муҳимтарин натиҷаҳои кор оид ба заминсохт ( тектоника), бо таваҷҷӯҳи махсус ба масъалаҳои марбут ба тектоника ва [[заминфизик]], таҳияи истилоҳот ва омодагӣ ва ташкили ҷаласаҳои даврӣ оид ба масъалаҳои муҳим таъсис дода шуд <ref>Летопись РАН. Том 7. [https://arran.ru/sites/default/files/Vol_VII_block_final%20(1).pdf Страница 200.] {{Wayback|url=https://arran.ru/sites/default/files/Vol_VII_block_final%20(1).pdf|date=20231117100522}}</ref> . == Бахшҳо == [[Акс:Pangea_animation_03.gif|мини|200x200пкс|Тақсимоти суперқитъаи Пангея]] * Тектонофизика * [[Заминшиносии сохторӣ|Геологияи сохторӣ]] * Тектоникаи нав (неотектоника) == Инчунин нигаред == * [[Заминпӯёшиносӣ|Геодинамика]], [[Геотектоника]], Тектоникаи плитаҳо * Тектоника (санъат) * Тектоносфера * Гелийметрия * Азоналӣ * == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо ==   * [http://www.catalogmineralov.ru/cont/tectonics.html Тектоникаи муосир] - Каталоги маъданҳо. * [http://www.ginras.ru/struct/5/20/sov.php Маҷмӯаи мақолаҳои конфронсҳои тектоникӣ] - Институти геологии Академияи илмҳои Русия . * ''Тевелев А. В.'' [http://geo.web.ru/~tevelev/neolect1.htm Сохтани кӯҳҳо] - Лексияҳо оид ба неотектоника. [[Гурӯҳ:Заминсохт]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] jgm91semer5uwhyjqj6dqz7dzshgxe4 0 330227 1463496 2026-04-07T06:59:10Z Navruzov Abdulmalik 57291 Саҳифаи нав: '''Пандемияи дуюми вабо''' — паҳншавии босуръати вабо ба ҳудудҳои васеъ берун аз минтақаи эндемикии [[Ҳиндустон]] дар давоми солҳои 1826—1837 тавассути Осиёи Пеш то Аврупо ва Амрико, инчунин ба шарқ то Чин ва Ҷопон мебошад. Паҳншавии он асосан дар ҳамон ҳудудҳое су... 1463496 wikitext text/x-wiki '''Пандемияи дуюми вабо''' — паҳншавии босуръати вабо ба ҳудудҳои васеъ берун аз минтақаи эндемикии [[Ҳиндустон]] дар давоми солҳои 1826—1837 тавассути Осиёи Пеш то Аврупо ва Амрико, инчунин ба шарқ то Чин ва Ҷопон мебошад. Паҳншавии он асосан дар ҳамон ҳудудҳое сурат гирифт, ки дар вақти пандемияи аввал буд, аммо паҳншавии муайян ба [[Осиёи Шарқӣ]] низ ба амал омад, ки қаблан мушоҳида намешуд. Баъзе олимон бар ин назаранд, ки пандемияи дуюм то соли 1851 идома ёфтааст. == Паҳншавии пандемия == Дар солҳои 1826—1828 вабо ба шарқ аз Ҳиндустон, ба Чин, Индочин, инчунин ба шимолу ғарб ба [[Афғонистон]], [[Хива]] ва [[Бухоро]] паҳн шуд<ref name="Rosenberg">{{книга |место=University of Chicago Press |год=1987 |язык= |автор=Charles E. Rosenberg}}</ref>. Дар Империяи Русия беморӣ дар [[Оренбург]] соли 1829 дар натиҷаи воридшавии корвони Бухоро пайдо шуд. Аз вабо ҳаросида, губернатори Оренбург ба пешвози корвон як мансабдорро бо чандсад казак фиристод. Дар сарҳад корвонро боздоштанд, ки пас аз он мансабдор тоҷиронро маҷбур кард, ки дар болои Қуръон қасам ёд кунанд, ки дар байни онҳо беморон нестанд. Сипас аз бухороиён талаб карданд, ки ба якдигар пораҳои пашму пахтаро аз бастаҳои кушодашуда партоянд ва баъдан пахтаву пашмро бичайнанд. Ҳамаи инро тоҷирон маҷбур шуданд бо меваҳои хушк ва шириниҳои дар корвон буда «бихӯранд». Санҷишҳо бомуваффақият гузаштанд, корвонро иҷозати гузар доданд, аммо дар Оренбург дере нагузашта хуруҷи вабо оғоз ёфт. Дар ҳамин ҳол, беморӣ соли 1830 то кишварҳои Шарқи Наздик паҳн шуд. Дар Миср то 150 ҳазор сокин вафот кард. Аз он ҷо воридшавии нави беморӣ ба Империяи Русия, ба Астрахан аз ҷониби дастаи бриги ҳарбии Ленкоран, сипас тавассути дарёи Волга то Маскав сурат гирифт. Мусоидати бузург ба паҳншавӣ тавассути гурӯҳҳои киштикашонони (бурлакҳои) Волга ба амал омад. Дар байни онҳо бисёриҳо буданд, ки аз таъқиби мақомот пинҳон мешуданд. Ба ақидаи онҳо, ҳатто табибон намояндагони маъмурият буданд, ки бояд аз онҳо пинҳон шуд. Воҳима дар ярмаркаи [[Нижний Новгород]] ба амал омад, ки дар он ҷо вабо аз сабаби ҷамъомади анъанавии мардум шароити хубе барои паҳншавии худ пайдо кард. Ба Аврупои Марказӣ ва Гарбӣ вабо соли 1831 паҳн шуд. Дар Лондон 6 536 сокин, дар Фаронса — тақрибан 200 ҳазор нафар ба ҳалокат расиданд<ref name="Rosenberg" />. Соли дигар нерӯҳои мустамликавии Фаронса ваборо ба Африқо ва муҳоҷирон — ба Амрикои Шимолӣ ва Австралия бурданд. Пандемия тамоми қитъаҳоро фаро гирифт. Дар вақти шӯриши Полша дар солҳои 1830—1831 танҳо дар артиши Русия аз вабо зиёда аз 12 ҳазор низомӣ ҳалок шуд. Дар Империяи Русия дар давоми ду сол 466 457 сокин ба вабо гирифтор шуда, 197 069 нафар вафот карданд. Дар вақти пандемияи дуюм вабо соли 1830 бори аввал ба Украина ворид карда шуд. Ба паҳншавии он ҷанги Русия ва Туркия мусоидат кард, вақте ки лашкар аз амалиёти ҷангӣ бармегашт. Дар бисёр шаҳрҳои Империяи Русия шӯришҳои «вабоӣ» ба амал меомаданд, ки сабаби онҳо муқаррар кардани чораҳои сахти карантинӣ ва полисӣ буд. Николай Гоголь соли 1831 навишта буд: «...карантинҳо ин 24 фарсахро ба роҳи Петербург ба Камчатка табдил доданд». Александр Пушкин дар рӯзномаи худ 26 июли соли 1831 чунин қайд кардааст: {{Иқтибос|Ҳамин ки омадам, фаҳмидам, ки дар атрофи ман деҳаҳоро иҳота мекунанд ва карантинҳо ташкил мекунанд. Мардум шикоят мекунанд, ки зарурати қатъиро намефаҳманд ва бадии номаълумро аз маҳдудияти ғайримуқаррарӣ авлотар медонанд. Ошӯбҳо гоҳ дар ин ҷо ва гоҳ дар он ҷо сар мезананд. ...Соли гузашта карантинҳо тамоми саноатро боздоштанд, роҳи корвонҳоро бастанд, пудратчиён ва аробакашҳоро ба гадоӣ расонданд, даромади деҳқонону заминдоронро қатъ карданд ва қариб буд, ки 16 губернияро ба шӯр оранд...}} == Ошӯбҳои вабоӣ == Ошӯбҳое, ки ба ошӯбҳои Русия монанд буданд, дар солҳои 1830-ум дар Маҷористон низ ба амал омаданд, ки дар он ҷо мардум ба заҳролудшавӣ гумон мебурданд. Хлори (известь)-ро, ки барои безараргардонӣ (дезинфексия) истифода мешуд, одамон заҳр донистанд ва табибонро маҷбур карданд, ки онро бихӯранд, то безарар буданашро исбот кунанд. Моҳи июли соли 1831 калонтарин шӯриши деҳқонон дар асри XIX дар Словакияи Шарқӣ ба амал омад. Сабаби он вабо буд. Чораҳои санитарии ҳукумати Империяи Австрия (манъи тиҷорат, ҳаракати аҳолӣ, хлор кардани об ва ғайра) овозаҳоеро ба вуҷуд оварданд, ки «хоҷагон мардуми оддиро заҳр медиҳанд». Шӯриш дар [[Кошице]] оғоз ёфта, сипас ба ноҳияҳои Земплин ва Шариш паҳн шуд. Дар он тақрибан 40 ҳазор нафар иштирок доштанд. Соли 1832 дар [[Бирмингем]] овозае паҳн шуд, ки одамони ҳанӯз зиндаи гирифтори ваборо гӯр мекунанд. Мардум ба қабристон ҳуҷум карда, қабрҳоро канданд, тобутҳоро шикастанд ва чанд нафарро, ки ба ҷинояти хаёлӣ гумонбар буданд, куштанд. == Инчунин нигаред == [[Пандемияи сеюми вабо]] == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == Hayes, J. N. (2005). Epidemics and Pandemics: Their Impacts on Human History. Santa Barbara, CA: ABC-CLIO. Інфекційні хвороби (підручник) (за ред. О. А. Голубовської). — Київ: ВСВ «Медицина», 2018. — 688 с. Byrne, Joseph Patrick (2008). Encyclopedia of Pestilence, Pandemics, and Plagues: A-M. ABC-CLIO. p. 101. {{Authority control}} [[Гурӯҳ:Эпидемияҳои вабо]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XIX]] b25r7yfb9dyc6pbo6w3o7cr2dwe8hmi 0 330228 1463497 2026-04-07T07:03:49Z Navruzov Abdulmalik 57291 Саҳифаи нав: '''Пандемияи сеюми вабо''' (инчунин пандемияи III вабои солҳои 1846—1860, {{Lang-en|third cholera pandemic (1846–1860)}}) — паҳншавии шадиди [[Вабо|вабо]] ба ҳудудҳои васеъ берун аз минтақаи эндемикии [[Ҳиндустон]] дар давоми солҳои 1846—1860 мебошад; баъзе олимон бар ин назаранд, ки он тӯлон... 1463497 wikitext text/x-wiki '''Пандемияи сеюми вабо''' (инчунин пандемияи III вабои солҳои 1846—1860, {{Lang-en|third cholera pandemic (1846–1860)}}) — паҳншавии шадиди [[Вабо|вабо]] ба ҳудудҳои васеъ берун аз минтақаи эндемикии [[Ҳиндустон]] дар давоми солҳои 1846—1860 мебошад; баъзе олимон бар ин назаранд, ки он тӯлонитар — солҳои 1837—1863 идома ёфтааст. Ин пандемия аз рӯи [[Фавт|фавт]] дар байни [[Эпидемия|эпидемия]] ва пандемияҳои асри XIX калонтарин ҳисоб мешавад. Он бо он ҷолиб аст, ки вабо бори аввал ба тамоми [[Африқои Шимолӣ]] ва Амрико паҳн шуд. Бинобар хатари зиёди вабо, соли 1851 дар [[Париж]] намояндагони 12 кишвари Аврупо Аввалин конвенсияи байналмилалии санитариро қабул карданд, ки вазифаи он таҳияи чораҳо оид ба ҳифзи ҳудудҳо, пеш аз ҳама, аз ин беморӣ буд. == Паҳншавии пандемия == Аз [[Ҳиндустон]] паҳншавии вабо ба [[Эрон|Форс]] (дар оянда ин ҳолат зуд-зуд такрор мешуд) бо зиёрати [[Шиа|шиаён]] ба мазорҳои муқаддаси [[Карбало]] ва [[Наҷаф]] вобаста буд. Дар Арабистон ваборо зоироне ворид карданд, ки ба зиёрати муқаддасоти мусулмонон дар [[Макка]] ва [[Мадина]] мерафтанд. Дар он солҳо дар он ҷо мушкилоти об мавҷуд буд, ки онро дар зарфҳои ифлос нигоҳ медоштанд, ҳоҷатхонаҳои ҷамъиятӣ хеле нокифоя буданд, ҷамъомади одамон ва издиҳоми магасҳо таъсири манфӣ мерасонданд. Ин шаҳрҳои муқаддаси мусулмонон то миёнаҳои солҳои 1920 манбаи иловагии вабо буданд, зеро зоирон аз Африқои Шимолӣ, Шарқи Наздик ва Миёна, ки [[ҳаҷ]] гузошта буданд, онро аз ҳамимонҳои ҳиндии худ гирифта, ба ватан мебурданд. Аз ҷумла, дар давоми солҳои 1831—1912 дар Макка 27 эпидемияи вабо ба амал омадааст. Соли 1848 дар артиши русии фелдмаршал [[Паскевич, Иван Фёдорович|Паскевич]] дар Галисия ҳамарӯза аз вабо 60-100 сарбоз ҳалок мешуд. Дар Империяи Русия он вақт бино ба маълумоти расмӣ ҳамагӣ 1 772 439 нафар бемор шуда, 690 150 нафар вафот карданд. Чанд мавҷи вабо то соли 1851 мушоҳида мешуд. Тавсифи беморон, ки аз ҷониби пизишки ҳарбии он замон [[Генрици, Александр Александрович|А. А. Генрици]] сохта шудааст: {{Иқтибос|«Рӯйи ҳамаи онҳо афтода, нигоҳашон бепарво, карахт, ашёро бо душворӣ пай мебаранд; чашмон андаке фурӯрафта, гавҳаракҳо васеъ, аммо бе ҳалқаҳои кабуд, устухони рухсораҳо намоён, бинӣ тезшуда, болҳои он афтода ва беҳаракатанд. Бинӣ ҳангоми ламс кардан хунук; лабҳо бо тобиши сусти кабудтоб, рангпарида. Забон борик, хеле васеъ, ҳамвор... Беморон ҳангоми талаби ман барои туф кардан ба фарш дар даҳонашон оби даҳони кофӣ намеёбанд: панҷаи даст хунук, андаке кабудтоб, мисли пойҳо; набз суст, дароз, камнамо ва хеле хурду мулоим аст...»}} Сеюм пандемия соли 1847 ба соҳилҳои баҳрҳои Сиёҳ ва Азов расида, аввал Одесса ва сипас тамоми Малороссия ва Полшаро фаро гирифт. Соли 1847 вабо ба Киев ворид шуд ва ҷони бисёр одамонро гирифт. Дар ин вақт бо масъалаи вабо пизишки патологи рус [[Рейпольский Иван Николаевич|Иван Николаевич Рейполский]] машғул буд. Дар солҳои 1853—1855 вабо махсусан дар Қрим ҳангоми [[Ҷанги Қрим]] авҷ гирифт; артиши Фаронса 11 200 нафарро аз даст дод ва зиёда аз 20 000 нафар ба вабо гирифтор шуданд; бритониёиҳо 4 500 нафарро аз даст дода, 7 600 нафар бемор шуданд. Дар Бритониёи Кабир беморӣ танҳо дар Лондон соли 1850 тақрибан 20 ҳазор ҷонро рабуд. Соли 1851 дар Париж намояндагони 12 кишвар Аввалин конвенсияи байналмилалии санитариро қабул карданд. Дар солҳои 1853—1854 вабо боз дар Бритониё авҷ гирифт — дар Лондон аз он зиёда аз 10 ҳазор шаҳрванд, дар тамоми кишвар — зиёда аз 23 ҳазор сокин ҳалок шуданд. Тасдиқ шудааст, ки олими итолиёвӣ [[Пачини, Филиппо|Филиппо Пачини]] соли 1854 бори аввал барангезандаи ваборо кашф ва тавсиф кардааст. Заҳролудшавии манбаи обтаъминкунӣ одатан сабаби хуруҷҳои шадид ва оммавии вабо буд. Намунаи классикии ин хуруҷи вабо ҳисобида мешавад, ки аз ҷониби пизишки англис [[Сноу, Джон (врач)|Ҷон Сноу]] дар хонаҳои атрофи кӯчаи Брод-стрити Лондон (ноҳияи [[Сохо]]) соли 1854 тасвир шудааст. Сноу дар асоси таҳлили тақсимоти ҳолатҳо дар харитаи ноҳия гумон кард, ки бемории шаҳрвандон бо истифодаи об аз як манбаи оби ошомиданӣ вобаста аст. Дар натиҷа муайян карда шуд, ки ба насоси хиштии обтаъминкунии ҷамъиятӣ ({{Lang-en|Public water pump}}) моеъ аз чоҳи партови он хонае мерехт, ки дар он ҷо то оғози хуруҷ як кӯдак бо вабо бемор буд. Маҳз Ҷ. Сноу аввалин олиме ҳисобида мешавад, ки хусусиятҳои интиқоли ваборо дарк кардааст. Дар он вақт пизишки барҷаста [[Пирогов, Николай Иванович|Николай Иванович Пирогов]] асари бунёдии «Анатомияи патологии вабои осиёӣ»-ро нашр кард. Иқтибос аз он ҷо: {{Иқтибос|Фавтидагон ба атлетҳо (пахлавонон) монанданд. Мушакҳои шахшудаи онҳо якбора омада, релефӣ мебошанд. Дастҳо сахт мушт шуда, пойҳо андаке дар зонуҳо қатшуда, баданҳо шиддатнок, мисли пеш аз набарди ҳалкунанда... дар маҷмӯъ, ин ҳолатро бояд гладиаторӣ номид...}} Соли 1863 қонуни нави [[карантин]]и иёлати Ню-Йорк дар порт мансаби офицери тиббиро ҷорӣ кард, ки метавонист танҳо бо як гумон ҳар як киштиро боздорад ва фармон диҳад, ки бори он нест карда шавад ва тамоми биноҳо тозаву дуд дода шаванд. == Далели ҷолиб == Дар он солҳо як мувофиқати хеле аҷиб мушоҳида шудааст: ҳамин ки дар саҳна операи нави [[Мейербер, Джакомо|Ҷакомо Мейербер]] пайдо шавад, дар Фаронса эпидемияи вабо оғоз меёбад. Пас аз баромади «Роберт-иблис» вабо соли 1832 пайдо шуд, пас аз «Пайғамбар» — соли 1849 ва ниҳоят, соли 1854 — пас аз «Ситораи Шимол». Фелетонистони он замон менавиштанд, ки дар ин чизи ғайриоддӣ нест: «Танҳо мусиқии Мейербер садо медиҳад, ин ҳамеша офати халқиро пешгӯӣ мекунад. Мейербер — на мусиқинавоз, балки иблисест дар либоси мусиқинавоз, ки аз дӯзах ба Фаронса партофта шудааст». == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == Hayes, J.N. (2005). Epidemics and Pandemics: Their Impacts on Human History. Santa Barbara, CA: ABC-CLIO. Інфекційні хвороби (підручник) (за ред. О. А. Голубовської). — Київ: ВСВ «Медицина», 2018. Byrne, Joseph Patrick (2008). Encyclopedia of Pestilence, Pandemics, and Plagues: A-M. ABC-CLIO. [[Гурӯҳ:Эпидемияҳои вабо]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XIX]] o9vo8bq8cb3s48smjhq0al2656ogv8c 1463498 1463497 2026-04-07T07:04:56Z Navruzov Abdulmalik 57291 1463498 wikitext text/x-wiki '''Пандемияи сеюми вабо''' (инчунин пандемияи III вабои солҳои 1846—1860, {{Lang-en|third cholera pandemic (1846–1860)}}) — паҳншавии шадиди вабо ба ҳудудҳои васеъ берун аз минтақаи эндемикии [[Ҳиндустон]] дар давоми солҳои 1846—1860 мебошад; баъзе олимон бар ин назаранд, ки он тӯлонитар — солҳои 1837—1863 идома ёфтааст. Ин пандемия аз рӯи фавт дар байни эпидемия ва пандемияҳои асри XIX калонтарин ҳисоб мешавад. Он бо он ҷолиб аст, ки вабо бори аввал ба тамоми [[Африқои Шимолӣ]] ва Амрико паҳн шуд. Бинобар хатари зиёди вабо, соли 1851 дар [[Париж]] намояндагони 12 кишвари Аврупо Аввалин конвенсияи байналмилалии санитариро қабул карданд, ки вазифаи он таҳияи чораҳо оид ба ҳифзи ҳудудҳо, пеш аз ҳама, аз ин беморӣ буд. == Паҳншавии пандемия == Аз [[Ҳиндустон]] паҳншавии вабо ба [[Эрон|Форс]] (дар оянда ин ҳолат зуд-зуд такрор мешуд) бо зиёрати [[Шиа|шиаён]] ба мазорҳои муқаддаси Карбало ва Наҷаф вобаста буд. Дар Арабистон ваборо зоироне ворид карданд, ки ба зиёрати муқаддасоти мусулмонон дар [[Макка]] ва [[Мадина]] мерафтанд. Дар он солҳо дар он ҷо мушкилоти об мавҷуд буд, ки онро дар зарфҳои ифлос нигоҳ медоштанд, ҳоҷатхонаҳои ҷамъиятӣ хеле нокифоя буданд, ҷамъомади одамон ва издиҳоми магасҳо таъсири манфӣ мерасонданд. Ин шаҳрҳои муқаддаси мусулмонон то миёнаҳои солҳои 1920 манбаи иловагии вабо буданд, зеро зоирон аз Африқои Шимолӣ, Шарқи Наздик ва Миёна, ки [[ҳаҷ]] гузошта буданд, онро аз ҳамимонҳои ҳиндии худ гирифта, ба ватан мебурданд. Аз ҷумла, дар давоми солҳои 1831—1912 дар Макка 27 эпидемияи вабо ба амал омадааст. Соли 1848 дар артиши русии фелдмаршал Паскевич дар Галисия ҳамарӯза аз вабо 60-100 сарбоз ҳалок мешуд. Дар Империяи Русия он вақт бино ба маълумоти расмӣ ҳамагӣ 1 772 439 нафар бемор шуда, 690 150 нафар вафот карданд. Чанд мавҷи вабо то соли 1851 мушоҳида мешуд. Тавсифи беморон, ки аз ҷониби пизишки ҳарбии он замон А. А. Генритси сохта шудааст: {{Иқтибос|«Рӯйи ҳамаи онҳо афтода, нигоҳашон бепарво, карахт, ашёро бо душворӣ пай мебаранд; чашмон андаке фурӯрафта, гавҳаракҳо васеъ, аммо бе ҳалқаҳои кабуд, устухони рухсораҳо намоён, бинӣ тезшуда, болҳои он афтода ва беҳаракатанд. Бинӣ ҳангоми ламс кардан хунук; лабҳо бо тобиши сусти кабудтоб, рангпарида. Забон борик, хеле васеъ, ҳамвор... Беморон ҳангоми талаби ман барои туф кардан ба фарш дар даҳонашон оби даҳони кофӣ намеёбанд: панҷаи даст хунук, андаке кабудтоб, мисли пойҳо; набз суст, дароз, камнамо ва хеле хурду мулоим аст...»