Википедиа tgwiki https://tg.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%B0%D2%B3%D0%B8%D1%84%D0%B0%D0%B8_%D0%B0%D1%81%D0%BB%D3%A3 MediaWiki 1.46.0-wmf.24 first-letter Медиа Вижа Баҳс Корбар Баҳси корбар Википедиа Баҳси Википедиа Акс Баҳси акс Медиавики Баҳси медиавики Шаблон Баҳси шаблон Роҳнамо Баҳси роҳнамо Гурӯҳ Баҳси гурӯҳ Портал Баҳси портал Лоиҳа Баҳси Лоиҳа TimedText TimedText talk Модул Баҳси Модул Event Event talk 0 1466 1469486 1353997 2026-04-21T03:53:35Z Zosya95 54344 1469486 wikitext text/x-wiki {{Кишвар |conventional_long_name = Kingdom of Saudi Arabia |symbol_type = Emblem |image_map = Saudi Arabia (orthographic projection).svg |common_name= Saudi Arabia |Номи тоҷикӣ= Арабистони Саудӣ |Номи аслӣ= المملكة العربية السعودية <br /> |Парчам = Flag of Saudi Arabia.svg |Нишон=Emblem of Saudi Arabia.svg |Шиор= لا إله إلا الله، محمد رسول الله <br />"Lā ʾilāha ʾillāl–lāh, Muhammadun rasūl allāh" <br />Нест худое ба ҷуз Аллоҳ, Муҳаммад расули Аллоҳ аст |Номи суруди миллӣ= السلام الملكي<br />"Ассалому алайкум Шоҳ" |Аудио=Saudi Arabian national anthem, performed by the United States Navy Band.oga |Сохтори давлат=монархияи мутлақи теократӣ |Дар харита=Saudi Arabia (orthographic projection).svg |Забон= [[Забони арабӣ|арабӣ]] |Рӯзи истиқлол= |Соҳибистиқлол аз= 23 сентябри 1932 |Пойтахт= [[Ар-Риёз]] |Шаҳри калонтарин=[[Ар-Риёз]], [[Ҷидда]], [[Макка]], [[Мадина]] |Вазифаи сарварон='''Шоҳ'''<br /> |Сарварон=[[Салмон ибни Адулазиз Ал-Сауд]] |Ҷой аз рӯи масоҳат=12 |Масоҳат=2 149 610 |Фоизи об=0,7 |Ҷой аз рӯи аҳолӣ=41 |Аҳолӣ=31 521 418 нафар |Соли ба шумор гирифтани аҳолӣ=2015 |Зичии аҳолӣ=12 |ММД=1,738 трлн |Соли ҳисоби ММД=2016 |Ҷой дар ҷаҳон аз рӯи ММД=14 |ММД ба сари аҳолӣ=54,313 |Пули миллӣ= [[Риёли Саудӣ]] (SR) (SAR) |Домен= [[.sa]] <br />[[السعودية.]] |Коди телефон= 966 |Соат=+3:00 |Эзоҳот={{Commons|العربية}} }} [[Акс:Харитаи маъмурии Арабистони Саудӣ.jpg|alt=Тақсимоти маъмурии Арабистони Саудӣ|thumb|317x317px|Тақсимоти маъмурии Арабистони Саудӣ]] '''Подшоҳии Арабистони Саудӣ''' ({{lang-ar|}} <span lang="ar" dir="rtl">المملكة العربية السعودية‎</span>; ''al-Mamlakah al-ʻArabīyah as-Saʻūdīyah'') — давлат дар қисми ҷанубу ғарбии [[Осиё]]. Тақрибан 2/3 ҳиссаи [[нимҷазираи Арабистон]] ва чандин ҷазираҳои [[Баҳри Сурх]] ва [[Халиҷи Форс]]ро дар бар мегирад. == Мавқеи географӣ == Дар шимол бо [[Урдун]], [[Ироқ]], [[Кувайт]], дар шарқ бо [[Қатар]], дар ҷанубу шарқ бо [[Имороти Муттаҳидаи Арабӣ]] ва [[Уммон]], дар ҷануб бо [[Яман|Ҷумҳурии Яман]] ҳамсарҳад аст. Масоҳаташ зиёда аз 2,15 млн км² (аз рӯи маълумоти [[Созмони Милали Муттаҳид|СММ]]); аз рӯи дигар маълумот масоҳати Арабистони Саудӣ 1,6 млн то 2,4 млн км²-ро (сарҳадҳояш дар ҷануб ва ҷанубу шарқ биёбон аст ва дар он марзи муайян гузошта нашудааст (хати муайян надорад) ташкил медиҳад. Аҳолиаш 28 млн 687 ҳазор (2009). Пойтахташ Ар-Риёз. Ба 13 музофоти маъмурӣ тақсим шудааст. Шаҳрҳои калонтаринаш: [[Ҷидда]], [[Мадина]], [[Макка]], Ад-Даммам, [[Бурайда]], [[Ҳуфуф]]. Бандарҳои асосиаш: Ҷидда, Ҷизан, Янбу, Ал-Ҷубайл. Забони давлатӣ – [[Забони арабӣ|арабӣ]], пули миллӣ – [[риёли саудӣ]]; [[Ислом]] – дини ягонаи давлатӣ. <center> <gallery> |[[Ҷидда]]<br />Аҳолӣ 3 400 000 нафар Акс:Mescidi nebevi.JPG|[[Мадина]]<br />Аҳолӣ 1 300 000 нафар Акс:The Kaaba - Flickr - Al Jazeera English.jpg|[[Макка]]<br />Аҳолӣ 1 700 000 нафар </gallery> </center> == Сохтори давлатӣ == [[Акс:Salman bin Abdull aziz December 9, 2013.jpg|alt=Шоҳ Салмон ибни Абдулазиз Ал-Сауд. 9 декабри 2013|thumb|Шоҳ Салмон ибни Абдулазиз Ал-Сауд. [[9 декабр]]и [[Соли 2013|2013]]]] Арабистони Саудӣ – монархияи мутлақи теократӣ. Сарвари давлат шоҳ (ходими Ҳарамайни Шариф), ки дар як вақт ҳам сарвазир, ҳам сарфармондеҳи қувваҳои мусаллаҳ мебошад; вай ҳайати ҳукумати иҷроия (монанд ба Шӯрои вазирон)-ро, ки аз сарвазир, ноиби аввали сарвазир ва 20 вазир иборат аст, аз ҷумлаи оли худ (фарзандони Оли Сауд) таъйин мекунад. Шохаи қонунгузории ҳукумат – Маҷлис-уш-Шӯро (раис бо 120 аъзо) ҳар чор сол ва сардорони музофотҳо – губернаторон низ аз ҷониби шоҳ таъйин мегарданд. Қуръон сарқонуни (конститутсияи) давлат эълон гардида, аҳкоми шариат қонунҳои ҷорӣ мебошанд. Ба сохтори судӣ судҳои маҳаллӣ, судҳои олии шариатӣ ва судҳои аппелятсионӣ (шикоятӣ) дохиланд. Мурофиаҳои судӣ дар асоси ҳукмҳои Қуръон ва шариат гузаронда мешаванд. Шоҳ мақоми олии судӣ буда, ҳуқуқи афв танҳо ба ӯ дода шуд. Маҳкум ё танқид кардани сохти сиёсии давлат (шифоҳӣ ё хаттӣ) қонунан манъ аст. Дар Арабистони Саудӣ ҷазои қатл роиҷ буда, ин ва ҷазоҳои дигар танҳо дар сурати пурра собит шудани гуноҳи айбдоршаванда ба амал бароварда мешаванд. Гирдиҳамоӣ ва намоишҳои эътирозӣ низ мамнӯъанд. Дар мамлакат ҳизбҳои сиёсӣ вуҷуд надоранд. Соли 2005 аввалин бор интихоботи намояндагони мардумӣ доир гашт (21-сола ва аз он боло, занҳо ва ҳарбиён ҳуқуқи иштирок надоранд). Сиёсати беруна ва муносибатҳои байналхалқии Арабистони Саудӣ ба нигоҳдошти нуфузи подшоҳӣ дар байни давлатҳои дигар равона шуда, он ҳомӣ ва тарғибгари дини Ислом дар арсаи ҷаҳон аст. Арабистони Саудӣ узви бонуфузи Лигаи Давлатҳои Араб, СММ, [[Хазинаи Байналмиллалии Асъор]], [[Созмони Конфронси Исломӣ]], Ташкилоти мамлакатҳои содиркунандаи нефт – ОПЕК мебошад. == Муносибатҳои Арабистони Саудӣ ва Тоҷикистон == Байни Арабистони Саудӣ ва Тоҷикистон муносибатҳои дипломатӣ 22 феврали 1992 барқарор гардида, 22 январи 2010 Сафорати Арабистони Саудӣ дар [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]] ифтитоҳ гардид. Муносибатҳои иқтисодиро Созишномаи умумии ҳамкории байни ҳукуматҳои ду кишвар аз 21 майи 2003 ба танзим медарорад. == Табиат == Арабистони Саудиро аз ҷанубу ғарб Баҳри Сурх, аз шимолу шарқ Халиҷи Форс иҳота кардааст. Сатҳи кишвар асосан аз пуштакӯҳҳои регпӯш иборат буда, дар ғарб баландии кӯҳҳо аз 2500 м зиёд шуда мераванд. Қисми зиёди мамлакат биёбони регзор: дар шимол – Нефудаи Калон, дар шарқ – Нефудаи Хурд ва дар ҷанубу шарқ – Рубъ-ул-Холӣ (майдони умумии биёбонҳо наздики 1 млн км2). Воҳаҳо низ ҳастанд. Дар атрофи Баҳри Сурх пастии Тиҳома, қад-қади Халиҷи Форс пастии Ал-Хосса воқеъ гаштааст. Дарёҳои доимӣ нестанд. === Сарватҳои зеризаминӣ === Сарвати муҳимтарини зеризаминӣ – нефт; конҳои тило, оҳан, мис, сурб, барит, намаксанг, гаҷ, абрақ ва ғайра ҳастанд. === Иқлим === Иқлими Арабистони Саудӣ дар шимол субтропикӣ, дар ҷануб тропикӣ, дар қисми бештари мамлакат – континентӣ. Ҳарорати миёнаи июл дар ҳама ҷо, ғайр аз ноҳияҳои кӯҳӣ, аз 30°С зиёд, баъзан то 54°С мерасад. Ҳарорати миёнаи январ дар шимоли мамлакат 10°С, дар ҷануб то 48°С гарм, аммо дар шимол баъзан то –11°С сард мешавад. Боришоти солона аз 100 мм зиёд нест. === Наботот === Набототаш хеле ноқис, биёбонӣ ва нимбиёбонӣ (явшон, нахӯдак ва ғайра). Дар воҳаҳо ақоқиё, нахли хурмо ва дигар дарахтони мева мерӯянд. === Ҳайвонот === Аз ширхорон [[оҳу]], [[гӯрхар]], [[шағол]], [[рӯбоҳ]], [[кафтор]], [[Гург (ҷонвар)|гург]], [[бузи кӯҳӣ]]; аз парандаҳо [[кабк]], [[бедона]], [[дуғдоғ]], [[шутурмурғ]], [[кабӯтар]] вомехӯранд. Хояндаю хазанда ([[сусмор]]) ва малахҳои гуногун бисёранд. == Аҳолӣ == Саудиён 82%, яманиён ва арабҳои аз дигар кишварҳо омада – 13%, боқимонда – эрониён, ҳабашҳо, ҳиндиён, покистониён, филиппинҳо ва ғайра буда, аврупоиён зиндагии алоҳидаи маҳдуд (дар доираи диаспораи худ) доранд. Зичии миёнаи аҳолӣ 9,7 нафар дар 1 км2 (дар шаҳрҳо то 1000 нафар). То солҳои 60 садаи XX аҳолии асосии Арабистони Саудӣ бодиянишинон буданд. Дар натиҷаи рушди иқтисод миқдори бодиянишинон то 5% расида, қариб ҳама шаҳрнишин шуданд. Аҳолии таҳҷоӣ бештар дар соҳили Баҳри Сурх ва Халиҷи Форс, дар паҳнкӯҳҳои Наҷд ва Ҳиҷоз, дар воҳаҳо зиндагӣ мекунад. == Дин == [[Акс:Iqra.jpg|alt=Оятҳо аз Қуръони Карим. Қуръон сарқонуни давлат буда, аҳкоми шариат қонунҳои ҷорӣ мебошанд.|left|thumb|Оятҳо аз [[Қуръони Карим (Китоб)|Қуръони Карим]]. Қуръон сарқонуни давлат буда, аҳкоми шариат қонунҳои ҷорӣ мебошанд.]] Дар Арабистони Саудӣ дини ягона – Ислом ҳукмрон буда (бо ҷараёнҳои ҳанбалия, ваҳҳобия, салафия), шиаҳо 10% мебошанд. Дар мамлакат ба ҷо овардани маросим ва расму ойини динии қавмҳои дигар, паҳн кардани адабиёт, сохтани ибодатгоҳҳои дигар динҳо манъ аст. Дар Арабистони Саудӣ полиси назорати динӣ – муттаво амал мекунад, ки вайронкунандагони тартиботи ҷоришударо ба ҷавобгарӣ мекашад. Барои ғайридин ворид шудан ба Макка ва Мадина низ манъ аст. Тарзи либоспӯшӣ низ таҳти назорат қарор гирифта, занҳои хориҷӣ бояд ҳатман ҳиҷоб – абайя пӯшанд. Истеъмоли машрубот ва гардиши маводи мухаддир сахт маҳкум мешавад (ҷазо – аз ҷарима то қатл). == Таърих == [[Акс:Dammam No. 7 on March 4, 1938.jpg|alt=Даммам № 7, аввалин чоҳи нафти тиҷоратӣ дар Арабистони Саудӣ. 4 марти 1938|thumb|Даммам № 7, аввалин чоҳи нафти тиҷоратӣ дар Арабистони Саудӣ. [[4 март]]и [[Соли 1938|1938]]]] Дар Арабистони Саудӣ аз давраҳои қадим (ҳазорсолаи 2 то милод) қабилаҳои арабҳои бодиянишин зиндагӣ мекарданд. Дар садаи VII дар қисми ғарбии он (дар Ҳиҷоз) дини ислом ва аввалин давлати мусулмонии теократӣ – Хилофати Араб ба вуҷуд омад. Шаҳрҳои Макка ва Мадина зиёратгоҳи қудсӣ гардиданд. Дар асрҳои 7 – 8 қисми зиёди ҳудуди ҳозираи Арабистони Саудӣ ба [[Хилофати Умавиён]], асрҳои 8 – 9 ба [[Хилофати Аббосиён]] тобеъ буд. Дар асрҳои 10 – 12 дар як қисми ҳудуди нимҷазираи Арабистон аморату салтанатҳои мустақил ташкил ёфтанд. Ҳиҷоз, ки вобастаи (вассали) [[Фотимиён]] ва баъд [[Айюбиён]] буд, аз миёнаи садаи XIII то ибтидои садаи XVI тобеи [[Мамлукҳо]] шуд. Аҳамияти иқтисодӣ ва динию сиёсии Ҳиҷоз халифаҳоро водор мекард, ки онро таҳти тасарруфи худ нигоҳ доранд. Наҷд низ мухторияти хешро нигоҳ медошт. Аввали садаи XVI Ҳиҷоз ба тасарруфи [[Имперотурии Усмонӣ]] даромад. Дар [[Подшоҳии Наҷд ва Ҳиҷоз|Наҷд]], ки чун аморати мустақил монда буд, дар садаи XVIII ҷараёни динию сиёсии ваҳҳобия ташаккул ёфт, ки то ибтидои садаи XIX дар зери парчами он ҳокими яке аз аморатҳои ин ҷо Муҳаммад ибни Сауд (1724/1726 – 1765) тамоми Арабистонро дар давлати феодалии ваҳҳобияи Саудиҳо муттаҳид кард. Солҳои 1811 – 1818 қисми зиёди нимҷазираи Арабистонро қӯшунҳои подшоҳи Миср [[Муҳаммад Алӣ Пошо|Муҳаммад Алӣ]] забт карданд. Дар ин замон қисми ҷанубии ҳудуди ҳозираи Арабистони Саудӣ – Асир, ки аз садаи XVI дар ҳайати [[Имперотурии Усмонӣ]] буд, аз нимаи садаи XIX нисбатан мустақил буд. Нимаи дуюми садаи XIX давлати ваҳҳобиҳоро ҳокимони [[Ҷебел Шаммар|Шаммар]] (Арабистони Шимолӣ) – Рашидиён ба даст дароварданд. Соли 1902 амир Ибни Сауд аморати ваҳҳобиҳоро дар Наҷд барпо намуд. Солҳои 1920 – 1925 Ибни Сауд Шаммар, қисми Асир ва Ҳиҷозро ба Наҷд ҳамроҳ кард ва январи 1926 худро шоҳи Ҳиҷоз ва султони Наҷд эълон намуд. Аввалин шуда ин давлати навро Иттифоқи Шӯравӣ ба расмият шинохт. Аз соли 1932 давлат Арабистони Саудӣ ном гирифт. Соли 1943 дар натиҷаи ҷанг бо Яман ба Арабистони Саудӣ тамоми Асир ва қисми Наҷд ҳамроҳ гардид. Солҳои 30 садаи XX Арабистони Саудӣ, ки дар ҳудудаш конҳои калони нефт мавҷуд буданд, ба монополияҳои америкоӣ барои истихроҷ ва коркарди нефт иҷозат дод. Истеҳсоли саноатии нефт аз соли 1938 сар шуд (аз ҷониби «Стандарт ойл компани оф Калифорния», баъдтар АРАМКО). Он қариб 90%-и нефти Арабистони Саудиро ба дасти худ гирифт, истеҳсоли он бо суръат афзуд (соли 1938 – 1967 ҳазор тонаа ва соли 1976 – 428,7 млн тонна). Солҳои Ҷанги дуюми ҷаҳонӣ Арабистони Саудӣ бо Германияи фашистӣ (1941) ва Италия (1942) робитаи дипломатиашро қатъ кард. Баъди ҷанг ва то соли 1972 истихроҷи нефти Арабистони Саудӣ дар тасарруфи АРАМКО буд. ИМА дар Заҳрон базаи ҳарбии ҳавоии хешро барпо кард. Аз миёнаи солҳои 50 садаи XX дар Арабистони Саудӣ ҳаракати зиддиимпериалистӣ авҷ гирифт. Нефтчиёни АРАМКО корпартоӣ карданд. Шоҳ Сауд, ки баъди марги Ибни Сауд сари ҳокимият омад (1953), барои бераҳмона пахш намудани ҳар гуна баромади зидди тартиботи подшоҳӣ қонун баровард. Зиддият дар тараққиёти иқтисодӣ, шиддати вазъи сиёсӣ буд, ки дар дохили сулола мубориза рафт (1958 – 1962) ва 2 ноябри 1964 Сауд аз тахт афтид, ба ҷои ӯ Файсал ибни Абдулазиз ас-Сауд шоҳ эълон шуд. Ҳукумати Файсал ба аъёну ашрофи сармоядор такя карда, дар соҳаи иқтисодиёт ва маорифи халқ як қатор ислоҳот гузаронд. Арабистони Саудӣ аз соли 1967 ба мамлакатҳои гирифтори таҷовузи Исроил – Миср, Сурия, Урдун ёрии молиявии бебозгашт мерасонд. Арабистони Саудӣ, ки сардори гурӯҳи мамлакатҳои истеҳсолкунанда ва содиркунандаи нефт буд, истеҳсоли нефт ва фурӯши онро ба мамлакатҳои ҳомии Исроил кам, ба ИМА ва Нидерланд муваққатан бас кард. 25 марти 1975 шоҳ Файсал кушта шуд. Ба ҷойи ӯ бародари хурдиаш Холид ибни Абдулазиз ас-Сауд шоҳи Арабистони Саудӣ эълон шуд. Азбаски Арабистони Саудӣ дар шароити сар бардоштани фундаментализми исломӣ дар кишвар (баъди Инқилоби исломии Эрон, 1978 – 1979) ва бетартибиҳои шиаҳо дар музофоти шарқӣ – Ал-Хосса бетараф буда наметавонист. Шоҳзода Фаҳд аввали соли 1980 эълон кард, ки Шӯрои машваратӣ таъсис доданист (он танҳо соли 1993 амалӣ шуд). Августи 1990, баъди муҳосираи [[Кувайт]] аз ҷониби [[Ироқ]], Фаҳд ба мамлакат қӯшуни ИМА-ро ворид кард, то кишварро аз таҳдиди Ироқ эмин дорад. Ибтидои соли 1991 ба қувваҳои дастҷамъонаи як қатор кишварҳо муяссар шуд, ки қӯшунҳои Ироқ аз Кувайт бароварда ва таҳдиди ҷанг ба Арабистони Саудӣ бартараф карда шавад. Баъди Холид Фаҳд ба тахт нишаст ва соли 2005 ӯро Абдулло ибни Абдулазиз Оли Сауд ҷойгузин шуд. == Иқтисодиёт == Асоси иқтисоди Арабистони Саудӣ саноати нефту газ аст. Он 25%-и захираҳои нефти ҷаҳонро соҳиб аст ва дар рӯйхати давлатҳои содиркунандаи нефт ва маводи нефтӣ дар ҷойи аввал меистад. 75%-и буҷети мамлакат, 45%-и ММД ва 90%-и содиро-ти Арабистони Саудиро тиҷорати нефт ташкил медиҳад. Дар Арабистони Саудӣ соҳаҳои гуногуни саноати нефту химия, металлургия, нассоҷӣ, хӯрокворӣ, истеҳсоли коғаз ва ғайра тараққӣ кардааст. Моҳидорӣ, ба даст овардани марворид ва марҷон, ҳунарҳои дастӣ низ дар ривоҷ аст. == Кишоварзӣ == Дар соҳаи кишоварзӣ чорводорӣ, кишти ғалла ва ғалладонагиҳо, парвариши нахли хурмо, меваҳои гуногун назаррас аст. Бо вуҷуди норасоии об ва киштношоямии замин Арабистони Саудӣ бо истифода аз технологияи пешқадам соҳаи кишоварзии хешро тараққӣ медиҳад. Ҳатто маҳсулоти ин соҳаро содир мекунад. Зиёда аз 200 обанбор барои обёрӣ ва таъмини соҳа омода ҳастанд. Ширинкунии оби баҳр (аз намак тоза кардани он) ба соҳаи таъмингари ниёзи дохилӣ табдил ёфтааст. == Нақлиёт == [[Акс:Baharoad.jpg|alt=Қисмати роҳи кӯҳии АЛ-Баҳа - Алмихвоҳ|thumb|Қисмати роҳи кӯҳии АЛ-Баҳа - Алмихвоҳ]] Бештар нақлиёти худрав маъмул аст, роҳи оҳан, аэропорти бузурги байналхалқӣ ва якчанд фурудгоҳҳои музофотӣ дорад. Бандарҳои асо-сии баҳрӣ: дар Халиҷи Форс – Рас-Таннура, Даммом, Ал-Хубар, Мина-Сауд; дар Баҳри Сурх – Ҷидда (асосан хидматрасонӣ ба ҳоҷиён, расондани онҳо ба Макка ва Мадина – наздики 3 млн нафар дар як сол), Янбу ва Ҷизон. Асосан нефт, маводи нефтӣ ва гази моеъро содир, маҳсулоти мошинсозии вазнин, таҷҳизоти воситаҳои нақлиёт, маҳсулоти коркарди металл, тамоку, матоъ, либос, маводи ғизоиро ворид мекунад. Шарикони асосии тиҷоратиаш: ИМА, Япония, Германия, Франсия, Италия, Нидерланд, Кореяи Ҷанубӣ, Сингапур. Да-ромад аз ҳаҷ қисми намоёни буҷети Арабистони Саудӣ аст. == Маориф ва маданият == Арабистони Саудӣ дар ибтидои давлатдории худ имконияти саводнок кардани аҳолиро надошт. Танҳо шайхони масҷидҳо ва муаллимони мактабҳо соҳибмаълумот буданду халос. Ҳадафи асосии таълим баровардани хату савод ва омӯхтани аҳкоми шариат буд. Соли 1926 доир ба таълими ҳатмии ибтидоӣ ва таъсиси мактабҳои ибтидоӣ (дар қатори мактабҳои хусусӣ) қонун қабул карда шуд. Соли 1960 дар бораи бо таълим фаро гирифтани духтарон, таъсиси омӯзишгоҳҳои педагогии занона, кушодани донишкадаҳои олии занона (1964) низ қонун қабул гардид. Таълим аз зинаи ибтидоӣ то мактаби олӣ ройгон аст (ҳатто ёрирасонии тиббӣ ба мактабиён ва донишҷӯён). Дар муассисаҳои таълимӣ духтарон аз писарон ҷудо таҳсил мекунанд. Мактабҳои ибтидоӣ, миёна, омӯзишгоҳҳои касбӣ-техникӣ, фелдшерию акушерӣ, мутахассисони хоҷагидорӣ, коллеҷҳои занона ва мардона фаъолият доранд. Вазорати маорифи Арабистони Саудӣ соли 1954 аз ҷониби шоҳ Фаҳд таъсис ёфта, аввалин дар подшоҳӣ Донишгоҳи ба номи Шоҳ Сауд соли 1957 дар Ар-Риёз ба кор даромад. Ҳоло шумораи мактабҳо ба 24000 ва донишгоҳҳо ба 8 адад расидаанд. Калонтарин донишгоҳҳо: Донишгоҳи Абдулазиз дар Ҷидда (1967), Донишгоҳи тадқиқи дини Ислом дар Мадина (1961), Донишкадаи олии технологӣ ва Донишкадаи техникӣ дар Ар-Риёз, Коллеҷи нефт дар Заҳрон, Калонтарин китобхонаҳо: Китобхонаи миллӣ (таъсисаш 1968), китобхонаҳои Сауд, Маҳмудия китобхонаи Донишгоҳҳои Ар-Риёз, Мадина. Давлат таҳсили донишҷӯёнро дар хориҷи кишвар (асосан дар ИМА, Британияи Кабир, Канада, Австралия, Малайзия) аз ҷиҳати молиявӣ дастгирӣ менамояд. == Матбуот, радио, телевизион == === Нашрияҳо === Нашрияҳои машҳури Арабистони Саудӣ: «Ал-Билод» (аз 1934), «Ан-Надва» (аз 1958), «Ал-Мадинат-ул-мунаввара» (аз 1937), «Ар-Риёз» (аз 1964); бюллетени Вазорати ахбор «News from Saudi Ara-bia»пайваста мунташир мешаванд. === Радиошунавонӣ === Хабарҳо ба забонҳои арабӣ, англисӣ, урду, индонезӣ, форсӣ ва сухаилӣ шунавонида мешаванд. === Телевизион === Телевизион аз соли 1965 амал мекунад, 3 шабакаи телевизионии давлатӣ ва 117 пойгоҳи дигар дорад. Барномаҳои телевизион ва радиошунавонӣ зери назорат (сензура) қарор доранд. Раёсати назорат ё дидбонии радио ва телевизион яке аз сохтори Вазорати фарҳанг ва иттилооти Арабистони Саудӣ мебошад. === Интернет ва телефон === Шабакаҳои телефонҳои мобилӣ аз соли 1981, Интернет аз охири соли 1990 ба фаъолият сар кардаанд. Ҳукумат барои сензураи Интернет рамзҳои махсусро истифода мебарад. == Театр == Дар Арабистони Саудӣ фаъолияти театр ва кинотеатрҳо мамнӯъ аст. Аммо дар макони зисти (ҷудо аз ҷомеаи зисти саудиён) коргарони хориҷӣ ва обшинаҳо (масалан, Заҳрон) ин гуна муассисаҳо ҳастанд. Видеои хонагӣ мамнӯъ нест. == Бознигаред == * [[Арабистони Усмонӣ]] *[[Мадина]] * [[Макка]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Арабистони Саудӣ|1|муаллиф=М. Воҳид}} * Прошин Н. И., Саудовская Аравия, М., 1964; * Беляев Е. А., Арабы, ислам и арабский халифат в раннем средневековье, М., 1965; * Беляев И. П., Бодянский Л. В., Саудовская Аравия после Сауда, М., 1967; * Луцкий В. Б., Новая история арабских стран, М., 1968; * Страны мира (Современный справочник), М., 2008. {{ПБ}} {{Кишварҳои Осиё}} [[Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Давлатҳои Осиё]] [[Гурӯҳ:Осиёи Ғарбӣ]] [[Гурӯҳ:Арабистони Саудӣ]] [[Гурӯҳ:Давлатҳо — узви СММ]] hmopvx19x7zmeiesucjt5ln0lzhvvjs 0 2071 1469377 1307724 2026-04-21T00:09:20Z Zosya95 54344 1469377 wikitext text/x-wiki {{Кишвар |common_name=Benin |Парчам= Flag_of_Benin.svg |Номи тоҷикӣ=Ҷумҳурии Бенин |Родительный падеж=Бенин |Номи аслӣ=République du Bénin |Нишон=Coat of arms of Benin.svg |Шиор=Fraternité, Justice, Travail<br />([[забони фаронсавӣ|фр.]]: Бародарӣ, Адолат, Меҳнат |Номи суруди миллӣ=L'Aube Nouvelle <center>[[File:L'Aube Nouvelle.ogg|L'Aube Nouvelle]]</center> |Сохтори давлат=[[Ҷумҳурии президентӣ]] |Дар харита=Location_Benin_AU_Africa.svg |Забон=[[Забони фаронсавӣ|фаронсавӣ]] |Рӯзи истиқлол=[[1 август]], [[1960]] |Соҳибистиқлол аз=[[Фаронса|Франсия]] |Пойтахт=[[Порто-Ново]], [[Котону]]{{ref|capital}} |Шаҳри калонтарин=[[Котону]] |Вазифаи сарварон=[[Президент]] |Сарварон=[[Яи Бони]] (Yayi Boni) |Ҷой аз рӯи масоҳат=99 |Масоҳат=112 622 |Фоизи об=1,8 |Ҷой аз рӯи аҳолӣ=94 |Аҳолӣ= <big>▲</big> 9 740 417 нафар ([[2013]]) |Соли ба шумор гирифтани аҳолӣ= 2002 |Зичии аҳолӣ=79 |ММД=13,035 млрд |Соли ҳисоби ММД=2008 |Ҷой дар ҷаҳон аз рӯи ММД=140 |ММД ба сари аҳолӣ=1 608 |Пули миллӣ=[[франк КФА]] |Домен=[[.bj]] |Коди телефон=229 |Соат= +1 |Эзоҳот={{note|capital}} Қасри президент, ҳукумат ва сафоратхонаҳои мамолики хориҷӣ }} '''БЕНЍН''', Ҷумҳурии Бенин ({{забон-фр|République du Bénin}}, то 1975 Республикаи Догомея) — [[кишвар]]ест дар [[Африқои Ғарбӣ]]. Дар шимол бо [[Нигер]], дар шимолу ғарбӣ бо [[Буркина Фасо]], дар ғарб бо [[Того]], дар шарқ бо [[Нигерия]] ҳамсарҳад буда, дар ҷануб онро халиҷи [[Гвинеяи]] [[Уқёнуси Атлантик]] иҳота кардааст. Масоҳаташ 112,6 ҳазор км². Аҳолиаш 9 983 884 нафар ([[2013]]). Пойтахти расмиаш шаҳри Порто-Ново, аммо бинои ҳукумат ва парламент дар шаҳри Котону ҷойгир аст. Аз 12 департамент ва 77 музофот ибо­рат мебошад. Ҷашни давлатӣ — Рӯзи истиқлол (1 августи соли 1960), воҳиди пулӣ – франки Африқо = 100 сантима. == Таърих == [[File:Antique Works of Art from Benin 02.jpg|alt=Антиқа, асарҳои санъат аз Бенин|left|thumb|Антиқа, асарҳои санъат аз Бенин]] Маскуншавӣ дар ҳудуди Бенин дар давраи неолит оғоз гаштааст. Дар асрҳои 15–17 дар ин ҷо як қатор давлатҳо, ки бузургтаринаш Дегомея буд, вуҷуд доштанд. Соли 1472 дар соҳилҳои Бенин аввалин португалиҳои ғуломфурӯш маскун шуданд. Сипас дар садаи XVII ба онҳо тоҷирон ва ғуломфурӯшони англис, ҳолландӣ, фаронсавӣ ва дигар аврупоиҳо ҳамроҳ гаштанд. Соҳилҳои халиҷи Гвинея то садаи XIX ба маркази бузургтарини ғуломфурӯшии [[Африқо]] табдил ёфт (номи «Соҳили ғуломон» аз ҳамин ҷост). Баъди муҳорибаи дурудароз бо аҳолии маҳаллӣ (1892–94) [[Фаронса]] онро мустамликаи худ гардонд; соли 1904 Бенин ба ҳайати Африқои Ғарбии Фаронса дохил карда шуд, ки ба он генерал-губернатори [[Сенегал]] роҳбарӣ мекард. Муборизаи дурударози халқҳои Бенин ба муқобили мустамликадорон, хусусан баъди торумор гаштани Олмони фашистӣ дар Ҷанги дуюми ҷаҳонӣ вусъат ёфт. Соли 1958 Догомея ҷумҳурии мухтор дар ҳайати Иттиҳоди Фаронса гардид. 1 августи 1960 истиқлоли Догомея эълон шуд. Шартномаи апрели 1961 байни Догомея ва Фаронса басташуда мавқеи Фаронсаро дар соҳаҳои асосии ҳаёти иқтисодию сиёсии мамлакат мустаҳкам медошт. Дар даҳсолаи аввали мустақилият вазъи сиёсии мамлакат ноустувор буд (чандин табаддулоти ҳарбӣ ва 20 дафъа иваз гардидани ҳукумат). Октябри 1972 дар натиҷаи табаддулоти ҳарбӣ Ҳокимияти муваққатии ҳарбии инқилобӣ бо сарварии Матӣё Кереку (ҷонишини сардори ситоди артиш) ба сари қудрат омад. Кереку сардори ҳукумати ҳарбии инқилобӣ интихоб шуд. Соли 1975 Ҳизби инқилоби халқии Бенин таъсис дода шуд ва мамлакат Ҷумҳурии Халқии Бенин (аз соли 1990 – Ҷумҳурии Бенин) ном гирифт. Аз аввали соли 1970 муносибатҳои байни [[ИҶШС]] ва Бенин фаъол гашт. [[Иттиҳоди Шӯравӣ]] барои омода кардани кадрҳои миллӣ дар соҳаҳои гуногуни иқтисодӣ, тандурустӣ ва фарҳанг кумак расонд. Соли 1979 сохти давлатдории шаҳрвандӣ ба амал оварда шуд. Феврали 1980 Кереку Президент интихоб гардид. Охири соли 1980 вазъияти пуршиддати сиёсии мамлакат ба қайд гирифта мешуд. Декабри 1989 Кереку аз идеологияи марксизм-ленинизм ҳамчун идеологияи давлатӣ даст кашид. Феврали 1990 Конференсияи умумихалқии қувваҳои фаъол баргузор гардид, ки гузарондани ислоҳоти демократиро ба миён гузошт. Декабри 1990 сарқонуни нави мамлакат қабул гардид, ки зимни он низоми бисёрҳизбӣ ҷорӣ гардид. Дар интихоботи аввалини бисёрҳизбии парламентӣ (марти 1991) 24 ҳизби сиёсӣ иштирок карданд ва Нисефор Согло ба сари ҳоки­мият омад. Дар интихоботи президентии соли 1996 боз Керек ғолиб омада, соли 2001 аз нав Президент интихоб гардид. Дар интихоботи соли 2006 Яйи Бони ғолибият ба даст овард ва то имрӯз Президенти Бенин аст. Дар Бенин даҳҳо ҳизбҳои сиёсӣ ба қайд гирифта шудаанд, ки бузургтарини онҳо Ҳизби таҷдиди демократӣ, Ҳизби сотсиал-демократӣ, Ҳизби барқарорсозии Бенин, Ҳаракати африқоӣ барои демократия ва тараққиёт, Ҳаракати алтернативии халқӣ мебошанд. === Таърихи мухтассар === Аз [[асри XVII]] соҳили Бенин ва манотиқи атрофи он ба минтақаи [[фурӯши ғуломон]] дар Африқо табдил ёфта буд. Дар асри XVII дар ҳудуди кунунии Бенин давлати феодалии Дагомея ташкил ёфт. Аз соли [[1893]] — мустамликаи [[Фаронса]]. Соли [[1904]] ба ҳайати [[Африқои Ғарбии Фаронса]] ҳамроҳ карда шуд. Аз соли [[1958]] — ҷумҳурии худмухтор дар ҳайати Ҷамъияти Фаронса. Аз [[1 август]] соли [[1960]] — кишвари мустақил бо номи Ҷумҳурии Дагомея. Аз [[30 ноябр]] соли [[1975]] — Ҷумҳурии Халқии Бенин, аз марти соли [[1990]] — Ҷумҳурии Бенин. == Аҳоли == Аҳолии Бенин гуногунмиллат буда, ҳайати этникии он зиёда аз 60 халқият: аҷа, фон (65%), сомба, гурма, балиба (20%), йоруба (12%), инчунин сонгаиҳо, ҷерма, буса, хауса, фулбе ва ғайраро дар бар мегирад. Дар шаҳрҳо аврупоиҳо (асосан фаронсавиҳо), суриягиҳо, лубнониҳо ва дигар халқҳо зиндагӣ мекунанд. Забони расмӣ – [[забони фаронсавӣ|фаронсавӣ]] буда, аз забонҳои маҳаллӣ фон ва йоруба паҳн гаштааст. 50 дарсади диндорон пайрави ойинҳои анъанавии маҳаллӣ буда, наздики 30 дарсад пайрави мазҳаби католикӣ, 20 дарсад мусулмонҳо, инчунин протестантҳо мебошанд. Суръати миёнаи афзоиши аҳолии Б. 2,9 дарсад, нишонаи миёнаи дарозумрӣ – 59 сол. Тавлид–42,0%, фавт –13,8%, фавти навзодон ба ҳар 1000 нафар – 85 кас. Сабаби афзудани фавт бемории СПИД мебошад. Зичии миёнаи аҳолӣ– 64,8 нафар дар 1 км². Шаҳрҳои бузургтаринаш – [[Котону]] (қароргоҳи Президент ва ҳукумат, 757,5 ҳазор нафар, 2010), [[Порто-Ново]] (258,9 ҳазор нафар), [[Абомей]] (555,7 ҳазор нафар), [[Ҷугу]] (225,9 ҳазор нафар), [[Параку]] (194,6 ҳазор нафар). == Ҷуғрофия == [[Акс:Pendjari.JPG|right|frameless|644x644px]] Кишвар аз ҷиҳати ҷуғрофӣ ба панҷ минтақаи табиӣ ҷудо шудааст: минтақаи соҳилӣ, минтақаи плато («Ла терре де барре»), платои баланд бо саваннаи ҷангалдор дар шимол, минтақаи теппадор дар шимолу ғарб («Атакора») ва ҳамвориҳои ҳосилхези [[Нигер]] дар шимолу шарқ. Қисми бештари ҳудуди Бенин пуштакӯҳи иборат аз ҷинсҳои булӯрӣ аст. Дар шимолу ғарб силсилаи кӯҳи Атакора (баландиаш то 641 метр), дар ҷануб пастии назди соҳил, ки мурдобҳои зиёде дорад, ҷойгиранд. Конҳои [[нафт]] (1,1 млн тонна), [[гази табиӣ]] (1,2 млрд м³), маъдани оҳан (500 млн тонна), [[хромит]], [[тило]], [[оҳаксанг]], [[мармар|санги мармар]] ва намакҳои калий дорад. == Бахшбандии кишварӣ == {{асос|Вилоятҳои Бенин}} Бенин 12 вилоят дорад. # [[Вилояти Алибори|Алибори]] # [[Вилояти Атакора|Атакора]] # [[Вилояти Атлантик|Атлантик]] # [[Вилояти Боргу|Боргу]] # [[Вилояти Коллинес|Коллинес]] # [[Вилояти Донга|Донга]] # [[Вилояти Куффо|Куффо]] # [[Вилояти Литторал|Литторал]] # [[Вилояти Моно|Моно]] # [[Вилояти Оуеме|Оуеме]] # [[Вилояти Платеау (Бенин)|Платеау]] # [[Вилояти Зу|Зу]] == Сохти давлатӣ == [[File:Porto-Novo vue.jpg|alt=Бинои Парлумони Бенин|thumb|284x284px|[[Порто-Ново]]]] Тибқи конститутсияи амалкунанда (02. 12. 1990) Бенин [[ҷумҳурӣ]] аст. Сардори давлат ва ҳукумат [[Президент]], ки дар асоси ҳуқуқи умумии интихобот ба муҳлати 5 сол интихоб карда мешавад (ҳуқуқи як бор аз нав интихоб шудан дорад). Мақоми олии қонунбарори ҳокимият–[[парламент]]и якпалатагӣ: Шӯрои миллӣ, ки дар ҳайати 83 намоянда ба муҳлати 4 сол интихоб мешаванд. Ҳокимияти иҷроия–Шӯрои вазирон, ки аз тарафи Президент интихоб карда мешавад. Ҳокимияти судиро Суди олӣ ва конститутсионӣ, ҳамчунин Палатаи олии адлия идора мекунад. Бенин узви [[СММ]], Иттиҳоди иқтисодии давлатҳои Африқои Ғарбӣ, Иттиҳоди иқтисодӣ ва асъории давлатҳои [[Африқои Ғарбӣ]], узви [[Иттиҳоди Аврупо]] ва дигар созмонҳои байналмилалист. == Дин == Пайравони оину мазҳабҳои маҳаллӣ — тақрибан 70%, [[Насронӣ|насрониён]] — 15%, [[мусулмон]]он — 13%. == Иқлим == Иқлим дар пастиҳои назди соҳил эква­торӣ буда, ду мавсими [[бориш]] дорад. Бориши солона – 800–1300 мм. Ҳарорати миёнаи ҳармоҳа 24–27°С; дар қисмати шимолӣ иқлим субэкваторӣ буда, як мав­­сими бориш дорад. Ҳарорати миёнаи солона 24–30°С, бориши солона – аз 1000 то 2000 мм. Дар шимол субэкваториалӣ, дар ҷануб экваториалӣ, бо ду мавсими боронгарӣ (аз март то июл ва аз охири сентябр то ибтидои ноябр). Дар ин муддат 800—1300 мм борон меборад ва намнокии ҳаво хеле баланд аст. Ҳарорати миёнаи моҳона аз +24 °С то +27&nbsp;°C аст. Дар шимоли кишвар ду мавсими муайян ҳаст — хушк (аз декабр то апрел-май) ва боронӣ (аз июн то ноябр). Ҳарорати миёнаи январ +25&nbsp;°C, июл +32&nbsp;°C, бориш нисбат ба ҷануб камтар — 750—1250 мм, баъзе солҳо хушксолӣ ҳам ҳаст. Дарёҳои бузургаш [[Веме]] ва [[Моно]] ба халиҷи Гвинея мерезанд. Дарёҳои қисми шимолӣ ба ҳавзаи [[Волта]] ва [[Нигер]] тааллуқ доранд. Қисми зиёди ҳудуди Бенинро даштҳои сералаф, бешаҳои ҳамеша­сабзи рутубатноки тропикӣ (қариб 1/3) пӯшидаанд. Олами ҳайвоноти бою гуногун дорад. Намудҳои гуногуни [[оҳу]], [[фил]], [[Шер (ҷонвар)|шер]] ва [[юз]] мавҷуданд. Дар Бенин боғҳои миллии Буклделя-Пенҷари ва Дубл-В мавҷуданд. Норасоии [[оби ошомиданӣ]], нест кардани [[ҷангалзор]] ва хароб кардани қӯруқ мушкили экологии кишвар аст. ==Иқтисод== [[File:Petrol station in Bénin.jpg|alt=Нуқтаи фурӯши бензин дар Бенин|thumb|288x288px|Нуқтаи фурӯши бензин дар Бенин]] Бенин яке аз давлатҳои иқтисодиёташ сусттараққикардаи аграрӣ ба ҳисоб меравад. Аз миёнаҳои соли 1990 дар мамлакат бо кумаки Бонки умумиҷаҳонӣ ислоҳоти сохторӣ ба амал бароварда шуд. Истеҳсоли қувваи барқ 69 млн кВт соат буда, танҳо 14 дарсади талаботи ҷомеаро қонеъ месозад ва бештар аз хориҷи мамлакат харидорӣ карда мешавад. Дар иқтисодиёти мамлакат соҳаи кишоварзӣ нақши муҳим мебозад (ба ҳисоби миёна 385–400 ҳазор тонн дар як сол). Парвариши нахли хурмои равғандиҳанда (220 ҳазор тонна), финдуқи заминӣ (81 ҳазор тонна), қаҳва, какао, ҷуворимакка, ҷуворӣ, ямс, батат асоси муносибатҳои молианд. Заминҳои корам 18 дарсадро ташкил медиҳанд. Дар қисмати шимолии Бенин шолӣ, пахта, тамоку мепарваранд. Аз чорво говмеш, буз, гӯсфанд, асп ва хук парвариш мешаванд. Моҳидорӣ низ ривоҷ ёфтааст. ===Саноат=== Саноат суст тараққӣ кардааст. Асосан соҳаҳои саноати коркарди маҳсулоти хоми кишоварзӣ – равғанкашӣ, пахтатозакунӣ, [[нассоҷӣ]] ва коркарди чӯбу тахта мавқеи муайян доранд. Истихроҷи нафт, тило ва ба миқдори начандон калон коркарди оҳаксанг, санги мармар ва алмос ба роҳ монда шудааст. Дарозии роҳи оҳан–қариб 578 км, роҳҳои автомобилгард – 6787, аз он 1357 км бо рӯйкаши мустаҳкам пӯшида шудаанд. Бандарҳои бузурги баҳрӣ– [[Котону]] ва Порто-Ново ҳамчун маркази нақлиётии [[Африқои Ғарбӣ]] нақши муҳим мебозанд ва барои кашондани борҳои Нигерия, Нигер, Буркина-Фасо, Мали хидмат мерасонанд. Бенин дорои 5 аэропорт буда, аз он яктоаш байналмиллалист (дар Котону). Молҳои содиротӣ (1,1 млрд доллари амрикоӣ дар соли 2008) асосан хурмои равғандеҳ, [[пахта]], [[чормағзи заминӣ]], [[қаҳва]], [[какао]] буда, аз хориҷа таҷҳизот ва молҳои саноатӣ, [[хӯрокворӣ]], [[сӯзишворӣ]] (1,8 млрд доллари амрикоӣ, соли 2008) оварда мешаванд. Шарикони асосии тиҷоратии Бенин – [[Хитой]], [[ИМА]] ва [[Таиланд]]. Ҳукуматдорони Бенин ҷалби маблағгузориҳои хориҷиро ба тараққиёти соҳаи сайёҳӣ ба нақша гирифта истодаанд. ==Тандурустӣ== Дар давоми солҳои 80 садаи XX камтар аз 30 дарсади аҳолӣ бо хидматрасонии тиббӣ таъмин буданд. Дараҷаи фавти кӯдакони то синни 5-сола дар Бенин яке аз нишондодҳои баландтарин дар ҷаҳон буд. Ба соҳаи тандурустӣ дар Бенин 4,2 дарсади ММД сарф мешавад. Соли 1995 дар мамлакат ба 100 ҳазор аҳолӣ 5,7 духтур хидмат мерасонд. Бемориҳои вараҷа, сил, шистосоматоз, рамад, махав, вараҷаи тропикӣ ва СПИД паҳн гаштаанд.<br /> ==Маориф ва илм== [[File:U.S.T.B., Domaine Universitaire de Kpondéhou, Cotonou.jpg|alt=Бинои Донишгоҳи илм ва технологияи Бенин|thumb|287x287px|Бинои Донишгоҳи илм ва технологияи Бенин]] Дараҷаи маълумотнокӣ дар мамлакат 37,5 дарсад (52 дарсад – мардон, 23 дарсад–занон)-ро ташкил медиҳад. Барои кӯдакони 6–7-сола таълими ҳатмии 6-сола муқаррар гаштааст. 55–60 дарсади кӯдакон бо маълумоти ибтидоӣ фаро гирифта шудаанд. Мактаби таҳсилоти миёнаи умумӣ аз 12-солагӣ шурӯъ мешавад. Маълумоти олӣ бештар дар Донишгоҳи миллии Бенин (Унти Абомей Калави) дар Котону (1970), Унти Параку (2001) дода мешавад. Марказҳои бузургтарини илмӣ–таҳқиқотии Бенин: Институти пахта ва саноати нассоҷӣ, Институти таҳқиқоти рустаниҳои равғдеҳ. Китобхонаҳои бузургтарини Бенин: Китобхонаи миллӣ дар Порто-Ново (1976), Китобхонаи До­нишгоҳи миллӣ ва Бойгонии миллӣ (1914). [[Осорхонаи миллӣ]] (Котону), [[Осорхонаи мардумшиносӣ]] (Порто-Ново), Осорхонаи миллӣ – таърихӣ (Абомей), Осорхонаи ғуломфурӯшӣ ([[Вид]]) дорад. ==Матбуот, радио, телевизион== Нашриёти асосии давлатӣ – «Office Nationale d’Jmrimevie et de Press» (1975). Дар Бенин 50 рӯзнома ва 37 нашрияҳои даврӣ нашр мешаванд; рӯзномаҳои машҳуртарин, ки дар Котону ба табъ мерасанд: «La National» (1990), «Le Matin» (1994). Радиошунавонӣ аз соли 1953, намоишҳои телевизионӣ аз соли 1979 ба фаъолият шурӯъ карданд. Радиошунавонӣ ва телевизиони давлатӣ дар Бенин аз ҷониби Идораи «Office de Ra­diodiffusion et de Television du Benin, ORTB) (ба забонҳои [[забони фаронсавӣ|фаронсавӣ]], [[забони англисӣ|англисӣ]] ва 18 забони маҳаллӣ) идора карда мешавад. Аз соли 1997 инчунин ширкатҳои хусусии радиошунавонӣ ва [[телевизион]] фаъолият доранд. == Пайвандҳо == * [https://www.constituteproject.org/constitution/Benin_1990.pdf Конститутсия Бенин (1990)] {{Commons|Benin}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Бенин|2|муаллиф=}} * Новая российская энциклопедия. Т. III (1). Москва, 2005; * Страны мира. Современный справочник. Москва, 2008. {{ПБ}} {{Кишварҳои Африқо}} [[Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Давлатҳои Африқо]] [[Гурӯҳ:Бенин| ]] [[Гурӯҳ:Давлатҳо — узви СММ]] 8ibo0c810tls9oamlcp8wanz4ps2wda 10 2073 1469258 1469073 2026-04-20T16:04:56Z Yoonoos.tj 27005 1469258 wikitext text/x-wiki {{Қуттӣ |исм = Кишвар |сарлавҳаи худкор = ҳа |from = {{{from|}}} |болоӣ0 = {{#switch: {{{Мақом|}}} | микромиллат = [[Микромиллат]] | особый = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} | {{{Мақоми махсуси баҳснок|}}} }} | Эътирофнашуда | эътирофнашуда = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} | [[Кишварҳои эътирофнашуда ва қисман эътирофшуда|Кишварҳои эътирофнашуда]] }} | Қисман эътирофшуда | қисман эътирофшуда = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} | [[Кишварҳои эътирофнашуда ва қисман эътирофшуда|Кишварҳои қисман эътирофшуда]] }} }} |болоӣ = {{қуттӣ/ном|{{{Номи тоҷикӣ|}}}|from={{{from|}}}}} |болоӣ2 = {{қуттӣ/номи аслӣ|{{қуттӣ/номи аслӣ|{{{Номи аслӣ|}}}|from={{{from|}}}}}|from={{{from|}}}}} |тасвир = {{Қуттӣ/парчам ва нишон | парчам = {{{Парчам|}}} | бари парчам = {{{Андозаи парчам|}}}{{{андозаи парчам|}}} | тавсифи парчам = [[{{#if: {{{Пайванд ба парчам|}}} | {{{Пайванд ба парчам}}} | Парчам {{{Родительный падеж}}} }}|Парчам]] | нишон = {{{Нишон|}}} | бари нишон = {{{Андозаи нишон|}}}{{{андозаи нишон|}}} | тавсифи нишон = {{#if: {{{Тавсифи намоишии нишон|}}} | {{{Тавсифи намоишии нишон}}} | {{#if: {{{Ба ҷои нишон|}}} | [[{{{Ба ҷои нишон}}} {{{Родительный падеж}}}|{{{Ба ҷои нишон}}}]] | [[Нишон {{{Родительный падеж}}}|Нишон]] }} }} |from={{{from|}}}}} |матн1 = {{br separated entries | {{#if: {{{Шиор|}}} | [[Шиор]]: ''«{{{Шиор}}}»'' }} | {{#if: {{{Тарҷумаи шиор|}}} | ''«{{{Тарҷумаи шиор}}}»'' }} }} |матн2 = {{#if: {{{Бе суруди миллӣ|}}} || {{#if: {{{Номи суруди миллӣ|}}} | {{br separated entries | [[Суруди миллӣ]]: ''«{{{Номи суруди миллӣ}}}»'' | {{#if: {{{Тарҷумаи номи суруди миллӣ|}}} | ''«{{{Тарҷумаи номи суруди миллӣ}}}»'' }} }} | [[Суруди миллӣ]] }} {{#if: {{{Аудио|}}} | [[File:{{{Аудио}}}|center]] }} }} |матн3 = {{#if: {{wikidata|p242|{{{Дар харита|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}} | {{wikidata|p242|{{{Дар харита|}}}|size={{#if: {{{Андозаи харита|}}}{{{андозаи харита|}}} | {{{Андозаи харита|}}}{{{андозаи харита|}}} | 300x300px }}|caption={{{Шарҳи харита|}}}{{{шарҳи харита|}}}|from={{{from|}}}}}<!