}} Сеюм пандемия соли 1847 ба соҳилҳои баҳрҳои Сиёҳ ва Азов расида, аввал Одесса ва сипас тамоми Малороссия ва Полшаро фаро гирифт. Соли 1847 вабо ба Киев ворид шуд ва ҷони бисёр одамонро гирифт. Дар ин вақт бо масъалаи вабо пизишки патологи рус Иван Николаевич Рейполский машғул буд. Дар солҳои 1853—1855 вабо махсусан дар Қрим ҳангоми [[Ҷанги Қрим]] авҷ гирифт; артиши Фаронса 11 200 нафарро аз даст дод ва зиёда аз 20 000 нафар ба вабо гирифтор шуданд; бритониёиҳо 4 500 нафарро аз даст дода, 7 600 нафар бемор шуданд. Дар Бритониёи Кабир беморӣ танҳо дар Лондон соли 1850 тақрибан 20 ҳазор ҷонро рабуд. Соли 1851 дар Париж намояндагони 12 кишвар Аввалин конвенсияи байналмилалии санитариро қабул карданд. Дар солҳои 1853—1854 вабо боз дар Бритониё авҷ гирифт — дар Лондон аз он зиёда аз 10 ҳазор шаҳрванд, дар тамоми кишвар — зиёда аз 23 ҳазор сокин ҳалок шуданд. Тасдиқ шудааст, ки олими итолиёвӣ Филиппо Пачини соли 1854 бори аввал барангезандаи ваборо кашф ва тавсиф кардааст. Заҳролудшавии манбаи обтаъминкунӣ одатан сабаби хуруҷҳои шадид ва оммавии вабо буд. Намунаи классикии ин хуруҷи вабо ҳисобида мешавад, ки аз ҷониби пизишки англис Ҷон Сноу дар хонаҳои атрофи кӯчаи Брод-стрити Лондон (ноҳияи [[Сохо]]) соли 1854 тасвир шудааст. Сноу дар асоси таҳлили тақсимоти ҳолатҳо дар харитаи ноҳия гумон кард, ки бемории шаҳрвандон бо истифодаи об аз як манбаи оби ошомиданӣ вобаста аст. Дар натиҷа муайян карда шуд, ки ба насоси хиштии обтаъминкунии ҷамъиятӣ ({{Lang-en|Public water pump}}) моеъ аз чоҳи партови он хонае мерехт, ки дар он ҷо то оғози хуруҷ як кӯдак бо вабо бемор буд. Маҳз Ҷ. Сноу аввалин олиме ҳисобида мешавад, ки хусусиятҳои интиқоли ваборо дарк кардааст. Дар он вақт пизишки барҷаста Николай Иванович Пирогов асари бунёдии «Анатомияи патологии вабои осиёӣ»-ро нашр кард. Иқтибос аз он ҷо: {{Иқтибос|Фавтидагон ба атлетҳо (пахлавонон) монанданд. Мушакҳои шахшудаи онҳо якбора омада, релефӣ мебошанд. Дастҳо сахт мушт шуда, пойҳо андаке дар зонуҳо қатшуда, баданҳо шиддатнок, мисли пеш аз набарди ҳалкунанда... дар маҷмӯъ, ин ҳолатро бояд гладиаторӣ номид...}} Соли 1863 қонуни нави карантини иёлати Ню-Йорк дар порт мансаби офицери тиббиро ҷорӣ кард, ки метавонист танҳо бо як гумон ҳар як киштиро боздорад ва фармон диҳад, ки бори он нест карда шавад ва тамоми биноҳо тозаву дуд дода шаванд. == Далели ҷолиб == Дар он солҳо як мувофиқати хеле аҷиб мушоҳида шудааст: ҳамин ки дар саҳна операи нави Ҷакомо Мейербер пайдо шавад, дар Фаронса эпидемияи вабо оғоз меёбад. Пас аз баромади «Роберт-иблис» вабо соли 1832 пайдо шуд, пас аз «Пайғамбар» — соли 1849 ва ниҳоят, соли 1854 — пас аз «Ситораи Шимол». Фелетонистони он замон менавиштанд, ки дар ин чизи ғайриоддӣ нест: «Танҳо мусиқии Мейербер садо медиҳад, ин ҳамеша офати халқиро пешгӯӣ мекунад. Мейербер — на мусиқинавоз, балки иблисест дар либоси мусиқинавоз, ки аз дӯзах ба Фаронса партофта шудааст». == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == Hayes, J.N. (2005). Epidemics and Pandemics: Their Impacts on Human History. Santa Barbara, CA: ABC-CLIO. Інфекційні хвороби (підручник) (за ред. О. А. Голубовської). — Київ: ВСВ «Медицина», 2018. Byrne, Joseph Patrick (2008). Encyclopedia of Pestilence, Pandemics, and Plagues: A-M. ABC-CLIO. [[Гурӯҳ:Эпидемияҳои вабо]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XIX]] a0cpuoqdaen5pwx7hyyz4lpv4cc5hts 1463501 1463498 2026-04-07T07:09:41Z Navruzov Abdulmalik 57291 1463501 wikitext text/x-wiki '''Пандемияи сеюми вабо''' (инчунин пандемияи III вабои солҳои 1846—1860, {{Lang-en|third cholera pandemic (1846–1860)}}) — паҳншавии шадиди вабо ба ҳудудҳои васеъ берун аз минтақаи эндемикии [[Ҳиндустон]] дар давоми солҳои 1846—1860 мебошад; баъзе олимон бар ин назаранд, ки он тӯлонитар — солҳои 1837—1863 идома ёфтааст. Ин пандемия аз рӯи фавт дар байни эпидемия ва пандемияҳои асри XIX калонтарин ҳисоб мешавад. Он бо он ҷолиб аст, ки вабо бори аввал ба тамоми [[Африқои Шимолӣ]] ва Амрико паҳн шуд. Бинобар хатари зиёди вабо, соли 1851 дар [[Париж]] намояндагони 12 кишвари Аврупо Аввалин конвенсияи байналмилалии санитариро қабул карданд, ки вазифаи он таҳияи чораҳо оид ба ҳифзи ҳудудҳо, пеш аз ҳама, аз ин беморӣ буд. == Паҳншавии пандемия == Аз [[Ҳиндустон]] паҳншавии вабо ба [[Эрон|Форс]] (дар оянда ин ҳолат зуд-зуд такрор мешуд) бо зиёрати [[Шиа|шиаён]] ба мазорҳои муқаддаси Карбало ва Наҷаф вобаста буд. Дар Арабистон ваборо зоироне ворид карданд, ки ба зиёрати муқаддасоти мусулмонон дар [[Макка]] ва [[Мадина]] мерафтанд. Дар он солҳо дар он ҷо мушкилоти об мавҷуд буд, ки онро дар зарфҳои ифлос нигоҳ медоштанд, ҳоҷатхонаҳои ҷамъиятӣ хеле нокифоя буданд, ҷамъомади одамон ва издиҳоми магасҳо таъсири манфӣ мерасонданд. Ин шаҳрҳои муқаддаси мусулмонон то миёнаҳои солҳои 1920 манбаи иловагии вабо буданд, зеро зоирон аз Африқои Шимолӣ, Шарқи Наздик ва Миёна, ки [[ҳаҷ]] гузошта буданд, онро аз ҳамимонҳои ҳиндии худ гирифта, ба ватан мебурданд. Аз ҷумла, дар давоми солҳои 1831—1912 дар Макка 27 эпидемияи вабо ба амал омадааст. Соли 1848 дар артиши русии фелдмаршал Паскевич дар Галисия ҳамарӯза аз вабо 60-100 сарбоз ҳалок мешуд. Дар Империяи Русия он вақт бино ба маълумоти расмӣ ҳамагӣ 1 772 439 нафар бемор шуда, 690 150 нафар вафот карданд. Чанд мавҷи вабо то соли 1851 мушоҳида мешуд. Тавсифи беморон, ки аз ҷониби пизишки ҳарбии он замон А. А. Генритси сохта шудааст: {{Иқтибос|«Рӯйи ҳамаи онҳо афтода, нигоҳашон бепарво, карахт, ашёро бо душворӣ пай мебаранд; чашмон андаке фурӯрафта, гавҳаракҳо васеъ, аммо бе ҳалқаҳои кабуд, устухони рухсораҳо намоён, бинӣ тезшуда, болҳои он афтода ва беҳаракатанд. Бинӣ ҳангоми ламс кардан хунук; лабҳо бо тобиши сусти кабудтоб, рангпарида. Забон борик, хеле васеъ, ҳамвор... Беморон ҳангоми талаби ман барои туф кардан ба фарш дар даҳонашон оби даҳони кофӣ намеёбанд: панҷаи даст хунук, андаке кабудтоб, мисли пойҳо; набз суст, дароз, камнамо ва хеле хурду мулоим аст...»}} Сеюм пандемия соли 1847 ба соҳилҳои баҳрҳои Сиёҳ ва Азов расида, аввал Одесса ва сипас тамоми Малороссия ва Полшаро фаро гирифт. Соли 1847 вабо ба Киев ворид шуд ва ҷони бисёр одамонро гирифт. Дар ин вақт бо масъалаи вабо пизишки патологи рус Иван Николаевич Рейполский машғул буд. Дар солҳои 1853—1855 вабо махсусан дар Қрим ҳангоми [[Ҷанги Қрим]] авҷ гирифт; артиши Фаронса 11 200 нафарро аз даст дод ва зиёда аз 20 000 нафар ба вабо гирифтор шуданд; бритониёиҳо 4 500 нафарро аз даст дода, 7 600 нафар бемор шуданд. Дар Бритониёи Кабир беморӣ танҳо дар Лондон соли 1850 тақрибан 20 ҳазор ҷонро рабуд. Соли 1851 дар Париж намояндагони 12 кишвар Аввалин конвенсияи байналмилалии санитариро қабул карданд. Дар солҳои 1853—1854 вабо боз дар Бритониё авҷ гирифт — дар Лондон аз он зиёда аз 10 ҳазор шаҳрванд, дар тамоми кишвар — зиёда аз 23 ҳазор сокин ҳалок шуданд. Тасдиқ шудааст, ки олими итолиёвӣ Филиппо Пачини соли 1854 бори аввал барангезандаи ваборо кашф ва тавсиф кардааст. Заҳролудшавии манбаи обтаъминкунӣ одатан сабаби хуруҷҳои шадид ва оммавии вабо буд. Намунаи классикии ин хуруҷи вабо ҳисобида мешавад, ки аз ҷониби пизишки англис Ҷон Сноу дар хонаҳои атрофи кӯчаи Брод-стрити Лондон (ноҳияи [[Сохо]]) соли 1854 тасвир шудааст. Сноу дар асоси таҳлили тақсимоти ҳолатҳо дар харитаи ноҳия гумон кард, ки бемории шаҳрвандон бо истифодаи об аз як манбаи оби ошомиданӣ вобаста аст. Дар натиҷа муайян карда шуд, ки ба насоси хиштии обтаъминкунии ҷамъиятӣ ({{Lang-en|Public water pump}}) моеъ аз чоҳи партови он хонае мерехт, ки дар он ҷо то оғози хуруҷ як кӯдак бо вабо бемор буд. Маҳз Ҷ. Сноу аввалин олиме ҳисобида мешавад, ки хусусиятҳои интиқоли ваборо дарк кардааст. Дар он вақт пизишки барҷаста Николай Иванович Пирогов асари бунёдии «Анатомияи патологии вабои осиёӣ»-ро нашр кард. Иқтибос аз он ҷо: {{Иқтибос|Фавтидагон ба атлетҳо (пахлавонон) монанданд. Мушакҳои шахшудаи онҳо якбора омада, релефӣ мебошанд. Дастҳо сахт мушт шуда, пойҳо андаке дар зонуҳо қатшуда, баданҳо шиддатнок, мисли пеш аз набарди ҳалкунанда... дар маҷмӯъ, ин ҳолатро бояд гладиаторӣ номид...}} Соли 1863 қонуни нави карантини иёлати Ню-Йорк дар порт мансаби офицери тиббиро ҷорӣ кард, ки метавонист танҳо бо як гумон ҳар як киштиро боздорад ва фармон диҳад, ки бори он нест карда шавад ва тамоми биноҳо тозаву дуд дода шаванд. == Далели ҷолиб == Дар он солҳо як мувофиқати хеле аҷиб мушоҳида шудааст: ҳамин ки дар саҳна операи нави Ҷакомо Мейербер пайдо шавад, дар Фаронса эпидемияи вабо оғоз меёбад. Пас аз баромади «Роберт-иблис» вабо соли 1832 пайдо шуд, пас аз «Пайғамбар» — соли 1849 ва ниҳоят, соли 1854 — пас аз «Ситораи Шимол». Фелетонистони он замон менавиштанд, ки дар ин чизи ғайриоддӣ нест: «Танҳо мусиқии Мейербер садо медиҳад, ин ҳамеша офати халқиро пешгӯӣ мекунад. Мейербер — на мусиқинавоз, балки иблисест дар либоси мусиқинавоз, ки аз дӯзах ба Фаронса партофта шудааст». == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == Hayes, J.N. (2005). Epidemics and Pandemics: Their Impacts on Human History. Santa Barbara, CA: ABC-CLIO. Інфекційні хвороби (підручник) (за ред. О. А. Голубовської). — Київ: ВСВ «Медицина», 2018. Byrne, Joseph Patrick (2008). Encyclopedia of Pestilence, Pandemics, and Plagues: A-M. ABC-CLIO. {{Authority control}} [[Гурӯҳ:Эпидемияҳои вабо]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XIX]] jhknhpval0joglr2rhsv5f8d5mchbr3 0 330229 1463499 2026-04-07T07:07:17Z Navruzov Abdulmalik 57291 Саҳифаи нав: '''Пандемияи чоруми вабо''' (инчунин '''пандемияи IV [[вабо]]''', {{Lang-en|fourth cholera pandemic}}) — паҳншавии навбатии вабо ба масофаҳои дур аз [[Ҳиндустон]] мебошад. Макони эҳтимолии пайдоиш — делтаи Ганг ҳисобида мешавад. Ин пандемия бо паҳншавии босуръати беморӣ тавассути р... 1463499 wikitext text/x-wiki '''Пандемияи чоруми вабо''' (инчунин '''пандемияи IV [[вабо]]''', {{Lang-en|fourth cholera pandemic}}) — паҳншавии навбатии вабо ба масофаҳои дур аз [[Ҳиндустон]] мебошад. Макони эҳтимолии пайдоиш — делтаи Ганг ҳисобида мешавад. Ин пандемия бо паҳншавии босуръати беморӣ тавассути роҳҳои оҳан ва киштиҳо пас аз кушода шудани [[Канали Суэтс]], ки интиқоли "курьерӣ"-и босуръати сироятро аз Ҳиндустон ба Аврупо таъмин кард, ҷолиб аст. Акнун вабо на дар давоми ду-се сол, балки пас аз чанд ҳафта ба он ҷо ворид мешуд. Киштиҳое, ки он вақт аз [[Александрия]]-и Миср шино мекарданд, онро ба бандарҳои Итолиё, Фаронса ва Испания паҳн карданд. Пандемия дар давоми солҳои 1863—1875 идома ёфт. == Паҳншавии пандемия == Ба ҳудуди Империяи Русия вабо ин дафъа аз Аврупои Гарбӣ ворид шуд. Он вақт мушоҳида шуда буд, ки низомиён нисбат ба сокинони мулкӣ ҳамеша дертар ва камтар ба вабо гирифтор мешуданд. Агар сарбозон бемор мешуданд, нисбат ба шаҳрвандони оддӣ сабуктар мегузаронданд ва нисбатан камтар вафот мекарданд. Ин нобаробариро бояд ба хусусиятҳои ғизои сарбозон нисбат дод, ки ҳатто дар тобистон, пас аз тамом шудани захираҳои карами шӯр ва лаблабу, ба ҳар ҳол дар асоси нони турш, квас ва дигар маҳсулоте буд, ки дар меъда реаксияи туршии омехтаи ғизоро нигоҳ медоштанд, ки ин ба вибрионҳои вабо таъсири ҳалокатбор мерасонад. Дар вақти ин пандемия вабо ба Украина моҳи августи соли 1865 аз Константинопол, аввал ба Одесса ва аз соли 1866 қариб ба тамоми ҷамоатҳои Украина паҳн шуд. Дар солҳои 1869—1870 бемории вабо дар Аврупо, ба истиснои Империяи Русия, қатъ гардид. Авҷи калонтарини он дар Украина соли 1870 буд, ки 633 318 нафар бемор шуда, 238 027 нафар вафот карданд, аммо ин маънои онро надорад, ки рақамҳои воқеан дақиқ нашр шудаанд. Бисёр беморон ва фавтидагон дар байни камбағалон ба ҳисоб гирифта нашудаанд. Дар Киев, масалан, тобистони соли 1871 дар як рӯз то 140 нафар мемурданд. Соли 1872 дар давоми ду ҳафта 1151 сокини шаҳр фавтид. Таҳқиқоте, ки аз ҷониби губернатори ҳарбӣ ташкил шуда буд, нишон дод, ки бисёр шаҳрвандон дар канори шаҳр ҷасадҳоро пинҳонӣ ба дарёи Днепр мепартофтанд ё дар ҷойҳои хилват мегӯрониданд. Ин аз он сабаб рӯй медод, ки табобат пулакӣ буд. На дар ҳама шаҳрҳо тибби ройгони заминӣ (земство) мавҷуд буд. Дар худи Киев, аз ҷумла, барои мардуми оддӣ танҳо беморхонаи Кирилловск дастрас буд, вале як рӯзи бистарӣ дар он 7 рублу 20 копеек арзиш дошт, дар ҳоле ки маоши ҳаррӯзаи коргари соҳибихтисос аз 2 рублу 50 копеек зиёд набуд. Танҳо муассисаҳои камшумор барои зоирон дар назди дайрҳо ва хобгоҳҳои камбағалон, ки шитобкорона барои "нигоҳдории" беморони вабо мувофиқ карда шуда буданд, боқӣ мемонданд, ки ба он ҷо даҳҳо сокини шаҳрро танҳо барои мурдан меоварданд. == Адабиёт == Hayes, J. N. (2005). Epidemics and Pandemics: Their Impacts on Human History. Santa Barbara, CA: ABC-CLIO. Інфекційні хвороби (підручник) (за ред. О. А. Голубовської). — Київ: ВСВ «Медицина», 2018. Byrne, Joseph Patrick (2008). Encyclopedia of Pestilence, Pandemics, and Plagues: A-M. ABC-CLIO. {{Эпидемияҳо}} q8yru995vod7ydh034jx6lidxtrhrop 1463500 1463499 2026-04-07T07:09:21Z Navruzov Abdulmalik 57291 викисозӣ, илова, дақиқсозӣ 1463500 wikitext text/x-wiki '''Пандемияи чоруми вабо''' (инчунин '''пандемияи IV вабо''', {{Lang-en|fourth cholera pandemic}}) — паҳншавии навбатии вабо ба масофаҳои дур аз [[Ҳиндустон]] мебошад. Макони эҳтимолии пайдоиш — делтаи Ганг ҳисобида мешавад. Ин пандемия бо паҳншавии босуръати беморӣ тавассути роҳҳои оҳан ва киштиҳо пас аз кушода шудани Канали Суэтс, ки интиқоли "курьерӣ"-и босуръати сироятро аз Ҳиндустон ба Аврупо таъмин кард, ҷолиб аст. Акнун вабо на дар давоми ду-се сол, балки пас аз чанд ҳафта ба он ҷо ворид мешуд. Киштиҳое, ки он вақт аз Александрия-и Миср шино мекарданд, онро ба бандарҳои Итолиё, Фаронса ва Испания паҳн карданд. Пандемия дар давоми солҳои 1863—1875 идома ёфт. == Паҳншавии пандемия == Ба ҳудуди Империяи Русия вабо ин дафъа аз Аврупои Гарбӣ ворид шуд. Он вақт мушоҳида шуда буд, ки низомиён нисбат ба сокинони мулкӣ ҳамеша дертар ва камтар ба вабо гирифтор мешуданд. Агар сарбозон бемор мешуданд, нисбат ба шаҳрвандони оддӣ сабуктар мегузаронданд ва нисбатан камтар вафот мекарданд. Ин нобаробариро бояд ба хусусиятҳои ғизои сарбозон нисбат дод, ки ҳатто дар тобистон, пас аз тамом шудани захираҳои карами шӯр ва лаблабу, ба ҳар ҳол дар асоси нони турш, квас ва дигар маҳсулоте буд, ки дар меъда реаксияи туршии омехтаи ғизоро нигоҳ медоштанд, ки ин ба вибрионҳои вабо таъсири ҳалокатбор мерасонад. Дар вақти ин пандемия вабо ба Украина моҳи августи соли 1865 аз Константинопол, аввал ба Одесса ва аз соли 1866 қариб ба тамоми ҷамоатҳои Украина паҳн шуд. Дар солҳои 1869—1870 бемории вабо дар Аврупо, ба истиснои Империяи Русия, қатъ гардид. Авҷи калонтарини он дар Украина соли 1870 буд, ки 633 318 нафар бемор шуда, 238 027 нафар вафот карданд, аммо ин маънои онро надорад, ки рақамҳои воқеан дақиқ нашр шудаанд. Бисёр беморон ва фавтидагон дар байни камбағалон ба ҳисоб гирифта нашудаанд. Дар Киев, масалан, тобистони соли 1871 дар як рӯз то 140 нафар мемурданд. Соли 1872 дар давоми ду ҳафта 1151 сокини шаҳр фавтид. Таҳқиқоте, ки аз ҷониби губернатори ҳарбӣ ташкил шуда буд, нишон дод, ки бисёр шаҳрвандон дар канори шаҳр ҷасадҳоро пинҳонӣ ба дарёи Днепр мепартофтанд ё дар ҷойҳои хилват мегӯрониданд. Ин аз он сабаб рӯй медод, ки табобат пулакӣ буд. На дар ҳама шаҳрҳо тибби ройгони заминӣ (земство) мавҷуд буд. Дар худи Киев, аз ҷумла, барои мардуми оддӣ танҳо беморхонаи Кирилловск дастрас буд, вале як рӯзи бистарӣ дар он 7 рублу 20 копеек арзиш дошт, дар ҳоле ки маоши ҳаррӯзаи коргари соҳибихтисос аз 2 рублу 50 копеек зиёд набуд. Танҳо муассисаҳои камшумор барои зоирон дар назди дайрҳо ва хобгоҳҳои камбағалон, ки шитобкорона барои "нигоҳдории" беморони вабо мувофиқ карда шуда буданд, боқӣ мемонданд, ки ба он ҷо даҳҳо сокини шаҳрро танҳо барои мурдан меоварданд. == Адабиёт == Hayes, J. N. (2005). Epidemics and Pandemics: Their Impacts on Human History. Santa Barbara, CA: ABC-CLIO. Інфекційні хвороби (підручник) (за ред. О. А. Голубовської). — Київ: ВСВ «Медицина», 2018. Byrne, Joseph Patrick (2008). Encyclopedia of Pestilence, Pandemics, and Plagues: A-M. ABC-CLIO. {{Authority control}} [[Гурӯҳ:Эпидемияҳои вабо]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XIX]] kqg4paw25soir5cmnddhqdaa40t2q1g 2 330230 1463502 2026-04-07T07:11:04Z Шухрат Саъдиев 5132 Корбар:Сунатулло Сафарзода. Қисмати забонҳоро нависед 1463502 wikitext text/x-wiki {{message box | id = Allert |backgroundcolor = #d9ffde; |image = Smiley.svg |image2 = |size2 = 15px |heading= |message=<p style="font-size: 160%; font-style: italic; text-align:center">Хуш омадед!</p>}} {{Tajik Wikimedians User Group}} {{Userbox/Ҷои зист/Душанбе}} == Забонҳои корбар == {{Userlinks-rights|Сунатулло Сафарзода}} {| style="{{float right}} width: 242px; border: 3px solid #53B921; text-align: center;" |- | '''Дар бораи ман''' |- |{{Userbox/Корбар аз Тоҷикистон}} |- |{{Мусулмон}} |- 0yg41usi4sco4s8ow9ngg926757u4s6 1463504 1463502 2026-04-07T07:12:32Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Википедия:Корбарони навкор]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1463504 wikitext text/x-wiki {{message box | id = Allert |backgroundcolor = #d9ffde; |image = Smiley.svg |image2 = |size2 = 15px |heading= |message=<p style="font-size: 160%; font-style: italic; text-align:center">Хуш омадед!</p>}} {{Tajik Wikimedians User Group}} {{Userbox/Ҷои зист/Душанбе}} == Забонҳои корбар == {{Userlinks-rights|Сунатулло Сафарзода}} {| style="{{float right}} width: 242px; border: 3px solid #53B921; text-align: center;" |- | '''Дар бораи ман''' |- |{{Userbox/Корбар аз Тоҷикистон}} |- |{{Мусулмон}} |- [[Гурӯҳ:Википедия:Корбарони навкор]] 0ai87wbgiy5a5d2oeravvzzq67y6cuc 0 330231 1463503 2026-04-07T07:11:28Z Navruzov Abdulmalik 57291 Саҳифаи нав: '''Пандемияи панҷуми вабо''' (инчунин '''пандемияи V [[Вабо|вабо]]''', {{Lang-en|fifth cholera pandemic}}, {{Lang-en|1881–96 cholera pandemic}}) — таърихан панҷумин паҳншавии шадиди вабо ба масофаҳои дур берун аз ҳудудҳои анъанавии он дар [[Ҳиндустон]] мебошад, ки дар давоми солҳои 1881—1896 ба амал ом... 1463503 wikitext text/x-wiki '''Пандемияи панҷуми вабо''' (инчунин '''пандемияи V [[Вабо|вабо]]''', {{Lang-en|fifth cholera pandemic}}, {{Lang-en|1881–96 cholera pandemic}}) — таърихан панҷумин паҳншавии шадиди вабо ба масофаҳои дур берун аз ҳудудҳои анъанавии он дар [[Ҳиндустон]] мебошад, ки дар давоми солҳои 1881—1896 ба амал омадааст. Дар равиши ин пандемия табиати бактериявии вабо исбот гардида, барангезандаи он ''V. cholerae'' ҷудо карда шуд. == Паҳншавии пандемия == Бори аввал пандемия на дар Ҳиндустон, балки дар [[Миср]] оғоз ёфт. Маҳз дар он ҷо, дар [[Қоҳира]], соли 1883 олими барҷастаи олмонӣ [[Кох, Роберт|Роберт Кох]] аз ҷасади фавтидагони вабо [[Кишти холис|кишти холиси]] вибриони ваборо ҷудо кард ва барангезандаи ин бемориро муфассал тавсиф намуд. Кох мушоҳидаҳои худро чунин баён кардааст: {{Иқтибос|«Метавон тахмин кард, ки танҳо як қисми одамоне, ки дар хатари сироят қарор доранд, бемор мешаванд. Ва инҳо қариб ҳамеша одамоне мебошанд, ки қаблан аз ихтилоли ҳозима азият мекашиданд. Эҳтимол, бациллаҳо танҳо дар сурате метавонанд аз монеаи меъда гузаранд, ки дар меъда ягон тағйироти патологӣ мавҷуд бошад... Худи бациллаи вабо, агар онро аз хушк шудан муҳофизат кунанд, хуб зиёд мешавад. Дар муҳити моеъ вибриони вабо метавонад ҳафтаҳо зиндагӣ кунад ва сабзад. Танҳо дар ҳолати намӣ ин микробҳо метавонанд аз як мизбон ба мизбони дигар гузаранд ва фаъолона инкишоф ёбанд. …Ҳанӯз касе ду бор ба вабо гирифтор нашудааст — аз афташ, он масунияти устувор ба вуҷуд меорад».}} Дар давоми ин пандемия барангезандаи вабо ба Амрикои Ҷанубӣ низ расид. Дар Чили соли 1886, масалан, аз ин беморӣ 40 ҳазор сокин ба ҳалокат расид. Умуман, дар асри XIX аз вабо, бино ба баҳодиҳии гуногун, зиёда аз 10 миллион сокини Замин фавтидаанд. Дар ин вақт олимони барҷаста вабоиро меомӯхтанд. Масалан, соли 1883 олими машҳури ҷаҳон [[Мечников, Илья Ильич|Иля Илич Мечников]] бо ду ёвараш ба озмоиши худсирояткунӣ ҷуръат карданд. Бо ин роҳ ӯ мехост дурустии ақидаи Р. Кохро, ки вибриони кашфкардааш ин бемории даҳшатнокро ба вуҷуд меорад, тасдиқ кунад. Мечников ва Латами бемор нашуданд, аммо Жюпил на танҳо бемор шуд, балки дар ниҳоят аз вабо вафот кард. Соли 1888 микробиологи барҷаста [[Гамалея, Николай Фёдорович|Николай Федорович Гамалея]] дар худ ва ҳамсараш бехатарии [[Ваксина|ваксинаи]] пешниҳодкардаашро санҷид. [[Хавкин, Владимир Аронович|Владимир Аронович Хавкин]], дастпарвари Мечников, ба ҷаҳон ваксинаи зиддиваборо пешкаш кард, ки онро соли 1892 дар худ санҷида буд. [[Заболотный, Даниил Кириллович|Даниил Кириллович Заболотный]] ва [[Савченко, Иван Григорьевич|Иван Григорьевич Савченко]] соли 1893 барои тасдиқи самаранокии ваксинаи даҳонӣ (оралӣ) кишти зиндаи вибриони ваборо нӯшиданд. Дар Русия дар солҳои гуруснагии 1892-93 620 ҳазор бемор ба қайд гирифта шуд, ки нисфи онҳо вафот карданд. == Ошӯбҳои вабоӣ == Камшавии моеъ дар бадан ҳангоми вабои вазнин боиси он мегардад, ки дар давоми ним соат пас аз марг кашишхӯрии шадиди мушакҳо (пас аз марг) ба амал меояд. Дасту пойҳои ҷасад қат ё рост мешаванд. Ҷасад метавонад ба паҳлӯ гардад ва ҳатто нишинад. Азбаски дар он замонҳо, ки вабо одамонро ҳазорта-ҳазорта мекушт, дар баракҳои беморон ҷой намерасид, фавтидагонро зудтар дафн кардан мехостанд. Ҷасадҳоро ба аробаҳо бор карда, бо матоъ мепӯшонданд ва ба қабристон мебурданд. Одамони оддӣ, ки дар канори роҳ меистоданд, ҳаракати ҷасадҳоро дида, ба ваҳм меафтоданд. Маҳз ҳамин ҳолат боиси сар задани ошӯбҳои вабоӣ бо шиори: «Табибон одамони зиндаро гӯр мекунанд! Супориши ҳукуматро дар бораи кам кардани даҳони гуруснаҳо иҷро карда, мардумро заҳр медиҳанд!» мегардид. Ошӯбҳое, ки дар давоми ду даҳсолаи охири асри XIX дар ҷануби Малороссия ва Русия рух доданд, ҷони 424 корманди тибро рабуданд. Онҳо танҳо аз ҷониби издиҳоми шӯришгарон пора-пора карда шуданд. Дар бетартибиҳо табақаҳои камбизоати аҳолӣ, ки аз сабаби карантинҳо ва қатъ шудани тиҷорат зарар дида буданд, инчунин баъзе фанатикҳои динӣ иштирок мекарданд. == Адабиёт == Hayes, J. N. (2005). ''Epidemics and Pandemics: Their Impacts on Human History''. Santa Barbara, CA: ABC-CLIO. Інфекційні хвороби (підручник) (за ред. О. А. Голубовської). — Київ: ВСВ «Медицина», 2018. ''Возианова Ж. И.'' Инфекционные и паразитарные болезни: В 3 т. — К.: Здоровье, 2008. {{Эпидемияҳо}} [[Гурӯҳ:Эпидемияҳои вабо]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XIX]] mkpti807t8bu69y6j6mnkmg1pgz8pqi 1463505 1463503 2026-04-07T07:14:26Z Navruzov Abdulmalik 57291 ороиш, илова, дақиқсозӣ, ислоҳ 1463505 wikitext text/x-wiki '''Пандемияи панҷуми вабо''' (инчунин '''пандемияи V вабо''', {{Lang-en|fifth cholera pandemic}}, {{Lang-en|1881–96 cholera pandemic}}) — таърихан панҷумин паҳншавии шадиди вабо ба масофаҳои дур берун аз ҳудудҳои анъанавии он дар [[Ҳиндустон]] мебошад, ки дар давоми солҳои 1881—1896 ба амал омадааст. Дар равиши ин пандемия табиати бактериявии вабо исбот гардида, барангезандаи он ''V. cholerae'' ҷудо карда шуд. == Паҳншавии пандемия == Бори аввал пандемия на дар Ҳиндустон, балки дар [[Миср]] оғоз ёфт. Маҳз дар он ҷо, дар [[Қоҳира]], соли 1883 олими барҷастаи олмонӣ [[Роберт Кох]] аз ҷасади фавтидагони вабо кишти холиси вибриони ваборо ҷудо кард ва барангезандаи ин бемориро муфассал тавсиф намуд. Кох мушоҳидаҳои худро чунин баён кардааст: {{Иқтибос|«Метавон тахмин кард, ки танҳо як қисми одамоне, ки дар хатари сироят қарор доранд, бемор мешаванд. Ва инҳо қариб ҳамеша одамоне мебошанд, ки қаблан аз ихтилоли ҳозима азият мекашиданд. Эҳтимол, бациллаҳо танҳо дар сурате метавонанд аз монеаи меъда гузаранд, ки дар меъда ягон тағйироти патологӣ мавҷуд бошад... Худи бациллаи вабо, агар онро аз хушк шудан муҳофизат кунанд, хуб зиёд мешавад. Дар муҳити моеъ вибриони вабо метавонад ҳафтаҳо зиндагӣ кунад ва сабзад. Танҳо дар ҳолати намӣ ин микробҳо метавонанд аз як мизбон ба мизбони дигар гузаранд ва фаъолона инкишоф ёбанд. …Ҳанӯз касе ду бор ба вабо гирифтор нашудааст — аз афташ, он масунияти устувор ба вуҷуд меорад».}} Дар давоми ин пандемия барангезандаи вабо ба Амрикои Ҷанубӣ низ расид. Дар Чили соли 1886, масалан, аз ин беморӣ 40 ҳазор сокин ба ҳалокат расид. Умуман, дар асри XIX аз вабо, бино ба баҳодиҳии гуногун, зиёда аз 10 миллион сокини Замин фавтидаанд. Дар ин вақт олимони барҷаста вабоиро меомӯхтанд. Масалан, соли 1883 олими машҳури ҷаҳон Иля Илич Мечников бо ду ёвараш ба озмоиши худсирояткунӣ ҷуръат карданд. Бо ин роҳ ӯ мехост дурустии ақидаи Р. Кохро, ки вибриони кашфкардааш ин бемории даҳшатнокро ба вуҷуд меорад, тасдиқ кунад. Мечников ва Латами бемор нашуданд, аммо Жюпил на танҳо бемор шуд, балки дар ниҳоят аз вабо вафот кард. Соли 1888 микробиологи барҷаста [[Гамалея, Николай Фёдорович|Николай Федорович Гамалея]] дар худ ва ҳамсараш бехатарии [[Ваксина|ваксинаи]] пешниҳодкардаашро санҷид. Владимир Аронович Хавкин, дастпарвари Мечников, ба ҷаҳон ваксинаи зиддиваборо пешкаш кард, ки онро соли 1892 дар худ санҷида буд. Даниил Кириллович Заболотний ва Иван Григорьевич Савченко соли 1893 барои тасдиқи самаранокии ваксинаи даҳонӣ (оралӣ) кишти зиндаи вибриони ваборо нӯшиданд. Дар Русия дар солҳои гуруснагии 1892-93 620 ҳазор бемор ба қайд гирифта шуд, ки нисфи онҳо вафот карданд. == Ошӯбҳои вабоӣ == Камшавии моеъ дар бадан ҳангоми вабои вазнин боиси он мегардад, ки дар давоми ним соат пас аз марг кашишхӯрии шадиди мушакҳо (пас аз марг) ба амал меояд. Дасту пойҳои ҷасад қат ё рост мешаванд. Ҷасад метавонад ба паҳлӯ гардад ва ҳатто нишинад. Азбаски дар он замонҳо, ки вабо одамонро ҳазорта-ҳазорта мекушт, дар баракҳои беморон ҷой намерасид, фавтидагонро зудтар дафн кардан мехостанд. Ҷасадҳоро ба аробаҳо бор карда, бо матоъ мепӯшонданд ва ба қабристон мебурданд. Одамони оддӣ, ки дар канори роҳ меистоданд, ҳаракати ҷасадҳоро дида, ба ваҳм меафтоданд. Маҳз ҳамин ҳолат боиси сар задани ошӯбҳои вабоӣ бо шиори: «Табибон одамони зиндаро гӯр мекунанд! Супориши ҳукуматро дар бораи кам кардани даҳони гуруснаҳо иҷро карда, мардумро заҳр медиҳанд!» мегардид. Ошӯбҳое, ки дар давоми ду даҳсолаи охири асри XIX дар ҷануби Малороссия ва Русия рух доданд, ҷони 424 корманди тибро рабуданд. Онҳо танҳо аз ҷониби издиҳоми шӯришгарон пора-пора карда шуданд. Дар бетартибиҳо табақаҳои камбизоати аҳолӣ, ки аз сабаби карантинҳо ва қатъ шудани тиҷорат зарар дида буданд, инчунин баъзе фанатикҳои динӣ иштирок мекарданд. == Адабиёт == Hayes, J. N. (2005). ''Epidemics and Pandemics: Their Impacts on Human History''. Santa Barbara, CA: ABC-CLIO. Інфекційні хвороби (підручник) (за ред. О. А. Голубовської). — Київ: ВСВ «Медицина», 2018. ''Возианова Ж. И.'' Инфекционные и паразитарные болезни: В 3 т. — К.: Здоровье, 2008. {{Authority control}} [[Гурӯҳ:Эпидемияҳои вабо]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XIX]] 30fof00fu4bo9y0340utvofdi75zzap 0 330232 1463506 2026-04-07T07:16:41Z Navruzov Abdulmalik 57291 Саҳифаи нав: '''Пандемияи шашуми вабо''' (инчунин '''пандемияи VI вабо''', {{Lang-en|sixth cholera pandemic}}, {{Lang-en|1899–1923 cholera pandemic}}) — таърихан шашумин паҳншавии вабо берун аз макони анъанавии он дар [[Ҳиндустон]] мебошад, ки дар давоми солҳои 1899—1923 идома ёфтааст. == Паҳншавии пандемия == Бемор... 1463506 wikitext text/x-wiki '''Пандемияи шашуми вабо''' (инчунин '''пандемияи VI вабо''', {{Lang-en|sixth cholera pandemic}}, {{Lang-en|1899–1923 cholera pandemic}}) — таърихан шашумин паҳншавии вабо берун аз макони анъанавии он дар [[Ҳиндустон]] мебошад, ки дар давоми солҳои 1899—1923 идома ёфтааст. == Паҳншавии пандемия == Беморӣ боз аз Ҳиндустон пайдо шуд ва нисбат ба ҳама пандемияҳои қаблӣ тӯлонитар идома ёфт. Он тамоми қитъаҳоро, ба истиснои [[Антарктида]], фаро гирифт. То соли 1905 барангезандаи вабо танҳо вибриони классикии вабо ҳисобида мешуд. Аммо соли 1905 бактериологи олмонӣ Феликс Готшлих дар истгоҳи [[карантин]]ии «Эл-Тор»-и нимҷазираи Синай аз рӯдаи зоироне, ки аз [[Макка]] бармегаштанд ва аз исҳол фавтида буданд, боз як вибриони дигарро ҷудо кард, ки номи худро аз ҳамин истгоҳ гирифт. Худи олим иштибоҳан микроби ҷудокардаашро безарар меҳисобид, вале дар ҷазираи [[Сулавеси]] дар солҳои 1937—1938 эпидемияи калоне ба амал омад, ки бо 70 % [[фавт]] ҳамроҳӣ дошт ва маҳз аз ҷониби ''V. cholerae биовар El Tor'' ба вуҷуд омада буд. Бо вуҷуди ин, аксарияти олимон ақидаи нодурусти Готшлихро дар бораи безарарии ин биотип то соли 1961 дастгирӣ мекарданд. Дар ҳудуди Украинаи муосир аз оғози пандемия танҳо ҳолатҳои алоҳидаи беморӣ мушоҳида мешуданд. Аммо соли 1907 беморӣ дар ҳавзаи дарёи Днепр паҳн шуда, соли 1910 ба авҷи аъло расид. Баъдан паҳншавӣ хеле заиф шуд, вале соли 1913 хуруҷи нави вабо, асосан дар [[губернияи Подолск]], ба амал омад (1600 ҳолат). Бо оғози [[Ҷанги якуми ҷаҳонӣ]] (соли 1914) вабо дар артиши Русия, махсусан дар [[Ҷабҳаи ҷанубу ғарбӣ (Ҷанги якуми ҷаҳонӣ)|Ҷабҳаи ҷанубу ғарбӣ]] паҳн шуд: 7700 ҳолати беморӣ дар байни низомиён ва то 1800 ҳолат дар байни аҳолии мулкӣ. Соли 1915 дар артиш 11 400 ҳолат ва дар байни аҳолӣ даҳҳо ҳазор ҳолат ба қайд гирифта шуд. Дар ду соли баъдӣ эпидемия хеле коҳиш ёфт, вале соли 1918 аз сабаби ҳаракати пуршиддати гурезаҳо ва баъдан [[Ҷанги шаҳрвандӣ дар Русия|ҷанги шаҳрвандӣ]] хуруҷи нави калони вабо ба амал омад. Соли 1918 вабо ба Одесса ворид карда шуд. Он бо ду роҳ нуфуз кард: Аз [[Новороссийск]] киштие омад, ки мақомоти карантинӣ дар бораи он медонистанд; мусофирон ва аъзои дастаи он ҷудо (изолятсия) карда шуданд ва дар байни онҳо беморон ва интиқолдиҳандагони вибрион ёфт шуданд. Ин имкон дод, ки аз паҳншавӣ пешгирӣ карда шавад. Дар ҳолати дуюм [[Баржа|баржа]] бо одамон аз ҳамон Новороссийск ба таври ғайриқонунӣ ворид шуд. Азбаски мансабдорони карантинӣ дар бораи он хабар надоштанд ва назоратро ҷорӣ накарданд, хуруҷи беморӣ бо фарогирии зиёда аз 200 нафар ба амал омад. Саломатӣ ва фавт аз вабо хеле баланд буд; масалан, дар [[Одесса]] соли 1918 — 55,8 %, соли 1920 — 65,0 %. Пас аз анҷоми ҷанги шаҳрвандӣ муборизаи пуршиддат бар зидди вабо оғоз шуд ва дар натиҷа, то соли 1926 дар тамоми ҳудуди [[Иттиҳоди Шӯравӣ]] вабо комилан барҳам дода шуд. Дар маҷмӯъ, дар Империяи Русия ва ИҶШС дар солҳои 1823—1925 55 соли «вабоӣ» ба қайд гирифта шуда, дар ин муддат 2 300 000 сокин вафот карданд. Дар оянда, ба шарофати қабули қонунҳо ва чораҳои байналмилалии карантинӣ, вабо аллакай хусусияти воридшавии алоҳида аз Ҳиндустонро пайдо кард, ки дар ҷаҳон паҳншавии васеъ намеёфтанд. == Адабиёт == Hayes, J. N. (2005). ''Epidemics and Pandemics: Their Impacts on Human History''. Santa Barbara, CA: ABC-CLIO. Інфекційні хвороби (підручник) (за ред. О. А. Голубовської). — Київ: ВСВ «Медицина», 2018. ''Возианова Ж. И.'' Инфекционные и паразитарные болезни: В 3 т. — К.: Здоровье, 2008. {{Эпидемияҳо}} [[Гурӯҳ:Эпидемияҳои вабо]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XIX]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XX]] babnvljod5da8v3ffp9r5iip7w7rs4i 1463508 1463506 2026-04-07T07:18:06Z Navruzov Abdulmalik 57291 ороиш, илова, дақиқсозӣ, ислоҳ 1463508 wikitext text/x-wiki '''Пандемияи шашуми вабо''' (инчунин '''пандемияи VI вабо''', {{Lang-en|sixth cholera pandemic}}, {{Lang-en|1899–1923 cholera pandemic}}) — таърихан шашумин паҳншавии вабо берун аз макони анъанавии он дар [[Ҳиндустон]] мебошад, ки дар давоми солҳои 1899—1923 идома ёфтааст. == Паҳншавии пандемия == Беморӣ боз аз Ҳиндустон пайдо шуд ва нисбат ба ҳама пандемияҳои қаблӣ тӯлонитар идома ёфт. Он тамоми қитъаҳоро, ба истиснои [[Антарктида]], фаро гирифт. То соли 1905 барангезандаи вабо танҳо вибриони классикии вабо ҳисобида мешуд. Аммо соли 1905 бактериологи олмонӣ Феликс Готшлих дар истгоҳи карантинии «Эл-Тор»-и нимҷазираи Синай аз рӯдаи зоироне, ки аз [[Макка]] бармегаштанд ва аз исҳол фавтида буданд, боз як вибриони дигарро ҷудо кард, ки номи худро аз ҳамин истгоҳ гирифт. Худи олим иштибоҳан микроби ҷудокардаашро безарар меҳисобид, вале дар ҷазираи Сулавеси дар солҳои 1937—1938 эпидемияи калоне ба амал омад, ки бо 70 % фавт ҳамроҳӣ дошт ва маҳз аз ҷониби ''V. cholerae биовар El Tor'' ба вуҷуд омада буд. Бо вуҷуди ин, аксарияти олимон ақидаи нодурусти Готшлихро дар бораи безарарии ин биотип то соли 1961 дастгирӣ мекарданд. Дар ҳудуди Украинаи муосир аз оғози пандемия танҳо ҳолатҳои алоҳидаи беморӣ мушоҳида мешуданд. Аммо соли 1907 беморӣ дар ҳавзаи дарёи Днепр паҳн шуда, соли 1910 ба авҷи аъло расид. Баъдан паҳншавӣ хеле заиф шуд, вале соли 1913 хуруҷи нави вабо, асосан дар губернияи Подолск, ба амал омад (1600 ҳолат). Бо оғози [[Ҷанги якуми ҷаҳонӣ]] (соли 1914) вабо дар артиши Русия, махсусан дар Ҷабҳаи ҷанубу ғарбӣ паҳн шуд: 7700 ҳолати беморӣ дар байни низомиён ва то 1800 ҳолат дар байни аҳолии мулкӣ. Соли 1915 дар артиш 11 400 ҳолат ва дар байни аҳолӣ даҳҳо ҳазор ҳолат ба қайд гирифта шуд. Дар ду соли баъдӣ эпидемия хеле коҳиш ёфт, вале соли 1918 аз сабаби ҳаракати пуршиддати гурезаҳо ва баъдан ҷанги шаҳрвандӣ хуруҷи нави калони вабо ба амал омад. Соли 1918 вабо ба Одесса ворид карда шуд. Он бо ду роҳ нуфуз кард: Аз [[Новороссийск]] киштие омад, ки мақомоти карантинӣ дар бораи он медонистанд; мусофирон ва аъзои дастаи он ҷудо (изолятсия) карда шуданд ва дар байни онҳо беморон ва интиқолдиҳандагони вибрион ёфт шуданд. Ин имкон дод, ки аз паҳншавӣ пешгирӣ карда шавад. Дар ҳолати дуюм [[Баржа|баржа]] бо одамон аз ҳамон Новороссийск ба таври ғайриқонунӣ ворид шуд. Азбаски мансабдорони карантинӣ дар бораи он хабар надоштанд ва назоратро ҷорӣ накарданд, хуруҷи беморӣ бо фарогирии зиёда аз 200 нафар ба амал омад. Саломатӣ ва фавт аз вабо хеле баланд буд; масалан, дар [[Одесса]] соли 1918 — 55,8 %, соли 1920 — 65,0 %. Пас аз анҷоми ҷанги шаҳрвандӣ муборизаи пуршиддат бар зидди вабо оғоз шуд ва дар натиҷа, то соли 1926 дар тамоми ҳудуди [[Иттиҳоди Шӯравӣ]] вабо комилан барҳам дода шуд. Дар маҷмӯъ, дар Империяи Русия ва ИҶШС дар солҳои 1823—1925 55 соли «вабоӣ» ба қайд гирифта шуда, дар ин муддат 2 300 000 сокин вафот карданд. Дар оянда, ба шарофати қабули қонунҳо ва чораҳои байналмилалии карантинӣ, вабо аллакай хусусияти воридшавии алоҳида аз Ҳиндустонро пайдо кард, ки дар ҷаҳон паҳншавии васеъ намеёфтанд. == Адабиёт == Hayes, J. N. (2005). ''Epidemics and Pandemics: Their Impacts on Human History''. Santa Barbara, CA: ABC-CLIO. Інфекційні хвороби (підручник) (за ред. О. А. Голубовської). — Київ: ВСВ «Медицина», 2018. ''Возианова Ж. И.'' Инфекционные и паразитарные болезни: В 3 т. — К.: Здоровье, 2008. {{Authority control}} [[Гурӯҳ:Эпидемияҳои вабо]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XIX]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XX]] 57v4ycqw8i96blhngvop8g2hhkqulw8 0 330233 1463509 2026-04-07T07:21:47Z Navruzov Abdulmalik 57291 Саҳифаи нав: '''Пандемияи ҳафтуми вабо''' (инчунин '''пандемияи VII [[Вабо|вабо]]''', {{Lang-en|seventh cholera pandemic}}) — паҳншавии навбатии вабо ба ҳудудҳои васеъ, ки соли 1961 оғоз ёфта, то соли 1970 ба авҷи аълои худ расид, аммо бархурдор аз пандемияҳои қаблӣ, онро ''V. cholerae биовар El Tor'' ба вуҷуд ов... 1463509 wikitext text/x-wiki '''Пандемияи ҳафтуми вабо''' (инчунин '''пандемияи VII [[Вабо|вабо]]''', {{Lang-en|seventh cholera pandemic}}) — паҳншавии навбатии вабо ба ҳудудҳои васеъ, ки соли 1961 оғоз ёфта, то соли 1970 ба авҷи аълои худ расид, аммо бархурдор аз пандемияҳои қаблӣ, онро ''V. cholerae биовар El Tor'' ба вуҷуд овард.