-- -->{{#if: {{{Дар харита2|}}} | <br>[[Акс:{{{Дар харита2}}}|{{{Андозаи харита2|{{{андозаи харита2|300x300px}}}}}}]]{{#if:{{{Шарҳи харита 2|}}}{{{шарҳи харита 2|}}}|<br>{{{Шарҳи харита 2|{{{шарҳи харита 2|}}}}}} }} }} }} |сарлавҳа4 = {{{sovereignty_type|}}} |блок5 = {{Қуттӣ/блок бо нишонаҳо |нишонагузорӣ1 = {{nobr|{{{Сана1}}}}} |матн1 = {{{Марҳала1|}}} |нишонагузорӣ2 = {{nobr|{{{Сана2}}}}} |матн2 = {{{Марҳала2|}}} |нишонагузорӣ3 = {{nobr|{{{Сана3}}}}} |матн3 = {{{Марҳала3|}}} |нишонагузорӣ4 = {{nobr|{{{Сана4}}}}} |матн4 = {{{Марҳала4|}}} |нишонагузорӣ5 = {{nobr|{{{Сана5}}}}} |матн5 = {{{Марҳала5|}}} |нишонагузорӣ6 = {{nobr|{{{Сана6}}}}} |матн6 = {{{Марҳала6|}}} |нишонагузорӣ7 = {{nobr|{{{Сана7}}}}} |матн7 = {{{Марҳала7|}}} |нишонагузорӣ8 = {{nobr|{{{Сана8}}}}} |матн8 = {{{Марҳала8|}}} |нишонагузорӣ9 = {{nobr|{{{Сана9}}}}} |матн9 = {{{Марҳала9|}}} |нишонагузорӣ10 = {{nobr|{{{Сана10}}}}} |матн10 = {{{Марҳала10|}}} |нишонагузорӣ11 = {{nobr|{{{Сана11}}}}} |матн11 = {{{Марҳала11|}}} |нишонагузорӣ12 = {{nobr|{{{Сана12}}}}} |матн12 = {{{Марҳала12|}}} |from={{{from|}}}}} |сарлавҳа6 = - |нишонагузорӣ7 = [[Таъсиси кишвар|{{#if: {{{Таъсисёбӣ|}}} | Таъсисёбӣ | Таъсисёбӣ }}]] |матн7 = {{{Таъсисёбӣ|}}} |викидода7 = <!-- МАҚОМИ БАҲСНОК --> <!-- Мақоми баҳснок пур карда шуд --> |нишонагузорӣ8 = [[Таъсиси кишвар|Санаи таъсис]] |матн8 = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} | {{{Санаи таъсис|}}} }} |викидода8 = |нишонагузорӣ9 = Эъломи истиқлол |матн9 = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} | {{#if: {{{Эъломи истиқлол|}}} | {{{Эъломи истиқлол}}} {{#if: {{{Соҳибистиқлол аз|}}} | (аз&nbsp;{{{Соҳибистиқлол аз}}}) }} }} }} |викидода9 = |нишонагузорӣ10 = [[Барасмиятшиносии ҳуқуқӣ-байналмилалӣ|Барасмиятшиносии дипломатӣ]] |матн10 = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} | {{{Барасмиятшиносии дипломатӣ|}}} }} |викидода10 = <!-- Мақоми баҳснок пур карда нашуд --> |нишонагузорӣ11 = {{#if: {{{Навъи намоишии истиқлол|}}} | {{{Навъи намоишии истиқлол}}} | [[Соҳибихтиёрии давлатӣ|{{#if: {{{Санаҳои истиқлол|}}} | Санаҳои | Санаи }} истиқлол]] }} |матн11 = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} || {{#if: {{{Санаи истиқлол|}}}{{{Санаҳои истиқлол|}}} | {{{Санаи истиқлол|{{{Санаҳои истиқлол|}}}}}} {{#if: {{{Истиқлол аз|}}} | (аз&nbsp;{{{Соҳибистиқлол аз|}}}) }} }} }} |викидода11 = <!-- / МАҚОМИ БАҲСНОК --> |нишонагузорӣ12 = [[Забони расмӣ|{{#if: {{{Забон|}}} | Забони расмӣ | Забонҳои расмӣ }}]] |матн12 = {{{Забон|{{{Забонҳо|}}}}}} |викидода12 = p37 |нишонагузорӣ13 = [[Пойтахт]] |матн13 = {{{Пойтахт|}}} |викидода13 = p36 |нишонагузорӣ14 = {{#if: {{{Шаҳри калонтарин|}}} | Шаҳри калонтарин | Шаҳрҳои калонтарин }} |матн14 = {{{Шаҳри калонтарин|}}}{{{Шаҳрҳои калонтарин|}}} |викидода14 = |нишонагузорӣ15 = [[Шакли идоракунии давлатӣ|Шакли идора]] |матн15 = {{{Шакли идора|}}} |викидода15 = |нишонагузорӣ16 = [[Сохторҳои идоракунии давлатӣ|Сохтори давлат]] |матн16 = {{{Сохтори давлат|}}} |нишонагузорӣ17 = {{{Вазифаи роҳбар 1|{{{Вазифаҳои роҳбарон}}}}}} |матн17 = {{{Роҳбар 1|{{{Роҳбарон|}}}}}} |нишонагузорӣ18 = {{{Вазифаи роҳбар 2}}} |матн18 = {{{Роҳбар 2|}}} |нишонагузорӣ19 = {{{Вазифаи роҳбар 3}}} |матн19 = {{{Роҳбар 3|}}} |нишонагузорӣ20 = {{{Вазифаи роҳбар 4}}} |матн20 = {{{Роҳбар 4|}}} |нишонагузорӣ21 = {{{Вазифаи роҳбар 5}}} |матн21 = {{{Роҳбар 5|}}} |нишонагузорӣ22 = {{{Вазифаи роҳбар 6}}} |матн22 = {{{Роҳбар 6|}}} |нишонагузорӣ23 = [[Дини давлатӣ]] |матн23 = {{{Дини давлатӣ|}}} |викидода23 = |блок24 = {{Қуттӣ/блок бо нишонаҳо |зерсарлавҳа = [[Қаламрави гумрукӣ|Масоҳат]] |нишонагузорӣ1 = Ҳамагӣ |матн1 = {{br separated entries | {{шумора|{{{Масоҳат|}}}|км²}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи масоҳат|}}} | &nbsp;{{nobr|([[Феҳристи кишварҳо аз рӯи масоҳат|{{{Ҷой аз рӯи масоҳат}}}-ум дар ҷаҳон]])}} }} | {{шумора|{{{Масоҳат2|}}}|км²}} }} |нишонагузорӣ2 = % сатҳи об |матн2 = {{#ifeq: {{{Фоизи об|}}} | - || {{{Фоизи об|}}} }} |from={{{from|}}}}} |блок25 = {{Қуттӣ/блок бо нишонаҳо |зерсарлавҳа = [[{{Аҳолии давлат|{{PAGENAME}}}}]] |нишонагузорӣ1 = Баҳо {{#if: {{{Соли баҳо|}}} | ({{{Соли баҳо}}}) }} |матн1 = {{br separated entries | {{шумора|{{{Аҳолӣ|}}}|наф.}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи аҳолӣ|}}} | &nbsp;([[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи аҳолӣ|{{{Ҷой аз рӯи аҳолӣ}}}-ум ҷой дар ҷaҳон]]) }} }} |нишонагузорӣ2 = Барӯйхатгирӣ {{#if: {{{Соли барӯйхатгирӣ|}}} | ({{{Соли барӯйхатгирӣ}}}) }} |матн2 = {{шумора|{{{Аҳолӣ аз рӯи барӯйхатгирӣ|}}}|наф.}} |нишонагузорӣ3 = [[Зичии аҳолӣ|Зичӣ]] |матн3 = {{шумора|{{{Зичии аҳолӣ|}}}|наф./км²}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи зичӣ|}}} | &nbsp;([[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи зичии аҳолӣ|{{{Ҷой аз рӯи зичӣ}}}-ум дар ҷаҳон]]) }} |from={{{from|}}}}} |блок26 = {{Қуттӣ/блок бо нишонаҳо |зерсарлавҳа = [[Маҷмуи маҳсулоти дохилӣ|ММД]] <span style="font-weight:normal;">([[Баробарии қудрати харид|БҚХ]])</span> |нишонагузорӣ1 = Ҳамагӣ {{#if: {{{Соли ҳисоби ММД (БҚХ)|}}} | ({{{Соли ҳисоби ММД (БҚХ)}}}) }} |матн1 = {{шумора|{{{ММД (БҚХ)|}}}|[[Доллари ИМА|$]]}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи ММД (БҚХ)|}}} | &nbsp;([[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи ММД (БҚХ)|{{{Ҷой аз рӯи ММД (БҚХ)}}}-ум дар ҷаҳон]]) }} |нишонагузорӣ2 = Ба сари аҳолӣ |матн2 = {{шумора|{{{ММД (БҚХ) ба сари аҳолӣ|}}}|[[Доллари ИМА|$]]}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи ММД (БҚХ) ба сари аҳолӣ|}}} | &nbsp;([[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи ММД (БҚХ) ба сари аҳолӣ|{{{Ҷой аз рӯи ММД (БҚХ) ба сари аҳолӣ}}}-ум дар ҷаҳон]]) }} |from={{{from|}}}}} |блок27 = {{Қуттӣ/блок бо нишонаҳо |зерсарлавҳа = [[Маҷмуи маҳсулоти дохилӣ|ММД]] <span style="font-weight:normal;">(номинал)</span> |нишонагузорӣ1 = Ҳамагӣ {{#if: {{{Соли ҳисоби ММД (номинал)|}}} | ({{{Соли ҳисоби ММД (номинал)}}}) }} |матн1 = {{шумора|{{{ММД (номинал)|}}}|[[Доллари ИМА|$]]}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи ММД (номинал)|}}} | &nbsp;([[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи ММД (номинал)|{{{Ҷой аз рӯи ММД (номинал)}}}-ум дар ҷаҳон]]) }} |нишонагузорӣ2 = Ба сари аҳолӣ |матн2 = {{шумора|{{{ММД (номинал) ба сари аҳолӣ|}}}|[[Доллари ИМА|$]]}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи ММД (номинал) ба сари аҳолӣ|}}} | &nbsp;([[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи ММД (номинал) ба сари аҳолӣ|{{{Ҷой аз рӯи ММД (номинал) ба сари аҳолӣ}}}-ум дар ҷаҳон]]) }} |from={{{from|}}}}} |нишонагузорӣ28 = [[Шохиси рушди инсон|ШРИ]] {{#if: {{{Соли ҳисоби ШРИ|}}} | <span style="font-weight:normal;">({{{Соли ҳисоби ШРИ}}})</span> }} |матн28 = {{{ШРИ|}}}{{#if: {{{Сатҳи ШРИ|}}} | &nbsp;({{{Сатҳи ШРИ}}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи ШРИ|}}} | &#059; {{nobr|[[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи шохиси рушди инсон|{{{Ҷой аз рӯи ШРИ}}}-ум&nbsp;ҷой]]}} }}) }} |викидода28 = |нишонагузорӣ29 = [[Номи аҳлият]] |матн29 = {{{Этнохороним|}}} |викидода29 = |нишонагузорӣ30 = [[Воҳиди пул]] |матн30 = {{{Воҳиди пул|}}} |викидода30 = P38 |нишонагузорӣ31 = [[Домени сатҳи боло|{{wikidata number switch|P78|{{{Домен|}}}|{{{Доменҳо|}}}|Интернет-домен|Интернет-доменҳо}}]] |матн31 = {{{Домен|}}}{{{Доменҳо|}}} |викидода31 = P78 |нишонагузорӣ32 = [[ISO 3166-1|Рамзи ISO]] |матн32 = |викидода32 = P297 |нишонагузорӣ33 = [[Рӯйхати рамзҳои КБО|Рамзи КБО]] |матн33 = |викидода33 = P984 |нишонагузорӣ34 = [[Феҳристи пешшумораи телефонии кишварҳо|Коди телефон]] |матн34 = {{#if: {{{Коди телефон|}}} | {{#ifeq: {{{Коди телефон|}}} | - | - | +{{{Коди телефон}}} }} }} |викидода34 = P474 |нишонагузорӣ35 = [[Минтақаи замонӣ|{{wikidata number switch|P421|{{{Минтақаи замонӣ|}}}|{{{Минтақаҳои замонӣ|}}}|Минтақаи замонӣ|Минтақаҳои замонӣ}}]] |матн35 = {{{Минтақаи замонӣ|}}}{{{Минтақаҳои замонӣ|}}} |викидода35 = P421 |нишонагузорӣ36 = Ҳаракати автомобилӣ |матн36 = {{{Ҳаракати автомобилӣ|}}} |викидода36 = P1622 |матн37 = {{{Эзоҳ|}}} |сабки_матн37 = border-top:1px solid #a2a9b1; color:#54595d; padding-top:0.5em; text-align:left; |поёнӣ = {{қуттӣ/Викианбор|from={{{from|}}}}} }}{{#if: {{{nocat|}}}{{NAMESPACE}} || <!-- -->{{#if: {{{lat_deg|}}} | {{coord|1={{{lat_deg|}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if: {{{lat_dir|}}} | {{{lat_dir}}} | N }}|5={{{lon_deg|}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if: {{{lon_dir|}}} | {{{lon_dir}}} | E }}|type=country|region={{{region|}}}|scale={{{CoordScale|}}}|format=dms|display=title}} | {{#if: {{#property: p625}} | {{wikidata|p625|type=country|region={{{region|}}}|scale={{{CoordScale|}}}|from={{{from|}}}}} | [[Гурӯҳ:Кишварҳо бе нишон додани координатаҳои ҷуғрофӣ]] }} }}<!-- -->{{#switch: {{{Мақом|}}} | Микромиллат | микромиллат = [[Гурӯҳ:Микромиллат]] | Эътирофнашуда | эътирофнашуда = [[Гурӯҳ:Давлатҳои эътирофнашуда]] | Қисман эътирофшуда | қисман эътирофшуда = [[Гурӯҳ:Кишварҳои қисман эътирофшуда]] | махсус = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} | {{#if: {{{Гурӯҳи махсус|}}}|[[Гурӯҳ:{{{Гурӯҳи махсус|}}}]]|[[Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо]]}} }} | [[Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо]] }}<!-- -->{{Давлат/Викидода}} }}<noinclude>{{doc}}</noinclude> igaropg34emyu8fuomv6ps0w20iahmq 1469259 1469258 2026-04-20T16:13:52Z Yoonoos.tj 27005 1469259 wikitext text/x-wiki {{Қуттӣ |исм = Кишвар |сарлавҳаи худкор = ҳа |from = {{{from|}}} |болоӣ0 = {{#switch: {{{Мақом|}}} | микромиллат = [[Микромиллат]] | особый = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} | {{{Мақоми махсуси баҳснок|}}} }} | Эътирофнашуда | эътирофнашуда = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} | [[Кишварҳои эътирофнашуда ва қисман эътирофшуда|Кишварҳои эътирофнашуда]] }} | Қисман эътирофшуда | қисман эътирофшуда = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} | [[Кишварҳои эътирофнашуда ва қисман эътирофшуда|Кишварҳои қисман эътирофшуда]] }} }} |болоӣ = {{қуттӣ/ном|{{{Номи тоҷикӣ|}}}|from={{{from|}}}}} |болоӣ2 = {{қуттӣ/номи аслӣ|{{қуттӣ/номи аслӣ|{{{Номи аслӣ|}}}|from={{{from|}}}}}|from={{{from|}}}}} |тасвир = {{Қуттӣ/парчам ва нишон | парчам = {{{Парчам|}}} | бари парчам = {{{Андозаи парчам|}}}{{{андозаи парчам|}}} | тавсифи парчам = [[{{#if: {{{Пайванд ба парчам|}}} | {{{Пайванд ба парчам}}} | Парчам {{{Родительный падеж}}} }}|Парчам]] | нишон = {{{Нишон|}}} | бари нишон = {{{Андозаи нишон|}}}{{{андозаи нишон|}}} | тавсифи нишон = {{#if: {{{Тавсифи намоишии нишон|}}} | {{{Тавсифи намоишии нишон}}} | {{#if: {{{Ба ҷои нишон|}}} | [[{{{Ба ҷои нишон}}} {{{Родительный падеж}}}|{{{Ба ҷои нишон}}}]] | [[Нишон {{{Родительный падеж}}}|Нишон]] }} }} |from={{{from|}}}}} |матн1 = {{br separated entries | {{#if: {{{Шиор|}}} | [[Шиор]]: ''«{{{Шиор}}}»'' }} | {{#if: {{{Тарҷумаи шиор|}}} | ''«{{{Тарҷумаи шиор}}}»'' }} }} |матн2 = {{#if: {{{Бе суруди миллӣ|}}} || {{#if: {{{Номи суруди миллӣ|}}} | {{br separated entries | [[Суруди миллӣ]]: ''«{{{Номи суруди миллӣ}}}»'' | {{#if: {{{Тарҷумаи номи суруди миллӣ|}}} | ''«{{{Тарҷумаи номи суруди миллӣ}}}»'' }} }} | [[Суруди миллӣ]] }} {{#if: {{{Аудио|}}} | [[File:{{{Аудио}}}|center]] }} }} |матн3 = {{#if: {{wikidata|p242|{{{Дар харита|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}} | {{wikidata|p242|{{{Дар харита|}}}|size={{#if: {{{Андозаи харита|}}}{{{андозаи харита|}}} | {{{Андозаи харита|}}}{{{андозаи харита|}}} | 300x300px }}|caption={{{Шарҳи харита|}}}{{{шарҳи харита|}}}|from={{{from|}}}}}<!-- -->{{#if: {{{Дар харита2|}}} | <br>[[Акс:{{{Дар харита2}}}|{{{Андозаи харита2|{{{андозаи харита2|300x300px}}}}}}]]{{#if:{{{Шарҳи харита 2|}}}{{{шарҳи харита 2|}}}|<br>{{{Шарҳи харита 2|{{{шарҳи харита 2|}}}}}} }} }} }} |сарлавҳа4 = {{{sovereignty_type|}}} |блок5 = {{Қуттӣ/блок бо нишонаҳо |нишонагузорӣ1 = {{nobr|{{{Сана1}}}}} |матн1 = {{{Марҳала1|}}} |нишонагузорӣ2 = {{nobr|{{{Сана2}}}}} |матн2 = {{{Марҳала2|}}} |нишонагузорӣ3 = {{nobr|{{{Сана3}}}}} |матн3 = {{{Марҳала3|}}} |нишонагузорӣ4 = {{nobr|{{{Сана4}}}}} |матн4 = {{{Марҳала4|}}} |нишонагузорӣ5 = {{nobr|{{{Сана5}}}}} |матн5 = {{{Марҳала5|}}} |нишонагузорӣ6 = {{nobr|{{{Сана6}}}}} |матн6 = {{{Марҳала6|}}} |нишонагузорӣ7 = {{nobr|{{{Сана7}}}}} |матн7 = {{{Марҳала7|}}} |нишонагузорӣ8 = {{nobr|{{{Сана8}}}}} |матн8 = {{{Марҳала8|}}} |нишонагузорӣ9 = {{nobr|{{{Сана9}}}}} |матн9 = {{{Марҳала9|}}} |нишонагузорӣ10 = {{nobr|{{{Сана10}}}}} |матн10 = {{{Марҳала10|}}} |нишонагузорӣ11 = {{nobr|{{{Сана11}}}}} |матн11 = {{{Марҳала11|}}} |нишонагузорӣ12 = {{nobr|{{{Сана12}}}}} |матн12 = {{{Марҳала12|}}} |from={{{from|}}}}} |сарлавҳа6 = - |нишонагузорӣ7 = [[Таъсиси кишвар|{{#if: {{{Таъсисёбӣ|}}} | Таъсисёбӣ | Таъсисёбӣ }}]] |матн7 = {{{Таъсисёбӣ|}}} |викидода7 = <!-- МАҚОМИ БАҲСНОК --> <!-- Мақоми баҳснок пур карда шуд --> |нишонагузорӣ8 = [[Таъсиси кишвар|Санаи таъсис]] |матн8 = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} | {{{Санаи таъсис|}}} }} |викидода8 = |нишонагузорӣ9 = Эъломи истиқлол |матн9 = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} | {{#if: {{{Эъломи истиқлол|}}} | {{{Эъломи истиқлол}}} {{#if: {{{Соҳибистиқлол аз|}}} | (аз&nbsp;{{{Соҳибистиқлол аз}}}) }} }} }} |викидода9 = |нишонагузорӣ10 = [[Барасмиятшиносии ҳуқуқӣ-байналмилалӣ|Барасмиятшиносии дипломатӣ]] |матн10 = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} | {{{Барасмиятшиносии дипломатӣ|}}} }} |викидода10 = <!-- Мақоми баҳснок пур карда нашуд --> |нишонагузорӣ11 = {{#if: {{{Навъи намоишии истиқлол|}}} | {{{Навъи намоишии истиқлол}}} | [[Соҳибихтиёрии давлатӣ|{{#if: {{{Санаҳои истиқлол|}}} | Санаҳои | Санаи }} истиқлол]] }} |матн11 = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} || {{#if: {{{Санаи истиқлол|}}}{{{Санаҳои истиқлол|}}} | {{{Санаи истиқлол|{{{Санаҳои истиқлол|}}}}}} {{#if: {{{Соҳибистиқлол аз|}}} | (аз&nbsp;{{{Соҳибистиқлол аз|}}}) }} }} }} |викидода11 = <!-- / МАҚОМИ БАҲСНОК --> |нишонагузорӣ12 = [[Забони расмӣ|{{#if: {{{Забон|}}} | Забони расмӣ | Забонҳои расмӣ }}]] |матн12 = {{{Забон|{{{Забонҳо|}}}}}} |викидода12 = p37 |нишонагузорӣ13 = [[Пойтахт]] |матн13 = {{{Пойтахт|}}} |викидода13 = p36 |нишонагузорӣ14 = {{#if: {{{Шаҳри калонтарин|}}} | Шаҳри калонтарин | Шаҳрҳои калонтарин }} |матн14 = {{{Шаҳри калонтарин|}}}{{{Шаҳрҳои калонтарин|}}} |викидода14 = |нишонагузорӣ15 = [[Шакли идоракунии давлатӣ|Шакли идора]] |матн15 = {{{Шакли идора|}}} |викидода15 = |нишонагузорӣ16 = [[Сохторҳои идоракунии давлатӣ|Сохтори давлат]] |матн16 = {{{Сохтори давлат|}}} |нишонагузорӣ17 = {{{Вазифаи роҳбар 1|{{{Вазифаҳои роҳбарон}}}}}} |матн17 = {{{Роҳбар 1|{{{Роҳбарон|}}}}}} |нишонагузорӣ18 = {{{Вазифаи роҳбар 2}}} |матн18 = {{{Роҳбар 2|}}} |нишонагузорӣ19 = {{{Вазифаи роҳбар 3}}} |матн19 = {{{Роҳбар 3|}}} |нишонагузорӣ20 = {{{Вазифаи роҳбар 4}}} |матн20 = {{{Роҳбар 4|}}} |нишонагузорӣ21 = {{{Вазифаи роҳбар 5}}} |матн21 = {{{Роҳбар 5|}}} |нишонагузорӣ22 = {{{Вазифаи роҳбар 6}}} |матн22 = {{{Роҳбар 6|}}} |нишонагузорӣ23 = [[Дини давлатӣ]] |матн23 = {{{Дини давлатӣ|}}} |викидода23 = |блок24 = {{Қуттӣ/блок бо нишонаҳо |зерсарлавҳа = [[Қаламрави гумрукӣ|Масоҳат]] |нишонагузорӣ1 = Ҳамагӣ |матн1 = {{br separated entries | {{шумора|{{{Масоҳат|}}}|км²}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи масоҳат|}}} | &nbsp;{{nobr|([[Феҳристи кишварҳо аз рӯи масоҳат|{{{Ҷой аз рӯи масоҳат}}}-ум дар ҷаҳон]])}} }} | {{шумора|{{{Масоҳат2|}}}|км²}} }} |нишонагузорӣ2 = % сатҳи об |матн2 = {{#ifeq: {{{Фоизи об|}}} | - || {{{Фоизи об|}}} }} |from={{{from|}}}}} |блок25 = {{Қуттӣ/блок бо нишонаҳо |зерсарлавҳа = [[{{Аҳолии давлат|{{PAGENAME}}}}]] |нишонагузорӣ1 = Баҳо {{#if: {{{Соли баҳо|}}} | ({{{Соли баҳо}}}) }} |матн1 = {{br separated entries | {{шумора|{{{Аҳолӣ|}}}|наф.}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи аҳолӣ|}}} | &nbsp;([[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи аҳолӣ|{{{Ҷой аз рӯи аҳолӣ}}}-ум ҷой дар ҷaҳон]]) }} }} |нишонагузорӣ2 = Барӯйхатгирӣ {{#if: {{{Соли барӯйхатгирӣ|}}} | ({{{Соли барӯйхатгирӣ}}}) }} |матн2 = {{шумора|{{{Аҳолӣ аз рӯи барӯйхатгирӣ|}}}|наф.}} |нишонагузорӣ3 = [[Зичии аҳолӣ|Зичӣ]] |матн3 = {{шумора|{{{Зичии аҳолӣ|}}}|наф./км²}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи зичӣ|}}} | &nbsp;([[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи зичии аҳолӣ|{{{Ҷой аз рӯи зичӣ}}}-ум дар ҷаҳон]]) }} |from={{{from|}}}}} |блок26 = {{Қуттӣ/блок бо нишонаҳо |зерсарлавҳа = [[Маҷмуи маҳсулоти дохилӣ|ММД]] <span style="font-weight:normal;">([[Баробарии қудрати харид|БҚХ]])</span> |нишонагузорӣ1 = Ҳамагӣ {{#if: {{{Соли ҳисоби ММД (БҚХ)|}}} | ({{{Соли ҳисоби ММД (БҚХ)}}}) }} |матн1 = {{шумора|{{{ММД (БҚХ)|}}}|[[Доллари ИМА|$]]}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи ММД (БҚХ)|}}} | &nbsp;([[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи ММД (БҚХ)|{{{Ҷой аз рӯи ММД (БҚХ)}}}-ум дар ҷаҳон]]) }} |нишонагузорӣ2 = Ба сари аҳолӣ |матн2 = {{шумора|{{{ММД (БҚХ) ба сари аҳолӣ|}}}|[[Доллари ИМА|$]]}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи ММД (БҚХ) ба сари аҳолӣ|}}} | &nbsp;([[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи ММД (БҚХ) ба сари аҳолӣ|{{{Ҷой аз рӯи ММД (БҚХ) ба сари аҳолӣ}}}-ум дар ҷаҳон]]) }} |from={{{from|}}}}} |блок27 = {{Қуттӣ/блок бо нишонаҳо |зерсарлавҳа = [[Маҷмуи маҳсулоти дохилӣ|ММД]] <span style="font-weight:normal;">(номинал)</span> |нишонагузорӣ1 = Ҳамагӣ {{#if: {{{Соли ҳисоби ММД (номинал)|}}} | ({{{Соли ҳисоби ММД (номинал)}}}) }} |матн1 = {{шумора|{{{ММД (номинал)|}}}|[[Доллари ИМА|$]]}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи ММД (номинал)|}}} | &nbsp;([[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи ММД (номинал)|{{{Ҷой аз рӯи ММД (номинал)}}}-ум дар ҷаҳон]]) }} |нишонагузорӣ2 = Ба сари аҳолӣ |матн2 = {{шумора|{{{ММД (номинал) ба сари аҳолӣ|}}}|[[Доллари ИМА|$]]}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи ММД (номинал) ба сари аҳолӣ|}}} | &nbsp;([[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи ММД (номинал) ба сари аҳолӣ|{{{Ҷой аз рӯи ММД (номинал) ба сари аҳолӣ}}}-ум дар ҷаҳон]]) }} |from={{{from|}}}}} |нишонагузорӣ28 = [[Шохиси рушди инсон|ШРИ]] {{#if: {{{Соли ҳисоби ШРИ|}}} | <span style="font-weight:normal;">({{{Соли ҳисоби ШРИ}}})</span> }} |матн28 = {{{ШРИ|}}}{{#if: {{{Сатҳи ШРИ|}}} | &nbsp;({{{Сатҳи ШРИ}}}{{#if: {{{Ҷой аз рӯи ШРИ|}}} | &#059; {{nobr|[[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи шохиси рушди инсон|{{{Ҷой аз рӯи ШРИ}}}-ум&nbsp;ҷой]]}} }}) }} |викидода28 = |нишонагузорӣ29 = [[Номи аҳлият]] |матн29 = {{{Этнохороним|}}} |викидода29 = |нишонагузорӣ30 = [[Воҳиди пул]] |матн30 = {{{Воҳиди пул|}}} |викидода30 = P38 |нишонагузорӣ31 = [[Домени сатҳи боло|{{wikidata number switch|P78|{{{Домен|}}}|{{{Доменҳо|}}}|Интернет-домен|Интернет-доменҳо}}]] |матн31 = {{{Домен|}}}{{{Доменҳо|}}} |викидода31 = P78 |нишонагузорӣ32 = [[ISO 3166-1|Рамзи ISO]] |матн32 = |викидода32 = P297 |нишонагузорӣ33 = [[Рӯйхати рамзҳои КБО|Рамзи КБО]] |матн33 = |викидода33 = P984 |нишонагузорӣ34 = [[Феҳристи пешшумораи телефонии кишварҳо|Коди телефон]] |матн34 = {{#if: {{{Коди телефон|}}} | {{#ifeq: {{{Коди телефон|}}} | - | - | +{{{Коди телефон}}} }} }} |викидода34 = P474 |нишонагузорӣ35 = [[Минтақаи замонӣ|{{wikidata number switch|P421|{{{Минтақаи замонӣ|}}}|{{{Минтақаҳои замонӣ|}}}|Минтақаи замонӣ|Минтақаҳои замонӣ}}]] |матн35 = {{{Минтақаи замонӣ|}}}{{{Минтақаҳои замонӣ|}}} |викидода35 = P421 |нишонагузорӣ36 = Ҳаракати автомобилӣ |матн36 = {{{Ҳаракати автомобилӣ|}}} |викидода36 = P1622 |матн37 = {{{Эзоҳ|}}} |сабки_матн37 = border-top:1px solid #a2a9b1; color:#54595d; padding-top:0.5em; text-align:left; |поёнӣ = {{қуттӣ/Викианбор|from={{{from|}}}}} }}{{#if: {{{nocat|}}}{{NAMESPACE}} || <!-- -->{{#if: {{{lat_deg|}}} | {{coord|1={{{lat_deg|}}}|2={{{lat_min|0}}}|3={{{lat_sec|0}}}|4={{#if: {{{lat_dir|}}} | {{{lat_dir}}} | N }}|5={{{lon_deg|}}}|6={{{lon_min|0}}}|7={{{lon_sec|0}}}|8={{#if: {{{lon_dir|}}} | {{{lon_dir}}} | E }}|type=country|region={{{region|}}}|scale={{{CoordScale|}}}|format=dms|display=title}} | {{#if: {{#property: p625}} | {{wikidata|p625|type=country|region={{{region|}}}|scale={{{CoordScale|}}}|from={{{from|}}}}} | [[Гурӯҳ:Кишварҳо бе нишон додани координатаҳои ҷуғрофӣ]] }} }}<!-- -->{{#switch: {{{Мақом|}}} | Микромиллат | микромиллат = [[Гурӯҳ:Микромиллат]] | Эътирофнашуда | эътирофнашуда = [[Гурӯҳ:Давлатҳои эътирофнашуда]] | Қисман эътирофшуда | қисман эътирофшуда = [[Гурӯҳ:Кишварҳои қисман эътирофшуда]] | махсус = {{#if: {{{Мақоми баҳснок|}}} | {{#if: {{{Гурӯҳи махсус|}}}|[[Гурӯҳ:{{{Гурӯҳи махсус|}}}]]|[[Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо]]}} }} | [[Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо]] }}<!-- -->{{Давлат/Викидода}} }}<noinclude>{{doc}}</noinclude> 48mcvcekhrt5niql45v9nf8yp8k4j8z 0 2107 1469420 1456542 2026-04-21T01:50:01Z Zosya95 54344 1469420 wikitext text/x-wiki {{Таксон | тасвир = Sheep_in_Tajikistan.jpg | тавсифи тасвир = Рамаи гӯсфандон дар Тоҷикистон | салтанат = Ҷонварон | волид = Ovis | табақа = Зерҷинс | лотинӣ = Ovis aries }} [[Акс:dollyscotland.JPG|right|thumb|Dolly’s remains as exhibited in the Royal Museum of Scotland]] '''Гӯспанд''', '''барра '''— [[ҳайвони хонагӣ]] мансуби ҷуфтсумҳо. Дар ҷумҳурӣ [[Гӯсфанди қарокӯлӣ|гӯспандони қарокӯлӣ]], [[Гӯсфанди ҳисорӣ|ҳисорӣ]] ва ҷойдорӣ паҳн гаштаанд. Саравлоди гӯспанди хонагӣ — гӯспандони ваҳшии [[Ғурм (Муфлон)]]. Сарнасли тамоми зотҳои гӯспандони хонагӣ муфлон (ғурм), зернамуди гӯспанди кӯҳӣ мебошад. Дар вақтҳои пешин ғурм хеле фаровон буд. Маҳалҳои сукунати ҳозираи ғурм ниҳоят кам шудааст. Дар нимбиёбон ва пиставу бодомзори зич (900—2800 метр аз сатҳи баҳр) зиндагӣ мекунад. Шикори бенизом ва дар натиҷаи чорвочаронӣ ғурмҳо хеле кам шуда, дар баъзе маҳалҳо тамоман барҳам хӯрдаанд. Баъзе олимон сарнасли гӯспандони хонагии Осиёро гӯспанди ёбоӣ, [[Архар]] (Ғулча) мушуморанд, ки то ҳол дар қаторкӯҳҳои Осиёи Марказӣ дучор меояд. ғулча яке аз калонтарин гӯспандони ёбоӣ мебошад. Рангаш қаҳваги зард- тоб буда, таҳи шикамаш бо мӯйинаи сафедранг пӯшида шудааст. Ғулчаи нар шохи хеле калону печдори барҷаста дорад. Вазни сари архари болиғ бо шохҳояш 30-40 кг буда, вазни умумиаш то ба 150—180 кг мерасад. Солҳои охир саршумори архар хеле кам шудааст. ғулча моҳҳои май ё июн як, баъзан ду барра мезояд. Архар ҳамчун намуди беҳамтои гӯспанди ёбоӣ ба муҳофизати ҷиддӣ эҳтиёҷ дорад. Дар «Китоби сурх» гӯспандҳои устюртӣ (аркал), қизилқумӣ, тоҷикӣ (бухороӣ), тяншонӣ (архар) ҳам чун зернамудҳои гӯспанди кӯҳӣ дохил шудааст. Дар ҷаҳон 25 зернамуди гӯспанди кӯҳӣ маълум буда, ба қатори ҷуфтсумҳо, оилаи ковокшохҳо, синфи ширхӯрон дохил мешавад. Гӯспанди кӯҳиро дар Осиё тахминан 9000 сол, дар Аврупо 4000 сол пеш аз милод инсон хонагӣ намуд. Дар натиҷаи интихоби табиӣ ва сунъӣ ҳоло 150 намуди гӯспанди хонагӣ мавҷуд аст. Комёбиҳои фанни генетика ва селексия ба ривоҷи гӯспандпарварӣ, наслгирӣ мадади хеле калон мебахшад, зеро аз гӯспандони кӯҳӣ ва хонагӣ намудҳои нави онҳоро пайдо мекунанд. Дар боғи ҳайвонот, мамнӯъгоҳ, дар шароити сунъӣ, муфлон бо гӯспандони хонагӣ ҷуфт гашта, насли бардам медиҳад. Барои саноати сабук аз гӯспандон пашм, мӯина ва пӯст мегиранд. Чун маҳсулоти хӯрокӣ гӯшташро истеъмол мекунанд. Дар баъзе мамлакатҳо аз [[шир]]и гӯспандон сир, [[чакка]], [[айрон]], [[қаймоқ]] мегиранд. Сифати чунин маҳсулот назар ба маҳсулоти ҳайвоноти дигар ([[гов]]) якчанд маротиба беҳтар аст. Гӯспанд ҷонварест, ки ягон узви он исроф намегардад, ҳатто [[шох]]ҳояшро истифода мебаранд. Аз рӯдаи гӯспанд [[ҳасиб]], [[тор]]и асбобҳои мусиқӣ тайёр мекунанд. Ҳатто ҳамчун риштаи амалиёти ҷарроҳӣ истифода мебаранд ва он дар организми инсон худ аз худ ҳал мешавад. Дар ҳадисҳо, ки дар он тафаккури динӣ, бадеӣ, илмӣ, фарҳангӣ, ҷаҳонфаҳмӣ, ҷаҳонбинии Муҳаммад пайғамбар инъикос ёфтаанд, чунин навишта шудааст: «Гӯспанд бипоед, барака меёбед», «Дар вақти муносибат ба ҳайвони безабон аз Худо тарсед. Онҳоро аввало фарбеҳ намуда, баъд хӯрокӣ намоед», «Муъминон, ки гӯспанду аспу шутур парвариш мекунанд, ба давлат, ҳурмат ва хушбахтӣ соҳиб мегарданд».<ref>{{Cite web |url=http://ovozisamarqandnews.uz/data/documents/2015-no1-3.pdf |title="Овози Самарқанд" 2015, № 1 |accessdate=2015-04-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160309164222/http://ovozisamarqandnews.uz/data/documents/2015-no1-3.pdf |archivedate=2016-03-09 }}</ref> == Нигаред низ == * [[Ғурм (Муфлон)]] * [[Гӯсфанди ҳисорӣ|Гӯспанди ҳисорӣ]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{зоо-нопурра}} {{Commons|sheep}} [[Гурӯҳ:Жовандаҳо]] [[Гурӯҳ:Олами ҳайвонот]] [[Гурӯҳ:Ҳайвонот аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Ҳайвоноти ширхӯр]] [[Гурӯҳ:Ҳайвоноти хонагӣ]] [[Гурӯҳ:Гӯшт]] g8e325chc2w8ulmu9uesuw00ig0vrkr 1469421 1469420 2026-04-21T01:51:15Z Zosya95 54344 1469421 wikitext text/x-wiki {{Таксон | тасвир = Sheep_in_Tajikistan.jpg | тавсифи тасвир = Рамаи гӯсфандон дар Тоҷикистон | салтанат = Ҷонварон | волид = Ovis | табақа = Намуд | лотинӣ = Ovis aries | муаллиф = [[Карл Линней|L.]] | соли муаллифӣ = 1758 }} [[Акс:dollyscotland.JPG|right|thumb|Dolly’s remains as exhibited in the Royal Museum of Scotland]] '''Гӯспанд''', '''барра '''— [[ҳайвони хонагӣ]] мансуби ҷуфтсумҳо. Дар ҷумҳурӣ [[Гӯсфанди қарокӯлӣ|гӯспандони қарокӯлӣ]], [[Гӯсфанди ҳисорӣ|ҳисорӣ]] ва ҷойдорӣ паҳн гаштаанд. Саравлоди гӯспанди хонагӣ — гӯспандони ваҳшии [[Ғурм (Муфлон)]]. Сарнасли тамоми зотҳои гӯспандони хонагӣ муфлон (ғурм), зернамуди гӯспанди кӯҳӣ мебошад. Дар вақтҳои пешин ғурм хеле фаровон буд. Маҳалҳои сукунати ҳозираи ғурм ниҳоят кам шудааст. Дар нимбиёбон ва пиставу бодомзори зич (900—2800 метр аз сатҳи баҳр) зиндагӣ мекунад. Шикори бенизом ва дар натиҷаи чорвочаронӣ ғурмҳо хеле кам шуда, дар баъзе маҳалҳо тамоман барҳам хӯрдаанд. Баъзе олимон сарнасли гӯспандони хонагии Осиёро гӯспанди ёбоӣ, [[Архар]] (Ғулча) мушуморанд, ки то ҳол дар қаторкӯҳҳои Осиёи Марказӣ дучор меояд. ғулча яке аз калонтарин гӯспандони ёбоӣ мебошад. Рангаш қаҳваги зард- тоб буда, таҳи шикамаш бо мӯйинаи сафедранг пӯшида шудааст. Ғулчаи нар шохи хеле калону печдори барҷаста дорад. Вазни сари архари болиғ бо шохҳояш 30-40 кг буда, вазни умумиаш то ба 150—180 кг мерасад. Солҳои охир саршумори архар хеле кам шудааст. ғулча моҳҳои май ё июн як, баъзан ду барра мезояд. Архар ҳамчун намуди беҳамтои гӯспанди ёбоӣ ба муҳофизати ҷиддӣ эҳтиёҷ дорад. Дар «Китоби сурх» гӯспандҳои устюртӣ (аркал), қизилқумӣ, тоҷикӣ (бухороӣ), тяншонӣ (архар) ҳам чун зернамудҳои гӯспанди кӯҳӣ дохил шудааст. Дар ҷаҳон 25 зернамуди гӯспанди кӯҳӣ маълум буда, ба қатори ҷуфтсумҳо, оилаи ковокшохҳо, синфи ширхӯрон дохил мешавад. Гӯспанди кӯҳиро дар Осиё тахминан 9000 сол, дар Аврупо 4000 сол пеш аз милод инсон хонагӣ намуд. Дар натиҷаи интихоби табиӣ ва сунъӣ ҳоло 150 намуди гӯспанди хонагӣ мавҷуд аст. Комёбиҳои фанни генетика ва селексия ба ривоҷи гӯспандпарварӣ, наслгирӣ мадади хеле калон мебахшад, зеро аз гӯспандони кӯҳӣ ва хонагӣ намудҳои нави онҳоро пайдо мекунанд. Дар боғи ҳайвонот, мамнӯъгоҳ, дар шароити сунъӣ, муфлон бо гӯспандони хонагӣ ҷуфт гашта, насли бардам медиҳад. Барои саноати сабук аз гӯспандон пашм, мӯина ва пӯст мегиранд. Чун маҳсулоти хӯрокӣ гӯшташро истеъмол мекунанд. Дар баъзе мамлакатҳо аз [[шир]]и гӯспандон сир, [[чакка]], [[айрон]], [[қаймоқ]] мегиранд. Сифати чунин маҳсулот назар ба маҳсулоти ҳайвоноти дигар ([[гов]]) якчанд маротиба беҳтар аст. Гӯспанд ҷонварест, ки ягон узви он исроф намегардад, ҳатто [[шох]]ҳояшро истифода мебаранд. Аз рӯдаи гӯспанд [[ҳасиб]], [[тор]]и асбобҳои мусиқӣ тайёр мекунанд. Ҳатто ҳамчун риштаи амалиёти ҷарроҳӣ истифода мебаранд ва он дар организми инсон худ аз худ ҳал мешавад. Дар ҳадисҳо, ки дар он тафаккури динӣ, бадеӣ, илмӣ, фарҳангӣ, ҷаҳонфаҳмӣ, ҷаҳонбинии Муҳаммад пайғамбар инъикос ёфтаанд, чунин навишта шудааст: «Гӯспанд бипоед, барака меёбед», «Дар вақти муносибат ба ҳайвони безабон аз Худо тарсед. Онҳоро аввало фарбеҳ намуда, баъд хӯрокӣ намоед», «Муъминон, ки гӯспанду аспу шутур парвариш мекунанд, ба давлат, ҳурмат ва хушбахтӣ соҳиб мегарданд».<ref>{{Cite web |url=http://ovozisamarqandnews.uz/data/documents/2015-no1-3.pdf |title="Овози Самарқанд" 2015, № 1 |accessdate=2015-04-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160309164222/http://ovozisamarqandnews.uz/data/documents/2015-no1-3.pdf |archivedate=2016-03-09 }}</ref> == Нигаред низ == * [[Ғурм (Муфлон)]] * [[Гӯсфанди ҳисорӣ|Гӯспанди ҳисорӣ]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{зоо-нопурра}} {{Commons|sheep}} [[Гурӯҳ:Жовандаҳо]] [[Гурӯҳ:Олами ҳайвонот]] [[Гурӯҳ:Ҳайвонот аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Ҳайвоноти ширхӯр]] [[Гурӯҳ:Ҳайвоноти хонагӣ]] [[Гурӯҳ:Гӯшт]] sye08isxxoc0oubtf0xmafitkzkt22z 0 2165 1469378 1441848 2026-04-21T00:09:36Z Zosya95 54344 1469378 wikitext text/x-wiki {{Кишвар |common_name=Botswana |Парчам= Flag_of_Botswana.svg |Номи тоҷикӣ = Ботсвана |Номи аслӣ = Republic of Botswana<br />Lefatshe la Botswana |Нишон= Coat of arms of Botswana.svg |Шиор = Pula (Борон) |Номи суруди миллӣ = Fatshe leno la rona [[File:United States Navy Band - Fatshe leno la rona.ogg|center]] |Сохтори давлат = [[Республикаи президентӣ]] |Дар харита = Botswana in its region.svg |Забон = [[забони англисӣ]] (расмӣ), [[Сетсвана]] |Рӯзи истиқлол = [[30 сентябр]]и соли [[1966]] |Соҳибистиқлол аз = [[Британияи Кабир]] |Пойтахт = [[Габороне]] |Шаҳри калонтарин = [[Габороне]] |Вазифаи сарварон = [[Президент]]<br />[[Ҷонишини президент]] |Сарварон = [[Фестус Могае]]<br />[[Ян Кхама]] |Ҷой аз рӯи масоҳат = 46 |Масоҳат = 581 730 |Фоизи об = 2,6 |Ҷой аз рӯи аҳолӣ=144 |Аҳолӣ={{афзоиш}} 2 112 049 нафар |Соли ба шумор гирифтани аҳолӣ=2013 |Зичии аҳолӣ=3.4 |Пули миллӣ=[[Пула]] |Домен=[[.bw]] |Коди телефон=267 |Соат= +2 }} '''Ҷумҳурии Ботсвана''' ([[забони англисӣ|англисӣ]]: '''Republic of Botswana'''), '''Ботсвана''' — [[кишвар]]ест дар [[Африқои Ҷанубӣ]]. То соли [[1966]] мустамликаи Британия Кабир - [[Бечуаналенд]]. Дар ҷануб бо [[Ҷумҳурии Африқои Ҷанубӣ]], дар ғарб ва шимол бо [[Намибия]], дар шимолу шарқ бо [[Замбия]] ва дар ғарб бо [[Зимбабве]] ҳамсарҳад аст. == Таърих == * То [[асри XIX]] дар ҳудуди кунунии Ботсвана [[бечуанҳо]], зиндагӣ мекарданд, ки ба ин ҷо чандин садсолаҳо пеш аз [[Трансваал]] (музофоти [[Ҷумҳурии Африқои Ҷанубӣ]]) омада, аҳолии бумӣ - [[бушменҳоро]] ба Калахари танг карда буданд. Дар давоми асрҳои охир бечуанҳо бо қабилаи [[зулу]] барои забти ин минтақа ҷангҳои беамон доштанд. * Соли [[1885]] — инглисҳо қисми зиёди заминҳои бечуанҳоро ба мустамликаи Африқои Ҷанубиашон ҳамроҳ карданд. [[Британияи Кабир]] заминҳои шимолии бечуанҳоро (ҳудуди кунунии Ботсванаро) мустамликаи худ [[Бечуаналенд]] эълон кард. * Дар ибтидои асри ХХ - боқимондаи қабилаҳои гереро, ки немисҳо қариб ба пуррагӣ нест карда буданд, ба Бечуаналенд гурехта омаданд. * [[30 сентябр]]и соли [[1966]] Бечуаналенд истиқлоли давлатии худро бо номи Ҷумҳурии Ботсвана ба даст овард. == Бахшбандии кишварӣ == {{асос|Вилоятҳои Ботсвана}} == Аҳолӣ == 1,6 миллион нафар. Зичии миёнаи аҳолӣ 2,65 нафар/км2. Афзоиши табиии аҳолӣ 0,18%. Ҳайати миллӣ: тсвана — бештар аз 80%, шона — бештар аз 10%. Дар [[Калахари]] — бушменҳо, готтентотҳо. Забонҳои давлатӣ: [[забони англисӣ]], [[тсвана]]. Беш аз 70% аҳолӣ ба динҳои аҷдодии маҳаллӣ эътиқоддоранд, боқимондагон — насрониёни калвинист, баҳоиён, мусулмонон ва ҳиндувон мебошанд. Аҳолии шаҳр - 50%. Пойтахт шаҳри [[Габороне]] (186 ҳазор сокин дорад). == Шакли давлатдорӣ == Ботсвана узви Иттиҳоди Бритониё мебошад. Шакли давлатдорияш - [[ҷумҳурӣ]]. Сарвари давлат — президент. [[Ҳокимияти қонунбарор]] — президент ва Ассамблеяи Миллӣ (парламент), [[ҳокимияти иҷроия]] — ҳукумат бо сарварии президент. Тақсимоти маъмурӣ: 10 музофот. == Иқтисодиёт == Ботсвана кишвари аграрии дорои саноати кӯҳии мутараққӣ мебошад. Соҳаҳои асосӣ: чорводорӣ, ҷуворимакка ва [[сорго]], истихроҷи алмос (ҷои сеюм дар ҷаҳон), маъданҳои мису никел, ангиштсанг. Саноати коркардкунанда дар тараққӣ аст. [[ММД]] 7,8 ҳазор доллари ИМА ба сари аҳолӣ. Арзи миллӣ — пула (=100 тхебе). Қувваҳои Мусаллаҳ — 9 ҳазор нафар. == Табиат == === Релеф === Баландии миёна 800—1000 м, дар ғарб 1200 м аз сатҳи баҳр. Релефи ҳамвор дорад. Дар шарқ теппаҳои хурд во мехӯранд. Дар шимолу ғарб нуқтаи баландтарини кишвар — 1370 м аз сатҳи баӣр ҷойгир аст. Преобладают неподвижные формы, но в отдельных районах встречаются незакреплённые пески. === Иқлим === Иқлими Ботсвана тропикӣ буда, дар ҷануб — субтропикӣ мебошад. Ҳарорати миёнаи январ аз 22 то 27°С, июл 14-16&nbsp;°C, фарқи ҳароратии шабонарӯз то 22° аст, зимистон хунук ҳам мешавад. Моҳи гармтарини сол дар аксари минтақаҳои кишвар октябр аст. Мавсими боронгарӣ моҳҳои ноябр — март мебошанд, ки дар ин муддат ҳарорати миёна 1,5-2°С паст мешавад. Миқдори миёна бориши солона 200—700 мм дар як сол мебошад. Қисми ҷанубу ғарбӣ аз ҳама камбориш аст (камтар аз 250 мм дар як сол). === Дарёҳо === Дарёи калонтарини кишвар — [[Окаванго]]. Делтаи дарёи Окаванго пур аз кӯлҳост, ки калонтаринаш —кӯли шӯри Нғами мебошад. Дар солҳои сербориш аз делтаи Окаванго ба дарёи [[Замбези]] об меравад. Дар қисми ҷанубу шарқии Ботсвана дарёи [[Лимпопо]] ҷорист, ки қад - қади сарҳади [[Ҷумҳурии Африқои Ҷанубӣ]] мегузарад. === Наботот === Қисми зиёди мамлакат [[саванна]] аст. Дар қисми ҷанубу ғарбӣ нимбиёбонӣо зиёданд. Дар наздикиҳои марзи Ҷумҳурии Африқои Ҷанубӣ "сангҳои зинда" - рустаниҳои намояндаи [[суперсуккулент]]ии ҷинси [[литопс]] во мехӯранд. Саванна барои чорводорӣ ва кишорварзӣ истифода мешавад. Дар қисми шимол ҷангалзори тунук ва [[саванна]] ҳаст, ки дар онҷо дар водии дарёҳо дарахтони [[ақоқиё]], [[баобаб]], [[мерула]], [[мокутемо]], [[коммифора]] , [[дарахти нон]] ва ғайраҳо бисёранд. Барои делтаи дарёи [[Окаванго]] ботлоқзорҳои тропикии пур аз[[қамиш]], [[папирус]] ва [[алафи фил]] хос аст. === Ҳайвонот === Олами ҳайвоноти кишвар бой ва гуногун аст: [[Шер (ҷонвар)|шер]], [[леопард]], [[гепард]], [[шағол]], [[гиена]] (малла ва холдор), [[зарофа]], [[говмеш]], [[фили африкоӣ|фил]], [[гӯрхар]], навъҳои гуногуни [[оҳу]] ([[гну]], [[канна (оҳу)|канна]], [[конгони]], [[орикс]], [[куду]], [[спрингбок]], [[стенбок]], [[дукер]] ва ғайраҳо.). Парандаву хазандаҳо низ дар Ботсвана сершуморанд. [[шутурмурғи африкоӣ]], [[дрофa]], [[калтакалос]], [[каждум]] [[мор]]ҳо ([[питон]], [[кубро]], [[мори афъӣ]], [[мамбаи сиёҳ]] ва ғайра). Барои ҳифзи табиат [[мамнӯъгоҳ]]ҳои Сентрал-Калахари дар маркази мамлакат, [[боғи миллӣ|боғи миллии]] Чобе дар шимол, Калахари-Гемсбок дар қисми ҷанубу шарқ ва [[парваришгоҳ]]и Мореми дар делтаи [[Окаванго]] бунёд шудаанд. == Нигаред инчунин == * [[Шаҳрҳои Ботсвана]] == Пайвандҳо == {{Commons|Botswana}} * [http://www.afrikana.ru/?c=botswana#ci Роҳнамои Ботсвана]{{Пайванди мурда|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{ПБ}} {{Кишварҳои Африқо}} [[Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Давлатҳои Африқо]] [[Гурӯҳ:Ботсвана| ]] [[Гурӯҳ:Давлатҳо — узви СММ]] rzqq5s5moceqeblum8kwcsifwjo75w8 0 2244 1469504 1417831 2026-04-21T04:01:49Z Zosya95 54344 1469504 wikitext text/x-wiki {{Таксон | image file = Canis lupus 265b.jpg | image title = Гург | image descr = | салтанат = Ҷонварон | волид = Гург | табақа = Намуд | лотинӣ = Canis lupus | author = [[Linnaeus]], [[1758]] | children name = [[Зернамуд]]ҳо | children = Ниг. ба матн | range map caption = Паҳншавии зернамуди гургҳо | харита = Wiki-Canis lupus (ru).png | iucnstatus = LC | iucn = 3746 }} [[Акс:The Soviet Union 1988 CPA 5996 stamp (Wolf).jpg|thumb|Маркаи почтаи СССР 1988 с. бо акси гург]] '''Гург''' ё '''гурги хокистарӣ''' ({{забон-код|la|Canis lupus}}) — ҷонварест [[даранда]] аз хонаводаи сагсонон (Canidae). == Тавсифот == Дарозии баданаш 105–160 см, думаш 35–50 см, қадаш 70–100 см; вазнаш 35–50 (баъзан то 80) кг; модагург нисбатан хурд аст. Рангаш хокистарии сиёҳтоб (шикамаш хокистарии кушод). Узвҳои бӯёӣ ва шунавоии гург нағз инкишоф ёфтаанд. Аз саг бо танумандӣ, сари дарозрӯя, гӯшҳои нӯгтези рост, ҷоғу дандонҳои калон, пойҳои дарози боқувват ва думи фаххаи овезонаш фарқ мекунад. Андоза ва бузургии гургҳо ба маҳалли сукунат вобастагӣ дорад. Иқлими маҳал ҳар қадар сард бошад, гургҳо ҳамон қадар калонҷусса мешаванд. Соли 1939 дар Аляска гургеро шикор карданд, ки 80 кг вазн дошт. Дар вилояти Полтаваи Украина шикорчиён гургеро парронданд, ки вазни он 86 кг буд. Мутахассисон дар Сибир гурги вазнаш 92 кг-ро сабт кардаанд. Гургҳо овози махсус (зӯза) доранд. Онҳо тавассути зӯзакашӣ ба якдигар дар масофаи хеле дур хабар мерасонанд, аз таҳдиди хавфу хатар маълумот медиҳанд, ҳатто аз омадани одамон ҳамдигарро огоҳ месозанд. Гургҳо, одатан, субҳдам ё шомгоҳон нӯла мекашанд. Тақр. 32 зернамуди гург вуҷуд дорад. Дар Тоҷикистон ду навъи гург – гурги даштӣ ва гурги тибетӣ (тибат) мавҷуд аст. Гург ҳангоми парвариши бачаҳояш дар лона зиндагӣ мекунад. Хӯрокаш ҷонварони сумдори ваҳшӣ ва хонагӣ, заргӯш ва дигар хояндаҳо, хазандаҳо, саг, паранда ва ғ. мебошад. Гург 15–18 сол умр мебинад. Гурги мода дар 2, гурги нар дар 3-солагӣ болиғ мешавад. Гургҳо охири декабр – аввали феврал ба гушн меоянд. Дар ин давра наргургҳо ба ҳамдигар задухӯрд мекунанд. Аз давраи ҷуфтшавӣ сар карда то калон шудани гургбачаҳо гурги нару мода дар як лона ҷой мегиранд. Давраи ҳамли гург 62–65 рӯз аст; 6–8, баъзан 10–13 бача мезояд. Гургбачаҳо 4–6 ҳафта шир, баъд гӯшт мехӯранд. Гургҳо дар давраи афзоиш ва то болиғ шудани бачаҳояшон ҷуфт-ҷуфт, аз охири тирамоҳ гала-гала (10–12-сарӣ) шуда зиндагӣ мекунанд. Ғизои гургҳои тундра гавазни шимолӣ, гургҳои бешазор ғазолу оҳу, гуроз ва ғ. мебошад. Гургҳо ба подаву рама ва галаи ҳайвонот дармеафтанд; аз охири тирамоҳ то аввали баҳор ба оғилҳо даромада чорворо нобуд месозанд. Онҳо хусусан ба моли майда бисёр зарар меоранд. Ҳамзамон гургҳо ангезандаи эхинококкоз, систитсеркоз, ҳорӣ ва дигар касалиҳо мебошанд. Шикори гург масъалаи муҳимми давлатист. Соли 2012 дар Ёқутистон гургҳо 300 сар асп ва зиёда аз 16 ҳазор гавазни хонагиро нобуд карданд. Бинобар ин қарор дода шуд, ки камаш 3 ҳазор сар гург нест карда шавад. Мӯинаи гург қимати баланд надорад. Дар мавзеъҳои дур аз истеҳсолоти кишоварзӣ гург ҷонварони ваҳшии касалро хӯрда, пайдоиши бемориҳои хавфноки чорворо пешгирӣ мекунад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Гург|4|муаллиф= }} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Ҳайвонот аз рӯи алифбо]] qsbkk64agj97apyt6u6ryulzupxvjtl 1469513 1469504 2026-04-21T04:08:41Z Zosya95 54344 Ивазкунии саҳифа бо ''''Гург''' якчанд маъно дорад. Саҳифаи лозимаро аз инҷо гиред: * [[Гург (ҷонвар)]] * [[Гург (галаситора)]] * [[Гург (ҷамоат)]] — ҷамоат дар Фаронса {{Шаблон:Муайянкунӣ}}' 1469513 wikitext text/x-wiki '''Гург''' якчанд маъно дорад. Саҳифаи лозимаро аз инҷо гиред: * [[Гург (ҷонвар)]] * [[Гург (галаситора)]] * [[Гург (ҷамоат)]] — ҷамоат дар Фаронса {{Шаблон:Муайянкунӣ}} 509uv8qas9uw0prgdy3fkd3jwqsevcq 0 3134 1469260 1314419 2026-04-20T16:14:22Z Yoonoos.tj 27005 1469260 wikitext text/x-wiki {{Кишвар |Номи тоҷикӣ = Ҷумҳурии Финланд |Номи аслӣ = {{lang-fi|Suomen Tasavalta}} <br> {{lang-sv|Republiken Finland}} |Нишон = Coat of arms of Finland.svg |Парчам = Flag of Finland.svg |Ба ҷои нишон = |Шиор = |Тарҷумаи шиор = |Номи суруди миллӣ = Maamme |Тарҷумаи номи суруди миллӣ = Сарзамини мо |Аудио = United States Navy Band - Maamme.ogg |Шакли идора = [[ҷумҳурии порлумонӣ]] |Сохтори давлат = [[давлати унитарӣ]] |Дини давлатӣ = |Дар харита = EU-Finland (orthographic projection).svg |шарҳи харита = Ҷойгиршавии '''Финландия''' (сабзи торик): <br> — дар [[Аврупо]] (сабзи равшан ва хокистарии торик) <br> — дар [[Иттиҳоди Аврупо]] (сабзи равшан) |Дар харита2 = |Забонҳо = [[забони финӣ|финӣ]], [[забони шведӣ|шведӣ]], [[забони сомӣ (уралӣ)|сомӣ]] (минтақавӣ) |Таъсисёбӣ = |Санаи истиқлол = [[6 декабр]]и [[1917]] |Соҳибистиқлол аз = [[Русияи Шӯравӣ (1917—1922)|Русияи Шӯравӣ]] |Пойтахт = [[Ҳелсинкӣ]] |Шаҳрҳои калонтарин = [[Ҳелсинкӣ]], [[Вантаа]], [[Турку]], [[Эспоо]], [[Тампере]] |Вазифаи роҳбар 1 = [[Президенти Финландия|Президент]] |Роҳбар 1 = [[Александр Стубб]] |Вазифаи роҳбар 2 = [[Сарвазири Финландия|Сарвазир]] |Роҳбар 2 = [[Петтери Орпо]] |Ҷой аз рӯи масоҳат = 66 |Масоҳат = 338 145 |Фоизи об = 10,15 |Этнохороним = фин, финландӣ |Ҷой аз рӯи аҳолӣ = 117 |Аҳолӣ = {{афзоиш}} 5 608 218 |Соли баҳо = 2003 |Аҳолӣ аз рӯи барӯйхатгирӣ = 5 180 000 |Соли барӯйхатгирӣ = 2000 |Зичии аҳолӣ = 15,4 |Ҷой аз рӯи зичӣ = 16,5 |ММД (БҚХ) = 361,312 млрд<ref name="IMFWEO.FI">{{cite web |url=https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2024/October/weo-report?c=172,&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,&sy=2022&ey=2029&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=.&br=1 |title=World Economic Outlook Database, October 2024 Edition. (Finland) |publisher=[[International Monetary Fund]] |website=www.imf.org |date=2024-10-22 |access-date=2024-11-29}}</ref> |Соли ҳисоби ММД (БҚХ) = 2024 |Ҷой аз рӯи ММД (БҚХ) = 59 |ММД (БҚХ) ба сари аҳолӣ = {{шумора|64657}}<ref name="IMFWEO.FI"/> |Ҷой аз рӯи ММД (БҚХ) ба сари аҳолӣ = 24 |ММД (номинал) = 306,083 млрд<ref name="IMFWEO.FI"/> |Соли ҳисоби ММД (номинал) = 2024 |Ҷой аз рӯи ММД (номинал) = 48 |ММД (номинал) ба сари аҳолӣ = {{шумора|54773}}<ref name="IMFWEO.FI"/> |Ҷой аз рӯи ММД (номинал) ба сари аҳолӣ = 16 |ШРИ = {{афзоиш}} 0,942<ref name="UNHDR">{{cite web|url=https://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2023-24reporten.pdf|title=Human Development Report 2023/24|lang=en|publisher=[[United Nations Development Programme]]|date=2024-03-13|page=279|access-date=2024-03-14|archive-date=2024-03-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20240313164319/https://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2023-24reporten.pdf|url-status=live}}</ref> |Соли ҳисоби ШРИ = 2022 |Ҷой аз рӯи ШРИ = 12 |Сатҳи ШРИ = {{color|green|хеле баланд}} |Воҳиди пул = [[евро]] <br> [[маркаи финӣ]] то 2002 |Доменҳо = [[.fi]], [[.ax]] (барои [[Аланд|Ҷазираҳои Аланд]]) |Коди телефон = 358 |Минтақаи замонӣ = [[UTC+02:00]] |Ҳаракати автомобилӣ = |Эзоҳ = | lat_deg = 64 | lat_min = 21 | lat_sec = 00 | lat_dir = N | lon_deg = 26 | lon_min = 39 | lon_sec = 00 | lon_dir = E | region = FI | CoordScale = 4000000 }} {{бознависӣ}} <references group="lower-alpha" />{{ТарҷумаКунед|en|Finland}}<references /> [[File:Koli National Park in Northern Karelia.jpg|thumb|]] '''Финланд''' (ҳамч. '''Финландия''', {{Забон-фи|Suomen tasavalta}}, {{Забон-св|Republiken Finland}}) яке аз кишварҳои [[Аврупо]] аст. Номи расмиаш '''Ҷумҳурии Фин'''. Дар шимоли [[Аврупо]] ҷойгир аст, масоҳаташ 338150 км аҳолиаш 5200 ҳазор нафар. [[Забони давлатиашон]] [[Забони финӣ|финӣ]] ва [[Забони шведӣ|шведӣ]]. Дин: Лютеранҳо-90%, проваславҳо-2% Финляндия ҷумҳурии парлумони буда, аз 5 вилоят ва ҷазоири мухтори Аланд ташкил ёфтааст. Ҳокимияти иҷроияи мутаалиқ ба президент ва ҳукмат бо сарварии нахуст вазир аст. Парлумонаш якпалатагӣ мебошад. Поитахташ Хелсинки. == Таърих == {{васеъкунии фасл}} == Бахшбандии кишварӣ == {{асос|Вилоятҳои Финланд}} # [[Вилояти Ҷануби Финланд|Ҷануби Финланд]] # [[Вилояти Ғарби Финланд|Ғарби Финланд]] # [[Вилояти Шарқи Финланд|Шарқи Финланд]] # [[Вилояти Оулу|Оулу]] # [[Вилояти Лапландия|Лапландия]] # [[Вилояти Аланд|Аланд]] == Ҷуғрофия == {{васеъкунии фасл}} == Иқтисод == {{васеъкунии фасл}} == Аҳолӣ == {{васеъкунии фасл}} == Фарҳанг ва маориф == {{васеъкунии фасл}} == Пайвандҳо == {{Умуми}} {{хурд}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{ПБ}} {{Кишварҳои Иттиҳоди Аврупо}} {{Аврупо}} {{Вилоятҳои Финланд}} [[Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Давлатҳои Аврупо]] [[Гурӯҳ:Финланд]] [[Гурӯҳ:Давлатҳо — узви СММ]] kmq8zh080vsvqkqb6oiisd3hugfhfvd 0 5103 1469266 1335312 2026-04-20T16:54:02Z Zosya95 54344 1469266 wikitext text/x-wiki [[Акс:Saintpaulia20090409 20.jpg|thumb|right|Яке аз рустаниҳои маъруфи хонагӣ — {{bt-ruslat|Бунафшаи африқоӣ|Saintpaulia}}]] '''Гиёҳи хонагӣ''' ё '''рустании хонагӣ''', '''гули хонагӣ''' — гиёҳест, ки дар ҷоҳои дарбаста мисли хонаҳо ва идораҳо рушд мекунад. Гиёҳони хонагӣ маъмулан бо аҳдоф ороишӣ, таъсироти мусбати равоншиносона, тоза нигаҳ доштани ҳаво ё ба далоиле, ки бар саломатӣ дорад монанди тамизсозии ҳавои дохили хона парвариш дода мешаванд. Гиёҳони хонагӣ, ба миқдори муносиби рутубат, нури ғайримустақим, таркиботи мавҷуд дар хок, дамои муносиб, [[нурӣ]] ва зарф ё гулдони муносиб ниёз доранд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{ПБ}} {{хурд}} [[Гурӯҳ:Рустаниҳои хонагӣ]] 1n6uqx1qkpj4x4qnoyqkbefsq7mgw5l 0 5155 1469365 1469000 2026-04-21T00:01:48Z Zosya95 54344 1469365 wikitext text/x-wiki {{Дигар маъно|Шер (овозхон)}} {{Таксон | тасвир = HansomeLion 002.jpg | тавсифи тасвир = Шери нар дар боғи ҳайвоноти Луисвилл | салтанат = Ҷонварон | табақа = Намуд | лотинӣ = Panthera leo | муаллиф = [[Карл Линней|L.]]<ref name=MSW3>{{MSW3 Carnivora |id=14000228 |page=546 |heading=Species ''Panthera leo''}}</ref> | соли муаллифӣ = 1758 | харита = Lion distribution.png | вазъи ҳифз = VU | iucn = 15951 }} '''Шер,''' ғазанфар, ҳайдар ({{lang-la|Panthera leo}}) — як навъ ҷонвари [[Ширхӯрон|ширхӯр]]и [[Дарандаҳо|даранда]]. == Таснифоти зоологӣ == Бино бар таснифоти зоологи мансуби оилаи гурбашаклҳост. Сар ва ҷуссаи калон дорад. Дарозиаш то 210 см, думаш то 110 см, вазнаш то 280 кг. Шер пурқуввату чолок аст. Мӯйи танаш паст ва зарди беранг мебошад; як қисми сар, гардан, сина ва зери шиками шери нар бо мӯйҳои дарози жӯлтда пӯшида шудааст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭСТ|||муаллиф=}} {{зоо-нопурра}} [[Гурӯҳ:Олами ҳайвонот]] av5oiqe5vrutbg7xn5jtxgygkjvhl9c 1469366 1469365 2026-04-21T00:01:59Z Zosya95 54344 1469366 wikitext text/x-wiki {{Дигар маъноҳо|Шер (овозхон)}} {{Таксон | тасвир = HansomeLion 002.jpg | тавсифи тасвир = Шери нар дар боғи ҳайвоноти Луисвилл | салтанат = Ҷонварон | табақа = Намуд | лотинӣ = Panthera leo | муаллиф = [[Карл Линней|L.]]<ref name=MSW3>{{MSW3 Carnivora |id=14000228 |page=546 |heading=Species ''Panthera leo''}}</ref> | соли муаллифӣ = 1758 | харита = Lion distribution.png | вазъи ҳифз = VU | iucn = 15951 }} '''Шер,''' ғазанфар, ҳайдар ({{lang-la|Panthera leo}}) — як навъ ҷонвари [[Ширхӯрон|ширхӯр]]и [[Дарандаҳо|даранда]]. == Таснифоти зоологӣ == Бино бар таснифоти зоологи мансуби оилаи гурбашаклҳост. Сар ва ҷуссаи калон дорад. Дарозиаш то 210 см, думаш то 110 см, вазнаш то 280 кг. Шер пурқуввату чолок аст. Мӯйи танаш паст ва зарди беранг мебошад; як қисми сар, гардан, сина ва зери шиками шери нар бо мӯйҳои дарози жӯлтда пӯшида шудааст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭСТ|||муаллиф=}} {{зоо-нопурра}} [[Гурӯҳ:Олами ҳайвонот]] 50sltihf2p44uibv1b0ami6y96vvjq4 1469367 1469366 2026-04-21T00:02:34Z Zosya95 54344 1469367 wikitext text/x-wiki {{Дигар маъноҳо|[[Шер (овозxон)|Шер]]}} {{Таксон | тасвир = HansomeLion 002.jpg | тавсифи тасвир = Шери нар дар боғи ҳайвоноти Луисвилл | салтанат = Ҷонварон | табақа = Намуд | лотинӣ = Panthera leo | муаллиф = [[Карл Линней|L.]]<ref name=MSW3>{{MSW3 Carnivora |id=14000228 |page=546 |heading=Species ''Panthera leo''}}</ref> | соли муаллифӣ = 1758 | харита = Lion distribution.png | вазъи ҳифз = VU | iucn = 15951 }} '''Шер,''' ғазанфар, ҳайдар ({{lang-la|Panthera leo}}) — як навъ ҷонвари [[Ширхӯрон|ширхӯр]]и [[Дарандаҳо|даранда]]. == Таснифоти зоологӣ == Бино бар таснифоти зоологи мансуби оилаи гурбашаклҳост. Сар ва ҷуссаи калон дорад. Дарозиаш то 210 см, думаш то 110 см, вазнаш то 280 кг. Шер пурқуввату чолок аст. Мӯйи танаш паст ва зарди беранг мебошад; як қисми сар, гардан, сина ва зери шиками шери нар бо мӯйҳои дарози жӯлтда пӯшида шудааст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭСТ|||муаллиф=}} {{зоо-нопурра}} [[Гурӯҳ:Олами ҳайвонот]] m8nkhcdwu3d4476pe12i1ann36i3cz4 1469368 1469367 2026-04-21T00:02:49Z Zosya95 54344 1469368 wikitext text/x-wiki {{Дигар маъноҳо|Шер (овозxон)}} {{Таксон | тасвир = HansomeLion 002.jpg | тавсифи тасвир = Шери нар дар боғи ҳайвоноти Луисвилл | салтанат = Ҷонварон | табақа = Намуд | лотинӣ = Panthera leo | муаллиф = [[Карл Линней|L.]]<ref name=MSW3>{{MSW3 Carnivora |id=14000228 |page=546 |heading=Species ''Panthera leo''}}</ref> | соли муаллифӣ = 1758 | харита = Lion distribution.png | вазъи ҳифз = VU | iucn = 15951 }} '''Шер,''' ғазанфар, ҳайдар ({{lang-la|Panthera leo}}) — як навъ ҷонвари [[Ширхӯрон|ширхӯр]]и [[Дарандаҳо|даранда]]. == Таснифоти зоологӣ == Бино бар таснифоти зоологи мансуби оилаи гурбашаклҳост. Сар ва ҷуссаи калон дорад. Дарозиаш то 210 см, думаш то 110 см, вазнаш то 280 кг. Шер пурқуввату чолок аст. Мӯйи танаш паст ва зарди беранг мебошад; як қисми сар, гардан, сина ва зери шиками шери нар бо мӯйҳои дарози жӯлтда пӯшида шудааст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭСТ|||муаллиф=}} {{зоо-нопурра}} [[Гурӯҳ:Олами ҳайвонот]] 9xd0hfxiomh4xjp4xpvlrg0ylpiubpi 1469369 1469368 2026-04-21T00:03:04Z Zosya95 54344 1469369 wikitext text/x-wiki {{Дигар маъноҳо|Шер}} {{Таксон | тасвир = HansomeLion 002.jpg | тавсифи тасвир = Шери нар дар боғи ҳайвоноти Луисвилл | салтанат = Ҷонварон | табақа = Намуд | лотинӣ = Panthera leo | муаллиф = [[Карл Линней|L.]]<ref name=MSW3>{{MSW3 Carnivora |id=14000228 |page=546 |heading=Species ''Panthera leo''}}</ref> | соли муаллифӣ = 1758 | харита = Lion distribution.png | вазъи ҳифз = VU | iucn = 15951 }} '''Шер,''' ғазанфар, ҳайдар ({{lang-la|Panthera leo}}) — як навъ ҷонвари [[Ширхӯрон|ширхӯр]]и [[Дарандаҳо|даранда]]. == Таснифоти зоологӣ == Бино бар таснифоти зоологи мансуби оилаи гурбашаклҳост. Сар ва ҷуссаи калон дорад. Дарозиаш то 210 см, думаш то 110 см, вазнаш то 280 кг. Шер пурқуввату чолок аст. Мӯйи танаш паст ва зарди беранг мебошад; як қисми сар, гардан, сина ва зери шиками шери нар бо мӯйҳои дарози жӯлтда пӯшида шудааст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭСТ|||муаллиф=}} {{зоо-нопурра}} [[Гурӯҳ:Олами ҳайвонот]] j4zafq1anv8ict151hjkuclxbf7xax2 1469380 1469369 2026-04-21T00:14:38Z Zosya95 54344 1469380 wikitext text/x-wiki '''Шер''' якчанд маъно дорад. Саҳифаи лозимаро аз инҷо гиред: * [[Шер (ҷонвар)]] * [[Шер (овозхон]] {{Шаблон:Муайянкунӣ}} 6ya0h24q44eia2os1j7l575lcecwumw 1469382 1469380 2026-04-21T00:15:55Z Zosya95 54344 1469382 wikitext text/x-wiki '''Шер''' якчанд маъно дорад. Саҳифаи лозимаро аз инҷо гиред: * [[Шер (ҷонвар)]] * [[Шер (овозхон)]] {{Шаблон:Муайянкунӣ}} bu3ltapnfmfyudoqoeuip211rxxq5mc 0 5221 1469359 1414817 2026-04-20T21:31:04Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Ҳелен Ҳунт]] to [[Ҳелен Ҳант]] 1414817 wikitext text/x-wiki {{Ходими театр |Ном = Ҳелен Ҳунт |Номи аслӣ = Helen Hunt |Тасвир = Helen Hunt 2.jpg |Бар = |Тавсифи тасвир = |Ном ҳангоми таваллуд = |Санаи таваллуд = [[15 Июн]]и [[1963]] |Зодгоҳ = {{Зодгоҳ|Калвер Сити}}, [[Лос-Анҷелес]], [[ИМА]] |Санаи марг = |Маҳалли марг = |Шаҳрвандӣ = |Тахллусҳо = |Касб = ҳунарпеша |Солҳои фаъолият = |Амплуа = |Театр = |Нақшҳо = |Намоишҳо = |Мукофотҳо = |Соядаст = |Cайт = |Викианбор = }} '''Ҳелен Ҳунт''' ({{Забон-ен|Helen Hunt}}) ([[15 Июн]]и [[1963]]) — ҳунарпешаи синамои [[ИМА]] аст. Барандаи [[Ҷоизаи Оскар]] соли [[1997]]. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои синамои ИМА]] [[Гурӯҳ:Ҳунарпешагони Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]] [[Гурӯҳ:Барандагони ҷоизаи Оскар]] [[Гурӯҳ:Барандагони ҷоизаи «Глобуси тиллоӣ»]] cm0j5dzyjqvurx4d5ol1aiurihxprxe 1469361 1469359 2026-04-20T21:34:24Z Yoonoos.tj 27005 1469361 wikitext text/x-wiki {{Ходими театр |Ном = Ҳелен Ҳант |Номи аслӣ = Helen Hunt |Тасвир = Helen Hunt 2.jpg |Бар = |Тавсифи тасвир = |Ном ҳангоми таваллуд = |Санаи таваллуд = [[15 июн]]и [[1963]] |Зодгоҳ = {{Зодгоҳ|Калвер Сити}}, [[Лос-Анҷелес]], [[ИМА]] |Санаи марг = |Маҳалли марг = |Шаҳрвандӣ = |Тахаллусҳо = |Касб = ҳунарпеша |Солҳои фаъолият = |Амплуа = |Театр = |Нақшҳо = |Намоишҳо = |Мукофотҳо = |Соядаст = |Cайт = |Викианбор = }} '''Ҳелен Ҳант''' ({{lang-en|Helen Hunt}}) ([[15 июн]]и [[1963]]) — ҳунарпешаи синамои [[ИМА]] аст. Барандаи [[Ҷоизаи Оскар]] соли [[1997]]. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == {{хурд}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои синамои ИМА]] [[Гурӯҳ:Ҳунарпешагони Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]] [[Гурӯҳ:Барандагони ҷоизаи Оскар]] [[Гурӯҳ:Барандагони ҷоизаи «Глобуси тиллоӣ»]] te77ny9gn4fcfyt93d99ssz0a6pndps 0 5229 1469383 1435849 2026-04-21T00:16:05Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Шер (овозxон)]] to [[Шер (овозхон)]] 1435849 wikitext text/x-wiki {{Ходими театр |Ном = Шер |Номи аслӣ = Cher |Тасвир = Cher by Ian Smith.jpg |Бар = |Тавсифи тасвир = |Ном ҳангоми таваллуд = |Санаи таваллуд = [[20 Май]], [[1946]] |Зодгоҳ = |Санаи марг = |Маҳалли марг = |Шаҳрвандӣ = |Тахллусҳо = |Касб = ҳунарпеша |Солҳои фаъолият = |Амплуа = |Театр = |Нақшҳо = |Намоишҳо = |Мукофотҳо = |Соядаст = |Cайт = |Викианбор = }} '''Шер''' ({{Забон-ен|Cher}}) ([[20 Май]], [[1946]] — ) овозхон, ҳунарпеша ва шахсияти маъруфи [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|амрикоӣ]] аст, ки лақаби "Маликаи поп"-ро доро шуд. Ӯ бо овози хоси контралто, сабки далери либоспӯшӣ ва тавоноияш дар тағйир додани намуди худ маъруф аст. Дар тӯли зиёда аз шаст сол, Шер дар ҷаҳони ҳунар чеҳраи нуфузнок буда, аз давраҳои гуногуни фарҳанги оммавӣ гузар кардааст. == Зиндагинома == 20 майи соли 1946 дар Эл Сентро, [[Калифорния]] таваллуд шуд. Падари ӯ, Ҷон Саркисян, ронандаи боркаши армании амрикоӣ буд, ва модараш, Ҷорҷия Ҳолт, овозхон ва ҳунарпеша бо решаҳои чарокӣ, англисӣ ва фаронсавӣ буд. Пас аз ҷудо шудани волидонаш, Шер асосан бо модараш зиндагӣ мекард. Кӯдакии ӯ дар шароити фақр гузашт, вале ӯ дар ҳунар ва иҷро ҳамеша тасаллӣ меёфт. Аз сабаби мушкилот дар хондан [[(дислексия)]] ӯ дар мактаб душворӣ мекашид ва дар синни 16 мактабро тарк кард, то орзуҳои худро дар [[Лос Анҷелес|Лос-Анҷелес]] амалӣ кунад.<ref>{{Cite web|url=https://www.biography.com/musicians/cher?utm_source=social&utm_medium=copy&utm_campaign=action_bar|title=Cher}}</ref> == Фаъолияти мусиқӣ == Шер дар миёнаи солҳои 1960-ум ҳамчун узви дуэти фолк-попи Sonny & Cher, бо ҳамсари онвақтааш Сонни Боно, ба шӯҳрат расид. Суруди машҳури онҳо "I Got You Babe" дар соли 1965 ҷойи аввалро дар ҷадвали мусиқии "Billboard Hot 100"-ро гирифт ва ба суруди рамзии он давра табдил ёфт. Баъд аз ба поён расидани шӯҳрати дуэт дар охири солҳои 1960, Шер фаъолияти инфиродиро оғоз кард ва ба яке аз муваффақтарин зан овозхони асри XX табдил ёфт. Вай бо сурудҳои машҳури худ мисли "Gypsys, Tramps & Thieves" (1971), "If I Could Turn Back Time" (1989) ва таронаи рақсии "Believe" (1998) маъруф шуд, ки бо истифодаи навоваронаи ''auto-tune'' жанри мусиқии попи рақсиро ба марҳилаи нав бардошт.<ref>{{Cite web|url=https://www.billboard.com/music/pop/cher-music-radical-icon-7800161/|title=Why Cher Is More Musically Radical Than You Think}}</ref> Шер зиёда аз 25 албоми студиоӣ нашр кардааст ва беш аз 100 миллион нусхаи сабтҳояшро дар саросари ҷаҳон фурӯхтааст, ки ӯро ба яке аз овозхонҳои машҳури ҳама давру замон табдил додааст. == Фаъолияти ҳунарпешагӣ == Шер бо гузариш ба ҳунарпешагӣ ба комёбиҳои назаррас дар сатҳи эҷодӣ ва тиҷоратӣ ноил гардид. Нақши ӯ дар филми ''Silkwood'' (1983) боиси номзадии [[Ҷоизаҳои Оскар|Ҷоизаи Оскар]] барои беҳтарин нақши дуюм гардид. Ба дунболи ин, ӯ бо иҷроҳои барҷастаи худ, аз ҷумла нақши ғолиби Ҷоизаи [[Глобуси тиллоӣ|Глобуси Тилоӣ]] дар ''Mask'' (1985) ва нақшбозии фаромӯшнашавандааш дар ''Moonstruck'' (1987), ки ҷоизаи Оскарро барои беҳтарин ҳунарпеша барояш овард, номвар шуд. Аз дигар филмҳои машҳури ӯ метавон ба ''The Witches of Eastwick'' (1987), ''Burlesque'' (2010) ва ''Mamma Mia! Here We Go Again'' (2018) ишора кард, ки соҳиби ҷойгоҳи устувор ва гуногунҷиҳат дар [[Ҳолливуд]] гардидани ӯро тасдиқ карданд. == Зиндагии шахсӣ == Шер дар соли 1964 бо ҳамкори мусиқии худ Сонни Боно издивоҷ кард. Онҳо як фарзанд, Чаз Боно, ки фаъоли ҳуқуқи трансҷендерҳо ва нависанда мебошад, ба дунё оварданд. Пас аз ҷудошавӣ дар соли 1975, Шер дар ҳамон сол бо Грег Олман издивоҷ кард, ки аз ӯ фарзанди дуюмашон, Элайҷа Блу Олман, овозхон, таваллуд шуд. Ин издивоҷ дар соли 1979 ба анҷом расид. Шер аз он вақт ба ин тараф ҳамчун як ҷонибдори фаъоли ҳуқуқи LGBTQ+ ва корҳои башардӯстона шинохта шудааст, ки бо истифода аз минбари худ барои пешбурди адолати иҷтимоӣ кӯшиш мекунад. [[Акс:Sonny & Cher Show 1977 Cropped.JPG|мини|Аксе аз барномаи ''The Sonny and Cher Show'' соли 1977''.'']] == Мерос == Қобилияти Шер дар тағйир додани қиёфаи худ дар сароҳои мусиқӣ, кино ва телевизион ӯро ба яке аз чеҳраҳои пойдори олами фароғат табдил дод. Ӯ соҳиби ҷоизаҳои Грэммӣ, [[Эммӣ]] ва Оскар шуда, инчунин бо ҷоизаи "Қадрдонии Маркази Кеннеди" барои саҳмгузориҳояш дар фарҳанги амрикоӣ сарфароз шудааст. Либоспӯшии ҷасур ва шахсияти нотарси ӯ ба наслҳои зиёди ҳунармандон таъсир гузоштааст ва кори ӯ ҳанӯз ҳам мухлисонро аз ҳар синну сол ҷалб мекунад. [[Акс:Cher in 2019 cropped.jpg|мини|Шер дар [[Лондон]] октябри соли 2019 дар доираи сафари ҳунарии ''Here We Go Again Tour'' месарояд.]] == Асарҳо == === Албомҳои студиявии инфиродӣ === * ''All I Really Want to Do'' (1965) * ''The Sonny Side of Chér'' (1966) * ''Chér'' (1966) * ''With Love, Chér'' (1967) * ''Backstage'' (1968) * ''3614 Jackson Highway'' (1969) * ''Chér'' (reissued as ''Gypsys, Tramps & Thieves'') (1971) * ''Foxy Lady'' (1972) * ''Bittersweet White Light'' (1973) * ''Half-Breed'' (1973) * ''Dark Lady'' (1974) * ''Stars'' (1975) * ''I'd Rather Believe in You'' (1976) * ''Cherished'' (1977) * ''Take Me Home'' (1979) * ''Prisoner'' (1979) * ''I Paralyze'' (1982) * ''Cher'' (1987) * ''Heart of Stone'' (1989) * ''Love Hurts'' (1991) * ''It's a Man's World'' (1995) * ''Believe'' (1998) * ''Not Commercial'' (2000) * ''Living Proof'' (2001) * ''Closer to the Truth'' (2013) * ''Dancing Queen'' (2018) * ''Christmas'' (2023) === Албомҳои ҳамкорӣ === * Two the Hard Way ''(бо Грег Олман ҳамчун "Allman and Woman"'' ''сабт шуд)'' (1977) * Black Rose ''(ҳамчун овозхони асосии гурӯҳи "Black Rose"'' ''сабт шуд)'' (1980) == Инҷоро ҳам бингаред == {{Умуми}} {{bio-stub}} [[Гурӯҳ:FootBot:FBT002A]] lhzcq0answ5qxnmahqz206ut001jh8d 0 7585 1469414 1469093 2026-04-21T01:17:37Z Zosya95 54344 1469414 wikitext text/x-wiki [[Акс:Volans_constellation_map_ru_lite.png|thumb|right|250px|Бурҷи «Моҳии паррон».]] '''Моҳии паррон''' ({{забон-код|la|Volans}}), '''ҳути паррон''' - [[Галаситора|галаситора]]ест дар нимкураи ҷанубии осмон, қадри ситоравии равшантарини [[ситораҳо]]и он ба 3,6 баробар мебошад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Галаситораҳо]] i7dd5oosxslcx8jl9skidyladxv82hv 0 7591 1469225 1468809 2026-04-20T14:07:44Z Zosya95 54344 1469225 wikitext text/x-wiki {{Таксон |салтанат = Рустаниҳо |волид = Axyrideae |rang = Авлод |лотинӣ = Ceratocarpus |муаллиф = [[Карл Линней|L.]]<ref>[[Sp. Pl.]] [https://www.biodiversitylibrary.org/page/358990#page/411/mode/1up 2: 969. 1753] {{Wayback|url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/358990#page/411/mode/1up |date=20181010043846 }}</ref> | соли муаллифӣ = 1753 |ҳаммаъно = {{Collapsible list|title='' | {{bt|Ceratospermum|(Pers.)}} | {{bt|Ceratodes|(O.Kuntze)}} | {{bt|Diotis|(Schreb.)}} }} }} '''Абалак''' ({{lang-la|Ceratocarpus urticulosus}}) — гиёҳест яксола, мансуби шураиҳо. == Тавсифоти биологӣ == Пояаш сершоху барг. Баргаш тасмашакли нугтез (аз 3 то 30 см қад мекашад). Баргу пояаш аз серпашмакӣ хокистарранг метобад. Баргаш майда (дарозиаш 0,5 – 7 см; бараш 0,2 – 1 см), дурушт, дарозрӯя ё нештаршакл (баъзан риштамонанд). Гулаш майда, сабзтоб (бештар баҳорон мешукуфад). Мевааш сегӯша, ба меваи ҷағҷағ монанд аст; дуто хори борики тез ё чангакмонанд дорад. == Паҳншавӣ == Абалак асосан дар регзор, санглох, ҷойҳои сершибоғу шӯразори биёбон, канори роҳ, замини партов (мавзеъҳои воҳаи дарёи Сир, водии Вахш, Помири Ғарбӣ, қаторкӯҳҳои Туркистон ва Зарафшон; 350 – 1800 м баландтар аз сатҳи баҳр) месабзад; абалакзор баъзан замини васеъро фаро мегирад. Абалак алафи бегонаи кишти ғалладона аст. Абалакро [[гӯсфанд]], [[буз]], [[асп]] ва [[шутур]] нағз мехӯрад<ref>{{китоб|муаллиф= |боб= Абалак|сарлавҳа=Энсиклопедияи хоҷагии қишлоқи Тоҷикистон (Иборат аз 2 ҷилд)|ҷой= Душанбе|нашриёт=СИ ЭМТ|сол =1989|ҷилд=1|саҳифа= |саҳифаҳо= 576|isbn= }}</ref>. == Хосияти шифоӣ == Абалак гиёҳи шифоист. Табибони халқӣ ҷӯшоби баргашро барои нигоҳ доштани хуни бинӣ истифода мебаранд. Абалак хӯроки хуби чорвост. Онро баҳору тобистон аспу шутур ва моли майда нағз мехӯрад; гов намехӯрад. Абалак дар давраи мевабандиаш 2 – 9,5% протеин, 6 – 7% сафеда, 2% равған, 37 – 38% клетчатка ва 42 – 45% моддаҳои қиёмшавандаи бенитроген дорад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Комаров Б. М., Определитель растений Северного Таджикистана, Д., 1967; * Флора Таджикской ССР, т. 3, Л., 1968. == Сарчашма == * {{ЭМТ|Абалак|1}} {{гиёҳшиносӣ-хурд}} [[Гурӯҳ:Гиёҳҳои доруӣ]] 1sbdxer20lxtzz3nuo9qoihn1eel1sk 0 8013 1469196 1467434 2026-04-20T12:56:59Z Zosya95 54344 1469196 wikitext text/x-wiki {{Таксон | image file = | image title = | image descr = Харбуза дар палак | салтанат = Рустаниҳо | волид = Cucumis | табақа = Намуд | лотинӣ = Cucumis melo | муаллиф = [[Карл Линней|L.]] | соли муаллифӣ = 1753 | ҳаммаъно = {{Collapsible list | title = '' |{{bt|Cucumis acidus|(Jacq.)}} |{{bt|Cucumis agrestis|(Naudin) Greb. nom. inval.}} *''Cucumis alba'' <small>Nakai</small> *''Cucumis ambiguus'' <small>Fenzl ex Hook.f.</small> nom. inval. *''Cucumis arenarius'' <small>Schumach. & Thonn.</small> *''Cucumis aromaticus'' <small>Royle</small> *''Cucumis bardanus'' <small>Fenzl ex Naudin</small> nom. inval. *''Cucumis bisexualis'' <small>A.M.Lu & G.C.Wang</small> *''Cucumis callosus'' <small>(Rottler) Cogn.</small> *''Cucumis campechianus'' <small>Kunth</small> *''Cucumis cantalupensis'' <small>Haberle ex M.Roem.</small> nom. illeg. *''Cucumis cantalupo'' <small>Rchb.</small> *''Cucumis chate'' <small>Hasselq.</small> *''Cucumis chate'' <small>L.</small> *''Cucumis chinensis'' <small>(Pangalo) Pangalo</small> *''Cucumis chito'' <small>C.Morren</small> *''Cucumis cicatrisatus'' <small>Stocks</small> *''Cucumis cognata'' <small>Fenzl ex Hook.f.</small> nom. inval. *''Cucumis conomon'' <small>Thunb.</small> *''Cucumis cubensis'' <small>Schrad.</small> *''Cucumis deliciosus'' <small>Salisb.</small> nom. illeg. *''Cucumis dudaim'' <small>L.</small> *''Cucumis eriocarpus'' <small>Boiss. & Noë</small> *''Cucumis erivanicus'' <small>Steud.</small> nom. inval. *''Cucumis flexuosus'' <small>L.</small> *''Cucumis jamaicensis'' <small>Bertero ex Spreng.</small> *''Cucumis jucunda'' <small>F.Muell.</small> *''Cucumis laevigatus'' <small>Chiov.</small> *''Cucumis maculatus'' <small>Willd.</small> *''Cucumis microcarpus'' <small>(Alef.) Pangalo</small> *''Cucumis microsperma'' <small>Nakai</small> *''Cucumis microspermus'' <small>Nakai</small> *''Cucumis momordica'' <small>Roxb.</small> *''Cucumis moschatus'' <small>Gray</small> nom. illeg. *''Cucumis odoratissimus'' <small>Moench</small> nom. illeg. *''Cucumis odoratissimus'' <small>W.M.Carp. & Riddell</small> nom. illeg. *''Cucumis officinarum-melo'' <small>Crantz</small> *''Cucumis orientalis'' <small>Kudr.</small> *''Cucumis pancherianus'' <small>Naudin</small> *''Cucumis pedatifidus'' <small>Schrad.</small> *''Cucumis persicodorus'' <small>Seitz</small> *''Cucumis persicus'' <small>(Sarg.) M.Roem.</small> *''Cucumis pictus'' <small>Jacq.</small> *''Cucumis princeps'' <small>Wender.</small> *''Cucumis pseudocolocynthis'' <small>Royle</small> *''Cucumis pseudocolocynthis'' <small>Wender.</small> *''Cucumis pubescens'' <small>Willd.</small> *''Cucumis pyriformis'' <small>Roxb. ex Wight & Arn.</small> nom. inval. *''Cucumis reflexus'' <small>Zeyh. ex Ser.</small> nom. inval. *''Cucumis reginae'' <small>Schrad.</small> *''Cucumis schraderianus'' <small>M.Roem.</small> *''Cucumis serotinus'' <small>Haberle ex Seitz</small> *''Cucumis trigonus'' <small>Roxb.</small> *''Cucumis turbinatus'' <small>Roxb.</small> *''Cucumis umbilicatus'' <small>Salisb.</small> nom. illeg. *''Cucumis utilissimus'' <small>Roxb.</small> *''Cucumis villosus'' <small>Boiss. & Noë</small> nom. inval. *''Cucurbita aspera'' <small>Sol. ex G.Forst.</small> nom. inval. *''Ecballium lambertianum'' <small>M.Roem.</small> *''Melo adana'' <small>(Pangalo) Pangalo</small> *''Melo adzhur'' <small>Pangalo</small> *''Melo agrestis'' <small>(Naudin) Pangalo</small> *''Melo ameri'' <small>Pangalo</small> *''Melo cantalupensis'' <small>(Naudin) Pangalo</small> *''Melo cassaba'' <small>Pangalo</small> *''Melo chandalak'' <small>Pangalo</small> *''Melo chinensis'' <small>Pangalo</small> *''Melo conomon'' <small>Pangalo</small> *''Melo dudaim'' <small>(L.) Sageret</small> *''Melo figari'' <small>Pangalo</small> *''Melo flexuosus'' <small>(L.) Pangalo</small> *''Melo microcarpus'' <small>(Alef.) Pangalo</small> *''Melo monoclinus'' <small>Pangalo</small> *''Melo orientalis'' <small>(Kudr.) Nabiev</small> *''Melo persicus'' <small>Sageret</small> *''Melo sativus'' <small>Sageret</small> *''Melo vulgaris'' <small>Moench ex Cogn.</small> *''Melo zard'' <small>Pangalo</small> *''Melo ''× ''ambiguua'' <small>Pangalo</small> }} | range map = | wikispecies = Cucumis melo | grin = }} '''Харбуза''' ({{lang-la|Cucumis melo}}) — рустании яксолаи полизист аз оилаи [[кадуиҳо]]. Палакаш дароз, баргаш калони яклухт ё панҷашакл, гулаш ҷудоҷинса, баъзан дуҷинса (ҳашарот гардолуд мекунад), ҳосилаш сертухми гуногуншакл (дарозиаш. аз 4 см то 2 м, вазнаш вобаста ба навъ аз 200 г то 16 кг). == Таърих == Xарбуза 5,5—6 ҳазор сол пеш дар Осиёи Миёна, Осиёи Хурд ва Эрон маълум буд. Онро аз асрҳои 2—3 м инҷониб мекоранд. Тоҷикистон макони қадимаи харбузакорист. Хатлону Қабодиён, Хуҷанду Истаравшан ва Панҷакент аз асрҳои 3—4 м бо харбузаҳои хуштаъму ширини худ машҳур буданд. Дар асрҳои 12—14 харбузаро аз Осиёи Миёна ба Эрону Ироқ мебурданд. Аа 500 навъи харбуза, ки дар Осиёи Миёна парвариш меёбад, беш аз 230 навъаш номи тоҷикӣ дорад, ки ин гувоҳи ватани харбуза будани диёри тоҷикон аст. Ҳосили навъҳои харбузаи Осиёи Миёна сершираю сервитамин буда, аа 4,4 то 21 фоиз қанд, 7—9 фоиз ангиштобҳо, то 1 фоиз моддаҳои нитрогендор, то 2 фоиз равған, оҳар (крахмал), сафеда ва то 30 мг фоиз витамини С дорад. Xарбузаро ҳам тару тоза мехӯранд (асосан) ва ҳам хушконида истеъмол мекунанд, аз он мураббо ва ширинӣ мепазанд. Xарбуза барои муолиҷаи истисқо, заъфарма, дарди гурда, санги гурда, ҷароҳатҳои дарун ва ғайра фоиданок аст. Мағзи харбуза омос ва дарди чашмро бартараф мекунад. == Парвариш == Xарбуза рустании гармипарвард, ба об ва хоки ҳосилхез серталаб мебошад. Xарбуза рустании серҳосил аст. Ҳар бех палаки он аз 1,5 то 20 кг (аэ 1 то 3 дона) ҳосил медиҳад. Дар заминҳое, ки дам дода шудааст, аз ҳар га 40—60 т. ҳосил мегиранд. 500 навъи харбузаи Осиёи Миёнаро аз рӯи мӯҳлати пухтанашон шартан ба навъҳои пешпазак, миёнсолӣ ва дерпазак ҷудо кардан мумкин аст: пешпазак миёнаҳои моҳи май мепазад) — зарҳандалак, ҳандалаки кӯкча, ҳандалаки бешак, зомуча, гулсар, ҳандалаки бухорӣ, даҳбедӣ, давлатбоӣ; миёнсолӣ (мионаҳои июн мепазад) —авезонӣ, алогургак, алоча, амирӣ, асадӣ, баргинозӣ, баргӣ, бешакширин, беҳзодӣ, бӯйшоқӣ, бӯрикалла, гургак, даҳбедӣ, дониёрӣ, зарметанӣ, лабиобӣ, лалмии зардтур, лақайӣ, камолӣ, кӯли хуштарин, муллосафоӣ, обинабот, парсилдоғ, тошлоқӣ, чокарӣ, шакарахалак, шакарпора, шерозӣ, ширинпӯчоқ, ҳасанӣ, қанднабот, ҷӯрақанд ва ғайра; дерпазак (:моҳи сентябри мепазад) — алопӯчоқ, андархамӣ, арконӣ, гулобӣ, нонгӯшт, саритокӣ, сиёҳпӯчоқ, токӣ, тиркашӣ, умрбоқӣ, шаббозӣ ва ғайра. Палаки харбуза бештар аз касалиҳои пажмурда, гардзанӣ, ҳашароти зараррасон — ширинча ва тортанаккана зарар мебинад. Чораҳои мубориза: риояи киштгардон, пошидани моддаҳои заҳрноки сулфури судаю карбофос, чуқур кашидани ҷӯякҳо. == Нигористон == <gallery> Image:Cucumis_melo_1_(Piotr_Kuczynski).jpg|Харбуза Image:Cucumis_melo_4_(Piotr_Kuczynski).jpg|Харбуза дар парвариш Image:kwatji.jpg|[[Тухм]]ҳои харбуза </gallery> == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭСТ|Харбуза|7|муаллиф=Н. Шукуров}} {{гиёҳшиносӣ-хурд}} [[Гурӯҳ:Харбузаҳо]] 154d7b8zb6wr9ph3ufb5doxh58uofjg 1469201 1469196 2026-04-20T13:22:54Z Zosya95 54344 1469201 wikitext text/x-wiki {{Таксон | тасвир = Cucumis melo var. reticulatus (photo by Scott Bauer).jpg | салтанат = Рустаниҳо | волид = Cucumis | табақа = Намуд | лотинӣ = Cucumis melo | муаллиф = [[Карл Линней|L.]] | соли муаллифӣ = 1753 | ҳаммаъно = {{Collapsible list | title = '' |{{bt|Cucumis acidus|(Jacq.)}} |{{bt|Cucumis agrestis|(Naudin) Greb. nom. inval.}} *''Cucumis alba'' <small>Nakai</small> *''Cucumis ambiguus'' <small>Fenzl ex Hook.f.</small> nom. inval. *''Cucumis arenarius'' <small>Schumach. & Thonn.</small> *''Cucumis aromaticus'' <small>Royle</small> *''Cucumis bardanus'' <small>Fenzl ex Naudin</small> nom. inval. *''Cucumis bisexualis'' <small>A.M.Lu & G.C.Wang</small> *''Cucumis callosus'' <small>(Rottler) Cogn.</small> *''Cucumis campechianus'' <small>Kunth</small> *''Cucumis cantalupensis'' <small>Haberle ex M.Roem.</small> nom. illeg. *''Cucumis cantalupo'' <small>Rchb.</small> *''Cucumis chate'' <small>Hasselq.</small> *''Cucumis chate'' <small>L.</small> *''Cucumis chinensis'' <small>(Pangalo) Pangalo</small> *''Cucumis chito'' <small>C.Morren</small> *''Cucumis cicatrisatus'' <small>Stocks</small> *''Cucumis cognata'' <small>Fenzl ex Hook.f.</small> nom. inval. *''Cucumis conomon'' <small>Thunb.</small> *''Cucumis cubensis'' <small>Schrad.</small> *''Cucumis deliciosus'' <small>Salisb.</small> nom. illeg. *''Cucumis dudaim'' <small>L.</small> *''Cucumis eriocarpus'' <small>Boiss. & Noë</small> *''Cucumis erivanicus'' <small>Steud.</small> nom. inval. *''Cucumis flexuosus'' <small>L.</small> *''Cucumis jamaicensis'' <small>Bertero ex Spreng.</small> *''Cucumis jucunda'' <small>F.Muell.</small> *''Cucumis laevigatus'' <small>Chiov.</small> *''Cucumis maculatus'' <small>Willd.</small> *''Cucumis microcarpus'' <small>(Alef.) Pangalo</small> *''Cucumis microsperma'' <small>Nakai</small> *''Cucumis microspermus'' <small>Nakai</small> *''Cucumis momordica'' <small>Roxb.</small> *''Cucumis moschatus'' <small>Gray</small> nom. illeg. *''Cucumis odoratissimus'' <small>Moench</small> nom. illeg. *''Cucumis odoratissimus'' <small>W.M.Carp. & Riddell</small> nom. illeg. *''Cucumis officinarum-melo'' <small>Crantz</small> *''Cucumis orientalis'' <small>Kudr.</small> *''Cucumis pancherianus'' <small>Naudin</small> *''Cucumis pedatifidus'' <small>Schrad.</small> *''Cucumis persicodorus'' <small>Seitz</small> *''Cucumis persicus'' <small>(Sarg.) M.Roem.</small> *''Cucumis pictus'' <small>Jacq.</small> *''Cucumis princeps'' <small>Wender.</small> *''Cucumis pseudocolocynthis'' <small>Royle</small> *''Cucumis pseudocolocynthis'' <small>Wender.</small> *''Cucumis pubescens'' <small>Willd.</small> *''Cucumis pyriformis'' <small>Roxb. ex Wight & Arn.</small> nom. inval. *''Cucumis reflexus'' <small>Zeyh. ex Ser.</small> nom. inval. *''Cucumis reginae'' <small>Schrad.</small> *''Cucumis schraderianus'' <small>M.Roem.</small> *''Cucumis serotinus'' <small>Haberle ex Seitz</small> *''Cucumis trigonus'' <small>Roxb.</small> *''Cucumis turbinatus'' <small>Roxb.</small> *''Cucumis umbilicatus'' <small>Salisb.</small> nom. illeg. *''Cucumis utilissimus'' <small>Roxb.</small> *''Cucumis villosus'' <small>Boiss. & Noë</small> nom. inval. *''Cucurbita aspera'' <small>Sol. ex G.Forst.</small> nom. inval. *''Ecballium lambertianum'' <small>M.Roem.