<ref>[https://web.archive.org/web/20080513221429/http://www.cbc.ca/health/story/2008/05/09/f-cholera-outbreaks.html Cholera’s seven pandemics], cbc.ca, December 2, 2008.</ref>, ҳарчанд дар солҳои охир{{кай?}} боз афзоиши беморӣ, ки ҳам аз ҷониби вибриони классикии вабо ва ҳам дигар [[серогурӯҳ]]ҳо ба вуҷуд меояд, ба қайд гирифта мешавад. Ном бо нуқтаи карантинии [[Эт-Тур]] дар Синай вобаста буд. Дар аввал соли 1961 дар Индонезия оғоз ёфт, соли 1963 вабо дар [[Бангладеш|Покистони Шарқӣ]] буд. Соли 1992 дар беморон ([[Бангладеш]]) варианти нави вибриони вабои серогурӯҳи О139 кашф шуд, ки боиси бемории вазнин мегардад, аммо то ҳол танҳо дар Осиё вомехӯрад. Ба наздикӣ дар баъзе қисмҳои Осиё ва Африқо штаммҳои нав кашф шуданд. Натиҷаҳои мушоҳидаҳо нишон медиҳанд, ки ин штаммҳо вабои вазнинро бо фавти баландтар нисбат ба вибриони классикии вабо ва О139 ба вуҷуд меоранд. Баъдтар дар Африқо ва ИМА вибрионҳои серогурӯҳи 075 ва 0141 кашф шуданд, ки маҳз чунин ваборо мисли вибриони классикӣ муайян мекунанд. Сониян, боз гибридҳои вибрионҳои классикӣ ва Эл-Тор кашф карда шуданд. Ин пандемия то ҳол идома дорад. Зиёда аз 180 кишвар ба он дучор шуданд. Дар бораи он ки вабо дар ин ҳудудҳои сироятшуда чӣ қадар устувор ҷой гирифтааст, ҳамин факт шаҳодат медиҳад, ки аз ҳеҷ кадоме аз ин кишварҳо беморӣ комилан нест нашудааст. Расман чунин мешуморанд, ки аз соли 1926 вабо дар ИҶШС барқарор нашудааст. Аммо ҳамроҳ бо пайдоиши пандемияи ҳафтум дар ҷаҳон, паҳншавии вибриони Эл-Тор дар ИҶШС низ ба амал омад. Соли 1965 хуруҷи калони вабо дар [[Қарақалпоқистон|ҶМШС Қарақалпоқистон]] буд. Хуруҷҳои навбатии ваборо мақомоти шӯравӣ соли 1970 дар вилояти Одесса, дар Қрим, [[вилояти Астрахан]]-и ҶШФСР, дар ҶМШС Адҷария дар ҳайати [[Ҷумҳурии Шӯравии Сотсиалистии Гурҷистон|ҶШС Гурҷистон]] ба қайд гирифтанд<ref>Дар Керч аз 7 август то 24 сентябри соли 1970 158 нафар ба вабо гирифтор шуданд. Дар Одесса аз 2 август то 9 сентябр 126 нафар бемор шуданд, ки аз онҳо 7 нафар вафот карданд.</ref>. Соли 1971 барангезандаи вабои Эл-Тор дар обанбори наздикии [[Новосибирск]] кашф шуд. Дар минтақа хатари паҳншавии беморӣ ба вуҷуд омад. Сардухтури санитарии ИҶШС [[Бургасов, Пётр Николаевич|П. Н. Бургасов]] фавран роҳбарони корхонаҳои саноатиро ҷамъ овард ва ба онҳо бо хоҳиши қатъӣ муроҷиат намуд, ки бидуни таъхир тамоми маводҳои туршии доштаашонро ба канализация партоянд, сарфи назар аз он ки ин қонунҳоро, ки чунин партовро манъ мекарданд ва метавонистанд ба таҷҳизоти системаҳои канализация зарар расонанд, вайрон мекард. Эпидемияи эҳтимолӣ. Аз замони эълони истиқлолият дар Украина, дар ҳавзаи баҳрҳои Сиёҳ, Азов, Днепр, Днестр, Буги Ҷанубӣ мунтазам вибрионҳои вабо кашф мешаванд, ки аз мавҷудияти манбаи устувори табиӣ шаҳодат медиҳад. Дар солҳои 1991—1996 ваборо дар 14 вилояти Украина ва шаҳри Севастопол ба қайд гирифтанд, ки соли 1994 (845 бемор, фавт 2,6 %) ва 1995 (548 ҳолат, фавт 1,8 %) ба сатҳи эпидемикӣ расид. Минтақаҳои ҷанубӣ ва марказии кишвар бештар зарар диданд. Соли 2011 дар Мариупол (вилояти Донетск) бинобар ҳолатҳои вабо манъи оббозӣ дар соҳилҳо, инчунин сайди моҳӣ ва фурӯши он дар бозорҳо ҷорӣ карда шуд. == Вабо дар асри XXI == Аз оғози асри XXI ва то ҳол 53 кишвари ҷаҳон мунтазам ҳар сол ба ТУТ дар бораи ҳолатҳои вабо дар ҳудудҳои худ хабар медиҳанд. Дар давоми соли 2013 ҳамагӣ 129 064 ҳолат дар 47 кишвар, аз ҷумла 2 102 марг ба қайд гирифта шуд. Мувофиқи изҳороти тадқиқотчиён ҳамасола аз 1,4 то 3 млн ҳолати бемории вабо ва аз 28 то 142 ҳазор ҳолати марг аз он ба амал меояд<ref>{{Cite web |url=http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs107/en/ |title=Cholera. Fact sheet № 107. Updated july 2015 |access-date=2019-12-21 |archive-date=2018-04-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180418134547/http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs107/en/ |url-status=live }}</ref>. Шумораи ҳолатҳои беморӣ дар давраи солҳои 2004—2008 нисбат ба давраи солҳои 2000—2004 24 % афзудааст. Хуруҷи пурсадои вабо дар [[Зимбабве]] аз августи соли 2008 то майи соли 2009 ба амал омад. Бемориро дар 55 аз 62 ноҳияи кишвар мушоҳида карданд ва 98 424 ҳолати вабо, аз ҷумла 4276 бо оқибати марг ([[фавт]] 4,3 %) ба қайд гирифта шуд<ref>{{Cite web |url=http://www.who.int/csr/don/2009_06_09/en/ |title=Cholera in Zimbabwe — update 4 |access-date=2019-12-21 |archive-date=2018-11-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181123180042/http://www.who.int/csr/don/2009_06_09/en/ |url-status=live }}</ref>. Аммо бо назардошти вазъияти сиёсии режими худкома ва таварруми рекордӣ дар ин кишвар, эҳтимолан рақамҳо ошкоро кам нишон дода шудаанд. Аз аввали октябр то 20 ноябри соли 2010 Вазорати тандурустии омма ва нуфуси [[Ҷумҳурии Ҳаитӣ|Ҳаитӣ]] дар бораи 60 240 ҳолати бемории вабо, аз ҷумла 1415 ҳолати марг хабар дод, фавт 2,3 %-ро ташкил дод<ref>{{Cite web |url=http://www.who.int/csr/don/2010_11_24/en/ |title=Cholera in Haiti — update 4 |access-date=2019-12-21 |archive-date=2018-09-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180908182950/http://www.who.int/csr/don/2010_11_24/en/ |url-status=live }}</ref>. Сокинони маҳаллӣ дар оғоз ва паҳншавии эпидемия дастаи непалии посдорони сулҳи [[Созмони Милали Муттаҳид|СММ]]-ро айбдор карданд. Ба ақидаи онҳо, маҳз непалиҳо бемор буданд ва манбаъҳои обро сироят карданд. Дар вақти хуруҷи беморӣ, ки дар [[Ҷумҳурии Демократии Конго]] ҳанӯз дар марти соли 2011 оғоз ёфта буд, то июли ҳамон сол 3896 ҳолати беморӣ, аз ҷумла 265 марговар, бо фавти умумии 7 % ба қайд гирифта шуд. Дар [[Ҷумҳурии Конго]] дар давраи аз 14 июн то 20 июли соли 2011 181 ҳолати беморӣ бо фавти 3 % қайд карда шуд<ref>Cholera outbreaks in the Democratic Republic of Congo (DRC) and the Republic of Congo.</ref>. Дар [[Сьерра-Леоне]] соли 2012 хуруҷи вабо ба амал омад, ки 12 аз 13 ноҳияи кишварро фаро гирифт ва боиси бемории 20 736 нафар шуд, ки аз онҳо 280 марг (фавт 3,2 %) буд<ref>{{Cite web |url=http://www.who.int/csr/don/2012_10_08/en/ |title=Cholera in Sierra Leone — update |access-date=2019-12-21 |archive-date=2018-04-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180420054536/http://www.who.int/csr/don/2012_10_08/en/ |url-status=live }}</ref>. 184 ҳолати бемории вабо (танҳо як марг) дар [[Мексика]] соли 2013 ба қайд гирифта шуд<ref>{{Cite web |url=http://www.who.int/csr/don/2013_11_25/en/ |title=Cholera in Mexico — update |access-date=2019-12-21 |archive-date=2019-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190419043848/https://www.who.int/csr/don/2013_11_25/en/ |url-status=live }}</ref>. То 25 майи соли 2014 586 ҳолати вабо дар [[Судони Ҷанубӣ]] ба қайд гирифта шуд. 22 марг қайд шудааст<ref>{{Cite web |url=http://www.who.int/csr/don/2014_05_30/en/ |title=Cholera outbreak, South Sudan |access-date=2019-12-21 |archive-date=2019-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190419055635/https://www.who.int/csr/don/2014_05_30/en/ |url-status=live }}</ref>. 11 сентябри соли 2015 Вазорати тандурустӣ ва таъминоти иҷтимоии Ҷумҳурии [[Танзания]] ба ТУТ дар бораи манбаи хуруҷи вабо дар кишвар аз июли соли 2015 хабар дод. Дар минтақаҳои мухталифи кишвар ҳамагӣ 971 ҳолати беморӣ, аз ҷумла 13 марг қайд карда шуд. Барангезандае, ки ин хуруҷро ба вуҷуд овард, вибриони классикии вабои серогурӯҳи 01, сероварҳои Огава мебошад<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — United Republic of Tanzania. Disease Outbreak News. 11 september 2015</ref>. То ҳолати 19 октябри соли 2015 шумораи беморон дар ин кишвар то 4385 нафар афзоиш ёфт, аз ҷумла 68 нафар вафот карданд. Ба қисми қитъавии кишвар (минтақаи Дар-ус-Салом) 72 % ҳолат, ба [[Занзибар (мухторият)|мухторияти Занзибар]] — 28 % рост меояд<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — United Republic of Tanzania. Disease Outbreak News. 21 october 2015</ref> То ҳолати 20 апрели соли 2016 шумораи беморон ба 24 108 нафар расид, аз ҷумла 385 нафар вафот карданд. Чораҳои фаврӣ барои қатъ кардани эпидемия идома дода шуданд.<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — United Republic of Tanzania. Disease Outbreak News 22 april 2016</ref> Дар [[Ироқ]] то ҳолати 8 октябри соли 2015 дар музофоти мухталифи кишвар 1 263 ҳолати тасдиқшудаи вабо қайд карда шуд, ки онро вибриони серогурӯҳи 01-ум варианти Инаба ба вуҷуд овардааст<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Iraq. Disease Outbreak News. 12 October 2015</ref>. То ҳолати 22 ноябри соли 2015 шумораи беморон ба 2810 нафар расид, аммо дар айни замон фавтидагон танҳо ду нафар буданд. Ҳукумати Ироқ, бо дастгирии ТУТ ва [[ЮНИСЕФ]], марҳилаи аввали маъракаи [[Истеъмоли дору тавассути даҳон|ваксинатсияи даҳонии]] зидди ваборо ба анҷом расонид. Маърака, ки дар ҳафтаи дуюми ноябр ба охир расид, имкон дод, ки 229 000 гуреза ва ашхоси дар дохили кишвар оворашуда (93 % гурӯҳи мақсадноки аҳолӣ) дар 62 лагер дар 13 музофот ваксина карда шаванд. Гузаронидани марҳилаи 2-юми ваксинатсия пешбинӣ шудааст<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Iraq. Disease Outbreak News. 26 november 2015</ref>. Аз аввали соли 2015 то ҳолати 29 ноябр дар Ҷумҳурии Демократии Конго 19 705 бемори вабо ба қайд гирифта шудааст, хуруҷи навбатии ин беморӣ пас аз соли 2011 идома дорад<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Democratic Republic of the Congo. Disease Outbreak News. 15 december 2015</ref>. ТУТ дар давоми соли 2015 ваксинатсияи оммавиро бо ваксинаи даҳонии вабо барои 1 млн нафар дар ҳафт кишваре, ки паҳншавии вабо дар онҳо калонтарин аст, гузаронд. Дар [[Бангладеш]], [[Камерун]], [[Ироқ]], [[Малави]], [[Непал]], [[Судони Ҷанубӣ]] ва [[Танзания]] бо ёрии ин ваксинатсия ба нақша гирифтаанд, ки аҳолии осебпазирро барои 5 сол муҳофизат кунанд. Дар ин кишварҳо ҳамасола асосан дар байни кӯдакон беморӣ ҷони аз 42 то 142 ҳазор нафарро мерабуд.<ref>WHO and partners protect more than 1 million people from cholera. 11 april 2016</ref> Мақомоти [[Ҷумҳурии Ҳаитӣ|Ҳаитӣ]] 7 октябри соли 2016 ба ҷомеаи ҷаҳонӣ хабар доданд, ки дар натиҷаи [[Мэттю (тӯфон)|тӯфони «Мэттю»]] ва оқибатҳои вазнини харобиовари он дар кишвар эпидемияи вабо ба вуҷуд омада, авҷ гирифтааст. Ҳар ҳафта 771 ҳолат ба вуҷуд меояд, аллакай 28 559 бемор ба қайд гирифта шудааст. Чораҳои фаврии зиддиэпидемикӣ гузаронида мешаванд.<ref>Pan American Health Organization. As Haiti Assesses Hurricane Damage, PAHO’s Emergency Response Targets Cholera</ref> Ба кишвар 1 млн доза ваксинаи даҳонии зидди вабо оварда шудааст, ки истифодаи он бояд ба боздоштани эпидемия кӯмак кунад.<ref>{{Cite web |url=http://www.who.int/cholera/vaccines/en/ |title=WHO. Cholera. Oral cholera vaccines |access-date=2019-12-21 |archive-date=2019-03-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190314175428/https://www.who.int/cholera/vaccines/en/ |url-status=live }}</ref> Ҳамзамон, ТУТ шумораи ками беморони ба қайд гирифташудаи ваборо дар кишвар то ҳолати 25 октябр — 3423 нафар хабар дод.<ref>HURRICANE MATTHEW Situation Report № 22 Date: 25 october 2016 (18:00 EST) Pan American Health Organization www.paho.org/disasters 1 PAHO HQ- Washington DC</ref> 8 ноябри соли 2016 маъракаи ваксинатсия дар дохили кишвар оғоз ёфт, ки мебоист ҳамагӣ 820 ҳазор сокини онро аз синни яксола фаро гирад.<ref>Haiti Hurricane Matthew 2016 Haiti’s Ministry of Health organizing a vaccination campaign against cholera in areas affected by Hurricane Matthew, supported by PAHO-WHO, UNICEF and other partners. 27 oct. 2016</ref> Маъракаи ваксинатсия то охири ноябри соли 2016 729 ҳазор сокини ҷазираро фаро гирифт. Қариб 90 % сокинони минтақаҳои дорои хатари баланди интиқол ваксина карда шуданд. Дар айни замон шумораи беморони вабо ба 5800 нафар расид.<ref>WHO. Cholera vaccination campaign for Haitians hardest hit by Hurricane Matthew. November 2016</ref> Мувофиқи гузоришҳои ТУТ дар [[Яман]] соли 2017 эпидемияи вазнини вабо идома дорад, ки аз сабаби бӯҳрони ҷиддии башардӯстона ба вуҷуд омадааст, ки боиси он гаштааст, ки аксарияти мутлақи аҳолӣ ба оби тозаи ошомиданӣ дастрасӣ надоранд ва он обе, ки ҳаст, бо вибриони вабо сироят ёфтааст, зеро қаблан миқдори зиёди партовҳои безарарнашуда бо боронҳои шадид ба обанборҳое, ки сокинони кишвар аз онҳо об мегиранд, шуста шуданд. То ҳолати 27 апрели соли 2017 аз вабо 51 нафар вафот карда, 2752 нафар бемор шуданд. Мувофиқи баҳодиҳии ТУТ 7,6 миллион сокини Яман дар минтақаҳои дорои хатари баланди интиқоли вабо зиндагӣ мекунанд. ТУТ доруворӣ ва маводҳои тиббиро, аз ҷумла маҷмӯаҳои вабоӣ, омехтаҳо барои регидрататсияи даҳонӣ ва маҳлулҳои шӯри дохиливаридӣ, инчунин мебел ва таҷҳизоти тиббиро барои марказҳои табобатӣ зуд тақсим мекунад. Ба марказҳои мавҷудаи чунин марказҳо иловатан боз 10 марказ дар минтақаҳои зарардида таъсис дода шуд. ТУТ инчунин ба мақомоти тандурустӣ барои ташкили кабинетҳои регидрататсияи даҳонӣ бо мақсади табобати амбулатории дегидрататсияи сабук ва миёна дар натиҷаи дарунравии вабоӣ кӯмак мерасонад. Беморони дорои ҷараёни клиникии вазнин ба марказҳои табобати дарунравӣ равон карда мешаванд. Чораҳои пуршиддати нигаронидашуда ба хлоронидани оби сироятшуда амалӣ карда мешаванд.<ref>WHO responds to resurgent cholera in Yemen. 11 may 2017, Sana’a.{{Ref|en}}</ref> То ҳолати 24 июни соли 2017 шумораи ҳолатҳои шубҳанок ба вабо дар кишвар ба 200 ҳазор ва фавтидагон аз он ба 1300 нафар расид, ки дар байни онҳо кӯдакон зиёданд ва шумораи онҳо афзоиш меёбад. Ин эпидемия бадтарин дар ҷаҳон то имрӯз мебошад. [[ЮНИСЕФ]] ва ТУТ тамоми чораҳоро барои васеъ кардани воситаҳои пешгирӣ ва табобат меандешанд. Аммо бидуни ҳалли бӯҳрони сиёсӣ ва башардӯстона дар кишвар ҳалли мушкилот ғайриимкон аст. Дар давоми 2 соли низоъ системаҳои тандурустӣ, об ва санитария хароб шуданд, ки аз ин сабаб 14,5 миллион сокин ба оби тоза ва воситаҳои санитарӣ дастрасии мунтазам надоранд, ки ин қобилияти паҳншавии бемориро дар оянда зиёд мекунад. Афзоиши суръати камғизоӣ саломатии кӯдаконро заиф кард ва онҳоро дар баробари бемориҳо осебпазиртар намуд<ref>Statement from UNICEF Executive Director Anthony Lake and WHO Director-General Margaret Chan on the cholera outbreak in Yemen as suspected cases exceed 200,000. 24 june 2017{{Ref|en}}</ref>. То ҳолати 19 июли соли 2017 дар кишвар 362 545 бемори дорои шубҳа ба вабо қайд карда шуд. 1817 нафари онҳо вафот карданд. Беморӣ дар 21 музофоти Яман паҳн шуд. Индекси фавт то 0,5 % коҳиш ёфт. Дар кишвар муяссар шуд, ки 47 марказ оид ба табобат аз 50 маркази ба нақша гирифташуда ба кор андохта шавад<ref>Yemen cholera. situation report no. 419. JULY 2017{{Ref|en}}</ref>. То ҳолати 26 июли соли 2017 дар кишвар 408 583 ҳолати беморӣ, аз ҷумла 1885 марг ба қайд гирифта шудааст. Беморӣ дар 21 аз 23 музофоти кишвар ва дар 296 аз 333 ноҳияи кишвар ошкор карда шуд<ref>EMEN: Cholera Outbreak. Daily epidemiology updatе. 27 july 2017{{Ref|en}}</ref>. То ҳолати 14 августи соли 2017 шумораи беморон дар кишвар ба ним миллион нафар расид, фавтидагон беш аз 2000 нафар. Беморӣ бо суръати то 5000 ҳолат дар як рӯз афзоиш меёбад. Паҳншавии вабо дар баъзе ноҳияҳо хеле суст шуд, аммо беморӣ ҳанӯз дар ноҳияҳои ба наздикӣ зарардида, ки дар он ҷо шумораи зиёди ҳолатҳои беморӣ мушоҳида мешавад, паҳн мегардад. Системаи харобшудаи тандурустии Яман кӯшиши мубориза бурдан дорад, дар ҳоле ки беш аз нисфи ҳамаи муассисаҳои тандурустӣ бинобар харобшавӣ, нобудшавӣ ё набудани воситаҳо баста шудаанд. Дефитсити доруворӣ ва маводи тиббӣ устувор ва паҳншуда мебошад ва тақрибан 30 ҳазор корманди тандурустӣ дар давоми қариб як сол маош нагирифтаанд. Тақрибан 15 миллион сокини кишвар наметавонанд ёрии асосии тиббиро дастрас кунанд. ТУТ ва шарикони он клиникаҳо барои табобати вабо ташкил мекунанд, муассисаҳои тандурустиро барқарор менамоянд, маводҳои тиббиро таъмин мекунанд ва аз кӯшишҳои миллӣ оид ба вокуниш ба эпидемия дастгирӣ менамоянд.<ref>WHO. Media centre. Cholera count reaches 500 000 in Yemen. News release 14.08. 2017 года{{Ref|en}}</ref> То ҳолати 19 ноябр аз оғози эпидемия 27 апрели соли 2017 945 362 бемор ба қайд гирифта шуда, 2211 (0,23 %) вафот кардаанд. Беморӣ 343,26 ба 10 000 нафарро ташкил медиҳад. 27,8 % беморонро кӯдакони то 5-сола ташкил медиҳанд. 96 % музофотҳо ва 92 % ноҳияҳои кишвар осеб дидаанд<ref>Weekly Epidemiological Bulletin. W46 2017 (nov 13-nov 19){{Ref|en}}</ref>. То ҳолати 11 феврали соли 2018 аз оғози эпидемия 27 апрели соли 2017 1 059 970 ҳолат қайд карда шуд, ки 2258-тои он бо марг анҷом ёфт (0,21 %). Беморӣ ба ҳисоби миёна дар кишвар 382,7 ба 10 000 нафарро ташкил медиҳад. Кӯдакони то 5-сола 28,8 % аз ҳамаи ҳолатҳоро ташкил медиҳанд. Динамикаи мусбати эпидемия қайд карда мешавад — дар 123 ноҳияи қаблан зарардида аз 305 ноҳия дар давоми се ҳафтаи охир ягон ҳолат ошкор карда нашудааст<ref>Weekly Epidemiological Bulletin. W6 2018 (feb 05-feb 11){{Ref|en}}</ref>. Соли 2018 муяссар шуд, ки сатҳи бемории вабо коҳиш дода шавад — агар соли 2017 дар як ҳафта беш аз 50 ҳазор ҳолати нави беморӣ қайд мешуд, пас соли 2018 шумораи онҳо то 2,5 ҳазор кам шуд. Дар байни дигар чораҳои зиддиэпидемикӣ системаи бо кӯмаки Вазорати рушди байналмилалии Британияи Кабир ба кор андохташуда истифода шуд, ки ба кормандони башардӯстона имкон дод, ки чанд ҳафта пештар хуруҷи бемориро танҳо бо пайгирии пешгӯиҳои обу ҳаво пешгӯӣ кунанд. Идораи метеорологӣ (Хадамоти миллии обу ҳавои Британияи Кабир) пешгӯии боронҳоро барои Яман тартиб медиҳад. Бо истифода аз суперкомпютерҳои худ, он миқдори боришотро, ки мерезанд, муайян мекунад, ба қитъаҳои замини радиусаш 10 км, ки дар он ҷо борон меборад, ишора мекунад, зеро боронҳо системаи канализацияро пур мекунанд ва барангезандаҳоро паҳн менамоянд. Пешгӯиҳо дар якҷоягӣ бо модели компютерӣ истифода мешаванд. Ин қодир аст манбаъҳои эҳтимолиро чор ҳафта пеш аз ташаккули онҳо ошкор кунад ва сари вақт тамоми чораҳои зиддиэпидемикиро истифода барад<ref>Як вчені навчилися передбачати розповсюдження холери. Паллаб Ґош. Кореспондент BBC News з питань науки{{Ref|en}}</ref> 12 июли соли 2017 ТУТ дар бораи хуруҷи вабо дар иёлати Квара дар Нигерия хабар дод, ки дар он ҷо аз 23 апрели соли 2017 то ҳолати 30 июн 1558 ҳолати беморӣ, аз ҷумла 11 марг ба қайд гирифта шудааст. Ташкилотҳои тиббӣ ва мақомоти кишвар ҳамроҳ бо институтҳои тиббии байналмилалӣ чораҳои зарурии зиддиэпидемикиро мегузаронанд<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Nigeria. Disease Outbreak News 12 july 2017{{Ref|en}}</ref>. 21 июли соли 2017 ТУТ хабар дод, ки дар Кения мавҷи дуюми эпидемияи вабо идома дорад, ки аз 2 апрели соли 2017 давом карда, ҳашт минтақаи кишварро фаро гирифт. Мавҷи аввал дар давоми октябри соли 2016 то аввали апрели соли 2017 ба амал омад, вақте ки эпидемия устувор карда шуд. Аммо аз аввали апрел болоравии нави беморӣ ба амал омад, то ҳолати 17 июли соли 2017 1216 ҳолат, аз ҷумла 14 марг қайд карда шуд. Дар беморон вибриони вабои варианти Огава ошкор карда шуд. Тамоми чораҳои зарурии зиддиэпидемикӣ гузаронида мешаванд<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Kenya. Disease Outbreak News. 21 july 2017{{Ref|en}}</ref>. ТУТ хабар дод, ки дар Сомали аз январи соли 2017 эпидемияи вабо идома дорад, дар ҳафтаи 28-уми он дар 15 минтақаи кишвар 58 524 ҳолат, аз ҷумла 812 марг ба қайд гирифта шудааст. Чораҳои зарурии зиддиэпидемикӣ идома доранд<ref>WHO. Surveillance, forecasting and response. Weekly update: cholera in Somalia, 27 july 2017{{Ref|en}}</ref>. ТУТ хабар дод, ки аз 28 сентябр то 7 декабри соли 2017 дар Замбия 547 ҳолати вабо қайд карда шуд, 15 бемор вафот кард (фавт 1,8 %). Чораҳои зиддиэпидемикӣ идома доранд<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Zambia. Disease Outbreak News. 11 december 2017</ref>. ТУТ хабар дод, ки аз 1 январ то 29 ноябри соли 2017 дар ҳафт ноҳияи Кения 3967 ҳолати беморӣ қайд карда шуд, ки 76-тои онҳо бо марг анҷом ёфт (фавт 1,9 %). Сарфи назар аз чораҳои зиддиэпидемикӣ интиқол асосан дар лагерҳои гурезаҳо идома дорад<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Kenya. Disease Outbreak News. 11 december 2017{{Ref|en}}</ref> ТУТ хабар дод, ки аз 14 августи соли 2017 то 11 феврали соли 2018 дар Мозамбик дар ду музофоти кишвар хуруҷи вабо ба қайд гирифта шуд, 1790 нафар бемор шуданд, як нафар вафот кард (фавт 0,06 %)<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Mozambique. Disease Outbreak News 19 february 2018{{Ref|en}}</ref>. ТУТ хабар дод, ки дар Ҷумҳурии Демократии Конго аз 25 ноябри соли 2017 то ҳолати 23 феврали соли 2018 1065 ҳолати вабо, аз ҷумла 43 марг (фавт 4 %) ошкор шудааст. Чораҳои зарурии зиддиэпидемикӣ, аз ҷумла ваксинатсияи даҳонӣ гузаронида мешаванд<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Kinshasa, Democratic Republic of the Congo. Disease Outbreak News 2 march 2018{{Ref|en}}</ref> ТУТ хабар дод, ки дар Нигер аз 15 июли соли 2018 то 1 октябр 3692 ҳолати беморӣ ошкор шудааст, аз ҷумла 68-тои онҳо бо марг анҷом ёфт (фавт 1,8 %). Чораҳои зиддиэпидемикӣ гузаронида мешаванд<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Niger. Disease Outbreak News 5 october 2018{{Ref|en}}</ref> ТУТ хабар дод, ки аз 6 сентябри соли 2018 хуруҷи вабо дар пойтахти [[Зимбабве]] [[Хараре]] идома дорад, 8535 ҳолат ба қайд гирифта шуд, аз ҷумла 50-тои онҳо бо марг анҷом ёфт (фавт 0,6 %). Чораҳои пуршиддати зиддиэпидемикӣ, аз ҷумла ваксинатсияи оммавии даҳонӣ гузаронида мешаванд<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Zimbabwe. Disease Outbreak News 5 october 2018{{Ref|en}}</ref> Дар августи соли 2023 дар ТУТ дар бораи хатари хеле баланди паҳншавии вабо дар ҷаҳон изҳорот доданд. Дар давоми 8 моҳ хуруҷҳои беморӣ дар 25 кишвар ошкор карда шуданд, дар ҳоле ки ин нишондиҳанда дар ҳамин давраи соли гузашта 16 кишвар буд<ref>{{cite web|url=https://www.rbc.ru/society/04/08/2023/64cd21c19a79472653040801|title=ВОЗ оценила как очень высокий риск распространения холеры в мире|description=хабар|publisher=www.rbc.ru|lang=ru|access-date=2025-04-07|archive-date=2025-04-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20250412145525/https://www.rbc.ru/society/04/08/2023/64cd21c19a79472653040801|url-status=live}}</ref>. Дар апрели соли 2025 дар ТУТ дар бораи на камтар аз 810 ҳазор ҳолати бемории вабо ва 5,9 ҳазор марг дар саросари ҷаҳон дар соли 2024 хабар доданд. Ин нишондиҳанда 50% аз маълумоти соли 2023 баландтар аст. Ҳамзамон дар ташкилот ёдрас мекунанд, ки сухан дар бораи ҳолатҳои расман қайдшудаи беморӣ меравад, дар ҳоле ки нишондиҳандаҳои воқеӣ баландтаранд. Инчунин бори аввал дар 10 сол ҳолатҳои вабо дар [[Намибия]] ба қайд гирифта шуданд, инчунин беморӣ боз дар [[Кения]], [[Малави]], [[Замбия]] ва [[Зимбабве]] пайдо шуд<ref>{{cite web|url=https://ria.ru/20250404/voz-2009301299.html|title=В ВОЗ сообщили о росте случаев заболевания холерой|description=хабар|publisher=ria.ru|lang=ru|access-date=2025-04-07}}</ref>. == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == Hayes, J.N. (2005). Epidemics and Pandemics: Their Impacts on Human History. Santa Barbara, CA: ABC-CLIO. pp. 214–219. [https://books.google.com/books?id=GyE8Qt-kS1kC&printsec=frontcover&source=gbs_summary_r&cad=0#PPA193,M2]{{Ref|en}} Інфекційні хвороби (підручник) (за ред. [[Голубовская, Ольга Анатольевна|О. А. Голубовської]]). — Київ: ВСВ «Медицина» (2 видання, доповнене і перероблене). — 2018. — 688 С. + 12 с. кольор. вкл. (О. А. Голубовська, [[Андрейчин, Михаил Антонович|М. А. Андрейчин]], [[Шкурба, Андрей Викторович|А. В. Шкурба]] та ін.) ISBN 978-617-505-675-2 / С. 45 [[Возианова, Жанна Ивановна|Возіанова Ж. І.]] Інфекційні і паразитарні хвороби: В 3 т. — К.:"Здоров’я",2008. — Т. 1; 2-е вид., перероб. і доп — 884 с. ISBN 978-966-463-012-9. / С. 531 Byrne, Joseph Patrick (2008). Encyclopedia of Pestilence, Pandemics, and Plagues: A-M. ABC-CLIO. p. 101. ISBN 978-0-313-34102-1.{{Ref|en}} {{Cite web|url=http://www.cbc.ca/news/technology/cholera-s-seven-pandemics-1.758504|title=Cholera's seven pandemics|website=www.cbc.ca|access-date=2015-11-24|lang=en}} {{Cite web|url=http://wwwnc.cdc.gov/eid/article/16/7/10-0131_article|title=Evolution of Seventh Cholera Pandemic and Origin of 1991 Epidemic, Latin America - Volume 16, Number 7—July 2010 - Emerging Infectious Disease journal - CDC|website=wwwnc.cdc.gov|access-date=2015-11-24|lang=en}} {{Cite web|url=http://www.who.int/topics/cholera/impact/en/|title=WHO {{!}} Global epidemics and impact of cholera|website=www.who.int|access-date=2015-11-24|lang=en}} {{Эпидемияҳо}} [[Гурӯҳ:Эпидемияҳои вабо]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XX]] [[Гурӯҳ:Саҳифаҳо бо тарҷумаҳои санҷиданашуда]] cp4dt79z2vlue4eo1ggv0gbam105ppg 1463510 1463509 2026-04-07T07:23:50Z Navruzov Abdulmalik 57291 дақиқсозӣ, ислоҳ 1463510 wikitext text/x-wiki '''Пандемияи ҳафтуми вабо''' (инчунин '''пандемияи VII вабо''', {{Lang-en|seventh cholera pandemic}}) — паҳншавии навбатии вабо ба ҳудудҳои васеъ, ки соли 1961 оғоз ёфта, то соли 1970 ба авҷи аълои худ расид, аммо бархурдор аз пандемияҳои қаблӣ, онро ''V. cholerae биовар El Tor'' ба вуҷуд овард.<ref>[https://web.archive.org/web/20080513221429/http://www.cbc.ca/health/story/2008/05/09/f-cholera-outbreaks.html Cholera’s seven pandemics], cbc.ca, December 2, 2008.</ref>, ҳарчанд дар солҳои охир боз афзоиши беморӣ, ки ҳам аз ҷониби вибриони классикии вабо ва ҳам дигар серогурӯҳҳо ба вуҷуд меояд, ба қайд гирифта мешавад. Ном бо нуқтаи карантинии Эт-Тур дар Синай вобаста буд. Дар аввал соли 1961 дар Индонезия оғоз ёфт, соли 1963 вабо дар [[Бангладеш|Покистони Шарқӣ]] буд. Соли 1992 дар беморон ([[Бангладеш]]) варианти нави вибриони вабои серогурӯҳи О139 кашф шуд, ки боиси бемории вазнин мегардад, аммо то ҳол танҳо дар Осиё вомехӯрад. Ба наздикӣ дар баъзе қисмҳои Осиё ва Африқо штаммҳои нав кашф шуданд. Натиҷаҳои мушоҳидаҳо нишон медиҳанд, ки ин штаммҳо вабои вазнинро бо фавти баландтар нисбат ба вибриони классикии вабо ва О139 ба вуҷуд меоранд. Баъдтар дар Африқо ва ИМА вибрионҳои серогурӯҳи 075 ва 0141 кашф шуданд, ки маҳз чунин ваборо мисли вибриони классикӣ муайян мекунанд. Сониян, боз гибридҳои вибрионҳои классикӣ ва Эл-Тор кашф карда шуданд. Ин пандемия то ҳол идома дорад. Зиёда аз 180 кишвар ба он дучор шуданд. Дар бораи он ки вабо дар ин ҳудудҳои сироятшуда чӣ қадар устувор ҷой гирифтааст, ҳамин факт шаҳодат медиҳад, ки аз ҳеҷ кадоме аз ин кишварҳо беморӣ комилан нест нашудааст. Расман чунин мешуморанд, ки аз соли 1926 вабо дар ИҶШС барқарор нашудааст. Аммо ҳамроҳ бо пайдоиши пандемияи ҳафтум дар ҷаҳон, паҳншавии вибриони Эл-Тор дар ИҶШС низ ба амал омад. Соли 1965 хуруҷи калони вабо дар [[Қарақалпоқистон|ҶМШС Қарақалпоқистон]] буд. Хуруҷҳои навбатии ваборо мақомоти шӯравӣ соли 1970 дар вилояти Одесса, дар Қрим, [[вилояти Астрахан]]-и ҶШФСР, дар ҶМШС Адҷария дар ҳайати [[Ҷумҳурии Шӯравии Сотсиалистии Гурҷистон|ҶШС Гурҷистон]] ба қайд гирифтанд<ref>Дар Керч аз 7 август то 24 сентябри соли 1970 158 нафар ба вабо гирифтор шуданд. Дар Одесса аз 2 август то 9 сентябр 126 нафар бемор шуданд, ки аз онҳо 7 нафар вафот карданд.</ref>. Соли 1971 барангезандаи вабои Эл-Тор дар обанбори наздикии [[Новосибирск]] кашф шуд. Дар минтақа хатари паҳншавии беморӣ ба вуҷуд омад. Сардухтури санитарии ИҶШС П. Н. Бургасов фавран роҳбарони корхонаҳои саноатиро ҷамъ овард ва ба онҳо бо хоҳиши қатъӣ муроҷиат намуд, ки бидуни таъхир тамоми маводҳои туршии доштаашонро ба канализация партоянд, сарфи назар аз он ки ин қонунҳоро, ки чунин партовро манъ мекарданд ва метавонистанд ба таҷҳизоти системаҳои канализация зарар расонанд, вайрон мекард. Эпидемияи эҳтимолӣ. Аз замони эълони истиқлолият дар Украина, дар ҳавзаи баҳрҳои Сиёҳ, Азов, Днепр, Днестр, Буги Ҷанубӣ мунтазам вибрионҳои вабо кашф мешаванд, ки аз мавҷудияти манбаи устувори табиӣ шаҳодат медиҳад. Дар солҳои 1991—1996 ваборо дар 14 вилояти Украина ва шаҳри Севастопол ба қайд гирифтанд, ки соли 1994 (845 бемор, фавт 2,6 %) ва 1995 (548 ҳолат, фавт 1,8 %) ба сатҳи эпидемикӣ расид. Минтақаҳои ҷанубӣ ва марказии кишвар бештар зарар диданд. Соли 2011 дар Мариупол (вилояти Донетск) бинобар ҳолатҳои вабо манъи оббозӣ дар соҳилҳо, инчунин сайди моҳӣ ва фурӯши он дар бозорҳо ҷорӣ карда шуд. == Вабо дар асри XXI == Аз оғози асри XXI ва то ҳол 53 кишвари ҷаҳон мунтазам ҳар сол ба ТУТ дар бораи ҳолатҳои вабо дар ҳудудҳои худ хабар медиҳанд. Дар давоми соли 2013 ҳамагӣ 129 064 ҳолат дар 47 кишвар, аз ҷумла 2 102 марг ба қайд гирифта шуд. Мувофиқи изҳороти тадқиқотчиён ҳамасола аз 1,4 то 3 млн ҳолати бемории вабо ва аз 28 то 142 ҳазор ҳолати марг аз он ба амал меояд<ref>{{Cite web |url=http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs107/en/ |title=Cholera. Fact sheet № 107. Updated july 2015 |access-date=2019-12-21 |archive-date=2018-04-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180418134547/http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs107/en/ |url-status=live }}</ref>. Шумораи ҳолатҳои беморӣ дар давраи солҳои 2004—2008 нисбат ба давраи солҳои 2000—2004 24 % афзудааст. Хуруҷи пурсадои вабо дар [[Зимбабве]] аз августи соли 2008 то майи соли 2009 ба амал омад. Бемориро дар 55 аз 62 ноҳияи кишвар мушоҳида карданд ва 98 424 ҳолати вабо, аз ҷумла 4276 бо оқибати марг (фавт 4,3 %) ба қайд гирифта шуд<ref>{{Cite web |url=http://www.who.int/csr/don/2009_06_09/en/ |title=Cholera in Zimbabwe — update 4 |access-date=2019-12-21 |archive-date=2018-11-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181123180042/http://www.who.int/csr/don/2009_06_09/en/ |url-status=live }}</ref>. Аммо бо назардошти вазъияти сиёсии режими худкома ва таварруми рекордӣ дар ин кишвар, эҳтимолан рақамҳо ошкоро кам нишон дода шудаанд. Аз аввали октябр то 20 ноябри соли 2010 Вазорати тандурустии омма ва нуфуси Ҳаитӣ дар бораи 60 240 ҳолати бемории вабо, аз ҷумла 1415 ҳолати марг хабар дод, фавт 2,3 %-ро ташкил дод<ref>{{Cite web |url=http://www.who.int/csr/don/2010_11_24/en/ |title=Cholera in Haiti — update 4 |access-date=2019-12-21 |archive-date=2018-09-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180908182950/http://www.who.int/csr/don/2010_11_24/en/ |url-status=live }}</ref>. Сокинони маҳаллӣ дар оғоз ва паҳншавии эпидемия дастаи непалии посдорони сулҳи [[Созмони Милали Муттаҳид|СММ]]-ро айбдор карданд. Ба ақидаи онҳо, маҳз непалиҳо бемор буданд ва манбаъҳои обро сироят карданд. Дар вақти хуруҷи беморӣ, ки дар [[Ҷумҳурии Демократии Конго]] ҳанӯз дар марти соли 2011 оғоз ёфта буд, то июли ҳамон сол 3896 ҳолати беморӣ, аз ҷумла 265 марговар, бо фавти умумии 7 % ба қайд гирифта шуд. Дар [[Ҷумҳурии Конго]] дар давраи аз 14 июн то 20 июли соли 2011 181 ҳолати беморӣ бо фавти 3 % қайд карда шуд<ref>Cholera outbreaks in the Democratic Republic of Congo (DRC) and the Republic of Congo.</ref>. Дар Серра-Леоне соли 2012 хуруҷи вабо ба амал омад, ки 12 аз 13 ноҳияи кишварро фаро гирифт ва боиси бемории 20 736 нафар шуд, ки аз онҳо 280 марг (фавт 3,2 %) буд<ref>{{Cite web |url=http://www.who.int/csr/don/2012_10_08/en/ |title=Cholera in Sierra Leone — update |access-date=2019-12-21 |archive-date=2018-04-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180420054536/http://www.who.int/csr/don/2012_10_08/en/ |url-status=live }}</ref>. 184 ҳолати бемории вабо (танҳо як марг) дар [[Мексика]] соли 2013 ба қайд гирифта шуд<ref>{{Cite web |url=http://www.who.int/csr/don/2013_11_25/en/ |title=Cholera in Mexico — update |access-date=2019-12-21 |archive-date=2019-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190419043848/https://www.who.int/csr/don/2013_11_25/en/ |url-status=live }}</ref>. То 25 майи соли 2014 586 ҳолати вабо дар [[Судони Ҷанубӣ]] ба қайд гирифта шуд. 22 марг қайд шудааст<ref>{{Cite web |url=http://www.who.int/csr/don/2014_05_30/en/ |title=Cholera outbreak, South Sudan |access-date=2019-12-21 |archive-date=2019-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190419055635/https://www.who.int/csr/don/2014_05_30/en/ |url-status=live }}</ref>. 11 сентябри соли 2015 Вазорати тандурустӣ ва таъминоти иҷтимоии Ҷумҳурии [[Танзания]] ба ТУТ дар бораи манбаи хуруҷи вабо дар кишвар аз июли соли 2015 хабар дод. Дар минтақаҳои мухталифи кишвар ҳамагӣ 971 ҳолати беморӣ, аз ҷумла 13 марг қайд карда шуд. Барангезандае, ки ин хуруҷро ба вуҷуд овард, вибриони классикии вабои серогурӯҳи 01, сероварҳои Огава мебошад<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — United Republic of Tanzania. Disease Outbreak News. 11 september 2015</ref>. То ҳолати 19 октябри соли 2015 шумораи беморон дар ин кишвар то 4385 нафар афзоиш ёфт, аз ҷумла 68 нафар вафот карданд. Ба қисми қитъавии кишвар (минтақаи Дар-ус-Салом) 72 % ҳолат, ба мухторияти Занзибар — 28 % рост меояд<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — United Republic of Tanzania. Disease Outbreak News. 21 october 2015</ref> То ҳолати 20 апрели соли 2016 шумораи беморон ба 24 108 нафар расид, аз ҷумла 385 нафар вафот карданд. Чораҳои фаврӣ барои қатъ кардани эпидемия идома дода шуданд.