</small> *''Melo adana'' <small>(Pangalo) Pangalo</small> *''Melo adzhur'' <small>Pangalo</small> *''Melo agrestis'' <small>(Naudin) Pangalo</small> *''Melo ameri'' <small>Pangalo</small> *''Melo cantalupensis'' <small>(Naudin) Pangalo</small> *''Melo cassaba'' <small>Pangalo</small> *''Melo chandalak'' <small>Pangalo</small> *''Melo chinensis'' <small>Pangalo</small> *''Melo conomon'' <small>Pangalo</small> *''Melo dudaim'' <small>(L.) Sageret</small> *''Melo figari'' <small>Pangalo</small> *''Melo flexuosus'' <small>(L.) Pangalo</small> *''Melo microcarpus'' <small>(Alef.) Pangalo</small> *''Melo monoclinus'' <small>Pangalo</small> *''Melo orientalis'' <small>(Kudr.) Nabiev</small> *''Melo persicus'' <small>Sageret</small> *''Melo sativus'' <small>Sageret</small> *''Melo vulgaris'' <small>Moench ex Cogn.</small> *''Melo zard'' <small>Pangalo</small> *''Melo ''× ''ambiguua'' <small>Pangalo</small> }} }} '''Харбуза''' ({{lang-la|Cucumis melo}}) — рустании яксолаи полизист аз оилаи [[кадуиҳо]]. Палакаш дароз, баргаш калони яклухт ё панҷашакл, гулаш ҷудоҷинса, баъзан дуҷинса (ҳашарот гардолуд мекунад), ҳосилаш сертухми гуногуншакл (дарозиаш. аз 4 см то 2 м, вазнаш вобаста ба навъ аз 200 г то 16 кг). == Таърих == Xарбуза 5,5—6 ҳазор сол пеш дар Осиёи Миёна, Осиёи Хурд ва Эрон маълум буд. Онро аз асрҳои 2—3 м инҷониб мекоранд. Тоҷикистон макони қадимаи харбузакорист. Хатлону Қабодиён, Хуҷанду Истаравшан ва Панҷакент аз асрҳои 3—4 м бо харбузаҳои хуштаъму ширини худ машҳур буданд. Дар асрҳои 12—14 харбузаро аз Осиёи Миёна ба Эрону Ироқ мебурданд. Аа 500 навъи харбуза, ки дар Осиёи Миёна парвариш меёбад, беш аз 230 навъаш номи тоҷикӣ дорад, ки ин гувоҳи ватани харбуза будани диёри тоҷикон аст. Ҳосили навъҳои харбузаи Осиёи Миёна сершираю сервитамин буда, аа 4,4 то 21 фоиз қанд, 7—9 фоиз ангиштобҳо, то 1 фоиз моддаҳои нитрогендор, то 2 фоиз равған, оҳар (крахмал), сафеда ва то 30 мг фоиз витамини С дорад. Xарбузаро ҳам тару тоза мехӯранд (асосан) ва ҳам хушконида истеъмол мекунанд, аз он мураббо ва ширинӣ мепазанд. Xарбуза барои муолиҷаи истисқо, заъфарма, дарди гурда, санги гурда, ҷароҳатҳои дарун ва ғайра фоиданок аст. Мағзи харбуза омос ва дарди чашмро бартараф мекунад. == Парвариш == Xарбуза рустании гармипарвард, ба об ва хоки ҳосилхез серталаб мебошад. Xарбуза рустании серҳосил аст. Ҳар бех палаки он аз 1,5 то 20 кг (аэ 1 то 3 дона) ҳосил медиҳад. Дар заминҳое, ки дам дода шудааст, аз ҳар га 40—60 т. ҳосил мегиранд. 500 навъи харбузаи Осиёи Миёнаро аз рӯи мӯҳлати пухтанашон шартан ба навъҳои пешпазак, миёнсолӣ ва дерпазак ҷудо кардан мумкин аст: пешпазак миёнаҳои моҳи май мепазад) — зарҳандалак, ҳандалаки кӯкча, ҳандалаки бешак, зомуча, гулсар, ҳандалаки бухорӣ, даҳбедӣ, давлатбоӣ; миёнсолӣ (мионаҳои июн мепазад) —авезонӣ, алогургак, алоча, амирӣ, асадӣ, баргинозӣ, баргӣ, бешакширин, беҳзодӣ, бӯйшоқӣ, бӯрикалла, гургак, даҳбедӣ, дониёрӣ, зарметанӣ, лабиобӣ, лалмии зардтур, лақайӣ, камолӣ, кӯли хуштарин, муллосафоӣ, обинабот, парсилдоғ, тошлоқӣ, чокарӣ, шакарахалак, шакарпора, шерозӣ, ширинпӯчоқ, ҳасанӣ, қанднабот, ҷӯрақанд ва ғайра; дерпазак (:моҳи сентябри мепазад) — алопӯчоқ, андархамӣ, арконӣ, гулобӣ, нонгӯшт, саритокӣ, сиёҳпӯчоқ, токӣ, тиркашӣ, умрбоқӣ, шаббозӣ ва ғайра. Палаки харбуза бештар аз касалиҳои пажмурда, гардзанӣ, ҳашароти зараррасон — ширинча ва тортанаккана зарар мебинад. Чораҳои мубориза: риояи киштгардон, пошидани моддаҳои заҳрноки сулфури судаю карбофос, чуқур кашидани ҷӯякҳо. == Нигористон == <gallery> Image:Cucumis_melo_1_(Piotr_Kuczynski).jpg|Харбуза Image:Cucumis_melo_4_(Piotr_Kuczynski).jpg|Харбуза дар парвариш Image:kwatji.jpg|[[Тухм]]ҳои харбуза </gallery> == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭСТ|Харбуза|7|муаллиф=Н. Шукуров}} {{гиёҳшиносӣ-хурд}} [[Гурӯҳ:Харбузаҳо]] luzoysyfmzn79n0izakto504gnoovmx 1469202 1469201 2026-04-20T13:35:22Z Zosya95 54344 1469202 wikitext text/x-wiki {{Таксон | тасвир = Cucumis melo var. reticulatus (photo by Scott Bauer).jpg | салтанат = Рустаниҳо | волид = Cucumis | табақа = Намуд | лотинӣ = Cucumis melo | муаллиф = [[Карл Линней|L.]] | соли муаллифӣ = 1753 | ҳаммаъно = {{Collapsible list | title = '' | {{bt|Cucumis acidus|(Jacq.)}} | {{bt|Cucumis agrestis|(Naudin) Greb. ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucumis alba|(Nakai)}} | {{bt|Cucumis ambiguus|(Fenzl ex Hook.f.) ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucumis arenarius|(Schumach. & Thonn.)}} | {{bt|Cucumis aromaticus|(Royle)}} | {{bt|Cucumis bardanus|(Fenzl ex Naudin) ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucumis bisexualis|(A.M.Lu & G.C.Wang)}} | {{bt|Cucumis callosus|(Rottler) Cogn.}} | {{bt|Cucumis campechianus|(Kunth)}} | {{bt|Cucumis cantalupensis|(Haberle ex M.Roem.) ''nom. illeg.''}} | {{bt|Cucumis cantalupo|(Rchb.)}} | {{bt|Cucumis chate|(Hasselq.)}} | {{bt|Cucumis chate|([[Карл Линней|L.]])}} | {{bt|Cucumis chinensis|(Pangalo) Pangalo}} | {{bt|Cucumis chito|(C.Morren)}} | {{bt|Cucumis cicatrisatus|(Stocks)}} | {{bt|Cucumis cognata|(Fenzl ex Hook.f.) ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucumis conomon|(Thunb.)}} | {{bt|Cucumis cubensis|(Schrad.)}} | {{bt|Cucumis deliciosus|(Salisb.) ''nom. illeg.''}} | {{bt|Cucumis dudaim|[[Карл Линней|L.]]}} | {{bt|Cucumis eriocarpus|(Boiss. & Noë)}} | {{bt|Cucumis erivanicus|(Steud.) ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucumis flexuosus|([[Карл Линней|L.]])}} | {{bt|Cucumis jamaicensis|(Bertero ex Spreng.)}} | {{bt|Cucumis jucunda|(F.Muell.)}} | {{bt|Cucumis laevigatus|(Chiov.)}} | {{bt|Cucumis maculatus|(Willd.)}} | {{bt|Cucumis microcarpus|(Alef.) Pangalo}} | {{bt|Cucumis microsperma|(Nakai)}} | {{bt|Cucumis microspermus|(Nakai)}} | {{bt|Cucumis momordica|(Roxb.)}} | {{bt|Cucumis moschatus|(Gray) ''nom. illeg.''}} | {{bt|Cucumis odoratissimus|(Moench) ''nom. illeg.''}} | {{bt|Cucumis odoratissimus|(W.M.Carp. & Riddell) ''nom. illeg.''}} | {{bt|Cucumis officinarum-melo|(Crantz)}} | {{bt|Cucumis orientalis|(Kudr.)}} | {{bt|Cucumis pancherianus|(Naudin)}} | {{bt|Cucumis pedatifidus|(Schrad.)}} | {{bt|Cucumis persicodorus|(Seitz)}} | {{bt|Cucumis persicus|(Sarg.) M.Roem.}} | {{bt|Cucumis pictus|(Jacq.)}} | {{bt|Cucumis princeps|(Wender.)}} | {{bt|Cucumis pseudocolocynthis|(Royle)}} | {{bt|Cucumis pseudocolocynthis|(Wender.)}} | {{bt|Cucumis pubescens|(Willd.)}} | {{bt|Cucumis pyriformis|(Roxb. ex Wight & Arn.) ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucumis reflexus|(Zeyh. ex Ser.) ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucumis reginae|(Schrad.)}} | {{bt|Cucumis schraderianus|(M.Roem.)}} | {{bt|Cucumis serotinus|(Haberle ex Seitz)}} | {{bt|Cucumis trigonus|(Roxb.)}} | {{bt|Cucumis turbinatus|(Roxb.)}} | {{bt|Cucumis umbilicatus|(Salisb.) ''nom. illeg.''}} | {{bt|Cucumis utilissimus|(Roxb.)}} | {{bt|Cucumis villosus|(Boiss. & Noë) ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucurbita aspera|(Sol. ex G.Forst.) ''nom. inval.''}} | {{bt|Ecballium lambertianum|(M.Roem.)}} | {{bt|Melo adana|(Pangalo) Pangalo}} | {{bt|Melo adzhur|(Pangalo)}} | {{bt|Melo agrestis|(Naudin) Pangalo}} | {{bt|Melo ameri|(Pangalo)}} | {{bt|Melo cantalupensis|(Naudin) Pangalo}} | {{bt|Melo cassaba|(Pangalo)}} | {{bt|Melo chandalak|(Pangalo)}} | {{bt|Melo chinensis|(Pangalo)}} | {{bt|Melo conomon|(Pangalo)}} | {{bt|Melo dudaim|([[Карл Линней|L.]]) Sageret}} | {{bt|Melo figari|(Pangalo)}} | {{bt|Melo flexuosus|([[Карл Линней|L.]]) Pangalo}} | {{bt|Melo microcarpus|(Alef.) Pangalo}} | {{bt|Melo monoclinus|(Pangalo)}} | {{bt|Melo orientalis|(Kudr.) Nabiev}} | {{bt|Melo persicus|(Sageret)}} | {{bt|Melo sativus|(Sageret)}} | {{bt|Melo vulgaris|(Moench ex Cogn.)}} | {{bt|Melo zard|(Pangalo)}} | {{bt|Melo × ambigua|(Pangalo)}} }} }} '''Харбуза''' ({{lang-la|Cucumis melo}}) — рустании яксолаи полизист аз оилаи [[кадуиҳо]]. Палакаш дароз, баргаш калони яклухт ё панҷашакл, гулаш ҷудоҷинса, баъзан дуҷинса (ҳашарот гардолуд мекунад), ҳосилаш сертухми гуногуншакл (дарозиаш. аз 4 см то 2 м, вазнаш вобаста ба навъ аз 200 г то 16 кг). == Таърих == Xарбуза 5,5—6 ҳазор сол пеш дар Осиёи Миёна, Осиёи Хурд ва Эрон маълум буд. Онро аз асрҳои 2—3 м инҷониб мекоранд. Тоҷикистон макони қадимаи харбузакорист. Хатлону Қабодиён, Хуҷанду Истаравшан ва Панҷакент аз асрҳои 3—4 м бо харбузаҳои хуштаъму ширини худ машҳур буданд. Дар асрҳои 12—14 харбузаро аз Осиёи Миёна ба Эрону Ироқ мебурданд. Аа 500 навъи харбуза, ки дар Осиёи Миёна парвариш меёбад, беш аз 230 навъаш номи тоҷикӣ дорад, ки ин гувоҳи ватани харбуза будани диёри тоҷикон аст. Ҳосили навъҳои харбузаи Осиёи Миёна сершираю сервитамин буда, аа 4,4 то 21 фоиз қанд, 7—9 фоиз ангиштобҳо, то 1 фоиз моддаҳои нитрогендор, то 2 фоиз равған, оҳар (крахмал), сафеда ва то 30 мг фоиз витамини С дорад. Xарбузаро ҳам тару тоза мехӯранд (асосан) ва ҳам хушконида истеъмол мекунанд, аз он мураббо ва ширинӣ мепазанд. Xарбуза барои муолиҷаи истисқо, заъфарма, дарди гурда, санги гурда, ҷароҳатҳои дарун ва ғайра фоиданок аст. Мағзи харбуза омос ва дарди чашмро бартараф мекунад. == Парвариш == Xарбуза рустании гармипарвард, ба об ва хоки ҳосилхез серталаб мебошад. Xарбуза рустании серҳосил аст. Ҳар бех палаки он аз 1,5 то 20 кг (аэ 1 то 3 дона) ҳосил медиҳад. Дар заминҳое, ки дам дода шудааст, аз ҳар га 40—60 т. ҳосил мегиранд. 500 навъи харбузаи Осиёи Миёнаро аз рӯи мӯҳлати пухтанашон шартан ба навъҳои пешпазак, миёнсолӣ ва дерпазак ҷудо кардан мумкин аст: пешпазак миёнаҳои моҳи май мепазад) — зарҳандалак, ҳандалаки кӯкча, ҳандалаки бешак, зомуча, гулсар, ҳандалаки бухорӣ, даҳбедӣ, давлатбоӣ; миёнсолӣ (мионаҳои июн мепазад) —авезонӣ, алогургак, алоча, амирӣ, асадӣ, баргинозӣ, баргӣ, бешакширин, беҳзодӣ, бӯйшоқӣ, бӯрикалла, гургак, даҳбедӣ, дониёрӣ, зарметанӣ, лабиобӣ, лалмии зардтур, лақайӣ, камолӣ, кӯли хуштарин, муллосафоӣ, обинабот, парсилдоғ, тошлоқӣ, чокарӣ, шакарахалак, шакарпора, шерозӣ, ширинпӯчоқ, ҳасанӣ, қанднабот, ҷӯрақанд ва ғайра; дерпазак (:моҳи сентябри мепазад) — алопӯчоқ, андархамӣ, арконӣ, гулобӣ, нонгӯшт, саритокӣ, сиёҳпӯчоқ, токӣ, тиркашӣ, умрбоқӣ, шаббозӣ ва ғайра. Палаки харбуза бештар аз касалиҳои пажмурда, гардзанӣ, ҳашароти зараррасон — ширинча ва тортанаккана зарар мебинад. Чораҳои мубориза: риояи киштгардон, пошидани моддаҳои заҳрноки сулфури судаю карбофос, чуқур кашидани ҷӯякҳо. == Нигористон == <gallery> Image:Cucumis_melo_1_(Piotr_Kuczynski).jpg|Харбуза Image:Cucumis_melo_4_(Piotr_Kuczynski).jpg|Харбуза дар парвариш Image:kwatji.jpg|[[Тухм]]ҳои харбуза </gallery> == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭСТ|Харбуза|7|муаллиф=Н. Шукуров}} {{гиёҳшиносӣ-хурд}} [[Гурӯҳ:Харбузаҳо]] f4z5jv5hcu9z2cvu7b01gz6bwy15stu 1469211 1469202 2026-04-20T13:49:04Z Zosya95 54344 1469211 wikitext text/x-wiki {{Таксон | тасвир = Cucumis melo var. reticulatus (photo by Scott Bauer).jpg | салтанат = Рустаниҳо | волид = Cucumis | табақа = Намуд | лотинӣ = Cucumis melo | муаллиф = [[Карл Линней|L.]] | соли муаллифӣ = 1753 | ҳаммаъно = {{Collapsible list | title = '' | {{bt|Cucumis acidus|(Jacq.)}} | {{bt|Cucumis agrestis|(Naudin) Greb. ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucumis alba|(Nakai)}} | {{bt|Cucumis ambiguus|(Fenzl ex Hook.f.) ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucumis arenarius|(Schumach. & Thonn.)}} | {{bt|Cucumis aromaticus|(Royle)}} | {{bt|Cucumis bardanus|(Fenzl ex Naudin) ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucumis bisexualis|(A.M.Lu & G.C.Wang)}} | {{bt|Cucumis callosus|(Rottler) Cogn.}} | {{bt|Cucumis campechianus|(Kunth)}} | {{bt|Cucumis cantalupensis|(Haberle ex M.Roem.) ''nom. illeg.''}} | {{bt|Cucumis cantalupo|(Rchb.)}} | {{bt|Cucumis chate|(Hasselq.)}} | {{bt|Cucumis chate|([[Карл Линней|L.]])}} | {{bt|Cucumis chinensis|(Pangalo) Pangalo}} | {{bt|Cucumis chito|(C.Morren)}} | {{bt|Cucumis cicatrisatus|(Stocks)}} | {{bt|Cucumis cognata|(Fenzl ex Hook.f.) ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucumis conomon|(Thunb.)}} | {{bt|Cucumis cubensis|(Schrad.)}} | {{bt|Cucumis deliciosus|(Salisb.) ''nom. illeg.''}} | {{bt|Cucumis dudaim|[[Карл Линней|L.]]}} | {{bt|Cucumis eriocarpus|(Boiss. & Noë)}} | {{bt|Cucumis erivanicus|(Steud.) ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucumis flexuosus|([[Карл Линней|L.]])}} | {{bt|Cucumis jamaicensis|(Bertero ex Spreng.)}} | {{bt|Cucumis jucunda|(F.Muell.)}} | {{bt|Cucumis laevigatus|(Chiov.)}} | {{bt|Cucumis maculatus|(Willd.)}} | {{bt|Cucumis microcarpus|(Alef.) Pangalo}} | {{bt|Cucumis microsperma|(Nakai)}} | {{bt|Cucumis microspermus|(Nakai)}} | {{bt|Cucumis momordica|(Roxb.)}} | {{bt|Cucumis moschatus|(Gray) ''nom. illeg.''}} | {{bt|Cucumis odoratissimus|(Moench) ''nom. illeg.''}} | {{bt|Cucumis odoratissimus|(W.M.Carp. & Riddell) ''nom. illeg.''}} | {{bt|Cucumis officinarum-melo|(Crantz)}} | {{bt|Cucumis orientalis|(Kudr.)}} | {{bt|Cucumis pancherianus|(Naudin)}} | {{bt|Cucumis pedatifidus|(Schrad.)}} | {{bt|Cucumis persicodorus|(Seitz)}} | {{bt|Cucumis persicus|(Sarg.) M.Roem.}} | {{bt|Cucumis pictus|(Jacq.)}} | {{bt|Cucumis princeps|(Wender.)}} | {{bt|Cucumis pseudocolocynthis|(Royle)}} | {{bt|Cucumis pseudocolocynthis|(Wender.)}} | {{bt|Cucumis pubescens|(Willd.)}} | {{bt|Cucumis pyriformis|(Roxb. ex Wight & Arn.) ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucumis reflexus|(Zeyh. ex Ser.) ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucumis reginae|(Schrad.)}} | {{bt|Cucumis schraderianus|(M.Roem.)}} | {{bt|Cucumis serotinus|(Haberle ex Seitz)}} | {{bt|Cucumis trigonus|(Roxb.)}} | {{bt|Cucumis turbinatus|(Roxb.)}} | {{bt|Cucumis umbilicatus|(Salisb.) ''nom. illeg.''}} | {{bt|Cucumis utilissimus|(Roxb.)}} | {{bt|Cucumis villosus|(Boiss. & Noë) ''nom. inval.''}} | {{bt|Cucurbita aspera|(Sol. ex G.Forst.) ''nom. inval.''}} | {{bt|Ecballium lambertianum|(M.Roem.)}} | {{bt|Melo adana|(Pangalo) Pangalo}} | {{bt|Melo adzhur|(Pangalo)}} | {{bt|Melo agrestis|(Naudin) Pangalo}} | {{bt|Melo ameri|(Pangalo)}} | {{bt|Melo cantalupensis|(Naudin) Pangalo}} | {{bt|Melo cassaba|(Pangalo)}} | {{bt|Melo chandalak|(Pangalo)}} | {{bt|Melo chinensis|(Pangalo)}} | {{bt|Melo conomon|(Pangalo)}} | {{bt|Melo dudaim|([[Карл Линней|L.]]) Sageret}} | {{bt|Melo figari|(Pangalo)}} | {{bt|Melo flexuosus|([[Карл Линней|L.]]) Pangalo}} | {{bt|Melo microcarpus|(Alef.) Pangalo}} | {{bt|Melo monoclinus|(Pangalo)}} | {{bt|Melo orientalis|(Kudr.) Nabiev}} | {{bt|Melo persicus|(Sageret)}} | {{bt|Melo sativus|(Sageret)}} | {{bt|Melo vulgaris|(Moench ex Cogn.)}} | {{bt|Melo zard|(Pangalo)}} | {{bt|Melo × ambigua|(Pangalo)}} }} }} '''Харбуза''' ({{lang-la|Cucumis melo}}) — рустании яксолаи полизист аз оилаи [[кадуиҳо]]. Палакаш дароз, баргаш калони яклухт ё панҷашакл, гулаш ҷудоҷинса, баъзан дуҷинса (ҳашарот гардолуд мекунад), ҳосилаш сертухми гуногуншакл (дарозиаш. аз 4 см то 2 м, вазнаш вобаста ба навъ аз 200 г то 16 кг). == Таърих == Xарбуза 5,5—6 ҳазор сол пеш дар Осиёи Миёна, Осиёи Хурд ва Эрон маълум буд. Онро аз асрҳои 2—3 м инҷониб мекоранд. Тоҷикистон макони қадимаи харбузакорист. Хатлону Қабодиён, Хуҷанду Истаравшан ва Панҷакент аз асрҳои 3—4 м бо харбузаҳои хуштаъму ширини худ машҳур буданд. Дар асрҳои 12—14 харбузаро аз Осиёи Миёна ба Эрону Ироқ мебурданд. Аа 500 навъи харбуза, ки дар Осиёи Миёна парвариш меёбад, беш аз 230 навъаш номи тоҷикӣ дорад, ки ин гувоҳи ватани харбуза будани диёри тоҷикон аст. Ҳосили навъҳои харбузаи Осиёи Миёна сершираю сервитамин буда, аа 4,4 то 21 фоиз қанд, 7—9 фоиз ангиштобҳо, то 1 фоиз моддаҳои нитрогендор, то 2 фоиз равған, оҳар (крахмал), сафеда ва то 30 мг фоиз витамини С дорад. Xарбузаро ҳам тару тоза мехӯранд (асосан) ва ҳам хушконида истеъмол мекунанд, аз он мураббо ва ширинӣ мепазанд. Xарбуза барои муолиҷаи истисқо, заъфарма, дарди гурда, санги гурда, ҷароҳатҳои дарун ва ғайра фоиданок аст. Мағзи харбуза омос ва дарди чашмро бартараф мекунад. == Парвариш == Xарбуза рустании гармипарвард, ба об ва хоки ҳосилхез серталаб мебошад. Xарбуза рустании серҳосил аст. Ҳар бех палаки он аз 1,5 то 20 кг (аэ 1 то 3 дона) ҳосил медиҳад. Дар заминҳое, ки дам дода шудааст, аз ҳар га 40—60 т. ҳосил мегиранд. 500 навъи харбузаи Осиёи Миёнаро аз рӯи мӯҳлати пухтанашон шартан ба навъҳои пешпазак, миёнсолӣ ва дерпазак ҷудо кардан мумкин аст: пешпазак миёнаҳои моҳи май мепазад) — зарҳандалак, ҳандалаки кӯкча, ҳандалаки бешак, зомуча, гулсар, ҳандалаки бухорӣ, даҳбедӣ, давлатбоӣ; миёнсолӣ (мионаҳои июн мепазад) —авезонӣ, алогургак, алоча, амирӣ, асадӣ, баргинозӣ, баргӣ, бешакширин, беҳзодӣ, бӯйшоқӣ, бӯрикалла, гургак, даҳбедӣ, дониёрӣ, зарметанӣ, лабиобӣ, лалмии зардтур, лақайӣ, камолӣ, кӯли хуштарин, муллосафоӣ, обинабот, парсилдоғ, тошлоқӣ, чокарӣ, шакарахалак, шакарпора, шерозӣ, ширинпӯчоқ, ҳасанӣ, қанднабот, ҷӯрақанд ва ғайра; дерпазак (:моҳи сентябри мепазад) — алопӯчоқ, андархамӣ, арконӣ, гулобӣ, нонгӯшт, саритокӣ, сиёҳпӯчоқ, токӣ, тиркашӣ, умрбоқӣ, шаббозӣ ва ғайра. Палаки харбуза бештар аз касалиҳои пажмурда, гардзанӣ, ҳашароти зараррасон — ширинча ва тортанаккана зарар мебинад. Чораҳои мубориза: риояи киштгардон, пошидани моддаҳои заҳрноки сулфури судаю карбофос, чуқур кашидани ҷӯякҳо. == Нигористон == <gallery> Image:Cucumis_melo_1_(Piotr_Kuczynski).jpg|Харбуза Image:Cucumis_melo_4_(Piotr_Kuczynski).jpg|Харбуза дар парвариш Image:kwatji.jpg|[[Тухм]]ҳои харбуза </gallery> == Адабиёт == * {{ЭСТ|Харбуза|7|муаллиф=Н. Шукуров}} {{гиёҳшиносӣ-хурд}} 4f0pw0fezep060tgt4zkzttg9e3o3gd 0 8152 1469358 1334971 2026-04-20T21:29:28Z Yoonoos.tj 27005 1469358 wikitext text/x-wiki '''«Ноутбук бо нархи 100 доллар»''', '''''$100 laptop''''',{{ref-en}} '''''Children's Machine''''',{{ref-en}} '''''2B1'''''{{ref-en}}(''ту-би-уан'') — [[лоиҳа]]и [[ноутбук]]и арзон, бо ёри кадоме, ҳар як кӯдаки дар тамоми [[Ҷаҳон|замин]] барои [[Портал:Маориф|донишу маорифи замонавӣ]] дастрас шавад. '''''2B1''''' бояд экономӣ бошад, дар асоси сифат ва арзон, [[Барномаҳои Озод|барномаҳои озод барои омӯзиш]] (ҳамаи прототипҳо дар асосӣ [[LinuxBIOS]] ва яке аз вариантҳои Системаи оператсионнии [[GNU/Linux]] — [[Fedora Core]]) сохта шудаанд. Ноутбукро [[Ноутбук 100 доллар#Кишварҳои-иштирокчӣ|ҳукумати кишварҳои иштирокчӣ]] ва паҳншавӣ аз рӯи принсипи «Як ноутбук барои кӯдак» ба фурӯш монда мешавад. Нархи аввала — тақрибан 140 доллар, то соли [[2008]] ба 100 бояд камкарда шавад. Лоиҳаро [[СММ]] дастгирӣ карда истодааст. == Таърих == [[Акс:Kaye_negroponte.jpg|thumb|right|[[:en:Mary Lou Jepsen|Мари Лоу Ҷепсен]], [[:en:Alan Kay|Алан Кей]] ва Николас Негропонте OLPC ноутбукро намоиш дода истодаанд]] === Истеҳсолкунанда === == Кишварҳо-иштирокчӣ == [[Бразилия]], [[Таиланд]], [[Миср]], [[ИМА]] ([[Массачусетс]]), [[Камбоҷа]], [[Ҷумҳурии Доминик]], [[Коста-Рика]], [[Тунис]] ва [[Венесуэла]] бо ҳар гуна роҳ ба лоиҳа ҳамроҳ шудаанд. [[Русия]] — иштирок намекунад.{{ref|Reiman}}{{ref|Reiman2}} == Технология == Ноутбук бояд [[Системаи оператсионнӣ|СО]] [[Linux]]-ро истифода кунда, бояд экрани ранга ва васеъ дошта бошад. === Талаботи мошин === * намуди зебо; ==== Қисмҳое, ки аз он рад карданд ==== * қисмҳои ҳаракаткунанда вуҷуд надорад ** [[ҳофиза|hard drive]] надорад ** [[CDROM]] ё DVD надорад) * [[PCMCIA]] надорад == Дизайн == === Намудҳои истифода === (Прототип второго поколения) <gallery><gallery><gallery><gallery> Image:Laptop-crank.jpg Image:Laptop-ebook.jpg Image:Laptop-front.jpg Image:Laptop-side.jpg Image:Laptop-theater.jpg Image:Laptop-hands.jpg Image:Laptop-handside.jpg {{clear|left}} </gallery> == Пайвандҳо == {{commons|100 Laptop}} * http://www.laptop.org/ {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20200510224045/https://laptop.org/ |date=2020-05-10 }} — сайти расмии лоиҳа. * [http://CompuTerra.ru/2005/609/233218/ Счастье всем детям, практически даром] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20080316200126/http://www.computerra.ru/2005/609/233218/ |date=2008-03-16 }} [[CompuTerra.ru]] [[октябрь]] [[2005]] * Руслан Цап [http://news.ferra.ru/hard/2006/01/30/55668/print/ ООН решила поддержать социальный проект Николаса Негропонте One Laptop per Child] [[31 января]] [[2006]] * Баклан Олег Николаевич [http://zhurnal.lib.ru/b/baklan_o_n/start.shtml «Один ноутбук для каждого ребенка» и Украина] * [http://CompuLenta.ru/280381/ Сто-долларовый ноутбук будет дополнен материалами Wikipedia.org] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20080316145509/http://www.compulenta.ru/280381/ |date=2008-03-16 }}{{ref-ru}} [[CompuLenta.ru]] 9.08.2006 * [http://hard.compulenta.ru/290342/ Ливия станет первой в мире страной, в которой все школьники получат доступ в интернет] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20061117104049/http://hard.compulenta.ru/290342/ |date=2006-11-17 }}{{ref-ru}} [[CompuLenta.ru]] 13.10.2006 {{Мақолаи ҳуб|Компютер}} kmnedvgan07lfnnk0wmphv268yvcj8c 0 8264 1469487 1447350 2026-04-21T03:54:11Z Zosya95 54344 1469487 wikitext text/x-wiki {{ВМ |Ранг1 = |Номи тоҷикӣ = Ноҳияи Ашт |Номи аслӣ = |Нишон = |Парчам = |Бари нишон = |Бари парчам = |Тавсифи нишон = |Тавсифи парчам = |Кишвар = Тоҷикистон |lat_dir = N |lat_deg = 40 |lat_min =39 |lat_sec = 26 |lon_dir = E |lon_deg = 70 |lon_min =22 |lon_sec = 53 |region = TJ |type = city |Дараҷа = |CoordScale = |Суруди миллӣ = |Мақом = Ноҳияи маъмурӣ |Тобеъи = [[вилояти Суғд]] |Шомили = 1 шаҳрак, 8 ҷамоат |Пойтахт = [[Шайдон]] |Шаҳри бузургтарин = |Шаҳрҳои бузургтарин = |Таъсис = [[29 сентябр]]и [[соли 1926]] |Барҳамхӯрӣ = |Номҳои пешина = |Раис = Зариф Мирдадо |Шакли роҳбарӣ = Раиси ноҳия |Раис2 = |Шакли роҳбарӣ2 = |Раис3 = |Шакли роҳбарӣ3 = |ММД = |Соли ММД = |Ҷой аз рӯи ММД = |ММД ба сари аҳолӣ = |Ҷой аз рӯи ММД ба сари аҳолӣ = |Забон = [[Забони тоҷикӣ|тоҷикӣ]] |Забонҳо = |Аҳолӣ = 176 300<ref>{{Cite web|url=https://stat.tj/storage//1.01.2022.pdf|title=ШУМОРАИ АҲОЛИИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН ТО 1 ЯНВАРИ СОЛИ 2022|author=Агентии омори назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон|accessdate=2022-11-18|archivedate=2022-10-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221010195817/https://stat.tj/storage//1.01.2022.pdf}}</ref> |Соли барӯйхатгирӣ = 2022 |Фоиз аз аҳолӣ = |Ҷой аз рӯи аҳолӣ = |Баҳодиҳии аҳолӣ = |Соли баҳодиҳӣ = |Зичӣ = |Ҷой аз рӯи зичӣ = |Ҳайати миллӣ = [[Мардуми тоҷик|тоҷикон]] |Ҳайати динӣ = [[мусулмон]]он-[[суннӣ|сунниҳо]] |Масоҳат = 2790 |Фоиз аз масоҳат = |Ҷой аз рӯи масоҳат = |Баландии бештарин = |Баландии миёна = |Баландии камтарин = |Харита = Asht District in Tajikistan.svg |Андозаи харита = |Харита2 = |Андозаи харита = |Минтақаи замонӣ = UTC+5 |Сарвожа = |ISO = TJ.RR. |Шиносаи ададӣ = |Шакли шиноса = |Шиносаи ададӣ2 = |Шакли шиноса2 = |Шиносаи ададӣ3 = |Шакли шиноса3 = |FIPS = |Коди телефон = +992 3135 |Нишонаи почта = 735610 |Домени интернет = tj |Коди мошинҳо = TJ02 |Вебгоҳ = |Гурӯҳ дар Commons = Asht District |Эзоҳ = }} '''Ноҳияи Ашт''' (хати ниёгон: ''ناحیه اشت'') — яке аз ноҳияҳои [[вилояти Суғд]] аст. Ноҳия [[29 сентябр]]и [[соли 1926]] таъсис ёфтааст. Аҳолӣ — 155 200 нафар ([[соли 2016]]), асосан [[тоҷикон]] ва ӯзбекон. Масоҳати ноҳия — 2790 км². Маркази ноҳия — шаҳраки [[Шайдон]]. Масофа: аз [[Ашт]] то [[Хуҷанд]] — 107 км, то [[Душанбе]] — 448 км. То истгоҳи роҳи оҳани наздиктарин (Хуҷанд) – 90 км. == Ҷойгоҳ == Ашт дар нишебҳои ҷанубу шарқии қаторкӯҳҳои [[Қурама]] воқеъ аст. Ҳудуди ноҳия ноҳамвор, қисми шимолу ғарбиро нишебҳои қаторкӯҳҳои [[Қурама]] ва қисми ҷанубу шарқиро водии [[Фарғона]] ташкил медиҳад. Нуқтаи баландтаринаш аз сатҳи баҳр 3768 м (қуллаи [[Бобои Об]] дар қаторкӯҳи [[Қурама]]), пасттаринаш 346 м (сатҳи [[обанбори Қайроққум]]). Дар қисми ҷанубу ғарбӣ дашти [[Ашти Калон]] ва кӯҳу теппаҳои [[Оқбел]], [[Махавтоғ]], [[Бахмалтеппа]], [[Мӯлчоқтеппа]] (баландиаш 700—1000 м) воқеанд. Ашт аз конҳои полиметалл, флюорит, [[намаки ош]] ва ашёи хоми бинокорӣ, [[санги мармар]] ғанӣ аст. Сойҳои Ашт ([[Понғоз]] (Пунғаз), [[Мулломир]], [[Ошоба]], [[Ғудос]], [[Ашт]]) камоб, то дарёи [[дарёи Сир|Сир]] намерасанд. Оби кӯли [[Оқсукон]] (Ахсикон) шӯр ва лойқааш табобатист. Дар Ашт навъҳои гуногуни хокҳои хокистарранг, баъзан шӯр ва дар кӯҳҳо хоки ҷигарранг вомехӯранд. Наботот дар ҳамвориҳо хусусияти биёбонӣ ва нимбиёбонӣ доранд. Дар доманаи кӯҳҳо гиёҳҳои даштӣ мерӯянд. Дашти Ашти Калон қисман аз [[Канали Шимолии Фарғона]] ва қисман аз пармачоҳҳо обёрӣ мешавад. Дар даштҳои беоб гиёҳҳои [[хоклес]], [[янтоқ]], [[ҷорӯбак]], [[зағоза]], [[шибоғ]], [[шӯра]], [[ишлон]], [[ҳазориспанд]], [[анғӯза]] ва ғ., дар кӯҳу нишебиҳо [[бурс]], [[бодом]], [[зирк]], [[дӯлона]], [[ҳафтпӯст]], [[аврук]], [[настаран]], гиёҳҳои дорувории [[ҷағҷағ]], [[газна]] (тавланг), [[қоқу]], [[чойалаф]], [[ҳулбӯ]], [[зуф]] ва ғ. мерӯянд. Дар маҳалҳои аҳолинишин дарахтони [[биҳӣ]], [[зардолу]], [[гелос]], [[тут]], [[нок]], [[мурӯд]], [[санҷид]], [[сафедор]], [[маҷнунбед]], [[сада]] ва ғ. бисёранд. Олами ҳайвоноташ гуногун, дар кӯҳу даштҳо [[калтакалос]], [[муш]], [[калламуш]], [[мири мушон]], морҳои гуногун (мори афъӣ, мори чипор, тирмор, кӯрмор); [[Гург (ҷонвар)|гург]], [[гуроз]], [[рӯбоҳ]], [[оҳу]], [[шағол]], [[бузи кӯҳӣ]] ва ғайра; аз парандаҳо [[калхот]], [[уқоб]], [[кабк]], [[булбул]], [[бедона]], [[тазарв]], [[бум]], [[чуғз]], [[кабки ҳилол]], [[фароштурук]], [[мусича]], [[акка]], [[зоғ]], [[кабӯтар]], [[гунҷишк]], [[эзорсурхак]], [[соч]], [[фотимачумчуқ]], [[ҳудҳуд]] ва ғ. вомехӯранд. == Иқлим == Иқлими ноҳия гармсер (субтропикӣ)-и хушк, тобистони ҳамвориҳо гарм, зимистонаш муътадил. Ҳарорати миёнаи июл 27,7°С, янв. −17°С. Дар кӯҳҳо тобистон салқин, зимистон хунук. Бориш нисбатан зиёд. == Таърих == Ноҳияи Ашт [[29 сентябр]]и [[соли 1926]] ташкил шудааст. == Мардум == Мардуми Ашт ба забонҳои [[забони тоҷикӣ|тоҷикӣ]] ва [[забони узбекӣ|узбекӣ]] сухан мегӯянд. Аҳолиаш 155 200 нафар ([[соли 2016]]) асосан тоҷикон, инчунин ӯзбекҳо ва русҳо зиндагонӣ мекунанд. {| class="wikitable" |+ !'''сол''' !2014 !2015 !2019 !2020 |- |'''шумора <br>(ҳаз. нафар)''' |147,5 |{{зиёдшавӣ}}151,6 |{{зиёдшавӣ}}164,8 |{{зиёдшавӣ}}168,1 |} == Бахшбандӣ == Ноҳияи Ашт дорои 8 ҷамоати деҳот: Понғоз, Ашт, Пунук, Шодоба, Ошоба, Ифтихор, Ориён, Меҳробод ва ҷамоати шаҳраки Шайдон аст. Маркази ноҳия — шаҳраки [[Шайдон]]. Бар асоси Қонуни тақсимоти кишварӣ, ноҳияи Ашт 1 шаҳрак ва 8 [[ҷамоат]]<ref>{{cite web|url=http://www.untj.org/files/minutes/Food/List_of_Jamoats.xls|title=List of Jamoats|publisher=UN Coordination, Tajikistan|accessdate=March 5, 2011|archiveurl=https://www.webcitation.org/65jLV4CEW?url=http://www.untj.org/files/minutes/Food/List_of_Jamoats.xls|archivedate=2012-02-26}}</ref> дорад: {| class="wikitable" width= "50%" |- | colspan="12" style="text-align:center; background:#ffdead;"|'''Ҷамоатҳои ноҳияи Ашт''' |- ! width=30% | Ҷамоат ! width=30% | Аҳолӣ |- |шаҳраки [[Шайдон]] || 11300 |- |[[Ҷамоати Шайдон|Шайдон]] || 18200 |- |[[Ҷамоати Понғоз|Понғоз]] || 28532 |- |[[Ҷамоати Шодоба|Шодоба]] || 8990 |- |[[Ҷамоати Ошоба|Ошоба]] || 21260 |- |[[Ҷамоати Ифтихор|Ифтихор]] || 11201 |- |[[Ҷамоати Ориён|Ориён]] || 17487 |- |[[Ҷамоати Пунук|Пунук]] || 8841 |- |[[Ҷамоати Ашт|Ашт]] || 21409 |- |[[Ҷамоати Меҳробод|Меҳробод]] || 13123 |- |} == Ҳукумат == Сарвари ноҳияи Ашт Раиси Ҳукумати он аст, ки вайро Раиси Ҷумҳурии [[Тоҷикистон]] таъйин мекунад. Ниҳоди қонунгузори ноҳияи Ашт Маҷлиси намояндагони халқӣ мебошад ки онро раъйдиҳандагони ноҳияи Ашт барои 5 сол интихоб мекунанд. == Иқтисод == Соҳаҳои асосии хоҷагии ноҳия: пахтакорӣ, боғдорӣ, чорводорӣ. Ғалла (гандум, ҷав, сулӣ, ҷуворимакка), сабзавот, картошка, пахта, полезиҳо, хӯроки чорво ҳам кишт карда мешавад. Майдони умумии заминҳои корам, аз ҷумла заминҳои обӣ 18007 га, заминҳои кишти пахта 7169 га, ғалладо­на 3370 га, картошка 260 га, сабзавот 494 га, полезиҳо 222 га, хӯроки чорво 6479 га, диг. зироатҳои техникӣ 291 га, боғдорӣ 13210 га. Соли 2009 дар ноҳия 2 хоҷагии давлатӣ, 1 хоҷагии ҷамоатӣ, 2 хоҷагии ҷангал, 382 хоҷагиҳои деҳқонӣ (фермерӣ), 21 хоҷагиҳои ёрирасони ташкилотҳо вуҷуд дошт. Шумораи чорво ва паранда дар ҳамаи бахшҳои хоҷагидорӣ (2009): гов 26532 сар, говҳои дӯшоӣ 17032 сар, бузу гӯсфанд 140348 сар, асп 817 сар, паранда 41662 сар. Дар ноҳия 2 муассисаи нақлиётӣ, 1 муассисаи таъмири роҳҳо, нуқтаҳои хидмати маишӣ, 5 ташкилоти сохтмонӣ, 9 корхонаи саноатӣ (2 корхонаи пахтатозакунӣ, 2 корхонаи равғанкашӣ, корхонаи истеҳсол ва коркарди намаки ош, корхонаҳои консерв, нонпазӣ, коргоҳи истеҳсоли пахтаи хоҷагӣ), 112 нуқтаҳои савдои хусусӣ, муассисаи хӯрокворӣ ва матбаа мавҷуд аст. Ҳаҷми истеҳсоли маҳсулоти саноатӣ дар с. 2008 ба 34,1 млн сомонӣ расид. == Маориф ва фарҳанг == Соли таҳсили 2009—2010 дар Ашт 56 мактаби таҳсилоти миёнаи умумӣ, 4 мактаби таҳсилоти умумии асосӣ, 4 мактаби таҳсилоти ибтидоӣ, 5 гимназия ва литсей, 2 муассисаи таҳсилоти ибтидоии касбӣ, муассисаҳои таҳсилоти миёнаи касбӣ, 2 омӯзишгоҳи касбӣ-техникӣ, 15 муассисаи томактабӣ мавҷуд буд, ки 29179 нафар хонанда дошт. Ба онҳо 2910 нафар омӯзгор таълим медоданд. Ашт дорои 8 беморхона, 16 маркази саломатӣ, 38 хонаи саломатӣ, дармонгоҳ, 11 дорухона, 6 хонаи фарҳанг, 21 клуб, 9 кинотеатр, 29 китобхона, 1 мактаби санъати бачагона, 3 варзишгоҳ, 22 толори варзишӣ, 1 мактаби варзишӣ, ҳавзи шиноварӣ, 64 майдончаи варзишӣ аст. Ёдгориҳои маданию таърихӣ: Қалъаи [[Афросиёб]], [[Тӯдаи Калон]], [[Меҳроби Ашт]], [[Кампирдевор]], [[Тӯдаи Хурд]], Қалъаи [[Бободархон]]. Матбуоти даврӣ: [[«Шӯҳрати Ашт»]], [[«Навиди Умед»]], [[«Маҳрам»]]. Қаҳрамони Иттиҳоди Шӯравӣ [[Тӯйчӣ Эрйигитов]], Қаҳрамонони Меҳнати Сотсиалистӣ [[Усмоналӣ Бобоназаров]], Мирзоҷон Додоҷонов, Раззоқов Малик, [[Тоҷиддин Имомалиев]], Ҷӯрабой Муъминов, Худойқул Назаров, Карим Холдоров, [[Имомназар Хоҷаназаров]], нахустпрокурори генералии Ҷумҳурии Тоҷикистон генерал [[Нурулло Ҳувайдуллоев]], дорандаи Мукофоти давлатии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино, профессор [[Фарҳод Зикриёев]], Арбобони илм ва техникаи Ҷумҳурии Тоҷикистон, профессорон: [[Баҳриддин Камолиддинов]], [[Иброҳим Усмонов]], узви вобастаи АИ Ҷумҳурии Тоҷикистон [[Эргашбой Муҳаммадиев]], профессор, доктори илмҳои геология ва минералогия [[Садриддин Абдураҳимов]], нависанда, шоир, мунаққид, драматург ва тарҷумони машҳури [[Ӯзбекистон]] [[Абдулло Қаҳҳор]] доктори илмҳои таърих [[Абдувалӣ Қушматов]] зодаи ҳамин ноҳияанд.''''' == Нақлиёт == Нақлиёти асосии ноҳия — худрав. Фурудгоҳ надорад == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Ашт|2}} {{тоҷикистон-ҷуғ-нопурра}} {{Ноҳияи Ашт}} {{Маҳалҳои аҳолинишини вилояти Суғд}} {{Тақсимоти маъмурии вилояти Суғд}} {{Тақсимоти маъмурии Тоҷикистон}} [[Гурӯҳ:Ноҳияҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Ноҳияҳои вилояти Суғд]] [[Гурӯҳ:Ноҳияи Ашт|*]] 93vgioar9bz4jr85b1qirfipvtwmvag 0 8486 1469489 1450175 2026-04-21T03:55:09Z Zosya95 54344 1469489 wikitext text/x-wiki {| border="0" cellpadding="2" cellspacing="1" style="float:right; empty-cells:show; margin-right:0em; margin-left:1em; margin-bottom:0.5em; background:#e3e3e3;" ! colspan="2" bgcolor="#FF0000" | Ноҳияи Ёвон |-bgcolor="#FFFFFF" | colspan="2" align="center" bgcolor="#FFFFFF" | [[Акс:Location of Yovon District in Tajikistan.png|350px|Ноҳияи Ёвон дар нақшаи Тоҷикистон]] |-bgcolor="#FFFFFF" |-bgcolor="#FFFFFF"|Ноҳияи Ёвон]] |- !colspan="2" bgcolor="#008000" | Донистаниҳо |-bgcolor="#FFFFFF" |[[Кишвар]] : || [[Акс:Coat of arms of Tajikistan.svg|20px]] [[Тоҷикистон]] [[Акс:Flag of Tajikistan.svg|30px]] |-bgcolor="#FFFFFF" |[[Вилоятҳои Тоҷикистон|Вилоят]] : || [[Вилояти Хатлон|Хатлон]] |-bgcolor="#FFFFFF" |Марказ: || [[Ёвон]] |-bgcolor="#FFFFFF" |Замони таъсис : || [[11 июн]]и [[1934]] |-bgcolor="#FFFFFF" |Раиси ноҳия: || Шарифӣ Бахтиёр Маҳмудзода (аз 2023)<ref>{{Cite web|url=https://khovar.tj/rus/2023/01/297053/|title=Указы Президента Республики Таджикистан {{!}} НИАТ "Ховар"|lang=ru-RU|accessdate=2023-01-11|archivedate=2023-01-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230119074053/https://khovar.tj/rus/2023/01/297053/}}</ref> |-bgcolor="#FFFFFF" |- !colspan="2" bgcolor="BBDDFF" | Ҷуғрофиёи табиъӣ |-bgcolor="#FFFFFF" |Паҳноварӣ : || 976,2 км² |- |-bgcolor="#FFFFFF" | [[Шаҳрак|Шумораи шаҳракҳо]] : || 2 |-bgcolor="#FFFFFF" | [[Ҷамоат|Шумораи ҷамоатҳо]] : || 7 |-bgcolor="#FFFFFF" |- !colspan="2" bgcolor="BBDDFF" | Мардум |-bgcolor="#FFFFFF" |Аҳолӣ ([[2022]]) : || 248,1 ҳаз. кас<ref>{{Cite web|url=https://stat.tj/storage//1.01.2022.pdf|title=ШУМОРАИ АҲОЛИИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН ТО 1 ЯНВАРИ СОЛИ 2022|author=Агентии омори назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон|accessdate=2022-11-21|archivedate=2022-10-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221010195817/https://stat.tj/storage//1.01.2022.pdf}}</ref> |-bgcolor="#FFFFFF" |Забони расмӣ : || [[тоҷикӣ]] |-bgcolor="#FFFFFF" |Забонҳои гуфторӣ : || [[тоҷикӣ]] |-bgcolor="#FFFFFF" |Мазҳаб : || [[ҳанафӣ]] |-bgcolor="#FFFFFF" |Миллат: || [[тоҷикон]], [[ӯзбекҳо]] ([[лақайҳо]], [[қарлуқҳо]]) |- !colspan="2" bgcolor="BBDDFF" | Нишониҳо |-bgcolor="#FFFFFF" |Сарвожа : || JA |-bgcolor="#FFFFFF" |Код [[ISO 3166|ISO]] : || TJ.KL.JA |-bgcolor="#FFFFFF" |Пешшумора : || +992 3141 |-bgcolor="#FFFFFF" |Нишонии почта : || 735310 |-bgcolor="#FFFFFF" |[[Замон]] : || [[UTC]]+5 |-bgcolor="#FFFFFF" |[[Вебгоҳ]] : || [[.tj]] |-bgcolor="#FFFFFF" |Шумораи мошинҳо : || 03РТ |} '''Ноҳияи Ёвон''' ({{lang-fa|'''ناحیۀ یاوان'''}}) — яке аз [[ноҳия]]ҳои идории [[вилояти Хатлон]] аст ва дар бахши марказии Ҷумҳурии [[Тоҷикистон]] ҷой дорад. Ин [[ноҳия]] [[11 июн]]и соли [[1934]]<ref>{{Cite web |url=http://www.tajik-gateway.org/index.phtml?lang=ru&id=869 |title=Яванский район |accessdate=2011-03-07 |archivedate=2017-08-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170813232954/http://www.tajik-gateway.org/index.phtml?lang=ru&id=869 }}</ref> дар бахше аз [[вилояти Сталинобод]] дар [[Республикаи Советии Социалистии Тоҷикистон|Ҷумҳурии Шӯравии Сосиалистии Тоҷикистон]] таъсис ёфта аст<ref>{{Cite web |url=http://wwhp.ru/tadssr.htm |title=Таджикская АССР |accessdate=2011-03-07 |archivedate=2012-04-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120412174004/http://wwhp.ru/tadssr.htm }}</ref>. Маркази ин ноҳия шаҳраки [[Ёвон]] ({{lang-fa|'''یاوان'''}}) аст, ки дар канори рӯди [[Ёвонрӯд]], 54 км ҷанубу шарқтар аз [[Душанбе]] ва 88 км шимолтар аз [[Қурғонтеппа]] ҷой дорад. Ёвон - мувофики маъхазҳои таърихи номи 10-умин фарзанди Одам будааст. Тадқиқотҳои бостоншиносон нишон додаст, ки дар ин сарзамин дар [[асри санг]] бошишгоҳои одамони қадим мавҷуд буд. Дар фарҳангномаҳо бошад, мафҳуми Ёвонро биёбон шарҳ додаанд, ки ишора ба ҳамвории замини он аст. == Ҷойгоҳ == Ноҳияи Ёвон бо сарзамине 976,2 км² дар дараи рӯди [[Вахш]] ҷой дорад. Дар шимол бо ноҳияҳои [[ноҳияи Рӯдакӣ|Рӯдакӣ]] ва [[ноҳияи Ваҳдат|Ваҳдат]] аз [[ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ]], дар шарқ — бо ноҳияҳои [[ноҳияи Норак|Норак]] ва [[ноҳияи Данғара|Данғара]], дар ғарбу ҷануб — бо ноҳияҳои [[ноҳияи Хуросон|Хуросон]] ва [[ноҳияи Ҷомӣ|Ҷомӣ]] аз ноҳияҳои [[вилояти Хатлон]] ҳамсоя аст. Аслан ин минтақа, ноҳияи аграрӣ буда, ба соҳаҳои кишоварзӣ, чорводорӣ ва ба дигар соҳаҳо шуғл меварзанд. == Иқлим == Иқлими ноҳия суптропикии хушк, тобистон гарм, зимистон мӯътадил мебошад. Ҳарорати миёнаи моҳи январ 4,0 с, июл 30,8 с. аст. Миқдори бориши солона (асосан зимистону баҳор) 683-700 мм. мебошад. Хокаш асосан хокистарӣ ҳарҷо-ҳарҷо шӯрхок, хоки канорҳои ҷанубии водӣ – хокистарии сафедтоб, қисмҳои марказию ҷанубиаш – хокистарии муқаррарӣ, қисми шимолии он – хокистарии тира, ҳарҷо-ҳарҷо хоки шӯр мебошад. Дар даштҳо рустаниҳои биёбонӣ, [[янтоқ]], [[шӯра]], [[ҷорубак]], [[яшон]] ва ғайра мерӯянд. Аз ҳайвонҳо [[асп]], [[гов]], [[гӯсфанд]], [[буз]], [[Гург (ҷонвар)|гург]], [[рӯбоҳ]], [[харгӯш]], [[саг]], [[гурба]], [[хар]], [[хук]] ва ғайра, аз хазандаҳо [[мор]], [[калтакалос]], [[сангпушт]] ва аз парандаҳо [[кабк]], [[бедона]], [[фароштурук]], [[гунҷишк]], [[бум]], [[булбул]], [[майна]] ва дигар намудҳои парандаву хазандаҳо вомехӯранд. == Таърих == Сарзамини кунунии ноҳияи Ёвон дар садаҳои асри миёна бахше аз вилояти таърихии [[Вилояти Хатлон|Хутталон]] буд. Пас аз инқилоби Бухоро дар соли 1920 ва таъсиси [[Ҷумҳурии Мухтори Шӯравии Сотсиалистии Тоҷикистон]] Ёвон бахше аз [[вилояти Сталинобод]] гардид. Ноҳияи Ёвон дар ҳайати ҶШС Тоҷикистон [[11 июн]]и [[1934]] таъсис ёфта буд. == Мардум == Бино бар саршумори соли [[2016]] аҳолии ноҳия 210,4 ҳаз. тан бошанда доштааст.