<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — United Republic of Tanzania. Disease Outbreak News 22 april 2016</ref> Дар [[Ироқ]] то ҳолати 8 октябри соли 2015 дар музофоти мухталифи кишвар 1 263 ҳолати тасдиқшудаи вабо қайд карда шуд, ки онро вибриони серогурӯҳи 01-ум варианти Инаба ба вуҷуд овардааст<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Iraq. Disease Outbreak News. 12 October 2015</ref>. То ҳолати 22 ноябри соли 2015 шумораи беморон ба 2810 нафар расид, аммо дар айни замон фавтидагон танҳо ду нафар буданд. Ҳукумати Ироқ, бо дастгирии ТУТ ва [[ЮНИСЕФ]], марҳилаи аввали маъракаи ваксинатсияи даҳонии зидди ваборо ба анҷом расонид. Маърака, ки дар ҳафтаи дуюми ноябр ба охир расид, имкон дод, ки 229 000 гуреза ва ашхоси дар дохили кишвар оворашуда (93 % гурӯҳи мақсадноки аҳолӣ) дар 62 лагер дар 13 музофот ваксина карда шаванд. Гузаронидани марҳилаи 2-юми ваксинатсия пешбинӣ шудааст<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Iraq. Disease Outbreak News. 26 november 2015</ref>. Аз аввали соли 2015 то ҳолати 29 ноябр дар Ҷумҳурии Демократии Конго 19 705 бемори вабо ба қайд гирифта шудааст, хуруҷи навбатии ин беморӣ пас аз соли 2011 идома дорад<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Democratic Republic of the Congo. Disease Outbreak News. 15 december 2015</ref>. ТУТ дар давоми соли 2015 ваксинатсияи оммавиро бо ваксинаи даҳонии вабо барои 1 млн нафар дар ҳафт кишваре, ки паҳншавии вабо дар онҳо калонтарин аст, гузаронд. Дар [[Бангладеш]], [[Камерун]], [[Ироқ]], [[Малави]], [[Непал]], [[Судони Ҷанубӣ]] ва [[Танзания]] бо ёрии ин ваксинатсия ба нақша гирифтаанд, ки аҳолии осебпазирро барои 5 сол муҳофизат кунанд. Дар ин кишварҳо ҳамасола асосан дар байни кӯдакон беморӣ ҷони аз 42 то 142 ҳазор нафарро мерабуд.<ref>WHO and partners protect more than 1 million people from cholera. 11 april 2016</ref> Мақомоти Ҳаитӣ 7 октябри соли 2016 ба ҷомеаи ҷаҳонӣ хабар доданд, ки дар натиҷаи тӯфони «Мэттю» ва оқибатҳои вазнини харобиовари он дар кишвар эпидемияи вабо ба вуҷуд омада, авҷ гирифтааст. Ҳар ҳафта 771 ҳолат ба вуҷуд меояд, аллакай 28 559 бемор ба қайд гирифта шудааст. Чораҳои фаврии зиддиэпидемикӣ гузаронида мешаванд.<ref>Pan American Health Organization. As Haiti Assesses Hurricane Damage, PAHO’s Emergency Response Targets Cholera</ref> Ба кишвар 1 млн доза ваксинаи даҳонии зидди вабо оварда шудааст, ки истифодаи он бояд ба боздоштани эпидемия кӯмак кунад.<ref>{{Cite web |url=http://www.who.int/cholera/vaccines/en/ |title=WHO. Cholera. Oral cholera vaccines |access-date=2019-12-21 |archive-date=2019-03-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190314175428/https://www.who.int/cholera/vaccines/en/ |url-status=live }}</ref> Ҳамзамон, ТУТ шумораи ками беморони ба қайд гирифташудаи ваборо дар кишвар то ҳолати 25 октябр — 3423 нафар хабар дод.<ref>HURRICANE MATTHEW Situation Report № 22 Date: 25 october 2016 (18:00 EST) Pan American Health Organization www.paho.org/disasters 1 PAHO HQ- Washington DC</ref> 8 ноябри соли 2016 маъракаи ваксинатсия дар дохили кишвар оғоз ёфт, ки мебоист ҳамагӣ 820 ҳазор сокини онро аз синни яксола фаро гирад.<ref>Haiti Hurricane Matthew 2016 Haiti’s Ministry of Health organizing a vaccination campaign against cholera in areas affected by Hurricane Matthew, supported by PAHO-WHO, UNICEF and other partners. 27 oct. 2016</ref> Маъракаи ваксинатсия то охири ноябри соли 2016 729 ҳазор сокини ҷазираро фаро гирифт. Қариб 90 % сокинони минтақаҳои дорои хатари баланди интиқол ваксина карда шуданд. Дар айни замон шумораи беморони вабо ба 5800 нафар расид.<ref>WHO. Cholera vaccination campaign for Haitians hardest hit by Hurricane Matthew. November 2016</ref> Мувофиқи гузоришҳои ТУТ дар [[Яман]] соли 2017 эпидемияи вазнини вабо идома дорад, ки аз сабаби бӯҳрони ҷиддии башардӯстона ба вуҷуд омадааст, ки боиси он гаштааст, ки аксарияти мутлақи аҳолӣ ба оби тозаи ошомиданӣ дастрасӣ надоранд ва он обе, ки ҳаст, бо вибриони вабо сироят ёфтааст, зеро қаблан миқдори зиёди партовҳои безарарнашуда бо боронҳои шадид ба обанборҳое, ки сокинони кишвар аз онҳо об мегиранд, шуста шуданд. То ҳолати 27 апрели соли 2017 аз вабо 51 нафар вафот карда, 2752 нафар бемор шуданд. Мувофиқи баҳодиҳии ТУТ 7,6 миллион сокини Яман дар минтақаҳои дорои хатари баланди интиқоли вабо зиндагӣ мекунанд. ТУТ доруворӣ ва маводҳои тиббиро, аз ҷумла маҷмӯаҳои вабоӣ, омехтаҳо барои регидрататсияи даҳонӣ ва маҳлулҳои шӯри дохиливаридӣ, инчунин мебел ва таҷҳизоти тиббиро барои марказҳои табобатӣ зуд тақсим мекунад. Ба марказҳои мавҷудаи чунин марказҳо иловатан боз 10 марказ дар минтақаҳои зарардида таъсис дода шуд. ТУТ инчунин ба мақомоти тандурустӣ барои ташкили кабинетҳои регидрататсияи даҳонӣ бо мақсади табобати амбулатории дегидрататсияи сабук ва миёна дар натиҷаи дарунравии вабоӣ кӯмак мерасонад. Беморони дорои ҷараёни клиникии вазнин ба марказҳои табобати дарунравӣ равон карда мешаванд. Чораҳои пуршиддати нигаронидашуда ба хлоронидани оби сироятшуда амалӣ карда мешаванд.<ref>WHO responds to resurgent cholera in Yemen. 11 may 2017, Sana’a.{{Ref|en}}</ref> То ҳолати 24 июни соли 2017 шумораи ҳолатҳои шубҳанок ба вабо дар кишвар ба 200 ҳазор ва фавтидагон аз он ба 1300 нафар расид, ки дар байни онҳо кӯдакон зиёданд ва шумораи онҳо афзоиш меёбад. Ин эпидемия бадтарин дар ҷаҳон то имрӯз мебошад. [[ЮНИСЕФ]] ва ТУТ тамоми чораҳоро барои васеъ кардани воситаҳои пешгирӣ ва табобат меандешанд. Аммо бидуни ҳалли бӯҳрони сиёсӣ ва башардӯстона дар кишвар ҳалли мушкилот ғайриимкон аст. Дар давоми 2 соли низоъ системаҳои тандурустӣ, об ва санитария хароб шуданд, ки аз ин сабаб 14,5 миллион сокин ба оби тоза ва воситаҳои санитарӣ дастрасии мунтазам надоранд, ки ин қобилияти паҳншавии бемориро дар оянда зиёд мекунад. Афзоиши суръати камғизоӣ саломатии кӯдаконро заиф кард ва онҳоро дар баробари бемориҳо осебпазиртар намуд<ref>Statement from UNICEF Executive Director Anthony Lake and WHO Director-General Margaret Chan on the cholera outbreak in Yemen as suspected cases exceed 200,000. 24 june 2017{{Ref|en}}</ref>. То ҳолати 19 июли соли 2017 дар кишвар 362 545 бемори дорои шубҳа ба вабо қайд карда шуд. 1817 нафари онҳо вафот карданд. Беморӣ дар 21 музофоти Яман паҳн шуд. Индекси фавт то 0,5 % коҳиш ёфт. Дар кишвар муяссар шуд, ки 47 марказ оид ба табобат аз 50 маркази ба нақша гирифташуда ба кор андохта шавад<ref>Yemen cholera. situation report no. 419. JULY 2017{{Ref|en}}</ref>. То ҳолати 26 июли соли 2017 дар кишвар 408 583 ҳолати беморӣ, аз ҷумла 1885 марг ба қайд гирифта шудааст. Беморӣ дар 21 аз 23 музофоти кишвар ва дар 296 аз 333 ноҳияи кишвар ошкор карда шуд<ref>EMEN: Cholera Outbreak. Daily epidemiology updatе. 27 july 2017{{Ref|en}}</ref>. То ҳолати 14 августи соли 2017 шумораи беморон дар кишвар ба ним миллион нафар расид, фавтидагон беш аз 2000 нафар. Беморӣ бо суръати то 5000 ҳолат дар як рӯз афзоиш меёбад. Паҳншавии вабо дар баъзе ноҳияҳо хеле суст шуд, аммо беморӣ ҳанӯз дар ноҳияҳои ба наздикӣ зарардида, ки дар он ҷо шумораи зиёди ҳолатҳои беморӣ мушоҳида мешавад, паҳн мегардад. Системаи харобшудаи тандурустии Яман кӯшиши мубориза бурдан дорад, дар ҳоле ки беш аз нисфи ҳамаи муассисаҳои тандурустӣ бинобар харобшавӣ, нобудшавӣ ё набудани воситаҳо баста шудаанд. Дефитсити доруворӣ ва маводи тиббӣ устувор ва паҳншуда мебошад ва тақрибан 30 ҳазор корманди тандурустӣ дар давоми қариб як сол маош нагирифтаанд. Тақрибан 15 миллион сокини кишвар наметавонанд ёрии асосии тиббиро дастрас кунанд. ТУТ ва шарикони он клиникаҳо барои табобати вабо ташкил мекунанд, муассисаҳои тандурустиро барқарор менамоянд, маводҳои тиббиро таъмин мекунанд ва аз кӯшишҳои миллӣ оид ба вокуниш ба эпидемия дастгирӣ менамоянд.<ref>WHO. Media centre. Cholera count reaches 500 000 in Yemen. News release 14.08. 2017 года{{Ref|en}}</ref> То ҳолати 19 ноябр аз оғози эпидемия 27 апрели соли 2017 945 362 бемор ба қайд гирифта шуда, 2211 (0,23 %) вафот кардаанд. Беморӣ 343,26 ба 10 000 нафарро ташкил медиҳад. 27,8 % беморонро кӯдакони то 5-сола ташкил медиҳанд. 96 % музофотҳо ва 92 % ноҳияҳои кишвар осеб дидаанд<ref>Weekly Epidemiological Bulletin. W46 2017 (nov 13-nov 19){{Ref|en}}</ref>. То ҳолати 11 феврали соли 2018 аз оғози эпидемия 27 апрели соли 2017 1 059 970 ҳолат қайд карда шуд, ки 2258-тои он бо марг анҷом ёфт (0,21 %). Беморӣ ба ҳисоби миёна дар кишвар 382,7 ба 10 000 нафарро ташкил медиҳад. Кӯдакони то 5-сола 28,8 % аз ҳамаи ҳолатҳоро ташкил медиҳанд. Динамикаи мусбати эпидемия қайд карда мешавад — дар 123 ноҳияи қаблан зарардида аз 305 ноҳия дар давоми се ҳафтаи охир ягон ҳолат ошкор карда нашудааст<ref>Weekly Epidemiological Bulletin. W6 2018 (feb 05-feb 11){{Ref|en}}</ref>. Соли 2018 муяссар шуд, ки сатҳи бемории вабо коҳиш дода шавад — агар соли 2017 дар як ҳафта беш аз 50 ҳазор ҳолати нави беморӣ қайд мешуд, пас соли 2018 шумораи онҳо то 2,5 ҳазор кам шуд. Дар байни дигар чораҳои зиддиэпидемикӣ системаи бо кӯмаки Вазорати рушди байналмилалии Британияи Кабир ба кор андохташуда истифода шуд, ки ба кормандони башардӯстона имкон дод, ки чанд ҳафта пештар хуруҷи бемориро танҳо бо пайгирии пешгӯиҳои обу ҳаво пешгӯӣ кунанд. Идораи метеорологӣ (Хадамоти миллии обу ҳавои Британияи Кабир) пешгӯии боронҳоро барои Яман тартиб медиҳад. Бо истифода аз суперкомпютерҳои худ, он миқдори боришотро, ки мерезанд, муайян мекунад, ба қитъаҳои замини радиусаш 10 км, ки дар он ҷо борон меборад, ишора мекунад, зеро боронҳо системаи канализацияро пур мекунанд ва барангезандаҳоро паҳн менамоянд. Пешгӯиҳо дар якҷоягӣ бо модели компютерӣ истифода мешаванд. Ин қодир аст манбаъҳои эҳтимолиро чор ҳафта пеш аз ташаккули онҳо ошкор кунад ва сари вақт тамоми чораҳои зиддиэпидемикиро истифода барад<ref>Як вчені навчилися передбачати розповсюдження холери. Паллаб Ґош. Кореспондент BBC News з питань науки{{Ref|en}}</ref> 12 июли соли 2017 ТУТ дар бораи хуруҷи вабо дар иёлати Квара дар Нигерия хабар дод, ки дар он ҷо аз 23 апрели соли 2017 то ҳолати 30 июн 1558 ҳолати беморӣ, аз ҷумла 11 марг ба қайд гирифта шудааст. Ташкилотҳои тиббӣ ва мақомоти кишвар ҳамроҳ бо институтҳои тиббии байналмилалӣ чораҳои зарурии зиддиэпидемикиро мегузаронанд<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Nigeria. Disease Outbreak News 12 july 2017{{Ref|en}}</ref>. 21 июли соли 2017 ТУТ хабар дод, ки дар Кения мавҷи дуюми эпидемияи вабо идома дорад, ки аз 2 апрели соли 2017 давом карда, ҳашт минтақаи кишварро фаро гирифт. Мавҷи аввал дар давоми октябри соли 2016 то аввали апрели соли 2017 ба амал омад, вақте ки эпидемия устувор карда шуд. Аммо аз аввали апрел болоравии нави беморӣ ба амал омад, то ҳолати 17 июли соли 2017 1216 ҳолат, аз ҷумла 14 марг қайд карда шуд. Дар беморон вибриони вабои варианти Огава ошкор карда шуд. Тамоми чораҳои зарурии зиддиэпидемикӣ гузаронида мешаванд<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Kenya. Disease Outbreak News. 21 july 2017{{Ref|en}}</ref>. ТУТ хабар дод, ки дар Сомали аз январи соли 2017 эпидемияи вабо идома дорад, дар ҳафтаи 28-уми он дар 15 минтақаи кишвар 58 524 ҳолат, аз ҷумла 812 марг ба қайд гирифта шудааст. Чораҳои зарурии зиддиэпидемикӣ идома доранд<ref>WHO. Surveillance, forecasting and response. Weekly update: cholera in Somalia, 27 july 2017{{Ref|en}}</ref>. ТУТ хабар дод, ки аз 28 сентябр то 7 декабри соли 2017 дар Замбия 547 ҳолати вабо қайд карда шуд, 15 бемор вафот кард (фавт 1,8 %). Чораҳои зиддиэпидемикӣ идома доранд<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Zambia. Disease Outbreak News. 11 december 2017</ref>. ТУТ хабар дод, ки аз 1 январ то 29 ноябри соли 2017 дар ҳафт ноҳияи Кения 3967 ҳолати беморӣ қайд карда шуд, ки 76-тои онҳо бо марг анҷом ёфт (фавт 1,9 %). Сарфи назар аз чораҳои зиддиэпидемикӣ интиқол асосан дар лагерҳои гурезаҳо идома дорад<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Kenya. Disease Outbreak News. 11 december 2017{{Ref|en}}</ref> ТУТ хабар дод, ки аз 14 августи соли 2017 то 11 феврали соли 2018 дар Мозамбик дар ду музофоти кишвар хуруҷи вабо ба қайд гирифта шуд, 1790 нафар бемор шуданд, як нафар вафот кард (фавт 0,06 %)<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Mozambique. Disease Outbreak News 19 february 2018{{Ref|en}}</ref>. ТУТ хабар дод, ки дар Ҷумҳурии Демократии Конго аз 25 ноябри соли 2017 то ҳолати 23 феврали соли 2018 1065 ҳолати вабо, аз ҷумла 43 марг (фавт 4 %) ошкор шудааст. Чораҳои зарурии зиддиэпидемикӣ, аз ҷумла ваксинатсияи даҳонӣ гузаронида мешаванд<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Kinshasa, Democratic Republic of the Congo. Disease Outbreak News 2 march 2018{{Ref|en}}</ref> ТУТ хабар дод, ки дар Нигер аз 15 июли соли 2018 то 1 октябр 3692 ҳолати беморӣ ошкор шудааст, аз ҷумла 68-тои онҳо бо марг анҷом ёфт (фавт 1,8 %). Чораҳои зиддиэпидемикӣ гузаронида мешаванд<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Niger. Disease Outbreak News 5 october 2018{{Ref|en}}</ref> ТУТ хабар дод, ки аз 6 сентябри соли 2018 хуруҷи вабо дар пойтахти [[Зимбабве]] [[Хараре]] идома дорад, 8535 ҳолат ба қайд гирифта шуд, аз ҷумла 50-тои онҳо бо марг анҷом ёфт (фавт 0,6 %). Чораҳои пуршиддати зиддиэпидемикӣ, аз ҷумла ваксинатсияи оммавии даҳонӣ гузаронида мешаванд<ref>WHO. Emergencies preparedness, response. Cholera — Zimbabwe. Disease Outbreak News 5 october 2018{{Ref|en}}</ref> Дар августи соли 2023 дар ТУТ дар бораи хатари хеле баланди паҳншавии вабо дар ҷаҳон изҳорот доданд. Дар давоми 8 моҳ хуруҷҳои беморӣ дар 25 кишвар ошкор карда шуданд, дар ҳоле ки ин нишондиҳанда дар ҳамин давраи соли гузашта 16 кишвар буд<ref>{{cite web|url=https://www.rbc.ru/society/04/08/2023/64cd21c19a79472653040801|title=ВОЗ оценила как очень высокий риск распространения холеры в мире|description=хабар|publisher=www.rbc.ru|lang=ru|access-date=2025-04-07|archive-date=2025-04-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20250412145525/https://www.rbc.ru/society/04/08/2023/64cd21c19a79472653040801|url-status=live}}</ref>. Дар апрели соли 2025 дар ТУТ дар бораи на камтар аз 810 ҳазор ҳолати бемории вабо ва 5,9 ҳазор марг дар саросари ҷаҳон дар соли 2024 хабар доданд. Ин нишондиҳанда 50% аз маълумоти соли 2023 баландтар аст. Ҳамзамон дар ташкилот ёдрас мекунанд, ки сухан дар бораи ҳолатҳои расман қайдшудаи беморӣ меравад, дар ҳоле ки нишондиҳандаҳои воқеӣ баландтаранд. Инчунин бори аввал дар 10 сол ҳолатҳои вабо дар [[Намибия]] ба қайд гирифта шуданд, инчунин беморӣ боз дар [[Кения]], [[Малави]], [[Замбия]] ва [[Зимбабве]] пайдо шуд<ref>{{cite web|url=https://ria.ru/20250404/voz-2009301299.html|title=В ВОЗ сообщили о росте случаев заболевания холерой|description=хабар|publisher=ria.ru|lang=ru|access-date=2025-04-07}}</ref>. == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == Hayes, J.N. (2005). Epidemics and Pandemics: Their Impacts on Human History. Santa Barbara, CA: ABC-CLIO. pp. 214–219. [https://books.google.com/books?id=GyE8Qt-kS1kC&printsec=frontcover&source=gbs_summary_r&cad=0#PPA193,M2]{{Ref|en}} Інфекційні хвороби (підручник) (за ред. [[Голубовская, Ольга Анатольевна|О. А. Голубовської]]). — Київ: ВСВ «Медицина» (2 видання, доповнене і перероблене). — 2018. — 688 С. + 12 с. кольор. вкл. (О. А. Голубовська, [[Андрейчин, Михаил Антонович|М. А. Андрейчин]], [[Шкурба, Андрей Викторович|А. В. Шкурба]] та ін.) ISBN 978-617-505-675-2 / С. 45 [[Возианова, Жанна Ивановна|Возіанова Ж. І.]] Інфекційні і паразитарні хвороби: В 3 т. — К.:"Здоров’я",2008. — Т. 1; 2-е вид., перероб. і доп — 884 с. ISBN 978-966-463-012-9. / С. 531 Byrne, Joseph Patrick (2008). Encyclopedia of Pestilence, Pandemics, and Plagues: A-M. ABC-CLIO. p. 101. ISBN 978-0-313-34102-1.{{Ref|en}} {{Cite web|url=http://www.cbc.ca/news/technology/cholera-s-seven-pandemics-1.758504|title=Cholera's seven pandemics|website=www.cbc.ca|access-date=2015-11-24|lang=en}} {{Cite web|url=http://wwwnc.cdc.gov/eid/article/16/7/10-0131_article|title=Evolution of Seventh Cholera Pandemic and Origin of 1991 Epidemic, Latin America - Volume 16, Number 7—July 2010 - Emerging Infectious Disease journal - CDC|website=wwwnc.cdc.gov|access-date=2015-11-24|lang=en}} {{Cite web|url=http://www.who.int/topics/cholera/impact/en/|title=WHO {{!