<ref>{{Cite web |url=http://www.stat.tj/ru/img/65a709121baf8a64bf15d33f398aafde_1435736807.pdf |title=Численность населения Республики Таджикистан на 1 января 2016 года. Сообщение Агентства по статистике при Президенте Республики Таджикистан. |accessdate=2016-10-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150702021130/http://www.stat.tj/ru/img/65a709121baf8a64bf15d33f398aafde_1435736807.pdf |archivedate=2015-07-02 }}</ref>. Мардуми ноҳия ба забонҳои тоҷикӣ ва узбакӣ сухан мегӯянд. {|class="wikitable" border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; background: white; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;" style="border: 1em solid white") |- |'''Сол''' |2021 |2022 |- |'''Аҳолӣ, <br /> ҳазор наф.''' |243,2 |248,1 |} == Бахшбандӣ == Бар асоси Қонуни тақсимоти кишварӣ, ноҳияи Ёвон 2 шаҳрак ва 7 [[ҷамоат]]<ref>Феҳристи номи маҳалҳои Тоҷикистон. — Душанбе: Сарредаксияи илмии Энсиклопедияи Миллии Тоҷик, 2013. — 332 с.</ref> дорад: {| class="wikitable" width= "50%" |- ! width=30% | Ҷамоат ! width=30% | Аҳолӣ |- |[[Ёвон]], шаҳрак || 20 209 |- |[[Ҳаёти Нав (шаҳрак)|Ҳаёти нав]], шаҳрак || 2 243 |- |[[Ҷамоати Даҳана (н. Ёвон)|Даҳана]] || 12 744 |- |[[Ҷамоати Гулсара Юсуфова|Гулсара Юсуфова]] || 15250 |- |[[Ҷамоати Норин|Норин]] || 14 440 |- |[[Ҷамоати Обшорон (н. Ёвон)|Обшорон]] || 19 347 |- |[[Ҷамоати Ҳасан Ҳусейнов|Ҳасан Ҳусейнов]] || 17 505 |- |[[Ҷамоати Ситораи Сурх|Ситораи Сурх]] || 13 677 |- |[[Ҷамоати Чоргул|Чоргул]] || 10 631 |- |} == Ҳукумат == Сарвари ноҳияи Ёвон Раиси Ҳукумати он аст, ки вайро Раиси Ҷумҳурии Тоҷикистон таъйин мекунад. Ниҳоди қонунгузори ноҳияи Ёвон Маҷлиси намояндагони халқӣ мебошад ки онро раъйдиҳандагони ноҳияи Ёвон барои 5 сол интихоб мекунанд. Дар ноҳия инчунин дигар идораву кумитахо амал мекунанд. Раиси ноҳия: Шарифӣ Бахтиёр Маҳмудзода (аз 2023). == Иқтисодиёт == === Кишоварзӣ === Ноҳияи Ёвон соли 1977 6 совхози пахтакор, 2 совхози гову гӯсфандпарварӣ ва 1 совхози сабзавоткорӣ дошт. Совхозҳо ва маркази онҳо «Ёвон-1» (марказаш деҳаи Навкорам), «Ёвон-2» (Оби Мукӣ), «Ёвон-3» (Норин), «Ёвон-4» (Рӯдакӣ), «Ёвон-5» (Норин), «50 солагии СССР» (Ҳаёти Нав) буданд. Майдони умумии заминҳои кишт 26083 га (дар соли 1977), аз ин майдони пахта – 16494 га, ғалла (гандум, ҷав, ҷуворимакка, нахӯд, лӯбиё ва ғайра) – 2800 га, зироати хӯроки чорво – 6016 га, сабзавот – 472 га, боғи мева – 256 га, токзор – 132 га буд. Майдони умумии заминҳои обиёришаванда дар ин давра – 24924 га буд. === Саноат === Саноати ноҳияи Ёвон низ сол то сол рушд мекунад. Корхонаҳои асаосии саноатӣ заводҳои таъмири механизмҳо, конструксияҳои оҳану бетонӣ ва маснуоти оҳану бетони, ТЭЦ-и Ёвон, заводи нон ва устохонаи таъмири мошинҳои хоҷагии қишлоқ мавҷуданд. Дар ноҳия аз соли 1966 сохтумони калонтарин дар Осиёи Миёна заводи электрохимиявии Ёвон оғоз ёфта, комплекси якуми он декабри соли 1978 маҳсулоти аввалин (гипохлорити калсий) истеҳсол карда буд. Дар давраи истиқлоли давлатии кишвар дар ноҳияи Ёвон сохтмончиён дар ҳар гӯшаву канори ноҳия беш аз 500 иншооти гуногунтаъйинот бунёд намудаанд, ки корхонаҳои «Ғаюр», «Ато», «Ист-Коттон НФР», «Хима текстил», «Хуаксин Ғаюр семент», «Ваҳдат», «Комрон Агро Холдинг», «Фабрикаи мурғи беҳамто», «Хуаҷиан Ғаюр Индастриал», «Ҷунгтсай Моҳир семент», «Криолит», 10 бинои баландошёнаи истиқоматӣ, 14 муассисаи нави таълимӣ, даҳҳо биноҳои нави таълимӣ ва садҳо синфхонаҳои иловагӣ, биноҳои филиалҳои «Тоҷиксодиротбонк», «Агроинвестбонк», Прокуратура, «Терминали Ёвон», биноҳои зиёди маъмурӣ, 2 меҳмонхона, беш аз 10 иншооти варзишӣ, се тарабхонаи хуштарҳи замонавӣ, беш аз 120 гармхона ва даҳҳо маркази савдову хидматрасонӣ аз ҷумлаи онҳоянд. Дар ҳудуди ноҳияи Ёвон қариб 30 адад субъекти пудратию сохтмонӣ мавҷуданд, ки аксари онҳо ғайридавлатӣ ва хусусӣ буда, асосан баъд аз солҳои 2000-ум таъсис ёфтаанд. Ҷамъиятҳои дорои масъулияти маҳдуди ноҳия, ки фаъолияти сохтмонӣ доранд, тайи солҳои соҳибистиқлолӣ дар амри таъсис додани ҷойҳои нави корӣ ва ғанӣ гардидани буҷети ноҳия саҳми босазо мегузоранд. Субъектҳои сохтмонӣ, аз қабили ҶДММ «Ғаюр», ҶСП «Муқим», ҶДММ «Наврӯз», ҶДММ «Зуҳали Убайдулло», ҶДММ «Ваҳдат», ҶДММ «Ҳадяи Оллоҳ», ҶДММ «Хуанфантсюй синю сохтмон», ҶДММ «Хуаксин сохтмон», ҶДММ «Прогресс», ҶДММ «Сабри Ёвон», ҶДММ «Эксперт-саноат» ва чанде дигар дар бунёди иншооти саноатӣ, таълимӣ, тандурустӣ, фарҳангиву фароғатӣ, хидматрасониву маишӣ ва биноҳои баландошёнаи истиқоматӣ саҳми арзанда доранд.<ref>{{Cite web |url=http://tajsohtmon.tj/tj/navidho/636-bunedi-500-inshoot-dar-noiyai-evon.html |title=Кумитаи меъморӣ ва сохтмони назди Ҳукумати ҶТ / Тоҷикӣ / Навидҳо/ Бунёди 500 иншоот дар ноҳияи Ёвон |accessdate=2016-08-29 |archivedate=2021-07-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210724133203/https://tajsohtmon.tj/tj/navidho/636-bunedi-500-inshoot-dar-noiyai-evon.html }}</ref> == Омӯзишу парвариш == {{Дар нақша}} == Ниҳодҳои фарҳангӣ == {{Дар нақша}} == Беҳдошту беҳзистӣ == {{Дар нақша}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} ==Адабиёт== * {{ЭСТ|||муаллиф=}} == Пайнавиштҳо == <references/> {{тоҷикистон-ҷуғ-нопурра}} {{Тақсимоти маъмурии вилояти Хатлон}} {{Тақсимоти маъмурии Тоҷикистон}} [[Гурӯҳ:Ноҳияҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Вилояти Хатлон]] [[Гурӯҳ:Ноҳияи Ёвон| ]] cc7sxswzzbgrle3q9o7m306qt3wlcr8 0 8580 1469261 1469164 2026-04-20T16:17:02Z Yoonoos.tj 27005 1469261 wikitext text/x-wiki {{Кишвар | Номи тоҷикӣ = Ҷумҳурии Яман | Номи аслӣ = {{lang-ar|ٱلْجُمْهُورِيَّةُ ٱلْيَمَنِيَّةُ}}<br><small>(ал-Ҷумҳури́йя ал-Ямани́йя)</small> | Парчам = Flag of Yemen.svg | Нишон = Emblem of Yemen (2).svg | Шиор = ٱللَّهُ، ٱلْوَطَنُ، ٱلثَوْرَةُ، ٱلْوَحْدَةُ | Тарҷумаи шиор = Аллоҳ, ватан, инқилоб, ҳамбастагӣ | Номи суруди миллӣ = رددي أيتها الدنيا نشيدي | Тарҷумаи номи суруди миллӣ = Эй дунё, сурудамро такрор кун | Аудио = United States Navy Band - United Republic.ogg | lat_dir = N | lat_deg = 15 | lat_min = 0 | lat_sec = 0 | lon_dir = E | lon_deg = 48 | lon_min = 0 | lon_sec = 0 | region = YE | CoordScale = | Дар харита = Yemen orthographic.svg | шарҳи харита = {{Қуттии рангӣ|#49c846ff}} — [[Қаламрави Яман, таҳти идораи Ҳусиҳо|қаламравҳои берун аз идораи ҳукумат]] {{Қуттии рангӣ|#346834ff}} — қаламрави таҳти идораи ҳукумат (дар оғози соли 2026) | Шакли идора = [[ҷумҳурии президентӣ]]<ref name="atlas">{{книга|заглавие=Атлас мира: Максимально подробная информация|ответственный=Руководители проекта: А. Н. Бушнев, А. П. Притворов|место=Москва|издательство=АСТ|год=2017|страницы=49|страниц=96|isbn=978-5-17-10261-4}}</ref> | Сохтори давлат = [[давлати унитарӣ]] бо нишонаҳои [[кишвари федеративӣ|федератсия]] <small>(де-юре)</small><br>[[Кишвари дармонда|кишвари пароканда]]<ref>{{cite web|url=https://www.unh.edu/inquiryjournal/blog/2022/04/yemen-dynamics-foreign-intervention-failed-states|title=Yemen and the Dynamics of Foreign Intervention in Failed States|lang=en|publisher=[[Университет Нью-Гэмпшира]]|access-date=2023-12-16|archive-date=2023-12-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20231216202915/https://www.unh.edu/inquiryjournal/blog/2022/04/yemen-dynamics-foreign-intervention-failed-states|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://mepc.org/commentary/yemen-becoming-failed-state|title=Is Yemen Becoming a Failed State?|lang=en|publisher={{Не переведено 3|Совет по ближневосточной политике|4=Middle East Policy Council}}|access-date=2023-12-16|archive-date=2023-12-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20231216202915/https://mepc.org/commentary/yemen-becoming-failed-state|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.geopoliticalmonitor.com/yemen-worlds-newest-failed-state/|title=Yemen: The World’s Newest Failed State|lang=en|publisher=Geopolitical Monitor|access-date=2023-12-16|archive-date=2023-12-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20231216202915/https://www.geopoliticalmonitor.com/yemen-worlds-newest-failed-state/|url-status=live}}</ref> <small>(де-факто)</small> | Вазифаи роҳбар 1 = [[Шӯрои роҳбарии президентӣ|Раиси Шӯро]] | Роҳбар 1 = [[Рашод Муҳаммад Алимӣ]] | Вазифаи роҳбар 2 = [[Феҳристи сарвазирони Яман|Сарвазир]] | Роҳбар 2 = [[Шая ал-Зиндонӣ]] | Вазифаи роҳбар 3 = [[Маҷлиси намояндагони Яман|Сухангӯйи маҷлиси намояндагон]] | Роҳбар 3 = [[Султон ал-Бараконӣ]] | Пойтахт = [[Санъо]] <small> ([[де-юре]])</small><br>[[Адан]] <small> ([[де-факто]])<ref>Санъо дар қаламраве ҷойгир аст, ки таҳти назорати ҳукумати Яман нест ва аз ҷониби Ҳусиҳо идора мешавад. Марказҳои асосии ҳокимият дар Адан ҷойгиранд. Дар декабри 2025 нерӯҳои [[Шӯрои Гузариши Ҷанубӣ]] Аданро ишғол карданд ва аъзои [[Шӯрои роҳбарии президентӣ]] онро тарк намуданд. Пас аз 9 январи 2026 назорати Адан аз ҷониби Шӯрои роҳбарии президентӣ барқарор гардид.</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.kommersant.ru/doc/8270940|title=Йемен теряет общий знаменатель|lang=ru|website=Коммерсантъ|date=2025-12-09|access-date=}}</ref></small> | Шаҳрҳои калонтарин = [[Адан]], [[Ҳудайда]], [[Таиз]], [[Ибб]] | Забон = [[забони арабӣ]] | Дини давлатӣ = [[ислом]] | Таъсисёбӣ = [[22 май]]и [[соли 1990]] | Санаҳои истиқлол = [[30 октябр]]и [[соли 1918]] ([[Подшоҳии мутаваккилии Яман|Ямани Шимолӣ]] аз [[Имперотурии Усмонӣ]])<br>[[30 ноябр]]и [[соли 1967]] ([[Ҷумҳурии Демократии Халқии Яман|Ямани Ҷанубӣ]] аз [[Бритониёи Кабир]]) | Соҳибистиқлол аз = [[Бритониёи Кабир]] | Масоҳат = 527 970 | Ҷой аз рӯи масоҳат = 49 | Фоизи об = ночиз | Аҳолӣ = {{афзоиш}} 34 870 773<ref>{{cite web|title=Yemen Population 2024 (Live)|url=https://worldpopulationreview.com/countries/yemen-population|website=worldpopulationreview.com|access-date=2024-01-23|lang=en|archive-date=2024-01-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20240104192001/https://worldpopulationreview.com/countries/yemen-population|url-status=live}}</ref> | Аҳолӣ аз рӯи барӯйхатгирӣ = | Соли баҳо = 2024 | Соли барӯйхатгирӣ = 2023 | Зичии аҳолӣ = 71.8 | Ҷой аз рӯи аҳолӣ = 48 | ММД (БҚХ) = 65,088 млрд<ref name="dataimf">{{Cite web|lang=en|url=https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2020/October/weo-report?c=512,612,911,912,419,611,469,915,429,433,439,916,443,917,446,672,682,686,449,564,453,456,726,732,463,923,744,925,466,927,487,474,&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,&sy=2018&ey=2025&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=,&br=1|title=Report for Selected Countries and Subjects|website=IMF|access-date=2020-11-27|archive-date=2020-11-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20201116125632/https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2020/October/weo-report?c=512,612,911,912,419,611,469,915,429,433,439,916,443,917,446,672,682,686,449,564,453,456,726,732,463,923,744,925,466,927,487,474,&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,&sy=2018&ey=2025&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=,&br=1|url-status=live}}</ref> | Соли ҳисоби ММД (БҚХ) = 2019 | ММД (БҚХ) ба сари аҳолӣ = {{шумора|2057}}<ref name="dataimf"/> | Ҷой аз рӯи ММД (БҚХ) = 104 | ММД (номинал) = 16,940 млрд<ref name="dataimf"/> | Соли ҳисоби ММД (номинал) = 2024 | ММД (номинал) ба сари аҳолӣ = {{шумора|713}}<ref name="dataimf"/> | Ҷой аз рӯи ММД (номинал) = 168 | ШРИ = {{афзоиш}} 0,470<ref>{{cite web |url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr2020.pdf |lang=en |title=Human Development Indices and Indicators |date=2020 |access-date=2020-12-15 |publisher=[[Программа развития ООН]] |description=Доклад о человеческом развитии на сайте Программы развития ООН |archive-date=2020-12-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201215063955/http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr2020.pdf |url-status=live }}</ref> | Сатҳи ШРИ = <span style="color:#e0584e">паст</span> | Соли ҳисоби ШРИ = 2020 | Ҷой аз рӯи ШРИ = 179 | Воҳиди пул = [[риёли Яман]] (YER) | Коди телефон = 967 | Домен = .ye | ISO = YE | Рамзи КБО = YEM | Минтақаи замонӣ = | Ҳаракати автомобилӣ = | Эзоҳ = }} '''Яман''' ({{забон-код|ar| اليمن}}) — [[кишвар]]ест дар ҷануби [[нимҷазираи Арабистон]] дар [[Осиёи Ҷанубу Ғарбӣ]], қисми [[Шарқи Наздик]] ва бо [[Умон]]у [[Арабистони Саудӣ]] ҳамсарҳад аст. Ба [[Баҳри Сурх]] ва [[баҳри Араб]] баромад дорад. Пойтахт — шаҳри [[Санъо]]. == Таърих == == Сиёсату ҳукумат == == Бахшбандии кишварӣ == == Ҷуғрофия == ==Иқтисодиёт== == Аҳолӣ == == Фарҳанг ва маориф == == Инҷоро ҳам бингаред == {{Умуми}} {{Хурд}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{Кишварҳои Осиё}} {{Authority control}} [[Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Давлатҳои Осиё]] [[Гурӯҳ:Осиёи Ғарбӣ]] [[Гурӯҳ:Яман]] [[Гурӯҳ:Давлатҳо — узви СММ]] a94du1nbfk0vsg1548hff1ila5gzsyn 0 10589 1469556 1379293 2026-04-21T05:25:15Z VASHGIRD 8035 /* Корнома */ 1469556 wikitext text/x-wiki {{Адиб | ном = Сармад | номи аслӣ = Гадобой Ӯзбеков | тасвир = | таърихи таваллуд = | зодгоҳ = }} '''Сармад''' (''Гадобой Ӯзбеков''; {{ВД-Дебоча}}) — {{шоир|тоҷик|Тоҷикистон}}и тоҷик. == Зиндагинома == Гадобой Ӯзбеков 21 марти соли 1947 дар деҳаи Ғаззаи ноҳияи Панҷакент ба дунё омадааст. Баъди хатми мактаби деҳа дар Омӯзишгоҳи педагогии шаҳри Панҷакент таҳсилро идома медиҳад. == Корнома == Фаъолияти кориашро аз мусаҳҳеҳӣ оғоз намуда, баъдан мухбир, аз ҷумла дар рӯзномаи «Газетаи муаллимон» шеър менавишт. == Эҷод == Эҷоди Сармад саршори дард ва ормонҳои замони худ буд. Китобхояш «Ашки шафақ», «Вожахои сияҳпӯш» ва «Хобҳои офтобӣ» пас аз маргаш нашр шуданд. === Намунае аз ашъор === {{иқтибоси академикӣ|<poem> Тоҷикистон сарнавишти ишқи сӯзони ман аст, Зарраи хоки азизаш, доруи ҷони ман аст. Дар бари гаҳвораи сангаш фароғат ёфтам, Тахтасанги кӯҳсораш, тахти Сомони ман аст. </poem>|сарчашма=}} == Сӯиқасд ва даргузашт == Ӯ ҳаргиз дар сиёсат иштирок накард. Баъди пирӯзии ҳукумати қонунӣ ба деҳа рафт ва баъди ду сол баргашт. Дар ин вақт манзили ӯ ишғол карда шуд<ref>{{Cite web|url=http://www.gdf.ru/murdered_journalists/list/1994|title=Погибшие журналисты|website=www.gdf.ru|accessdate=2023-03-20|archivedate=2023-03-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230320051523/http://www.gdf.ru/murdered_journalists/list/1994}}</ref>. Сармад омада манзилашро баргардонад, 18 октябри соли 1994 аз ҷониби афроде латукӯб гардида, баъди ду моҳ дар беморхонаи Панҷакент даргузашт<ref>{{Cite web|url=https://centrasia.org/person2.php?st=1075322071|title=УЗБЕКОВ Гадобой|website=centrasia.org|publisher=ЦентрАзия|accessdate=2023-03-20}}</ref>. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Адибони Тоҷикистон]] 7ut9cor7icg2rsm27tfy8hwivlpdpz7 0 10839 1469493 1323069 2026-04-21T03:57:41Z Zosya95 54344 1469493 wikitext text/x-wiki {{МА | унвон = Ҷамоат | мақом = | номи тоҷикӣ = Муҷун | номи аслӣ = Муҷун | акс = | парчам = Flag of Tajikistan.svg | кишвар = {{Парчам|Тоҷикистон}} | нишон = Coat of arms of Tajikistan.svg | давлат = Тоҷикистон | шакли минтақа = Вилоят | минтақа = Вилояти Суғд | шакли ноҳия = Ноҳия | ноҳия = Деваштич | забони расмӣ = тоҷикӣ | аҳолӣ = 24840 | соли барӯйхатгирӣ = 2011 | координатаҳо = | масоҳат = | этнохороним = ғончигӣ | гурӯҳҳои миллӣ = [[тоҷиког]], [[ӯзбакҳ]] | гурӯҳҳои динӣ = [[мусулмон]]он [[суннӣ|сунниҳо]]он | вақти минтақавӣ = +5 | коди худрав = 02TJ | коди телефон = +992 | сайт = | забони сайт = | забони сайт2 = }} '''Ҷамоати деҳоти Муҷун''' — [[ҷамоат]]ест дар [[ноҳияи Деваштич]]и [[вилояти Суғд]]и Тоҷикистон. == Ҷойгоҳ == Ҷамоати деҳоти Муҷун дар қисми ҷануби шарқии ноҳияи Деваштич вилояти Суғд ҷойгирбуда, масофа аз маркази ноҳия 12 аз маркази вилоят 90 ва аз маркази Ҷумҳурии Тоҷикистон 260 км-ро ташкил медиҳад. Ҷамоати деҳоти Муҷун дар нишебиҳои шимолии қаторкӯҳҳои Туркистон ҷойгир шудааст. Маркази ҷамоати деҳоти Муҷун дар баландии 1035 м аз сатҳи баҳр қарор дорад. Масоҳати умумии ҷамоати деҳоти Муҷуни [[ноҳияи Деваштич]] 19.47 км квадратиро ташкил медиҳад. Ҷамоати деҳоти Муҷун аз 10 деҳа иборат аст: Муҷун, Истиқлол, Ҳазорчашма, Зароб, Нуробод, Меҳробод, Ҳавутак, Анбарин, Гулшан ва Панҷбоғ. Ҷамоат дар ҷанубу шарқи [[ноҳияи Деваштич]] аз шимол бо [[ҷамоати деҳоти Ғазантарак]], аз ҷануб бо [[ҷамоат]]ҳои Расровут, Ваҳдат ва Калининобод, аз тарафи ғарб — бо [[ноҳияи Истаравшан]] (18 км), аз тарафи шарқ бо вилояти Бодканди [[Ҷумҳурии Қирғизистон]] ҳаммарз мебошад. == Таърих == Ҷамоати деҳоти Муҷун дар асоси хуҷҷатҳои пешниҳодкардаи бойгонии давлатии шаҳри Истаравшан соли 1929 таъсис ёфтаст. Дар соли 1935 ум Совети қишлоқи Иторчи ва дар солҳои 1944 Совети қишлоқи Анбағаз низ номнавишт шудааст. Дар солҳои 1950 ум бо сабаби барҳам хӯрдани ноҳияи Калининобод деҳаҳои дар ҳудуди ӯ буда ба ҷамоати деҳоти Муҷун ҳамроҳ шудаст. == Иқлим == Миқдори миёнаи солонаи нурафшони офтоб 6200 кч.м.кв буда, ҳарорати миёнаи солонаи ҳаво 12,5 С аст. Ҳарорати миёнаи ҳаво дар моҳи июл 30-32.4 С буда, дар моҳи январ −2 то −14 С хунук мешавад. Дар ҷамоати деҳоти Муҷун миқдори солонаи бориш ба 220—320 мм баробар аст. Ҷамоат дар баландии 1050 м аз сатҳи баҳр ҷойгир мебошад. Ҷамоат аз захираҳои табии масолеҳи бинокорӣ (гил, хок, сангҳои таҳкурсӣ, сангҳои барои истеҳсоли оҳак) санги мармар бой мебошад. Хокҳои Ҷамоат асосан хоки хокистарранги тира, зардхок, шағалхок, инчунин хокҳои серсанг ва рег вомехӯранд. Хоки минтақаи бешазори арча ва доманаи кӯҳсор қаҳваранг ё худ доминаранг буда, поёнтар ба гашти дашт он ба тирахаки кушод ва зардхок таҷлил меёбад. == Набототу ҳайвонот == Дар ҳамвории доманакӯҳҳо дар баландиҳои (1000—1900 метр) набототи биёбонию нимбиёбони эфемирҳо, шибоғ, шутурхор, ҷӯробак, кавар, ковук ва ғайра, дар куххо дар баландиҳои зиёда аз 1100—1900 дар биёбони дамои хӯшадорҳо, [[лубиё]]ҳо, гулҳо, буттаҳои [[зирк]], настаранг, бодомӣ, [[бодом]]и талхак ва ғайраҳо мерӯянд. Дар водиҳои ноҳия бошад зироатҳои маданӣ, [[гандум]], [[ҷав]], ҷавдор, [[сулӣ]], [[ҷуворимакка]], [[нахуд]], [[лаблабу]], [[шалғам]], [[турб]], [[пиёз]], [[сабзӣ]], [[помидор]], [[бодиринг]], [[харбуза]], [[каду]], [[ангур]]у [[тут]], [[себ]], [[нок]], [[шафтолу]], [[зардолу]],[[гелос]] парвариш меёбанд. Олами ҳайвонотро [[юрмон]], [[харгӯш]], [[рӯбоҳ]], [[Гург (ҷонвар)|гург]], [[хуки ваҳшӣ]], [[ҷайра]], [[хирси мала]], [[оҳу]], [[бузҳои ёбоӣ]]; паррандаҳо: [[кабк]], [[мурғи ҳилол]], мастка, [[зоғ]], [[уқоб]], [[бургут]], [[мусича]], [[гунҷишк]], [[фароштурук]], [[акка]], [[кабӯтари ёбоӣ]], [[бедона]], [[булбул]]; Моҳиҳо: ширмоҳӣ, гулмоҳӣ, пешонағафс-хазандаҳоро мор, калтакалос, сусмор, каждум, калпеса намояндагӣ мекунанд. == Мардум == Ба ҳолати 1.01.2011 аҳолии ҷамоати деҳоти Муҷун 24840 нафарро ё 18 % аҳолии умуми [[ноҳияи Деваштич]]ро ташкил медиҳад, аз ҷумла мардон 12581 нафар, занон 12259 нафар буда, суръати миёнаи афзоиши солонаи аҳолӣ 2,98 %- ро ташкил медихад. Дар ҳудуди ҷамоат 6348 хонавода истиқомат мекунад. == Деҳаҳои ҷамоат == * [[Муҷун]] * [[Истиқлол (деҳа, н. Деваштич)|Истиқлол]] * [[Ҳазорчашма (деҳа, н. Деваштич)|Ҳазорчашма]] * [[Меҳробод (деҳа, н. Деваштич)|Меҳробод]] * [[Нуробод (деҳа, н. Деваштич)|Нуробод]] * [[Зароб (деҳа, н. Деваштич)|Зароб]] * [[Ҳавутак]] * [[Анбарин]] * [[Панҷбоғ (деҳа, н. Деваштич)|Панҷбоғ]] * [[Гулшан (деҳа, н. Деваштич)|Гулшан]]<ref>{{Cite web |url=http://www.gonchi.tj/tj/jamoatho/jamoati-mujun |title=Ҷамоати деҳоти Муҷун |accessdate=2016-02-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160325002848/http://gonchi.tj/tj/jamoatho/jamoati-mujun |archivedate=2016-03-25 }}</ref> == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Ҷамоати Муҷун| ]] [[Гурӯҳ:Ҷамоатҳои ноҳияи Деваштич]] d24bt1hd3obmykarwn8sjf1vmvg1ovl 0 10841 1469495 1276852 2026-04-21T03:57:58Z Zosya95 54344 1469495 wikitext text/x-wiki {{МА |унвон=Ҷамоат |номи тоҷикӣ=Далёни Боло |номи аслӣ=Далёни Боло |акс= |парчам=Flag of Tajikistan.svg |нишон=Coat of arms of Tajikistan.svg |давлат=Тоҷикистон |шакли минтақа=Вилоят |минтақа=Вилояти Суғд |шакли ноҳия=Ноҳия |ноҳия= Деваштич |забони расмӣ=тоҷикӣ |аҳолӣ=(2011) 21495 |координатаҳо= |масоҳат= |этнохороним=ғончигӣ |гурӯҳҳои миллӣ=[[мардуми тоҷик|тоҷикҳо]][[ӯзбак|ӯзбекҳо]] |гурӯҳҳои динӣ=[[мусулмон]]он [[суннӣ|сунниҳо]] |вақти минтақавӣ=+5 |коди худрав=02TJ |коди телефон=+992 |сайт= |забони сайт= |забони сайт2= }} '''Ҷамоати деҳоти Далёни Боло''' - [[ҷамоат]]ест дар [[ноҳияи Деваштич]]и [[вилояти Суғд]]и Тоҷикистон. ==Сохтори маъмурию ҳудудии Ҷамоат == Аз тарафи шарқ бо Ҷамоати Калининобод, аз шимолу шарқи бо Ҷамоати Чавкандаки ноҳияи Истаравшан, аз тарафи шимол бо ноҳияи Истаравшан, аз ҷанубу ғарб бо [[ноҳияи Кӯҳистони Мастчоҳ]] ҳамсарҳад мебошад. Ҳудуди Ҷамоат 12117 га дарбар мегирад. ==Шароитҳои табиию иқлимӣ ва захираҳо== Ҷамоати деҳоти Далёни Боло дар шимолу ғарби [[ноҳияи Деваштич]] дар зери қаторкӯҳҳои Туркистон воқеъ буда аз шимолу ғарб бо Ҷамоати Нофароҷи [[ноҳияи Истаравшан]] зиёда аз 30 км ҳаммарз мебошад. Сатҳи паҳни ноҳамвори теғадор аз шимол ба ҷануб аз 500 метр то 4743 метр тадриҷан баланд шуда маркази Ҷамоат деҳаи Далёни Боло дар баландии 1050 м аз сатҳи баҳр ҷойгир мебошад.Ҷамоат аз захираҳои табии масолеҳи бинокорӣ (гил, хок, сангҳои таҳкурсӣ, сангҳои барои истеҳсоли оҳак) санги мармар бой мебошад. Хокҳои Ҷамоат асосан хоки хокистарранги тира, зардхок, шағалхок, инчунин хокҳои серсанг ва рег вомехӯранд. Хоки минтақаи бешазори арча ва доманаи кӯҳсор қаҳваранг ё худ доминаранг буда, поёнтар ба гашти дашт он ба тирахаки кушод ва зардхок таҷлил меёбад. Иқлими деҳот субтропикии хушк буда, ҳаҷми боришотӣ аз 500 то 700 мм буда ҳарорати миёнаи ҳаво дар моҳҳои июн-июл 30-35 С, дар кӯҳҳо 12-15 С, дар моҳи январ -2-6 ва дар кӯҳҳо -12-15 С хушк мебошад. Дар ҳамвории доманакӯҳҳо дар баландиҳои (1000-1900 метр) набототи биёбонию нимбиёбони эфемирҳо, шибоғ, шутурхор, ҷӯробак, кавар, ковук ва ғайра, дар кӯҳҳо дар баландиҳои зиёда аз 1100-1900 дамои хӯшадорҳо, [[лубиё]]ҳо, гулҳо, буттаҳои [[зирк]], настаранг, бодомӣ, [[бодом]]и талхак ва ғайраҳо мерӯянд. Дар водиҳои ноҳия бошад зироатҳои маданӣ, [[гандум]], [[ҷав]], ҷавдор, [[сулӣ]], [[ҷуворимакка]], [[нахуд]], [[лаблабу]], [[шалғам]], [[турб]], [[пиёз]], [[сабзӣ]], [[помидор]], [[бодиринг]], [[харбуза]], [[каду]], [[ангур]]у [[тут]], [[себ]], [[нок]], [[шафтолу]], [[зардолу]], [[гелос]] парвариш меёбанд. Олами ҳайвонотро [[юрмон]], [[харгӯш]], [[рӯбоҳ]], [[Гург (ҷонвар)|гург]], [[хуки ваҳшӣ]], [[ҷайра]], [[хирси мала]], [[оҳу]], [[буз|бузҳои ёбоӣ]]; паррандаҳо: [[кабк]], [[мурғи ҳилол]], мастка, [[зоғ]], [[уқоб]], [[бургут]], [[мусича]], [[гунҷишк]], [[фароштурук]], [[акка]], [[кабӯтар|кабӯтари ёбоӣ]], [[бедона]], [[булбул]]; Моҳиҳо: [[ширмоҳӣ]], [[гулмоҳӣ]], пешонағафс-хазандаҳоро [[мор]], [[калтакалос]], [[сусмор]], [[каждум]], калпеса намояндагӣ мекунанд<ref>{{Cite web |url=http://www.gonchi.tj/tj/jamoatho/jamoati-daleni-bolo |title=Ҷамоати Далёни Боло |accessdate=2016-02-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160325005121/http://gonchi.tj/tj/jamoatho/jamoati-daleni-bolo |archivedate=2016-03-25 }}</ref> ==Деҳоти ҷамоат== {| class="wikitable" width= "50%" |- | colspan="12" style="text-align:center; background:#ffdead;"|'''Деҳаҳои Ҷамоати Далёни Боло''' |- ! width=30% | Деҳа ! width=30% | Аҳолӣ |- |[[Навобод (деҳаи н. Ғончӣ)]]|| |- |[[Файзобод (деҳаи н. Ғончӣ)]]|| |- |[[Қалъачаи Арбоб]]|| |- |[[Демнора]] || |- |[[Далёни Боло]] || |- |[[Далён]] || |- |[[Обиборик]] || |} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{Тоҷикистон-ҷуғ-нопурра}} [[Гурӯҳ:Ҷамоати Далёни Боло| ]] [[Гурӯҳ:Ҷамоатҳои ноҳияи Деваштич]] hue25o84wy470nv2nbrtn55kbgnhqcb 0 10843 1469506 1447891 2026-04-21T04:02:54Z Zosya95 54344 1469506 wikitext text/x-wiki {{МА |унвон=Ҷамоат |номи тоҷикӣ=Росровут |номи аслӣ=Росровут |акс= |парчам=Flag of Tajikistan.svg |нишон=Coat of arms of Tajikistan.svg |давлат=Тоҷикистон |шакли минтақа=Вилоят |минтақа=Вилояти Суғд |шакли ноҳия=Ноҳия |ноҳия= Деваштич |забони расмӣ=тоҷикӣ |аҳолӣ=(2013) 14049 |координатаҳо= |масоҳат= |этнохороним=ғончигӣ |гурӯҳҳои миллӣ=[[мардуми тоҷик|тоҷикҳо]], [[ӯзбак|ӯзбекҳо]] |гурӯҳҳои динӣ=[[мусулмон]]он [[суннӣ|сунниҳо]]он |вақти минтақавӣ=+5 |коди худрав=02TJ |коди телефон=+992 |сайт= |забони сайт= |забони сайт2= }} '''Ҷамоати Росровут''' — [[ҷамоат]]ест дар [[ноҳияи Деваштич]]и [[вилояти Суғд]]и Тоҷикистон. Санаи ташкилёбӣ — [[25 декабр]]и [[соли 1930]]. Масоҳат — 17414 га. Аҳолӣ дар таърихи 1.01.2013 — 14049 нафар. Миллатҳо: тоҷикон — 12484 нафар, узбекон — 1565 нафар. == Сохтори маъмурию ҳудудии Ҷамоат == Ҷамоати деҳоти Росровут аз 6 деҳа иборат аст: [[Хишекат]], [[Росровут]], [[Даҳкат]], [[Офтобру]], [[Бобучак]]. == Шароитҳои табиию иқлимӣ ва захираҳо == Сатҳи паҳни ноҳамвори теғадорИ Туркистон аз шимол ба ҷануб аз 500 метр то 4743 метр тадриҷан баланд шуда маркази Ҷамоат дар баландии 1050 м аз сатҳи баҳр ҷойгир мебошад. Иқлими мавзеъ субтропикии хушк буда, ҳаҷми боришотӣ аз 500 то 700 мм буда ҳарорати миёнаи ҳаво дар моҳҳои июн-июл 30-35 С, дар кӯҳҳо 12-15 С, дар моҳи январ −2-6 ва дар кӯҳҳо −12-15 С хушк мебошад.Ҷамоат аз захираҳои табии масолеҳи бинокорӣ (гил, хок, сангҳои таҳкурсӣ, сангҳои барои истеҳсоли оҳак) санги мармар бой мебошад. Хокҳои Ҷамоат асосан хоки хокистарранги тира, зардхок, шағалхок, инчунин хокҳои серсанг ва рег вомехӯранд. Хоки минтақаи бешазори арча ва доманаи кӯҳсор қаҳваранг ё худ доминаранг буда, поёнтар ба гашти дашт он ба тирахаки кушод ва зардхок таҷлил меёбад. Дар ҳамвории доманакӯҳҳо дар баландиҳои (1000—1900 метр) набототи биёбонию нимбиёбони эфемирҳо, шибоғ, шутурхор, ҷӯробак, кавар, ковук ва ғайра, дар куххо дар баландиҳои зиёда аз 1100—1900 дар биёбони дамои хӯшадорҳо, [[лубиё]]ҳо, гулҳо, буттаҳои [[зирк]], настаранг, бодомӣ, [[бодом]]и талхак ва ғайраҳо мерӯянд. Дар водиҳои ноҳия бошад зироатҳои маданӣ, [[гандум]], [[ҷав]], ҷавдор, [[сулӣ]], [[ҷуворимакка]], [[нахуд]], [[лаблабу]], [[шалғам]], [[турб]], [[пиёз]], [[сабзӣ]], [[помидор]], [[бодиринг]], [[харбуза]], [[каду]], [[ангур]]у [[тут]], [[себ]], [[нок]], [[шафтолу]], [[зардолу]],[[гелос]] парвариш меёбанд. Олами ҳайвонотро [[юрмон]], [[харгӯш]], [[рӯбоҳ]], [[Гург (ҷонвар)|гург]], [[хуки ваҳшӣ]], [[ҷайра]], [[хирси мала]], [[оҳу]], [[бузҳои ёбоӣ]]; парандаҳо: [[кабк]], [[мурғи ҳилол]], мастка, [[зоғ]], [[уқоб]], [[бургут]], [[мусича]], [[гунҷишк]], [[фароштурук]], [[акка]], [[кабӯтари ёбоӣ]], [[бедона]], [[булбул]]; Моҳиҳо: ширмоҳӣ, гулмоҳӣ, пешонағафс-хазандаҳоро мор, калтакалос, сусмор, каждум, калпеса намояндагӣ мекунанд<ref>{{Cite web |url=http://www.gonchi.tj/tj/jamoatho/jamoati-somoni-1 |title=Ҷамоати Исмоили Сомонӣ |accessdate=2016-09-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160325005214/http://gonchi.tj/tj/jamoatho/jamoati-somoni-1 |archivedate=2016-03-25 }}</ref> == Деҳоти ҷамоат == {| class="wikitable" width= "50%" |- | colspan="12" style="text-align:center; background:#ffdead;"|'''Деҳаҳои Ҷамоати Росровут'' |- ! width=30% | Деҳа ! width=30% | Аҳолӣ |- |[[Хишекат]]|| |- |[[Росровут]]|| |- |[[Даҳкат]]|| |- |[[Офтобру]]|| |- |[[Бобучак]]<ref>{{Cite web |url=http://www.gonchi.tj/tj/jamoatho/jamoati-rosrovut |title=Ҷамоати Росровут |accessdate=2016-02-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160325005615/http://gonchi.tj/tj/jamoatho/jamoati-rosrovut |archivedate=2016-03-25 }}</ref> || |} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Ҷамоати Росровут| ]] [[Гурӯҳ:Ҷамоатҳои ноҳияи Деваштич]] s6wol18ok91b7e071kkxggofr2j61pv 0 11411 1469584 1419369 2026-04-21T07:59:59Z Yoonoos.tj 27005 1469584 wikitext text/x-wiki {{Филм |НомАсл=بادکنک سفید |НомТоҷ=Бодкунаки сафед |акс= |Тасвир= بادکنک سفید (پوستر ۱-۲).jpg |коргардон=[[Ҷафар Паноҳӣ]] |нависанда= |сол=[[1995]] |кишвар=[[Эрон]] |забон=[[Забони форсӣ|форсӣ]] |сайт= }} '''Бодкунаки сафед''' ({{забон-фа|بادکنک سفید}}) — яке аз [[филм]]ҳои [[Эрон]]ӣ аст. Коргардон [[Ҷаъфар Паноҳӣ]] буд. Филмро дар [[соли 1995]] сохт. ==Эзоҳ== {{Эзоҳ}} {{Филм-нопурра}} [[Гурӯҳ:Филмҳои Эронӣ]] 13w1wkrq2xx90cc3zp2hpfuei99jgvi 1469585 1469584 2026-04-21T08:00:14Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Бадкунаки сафид]] to [[Бодкунаки сафед]] 1469584 wikitext text/x-wiki {{Филм |НомАсл=بادکنک سفید |НомТоҷ=Бодкунаки сафед |акс= |Тасвир= بادکنک سفید (پوستر ۱-۲).jpg |коргардон=[[Ҷафар Паноҳӣ]] |нависанда= |сол=[[1995]] |кишвар=[[Эрон]] |забон=[[Забони форсӣ|форсӣ]] |сайт= }} '''Бодкунаки сафед''' ({{забон-фа|بادکنک سفید}}) — яке аз [[филм]]ҳои [[Эрон]]ӣ аст. Коргардон [[Ҷаъфар Паноҳӣ]] буд. Филмро дар [[соли 1995]] сохт. ==Эзоҳ== {{Эзоҳ}} {{Филм-нопурра}} [[Гурӯҳ:Филмҳои Эронӣ]] 13w1wkrq2xx90cc3zp2hpfuei99jgvi 0 14032 1469257 1467433 2026-04-20T15:59:55Z Zosya95 54344 1469257 wikitext text/x-wiki [[File:Municipal_Market_of_São_Paulo_city.jpg|thumb|Меваҳои мухталиф дар ғурфае дар бозори шаҳрдории Сан-Паулу чида шудаанд|400x400px]] '''Мева''', '''бар''' ({{lang-la|fructus}}, {{lang-el|καρπός}}) — сохторе дар [[Рустаниҳо|гиёҳон]], ки аз нумувви девораи тухмдон ҳосил мешавад ва дона ё донаҳои расидаро дар бар мегирад<ref>{{Cite web|url=https://vazhaju.tj/word/%D0%BC%D0%B5%D0%B2%D0%B0/1aJmYitm|title=Мева чист? Маънии мева|author=Вожаҳои мусавваби Фарҳангистони забону адаби форсӣ|website=vazhaju.tj|publisher=[[Вожаҷӯ]]|lang=tg|accessdate=2023-01-26}}</ref>. Ҳангоме, ки дар ошпазӣ баҳс аз мева ва сабзиҷот ба унвони ғизо мешавад, ин вожа маъмулан фақат ба меваи гиёҳоне гуфта мешавад, ки ширину гӯштдор ҳастанд монанди олу, себ, афлесун ва ғайра, дар ҳоле ки гурӯҳи бисёр зиёде аз сабзиҷоти маъмулӣ, мағзҳо ва ғаллот, меваи гиёҳони худ маҳсуб мешаванд. Меваҳое, ки маъмулан дар ошпазӣ ва хӯрокӣ ҷузви меваҳо ба ҳисоб намеоянд иборатанд аз кадуҳо, картошка ва филфили сабз. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{ПБ}} {{ботаника-нопурра}} 5k2indpc9eyx6cklbgptmpjg347gz83 0 14120 1469193 1334413 2026-04-20T12:51:52Z Zosya95 54344 1469193 wikitext text/x-wiki {{Таксон | тасвир = - Pumpkins -.jpg | тасвифи тасвир = Намудҳои гуногуни кадуиҳо | салтанат = Рустаниҳо | табақа = Оила | лотинӣ = Cucurbitaceae | муаллиф = Juss. | соли муаллифӣ = 1789 | ҳаммаъно = * {{btname|Bryoniaceae|(G.Mey.)}} * {{btname|Cyclantheraceae|(Lilja)}} * {{btname|Nhandirobaceae|(T.Lestib.), nom. illeg.}} * {{btname|Zanoniaceae|(Dumort.)}} }} '''Кадуиҳо''' ({{lang-la|Cucurbitaceae}}) — [[Оила (таксономия)|оила]]и [[Дупаллагиҳо|рустаниҳои дупаллагӣ]], рустаниҳои [[алаф]]ӣ, баъзан нимбутта ва [[дарахт]]ии як ё духонагӣ. Гулҳои одатан якҷинсаи бештар пайвастабарги актиноморфӣ доранд. Мевааш - буттамева ё кадушакл, аксар вақт сертухм. Зиёда аз 100 ҷинс (қариб 1000 намуд)-и Кадуиҳо асосан дар минтақаҳои тропикӣ ва субтропикии ҳарду нимкура вомехӯрад. Дар [[Тоҷикистон]] қариб 10 намуди аз 6 ҷинс дучор мешавад. Зиёда аз 15 намуди кадуиҳо (''[[харбуза]], [[бодиринг]], [[дастмолкаду]], [[тарбуз]], [[каду]], [[патиссон]] ва ғайраҳо'') парвариш карда мешаванд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == {{гиёҳшиносӣ-хурд}} [[Гурӯҳ:Кадуиҳо| ]] [[Гурӯҳ:Оилаҳои рустанӣ]] gvxpzpfl86fex7pmb52h6xh78ej8qig 0 14122 1469523 1334414 2026-04-21T04:20:57Z Zosya95 54344 1469523 wikitext text/x-wiki {{Таксон |regnum = Гиёҳон |image file = Ferocactus pilosus1.jpg |image title = Ferocactus pilosus |image descr = Ферокактус ''[[Ferocactus pilosus]]'',<br>растущий к югу от [[Сальтильо]], [[Коауила]]. |parent = Caryophyllales |rang = Семейство |latin = Cactaceae |author = [[Juss.]] (1789), [[nom. cons.]] |typus = {{btname|Cactus|L., 1753}}, [[nom. rej.]] — {{bt-latrus|Mammillaria|aut=[[Haw.]], 1812}}, nom. cons. |syn = * {{btname|Cereaceae|[[DC.]] & [[Spreng.]] (1821)}} * {{btname|Leuchtenbergiaceae|[[Pfeiff.]] (1870), [[nom. inval.]]}} * {{btname|Nopaleaceae|[[Schmid]] & Curtman (1856)}} * {{btname|Opuntiaceae|[[Desv.]] (1817)}} |children name = [[Подсемейство|Подсемейства]], [[Триба (биология)|трибы]] и [[род (биология)|род]]ы |children = См. [[Таксономия семейства Кактусовые]] |wikispecies = Cactaceae |commons = Category:Cactaceae |grin = 186 }} '''Кактус''' - (Cactaceae, [[Оила (таксономия)|оила]]и рустаниҳои бисёрсолаи дупаллагист. [[Поя]]аш ғафсу сершираи [[кура]]шакл, [[тухм]]шакл ва устувонашакл буда, бо [[хор]], мӯяк ё пулакча пӯшида шудааст. Кактус метаваонад миқдори зиёди [[об]]ро захира карда муддати дароз ба хушкӣ тоб оварад. Пояи Кактуc ба ғайр аз захира кардани об вазифаи [[фотосинтез]] ва бухор кардани обро низ иҷро мекунад. [[Акс:Cactus flower closeup03.jpg|thumb|left|Гули Кактус]] [[Гул]]и Кактус калон-калони (баъзан диаметраш то 25 см. мешавад) тоқа буда, асосан дуҷинса аст. [[Мева]]аш ғуҷуммеваи сершираю сертухм мебошад. Қариб 85 ҷинс ва бештар аз 2000 намуди Кактус асосан дар [[Амрико]] (аз ҷумла нисфаш дар [[Мексика]]) дар [[биёбон]]ҳои тропикӣ, баъзан дар [[беша]]ю [[дашт]]ҳои сералафи тропикӣ ва ғ. мерӯяд. {{гиёҳшиносӣ-хурд}} rpbmylanprfrshr8nia1z9572di96sp 0 14449 1469379 1457700 2026-04-21T00:09:49Z Zosya95 54344 1469379 wikitext text/x-wiki {{ВМ}} {{Тарҷума}} '''Красноя́рск''' — шаҳр дар [[Русия]], маркази маъмурии [[Красноярский край]]. Аҳоли 931 ҳаз. нафар (2006), (912 ҳаз. аз рӯи ҳисоботи 2002; 688 ҳаз. дар 1972; 412 ҳаз. дар 1959; 190 ҳаз. дар 1939). Сарвари Красноярск — [[Пимашков Пётр Иванович|Пётр Пимашков]]. Шаҳр дар ду соҳили [[Енисей (дарё)|Енисей]] ҷойгир шудааст. Красноярск был основан казаками под началом воеводы [[Андрей Дубенский|Андрея Дубенского]] в [[1628]] в междуречье [[Кача (река)|Качи]] и [[Енисей (река)|Енисея]], как военное укрепление (острог) '''Красный''', позднее назывался '''Красный Яр'''. Статус города Красноярск получил в [[1690]]. С [[1822]] Красноярск — центр [[Енисейская губерния|Енисейской губернии]]. == Нишона == [[Акс:Coat of Arms of Krasnoyarsk (Krasnoyarsk krai) (1804).png|thumb|left|130px|Нишонаи Красноярск, соли 1804]] [[Акс:Coat of Arms of Krasnoyarsk (Krasnoyarsk krai) (1851).png|thumb|right|130px|Нишонаи Красноярск, соли 1851]] [[Акс:Krasnoyarsk symbol leo.jpg|thumb|right|130px|[[Шер (ҷонвар)|Шер]] — нишонаи шаҳр]] Первая версия герба города Красноярска была принята [[12 марта]] [[1804]] года. Герб был разделен на две части, верхняя часть включала в себя герб [[Томская Губерния|Томской Губернии]], а нижняя изображала холм [[Красный Яр]] на серебристом фоне. Герб, принятый [[23 ноября]] [[1851]] года, изображал золотого льва с серпом и лопатой на красном [[геральдика|геральдическом]] щите. Над щитом была изображена корона [[Российская Империя|Российской Империи]]. Текущий герб был принят [[28 ноября]] [[2004]] года, включал слегка измененный герб [[1851]] года, а также пятиконечную корону столицы [[Субьект федерации|федерального субьекта]]. == Таърих == Город был основан в середине июля [[1628]] года как [[острог]]. [[Служилые люди]], под руководством [[Дубенский, Андрей Ануфриевич|Андрея Дубенского]] прибыли к притоку [[Кача (река)|Качи]] и начали строить [[Фортификационное сооружение|фортификационные сооружения]] для обороны от [[татары|татар]], живших на берегу [[Енисей|Енисея]]. Острог был назван «[[Красный Яр]]», от названия места постройки — «Кызыл Джар», то есть «Красный Холм». Название «Красноярск» было дано при получении статуса города. Быстрый рост Красноярска начался с приходом в город [[Московский тракт|Московского тракта]] (сейчас федеральная трасса М53), который связал Красноярск с [[Ачинск]]ом, [[Канск]]ом и остальной частью России, а позже был подстегнут после открытия золотоносных приисков и прихода железной дороги в город в [[1895]] году. Во времена [[Российская Империя|Российской Империи]] Красноярск был одним из мест политической ссылки. Восемь [[декабрист]]ов было сослано в Красноярск после провала восстания. '''''Полная статья по [[История Красноярска|Истории Красноярска]].''''' == Тақсимоти маъмурӣ == [[Акс:Krasnoyarsk view.JPG|thumb|250px|Вид центральной части Красноярска (2003 г.)]] Красноярск административно разделён на 7 районов: * Кировский (создан в [[1934]]) * Ленинский (создан [[28 августа]] [[1942]] г.) * Октябрьский (создан [[25 июня]] [[1938]] г. под названием Кагановический район. Переименован в [[1957]] г.) * Советский (создан [[29 мая]] [[1969]] г.) * Свердловский (создан [[23 марта]] [[1977]] г.) * Центральный (создан [[25 июня]] [[1938]] под названием Сталинский район. Переименован [[5 ноября]] [[1961]] г.) * Железнодорожный ([[29 ноября]] [[1979]] г. выделен из Октябрьского района.) == Меъморӣ == ''''' Полная статья по [[Архитектура Красноярска|архитектуре Красноярска]].''''' == Иқлим == {|align="center" border="1" |- !