}} Global epidemics and impact of cholera|website=www.who.int|access-date=2015-11-24|lang=en}} {{Authority control}} [[Гурӯҳ:Эпидемияҳои вабо]] [[Гурӯҳ:Пандемияҳои асри XX]] [[Гурӯҳ:Саҳифаҳо бо тарҷумаҳои санҷиданашуда]] hkbpxtcwghxz7gvoumur5fl988z299h 0 330234 1463513 2026-04-07T07:57:21Z Navruzov Abdulmalik 57291 Саҳифаи нав: {{Таксон | image file = Coxsackie B4 virus.JPG | image descr = [[Вирусҳои Коксаки]] | regnum = Вирусҳо | rang = Род | latin = Enterovirus | syn = ''Rhinovirus''<ref name=NCBI>[https://www.ncbi.nlm.nih.gov/Taxonomy/Browser/wwwtax.cgi?id=12059 ''Enterovirus''] дар базаи маълумоти NCBI. (19.04.2019).</ref> | Baltimore group = IV | wikispecies = Enterovirus }} '''Энтеровирусҳо'''<ref... 1463513 wikitext text/x-wiki {{Таксон | image file = Coxsackie B4 virus.JPG | image descr = [[Вирусҳои Коксаки]] | regnum = Вирусҳо | rang = Род | latin = Enterovirus | syn = ''Rhinovirus''<ref name=NCBI>[https://www.ncbi.nlm.nih.gov/Taxonomy/Browser/wwwtax.cgi?id=12059 ''Enterovirus''] дар базаи маълумоти NCBI. (19.04.2019).</ref> | Baltimore group = IV | wikispecies = Enterovirus }} '''Энтеровирусҳо'''<ref name=ViVV>{{публикация |книга |автор={{s|Сергеев В. А.}}, {{s|Непоклонов Е. А.}}, {{s|Алипер Т. И}} |заглавие=Вирусы и вирусные вакцины |место=М. |издательство=Библионика |год=2007 |страницы=457 |isbn=5-98685-012-2}}</ref> ({{lang-la|Enterovirus}}) — роди [[вирусҳо]] аз оилаи пикорнавирусҳо (''Picornaviridae''). Номи энтеровирусҳо бо репродуксияи онҳо дар ДҲ, алоқаманд аст, вале онҳо кам ҳолат энтеритро ба вуҷуд меоранд. == Таснифот == Ҳайати род якчанд ревизияро аз сар гузаронидааст ва то марти соли 2019 ба он 15 намуд дохил мешавад<ref name=ICTV_0>Рӯйхати таксономияи ICTV (марти 2019). [https://ictv.global/taxonomy ICTV Taxonomy history: Enterovirus]. Санҷида шуд 19.04.2019.</ref>: <div style="column-count:3; -moz-column-count:3; -webkit-column-count:3;"> * ''[[Энтеровирус A]]'' * ''[[Энтеровирус B]]'' * ''[[Энтеровирус C]]'' ([[Полиовирус]]) * ''[[Энтеровирус D]]'' * ''[[Энтеровирус E]]'' * ''[[Энтеровирус F]]'' * ''[[Энтеровирус G]]'' * ''[[Энтеровирус H]]'' * ''[[Энтеровирус I]]'' * ''[[Энтеровирус J]]'' * ''[[Энтеровирус K]]'' * ''[[Энтеровирус L]]'' * ''[[Риновирус A]]'' * ''[[Риновирус B]]'' * ''[[Риновирус C]]'' </div> Пештар род 71 серотипҳои барои инсон патогениро дар бар мегирифт: 3 типи вирусҳои полиомиелит, 23 типи вирусҳои Коксаки A, 6 типи вирусҳои Коксаки В, 31 типи эховирусҳо ва 4 типи энтеровирусҳо (68—71). == Энтеровирусҳои инсон == Энтеровирусҳои инсон дорои КРН-и якзаҷира мебошанд, ки полипротеинро рамзгузорӣ мекунад ва он ба 11 сафедаи мухталиф тақсим мешавад. КРН бо капсиди [[икосаэдр]]ӣ иҳота шудааст, ки дорои 4 сафедаи вирусӣ (VP1—VP4) мебошад. VP1 — ҳадафи асосии антителоҳои безараргардонанда аст. Бо ёрии таҳлили рентгеноструктурӣ тасвири сеченакаи вирусҳои полиомиелит ба даст оварда шуд. Фурӯрафтагӣ («каньон») дар сатҳи вирус минтақаи пайвастшавӣ бо ретсептори ҳуҷайравӣ мебошад. Вируси полиомиелит бо ретсепторҳои ҳуҷайравӣ, ки ба супер-оилаи иммуноглобулинҳо мансубанд, пайваст мешавад; ECHO-вирусҳои серотипҳои 1 ва 8 — бо алфа2бета1-интегрин (VLA-2); энтеровируси серотипи 7 — бо CD55 (фактори суръатбахшии таҷзия). Энтеровирусҳо пардаи липидии беруна надоранд. Барои культураҳое, ки ба таври музмин бо энтеровирусҳо сироят шудаанд, хусусиятҳои умумӣ инҳоянд<ref>{{Cite book |author=Анджапаридзе О. Г., Богомолова Н. Н. |title=Моделирование и исследование хронических форм вирусных инфекций в культурах клеток |location=М. |publisher=Медицина |year=1974 |pages=164}}</ref>: * консентратсияи пасти вирус дар муҳит; * сироятёбии хурди ҳуҷайраҳо дар популяция; * муқовимати зоҳиршуда ба суперсироят бо вируси гомологӣ; * набудани ташаккули интерферон; * озодшавии зуд аз барандагӣ дар ҳузури антителоҳои махсус. Вируси полиомиелит танҳо барои приматҳо патоген аст, асосан бинобар он ки танҳо онҳо ретсепторҳои мувофиқ доранд. Бо он культураи ҳуҷайраҳои мушро сироят кардан мумкин нест, вале дар мушҳои трансгенӣ, ки ҳуҷайраҳояшон ретсептори мувофиқ доранд, полиомиелит бо зарари СМА инкишоф меёбад. [[Геном]]ҳои баъзе энтеровирусҳо клон карда шудаанд, нусхаҳои КДН-и бадастомада метавонанд культураи ҳуҷайраҳоро сироят кунанд. Тавлиди вирусҳои рекомбинантӣ, ки қисмҳои ҳам кДН-и вирулентӣ ва ҳам аттенуатсияшударо дар бар мегиранд, имкон медиҳад, ки пайдарпайии нуклеотидҳо, ки барои аттенуатсияи ваксинаи зиндаи полиомиелит масъуланд, муайян карда шаванд. Энтеровирусҳо ба таъсири муҳити турш, аз ҷумла шарбати меъда, инчунин воситаҳои оддии безараргардонӣ (этанол, воситаҳои шустушӯй) устуворанд ва метавонанд қобилияти ҳаётии худро дар ҳарорати хона якчанд рӯз нигоҳ доранд. Энтеровирусҳо дар ҳама ҷо паҳн шудаанд. Беш аз 90 % сироятҳое, ки аз ҷониби вируси полиомиелит ба вуҷуд меоянд ва беш аз 50 % боқимондаи сироятҳои энтеровирусӣ ба таври ниҳонӣ мегузаранд. Агар нишонаҳо пайдо шаванд, онҳо аксаран ғайримахсус мебошанд — [[табларза]], [[илтиҳоб]]и роҳҳои болоии нафас. Манзараи хоси клиникӣ танҳо дар қисми ками ҳолатҳо инкишоф меёбад. == Манзараи клиникӣ == Давраи инкубатсионии сирояти энтеровирусӣ метавонад аз 2 то 10 шабонарӯз давом кунад. Он бо нишонаҳои заҳролудшавӣ ва табларза оғоз меёбад. Дарди мушакҳо, ихтилоли наҷосат, дилбеҳузурӣ, қайкунӣ. Хориш, сӯзиши гулӯ, ихроҷ аз бинӣ, сулфа. Калоншавии гиреҳҳои лимфавӣ, шукуфаҳои пӯст.<ref>{{Cite web|url=http://cgon.rospotrebnadzor.ru/content/63/1067/|title=Энтеровирусная инфекция|website=cgon.rospotrebnadzor.ru|accessdate=2021-02-12|archive-date=2020-10-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20201018092914/http://cgon.rospotrebnadzor.ru/content/63/1067/|url-status=dead}}</ref> == Эзоҳ == {{Wiktionary|энтеровирус}} {{эзоҳ}} == Адабиёт == ''[[Ворошилова, Марина Константиновна|Ворошилова М.К.]]'' Энтеровирусные инфекции человека. - М.: Медицина, 1979 - 360 с. {{пайвандҳои беруна}} {{stub}} {{Бидуни сарчашма|дата=2008-05-08}} [[Гурӯҳ:Picornaviridae]] [[Гурӯҳ:Родҳои вирусҳо]] lz4tf7jie65e9nu1fmwjxzmhco8aet8 1463514 1463513 2026-04-07T07:58:35Z Navruzov Abdulmalik 57291 ислоҳ 1463514 wikitext text/x-wiki {{Таксон | image file = Coxsackie B4 virus.JPG | image descr = [[Вирусҳои Коксаки]] | regnum = Вирусҳо | rang = Род | latin = Enterovirus | syn = ''Rhinovirus''<ref name=NCBI>[https://www.ncbi.nlm.nih.gov/Taxonomy/Browser/wwwtax.cgi?id=12059 ''Enterovirus''] дар базаи маълумоти NCBI. (19.04.2019).</ref> | Baltimore group = IV | wikispecies = Enterovirus }} '''Энтеровирусҳо'''<ref name=ViVV>{{публикация |книга |автор={{s|Сергеев В. А.}}, {{s|Непоклонов Е. А.}}, {{s|Алипер Т. И}} |заглавие=Вирусы и вирусные вакцины |место=М. |издательство=Библионика |год=2007 |страницы=457 |isbn=5-98685-012-2}}</ref> ({{lang-la|Enterovirus}}) — роди [[вирусҳо]] аз оилаи пикорнавирусҳо (''Picornaviridae''). Номи энтеровирусҳо бо репродуксияи онҳо дар ДҲ, алоқаманд аст, вале онҳо кам ҳолат энтеритро ба вуҷуд меоранд. == Таснифот == Ҳайати род якчанд ревизияро аз сар гузаронидааст ва то марти соли 2019 ба он 15 намуд дохил мешавад<ref name=ICTV_0>Рӯйхати таксономияи ICTV (марти 2019). [https://ictv.global/taxonomy ICTV Taxonomy history: Enterovirus]. Санҷида шуд 19.04.2019.</ref>: <div style="column-count:3; -moz-column-count:3; -webkit-column-count:3;"> * ''[[Энтеровирус A]]'' * ''[[Энтеровирус B]]'' * ''[[Энтеровирус C]]'' ([[Полиовирус]]) * ''[[Энтеровирус D]]'' * ''[[Энтеровирус E]]'' * ''[[Энтеровирус F]]'' * ''[[Энтеровирус G]]'' * ''[[Энтеровирус H]]'' * ''[[Энтеровирус I]]'' * ''[[Энтеровирус J]]'' * ''[[Энтеровирус K]]'' * ''[[Энтеровирус L]]'' * ''[[Риновирус A]]'' * ''[[Риновирус B]]'' * ''[[Риновирус C]]'' </div> Пештар род 71 серотипҳои барои инсон патогениро дар бар мегирифт: 3 типи вирусҳои полиомиелит, 23 типи вирусҳои Коксаки A, 6 типи вирусҳои Коксаки В, 31 типи эховирусҳо ва 4 типи энтеровирусҳо (68—71). == Энтеровирусҳои инсон == Энтеровирусҳои инсон дорои КРН-и якзаҷира мебошанд, ки полипротеинро рамзгузорӣ мекунад ва он ба 11 сафедаи мухталиф тақсим мешавад. КРН бо капсиди [[икосаэдр]]ӣ иҳота шудааст, ки дорои 4 сафедаи вирусӣ (VP1—VP4) мебошад. VP1 — ҳадафи асосии антителоҳои безараргардонанда аст. Бо ёрии таҳлили рентгеноструктурӣ тасвири сеченакаи вирусҳои полиомиелит ба даст оварда шуд. Фурӯрафтагӣ («каньон») дар сатҳи вирус минтақаи пайвастшавӣ бо ретсептори ҳуҷайравӣ мебошад. Вируси полиомиелит бо ретсепторҳои ҳуҷайравӣ, ки ба супер-оилаи иммуноглобулинҳо мансубанд, пайваст мешавад; ECHO-вирусҳои серотипҳои 1 ва 8 — бо алфа2бета1-интегрин (VLA-2); энтеровируси серотипи 7 — бо CD55 (фактори суръатбахшии таҷзия). Энтеровирусҳо пардаи липидии беруна надоранд. Барои культураҳое, ки ба таври музмин бо энтеровирусҳо сироят шудаанд, хусусиятҳои умумӣ инҳоянд<ref>{{Cite book |author=Анджапаридзе О. Г., Богомолова Н. Н. |title=Моделирование и исследование хронических форм вирусных инфекций в культурах клеток |location=М. |publisher=Медицина |year=1974 |pages=164}}</ref>: * консентратсияи пасти вирус дар муҳит; * сироятёбии хурди ҳуҷайраҳо дар популяция; * муқовимати зоҳиршуда ба суперсироят бо вируси гомологӣ; * набудани ташаккули интерферон; * озодшавии зуд аз барандагӣ дар ҳузури антителоҳои махсус. Вируси полиомиелит танҳо барои приматҳо патоген аст, асосан бинобар он ки танҳо онҳо ретсепторҳои мувофиқ доранд. Бо он культураи ҳуҷайраҳои мушро сироят кардан мумкин нест, вале дар мушҳои трансгенӣ, ки ҳуҷайраҳояшон ретсептори мувофиқ доранд, полиомиелит бо зарари СМА инкишоф меёбад. [[Геном]]ҳои баъзе энтеровирусҳо клон карда шудаанд, нусхаҳои КДН-и бадастомада метавонанд культураи ҳуҷайраҳоро сироят кунанд. Тавлиди вирусҳои рекомбинантӣ, ки қисмҳои ҳам кДН-и вирулентӣ ва ҳам аттенуатсияшударо дар бар мегиранд, имкон медиҳад, ки пайдарпайии нуклеотидҳо, ки барои аттенуатсияи ваксинаи зиндаи полиомиелит масъуланд, муайян карда шаванд. Энтеровирусҳо ба таъсири муҳити турш, аз ҷумла шарбати меъда, инчунин воситаҳои оддии безараргардонӣ (этанол, воситаҳои шустушӯй) устуворанд ва метавонанд қобилияти ҳаётии худро дар ҳарорати хона якчанд рӯз нигоҳ доранд. Энтеровирусҳо дар ҳама ҷо паҳн шудаанд. Беш аз 90 % сироятҳое, ки аз ҷониби вируси полиомиелит ба вуҷуд меоянд ва беш аз 50 % боқимондаи сироятҳои энтеровирусӣ ба таври ниҳонӣ мегузаранд. Агар нишонаҳо пайдо шаванд, онҳо аксаран ғайримахсус мебошанд — [[табларза]], [[илтиҳоб]]и роҳҳои болоии нафас. Манзараи хоси клиникӣ танҳо дар қисми ками ҳолатҳо инкишоф меёбад. == Манзараи клиникӣ == Давраи инкубатсионии сирояти энтеровирусӣ метавонад аз 2 то 10 шабонарӯз давом кунад. Он бо нишонаҳои заҳролудшавӣ ва табларза оғоз меёбад. Дарди мушакҳо, ихтилоли наҷосат, дилбеҳузурӣ, қайкунӣ. Хориш, сӯзиши гулӯ, ихроҷ аз бинӣ, сулфа. Калоншавии гиреҳҳои лимфавӣ, шукуфаҳои пӯст.<ref>{{Cite web|url=http://cgon.rospotrebnadzor.ru/content/63/1067/|title=Энтеровирусная инфекция|website=cgon.rospotrebnadzor.ru|accessdate=2021-02-12|archive-date=2020-10-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20201018092914/http://cgon.rospotrebnadzor.ru/content/63/1067/|url-status=dead}}</ref> == Эзоҳ == {{Wiktionary|энтеровирус}} {{эзоҳ}} == Адабиёт == ''[[Ворошилова, Марина Константиновна|Ворошилова М.К.]]'' Энтеровирусные инфекции человека. - М.: Медицина, 1979 - 360 с. {{пайвандҳои беруна}} {{stub}} {{Бидуни сарчашма|дата=2008-05-08}} 2o5auqfl3q80w01ohjs5x0mcxtp01sv 14 330235 1463515 2026-04-07T07:59:17Z Navruzov Abdulmalik 57291 Саҳифаи нав: [[Вирусҳо аз рӯи алифбо]] 1463515 wikitext text/x-wiki [[Вирусҳо аз рӯи алифбо]] c809q8emd7p74gshhngnp68cuwc083s 14 330236 1463516 2026-04-07T08:02:26Z Navruzov Abdulmalik 57291 Саҳифаи нав: Эпидемияҳои вабо 1463516 wikitext text/x-wiki Эпидемияҳои вабо ry0mrvk4kgmfddmhzrjqkkvvr4cvrjp 14 330237 1463517 2026-04-07T08:02:56Z Navruzov Abdulmalik 57291 Саҳифаи нав: Пандемияҳои асри XX 1463517 wikitext text/x-wiki Пандемияҳои асри XX 2p685o47yuqidgzptem9e3j9wo13n0u 0 330238 1463522 2026-04-07T10:12:30Z VASHGIRD 8035 Саҳифаи нав: '''Тангаи Ҳурмуз''', '''гулӯгоҳи Ҳурмуз''' ({{lang-fa|تنگه هرمز}}) — тангаи стратегӣ ва муҳим аст, ки [[Халиҷи Форс|Халиҷи Форсро]] ба [[дарёи Умон]] муттасил мекунад ва дар бориктарин нуқтаи худ ҳудуди 39 километр арз дорад<ref name="dyke-20081002">{{статья|автор=Йон М. Ван Дайк|заглав... 1463522 wikitext text/x-wiki '''Тангаи Ҳурмуз''', '''гулӯгоҳи Ҳурмуз''' ({{lang-fa|تنگه هرمز}}) — тангаи стратегӣ ва муҳим аст, ки [[Халиҷи Форс|Халиҷи Форсро]] ба [[дарёи Умон]] муттасил мекунад ва дар бориктарин нуқтаи худ ҳудуди 39 километр арз дорад<ref name="dyke-20081002">{{статья|автор=Йон М. Ван Дайк|заглавие=Транзитный проход через международные проливы|язык=ru|ссылка=https://www.mjil.ru/jour/article/view/507|издание=Московский журнал международного права|тип=научно-практический журнал|место=М.|издательство=[[МГИМО МИД России]]|страницы=160–183|doi=10.24833/0869-0049-2012-1-160-183|access-date=2022-04-13|номер=1|год=2012|issn=0869-0049|archive-date=2022-02-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20220206075551/https://www.mjil.ru/jour/article/view/507}}</ref><ref name="eia-20120104">{{cite web|url=https://www.eia.gov/todayinenergy/detail.php?id=4430|title=The Strait of Hormuz is the world's most important oil transit chokepoint|website=U.S. Energy Information Administration|date=2012-01-04|lang=en|access-date=2018-09-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20180911152226/https://www.eia.gov/todayinenergy/detail.php?id=4430|archive-date=2018-09-11}}</ref>. Ин танга аз шимол ба Эрон ва аз ҷануб ба Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Умон маҳдуд мешавад<ref>Картографическая организация Ирана. Карта административно-территориальных единиц Ирана. Тегеран: Картографическая организация Ирана, Организация по управлению и планированию Ирана, 2004.</ref> ва ба унвони як гузаргоҳи ҳаётӣ барои ҳамлу нақли нафти ҷаҳонӣ амал мекунад, ба тавре ки ҳудуди 20 % аз арзаи нафти ҷаҳон аз ин танга убур мекунад. Ин мавзуъ тангаи Ҳурмузро барои амнияти энержии ҷаҳонӣ ҳаётӣ месозад, зеро ҳар гуна ихтилол дар ин масир метавонад мунҷар ба навасоноти қобили таваҷҷуҳе дар қимати нафт ва таъсир бар иқтисоди ҷаҳонӣ шавад. Таърихчаи тангаи Ҳурмуз нишондиҳандаи танишҳои геополитикӣ аст, бавижа байни Эрон ва кишварҳои ғарбӣ, бавежа Иёлоти Муттаҳида. Эрон контроли ин тангаро ба уҳда гирифта ва аз тавоноиҳои дарёии худ барои таҳдиди масирҳои киштиронӣ истифода карда ва гоҳе авқот киштиҳои хориҷиро тавқиф мекунад. Дар посух, Иёлоти Муттаҳида як эътилофи дарёӣ барои тазмини амнияти дарёнавардӣ ташкил додааст, ки ин мавзуъ танишҳоро бештар карда, зеро Эрон ин ҳузурро ба унвони як таҳрик мебинад. Ин танга ҳамчунин барои амалиёти низомӣ аҳаммият дорад ва [[Нерӯи дарёии Иёлоти Муттаҳида]] ба таври мунтазам амалиёти озодии новбариро барои ба чолиш кашидани контроли Эрон анҷом медиҳад. Нигарониҳои зистмуҳитӣ, монанди хатари нашти нафт, лояе дигар аз печидагиро ба вуҷуд меоварад, зеро ин хатирот метавонанд ба экосистемаҳои дарёӣ ва иқтисоди кишварҳои атроф, ки ба моҳигирӣ ва гардишгарӣ вобастаанд, осеб бирасонанд. Тангаи Ҳурмуз як гулӯгоҳи дарёии ҳаётӣ аст, ки таъсироти амиқе бар амнияти энержии ҷаҳонӣ ва суботи геополитикӣ дорад. Аҳаммияти стратегии он ниёзманди гуфтугӯ ва ҳамкории мудовам байни кишварҳо барои тазмини ноубарии эмин ва суботи минтақавӣ аст, ба вижа дар шароите ки тақозои энержии ҷаҳонӣ ҳамчунон дар ҳоли таҳаввул аст. i2u7ahxldqxyg1oe7adl5yd6c3nnqpt 1463523 1463522 2026-04-07T10:12:45Z VASHGIRD 8035 1463523 wikitext text/x-wiki '''Тангаи Ҳурмуз''', '''гулӯгоҳи Ҳурмуз''' ({{lang-fa|تنگه هرمز}}) — тангаи стратегӣ ва муҳим аст, ки [[Халиҷи Форс|Халиҷи Форсро]] ба [[дарёи Умон]] муттасил мекунад ва дар бориктарин нуқтаи худ ҳудуди 39 километр арз дорад<ref name="dyke-20081002">{{статья|автор=Йон М. Ван Дайк|заглавие=Транзитный проход через международные проливы|язык=ru|ссылка=https://www.mjil.ru/jour/article/view/507|издание=Московский журнал международного права|тип=научно-практический журнал|место=М.|издательство=[[МГИМО МИД России]]|страницы=160–183|doi=10.24833/0869-0049-2012-1-160-183|access-date=2022-04-13|номер=1|год=2012|issn=0869-0049|archive-date=2022-02-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20220206075551/https://www.mjil.ru/jour/article/view/507}}</ref><ref name="eia-20120104">{{cite web|url=https://www.eia.gov/todayinenergy/detail.php?id=4430|title=The Strait of Hormuz is the world's most important oil transit chokepoint|website=U.S. Energy Information Administration|date=2012-01-04|lang=en|access-date=2018-09-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20180911152226/https://www.eia.gov/todayinenergy/detail.php?id=4430|archive-date=2018-09-11}}</ref>. Ин танга аз шимол ба Эрон ва аз ҷануб ба Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Умон маҳдуд мешавад<ref>Картографическая организация Ирана. Карта административно-территориальных единиц Ирана. Тегеран: Картографическая организация Ирана, Организация по управлению и планированию Ирана, 2004.