месяц||январь||февраль||март||апрель||май||июнь||июль||август||сентябрь||октябрь||ноябрь||декабрь |- |средняя температура ||-22||-21||-10||-1||+7||+24||+30||+22||+14||-1||-11||-19 |} '''Таблица: средняя температура по месяцам,°С''' == Образование и высшие учебные заведения == На территории Красноярска расположены 147 общеобразовательных школ, в которых обучается 124 тысячи школьников. Преподавание ведут более 8000 учителей. [[Акс:Akademia.jpg|thumb|right|Красноярская государственная академия музыки и театра]] В Красноярске работает 22 профтехучилища, 16 училищ, 22 техникума, 29 вузов среди которых: * СФУ ([[Сибирский федеральный университет]]), * КГУ [[Красноярский государственный университет]], * КГПУ ([[Красноярский государственный педагогический университет|Красноярский государственный педагогический университет имени В.П. Астафьева]]), * КГАУ ([http://www.kgau.ru/ Красноярский государственный аграрный университет] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120427203139/http://www.kgau.ru/ |date=2012-04-27 }}), * КГМА ([http://www.kgma.metadesign.ru/ Красноярская государственная медицинская академия]{{Пайванди мурда|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}), * КГАМиТ ([[Красноярская государственная академия музыки и театра]]), * СибГАУ ([[Сибирский государственный аэрокосмический университет|Сибирский государственный аэрокосмический университет имени академика М.Ф. Решетнева]]), * СибГТУ ([[Сибирский государственный технологический университет]]), * КГТЭИ ([[Красноярский государственный торгово-экономический институт]]), * СибЮИ ([[Сибирский юридический институт|Сибирский юридический институт МВД РФ]]), * [[Восточно-Сибирский институт туризма]], * КГХИ ([[Красноярский государственный художественный институт]]), * КИСН ([[Красноярский институт социальных наук]]), * СИБУИП ([[Сибирский институт бизнеса, управления и психологии]]), * КВКУРЭ ПВО ([[Красноярское высшее командное училище радиоэлектроники противовоздушной обороны]]), * Филиал [[Новосибирская государственная академия водного транспорта|Новосибирской государственной академии водного транспорта]], * Филиал [[Иркутский государственный университет путей сообщения|Иркутского государственного университета путей сообщения]], * Филиал [[Московский государственный социальный университет|Московского государственного социального университета]], * Филиал [[Российский государственный гуманитарный университет|Российского государственного гуманитарного университета]], * Филиал [[Российская академия предпринимательства|Российской академии предпринимательства]], * Филиал [[Санкт-Петербургский гуманитарный университет профсоюзов|Санкт-Петербургского гуманитарного университета профсоюзов]], * Филиал [[Санкт-Петербургский институт внешнеэкономических связей, экономики и права|Санкт-Петербургского института внешнеэкономических связей, экономики и права]], * Филиал [[Санкт-Петербургский университет гражданской авиации|Санкт-Петербургского университета гражданской авиации]], * Филиал [[Современный гуманитарный институт|Современного гуманитарного института]], * Филиал [[Университет Российской академии образования|Университета Российской академии образования]]. Приказом Министерства образования и науки Российской Федерации от [[28 ноября]] [[2006]] года в Красноярске основан [[Сибирский федеральный университет]], в состав которого вошли Красноярский государственный университет, Красноярский государственный технический университет, Красноярская государственная архитектурно-строительная академия и Государственный университет цветных металлов и золота. == Научные учреждения == [[Акс:Aerial view of Krasnoyarsk (city centre).jpg|thumb|250px|Вид центральной части Красноярска (2006 г.)]] * [http://forest.akadem.ru/ Институт леса им. В. Н. Сукачева СО РАН] * [http://www.kirensky.ru/ Институт физики им. Л. В. Киренского СО РАН] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20070930180116/http://www.kirensky.ru/ |date=2007-09-30 }} * [http://icm.krasn.ru/ Институт вычислительного моделирования СО РАН] * [http://www-sbras.nsc.ru/win/sbras/copan/ibp_main.html Институт биофизики СО РАН] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20071110054316/http://www-sbras.nsc.ru/win/sbras/copan/ibp_main.html |date=2007-11-10 }} * [http://www.icct.ru/ Институт химии и химической технологии СО РАН] * НПО «Сибцветметавтоматика» * КАТЭКНИИуголь * ЦКБ «Геофизика» * Красноярский НИИ геологии и минерального сырья * «Алмаззолотоавтоматика» См. также [[Красноярский Академгородок]] == Театры и концертные залы == [[Акс:Krasnoyarsk kray philarmonic society, the organ hall.jpg|thumb|right|225px|Органный зал Красноярской краевой Филармонии — ул. Декабристов, 20]] * [[Красноярский государственный театр оперы и балета]] * [[Драматический театр им. А. С. Пушкина (Красноярск)|Драматический театр им. А. С. Пушкина]] * [[Красноярский государственный театр музыкальной комедии]] * Филармония * Органный зал * [[Красноярский государственный театр юного зрителя]] * [[Красноярский краевой театр кукол]] * Детский мим-театр «За двумя зайцами» * Любительский театр «Наш театр» * Дом актёра == Музеи == * Красноярский культурно-исторический и музейный комплекс на Стрелке (пл. Мира, 1) * Красноярский городской выставочный зал (ул. Вавилова, 23, пр. Металлургов, 13а) * Музей-Усадьба им. В. И. Сурикова (ул. Ленина, 98) * Художественная галерея «Современное искусство Красноярья» (ул. Юности, 19) * Мемориал Победы, Красноярский исторический музей * Музей геологии Центральной Сибири (пр. Мира, 37) * [[Красноярский краеведческий музей]] (ул. Дубровинского, 84) * [[Святитель Николай (пароход-музей)|Пароход-музей «Св. Николай»]] * Литературный музей (ул. Ленина, 66) * Музейный комплекс в Овсянке * Дом-музей П. А. Красикова (ул. Ленина, 124) * Красноярский художественный музей им. В. И. Сурикова (пр. Мира, 12) * Музей истории и развития судоходства в Енисейском бассейне (ул. Бограда, 15) == Промышленность == Красноярск — развитый центр промышленности. На территории Красноярска расположены более 17 тысяч предприятий, организаций, учреждений. Ведущие отрасли промышленности: цветная металлургия, машиностроение, деревообработка, транспорт, химическая, пищевая, розничная и оптовая торговля, услуги. {| cellpadding="1" align="center" class="standard" width="99%" style="text-align:center;" |+ ! |Отрасли ! |Предприятия |----- | [[Машиностроение]] и металлообработка |[[Красноярский машиностроительный завод]], [http://www.kraslesmash.ru/ Красноярский завод лесного машиностроения] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20071111163903/http://www.kraslesmash.ru/ |date=2007-11-11 }}, [[Красноярский завод холодильников Бирюса,Красноярский завод холодильников «Бирюса»]], [[Красноярский завод комбайнов]], Сибтяжмаш (Сибирский завод тяжелого машиностроения), Красноярская судоверфь |----- | Транспорт |[[Енисейское речное пароходство]], [[Красноярские авиалинии|Авиакомпания «КрасЭйр»]], [[Красноярская железная дорога]], [[Сибавиатранс]] |----- | Химическая промышленность |[[Красноярский завод синтетического каучука]], Химический комбинат «Енисей», [[Красфарма]], [[Красноярский шинный завод]] |----- | Металлургия |КрАЗ (Красноярский алюминиевый завод) ([[РУСАЛ]]), КрАМЗ (Красноярский алюминиевый-металлургический завод), Красноярский завод цветных металлов им. Гулидова |----- | Розничная и оптовая торговля |сеть магазинов «[[Алпи]]», Красноярскнефтепродукт |----- |Финансы |КБ "Енисей", Банк «Кедр», Страховая компания Надежда, Страховая компания "Медистал", Страховая компания "Кров" |----- | Строительство |[[Бамтоннельстрой]] |----- | Деревообработка | Сибирский ЦБК, АК "Енисейлес" |----- |Энергетика |ОАО "Красноярскэнерго", ОАО "Красноярские магистральные сети", ОАО "Красноярская энергосбытовая компания", ОАО "Енисейская территориальная генерирующая компания (ТГК-13)" |----- |Горнодобывающие | СУЭК-Красноярск |----- |Пищевая | "Милко", "Сибирская губерния", "Балтика-Пикра" |----- |Лёгкая промышленность |ЗАО "Ионесси" |+ |} == Мэры Красноярска == Список [[Мэры Красноярска|мэров Красноярска]] в хронологическом порядке. [[Акс:Astafiyev.JPG|thumb|165px|Памятник В. П. Астафьеву в Красноярске. Скульптор Игорь Линевич-Яворский]] == Знаменитые красноярцы == * [[Абалаков, Евгений Михайлович]] * [[Астафьев, Виктор Петрович]] * [[Ахмыловская, Елена Брониславовна]] * [[Бушков, Александр Александрович]] * [[Киренский, Леонид Васильевич]] * [[Красиков, Петр Ананьевич]] * [[Лука (Войно-Ясенецкий)]] * [[Миндиашвили, Дмитрий Георгиевич]] * [[Пикок, Владимир Робертович]] * [[Псахис, Лев Борисович]] * [[Пылёва, Ольга Валерьевна]] * [[Сайтиев, Адам Хамидович]] * [[Сайтиев, Бувайса Хамидович]] * [[Смоктуновский, Иннокентий Михайлович]] * [[Суриков, Василий Иванович]] * [[Хворостовский, Дмитрий Александрович]] * [[Черненко, Константин Устинович]] * [[Юдин, Геннадий Васильевич]] * [[Ярыгин, Иван Сергеевич]] == Достопримечательности == [[Акс:Krasnoyarsk Veinbauma 4 city admin.jpg|thumb|right|250px|Неофициальный символ Красноярска — башенные часы]] * [[Столбы (заповедник)|Красноярские «Столбы»]] — визитная карточка города * [[Часовня Параскевы Пятницы]] — символ Красноярска, памятник архитектуры и истории * [[Железнодорожный мост через реку Енисей]] * [[Парк флоры и фауны «Роев ручей»]] * [[Центральный парк (Красноярск)|Центральный парк]] * Большое количество фонтанов (больше 100 штук) == Спорт в Красноярске == На территории Красноярска расположены: 3 дворца спорта, 15 стадионов, 11 плавательных бассейнов, 208 спортивных залов, 46 лыжных баз, комплекс трамплинов, среди которых самый большой в [[Россия|России]] — 100 метровый. В Красноярске в [[1982]] и [[1986]] гг. проводились Зимние Спартакиады Народов СССР. В [[1996]] г. чемпионат мира по спидвею, в [[1997]] г. чемпионат мира по вольной борьбе, в [[2007]] г. Кубок мира по вольной и женской борьбе, [[Чемпионат России по шахматам|чемпионаты России]] по [[шахматы|шахматам]] в [[2003]] и [[2007]] гг. Красноярский клуб по [[Хоккей с мячом|хоккею с мячом]] «[[Енисей (хоккейный клуб)|Енисей]]» 12 раз становился чемпионом [[ИҶШС]] и [[Россия|России]] (1980—1989, 1991, 2001), дважды выигрывал командный кубок мира (1982, 1984). Многократными чемпионами СССР и России по [[регби]] являются красноярские клубы «[[Красный Яр (регбийный клуб)|Красный Яр]]» (1990—1991, 1993—1998, 2000—2001) и «[[Енисей-СТМ (регбийный клуб)|Енисей-СТМ]]» (1999, 2002, 2005—2006). В Красноярске развиты: [[вольная борьба]], регби, хоккей с мячом, [[альпинизм]], [[спелеология]], [[лыжный спорт]], [[биатлон]], [[пауэрлифтинг]] и др. виды спорта. Спортивные сооружения Красноярска: * Центральный стадион (проект засл. архитектора РСФСР В. В. Орехова), * Дворец спорта «Енисей» им. Ивана Ярыгина, * [[Горнолыжный комплекс «Бобровый Лог»]], * [[Горнолыжный комплекс «Каштак»]], * [[Горнолыжный комплекс «Николаевская сопка»]], * Лыжный стадион «Ветлужанка» * Биатлонный стадион "Динамо" и др. == Текущие события == * [http://www.yarsk.ru/ Информационный медиа-портал Yarsk] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20060206031451/http://yarsk.ru/ |date=2006-02-06 }} * [http://www.press-line.ru/ Информационное агентство] * [http://www.newslab.ru/ Лаборатория новостей] * [http://sibnovosti.ru "Сибирское Агентство Новостей"] * [http://www.kgs.ru/ Красноярский городской сайт] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20071011035939/http://www.kgs.ru/ |date=2007-10-11 }} * [http://www.krasnoyarsk.biz/ Деловой портал Красноярск.Биз] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20060207125104/http://www.krasnoyarsk.biz/ |date=2006-02-07 }} * [http://www.krasnoyarsk2020.ru/?id=about/ Объекты, которые введут до 2020 года] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210411065658/https://krasnoyarsk2020.ru/?id=about%2F |date=2021-04-11 }} == Транспорт Красноярска == Красноярск — крупный транзитный узел. [[Акс:Aerial view of Krasnoyarsk 1.jpg|thumb|right|250px|Вид на Красноярск (2006 г.)]] === Железнодорожный === Через город проходит [[Транссибирская магистраль]], осуществляется железнодорожное сообщение [[Абакан]] — [[Тайшет]], [[Ачинск]] — [[Абакан]], Красноярск — [[Богучаны]], [[Ачинск]] — [[Лесосибирск]]. [[Красноярская железная дорога]] в [[2005]] году перевезла более 17 миллионов пассажиров. === Автомобильный === Через Красноярск проходят автомобильные трассы: [[Челябинск]] — [[Иркутск]] (Федеральная трасса М53), и Красноярск — [[Кызыл]] (Федеральная трасса М54). === Водный === По [[Енисей (река)|Енисею]] пассажирские суда ходят до [[Игарка|Игарки]], [[Дудинка|Дудинки]]. [[Енисейское речное пароходство]] ежегодно перевозит 3,3 млн. тонн грузов и около 140 тыс. человек. === Воздушный === В Красноярске два аэропорта: * [[Емельяново (аэропорт)|Емельяново]] * Черемшанка Планируется открытие транзитного воздушного коридора Азия — Красноярск — Северный Полюс — Америка. С [[1997]] года до [[2006]] авиакомпаниями различных стран выполнено более 750 перелетов по кросс-полярным трассам. На первом этапе Красноярск станет запасным аэропортом для самолетов, выполняющих полеты по кросс-полярным трассам, на следующем этапе — пунктом технической посадки. Третий этап предполагает создание крупного авиатранспортного узла, где будет производиться консолидация и перевалка грузов, а также обслуживание транзитных пассажиров. === Транспортные компании === * [[Красноярская железная дорога]] * [[Енисейское речное пароходство]] * [[Красноярские авиалинии|Авиакомпания «КрасЭйр»]] * [[Сибавиатранс]] === Городской транспорт === [[Городской транспорт]] Красноярска представлен [[трамвай|трамваем]], [[троллейбус]]ом, [[автобус]]ом и [[маршрутное такси|маршрутным такси]]. Особенностью города является то, что трамвайные линии полностью находятся в правобережной части города, а троллейбусные — в левобережной. С [[2005]] в системе городского транспорта присутствует кольцевой маршрут городского электропоезда («городская электричка», «наземное метро», [[S-Bahn]]). С [[1995]] в строится [[Красноярский метрополитен]]. Ориентировочная дата открытия первой линии метро — [[2010]]. В черте города 4 транспортных моста через р.[[Енисей]]: [[Железнодорожный мост через реку Енисей (Красноярск)|Железнодорожный]], [[Коммунальный мост (Красноярск)|Коммунальный]], [[Октябрьский мост (Красноярск)|Октябрьский]], [[Мост "777" (Красноярск)|Мост "777"]]. В стадии проектирования и строительства — еще 2 моста. Кроме этого, на о. Татышева ведет [[Вантовый пешеходный мост (Красноярск)|Вантовый пешеходный мост]]. == Телекомпании == * [[Афонтово]] * [[КГТРК]] * [[ЛТВ]] * [http://www.sibnovosti.ru/ ОРТВ] * [http://www.prima-tv.ru/ Прима-ТВ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20071020155611/http://www.prima-tv.ru/ |date=2007-10-20 }} * [http://www.tvk6.ru/ ТВК] * [http://www.trk7.ru/ ТРК «7 Канал» Телесфера] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20070929024924/http://www.trk7.ru/ |date=2007-09-29 }} == Связь == Мобильные операторы телефонной связи: * [[Вымпел-Коммуникации|Билайн]] (торговая марка ОАО "Вымпелком") * [[Мегафон]] * [[Мобильные ТелеСистемы|МТС]] * [[ЕТК]] * СЦС Совинтел (CDMA-800) Операторы фиксированной телефонной связи: * [http://www.scn.ru СЦС Совинтел (торг. марка — Голден телеком (Красноярский филиал)] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20140212231248/http://scn.ru/ |date=2014-02-12 }} * [[Сибирьтелеком]] (Красноярский филиал) * КБ "Искра" * Территориальное производственно-техническое управление связи "Енисейнефтегаз" * Энергия * Зебра Телеком * Современные технологии связи * Радиоимпульс * Красноярский государственный университет * Российские железные дороги * [http://www.fliknet.ru ФЛИК-Телеком] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20170626062633/http://fliknet.ru/ |date=2017-06-26 }} * Красноярский научный центр Сибирского отделения Российской академии наук * КраМЗ-ТЕЛЕКОМ * Интра * [[Интерсвязь НТ]] * Союз-Телеком * [http://www.g-service.ru Игра-Сервис] * Енисейтелефон * Вымпел-Коммуникации * Ветеран * ЦТО Квант * КПТУС (Пелитек) == См. также == * [[Енисей (хоккейный клуб)|«Енисей»]] — красноярский клуб по [[хоккей с мячом|хоккею с мячом]]. == Ссылки == * [http://www.admkrsk.ru/ Сайт администрации города Красноярска] * [http://www.krskstate.ru/ Администрация Красноярского края] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20151014135521/http://www.krskstate.ru/ |date=2015-10-14 }} * [http://www.gorsovet.admkrsk.ru Красноярский городской совет] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20140706185302/http://gorsovet.admkrsk.ru/ |date=2014-07-06 }} * [http://www.yarmap.ru/ Электронная карта Красноярска] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20071011004833/http://www.yarmap.ru/ |date=2007-10-11 }} * [http://kraskarta.ru Карта Красноярска] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210303140811/http://www.kraskarta.ru/ |date=2021-03-03 }} * [http://krasland.ru Красноярский интернет-портал — каталог и рейтинг красноярских сайтов] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20220309065159/http://www.krasland.ru/ |date=2022-03-09 }} * [http://sibnovosti.ru "Сибирское Агентство Новостей" — Самые актуальные новости Сибирского региона, России и мира.] * [http://www.krasnoyarsk2020.ru/?id=about/ Объекты, которые введут до 2020 года] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210411065658/https://krasnoyarsk2020.ru/?id=about%2F |date=2021-04-11 }} * [http://www.kgs.ru Красноярский Городской Сайт — Новости, Справки, Афиша, Объявления] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20071011035939/http://www.kgs.ru/ |date=2007-10-11 }} [[Гурӯҳ:Красноярск]] [[Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Шаҳрҳо-миллионерҳои Русия]] iik96ztq8q3s7vz7duldrqrto7hdfuv 0 15596 1469483 1469097 2026-04-21T03:42:13Z Zosya95 54344 1469483 wikitext text/x-wiki [[Акс:Orion_constellation_map.png|thumb|250px|Бурҷи [[Орион (созвездие)|Орион]]]] '''Бурҷҳо''' — дар [[астрономия]] порчаҳои осмон мебошанд, ки осмони ситоразорро ба қисмҳо тақсим кардаанд. Дар давраи қадим шаклҳое, ки [[ситораҳо]]и тобон ташкил мекарданд, бурҷ номгузор карда шуда буданд. == Номгӯи галаситораҳо == [[Иттиҳоди Байналхалқии астрономӣ]] расман 88 галаситораро қабул намудааст. Ҳамаи онҳо дар ҷадвали зерин аз рӯи алифбо номбар карда шудаанд. Номҳои [[тоҷикӣ]], [[русӣ]], [[лотинӣ]] ва номҳои расмии кӯтоҳкардашудаи бурҷҳо низ нишон дода шудаанд. {| border="1" |- | Номи тоҷикӣ || Номи русӣ || Номи лотинӣ || Номи кӯтоҳ |- | [[Андромеда (галаситора)|Андромеда]] || Андромеда || Andromeda || And |- | [[Ҷавзо (галаситора)|Ҷавзо]] || Близнецы || Gemini || Gem |- | [[Дубби Акбар (галаситора)|Дубби Акбар]] || Большая Медведица || Ursa Major || UMa |- | || سگ بزرگ || Большой Пёс || Canis Major || CMa |- | [[Мизон (галаситора)|Мизон]] || ترازو || Весы || Libra || Lib |- | [[Далв (галаситора)|Далв]] || دَلو || Водолей || Aquarius || Aqr |- | || || Возничий || Auriga || Aur |- | [[Гург (галаситора)|Гург]] || گرگ || Волк || Lupus || Lup |- | || گاوران || Волопас || Bootes || Boo |- | || گیسو || Волосы Вероники || Coma Berenices || Com |- | [[Зоғ (бурҷ)|Зоғ]] || || Ворон || Corvus || Crv |- | || زانوزده || Геркулес || Hercules || Her |- | || مار باریک || Гидра || Hydra || Hya |- | [[Кабӯтар (бурҷ)|Кабӯтар]] || کبوتر || Голубь || Columba || Col |- | || || Гончие Псы || Canes Venatici || CVn |- | [[Сунбула (бурҷ)|Сунбула]] || دوشیزه || Дева || Virgo || Vir |- | [[Делфин (галаситора)|Делфин]] || دلفین || Дельфин || Delphinus || Del |- | [[Аждаҳо (галаситора)|Аждаҳо]] || اژدها || Дракон || Draco || Dra |- | || || Единорог || Monoceros || Mon |- | || آتشدان || Жертвенник || Ara || Ara |- | || سه‌پایه (نقاش) || Живописец || Pictor || Pic |- | [[Заррофа (галаситора)|Заррофа]] || زرافه || Жираф || Camelopardalis || Cam |- | [[Турна (галаситора)|Турна]] || دُرنا || Журавль || Grus || Gru |- | [[Харгӯш (галаситора)|Харгӯш]] || خرگوش || Заяц || Lepus || Lep |- | || مارافسای || Змееносец || Ophiuchus || Oph |- | [[Мор (галаситора)|Мор]] || مار || Змея || Serpens || Ser |- | [[Моҳии заррин (бурҷ)|Моҳии заррин]] || ماهی زرین || Золотая Рыба || Dorado || Dor |- | [[Ҳинду (бурҷ)|Ҳинду]] || هندی || Индеец || Indus || Ind |- | || || Кассиопея || Cassiopeja || Cas |- | || || Киль || Carina || Car |- | || نهنگ || Кит || Cetus || Cet |- | [[Ҷадӣ (галаситора)|Ҷадӣ]] || بزغاله || Козерог || Capricornus || Cap |- | [[Қутбнамо (галаситора)|Қутбнамо]] || قطبنما || Компас || Pyxis || Pyx |- | || || Корма || Puppis || Pup |- | [[Қу (галаситора)|Қу]] || ماکیان || Лебедь || Cygnus || Cyg |- | [[Асад (галаситора)|Асад]] || شیر || Лев || Leo || Leo |- | [[Моҳии паррон (галаситора)|Моҳии паррон]] || ماهی پرنده || Летучая Рыба || Volans || Vol |- | || شَلیاق || Лира || Lyra || Lyr |- | [[Рӯбоҳак (галаситора)|Рӯбоҳак]] || روباهک || Лисичка || Vulpecula || Vul |- | [[Дубби Асғар (галаситора)|Дубби Асғар]] || خرس کوچک || Малая Медведица || Ursa Minor || UMi |- | || اسب کوچک || Малый Конь || Equuleus || Equ |- | || شیر کوچک || Малый Лев || Leo Minor || LMi |- | || سگ کوچک || Малый Пёс || Canis Minor || CMi |- | || میکروسکوپ || Микроскоп || Microscopium || Mic |- | [[Магас (бурҷ)|Магас]] || مگس جنوبی || Муха || Musca || Mus |- | || تلمبه || Насос || Antlia || Ant |- | || گونیا || Наугольник || Norma || Nor |- | [[Ҳамал (бурҷ)|Ҳамал]] || بره || Овен || Aries || Ari |- | || هَشتَک || Октант || Octans || Oct |- | [[Уқоб (бурҷ)|Уқоб]] || عقاب || Орёл || Aquila || Aql |- | || شکارچی || Орион || Orion || Ori |- | [[Товус (бурҷ)|Товус]] || طاووس || Павлин || Pavo || Pav |- | || بادبان || Паруса || Vela || Vel |- | || اسب بزرگ || Пегас || Pegasus || Peg |- | || برساووش || Персей || Perseus || Per |- | [[Оташдон (галаситора)|Оташдон]] || کوره || Печь || Fornax || For |- | [[Мурғи биҳиштӣ (галаситора)|Мурғи биҳиштӣ]] || مرغ بهشتی || Райская Птица || Apus || Aps |- | [[Саратон (бурҷ)|Саратон]] || خرچنگ || Рак || Cancer || Cnc |- | [[Искана (бурҷ)|Искана]] || اسکنه || Резец || Caelum || Cae |- | [[Ҳут (бурҷ)|Ҳут]] || ماهی || Рыбы || Pisces || Psc |- | [[Силовсин (бурҷ)|Силовсин]] || سیاه‌گوش || Рысь || Lynx || Lyn |- | [[Тоҷи шимолӣ (бурҷ)|Тоҷи шимолӣ]] || تاج شمالی || Северная Корона || Corona Borealis || CrB |- | || سکستان || Секстант || Sextans || Sex |- | [[Тӯр (бурҷ)|Тӯр]] || تور || Сетка || Reticulum || Ret |- | [[Ақраб (бурҷ)|Ақраб]] || کژدم || Скорпион || Scorpius || Sco |- | [[Сангтарош (бурҷ)|Сангтарош]] || سنگتراش || Скульптор || Sculptor || Scu |- | || کوهمیز || Столовая Гора || Mensa || Men |- | || پیکان || Стрела || Sagitta || Sge |- | [[Қавс (бурҷ)|Қавс]] || کمان || Стрелец || Sagittarius || Sgr |- | [[Дурбин (бурҷ)|Дурбин]] || تلسکوپ || Телескоп || Telescopium || Tel |- | [[Савр (бурҷ)|Савр]] || گاو || Телец || Taurus || Tau |- | [[Секунҷа (бурҷ)|Секунҷа]] || || Треугольник || Triangulum || Tri |- | [[Тукан (бурҷ)|Тукан]] || توکان || Тукан || Tucana || Tuc |- | || سیمرغ || Феникс || Phoenix || Phe |- | [[Офтобпараст (галаситора)|Офтобпараст]] || Хамелеон || Chamaeleon || Cha |- | || قنطورس || Центавр || Centaurus || Cen |- | || قیفاووس || Цефей || Cepheus || Cep |- | [[Паргор (бурҷ)|Паргор]] || دوپرگار ||Циркуль || Circinus || Cir |- | [[Соат (бурҷ)|Соат]] || ساعت || Часы || Horologium || Hor |- | || پیاله || Чаша || Crater || Crt |- | [[Сипар (бурҷ)|Сипар]] || سپر || Щит || Scutum || Sct |- | || جوی || Эридан || Eridanus || Eri |- | || آبمار || Южная Гидра || Hydrus || Hyi |- | [[Тоҷи ҷанубӣ (бурҷ)|Тоҷи ҷанубӣ]] || تاج جنوبی || Южная Корона || Corona Australis || CrA |- | [[Моҳии ҷанубӣ (бурҷ)|Моҳии ҷанубӣ]] || ماهی جنوب || Южная Рыба || Piscis Austrinus || PsA |- | [[Салиби ҷанубӣ (бурҷ)|Салиби ҷанубӣ]] || چلیپا || Южный Крест || Crux || Cru |- | [[Секунҷаи ҷанубӣ (бурҷ)|Секунҷаи ҷанубӣ]] || مثلث جنوبی || Южный Треугольник || Triangulum Australe || TrA |- | [[Калпеса (бурҷ)|Калпеса]] || چلپاسه || Ящерица || Lacerta || Lac |} == Ба ин ҷо ҳам нигаред == * [[Номгӯи бурҷҳо аз рӯи масоҳат]] * [[Номгӯи ситораҳо дар бурҷҳо]] == Пайвандҳо == * [http://www.astronet.ru/db/constell.html Astronet > Бурҷҳо] * [http://www.stellarium.org Stellarium] - барномаи астрономӣ * [http://planetarium-kharkov.org/?q=sozvezdija Харитаи мутаҳаррики осмони ситоразор] {{Astro-stub}} [[Гурӯҳ:Галаситораҳо]] fwl56olin9wwg6vumyyx4iqg7lg9vxl 14 15869 1469235 1333938 2026-04-20T14:27:47Z Zosya95 54344 1469235 wikitext text/x-wiki {{Новбарӣ}} {{Мақолаи асосии гурӯҳ|Мева}} [[Гурӯҳ:Гиёҳҳои хӯрокӣ]] [[Гурӯҳ:Фаровардаҳои ғизоӣ]] 4btn44sjca6w65rfc1vafez1gaunmt6 0 16604 1469522 1337142 2026-04-21T04:19:12Z Zosya95 54344 1469522 wikitext text/x-wiki {{Дигар маъноҳо|Оила}} [[Акс:US-hoosier-family.jpg|thumb|Як хонаводаи амрикоӣ]] '''Хонавода''' ({{lang-fa|خانواده}}), '''оила''' ({{lang-ar|العائلة}}) — хурдтарин воҳиди иҷтимоъӣ, ки шомили [[падар]], [[модар]] ва [[фарзандон]]и онҳост == Хонавода дар ислом == Ташвиқ ба ташкили оила: * Паёмбари Худо (с): Дар Ислом, ҳеч биное сохта нашудааст, ки назди Худои Таоло, маҳбубтар аз бинои издивоҷ бошад. * Паёмбари Худо (с): Дар чаҳор ҳангом, дарҳои раҳмати осмон кушода мешавад: … ва дар ҳангоми издивоҷ кардан. * Паёмбари Худо (с): Ҳар кас бар дини ман ва оини Довуд ва Сулаймон ва Иброҳим аст, агар тавони издивоҷ кардан дорад, бояд издивоҷ кунад. * Паёмбари Худо (с): Ҳар кас оини маро дӯст дорад, бояд аз суннати ман пайравӣ кунад ва аз ҷумлаи суннати ман, издивоҷ кардан аст. * Паёмбари Худо (с): Издивоҷ кунед, зеро ман дар фардои қиёмат, ба афзунии шумо бар дигар умматҳо менозам, ҳатто ба ҷанини сиқтшудае, ки бо ҳолати қаҳру нороҳатӣ бар дари биҳишт меояд ва ба ӯ гуфта мешавад: «Ба биҳишт дарой!» ва ӯ мегӯяд: «На. Намедароям, то падару модарам пеш аз ман дароянд». * Паёмбари Худо (с): Издивоҷ кардан, аз суннати ман аст. Пас ҳар кас ба суннати ман амал накунад, аз ман нест. Издивоҷ кунед, зеро ман ба афзунии шумо бар дигар умматҳо меболам. * Паёмбари Худо (с): Издивоҷ кардан, суннати ман аст. Пас ҳар кас аз суннати ман рӯй бартобад, аз ман нест. * Имом Алӣ (а): Издивоҷ кунед, зеро Паёмбари Худо (с) фармуд: Ҳар кас дӯст дорад, ки аз суннати ман пайравӣ кунад, бидонад, ки издивоҷ кардан, аз суннати ман аст.<ref> [http://www.khonavoda.com/wp-content/uploads/2015/02/Tahkeme-Oile.pdf Оиладорӣ (аз нигоҳи Қуръон ва ҳадис)]</ref> == Таърифи ҳуқуқӣ == Оила, зуҳуроти иҷтимоию ҳуқуқист. Дар қонунгузории [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]] таърифи [[ҳуқуқ]]ии оила дода нашудааст, вале дар [[истинод]] бо нуқтаи назари мухталиф таърифи оиларо ба тариқи зайл додан мумкин аст: ''оила иттифоқи озод, ихтиёрона, баробарҳуқуқ ва чун қоида якумраи [[зан]]у шавҳар аст, ки ба муҳаббату эҳтироми тарафайн бо мақсади ташкили оила барои тавлид ва тарбияи фарзандон асос ёфта, бо риояи ҳама шартҳои дар [[қонун]] зикршуда ва умумияти маънавӣ ва хоҷагӣ, инчунин ҳуқуқу ӯҳдадориҳоро байни аъзои оила ба вуҷуд меорад ва дар ҳифзи [[давлат]] мебошад.'' Вазифаҳои асосии оила репродуктивӣ, тарбиявӣ, хоҷагидорӣ (иқтисодӣ), маънавияти ба ҳам созгори аъзои оила ва дастгирии моддӣ мебошад.<ref>Фарҳанги истилоҳоти ҳуқуқ / Зери таҳрири Маҳмудов М. А. — Душанбе: ЭР-граф, 2009. — С. 368</ref> Дар Кодекси оилаи Ҷумҳурии Тоҷикистон (аз [[13 ноябр]]и [[соли 1998]]) Моддаи 1. ''Заминаҳои асосии қонунҳои оила'' чунин омадааст:{{аввали иқтибос}}" Қонуни оила ба зарурати таҳкими оила, ба бунёди муносибатҳои оилавӣ дар заминаи муҳаббату эҳтироми якдигар, кумаки мутақобила ва масъулияти ҳамаи аъзои оила дар назди оила, раво набудани дахолати беасоси ҳар шахс ба корҳои оила, татбиқи бемонеаи ҳуқуқ ва иҷрои ӯҳдададориҳои худ аз ҷониби аъзои оила ва имконияти ҳимояи судии онҳо асос меёбад.{{охири иқтибос|сарчашма=[http://kumitaizanon.tj/tj/laws/id/6 Кодекси оилаи Ҷумҳурии Тоҷикистон]}} == Нигаред низ == * [[Падар]] * [[Модар]] * [[Фарзанд]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * [http://kumitaizanon.tj/tj/laws/id/6 Кодекси оилаи Ҷумҳурии Тоҷикистон] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20170208215238/http://kumitaizanon.tj/tj/laws/id/6 |date=2017-02-08 }} * [https://www.jw.org/tg/адабиётҳо/китобҳо/оилаи-хушбахт/ Оилаи шумо хушбахт шуда метавонад] {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Хонавода| ]] [[Гурӯҳ:Мафҳумҳои ҳуқуқ]] dxa1kosvc4qpi6kjchmtjwr9ihjxybh 14 16850 1469195 1466660 2026-04-20T12:56:25Z Zosya95 54344 1469195 wikitext text/x-wiki {{Навигатсия |викилуғат = Кадуиҳо |викинамуд = Cucurbitaceae }} Оилаи кадуиҳо 900 хели растаниҳоро дарбар мегирад. Ватани инҳо дашту биёбонҳо мебошад. Ин растаниҳо растаниҳои гармидӯст мебошанд. Дар Тоҷикистон 8 авлод, 15 оилаи кадуҳо мерӯяд. [[Гурӯҳ:Рустаниҳои полизӣ]] cygxc6cqej18j6dbu6tul9k8eriyate 0 17988 1469323 1443685 2026-04-20T19:44:38Z Niegodzisie 25935 /* Дискографиё */ 1469323 wikitext text/x-wiki {{ятим}} [[Акс:Nine Inch Nails logo.svg|thumb|Нишонаи Nine Inch Nails]] '''Nine Inch Nails''' (also known by the acronym "NIN") — як лоиҳаи [[роки саноатӣ]] дар Амрико мебошад, ки дар соли 1988 аз ҷониби [[Трент Резнор]] дар [[Кливленд, Оҳаё|Кливленд]], [[Оҳаё]] таъсис шудааст. [[Акс:Trent Reznor Lollapalooza 1991.jpg|thumb|Резнор дар соли 1991]] == Дискографиё == * ''[[Pretty Hate Machine]]'' (1989) * ''[[Broken (EP)|Broken]]'' (1992) * ''[[The Downward Spiral]]'' (1994) * ''[[The Fragile]]'' (1999) * ''[[With Teeth]]'' (2005) * ''[[Year Zero (album)|Year Zero]]'' (2007) * ''[[Ghosts I–IV]]'' (2008) * ''[[The Slip (album)|The Slip]]'' (2008) * ''Hesitation Marks'' (2013) * ''Bad Witch'' (2018) * ''Ghosts V: Together'' (2020) * ''Ghosts VI: Locusts'' (2020) * ''Tron: Ares'' (2025) * ''Nine Inch Noize'' (2026) {{хурд}} bni9qbhxq5n5mdiykwmvln0tqe7phz0 1469326 1469323 2026-04-20T19:48:35Z Niegodzisie 25935 1469326 wikitext text/x-wiki {{ятим}} [[Акс:Nine Inch Nails logo.svg|thumb|Нишонаи Nine Inch Nails]] '''Nine Inch Nails''' (also known by the acronym "NIN") — як лоиҳаи [[роки саноатӣ]] дар [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|Амрико мебошад]], ки дар соли 1988 аз ҷониби [[Трент Резнор]] дар [[Кливленд, Оҳаё|Кливленд]], [[Оҳаё]] таъсис шудааст. [[Акс:Trent Reznor Lollapalooza 1991.jpg|thumb|Резнор дар соли 1991]] == Дискографиё == * ''[[Pretty Hate Machine]]'' (1989) * ''[[Broken (EP)|Broken]]'' (1992) * ''[[The Downward Spiral]]'' (1994) * ''[[The Fragile]]'' (1999) * ''[[With Teeth]]'' (2005) * ''[[Year Zero (album)|Year Zero]]'' (2007) * ''[[Ghosts I–IV]]'' (2008) * ''[[The Slip (album)|The Slip]]'' (2008) * ''Hesitation Marks'' (2013) * ''Bad Witch'' (2018) * ''Ghosts V: Together'' (2020) * ''Ghosts VI: Locusts'' (2020) * ''Tron: Ares'' (2025) * ''Nine Inch Noize'' (2026) {{хурд}} [[Гурӯҳ:Фарҳанги ИМА]] 5d7ecyyz6vcfk750huiahc3ivh1ksow 10 20696 1469464 1465720 2026-04-21T03:21:07Z Zosya95 54344 1469464 wikitext text/x-wiki {{#if:{{{исм|}}}|{{#ifeq:{{{исм|}}}|-||{{#if:{{{ранг|}}}|{{#tag:templatestyles| |wrapper=.infobox-{{#invoke:Hash|main|{{{исм}}} {{{болоӣ0|}}} {{{болоӣ|}}} {{{болоӣ2|}}}}} |src=Шаблон:Ранг/{{{ранг|}}}.css }}}}}}}}<table class="infobox infobox-{{#invoke:Hash|main|{{{исм}}} {{{болоӣ0|}}} {{{болоӣ|}}} {{{болоӣ2|}}}}} {{{синфи_бадан|}}}" style="max-width:20em;{{{сабки_бадан|}}}" {{#if:{{{исм|}}}|{{#ifeq:{{{исм|}}}|-||data-name="{{{исм}}}"}}}} {{#if:{{{from|}}}|{{#ifeq:{{{from|}}}|-||data-from="{{{from}}}"}}}}><!-- болоӣ0 -->{{#if:{{{болоӣ0|}}}|<tr><td colspan="2" class="{{{синфи_болоӣ0|}}}" style="text-align:center; {{{сабки_болоӣ0|}}}">{{{болоӣ0}}}</td></tr>}}<!-- болоӣ -->{{#if:{{{болоӣ|}}}|<tr><th colspan="2" scope="colgroup" class="infobox-above {{{синфи_болоӣ|}}}" style="{{{сабки_болоӣ|}}}">{{{болоӣ}}}</th></tr>}}<!-- болоӣ2 -->{{#if:{{{болоӣ2|}}}|<tr><td colspan="2" class="{{{синфи_болоӣ2|}}}" style="text-align:center; {{{сабки_болоӣ2|}}}">{{{болоӣ2}}}</td></tr>}}<!-- болоӣ3 -->{{#if:{{{болоӣ3|}}}|<tr><td colspan="2" class="{{{синфи_болоӣ3|}}}" style="text-align:center; {{{сабки_болоӣ3|}}}">{{{болоӣ3}}}</td></tr>}}<!-- тасвир -->{{#if:{{{тасвир|}}}|<tr><td colspan="2" class="infobox-image {{{синфи_тасвир|}}}" style="{{{сабки_тасвир|}}}"> {{{тасвир}}} {{#if:{{{имзо|}}}| <div class="media-caption" style="{{{сабки_имзоҳо|}}}">{{{имзо}}}</div>}}</td></tr>}}<!-- тасвир2 -->{{#if:{{{тасвир2|}}}|<tr><td colspan="2" class="infobox-image {{{синфи_тасвир2|}}}" style="{{{сабки_тасвир2|}}}"> {{{тасвир2}}} {{#if:{{{имзо2|}}}| <div class="media-caption" style="{{{сабки_имзоҳо2|}}}">{{{имзо2}}}</div>}}</td></tr>}}<!-- тасвир3 -->{{#if:{{{тасвир3|}}}|<tr><td colspan="2" class="infobox-image {{{синфи_тасвир3|}}}" style="{{{сабки_тасвир3|}}}"> {{{тасвир3}}} {{#if:{{{имзо3|}}}| <div class="media-caption" style="{{{сабки_имзоҳо3|}}}">{{{имзо3}}}</div>}}</td></tr>}}<!-- Сатрҳо -->{{#invoke:Infobox|renderLines}}<!-- поёнӣ -->{{Қуттӣ/поёнӣ| сабки_поёнии_умумӣ={{{сабки_поёнӣ|}}}| синфи_поёнӣ={{{синфи_поёнӣ|}}}| поёнӣ={{{поёнӣ|}}}}}<!-- поёнӣ N -->{{#invoke:Transclude|npc|Қуттӣ/поёнӣ| сабки_поёнии_умумӣ={{{сабки_поёнӣ|}}}| сабки_поёнӣ=| синфи_поёнӣ=| поёнӣ=}} </table><includeonly><!-- мақолаҳо -->{{#if:{{NAMESPACE}}||<!-- -->{{#if:{{{исм|}}}||[[Гурӯҳ:Мақолаҳои бо шаблон-қуттиҳои беном]]}}<!-- -->{{#ifeq:{{{исм|}}}|{{subst:PAGENAME}}|[[Гурӯҳ:Мақолаҳои бо шаблон-қуттиҳои беном]]}}<!-- -->}}<!-- шаблонҳо -->{{#ifeq:{{NAMESPACENUMBER}}|10|<!-- -->{{#if:{{{исм|}}}||[[Гурӯҳ:Шаблон-қуттиҳои беном]]}}<!-- -->{{#ifeq:{{{исм|}}}|{{subst:PAGENAME}}|[[Гурӯҳ:Шаблон-қуттиҳои беном]]}}<!-- -->{{#if:{{{имзо|}}}{{{сабки_имзоҳо|}}}{{{имзо2|}}}{{{сабки_имзоҳо2|}}}{{{имзо3|}}}{{{сабки_имзоҳо3|}}}|[[Гурӯҳ:Шаблонҳо бо корбурди параметри «имзо» дар шаблони «Қуттӣ»]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_бадан|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_номҳо|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_болоӣ|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_болоӣ2|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_болоӣ3|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_имзоҳо|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_имзоҳо2|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_имзоҳо3|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_сарлавҳаҳо|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_нишонагузориҳо|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_матн|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_поёнӣ|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifeq:{{{исм|}}}|{{PAGENAME}}|<!