</ref> ва ба унвони як гузаргоҳи ҳаётӣ барои ҳамлу нақли нафти ҷаҳонӣ амал мекунад, ба тавре ки ҳудуди 20 % аз арзаи нафти ҷаҳон аз ин танга убур мекунад. Ин мавзуъ тангаи Ҳурмузро барои амнияти энержии ҷаҳонӣ ҳаётӣ месозад, зеро ҳар гуна ихтилол дар ин масир метавонад мунҷар ба навасоноти қобили таваҷҷуҳе дар қимати нафт ва таъсир бар иқтисоди ҷаҳонӣ шавад. Таърихчаи тангаи Ҳурмуз нишондиҳандаи танишҳои геополитикӣ аст, бавижа байни Эрон ва кишварҳои ғарбӣ, бавежа Иёлоти Муттаҳида. Эрон контроли ин тангаро ба уҳда гирифта ва аз тавоноиҳои дарёии худ барои таҳдиди масирҳои киштиронӣ истифода карда ва гоҳе авқот киштиҳои хориҷиро тавқиф мекунад. Дар посух, Иёлоти Муттаҳида як эътилофи дарёӣ барои тазмини амнияти дарёнавардӣ ташкил додааст, ки ин мавзуъ танишҳоро бештар карда, зеро Эрон ин ҳузурро ба унвони як таҳрик мебинад. Ин танга ҳамчунин барои амалиёти низомӣ аҳаммият дорад ва [[Нерӯи дарёии Иёлоти Муттаҳида]] ба таври мунтазам амалиёти озодии новбариро барои ба чолиш кашидани контроли Эрон анҷом медиҳад. Нигарониҳои зистмуҳитӣ, монанди хатари нашти нафт, лояе дигар аз печидагиро ба вуҷуд меоварад, зеро ин хатирот метавонанд ба экосистемаҳои дарёӣ ва иқтисоди кишварҳои атроф, ки ба моҳигирӣ ва гардишгарӣ вобастаанд, осеб бирасонанд. Тангаи Ҳурмуз як гулӯгоҳи дарёии ҳаётӣ аст, ки таъсироти амиқе бар амнияти энержии ҷаҳонӣ ва суботи геополитикӣ дорад. Аҳаммияти стратегии он ниёзманди гуфтугӯ ва ҳамкории мудовам байни кишварҳо барои тазмини ноубарии эмин ва суботи минтақавӣ аст, ба вижа дар шароите ки тақозои энержии ҷаҳонӣ ҳамчунон дар ҳоли таҳаввул аст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{ПБ}} orebzraq6kynuo147t4sa404im1ui0i 1463524 1463523 2026-04-07T10:13:11Z VASHGIRD 8035 1463524 wikitext text/x-wiki {{Гулӯгоҳ}} '''Тангаи Ҳурмуз''', '''гулӯгоҳи Ҳурмуз''' ({{lang-fa|تنگه هرمز}}) — тангаи стратегӣ ва муҳим аст, ки [[Халиҷи Форс|Халиҷи Форсро]] ба [[дарёи Умон]] муттасил мекунад ва дар бориктарин нуқтаи худ ҳудуди 39 километр арз дорад<ref name="dyke-20081002">{{статья|автор=Йон М. Ван Дайк|заглавие=Транзитный проход через международные проливы|язык=ru|ссылка=https://www.mjil.ru/jour/article/view/507|издание=Московский журнал международного права|тип=научно-практический журнал|место=М.|издательство=[[МГИМО МИД России]]|страницы=160–183|doi=10.24833/0869-0049-2012-1-160-183|access-date=2022-04-13|номер=1|год=2012|issn=0869-0049|archive-date=2022-02-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20220206075551/https://www.mjil.ru/jour/article/view/507}}</ref><ref name="eia-20120104">{{cite web|url=https://www.eia.gov/todayinenergy/detail.php?id=4430|title=The Strait of Hormuz is the world's most important oil transit chokepoint|website=U.S. Energy Information Administration|date=2012-01-04|lang=en|access-date=2018-09-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20180911152226/https://www.eia.gov/todayinenergy/detail.php?id=4430|archive-date=2018-09-11}}</ref>. Ин танга аз шимол ба Эрон ва аз ҷануб ба Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Умон маҳдуд мешавад<ref>Картографическая организация Ирана. Карта административно-территориальных единиц Ирана. Тегеран: Картографическая организация Ирана, Организация по управлению и планированию Ирана, 2004.</ref> ва ба унвони як гузаргоҳи ҳаётӣ барои ҳамлу нақли нафти ҷаҳонӣ амал мекунад, ба тавре ки ҳудуди 20 % аз арзаи нафти ҷаҳон аз ин танга убур мекунад. Ин мавзуъ тангаи Ҳурмузро барои амнияти энержии ҷаҳонӣ ҳаётӣ месозад, зеро ҳар гуна ихтилол дар ин масир метавонад мунҷар ба навасоноти қобили таваҷҷуҳе дар қимати нафт ва таъсир бар иқтисоди ҷаҳонӣ шавад. Таърихчаи тангаи Ҳурмуз нишондиҳандаи танишҳои геополитикӣ аст, бавижа байни Эрон ва кишварҳои ғарбӣ, бавежа Иёлоти Муттаҳида. Эрон контроли ин тангаро ба уҳда гирифта ва аз тавоноиҳои дарёии худ барои таҳдиди масирҳои киштиронӣ истифода карда ва гоҳе авқот киштиҳои хориҷиро тавқиф мекунад. Дар посух, Иёлоти Муттаҳида як эътилофи дарёӣ барои тазмини амнияти дарёнавардӣ ташкил додааст, ки ин мавзуъ танишҳоро бештар карда, зеро Эрон ин ҳузурро ба унвони як таҳрик мебинад. Ин танга ҳамчунин барои амалиёти низомӣ аҳаммият дорад ва [[Нерӯи дарёии Иёлоти Муттаҳида]] ба таври мунтазам амалиёти озодии новбариро барои ба чолиш кашидани контроли Эрон анҷом медиҳад. Нигарониҳои зистмуҳитӣ, монанди хатари нашти нафт, лояе дигар аз печидагиро ба вуҷуд меоварад, зеро ин хатирот метавонанд ба экосистемаҳои дарёӣ ва иқтисоди кишварҳои атроф, ки ба моҳигирӣ ва гардишгарӣ вобастаанд, осеб бирасонанд. Тангаи Ҳурмуз як гулӯгоҳи дарёии ҳаётӣ аст, ки таъсироти амиқе бар амнияти энержии ҷаҳонӣ ва суботи геополитикӣ дорад. Аҳаммияти стратегии он ниёзманди гуфтугӯ ва ҳамкории мудовам байни кишварҳо барои тазмини ноубарии эмин ва суботи минтақавӣ аст, ба вижа дар шароите ки тақозои энержии ҷаҳонӣ ҳамчунон дар ҳоли таҳаввул аст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{ПБ}} jvoo5cu9qjsdl3hecuqc5iy0pzmn3we 1463527 1463524 2026-04-07T10:16:19Z VASHGIRD 8035 1463527 wikitext text/x-wiki {{Гулӯгоҳ}} '''Тангаи Ҳурмуз''', '''гулӯгоҳи Ҳурмуз''' ({{lang-fa|تنگه هرمز}}) — [[Гулӯгоҳ|тангаи]] стратегӣ ва муҳим аст, ки [[Халиҷи Форс|Халиҷи Форсро]] ба [[дарёи Умон]] муттасил мекунад ва дар бориктарин нуқтаи худ ҳудуди 39 километр арз дорад<ref name="dyke-20081002">{{статья|автор=Йон М. Ван Дайк|заглавие=Транзитный проход через международные проливы|язык=ru|ссылка=https://www.mjil.ru/jour/article/view/507|издание=Московский журнал международного права|тип=научно-практический журнал|место=М.|издательство=[[МГИМО МИД России]]|страницы=160–183|doi=10.24833/0869-0049-2012-1-160-183|access-date=2022-04-13|номер=1|год=2012|issn=0869-0049|archive-date=2022-02-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20220206075551/https://www.mjil.ru/jour/article/view/507}}</ref><ref name="eia-20120104">{{cite web|url=https://www.eia.gov/todayinenergy/detail.php?id=4430|title=The Strait of Hormuz is the world's most important oil transit chokepoint|website=U.S. Energy Information Administration|date=2012-01-04|lang=en|access-date=2018-09-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20180911152226/https://www.eia.gov/todayinenergy/detail.php?id=4430|archive-date=2018-09-11}}</ref>. Ин танга аз шимол ба Эрон ва аз ҷануб ба Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Умон маҳдуд мешавад<ref>Картографическая организация Ирана. Карта административно-территориальных единиц Ирана. Тегеран: Картографическая организация Ирана, Организация по управлению и планированию Ирана, 2004.</ref> ва ба унвони як гузаргоҳи ҳаётӣ барои ҳамлу нақли нафти ҷаҳонӣ амал мекунад, ба тавре ки ҳудуди 20 % аз арзаи нафти ҷаҳон аз ин танга убур мекунад. Ин мавзуъ тангаи Ҳурмузро барои амнияти энержии ҷаҳонӣ ҳаётӣ месозад, зеро ҳар гуна ихтилол дар ин масир метавонад мунҷар ба навасоноти қобили таваҷҷуҳе дар қимати нафт ва таъсир бар иқтисоди ҷаҳонӣ шавад. Таърихчаи тангаи Ҳурмуз нишондиҳандаи танишҳои геополитикӣ аст, бавижа байни Эрон ва кишварҳои ғарбӣ, бавежа Иёлоти Муттаҳида. Эрон контроли ин тангаро ба уҳда гирифта ва аз тавоноиҳои дарёии худ барои таҳдиди масирҳои киштиронӣ истифода карда ва гоҳе авқот киштиҳои хориҷиро тавқиф мекунад. Дар посух, Иёлоти Муттаҳида як эътилофи дарёӣ барои тазмини амнияти дарёнавардӣ ташкил додааст, ки ин мавзуъ танишҳоро бештар карда, зеро Эрон ин ҳузурро ба унвони як таҳрик мебинад. Ин танга ҳамчунин барои амалиёти низомӣ аҳаммият дорад ва [[Нерӯи дарёии Иёлоти Муттаҳида]] ба таври мунтазам амалиёти озодии новбариро барои ба чолиш кашидани контроли Эрон анҷом медиҳад. Нигарониҳои зистмуҳитӣ, монанди хатари нашти нафт, лояе дигар аз печидагиро ба вуҷуд меоварад, зеро ин хатирот метавонанд ба экосистемаҳои дарёӣ ва иқтисоди кишварҳои атроф, ки ба моҳигирӣ ва гардишгарӣ вобастаанд, осеб бирасонанд. Тангаи Ҳурмуз як гулӯгоҳи дарёии ҳаётӣ аст, ки таъсироти амиқе бар амнияти энержии ҷаҳонӣ ва суботи геополитикӣ дорад. Аҳаммияти стратегии он ниёзманди гуфтугӯ ва ҳамкории мудовам байни кишварҳо барои тазмини ноубарии эмин ва суботи минтақавӣ аст, ба вижа дар шароите ки тақозои энержии ҷаҳонӣ ҳамчунон дар ҳоли таҳаввул аст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{ПБ}} 8fsf6xqtrplu0ap0zs3h8s2d0pwklnu 1463528 1463527 2026-04-07T10:21:33Z VASHGIRD 8035 1463528 wikitext text/x-wiki {{Гулӯгоҳ}} '''Тангаи Ҳурмуз''', '''гулӯгоҳи Ҳурмуз''' ({{lang-fa|تنگه هرمز}}) — [[Гулӯгоҳ|тангаи]] стратегӣ ва муҳим аст, ки [[Халиҷи Форс|Халиҷи Форсро]] ба [[дарёи Умон]] муттасил мекунад ва дар бориктарин нуқтаи худ ҳудуди 39 километр арз дорад<ref name="dyke-20081002">{{статья|автор=Йон М. Ван Дайк|заглавие=Транзитный проход через международные проливы|язык=ru|ссылка=https://www.mjil.ru/jour/article/view/507|издание=Московский журнал международного права|тип=научно-практический журнал|место=М.|издательство=[[МГИМО МИД России]]|страницы=160–183|doi=10.24833/0869-0049-2012-1-160-183|access-date=2022-04-13|номер=1|год=2012|issn=0869-0049|archive-date=2022-02-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20220206075551/https://www.mjil.ru/jour/article/view/507}}</ref><ref name="eia-20120104">{{cite web|url=https://www.eia.gov/todayinenergy/detail.php?id=4430|title=The Strait of Hormuz is the world's most important oil transit chokepoint|website=U.S. Energy Information Administration|date=2012-01-04|lang=en|access-date=2018-09-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20180911152226/https://www.eia.gov/todayinenergy/detail.php?id=4430|archive-date=2018-09-11}}</ref>. Ин танга аз шимол ба Эрон ва аз ҷануб ба Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Умон маҳдуд мешавад<ref>Картографическая организация Ирана. Карта административно-территориальных единиц Ирана. Тегеран: Картографическая организация Ирана, Организация по управлению и планированию Ирана, 2004.</ref> ва ба унвони як гузаргоҳи ҳаётӣ барои ҳамлу нақли нафти ҷаҳонӣ амал мекунад, ба тавре ки ҳудуди 20 % аз арзаи нафти ҷаҳон аз ин танга убур мекунад. Ин мавзуъ тангаи Ҳурмузро барои амнияти энержии ҷаҳонӣ ҳаётӣ месозад, зеро ҳар гуна ихтилол дар ин масир метавонад мунҷар ба навасоноти қобили таваҷҷуҳе дар қимати нафт ва таъсир бар иқтисоди ҷаҳонӣ шавад. Таърихчаи тангаи Ҳурмуз нишондиҳандаи танишҳои геополитикӣ аст, бавижа байни Эрон ва кишварҳои ғарбӣ, бавежа Иёлоти Муттаҳида. Эрон контроли ин тангаро ба уҳда гирифта ва аз тавоноиҳои дарёии худ барои таҳдиди масирҳои киштиронӣ истифода карда ва гоҳе авқот киштиҳои хориҷиро тавқиф мекунад. Дар посух, Иёлоти Муттаҳида як эътилофи дарёӣ барои тазмини амнияти дарёнавардӣ ташкил додааст, ки ин мавзуъ танишҳоро бештар карда, зеро Эрон ин ҳузурро ба унвони як таҳрик мебинад. Ин танга ҳамчунин барои амалиёти низомӣ аҳаммият дорад ва [[Нерӯи дарёии Иёлоти Муттаҳида]] ба таври мунтазам амалиёти озодии новбариро барои ба чолиш кашидани контроли Эрон анҷом медиҳад. Нигарониҳои зистмуҳитӣ, монанди хатари нашти нафт, лояе дигар аз печидагиро ба вуҷуд меоварад, зеро ин хатирот метавонанд ба экосистемаҳои дарёӣ ва иқтисоди кишварҳои атроф, ки ба моҳигирӣ ва гардишгарӣ вобастаанд, осеб бирасонанд. Тангаи Ҳурмуз як гулӯгоҳи дарёии ҳаётӣ аст, ки таъсироти амиқе бар амнияти энержии ҷаҳонӣ ва суботи геополитикӣ дорад. Аҳаммияти стратегии он ниёзманди гуфтугӯ ва ҳамкории мудовим байни кишварҳо барои тазмини новбарии эмин ва суботи минтақавӣ аст, ба вижа дар шароите ки тақозои энержии ҷаҳонӣ ҳамчунон дар ҳоли таҳаввул аст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{ПБ}} lpwshgur92ljghb8qc8v9z0901jxnue 0 330239 1463529 2026-04-07T10:24:21Z VASHGIRD 8035 Тағйири масир ба [[ISSN]] 1463529 wikitext text/x-wiki #равона [[ISSN]] l785zrevj6oxde4dqpncngrfz4bl06e 0 330240 1463530 2026-04-07T10:27:53Z VASHGIRD 8035 Саҳифаи нав: '''Шумораи стандарти байналмилалии паёянд''' ('''ISSN''', мухаффафи ибораи {{lang-en|International Standard Serial Number}}) — шумораи ҳашт рақамии ягонаест, ки барои мушаххас кардани як нашрияи давраии чопӣ ё электроникӣ ба кор меравад. Ин стандарти байналмилалӣ тавассути Созмони бай... 1463530 wikitext text/x-wiki '''Шумораи стандарти байналмилалии паёянд''' ('''ISSN''', мухаффафи ибораи {{lang-en|International Standard Serial Number}}) — шумораи ҳашт рақамии ягонаест, ки барои мушаххас кардани як нашрияи давраии чопӣ ё электроникӣ ба кор меравад. Ин стандарти байналмилалӣ тавассути Созмони байналмилалии стандартсозӣ зери номи ISO 3297 дар соли 1975 табйин шудааст. == Рамзгузорӣ == Формати шумораи серияли стандарти байналмилалӣ як шумораи ҳашт рақамӣ (ҳарфӣ) аст, ки тавассути иттисолҳо ва фавосил ба ду қисмати чаҳор рақамӣ тақсим мегардад. Адади охир, ки метавонад аз 0 то 9 ё X бошад, «шумораи кантрол» номида мешавад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{ПБ}} 0luecp5akbxiai5ftpadkig9vsmhmpx 1463531 1463530 2026-04-07T10:29:09Z VASHGIRD 8035 иловаи [[Гурӯҳ:Стандартҳои ISO]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1463531 wikitext text/x-wiki '''Шумораи стандарти байналмилалии паёянд''' ('''ISSN''', мухаффафи ибораи {{lang-en|International Standard Serial Number}}) — шумораи ҳашт рақамии ягонаест, ки барои мушаххас кардани як нашрияи давраии чопӣ ё электроникӣ ба кор меравад. Ин стандарти байналмилалӣ тавассути Созмони байналмилалии стандартсозӣ зери номи ISO 3297 дар соли 1975 табйин шудааст. == Рамзгузорӣ == Формати шумораи серияли стандарти байналмилалӣ як шумораи ҳашт рақамӣ (ҳарфӣ) аст, ки тавассути иттисолҳо ва фавосил ба ду қисмати чаҳор рақамӣ тақсим мегардад. Адади охир, ки метавонад аз 0 то 9 ё X бошад, «шумораи кантрол» номида мешавад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Стандартҳои ISO]] 8ffjyxzdlittz8nlugculyk25kxkq75 1463532 1463531 2026-04-07T10:30:25Z VASHGIRD 8035 /* Эзоҳ */ 1463532 wikitext text/x-wiki '''Шумораи стандарти байналмилалии паёянд''' ('''ISSN''', мухаффафи ибораи {{lang-en|International Standard Serial Number}}) — шумораи ҳашт рақамии ягонаест, ки барои мушаххас кардани як нашрияи давраии чопӣ ё электроникӣ ба кор меравад. Ин стандарти байналмилалӣ тавассути Созмони байналмилалии стандартсозӣ зери номи ISO 3297 дар соли 1975 табйин шудааст. == Рамзгузорӣ == Формати шумораи серияли стандарти байналмилалӣ як шумораи ҳашт рақамӣ (ҳарфӣ) аст, ки тавассути иттисолҳо ва фавосил ба ду қисмати чаҳор рақамӣ тақсим мегардад. Адади охир, ки метавонад аз 0 то 9 ё X бошад, «шумораи кантрол» номида мешавад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://portal.issn.org portal.issn.org] — ISSN в разных странах. * [http://www.bookchamber.ru/issn.html Порядок присвоения ISSN] на сайте [[Российская книжная палата|Российской книжной палаты]]. * {{cite web|url=https://docs.cntd.ru/document/556380779?marker=7D20K3|title=ГОСТ Р 7.0.56-2017. Международный стандартный сериальный номер (ISSN). Издательское оформление и использование|publisher=Электронный фонд правовых и электронно-технических документов|date=2018-07-01|description=Национальный стандарт Российской Федерации|access-date=2021-08-28}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Стандартҳои ISO]] df656j6oa12anxcbr8g1hn6fys78px3 1463533 1463532 2026-04-07T10:30:39Z VASHGIRD 8035 /* Пайвандҳо */ 1463533 wikitext text/x-wiki '''Шумораи стандарти байналмилалии паёянд''' ('''ISSN''', мухаффафи ибораи {{lang-en|International Standard Serial Number}}) — шумораи ҳашт рақамии ягонаест, ки барои мушаххас кардани як нашрияи давраии чопӣ ё электроникӣ ба кор меравад. Ин стандарти байналмилалӣ тавассути Созмони байналмилалии стандартсозӣ зери номи ISO 3297 дар соли 1975 табйин шудааст. == Рамзгузорӣ == Формати шумораи серияли стандарти байналмилалӣ як шумораи ҳашт рақамӣ (ҳарфӣ) аст, ки тавассути иттисолҳо ва фавосил ба ду қисмати чаҳор рақамӣ тақсим мегардад. Адади охир, ки метавонад аз 0 то 9 ё X бошад, «шумораи кантрол» номида мешавад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://portal.issn.org portal.issn.org] — ISSN в разных странах. * [http://www.bookchamber.ru/issn.html Порядок присвоения ISSN] на сайте Российской книжной палаты. * {{cite web|url=https://docs.cntd.ru/document/556380779?marker=7D20K3|title=ГОСТ Р 7.0.56-2017. Международный стандартный сериальный номер (ISSN). Издательское оформление и использование|publisher=Электронный фонд правовых и электронно-технических документов|date=2018-07-01|description=Национальный стандарт Российской Федерации|access-date=2021-08-28}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Стандартҳои ISO]] 0f8uz7irkb79ztt97s259t62ynt5hln 0 330241 1463534 2026-04-07T10:31:37Z VASHGIRD 8035 Тағйири масир ба [[ISSN]] 1463534 wikitext text/x-wiki #равона [[ISSN]] l785zrevj6oxde4dqpncngrfz4bl06e