-- -->[[Гурӯҳ:Шаблон-қуттиҳо аз рӯи алифбо|{{ucfirst:{{беоғоз|{{PAGENAME}}|Қуттӣ }}}}]]<!-- -->{{#if:{{{сабки_бадан|}}}{{{сабки_болоӣ|}}}{{{сабки_сарлавҳаҳо|}}}{{{сабки_поёнӣ|}}}|[[Гурӯҳ:Википедия:Шаблон-қуттиҳо бо сабкҳои возеҳ]]}}<!-- -->}}<!-- -->}}<!-- дар дигар фазои номҳо -->{{#if:{{{ном|}}}{{{сабки_номҳо|}}}|[[Гурӯҳ:Википедия:Саҳифаҳо бо корбурди параметри «ном» дар шаблони «Қуттӣ»]]}}<!-- -->{{#if:{{{имзо|}}}{{{сабки_имзоҳо|}}}{{{имзо2|}}}{{{сабки_имзоҳо2|}}}{{{имзо3|}}}{{{сабки_имзоҳо3|}}}|[[Гурӯҳ:Википедия:Саҳифаҳо бо корбурди параметри «имзо» дар шаблони «Қуттӣ»]]}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude> gnwcpsjg8foum1sacqlm3xrxr2ir6hm 1469465 1469464 2026-04-21T03:22:03Z Zosya95 54344 1469465 wikitext text/x-wiki {{#if:{{{исм|}}}|{{#ifeq:{{{исм|}}}|-||{{#if:{{{ранг|}}}|{{#tag:templatestyles| |wrapper=.infobox-{{#invoke:Hash|main|{{{исм}}} {{{болоӣ0|}}} {{{болоӣ|}}} {{{болоӣ2|}}}}} |src=Шаблон:Ранг/{{{ранг|}}}.css }}}}}}}}<table class="infobox infobox-{{#invoke:Hash|main|{{{исм}}} {{{болоӣ0|}}} {{{болоӣ|}}} {{{болоӣ2|}}}}} {{{синфи_бадан|}}}" style="max-width:23em;{{{сабки_бадан|}}}" {{#if:{{{исм|}}}|{{#ifeq:{{{исм|}}}|-||data-name="{{{исм}}}"}}}} {{#if:{{{from|}}}|{{#ifeq:{{{from|}}}|-||data-from="{{{from}}}"}}}}><!-- болоӣ0 -->{{#if:{{{болоӣ0|}}}|<tr><td colspan="2" class="{{{синфи_болоӣ0|}}}" style="text-align:center; {{{сабки_болоӣ0|}}}">{{{болоӣ0}}}</td></tr>}}<!-- болоӣ -->{{#if:{{{болоӣ|}}}|<tr><th colspan="2" scope="colgroup" class="infobox-above {{{синфи_болоӣ|}}}" style="{{{сабки_болоӣ|}}}">{{{болоӣ}}}</th></tr>}}<!-- болоӣ2 -->{{#if:{{{болоӣ2|}}}|<tr><td colspan="2" class="{{{синфи_болоӣ2|}}}" style="text-align:center; {{{сабки_болоӣ2|}}}">{{{болоӣ2}}}</td></tr>}}<!-- болоӣ3 -->{{#if:{{{болоӣ3|}}}|<tr><td colspan="2" class="{{{синфи_болоӣ3|}}}" style="text-align:center; {{{сабки_болоӣ3|}}}">{{{болоӣ3}}}</td></tr>}}<!-- тасвир -->{{#if:{{{тасвир|}}}|<tr><td colspan="2" class="infobox-image {{{синфи_тасвир|}}}" style="{{{сабки_тасвир|}}}"> {{{тасвир}}} {{#if:{{{имзо|}}}| <div class="media-caption" style="{{{сабки_имзоҳо|}}}">{{{имзо}}}</div>}}</td></tr>}}<!-- тасвир2 -->{{#if:{{{тасвир2|}}}|<tr><td colspan="2" class="infobox-image {{{синфи_тасвир2|}}}" style="{{{сабки_тасвир2|}}}"> {{{тасвир2}}} {{#if:{{{имзо2|}}}| <div class="media-caption" style="{{{сабки_имзоҳо2|}}}">{{{имзо2}}}</div>}}</td></tr>}}<!-- тасвир3 -->{{#if:{{{тасвир3|}}}|<tr><td colspan="2" class="infobox-image {{{синфи_тасвир3|}}}" style="{{{сабки_тасвир3|}}}"> {{{тасвир3}}} {{#if:{{{имзо3|}}}| <div class="media-caption" style="{{{сабки_имзоҳо3|}}}">{{{имзо3}}}</div>}}</td></tr>}}<!-- Сатрҳо -->{{#invoke:Infobox|renderLines}}<!-- поёнӣ -->{{Қуттӣ/поёнӣ| сабки_поёнии_умумӣ={{{сабки_поёнӣ|}}}| синфи_поёнӣ={{{синфи_поёнӣ|}}}| поёнӣ={{{поёнӣ|}}}}}<!-- поёнӣ N -->{{#invoke:Transclude|npc|Қуттӣ/поёнӣ| сабки_поёнии_умумӣ={{{сабки_поёнӣ|}}}| сабки_поёнӣ=| синфи_поёнӣ=| поёнӣ=}} </table><includeonly><!-- мақолаҳо -->{{#if:{{NAMESPACE}}||<!-- -->{{#if:{{{исм|}}}||[[Гурӯҳ:Мақолаҳои бо шаблон-қуттиҳои беном]]}}<!-- -->{{#ifeq:{{{исм|}}}|{{subst:PAGENAME}}|[[Гурӯҳ:Мақолаҳои бо шаблон-қуттиҳои беном]]}}<!-- -->}}<!-- шаблонҳо -->{{#ifeq:{{NAMESPACENUMBER}}|10|<!-- -->{{#if:{{{исм|}}}||[[Гурӯҳ:Шаблон-қуттиҳои беном]]}}<!-- -->{{#ifeq:{{{исм|}}}|{{subst:PAGENAME}}|[[Гурӯҳ:Шаблон-қуттиҳои беном]]}}<!-- -->{{#if:{{{имзо|}}}{{{сабки_имзоҳо|}}}{{{имзо2|}}}{{{сабки_имзоҳо2|}}}{{{имзо3|}}}{{{сабки_имзоҳо3|}}}|[[Гурӯҳ:Шаблонҳо бо корбурди параметри «имзо» дар шаблони «Қуттӣ»]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_бадан|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_номҳо|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_болоӣ|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_болоӣ2|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_болоӣ3|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_имзоҳо|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_имзоҳо2|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_имзоҳо3|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_сарлавҳаҳо|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_нишонагузориҳо|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_матн|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifexpr:{{#invoke:Color_contrast|styleratio|{{{сабки_поёнӣ|}}}}} < 4.5|[[Гурӯҳ:Қуттиҳои батаври комил нахондашуда]]}}<!-- -->{{#ifeq:{{{исм|}}}|{{PAGENAME}}|<!-- -->[[Гурӯҳ:Шаблон-қуттиҳо аз рӯи алифбо|{{ucfirst:{{беоғоз|{{PAGENAME}}|Қуттӣ }}}}]]<!-- -->{{#if:{{{сабки_бадан|}}}{{{сабки_болоӣ|}}}{{{сабки_сарлавҳаҳо|}}}{{{сабки_поёнӣ|}}}|[[Гурӯҳ:Википедия:Шаблон-қуттиҳо бо сабкҳои возеҳ]]}}<!-- -->}}<!-- -->}}<!-- дар дигар фазои номҳо -->{{#if:{{{ном|}}}{{{сабки_номҳо|}}}|[[Гурӯҳ:Википедия:Саҳифаҳо бо корбурди параметри «ном» дар шаблони «Қуттӣ»]]}}<!-- -->{{#if:{{{имзо|}}}{{{сабки_имзоҳо|}}}{{{имзо2|}}}{{{сабки_имзоҳо2|}}}{{{имзо3|}}}{{{сабки_имзоҳо3|}}}|[[Гурӯҳ:Википедия:Саҳифаҳо бо корбурди параметри «имзо» дар шаблони «Қуттӣ»]]}}</includeonly><noinclude>{{doc}}</noinclude> qycagdcnl9jolbmh1aftrja59y9yy9s 0 20842 1469520 1371549 2026-04-21T04:16:50Z Zosya95 54344 1469520 wikitext text/x-wiki {{Дигар маъноҳо|Оила}} {{Рӯзнома | номгузорӣ = Рӯзномаи «Оила» | навъ = ҳафтанома | даврият = 1 маротиба дар як ҳафта | андозаи рӯзнома = А – 3 16 саҳифа | таъсис = | муассис = ҶММ «Оила» Ҳамдамов Шариф | ношир = Редаксияи рӯзномаи «Оила» | сармуҳаррир = Фирӯза Сатторӣ | забонҳо = тоҷикӣ | теъдод = | сомона = | нишонӣ = ш. Душанбе, хиёбони Саъдии Шерозӣ, 16 }} '''Оила''' — яке ҳафтаномаҳо дар [[Тоҷикистон]], ки ба забони тоҷикӣ мебошад. Мавзӯъҳои рӯзнома — шарҳу тавзеҳи масъалаҳои оиладорӣ. Таҳлил ва шарҳи муносибати байни аъзои оила, масъалаҳои гендерӣ ва нашри мақолаву ҳикояҳо дар бораи муносибати оилавӣ мебошад. Рӯзнома ба андозаи А — 3 16 саҳифа ба забони тоҷикӣ, дар як ҳафта 1 маротиба нашр мешавад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Нашрияҳои даврии Тоҷикистон]] ljqddyijxjn2jnevtcu27bugpd6l2t2 14 20889 1469242 1335301 2026-04-20T14:42:44Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Гурӯҳ:Гиёҳон аз рӯи алифбо]] 1469242 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 1469246 1469242 2026-04-20T14:45:31Z Zosya95 54344 Саҳифаро холӣ кард 1469246 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 1469247 1469246 2026-04-20T14:47:30Z Zosya95 54344 1469247 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Рустаниҳо]] tqb2019eu7o5wzra0b51tdkyl5kcvjk 0 21696 1469578 1455097 2026-04-21T07:34:08Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469578 wikitext text/x-wiki '''Театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ''' — яке аз театрҳои Тоҷикистон мебошад. == Таърих == '''Театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ''' соли [[1935]] дар асоси Қарори Комиссариати Халқии [[ҶШС Тоҷикистон]] ҳамчун Театри мусиқӣ ташкил ёфт. Соли [[1940]] дар асоси Фармони Президиуми Совети Олии [[ҶШС Тоҷикистон]] театри номбурда Театри давлатии опера ва балети Тоҷикистон номнавис мешавад. Соли [[1954]] театр бо Қарори Ҳукумати [[ҶШС Тоҷикистон]] театр ба номи устод [[Садриддин Айнӣ]] номгузорӣ шуд. Соли [[1941]] театр бо ордени Ленин мукофотонида шудааст. Аввалин операи тоҷик соли 1939 «Шӯриши Восеъ» либретои [[Мирзо Турсунзода]] ва [[Абдусалом Деҳотӣ]], мусиқии оҳангсоз [[Сергей Баласанян]] рӯи саҳна омад. Балети тоҷик соли [[1940]] бо номи «Ду гул» ба саҳна гузошта шуд, ки аз рӯи асари оҳангсоз [[Александр Степанович Ленский|А. Ленский]], либретои [[Муҳаммадҷон Рабиев]] ва [[Азиза Азимова]] ба саҳна гузошта шудааст. Соли [[1971]] барои муваффақиятҳои эҷодӣ ба театр унвони театри академӣ дода шуд. Жанри репертуари театр опера ва балет мебошад. ==Ҳунарпешагони маъруф== Дар пешрафти санъати опера ва балети тоҷик ҳунарпешагони маъруф; [[Лутфӣ Зоҳидова]], М.Қобилов, [[Ҳоҷӣ Аҳмадов]], [[Бурҳон Тӯраев]], [[Аҳмад Бобоқулов]], [[Ҳанифа Мавлонова]], [[Ғаффор Валаматзода]], [[Лутфӣ Кабирова]], Рафоел Толмасов, [[Малика Собирова]], [[Музаффар Бурҳонов]], [[Бурҳон Маҳмадқулов]], [[Оят Сабзалиева]], [[Низом Ҳамробоев]], [[Сталина Азаматова]], [[Холмаҳмад Маҷидов]], [[Шамсӣ Низомов]] ва дигарон ҳиссаи арзандае гузоштанд. Театр бо номи ситораи балети ҷаҳон Артискаи Халқии СССР, дорандаи ҷоизаҳои байналмилалӣ ва умумииттифоқӣ [[Малика Собирова]] ифтихор дорад. Саҳми арзандаи хешро дар пешрафти ҳунарии театр * дирижёрон: [[Аъзам Камолов]], [[Эдуад Айрапетянс]], [[Ибодулло Абдуллоев]], [[Азиз Ниёзмамадов]], [[Берон Меробов]]; * коргардонҳо (режиссёрон): [[Роман Корох]], [[Василий Рейнбах]], [[Ефим Исоевич Мителман]], [[Ҳоҷиқул Раҳматуллоев]], [[Шамсӣ Низомов]], [[Светлана Тимурова]], [[Барзу Абдураззоқов]], [[Шавкат Халилов]]; * сарояндаҳои опера: [[Тӯҳфа Фозилова]], [[Бурҳон Тӯраев]], [[Ҳалим Тоҳиров]], [[Авнер Муллоқандов]], [[Залмон Муллоқандов]], [[Юно Исҳоқбоев]], [[Рена Ғолибова]], [[Ҳоҷи Аҳмадов]], [[Мишоэл Алоев]], [[Аҳмад Бобоқулов]], [[Яқуб Ғолибов]], [[Рафаэл Толмасов]], [[Шоиста Муллоҷонова]], [[Ҳанифа Мавлонова]], [[Лутфӣ Кабирова]], * рақосони балет: [[Ғаффор Валаматзода]], [[Лутфи Зоҳидова]], [[Александр Протсенко]], [[Абиғай Исҳоқова]], [[Бозгул Исоева]], [[Сталина Азаматова]], [[Музаффар Бурҳонов]], [[Малика Собирова]], [[Владимир Кормилин]], [[Сусана Узоқова]], [[Шарофат Турдиева]], [[Қурбон Холов]], [[Воҳид Эшонхоҷаев]], [[Татяна Холова]], [[Галина Собирова]], [[Бахтиёр Давлатов]], [[Искандар Раҷабов]], [[Домеша Валиева]], [[Ҳайдарали Азимов]]; * хормейтерҳо: [[Хайка Муллоқандов]], [[Холмаҳмад Маҷидов]], [[Елена Тиллоева]] ва навозандагони оркестр гузоштаанд.<ref>[http://operabalet.tj/ Cомонаи театр]</ref> Ҳайати эҷодии театр дар тӯли фаъолияташ ба шаҳрҳои [[Москва]], [[Санкт-Петербург]], [[Киев]], [[Новосибирск]], [[Самара]], [[Тошкент]], [[Ёшкарола]], [[Анқара]], [[Кобул]] сафарҳои ҳунарӣ карда аст. Солҳои 70-ум ҳайати балети театр ба [[Покистон]], [[Ҳиндустон]], [[Непал]], [[Филиппин]], [[Индонезия]] ва дар Фестивали байналхалқии рақсии классикӣ дар шаҳри Куопиони Филанди ҳунарнамои кард.Насли навраси ҳунарпешаҳои камолёфтаи ҳозираи театр [[Акбар Мирраҷабов]], [[Миралӣ Достиев]], [[Сайфулло Юсупов]], [[Содиқ Нуруллоев]], [[Шарофат Усмонова]], [[Бахтиёр Давлатов]], [[Александр Бахман]] анъанаҳои устодони театри худро идома дода истодаанд. Соли 2005 театр дар фестивали – озмуни ҷумҳуриявии «Парасту» ба гирифтани мукофоти олӣ «Шоҳҷоиза» сазовар гардид. == Роҳбарияти театр == * [[Анварҷон Шоймурод]] — сардирижёр (2015) * [[Холмаҳмад Маҷидов]] — сархормейстер (2015) * [[Шуҳрат Ашуров]] — роҳбари бадеӣ (2015) ==Эҷодиёт== Дар Театри давлатии академии опера ва балети ба номи С. Айнӣ дар нуҳ моҳи соли равон балет – афсонаи «Кӯдак ва Карлсон»- и Ю.Терсипов, «Реквием» -и Б. Мотсарт, операи «Қишлоқи тилоӣ»-и Д. Дӯстмуҳаммадов, «Найи сеҳрнок»- и Т. Ротт ва ғайраҳо манзури тамшобинон гардонида шудаанд. Дар ин давра дар баробари намоиши спектаклҳо як қатор барномаҳои консертӣ пешкаш шудаанд. Ташрифи дарижёри олмонӣ П.Д.Поннеле яке аз рӯйдоди хуби фарҳангӣ буд. Дар доираи сафари худ ӯ консерти ҷолибро аз асарҳои «Реквием» -и Мотсарт ва «Аҳурамаздо» -и Ф.Одина доир сохт, ки туҳфаи хубе буд ба ҷашни 200 солагии зодрӯзи Мотсарт ва бузургдошти соли тамаддуни ориёӣ. Театр мавсими нави худро 19-сентябр бо операи «Комде ва Мадан»- и З. Шаҳидӣ ҳусни оғоз намуд.<ref>{{Cite web |url=http://www.vfarhang.tj/index.php?option=com_content&view=article&id=89%3A2009-08-21-010520-1-432&catid=41%3A2009-07-27-20-00-39&Itemid=62&lang=tj |title=Сомонаи Вазорати фарҳанги Тоҷикистон |accessdate=2013-01-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305183537/http://www.vfarhang.tj/index.php?option=com_content&view=article&id=89:2009-08-21-010520-1-432&catid=41:2009-07-27-20-00-39&Itemid=62&lang=tj |archivedate=2016-03-05 }}</ref> == Манобеъ== <references/> == Пайвандҳо == * [http://operabalet.tj/ Cомонаи театр] {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ]] [[Гурӯҳ:Муассисаҳои театрӣ дар Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Театрҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Театрҳои опера]] [[Гурӯҳ:Душанбе]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] cqbpi16o6d7kdrsx49i7acin9hii4nb 0 21950 1469534 1436514 2026-04-21T04:58:45Z VASHGIRD 8035 1469534 wikitext text/x-wiki {{Мамнуъгоҳ}} '''Боғи табии Сари Хосор''' — [[мамнуъгоҳ]]ест, ки бо қарори Ҳукумати [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]] аз 25 октябри соли 2005 дар ҳудуди [[ноҳияи Балҷувон]] [[вилояти Хатлон]] таъсис ёфтааст. Масоҳати боғи табии Сари Хосор 3805 га аст. == Таърих == Номи Сари Хосор таърихи куҳан дошта, маъниҳои зиёде дорад. Ба ақидаи сокинони маҳаллӣ номи Сари Хосор аз номи деҳае, ки он дар сари теппаи сафедхок ҷойгир шудааст, яъне «Сари Хоксор» гирифта шудааст. == Набототу ҳайвонот == Боғи табии Сари Хосор дар ҷануби [[Тоҷикистон]] ҷойгир шудааст. Ин мавзеъ дорои ҷангалзори табии ва флораву фаунаи гуногуни кӯҳистонӣ мебошад. Дар ҷангал намудҳои гуногуни дарахтон махсусан чормағзи юнонӣ (Juglans regia) ва дигар дарахту буттаӽои нодир меруянд. Дар мавсими тирамоҳ аз меваҳои он ҳайвонҳои гуногунро ба монанди [[хирс]] (Ursus actos isabellinus), [[хуки ёбоӣ]] (Sus scropha nigrepus), [[уриал]] (Ovis vignei bocharensis), [[муши обӣ]] (Lutra lutra), [[силавсини туркистонӣ]] (Felis lyns), [[паланги барфӣ]] (Uncia uncia) истеъмол мекунанд. == Релеф == Релефи Сари Хосор басо мураккаб буда, бо гуногуншаклии худ аз дигар манотиқи ҷумҳурӣ фарқ мекунад. Сохти ландшафташро пасткӯҳҳо, доманакўҳҳо ва кўҳҳои баланд ташкил медиҳад. Қисмати зиёди релефи ин мавзеро миёнакўҳҳо ташкил намуда, онҳо дар баландии 1200-3000 метр аз сатҳи баҳр ҷойгир шудааст. Баландии фосилавии сарҳади ин мавзеъ бошад 1200-3500 м, аз сатҳи баҳрро дар бар мегирад.<ref name="Сари Хосор">{{Cite web|url=http://tdc.tj/index.php?option=com_content&view=article&id=66&Itemid=32&lang=ru|title=Сари Хосор|author=|website=www.tdc.tj|date=|publisher=|lang=tg|accessdate=2020-01-19}}{{Пайванди мурда|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Гидрография == Ин ҳудуд худ муайянкунандаи гуногуншаклии системаи экологии ин мавзеъ мебошад. Гидрографияи Сари Хосорро дарёҳои Сурхоб, Тира, Оби Мазор, Шӯробдарё ва Шаршараи Пушти Боғ ташкил мекунад. == Шаршара == Боз яке аз мавзеҳои зебоманзари водӣ дар наздикии деҳаи Муллоконӣ ҷойгир шудааст. Аз баландии 50 метр [[шаршара]] ба поён мерезад ва миллионҳо қатраҳои обро ба гирдк атроф пош медиҳад. Пошхӯрии қатраҳои бешумори об зери шӯъои офтоб бо тамоми рангҳои тиру камон ба ҷилва меояд.<ref name="Сари Хосор"/> Боғи табии Сари Хосор мавзеъи сайёҳӣ мебошад. == Пайвандҳо == * [http://impulse-tour.com/tourism/tajikistan/zapovedniki-tajikistan.html Заповедники Таджикистана]{{Пайванди мурда|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.tajikinvest.tj/ru/index/index/pageId/177/ Национальные парки и природные заповедники] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20130507121552/http://www.tajikinvest.tj/ru/index/index/pageId/177/ |date=2013-05-07 }} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{ПБ}} {{Боғҳои миллӣ ва табии Тоҷикистон}} {{Парваришгоҳҳои табии Тоҷикистон}} [[Гурӯҳ:Ҷуғрофияи Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои табии Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Ҷозибаҳои гардишгарии Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Ноҳияи Балҷувон]] h5p41fjllj2qzx0ie8vggusfr27bdm3 0 22640 1469569 1459594 2026-04-21T07:19:48Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469569 wikitext text/x-wiki {{Қуттии ҳамагонӣ}} [[Акс:Rudaki Park, Dushanbe, Tajikistan.JPG|мини||Муҷассамаи устод Рӯдакӣ дар боғи ҳамном]] '''Боғи устод Рӯдакӣ''' — нахустин [[Боғи маданият ва истироҳат|боғи фарҳангию фароғатии]] [[Тоҷикистон]], ки соли 1932 дар шаҳри Душанбе таъсис ёфтааст. Масоҳаташ 18,3 гектар мебошад. == Таърих == [[Акс:Dushanbe 2010 09 Rudaki Park.jpg|чап|мини||Арки боғи Рӯдакӣ]] Боғ [[соли 1933]] аз рӯи лоиҳаи меъморони шаҳри Ленинград М. Баранов ва Н. Баранов бунёд шуда буд. Дар маркази боғи марказии фарҳангу фароғат нусхаи биринҷии ҳайкали В. И. Ленин, ки назди Институти Смолнийи шаҳри [[Ленинград]] вокеъ аст, ба Душанбе оварда гузошта шуд. Бинобар ин, дар замони шӯравӣ боғи марказии фарҳангу фароғати шаҳри Душанбе ба номи В. И. Ленин номида шуда буд<ref>Салия Мамаджанова, Рустам Мукимов. Архитектура и градостроительство Душанбе (история, теория и практика). — Душанбе, 2008. — С. 278</ref>. [[Соли 1994]] Боғи марказии фарҳангу фароғат ва [[соли 2008]] «Боғи устод Рӯдакӣ» ном гирифт. «Боғи устод Рӯдакӣ» аз нахустин рӯзҳои таъсис дорои толори хониш, бунгоҳи техникҳои ҷавон, хонаи варзиш, кинотеатри тобистона, майдончаҳои варзишии волейбол, баскетбол, футбол, куштӣ ва ғ. буд. Ҳамзамон дар боғ дастаҳои драмаву хор ва мусиқиву рақс ҳунарнамоӣ мекарданд. Театри тобистона дошт, ки дар саҳнаи он гурӯҳҳои ҳунарӣ аз пойтахт, вилоятҳо, Филармонияи давлатии Тоҷикистон ва аз диг. ҷумҳуриҳои Иттиҳоди Шӯравӣ консертҳо намоиш медоданд; донишмандону шахсиятҳои маъруф бо мардум мулоқот мекарданд. Боғ то соли 2008 7, 5 га масоҳат дошт. Соли 2008 ба таври куллӣ бозсозӣ шуд ва ба як истироҳатгоҳи сарсабзу гуворо бадал гашт. «Боғи устод Рӯдакӣ» дорои 1840 бех дарахтони ороишӣ, 4105 м2 гулгаштҳо, 8661 м2 чаманзор, 42667 м2 роҳраву ҷодаҳо мебошад. Дар маркази боғ ҳайкали сардафтари адабиёти классикии форс-тоҷик устод Рӯдакӣ қомат афрохтааст, ки дар пояи он намоишҳои ҳунарӣ, мулоқоту дидорҳо бо донишмандону соҳибназарон баргузор мегарданд. Дар боғ аз самти хиёбони Рӯдакӣ 41 ҳавзу фаввора эъмор шудааст, ки бо шуоъҳои рангоранги худ ба ҳусни он ҳусни тоза зам мекунанд. == Нигаред низ == • [[Боғи Парчами Миллӣ]] • [[Боғи Хайём]] • [[Боғи устод Айнӣ]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Боғи устод Рӯдакӣ|2|муаллиф= А. Раҳмонқулов }} {{Боғҳои Душанбе}} [[Гурӯҳ:Боғҳои Душанбе]] [[Гурӯҳ:Душанбе]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] 7pvnxxhuh0nkzgld9xas0okjvcp6b8z 0 22641 1469566 1460420 2026-04-21T07:18:25Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469566 wikitext text/x-wiki '''Боғи фарҳангу фароғатии ба номи С. Айнӣ''' — [[Боғи маданият ва истироҳат|боғи фарҳангу фароғатӣ]], ки соли 1960 дар қисмати шимолии шаҳри [[Душанбе]] бунёд шудааст. Масоҳаташ 12 гектар. [[Акс:Памятник Айни в Душанбе.jpg|300px|thumb|Ҳайкали С. Айнӣ дар ин боғ]] == Лоиҳа == Лоиҳаи Боғи фарҳангу фароғатии ба номи С. Айнӣ аз ҷониби ГПИ «Таджикгипрострой» соли [[1958]] таҳия шудааст. Муаллифи лоиҳа — архитектор Ю. Г. Снеговский аст. == Тавсифот == Кӯчабоғи асосии боғ аз даромадгоҳи дуюм ба самти шимол тӯл кашида, ба ду гулгашт тақсим мешавад. Дар ин гулгаштҳо роҳравҳо барои сайру гашт, гӯшаҳои осоишу тафреҳ бо атраксионҳои мухталиф, аз ҷумла 7 чархофалак, арғунчакҳо ҷойгиранд. Аз самти ғарбии боғ наҳре ҷорист, ки ба кӯли шабакаи оби ошомидании шаҳр мерезад. Боғ аз тарафи хиёбони Рӯдакӣ бо панҷараи филиззии хушнақшунигор ва сутунҳои мудаввар иҳота шудааст. Дар ҳудуди боғ бо обурангу назокати хос 15 намуд дарахтони сояафкану мевадор (2150 бех), аз ҷумла ақоқиё, булут, маҷнунбед, сада, лоладарахт, сафедор, чинор, гулбуттаҳои гуногун шинонда шудаанд, ҳамчунин зиёда аз 10 намуд гулҳои мавсимӣ парвариш меёбанд. Дар боғ барои тафреҳу истироҳати мардум суфачаҳо, шипангчаҳо мавҷуданд, чойхонаю ошхона ва дуконҳои нӯшобафурӯшӣ дар хидмати мардум қарор доранд. Дар маркази боғ мавзее барои баргузории суҳбату вохӯриҳо ва чорабиниҳои фарҳангию ҳунарӣ дар рӯзҳои иду ҷашнвораҳо ҷойгир аст. Дар самти шимолии Боғ, рӯ ба рӯи даромадгоҳи асосӣ то ноябри соли 2017 [[оромгоҳ|оромгоҳи]] якчанд аз чеҳраҳои шинохтаи илму фарҳанг ва сиёсати кишвар — [[Садриддин Айнӣ]], [[Бобоҷон Ғафуров]], [[Ҷаббор Расулов]], [[Муҳаммад Осимӣ]], Боқи Раҳимзода, Муқаддима Ашрафӣ, [[Айнӣ Камол|Камол Айнӣ]] бо ҳамсараш дафн карда шуда буданд, ки қабрҳои онҳоро (ба ғайр аз [[Садриддин Айнӣ]]) ба [[Боғи Лучоб]]и шаҳри Душанбе кӯчониданд. [[6 ноябр|6 ноябри]] [[соли 2017]], Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ-Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон [[Эмомалӣ Раҳмон]] бо Раиси шаҳри Душанбе [[Рустами Эмомалӣ]] дар вазъияти тантанавӣ “Боғи фарҳангу фароғатии ба номи Садриддин Айнӣ”-ро баъди азнавсозӣ мавриди баҳрабардорӣ қарор доданд.<ref>{{Cite web|url=http://khovar.tj/2017/11/iftito-i-bo-i-far-angu-faro-atii-ba-nomi-sadriddin-ajn-bad-az-aznavsoz|title=Ифтитоҳи Боғи фарҳангу фароғатии ба номи Садриддин Айнӣ баъд аз азнавсозӣ|author=|website=khovar.tj|date=2017|publisher=|lang=tg|accessdate=2026-02-23|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916155145/https://khovar.tj/2017/11/iftito-i-bo-i-far-angu-faro-atii-ba-nomi-sadriddin-ajn-bad-az-aznavsoz/}}).</ref> == Нигаред низ == • [[Боғи Парчами Миллӣ]] • [[Боғи Пойтахт]] • [[Боғи Рӯдакӣ]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Боғи устод Айнӣ|2|муаллиф= }} {{Боғҳои Душанбе}} [[Гурӯҳ:Боғҳои Душанбе]] [[Гурӯҳ:Душанбе]] [[Гурӯҳ:Таъсисёфтагони соли 2017 дар Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] b1hs3d5a6enxxqxr70k2kotz38mp32x 0 22652 1469570 1440260 2026-04-21T07:20:22Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469570 wikitext text/x-wiki [[Акс:Botanical gardens 2 - panoramio.jpg|thumb|330px| Боғи марказии ботаникии Тоҷикистон - Боғи Ирам]] '''Боғи марказии ботаникии Тоҷикистон''' (то соли 2007 ''Боғи ботаникии Душанбе''), '''Боғи Ирам''' — [[боғи гиёҳшиносӣ]], ки дар шимолу шарқи [[Душанбе]], дар соҳили чапи [[дарёи Варзоб]] (дар баландии 830 метр аз сатҳи баҳр) ҷойгир шудааст. == Таърих == Боғи ботаникии Душанбе соли 1933 бо ташаббуси Б. А. Федченко дар масоҳати 34 га таъсис шуда буд. Кормандони боғ аз солҳои аввали фаъолияти худ ба ҷамъоварии рустаниҳо машғул шуда, хосиятҳои экологии онҳоро дар шароити нави рушд омӯхтанд, барои сабзкории шаҳр, маҳалҳои аҳолинишин, [[боғдорӣ]] ва бунёди бешазор дарахту буттаву гиёҳҳои навро тавсия намуданд. Дар боғ оид ба асосҳои назариявии интродуксия (дар ҷойҳои нав паҳн шудани рустанӣ) ва мутобиқати рустанӣ ба шароити маҳал, усулҳои биологии афзоиши рустаниҳои интродуксияшуда, асосҳои илмии боғдории ороишӣ, сабзкорӣ ва ғ. таҳқиқот анҷом доданд. Ходимони боғ ба масъалаҳои парвариши рустаниҳои нав, омӯзиши таъсири моддаҳои зарарноки атмосфера ба рустаниҳои интродуксияшуда, зиёд намудани рустаниҳо (бо роҳи пайванд, аз қаламча ва тухм) ва ғ. диққати ҷиддӣ медоданд. Дар натиҷаи аз мавзеъҳои гуногуни ИҶШС ва мамолики хориҷӣ ҷамъ овардани тухмӣ ва ниҳолҳо дар боғ коллексияи калони наботот фароҳам оварда шуд. Дар 4 қитъаи ботаникию ҷуғрофиёи боғ тақрибан 2200 намуди дарахту бутта парвариш меёфт. Қитъаи калонтарини боғ (10 га) наботот (585 намуд)-и қадимии Осиёи Марказӣ, Қрим, Қафқоз, Осиёи Пеш ва Баҳри Миёназаминро дар бар мегирифт. Дар қитъаи набототи Осиёи Шарқӣ (7 га) 916, набототи Амрико (5,3 га) 460 ва набототи Аврупои Миёнаю Сибир (3 га) 226 намуди рустанӣ парвариш карда мешуд. Дар қитъаи гулпарварӣ (қариб 1 га) тақр. 650 навъи гулҳои зебо мавҷуд буданд, ки 40 навъи онҳо барои сабзкории шаҳру марказҳои саноатии ҷумҳурӣ тавсия шудаанд. Дар ниҳолхонаи боғ (масоҳаташ 2 га) дарахтони нахл, рустаниҳои суккулентӣ, тропикӣ ва субтропикӣ, дар қитъаи коллексиявии рустаниҳои бисёрсола — савсан (99 навъ), [[гули маҷаҳ]] (52 навъ), гули ёқут (44 навъ), кавкаб (29 навъ) ва ғ. парвариш меёфтанд. Хусусан, ба парвариши рустаниҳои ороишии маҳаллӣ (132 намуд) эътибори ҷиддӣ дода мешуд. Оид ба парвариши рустаниҳои гулдори дигар мамлакатҳо низ таҳқиқоти зиёд бурда мешуданд. Омӯзиши рустаниҳои обӣ натиҷаи дилхоҳ дод. Аз 70 намуди рустаниҳои обии таҳқиқшуда нилуфарҳои калонгул, хандақуқ, виктория ва ғ. барои дар обанборҳо парвариш кардан тавсия шуданд. Дар гулхона (майдонаш — 1250 м2) беш аз 2200 намуду хелҳои рустаниҳои тропикӣ ва субтропикӣ (нахл, кактус, [[зарбат]] ва ғайра) парвариш меёфтанд. Рустаниҳои аввалинро барои гулхона соли 1967 аз Боғи ботаникии АИ ИҶШС (Маскав) оварда буданд. Дар боғ барои ҷамъоварии тухмии рустаниҳо ҳар сол экспедитсияҳо ташкил карда мешуданд. == Гиёҳону дарахтон == Ҳоло боғ дар масоҳати 40 га доман густурдааст. Дар он зиёда аз 4400 намуди рустанӣ, аз ҷумла, 1750 намуди гулу дарахт (200 намуди садбарг, 120 намуди ёс), 1500 намуди рустаниҳои тропикӣ ва субтропикӣ, 70 намуди рустаниҳои обӣ, зиёда аз 800 намуди гиёҳҳои ороишӣ парвариш меёбанд. Дарахтистон (дендрарий)-и боғ 28 га масоҳ. дорад; дар он дарахтони хосси манотиқи Осиёи Шарқӣ (7 га), Амрикои Шимолӣ (5,3 га), Осиёи Марказӣ (5,4 га), Баҳри Миёназамин (4,6 га), Аврупову Сибир (5,4 га) ҷой дода шудаанд. Дар қитъаи набототиву ҷуғрофиёии Аврупову Сибир 188, Баҳри Миёназамин 303, Осиёи Марказӣ 144, Амрикои Шимолӣ 363, Осиёи Шарқӣ 767 намуди рустаниҳо мерӯянд. == Нигористон == <gallery> Акс:Botanical Gardens - panoramio.jpg Акс:Праздник "Мехргон" г. Душанбе 11.jpg Акс:TJ-Botanical Garden, Dushanbe (4).JPG Акс:Праздник "Мехргон" г. Душанбе 06.jpg Акс:Botanical gardens 5 - panoramio.jpg Акс:Праздник Навруз, Таджикистан 1.jpg Акс:Праздник "Мехргон" г. Душанбе 10.jpg Акс:Праздник "Мехргон" г. Душанбе 22.jpg </gallery> == Эзоҳ == {{эзоҳ}} * Цорантай М. Я. Газоны и их устройство. Д., 1961; * Королева А. С. Итоги интродукции деревьев и кустарников в Душанбинском ботаническом саду за 25 лет. Тр. Института ботаники АН Тадж. ССР, т. 18, 1962; * Цветоводство в городах и посёлках Таджикистана. Д., 1965; * Деревья и кустарники для озеленения Таджикистана. Д., 1965; * Таблицы к проектированию зеленых насаждений в Таджикистане. Д., 1978; * Растения для декоративного садоводства Таджикистана. М., 1986. * Салия Мамаджанова, [[Рустам Муқимов|Рустам Мукимов]]. Архитектура и градостроительство Душанбе (история, теория и практика). — Душанбе, 2008. — С.277 — 278 == Сарчашма == * {{ЭМТ|Боғи марказии ботаникии Тоҷикистон|2|муаллиф=А. Исматов}} {{Боғҳои Душанбе}} [[Гурӯҳ:Боғҳои Душанбе]] [[Гурӯҳ:Боғҳои ботаникии Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] qy83j3hmocxfckrjf8mg167tw1phwji 0 22890 1469572 1459597 2026-04-21T07:22:10Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469572 wikitext text/x-wiki [[Акс:World war 2 memorial, victory park (2) - panoramio.jpg|thumb|Боғ ва маҷмааи меъмориву ҳайкалтарошии ёдгорӣ]] [[Акс:World war 2 memorial, victory park - panoramio.jpg|thumb|Девори мармарӣ ба шарафи ҷанговарони ҶБВ с.1941-1945]] '''Боғи Ғалаба''' — боғ ва маҷмааи меъмориву ҳайкалтарошии ёдгорӣ дар теппаҳои шарқии шаҳри [[Душанбе]]. == Таърих == Соли 1975 ба муносибати 40-солагии Ғалаба бар Олмони фашистӣ бунёд гардидааст (меъморон Б. А. Зуҳурдинов, А. М Шербинин, ҳайкалтарош Д. Б. Рябичев). Тибқи нақшаи асосии шаҳри Душанбе барои маҷмааи ёдгории «Модар-Ватан» (дар ҳуҷҷатҳо ҳамин тавр номида шудааст) дар қисми шимолу шарқии шаҳри Душанбе минтақаи калон ҷудо карда шудааст, ки дар теппаҳои он бешабоғ ҷойгир аст. Даромадгоҳи асосии боғ ба сӯи ёдгориҳо аз кӯчаи «Дӯстии Халқҳо» сар шуда, ба воситаи кӯчабоғи зинапоядори сайругаштӣ ба маркази боғ — майдони намоиш ва оташи абадӣ мерасад. Барои осонтар ба болои теппа баромадан роҳи симтанобии овеза сохта шудааст. Сохтмони Боғи Ғалаба ҳоло пурра анҷом наёфтааст. Масалан, дар лоиҳа сохтмони Майдони андӯҳ бо оташи абадӣ, Гулгашти қаҳрамонон бо тасвирҳои муқарнасӣ ва муҷассамаи «Модар-Ватан» пешбинӣ шудааст, лекин муҷассама то ҳол бунёд нагардидааст. Тамоми ансамбл бо нуқтаҳои радио таъмин буда, силсилаи ҳавзҳо онро пурра мекунад. Ба композитсияи умумии маҷмаа зинапояҳо, суффачаҳо, майдончаҳои назоратӣ, сабзазорҳо, буттаҳои ороишӣ, силсилаи ҳавзҳо ва дигар унсурҳои ободонӣ дохил мешаванд. Муаллифон маҷмааро дар ҷойи ноҳамвор чунон моҳирона эҷод кардаанд, ки тамоми маҷмаа аз тарафи шаҳр, кӯчаҳо, майдонҳову минтақаҳои алоҳидаи он хеле хуб дида мешавад. Меъморон ҳангоми кашидани лоиҳа нақшаи аниқи ҳаракати тамошобинонро фикр кардаанд. Шахс ҳангоми ҳаракат қаҳрамониҳои падарону бобоёнро, ки барои ояндаи насли наврас ҷонашонро қурбон кардаанд, дарк менамояд. Тамошобинон бо зинапоя аз Майдони андӯҳ гузашта, ба майдончаи назоратӣ мерасанд, ки аз он ҷо Гулгашти қаҳрамонон (60 Қаҳрамони Иттифоқи Советӣ) ибтидо меёбад. Аз хатти намо қад-қади майдонча ва зинапоя тахтасангҳои болои қабр бо нақшҳои муқарнасӣ гузошта шудаанд. Болотар аз он майдончаи меҳмонон воқеъ аст, ки дар девори мармариаш ба шарафи ҷанговарон ба ҳарфҳои зарҳалӣ «Ҳеч кас ва ҳеч чиз фаромӯш нашудааст» навишта шудааст. Дар маҷмаа маводди ороишӣ — сангҳои табиии гуногунҷинс, мармар, тахтаҳои оҳану бетонӣ, филизз ва ғ. истифода шудаанд. Маҷмааи Боғи Ғалаба бо зебоии меъморӣ дар Осиёи Марказӣ беназир аст ва дар тарбияи ҳарбӣ-ватандӯстии ҷавонон саҳми арзанда дорад. == Иди Ғалаба == Дар ин ҷо ҳар сол 9 май намоиши паради ҳарбӣ баргузор мешавад, наваскарон қасами ҳарбӣ ёд мекунанд ва навхонадорон барои сайру тамошо ба ин боғ меоянд. Боғи Ғалаба ҷойи дӯстдоштаи сокинони шаҳри [[Душанбе]] ва ноҳияҳои гирду атрофи пойтахт мебошад. == Нигаред низ == • [[Боғи Рӯдакӣ]] • [[Боғи Хайём]] • [[Боғи устод Айнӣ]] == Аксҳои боғи Ғалаба == <gallery> File:Военнослужащие 201 военной базы почтили память героев Сталинградской битвы.jpg|Маросими гулчамбар гузорӣ дар боғи Ғалаба File:Российские военнослужащие приняли участие в параде в Таджикистане 02.jpg|Хизматчиёни ҳарбии Русия дар боғи Ғалаба, соли 2017 File:Tad CVO1200 4.jpg|Хизматчиёни ҳарбии Русия дар боғи Ғалаба, соли 2017 File:World war 2 memorial, victory park (2) - panoramio.jpg|Боғи Ғалаба </gallery> == Адабиёт == * Салия Мамаджанова, Рустам Мукимов. Архитектура и градостроительство Душанбе (история, теория и практика). — Душанбе, 2008. — С. 173 −174 == Сарчашма == * {{ЭМТ|Боғи Ғалаба |2|муаллиф= А. Раҳмонқулов }} {{Боғҳои Душанбе}} [[Гурӯҳ:Боғҳои Душанбе]] [[Гурӯҳ:Душанбе]] [[Гурӯҳ:Биноҳо ва иншоотҳо дар Душанбе]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] fpgb76x6j4pd8rfkor6rx02ankug79j 0 22893 1469571 1459598 2026-04-21T07:21:00Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469571 wikitext text/x-wiki [[Акс:Dushanbezoo entrance.JPG|300px|thumb]] '''Боғи ҳайвоноти шаҳри Душанбе''' — [[муассиса]]и давлатӣ, ки дар он [[ҳайвоноти ваҳшӣ]] ва баъзе [[ҳайвоноти хонагӣ]] бо мақсади ҳифзу парвариш ва тамошо дар қафасҳо ва нимозод нигоҳ дошта мешаванд. == Таърих == Соли 1960 бунёд гузошта шудааст. Дар охири ҳамон сол ҳунарпешаи рус Ф. Рубанов як гурӯҳ ҳайвонотро ба боғи ҳайвонот тақдим кард. Соли 1961 маросими кушодашавии он буд. Он вақт боғи ҳайвонот ҳамагӣ 1,5 га масоҳ. дошт. Соли 2004 масоҳ. боғи ҳайвонот ба 6, 7 га расонда шуд, ки аз он 4 га ҷойи намоиши ҳайвонот, хонаҳои хоҷагидорӣ, майдончаи бачагона, ҳавз барои мурғобиҳо ва 2,7 га минтақаи боғ мебошад. Соли 1961 боғи ҳайвонот ҳамагӣ 41 намуд (121 сар) ҳайвон дошт. Соли 1991 дар боғи ҳайвонот намуди ҳайвонот то 384 ва саршумори ҳайвонот то 2524 расонда шуд. Дар натиҷаи ҷанги шаҳрвандӣ 95 дарсади ҳайвоноти боғи ҳайвонот нобуд гардиданд. Дар замони соҳибистиқлолӣ барои пурра кардани коллексияи боғи ҳайвонот корҳои зиёде анҷом дода шуданд: мутахассисони нав ба кор ҷалб гардиданд, бо хоҷагиҳои деҳқонӣ (фермерӣ) ҷиҳати бо хӯрокворӣ таъмин намудани ҳайвонот шартномаҳо баста шудаанд, бо боғҳои ҳайвоноти шпҳрҳои Маскав ва Санкт-Петербург шартномаҳо ба имзо расиданд, қафасҳои нигоҳдории ҳайвонот таъмир карда шуданд. Дар даврони истиқлол аз Боғи ҳайвоноти Ҷумҳурии Ӯзбекистон ба боғи ҳайвонот лама, шутурмурғ ва гӯсфанди ёлдор ворид карда шуданд. боғи ҳайвонот ба шуъбаҳои дарандаҳо, ҷуфтсумҳо, маймунҳо, парандаҳо, хазандаҳо, моҳиҳо тақсим карда шудааст. == Тавсифот == Ҳоло (2012) дар боғи ҳайвонот 110 намуд (810 сар) ҳайвонот нигоҳ дошта мешаванд, ки аз ин миқдор 67 намудашон ба Китоби сурх дохил карда шудаанд. Дар террариуми (бино барои нигоҳдори хазандагон) боғи ҳайвонот 18 намуди мор нигоҳ дошта мешавад. Боғи ҳайвонот аз соли 2007 узви Ассотсиатсияи байниминтақавии боғҳои ҳайвонот ва аквариумҳои Аврупову Осиё мебошад. Бо боғҳои ҳайвоноти ҷумҳуриҳои узви ИДМ ва назди Балтика, Олмон, Полша, Чехия, Словакия, Булғория ҳамкориҳои мустақим дорад. Дар ҳудуди боғи ҳайвонот ду майдончаи бачагон мавҷуд аст, ки бо васоити дилхушӣ ҷиҳозонида шудаанд. боғи ҳайвонот бо мактаббачагон вохӯриҳо мегузаронад ва оид ба ташвиқу тарғиби тамошобинон, қоидаҳои махсуси рафтор ва муносибат бо ҳайвонот дастуруламалҳо нашр мекунад. == Нигаред низ == • [[Боғи Парчами Миллӣ]] • [[Боғи Хайём]] • [[Боғи устод Айнӣ]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Боғи ҳайвоноти шаҳри Душанбе|2|муаллиф= Н. Шарипов}} {{Боғҳои Душанбе}} [[Гурӯҳ:Боғҳои Душанбе]] [[Гурӯҳ:Душанбе]] [[Гурӯҳ:Боғҳои ҳайвонот]] [[Гурӯҳ:Биноҳо ва иншоотҳо дар Душанбе]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] pu74ajhmddywvgtml0ecq6elyouhp17 0 23019 1469348 1444997 2026-04-20T20:28:55Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Сус поро ревир]] to [[Рӯди Параи ҷанубӣ]] 1444997 wikitext text/x-wiki {{ятим}} {{Дарё |Номи тоҷикӣ=сус поро ревир |Акс= |caption=Акси дарёи сус поро ревир |Сарчашма= |Резишгоҳ= |Кишварҳои обгир=[[Австралия]] |Дарозӣ= |Баландии сарчашма= |Баландии резишгоҳ= |Миёнгини обгузар= |Паҳнои обхез= }} '''сус поро ревир''' ({{lang-en|South Para River}}) — номи [[дарё]]е аст, ки дар давлати [[Австралия]] равон аст.<ref>[http://www.nasco.int/RiversDatabase.aspx “Atlantic Salmon Rivers Database”. NASCO. Retrieved 22 July 2013.] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20180312132422/http://www.nasco.int/RiversDatabase.aspx |date=2018-03-12 }} {{ref-en}}</ref> == Ҷусторҳои вобаста == * [[Феҳристи Дарёҳо]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{Дарё-нопурра}} [[Гурӯҳ:Дарёҳои Австралия|{{PAGENAME}}]] 9croaaaj2ihll1359s5nqihvgaggvcl 1469352 1469348 2026-04-20T20:30:26Z Yoonoos.tj 27005 1469352 wikitext text/x-wiki {{ятим}} {{Дарё |Номи тоҷикӣ = Рӯди Параи ҷанубӣ |Акс= |caption = Акси рӯди Параи ҷанубӣ |Сарчашма= |Резишгоҳ= |Кишварҳои обгир = [[Австралия]] |Дарозӣ= |Баландии сарчашма= |Баландии резишгоҳ= |Миёнгини обгузар= |Паҳнои обхез= }} '''Рӯди Параи ҷанубӣ''' ({{lang-en|South Para River}}) — номи [[дарё]]е аст, ки дар давлати [[Австралия]] равон аст<ref>[http://www.nasco.int/RiversDatabase.aspx “Atlantic Salmon Rivers Database”. NASCO. Retrieved 22 July 2013.] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20180312132422/http://www.nasco.int/RiversDatabase.aspx |date=2018-03-12 }} {{ref-en}}</ref>. == Ҷусторҳои вобаста == * [[Феҳристи Дарёҳо]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{Дарё-нопурра}} [[Гурӯҳ:Дарёҳои Австралия|{{PAGENAME}}]] okyq6im7unwnzrt2dj7v87ei18yikud 0 24268 1469328 1356142 2026-04-20T19:57:30Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Пойгоҳ Низомй вркуто суитски]] to [[Пойгоҳи низомии Воркута]] 1356142 wikitext text/x-wiki {{ятим}} {{Infobox airport | ном =пойгоҳ низомӣ вркуто суитски | номи маҳаллӣ = | номи маҳаллӣ-1 = | номи маҳаллӣ-2 = | акс =Vorkuta-sovetskiy.jpg | акс-арз = | унвон = | акс2 = | акс2-арз = | унвон2 = | IATA = | ICAO = | FAA = | TC = | LID = | GPS = | WMO = | навъ =[[артиш|низомӣ]] | молик-муроқиб = | молик = | гардонанда = | шаҳр =[[вуркуто]] | муқеъият =[[Русия]] | марказ = | ҷузъ = <!-- фурудгоҳ низомӣ --> | бакор рафта дар = | фармондеҳ/мудир = | сокин = | metric-elev = | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси фут =630 | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси метр = | Мухтасот ={{Coord|67|27|48|N|064|18|24|E|type:airport|display=inline,title}} | вебгоҳ = | metric-rwy = | R1-шумора = | R1-тул-фут =11647 | R1-тул-метр =3550 | R1-сатҳ = [[бутун]] | H1-шумора = | H1-тул-фут = | H1-тул-метр = | H1-сатҳ = | тавзеҳ-Сол = | тавзеҳ1-титр= | тавзеҳ1-Иттилоот = | понавис = }} '''пойгоҳ низомӣ вркуто суитски''' ({{lang-en| }}) (маҳаллӣ: ) — фурудгоҳи [[артиш|низомӣ]] аст, ки як [[Бонд фурудгоҳ|бонди фуруди]] [[бутун]] дорад, ва тӯли бонди он 3550 метр аст. Ин фурудгоҳ дар шаҳри [[вуркуто]] кишвари [[Русия]] қарор дорад. ==Ҷусторҳои вобаста== *[[Коди ИОТО]] *[[Коди ИКАО]] *[[Феҳристи фурудгоҳҳои Русия]] ==Манобеъ== <references/> {{Reflist}} * [http://worldaerodata.com World Aeronautical Database. Retrieved 29 July 2013] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120525203926/http://worldaerodata.com/ |date=2012-05-25 }} {{ref-en}} * [http://www.airport-data.com Airport and Aircraft information. Retrieved 29 July 2013] {{ref-en}} {{Фурудгоҳҳои Русия}} {{Фурудгоҳ-нопурра}} [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎]] o2i7nw50365tnswa1qgjqfgeiod0x7v 1469330 1469328 2026-04-20T20:02:37Z Yoonoos.tj 27005 1469330 wikitext text/x-wiki {{ятим}} {{Infobox airport | ном = Пойгоҳи низомии Воркута (Шӯравӣ) | номи маҳаллӣ = | номи маҳаллӣ-1 = | номи маҳаллӣ-2 = | акс = Vorkuta-sovetskiy.jpg | акс-арз = | унвон = | акс2 = | акс2-арз = | унвон2 = | IATA = | ICAO = | FAA = | TC = | LID = | GPS = | WMO = | навъ = [[артиш|низомӣ]] | молик-муроқиб = | молик = | гардонанда = | шаҳр = [[Воркута]] | муқеъият = [[Русия]] | марказ = | ҷузъ = <!-- фурудгоҳ низомӣ --> | бакор рафта дар = | фармондеҳ/мудир = | сокин = | metric-elev = | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси фут = 630 | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси метр = | Мухтасот ={{Coord|67|27|48|N|064|18|24|E|type:airport|display=inline,title}} | вебгоҳ = | metric-rwy = | R1-шумора = | R1-тул-фут = 11647 | R1-тул-метр = 3550 | R1-сатҳ = [[бутун]] | H1-шумора = | H1-тул-фут = | H1-тул-метр = | H1-сатҳ = | тавзеҳ-Сол = | тавзеҳ1-титр = | тавзеҳ1-Иттилоот = | понавис = }} '''Пойгоҳи низомии Воркута (Шӯравӣ)''' ({{lang-ru|Военный аэродром Воркута (Советский)}}) — фурудгоҳи [[артиш|низомӣ]] аст, ки як [[Бонд фурудгоҳ|бонди фуруди]] [[бутун]] дорад ва тӯли бонди он 3550 метр аст. Ин фурудгоҳ дар шаҳри [[Воркута]]и кишвари [[Русия]] қарор дорад. == Ҷусторҳои вобаста == *[[Коди ИОТО]] *[[Коди ИКАО]] *[[Феҳристи фурудгоҳҳои Русия]] == Манобеъ == <references/> {{Reflist}} * [http://worldaerodata.com World Aeronautical Database. Retrieved 29 July 2013] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120525203926/http://worldaerodata.com/ |date=2012-05-25 }} {{ref-en}} * [http://www.airport-data.com Airport and Aircraft information. Retrieved 29 July 2013] {{ref-en}} {{Фурудгоҳҳои Русия}} {{Фурудгоҳ-нопурра}} [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎]] 110c3s764t9ck24qat5rmyz5bpd5uu2 0 25609 1469331 1365912 2026-04-20T20:03:35Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Фурудгоҳи штлув]] to [[Пойгоҳи низомии Шаталово]] 1365912 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | ном =Фурудгоҳи штлув | номи маҳаллӣ = | номи маҳаллӣ-1 = | номи маҳаллӣ-2 = | акс = | акс-арз = | унвон = | акс2 = | акс2-арз = | унвон2 = | IATA = | ICAO = | FAA = | TC = | LID = | GPS = | WMO = | навъ =[[артиш|низомӣ]] | молик-муроқиб = | молик = | гардонанда = | шаҳр =[[пучинук, овблост осмолнск]] | муқеъият =[[Русия]] | марказ = | ҷузъ = <!-- фурудгоҳ низомӣ --> | бакор рафта дар = | фармондеҳ/мудир = | сокин = | metric-elev = | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси фут =192 | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси метр = | Мухтасот ={{Coord|54|20|24|N|032|28|24|E|type:airport|display=inline,title}} | вебгоҳ = | metric-rwy = | R1-шумора = | R1-тул-фут =8202 | R1-тул-метр =2500 | R1-сатҳ = [[бутун]] | H1-шумора = | H1-тул-фут = | H1-тул-метр = | H1-сатҳ = | тавзеҳ-Сол = | тавзеҳ1-титр= | тавзеҳ1-Иттилоот = | понавис = }} '''Фурудгоҳи штлув''' ({{lang-en|Shatalovo}}) — фурудгоҳи [[артиш|низомӣ]] аст, ки як [[Бонд фурудгоҳ|бонди фуруди]] [[бутун]] дорад, ва тӯли бонди он 2500 метр аст. Ин фурудгоҳ дар шаҳри [[пучинук, овблост осмолнск]] кишвари [[Русия]] қарор дорад . ==Ҷусторҳои вобаста== *[[Коди ИОТО]] *[[Коди ИКАО]] *[[Феҳристи фурудгоҳҳои Русия]] ==Манобеъ== <references/> {{Reflist}} * [http://worldaerodata.com World Aeronautical Database. Retrieved 29 July 2013] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120525203926/http://worldaerodata.com/ |date=2012-05-25 }} {{ref-en}} * [http://www.airport-data.com Airport and Aircraft information. Retrieved 29 July 2013] {{ref-en}} {{Фурудгоҳҳои Русия}} {{Фурудгоҳ-нопурра}} [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎]] dnj8yi5tfuplhzuy1z2v55uzxsvyiuf 1469333 1469331 2026-04-20T20:08:59Z Yoonoos.tj 27005 1469333 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | ном = Пойгоҳи низомии Шаталово | номи маҳаллӣ = | номи маҳаллӣ-1 = | номи маҳаллӣ-2 = | акс = | акс-арз = | унвон = | акс2 = | акс2-арз = | унвон2 = | IATA = | ICAO = | FAA = | TC = | LID = | GPS = | WMO = | навъ = [[артиш|низомӣ]] | молик-муроқиб = | молик = | гардонанда = | шаҳр = [[ноҳияи Починковский]], [[вилояти Смоленск]] | муқеъият = [[Русия]] | марказ = | ҷузъ = <!-- фурудгоҳ низомӣ --> | бакор рафта дар = | фармондеҳ/мудир = | сокин = | metric-elev = | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси фут = 192 | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси метр = | Мухтасот ={{Coord|54|20|24|N|032|28|24|E|type:airport|display=inline,title}} | вебгоҳ = | metric-rwy = | R1-шумора = | R1-тул-фут = 8202 | R1-тул-метр = 2500 | R1-сатҳ = [[бутун]] | H1-шумора = | H1-тул-фут = | H1-тул-метр = | H1-сатҳ = | тавзеҳ-Сол = | тавзеҳ1-титр = | тавзеҳ1-Иттилоот = | понавис = }} '''Пойгоҳи низомии Шаталово''' ({{lang-en|Shatalovo}}) — пойгоҳи [[артиш|низомӣ]] аст, ки як [[Бонд фурудгоҳ|бонди фуруди]] [[бутун]] дорад ва тӯли бонди он 2500 метр аст. Ин фурудгоҳ дар [[ноҳияи Починковский]]и [[вилояти Смоленск]]и кишвари [[Русия]] қарор дорад. == Ҷусторҳои вобаста == *[[Коди ИОТО]] *[[Коди ИКАО]] *[[Феҳристи фурудгоҳҳои Русия]] == Манобеъ == <references/> {{Reflist}} * [http://worldaerodata.com World Aeronautical Database. Retrieved 29 July 2013] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120525203926/http://worldaerodata.com/ |date=2012-05-25 }} {{ref-en}} * [http://www.airport-data.com Airport and Aircraft information. Retrieved 29 July 2013] {{ref-en}} {{Фурудгоҳҳои Русия}} {{Фурудгоҳ-нопурра}} [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎]] axqbi9ownr7qevhdcwze76g34ry6lz4 0 26702 1469338 1363124 2026-04-20T20:13:28Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Фурудгоҳи пукчонг]] to [[Фурудгоҳи Пукчонг]] 1363124 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | ном =Фурудгоҳи пукчонг | номи маҳаллӣ = | номи маҳаллӣ-1 = | номи маҳаллӣ-2 = | акс = | акс-арз = | унвон = | акс2 = | акс2-арз = | унвон2 = | IATA = | ICAO = | FAA = | TC = | LID = | GPS = | WMO = | навъ =[[артиш|низомӣ]] | молик-муроқиб = | молик = | гардонанда = | шаҳр = | муқеъият =[[Куриёи Шимолӣ]] | марказ = | ҷузъ = <!-- фурудгоҳ низомӣ --> | бакор рафта дар = | фармондеҳ/мудир = | сокин = | metric-elev = | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси фут =217 | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси метр =66 | Мухтасот ={{coord|39|30|15.90|N|125|57|51.60|E|}} | вебгоҳ = | metric-rwy = | R1-шумора =14/32 | R1-тул-фут =8150 | R1-тул-метр =2484 | R1-сатҳ = | H1-шумора = | H1-тул-фут = | H1-тул-метр = | H1-сатҳ = | тавзеҳ-Сол = | тавзеҳ1-титр= | тавзеҳ1-Иттилоот = | понавис = }} '''Фурудгоҳи пукчонг''' ({{lang-en|Pukchang Airport}}) — фурудгоҳи [[артиш|низомӣ]] аст . Ин фурудгоҳ дар кишвари [[Куриёи Шимолӣ]] қарор дорад, ва дар баландии 66 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст. ==Ҷусторҳои вобаста== *[[Коди ИОТО]] *[[Коди ИКАО]] *[[Феҳристи фурудгоҳҳои Куриёи Шимолӣ]] ==Манобеъ== <references/> {{Reflist}} * [http://worldaerodata.com World Aeronautical Database. Retrieved 29 July 2013] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120525203926/http://worldaerodata.com/ |date=2012-05-25 }} {{ref-en}} * [http://www.airport-data.com Airport and Aircraft information. Retrieved 29 July 2013] {{ref-en}} {{Фурудгоҳҳои Куриёи Шимолӣ}} {{Фурудгоҳ-нопурра}} [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎]] howo0agxk0rbd2mleg4y3mv4x4ywuxe 1469340 1469338 2026-04-20T20:15:27Z Yoonoos.tj 27005 1469340 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | ном = Фурудгоҳи Пукчонг | номи маҳаллӣ = | номи маҳаллӣ-1 = | номи маҳаллӣ-2 = | акс = | акс-арз = | унвон = | акс2 = | акс2-арз = | унвон2 = | IATA = | ICAO = | FAA = | TC = | LID = | GPS = | WMO = | навъ = [[артиш|низомӣ]] | молик-муроқиб = | молик = | гардонанда = | шаҳр = | муқеъият = [[Куриёи Шимолӣ]] | марказ = | ҷузъ = <!-- фурудгоҳ низомӣ --> | бакор рафта дар = | фармондеҳ/мудир = | сокин = | metric-elev = | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси фут = 217 | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси метр = 66 | Мухтасот ={{coord|39|30|15.90|N|125|57|51.60|E|}} | вебгоҳ = | metric-rwy = | R1-шумора = 14/32 | R1-тул-фут = 8150 | R1-тул-метр = 2484 | R1-сатҳ = | H1-шумора = | H1-тул-фут = | H1-тул-метр = | H1-сатҳ = | тавзеҳ-Сол = | тавзеҳ1-титр = | тавзеҳ1-Иттилоот = | понавис = }} '''Фурудгоҳи Пукчонг''' ({{lang-en|Pukchang Airport}}) — фурудгоҳи [[артиш|низомӣ]] аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари [[Куриёи Шимолӣ]] қарор дорад ва дар баландии 66 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст. == Ҷусторҳои вобаста == *[[Коди ИОТО]] *[[Коди ИКАО]] *[[Феҳристи фурудгоҳҳои Куриёи Шимолӣ]] == Манобеъ == <references/> {{Reflist}} * [http://worldaerodata.com World Aeronautical Database. Retrieved 29 July 2013] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120525203926/http://worldaerodata.com/ |date=2012-05-25 }} {{ref-en}} * [http://www.airport-data.com Airport and Aircraft information. Retrieved 29 July 2013] {{ref-en}} {{Фурудгоҳҳои Куриёи Шимолӣ}} {{Фурудгоҳ-нопурра}} [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎]] qy3tgtuum9sbnpcs4izn0n71dkhzoc0 0 32039 1469341 1365117 2026-04-20T20:15:49Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Фурудгоҳи чунгҷин]] to [[Фурудгоҳи Чунгҷин]] 1365117 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | ном =Фурудгоҳи чунгҷин | номи маҳаллӣ = | номи маҳаллӣ-1 =어랑공항 | номи маҳаллӣ-2 =Eorang Gonghang | акс = | акс-арз = | унвон = | акс2 = | акс2-арз = | унвон2 = | IATA =RGO | ICAO = | FAA = | TC = | LID = | GPS = | WMO = | навъ = | молик-муроқиб = | молик = | гардонанда = | шаҳр = | муқеъият =[[Куриёи Шимолӣ]] | марказ = | ҷузъ = <!-- фурудгоҳ низомӣ --> | бакор рафта дар = | фармондеҳ/мудир = | сокин = | metric-elev = | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси фут = | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси метр = | Мухтасот = | вебгоҳ = | metric-rwy = | R1-шумора = | R1-тул-фут =6562 | R1-тул-метр =2000 | R1-сатҳ = | H1-шумора = | H1-тул-фут = | H1-тул-метр = | H1-сатҳ = | тавзеҳ-Сол = | тавзеҳ1-титр= | тавзеҳ1-Иттилоот = | понавис = }} '''Фурудгоҳи чунгҷин''' ({{lang-en|Chongjin Airport}}) — фурудгоҳи бо [[Коди ИОТО]]и RGO аст . Ин фурудгоҳ дар кишвари [[Куриёи Шимолӣ]] қарор дорад . ==Ҷусторҳои вобаста== *[[Коди ИОТО]] *[[Коди ИКАО]] *[[Феҳристи фурудгоҳҳои Куриёи Шимолӣ]] ==Манобеъ== <references/> {{Reflist}} * [http://worldaerodata.com World Aeronautical Database. Retrieved 29 July 2013] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120525203926/http://worldaerodata.com/ |date=2012-05-25 }} {{ref-en}} * [http://www.airport-data.com Airport and Aircraft information. Retrieved 29 July 2013] {{ref-en}} {{Фурудгоҳҳои Куриёи Шимолӣ}} {{Фурудгоҳ-нопурра}} [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎]] iwpkkpjpu0tmmldted3vkewnj3e7sy1 1469343 1469341 2026-04-20T20:17:49Z Yoonoos.tj 27005 1469343 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | ном = Фурудгоҳи Чунгҷин | номи маҳаллӣ = | номи маҳаллӣ-1 = 어랑공항 | номи маҳаллӣ-2 = Eorang Gonghang | акс = | акс-арз = | унвон = | акс2 = | акс2-арз = | унвон2 = | IATA = RGO | ICAO = | FAA = | TC = | LID = | GPS = | WMO = | навъ = | молик-муроқиб = | молик = | гардонанда = | шаҳр = | муқеъият = [[Куриёи Шимолӣ]] | марказ = | ҷузъ = <!-- фурудгоҳ низомӣ --> | бакор рафта дар = | фармондеҳ/мудир = | сокин = | metric-elev = | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси фут = | аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси метр = | Мухтасот = | вебгоҳ = | metric-rwy = | R1-шумора = | R1-тул-фут = 6562 | R1-тул-метр = 2000 | R1-сатҳ = | H1-шумора = | H1-тул-фут = | H1-тул-метр = | H1-сатҳ = | тавзеҳ-Сол = | тавзеҳ1-титр = | тавзеҳ1-Иттилоот = | понавис = }} '''Фурудгоҳи Чунгҷин''' ({{lang-en|Chongjin Airport}}) — фурудгоҳи бо [[Коди ИОТО]]и RGO аст. Ин фурудгоҳ дар кишвари [[Куриёи Шимолӣ]] қарор дорад. == Ҷусторҳои вобаста == *[[Коди ИОТО]] *[[Коди ИКАО]] *[[Феҳристи фурудгоҳҳои Куриёи Шимолӣ]] == Манобеъ == <references/> {{Reflist}} * [http://worldaerodata.com World Aeronautical Database. Retrieved 29 July 2013] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120525203926/http://worldaerodata.com/ |date=2012-05-25 }} {{ref-en}} * [http://www.airport-data.com Airport and Aircraft information. Retrieved 29 July 2013] {{ref-en}} {{Фурудгоҳҳои Куриёи Шимолӣ}} {{Фурудгоҳ-нопурра}} [[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎]] 1eglmozlqvrg5urvbfe3o0pi3wo4njb 14 52865 1469212 1466651 2026-04-20T13:49:47Z Zosya95 54344 1469212 wikitext text/x-wiki {{Асосӣ|Харбуза}} [[Гурӯҳ:Растаниҳои полизӣ]] sszqi9uprw7makbv5dipgbl1wvdn6u2 0 56636 1469507 1350724 2026-04-21T04:03:13Z Zosya95 54344 1469507 wikitext text/x-wiki [[Акс:Vexilloid of the Roman Empire.svg|thumb|300px|Нишони Руми Бостон]] [[Акс:Roman Republic Empire map.gif|300px|thumb|Ҳудуди Рум ва заминҳое ки дар давраҳои бостонӣ зери назорати ӯ буданд.]] '''Руми Бостон''' ({{lang-it|Civiltà romana}}) — яке аз тамаддунҳои пешқадами бостонии ҷаҳонӣ, давлати [[бузург]]тарини давраи бостон, ки номи худро аз номи шаҳри асосӣ (''Roma'' — [[Рум]]) гирифт, ва бояд ёдовард шуд, ки шаҳри [[Рум]] аз номи бунёдгари худ — [[Ромул ва Рем|Ромул]] ([[забони лотинӣ|лотинӣ]]. Romulus) ном гирифт. Маркази [[Рум]] дар ҳамвории ботлоқзор воқеъ гашт, ки бо пуштаҳо иҳота шуда буд. Таъсири муъайян ба тамаддуни Руми Бостон фарҳанги қабоили этрускҳо ва [[Юнони Бостон|юнониҳои бостонӣ]] расонид. Қуллаи баланди бузургии Руми Бостон ба қарнҳои II п. м. рост меояд, ҳамон вақте, ки зери таъсири ин имперотурӣ фазои давлатҳои имрӯза аз [[Шотландия]] дар шимол то [[Эфиопия]] дар ҷануб, [[Эрон]] дар шарқ то [[Пуртуғол]] дар ғарб афтода буданд. Ба замони имрӯза, фарҳанги Руми Бостон, ҳуқуқи румӣ, баъзе шаклҳои меъморӣ, тоқ, гунбад ва бисёр навигариҳои дигар тақдим намоид (мисол, чархи обӣ, осиёби обӣ). Масеҳият, ҳамчун дин дар ҳудуди Имперотурии Руми Бостон пайдо шуд. Забони расмии ин давлат [[забони лотинӣ]] буд. Дин дар ҳудуди ин давра бештар чандхудоӣ буд. Нишони ғайрирасмии Руми Бостон, Уқоби заррин (''aquila'') ва пас аз пазириши масеҳият [[лабарум]] ({{lang-la|Labarum}})<ref>[http://dvorlat.ru/index.php?a=term&d=1&t=45799 Лабарум. Латино-Русский словарь]{{Пайванди мурда|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> (парчаме, ки Имперотур Қустантин барои сарбозони худ тасдиқ кард) бо хризма (туғрои Исо — бо ҳарфҳои пайвасти Хи ва Ро) буд. == Таърих == [[Акс:Capitoline she-wolf Musei Capitolini MC1181.jpg|left|thumb|left|180px|Мувофиқи қисса, [[Рум]]ро [[соли 753 п.м.]] [[Ромул ва Рем]], бунёд карданд, ки онҳоро [[Гург (ҷонвар)|гург]] ба воя расондааст.]] Давраҳои Руми Қадимро ба се гурӯҳи ҳукмронии сиёсӣ ва иҷтимоӣ тақсим кардан мумкин аст: аз давлати шоҳӣ, ки давраи аввали ҳукмронӣ ибтидо мегирад то давраи анҷом ёфтани шоҳаншоҳии бузург. * Давраи шоҳии Руми Қадим ([[соли 754 п.м.|754]]/[[соли 753 п.м.|753]] — [[соли 510 п.м.|510]]/[[соли 509 п.м.|509]]). * Ҷумҳурӣ ([[соли 510 п.м.|510]]/[[соли 509 п.м.|509]] — [[соли 30 п.м.|30]]/[[соли 27 п.м.|27]]) ** [[Давраи ибтидои Ҷумҳурии Руми Қадим]] (509—265 п.м.) ** [[Давраи анҷоми Ҷумҳурии Руми Қадим]] (264-27 п.м.) * [[Руми шоҳаншоҳӣ]] ([[соли 30 п.м.|30]]/[[соли 27 п.м.|27]] — [[соли 476|476]]) ** [[Давраи ибтидои Руми шоҳаншоҳӣ]]. [[Принципат]] ([[соли 30 п.м.|30]]/[[соли 27 п.м.|27]] — [[соли 235|235]]) ** [[Бӯҳрони Руми шоҳаншоҳӣ асри III]] ([[соли 235|235]]—[[соли 284|284]]) ** [[Давраи анҷоми Руми шоҳаншоҳӣ]]. ([[соли 284|284]]—[[соли 476|476]]) Дар давраҳои шоҳӣ Рум давлати хӯрд буд ва ҳудуди як қисми [[Латсия]]ро ишғол мекард, ки қабилаҳои лотинҳо сукунат мекарданд. Давраи ибтидои Ҷумҳурии Руми Қадим, Рум ҳудуди замини худро хеле зиёд кард ба туфайли ҷангҳои бисёр. Пас аз ҷанги якум Рум бе тақсимот дар нимҷазираи Аппенин (Penisola appenninica, [[Итолиё]]и имрӯза) ҳукмронӣ мекард. Пас аз забт кардани Итолиё Рум нақши асосиро дар сиёсати байн давлатҳои баҳри Миёназамин иҷро мекардад ва ин гуна рафтор ба ҷанги дигар, бо [[Карфаген]] ки давлати калон буд дучор гардонид. Бо се ҷанг Карфагенро мағлуб карда шаҳрро хароб намуданд. Ҳамон вақт румиҳо ғасби худро ба шарқ ниҳода [[Иллирия]], [[Юнон]], ва пас [[Осиёи Хӯрд]] ва [[Суриё]]ро зери итоати худ гардонданд. Дар асри I п.м. Рум ба як чанд ҷангҳои ғайринзомӣ дучор гашт, ки дар он [[Октавиан Август]] ғолиб баромад ва асосгузори сулолаи [[Юлий-Клавдий]] шуд, аммо сари давлат кам аз як аср ин сулола ҳукмронӣ кардааст. Қуллаи баландтарини шоҳаншоҳии Рум ба давраҳои тинҷӣ рост омад (асри II п.м.), аммо аз асри III сар карда аз сабаби талоши давлат байни сиёсатмадорони Рум ба нохушиҳои сиёсӣ ва иҷтимоӣ оварда расонд. Дар асри IV шоҳаншоҳиро ба ду қисм тақсим карданд ва [[дини насронӣ]] ҳамчун дини давлатӣ дар қаламрави тамоми ҳудуди шоҳаншоҳӣ тасдиқ гардид Дар асри V шоҳаншоҳии Руми Ғарбӣ бо муҳоҷиршавии қабилаҳои олмонӣ дучор шуд, ки ин ба барҳамхӯрии шоҳаншоҳӣ таъсири сахт расонд. Сарнагун кардани охирин шоҳаншоҳ Ромул-Августула аз ҷониби сарвари қабилаҳои олмонӣ Одоакр [[4 сентябр]]и соли [[476]], расман рӯзи сарнагуни Шоҳаншоҳии Рум ба ҳисоб меравад. Як қатор тадқиқотчиён, таърихдонони [[ИҶШС]] дар ин самт (С. Л. Утченко) ҳисоб мекарданд, ки Рум тамаддуни аслии худро бунёд кард ва дар он тартиби махсуси баҳодиҳӣ нисбати ҳаёти одамизод ва инкишофёбии ӯ дар ҷамоати Рум дар тулли равиш ва инкишофи таърих. == Шакли ҳукумат == [[Акс:Jean Auguste Dominique Ingres 019.jpg|thumb|left|300px|Ромул, якум Рекс, Акрони ҷоҳил ҷасади ӯро ба калисои Юпитер бурда истодааст. рассом Жан Огюст Доминик Энгр, 1812. Romolo]] Рекс дар Руми Бостон ҳаками олимартаба ба ҳисоб мерафт ва ӯро (ба ғайр аз Ромул, чун ӯ бунёдгари шаҳр) шоҳзодагон интихоб мекарданд ва авлодони муҳими ҳукмрон, барои ҳукмронии шаҳр. Дар он ҷо сарчашмае вуҷуд надорад, ки ин мансаб аз насл ба насл гузаштани шоҳони чор шоҳи лотинии якум ва мудати се шоҳи этрускҳо. Дар оқибат таърихдонон фикр мекунанд, ки шоҳони бостониро аз рӯи қувва интихоб мекарданд ва тавзеҳ намедиҳанд ки аз рӯи қувваи ҷисмӣ ва ё молиявӣ. Барои таърихдонони бостони фаҳмидани аниқи ваколатдории шоҳон ва сабти он мушкил буд. Баъзе олимони имрӯза фикр мекунанд, ки ин давлати халқӣ ва шоҳ ҳамчун роҳбар буд ва ҳокими мутлақ ба ҳисоб мерафт, аммо дар байни халқ ва Сенат роли ночизро бози мекард ҳамчун роҳбари одӣ барои назорат. Вақте ки шоҳ фавтид, Рум ба даврае дохил мешуд, ки онро давраи байнишоҳӣ мегуфтанд. Ҳаками олии давлат ба Сенат равона мегашт, то ки Сенат вазифадор буд, ки шоҳи навро ҷустуҷӯ кунад ва дар ин ҳол бо таври машварат яке аз аъзои худи Сенат интихоб мешавад, ба мудати 5 рӯз то ки дар давоми ин вақт ҳукмрони нави Румро интихоб кунад. Пас аз гузаштани ин муҳлат агар аъзои сазовор пайдо нашавад, сенаторҳо ин ваколатро ба дигар сенатор ва ба мудати 5 рӯзи дигар месупоранд ва ин гуна расм то даме давом медод, то ки як ҳукмрони нав интихоб шавад. Пас аз ёфтани як фарди сазовор барои подшоҳӣ ва пазириши ӯ аз ҷониби Сенат, ӯ ба палата дохил мешуд. Кумисиюн метавонист аъзоро қабул кунад ва ё на. == Низои иҷтимоӣ == [[Акс:Cicero Denounces Catiline in the Roman Senate by Cesare Maccari - 3.jpg|thumb|300px|Сарлавҳ: Сисерон Катилинро таъна карда истодааст.]] Муъомилаи байни асилзодагон ва намояндагони табақаи поёнии аҳолӣ, бениҳоят ҷиддӣ буд. Хонаводаи намояндагони табақаи поёнии аҳолӣ одатан дар пуштаҳо ва берун аз девори шаҳр зиндагӣ мекарданд. Ин норозигӣ соли 494 п.м., 450 п.м., ва соли 287 п.м. ба рад кардани ҳамкорӣ бо асилзодагон оварда расонд. Соли 494 п.м. ҳамагӣ дар давоми 15 соли бунёди Ҷумҳурӣ намояндагони табақаи поёнии аҳолӣ якум бор тавонистанд, ки намояндагони худро интихоб кунанд. «Туда» ваъда дод, ки эҳтиёти роҳбарони худ муқаддас аст", яъне асилзодагон дастнорас ҳастанд ва касе, ки асилзодагонро хафа мекунад ё ба онҳо ягон зарар меоварад, ҳатман ба қатл супорида мешаванд. Баромади дувуми онҳо, барои дар оянда муаян шудани ҳуқуқҳо ва вазифаҳои қонунии онҳо вобаста буд. Танҳо аз байни асри чори пеш аз милод ба намояндагони табақаи поёнии аҳолӣ иҷозат шуд, то ки онҳо дар ҳакамҳо иштирок намоянд. Сеюм баромадро Лекс Гортензий ташкил кард ва дар он намояндагони табақаи поёнии аҳолӣ метавонистанд овози худро диҳанд (Concilium Plebis (Ҷомеаи Плебейҳо) ин қонун имрӯз — " плебиссит " ном дорад. Низоъи байни синфҳои намояндагони табақаи поёнии аҳолӣ ва асилзодагон бо ақидаҳои маъмулӣ мувофиқат намекунад, чун ин низоъ ба ҷойи суст шудани давлати Рим, мушоҳида карда мешавад, ки онҳо на фақат пурзӯр, балки заминҳои дигарро запт мекарданд. == Нигаред == * [[Мисри Қадим]] == Сарчашмаҳои дасти аввал == * Тит Ливий. «История от основания города»{{ref-ru}} * Дион Кассий. «Римская история»{{ref-ru}} * Аммиан Марцеллин. «Деяния»{{ref-ru}} * Полибий. «Всеобщая история»{{ref-ru}} * Публий Корнелий Тацит. «История», «Анналы»{{ref-ru}} * Плутарх. «Сравнительные жизнеописания»{{ref-ru}} * Аппиан. «Римская история»{{ref-ru}} * Секст Аврелий Виктор. «О происхождении римского народа»{{ref-ru}} * Флавий Евтропий. «Бревиарий от основания города»{{ref-ru}} * Гай Веллей Патеркул. «Римская история»{{ref-ru}} * Публий Анней Флор. «Эпитомы Тита Ливия»{{ref-ru}} * Геродиан. «История Рима от Марка Аврелия»{{ref-ru}} * Диодор Сицилийский. «Историческая библиотека»{{ref-ru}} * Дионисий Галикарнасский. «Римская древняя история»{{ref-ru}} * Гай Светоний Транквилл. «Жизнеописание двенадцати цезарей»{{ref-ru}} * Так называемые «Авторы жизнеописаний августов» (Scriptores Historiae Augustae): Элий Спартиан, Юлий Капитолин, Вулкаций Галликан, Элий Лампридий, Требеллий Поллион и Флавий Вописк{{ref-ru}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [http://ancientrome.ru/ История Древнего Рима]{{ref-ru}} * [http://www.xlegio.ru X Legio — Боевая техника древности (включая фрагменты русских переводов римских авторов и статьи по военному делу Древнего Рима)]{{ref-ru}} * [http://konan.3dn.ru/ История ДРЕВНЕГО МИРА]{{ref-ru}} * [http://3darchaeology.3dn.ru/dir/2 Трёхмерные реконструкции древнеримской архитектуры]{{ref-ru}} * [http://www.roman-glory.com Римская слава] Античное военное дело{{ref-ru}} * [http://www.romancient.ru/ История, культура и искусство Древнего Рима] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20090501032901/http://www.romancient.ru/ |date=2009-05-01 }}{{ref-ru}} * [http://web.upmf-grenoble.fr/Haiti/Cours/Ak The Roman Law Library] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120831060912/http://web.upmf-grenoble.fr/Haiti/Cours/Ak |date=2012-08-31 }} by Yves Lassard and Alexandr Koptev.{{ref-en}} * [http://kordics.zenfolio.com/p650669606 Искусство Древнего Рима] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20090821144211/http://kordics.zenfolio.com/p650669606 |date=2009-08-21 }} — Фотогалерея Стевана Кордича{{ref-en}} * [http://www.historie.ru/civilizacii/rimskaya-imperiya/84-rimskaya-imperiya-drevniy-rim.html Римская империя] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120822042205/http://www.historie.ru/civilizacii/rimskaya-imperiya/84-rimskaya-imperiya-drevniy-rim.html |date=2012-08-22 }}{{ref-ru}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Руми Бостон| ]] 45fdrm34qwp2k7a5wa0arsws5ms5lar 0 58962 1469574 1369594 2026-04-21T07:23:33Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469574 wikitext text/x-wiki {{Осорхона |ном = Осорхонаи миллии Тоҷикистон |sort = |аслӣ = Муассисаи давлатии "Осорхонаи миллӣ"-и Дастгоҳи иҷроияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон |тасвир = National Museum of Tajikistan Национальный музей Таджикистана(0) Осорхонаи милли.jpg |бар = |тавсиф = |асос = |асосгузор = |боздидкунандагон = |директор =Иброҳимзода Зафаршо Сафо |ҷойгиршавӣ = Душанбе |lat_dir = N |lat_deg = 38.5634 |lat_min = |lat_sec = |lon_dir = E |lon_deg = 68.7991 |lon_min = |lon_sec = |region = |CoordScale = |пайванд = |Commons = |харитаи мавқеъ = |бари харита = |харитаи мавқеъ 2 = |бари харита 2 = |сайт=https://osorkhonaimilliidip.tj/}} [[Акс:Dushanbe national museum.jpg|thumb|Бинои пештараи Осорхонаи миллии Тоҷикистон, Душанбе.]] [[Акс:Национальный музей Таджикистана (Архитектура).jpg|thumb|Осорхонаи миллии Тоҷикистон]] [[Акс:National Museum of Tajikistan 2.JPG|thumb|Осорхонаи миллии Тоҷикистон. 2013]] '''Осорхонаи миллии Тоҷикистон''' — осорхона воқеъ дар маркази шаҳри [[Душанбе]], ки 20 марти соли 2013 ба фаъолият шурӯъ кардааст. == Таърих == [[20 март]]и соли [[2013]] дар [[Душанбе]] расми кушодашавии бинои нави Осорхонаи миллии Тоҷикистон баргузор гардид. Дар маросими кушодашавии осорхона Президенти Тоҷикистон [[Эмомалӣ Раҳмон]] ва сокинони шаҳри [[Душанбе]] иштирок намудаанд. Дар толори бузурги Осорхонаи миллии Тоҷикистон Президенти кишвар Эмомалӣ Раҳмон бо намояндагони сершумори зиёиёни эҷодкори ҷумҳурӣ мулоқот намуд.<ref>{{Cite web |url=http://safina.tj/president/2481-ishtiroki-ye-ra1203mon-dar-marosimi-iftito1203i.html |title=ИШТИРОКИ Э. РАҲМОН ДАР МАРОСИМИ ИФТИТОҲИ ОСОРХОНАИ МИЛЛӢ ВА МУЛОҚОТ БО ЗИЁИЁНИ КИШВАР |accessdate=2014-05-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305031817/http://safina.tj/president/2481-ishtiroki-ye-ra1203mon-dar-marosimi-iftito1203i.html |archivedate=2016-03-05 }}</ref> == Қисматҳои осорхона == Муассисаи давлатии "Осорхонаи миллӣ" тибқи Фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон аз таърихи 27.07.2011, № 1094 таъсис ёфтааст.<ref name="pitfi.tj">[http://www.pitfi.tj/node/163 Эҳдои 1173 адад ёдгориҳои таърихӣ аз ҷониби Пешвои миллат ба Осорхонаи миллӣ]</ref> Масоҳати умумии осорхона зиёда аз 24 ҳазор метри мураббаъро ташкил медиҳад. Намоиши осори таърихӣ дар 22 толор, аз ҷумла 2 толори мудаввар сурат мегирад. Инчунин осорхона дорои толор барои 300 ҷои нишаст, 5 махзани нигоҳдории ёдгориҳои таърихӣ, 12 ҳуҷра барои озмоишгоҳ ва тармиму барқарорсозии ёдгориҳои таърихиву фарҳангӣ мебошад. Шуъбаҳои намоишии осорхона: табиат, таърихи бостон ва асрҳои миёна, таърихи нав ва навтарин, санъати тасвирӣ ва амалӣ мебошанд. == Толори махсуси туҳфаҳои Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон == Дар Осорхонаи миллии Тоҷикистон толори махсуси туҳфаҳои Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон амал менамояд, ки дар он ҳадяҳои ба Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон аз дигар мамолики олам эҳдошуда ба тамошо гузошта шудаанд. Аз ҷумла, «Корд»-туҳфа аз Президенти Федератсияи Русия В. В. Путин, «Амсилаи Каъба», "Порае аз Кисва (парда)-и Хонаи Худо (Каъба)-туҳфаи Арабистони Саудӣ, «Лаълӣ»- туҳфаи Сафири Фавқулода ва Мухтори Ҷумҳурии Африқои Ҷанубӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон Сабзиана Ингакан, «Шамшер»-туҳфа аз Президенти Ҷумҳурии Қазоқистон, «Гулдони шишагин», «Армуғон», «Рангдон», «Ромби шишагӣ»-туҳфаҳои пешвои исмоилиёни ҷаҳон Шоҳзода Шоҳкарим Оғохони 4, «Шамшер»-туҳфа аз собиқ Сафири Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Ҷумҳурии Ҷопон Ғ. Бобозода, «Гулдон»-туҳфа аз директори Хадамоти амнияти федеролии Русия Н. К. Патрушев, «Лаълӣ»-туҳфаи Сафири Ҷумҳурии Демократии Сотсиалистии Шри Ланка дар Тоҷикистон С. С. Вирасурия, «Ордени Пётри Кабир»-туҳфа аз Академияи бехатарии Федератсияи Русия, «Табақи заррандуд»-туҳфа аз Ҷумҳурии Туркия, «Ҷоми нуқрагин»-туҳфа аз собиқ Президенти Ҷумҳурии Исломии Эрон Маҳмуд Аҳмадинажод, «Армуғони нуқрагин»-туҳфа аз Вазорати корҳои хориҷии Малайзия, «Ҷоизаи махсуси СММ»-туҳфа аз СММ, «Табақ ва гулдони чубин»-туҳфа аз собиқ Президенти Украина Леонид Кучма, «Амсилаи Регистони Самарқанд»-туҳфа аз собиқ Президенти Ӯзбекистон Ислом Каримов, «Қаламдон»-туҳфаи вазири корҳои хориҷии Ҳиндустон Ашван Сингха, «Аспи рамзӣ»-туҳфаи Президенти Ҷумҳурии Қазоқистон Нурсултон Назарбоев ва ғайра туҳфаҳое ҳастанд, ки аз ҷониби сарварон ва дигар роҳбарони воломақоми давлатҳои ҷаҳон ба Президенти кишвар туҳфа карда шудаанд.<ref name="pitfi.tj"/> == Хазинаи осорхона == Хазинаи экспонатҳои осорхонаи миллиро хазинаи бойгонии собиқ [[Осорхонаи миллии ба номи Камолиддин Беҳзод]] ташкил медиҳад. Ба хазинаи осорхонаи миллӣ — 2278 ёдгориҳо ва намунаҳои ҳунару ашёи муҳими таърихӣ ва фарҳангӣ аз тариқи харид, туҳфа ва ташкили экспедитсияҳои илмӣ ворид шудаанд. Аз 21 осорхонаи ҷумҳурӣ — 1225 нигора интихоб ва аксбардорӣ шудаанд. Илова бар ин аз Осорхонаҳои вилояти Суғд 587 нигора, аз вилояти Хатлон 279 нигора, аз шаҳру ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ 49 нигора ба хазинаи осорхона ворид карда шудаанд. Ҳамзамон мутахассисон нақшаи ороиши бадеии бинои нави Осорхонаи миллии Тоҷикистонро таҳия намуданд. Дар гулгашти бинои нави осорхонаи миллӣ 22 муҷассамаи шахсиятҳои намоёни таърихӣ гузошта шудааст.<ref>{{Cite web |url=http://khovar.tj/culture/20732-osorhonai-mill1251-1207oi-d1263stdoshtai-tamoshobinon.html |title=ОСОРХОНАИ МИЛЛӢ-ҶОИ ДӮСТДОШТАИ ТАМОШОБИНОН |accessdate=2014-05-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130731160925/http://khovar.tj/culture/20732-osorhonai-mill1251-1207oi-d1263stdoshtai-tamoshobinon.html |archivedate=2013-07-31 }}</ref> == Ахбори осорхонаи миллии Тоҷикистон == Соли [[2014]] бо қарори Шӯрои илмии Муассисаи давлатии «Осорхонаи миллии Тоҷикистон» китоби нахустин зери унвони «Ахбори осорхонаи миллии Тоҷикистон» — Душанбе, 2014, 176 с. (бо забонҳои тоҷикӣ, русӣ ва англисӣ) нашр шудааст. Шумораи нахустини китоби мазкур фарогири мавзӯъҳои муҳими осорхонашиносӣ, таърихӣ, сиккашиносӣ, бостоншиносӣ ва фарҳангӣ буда, дастранҷи олимону донишмандони ватанӣ ва хориҷӣ мебошад.<ref>{{Cite web |url=http://khovar.tj/culture/32975-kitobi-tozanashr-tu1203fa-ba-r1263zi-osorhona.html |title=КИТОБИ ТОЗАНАШР ТУҲФА БА РӮЗИ ОСОРХОНА |accessdate=2014-05-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140718100040/http://khovar.tj/culture/32975-kitobi-tozanashr-tu1203fa-ba-r1263zi-osorhona.html |archivedate=2014-07-18 }}</ref> == Омори тамошобинон дар соли 2022== Дар Осорхонаи миллӣ тамошобинон имкон доранд ба воситаи экскурсия оид ба таърихи куҳану фарҳанги пурғановат, табиати нотакрор, навъҳои гуногуни ҳунарҳои мардумӣ ва умуман бо тарзи зисту зиндагонӣ, анъана, урфу одат, қаҳрамонию ҷонисориҳои фарзандони миллати тоҷик ва саҳми онҳо дар рушду равнақи соҳаҳои гуногун дар минтақа ва арсаи байналмилалӣ, инчунин дастовардҳои замони Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ҷаҳони маънавии хешро ғанӣ намоянд. Шумораи тамошобинон дар соли 2022 – 99 397 нафарро ташкил дода, аз ҷумла 4 527 нафар хориҷӣ мебошанд. Дар соли 2022 роҳбаладони Осорхонаи миллӣ бо забонҳои тоҷикӣ, русӣ, англисӣ, арабӣ, олмонӣ, фаронсавӣ, ҳиндӣ ва урду ба * 13 769 нафар дохилӣ, * 3237 нафар хориҷӣ * ыамъ: 17 006 нафар тамошобинон 2021 экскурсия * 1 022 экскурсияи дохилӣ, * 999 экскурсияи хориҷӣ доир намудаанд. Дар соли 2022 намояндагони 47 кишвари олам аз толорҳои намоишии Осорхонаи миллӣ дидан намудаанд.<ref>{{Cite web|url=https://osorkhonaimilliidip.tj|title= Осорхона дар рақамҳо|author=|website=osorkhonaimilliidip.tj|date= 2023|publisher= |lang=tg|accessdate=2023-08-19}}</ref> == Нигаред == * [[Осорхонаи миллии ба номи Камолиддин Беҳзод]] == Аксҳои бино == <gallery> Акс:National Museum of Tajikistan 7.jpg Акс:National Museum of Tajikistan 6.jpg Акс:Национальный музей Таджикистана (Зал).JPG </gallery> == Аксҳои толорҳои осорхона == <gallery> Акс:Тамошобинони музей.jpg Акс:Сангҳои кимматбаҳо.jpg Акс:Гушаи ҳайвонҳои ваҳшӣ дар музейи миллӣ.jpg Акс:Гушаи ҳайвонҳои ваҳшӣ дар музейи миллӣ1.jpg Акс:Гушаи музей.jpg Акс:Гушаи аслиҳа.jpg ‎ </gallery> == Сарчашма == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [http://nm.tj/culture/8181-nacionalnyy-muzey-tadzhikistana-byl-sobran-po-krupicam.html Национальный музей Таджикистана был собран по крупицам] {{ПБ}} {{Осорхонаҳои Душанбе}} [[Гурӯҳ:Осорхонаҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Осорхонаи миллии Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Осорхонаҳои Душанбе]] [[Гурӯҳ:Осорхонаҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Биноҳо ва иншоотҳо дар Душанбе]] [[Гурӯҳ:Осорхонаи миллӣ]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] kga2chkxnoxh3z9sralahc59hxvueaz 0 59393 1469232 1403017 2026-04-20T14:25:25Z Zosya95 54344 1469232 wikitext text/x-wiki [[Акс:Illustration Hordeum vulgare1.jpg|thumbnail|Ҷав]] [[File:Hordeum vulgare MHNT.BOT.2015.2.39.jpg|thumb|''Hordeum vulgare'']] '''Ҷав''', [[Рустаниҳо|гиёҳ]]ест яксола. Пояаш то 30 – 90 см қад мекашад. Хӯшааш дароз, сукдор (баъзан бесӯк мешавад); донаш дарозрӯяи зард, бунафш, сиёҳ, сабзтоб ва дорчинӣ. Ҷав аз ҷумлаи ғалладонаҳои қадимист. Дар таркиби он сафеда, ангиштоб, клетчатка, равған, ферментҳо ва витаминҳои В, D мавҷуданд. Сафедаи Ҷав нисбати сафедаи гандум серғизо аст. Аз дони Ҷав ярма мекашанд, ордашро ба орди гандум ҳамроҳ карда нон мепазанд. Ҷав ашёи хоми саноати пивопазӣ мебошад. Дар тибби қадим ба сифати даво ярма, орд ва оби ҷавро истифода мебурданд. Бино ба маълумоти Абӯалии Сино Ҷав ҷисмро тоза мекунад. Оби Ҷав ҳангоми бемориҳои узвҳои қафаси сина муфид аст. Агар онро бо тухми розиёна омехта нӯшанд, ширро зиёд мекунад. Оби Ҷав ҳамчунин давои хуби табфарор буда, ҳангоми табларзаи пурҳарорат онро танҳо ва дар мавриди табларзаи сард бо ҷаъфарӣ ва розиёна менӯшанд. Пӯсти дони Ҷав пешобро меронад. Марҳами гарми он доғи кунҷидакро меравонад. Аз Ҷав, биҳӣ ва сирко даво тайёр карда ба ниқрис мебанданд. Табибони халқӣ дон, ярма ва орди Ҷав-ро истифода мебаранд. Ҷӯшоби орди Ҷав нармиовар ва балғамрон буда, барои бемории диабети қандӣ ва илтиҳоб муфид аст. Бо ин мақсад 20 г дони Ҷав-ро дар як истакон об 4 – 5 соат тар карда, баъд 10 дақ. меҷӯшонанд ва меполанд. Онро рӯзе 4 – 5 маротиба пеш аз хӯрок 2 – 3 чумча истеъмол кардан лозим аст. Ба ақидаи табибони халқӣ агар Ҷав-и муқашшарро то муҳарро шуданаш дар об ҷӯшонда, сипас он обро хунук карда биёшоманд, фишори баланд ва ҷӯшиши хунро паст мекунад, табҳоро шифо мебахшад, сиёҳӣ задани чашмро дафъ мекунад, дар бадан хуни солим пайдо менамояд. Орди Ҷав-ро гузошта банданд, варамҳои сахтро таҳлил медиҳад, пучакҳоро мекафонад; онро бо кӯфтаи тухми тугмачагул даромехта гузошта банданд, варамҳои зери бағал, сина, пистон, баногӯшро мегардонад. Орди Ҷав-ро соида, бо оби биҳӣ хамир сохта гузошта банданд, ниқрисро шифо мебахшад; агар бо оби кашнизи тар хамир карда гузошта банданд, ханозер ва варамҳои сахти гармро рафъ месозад. Ҷӯшоби сумалаки ҷав дар пардозгарӣ, инчунин бо мақсади рафъи илтиҳоб васеъ истифода мешавад. Онро ин тарз тайёр мекунанд: 1,5 – 2,0 кг сумалакро дар сатили сирдор андохта, 8 – 10 л оби ҷӯшомада илова мекунанд ва 20 – 30 дақ. дар оташи паст меҷӯшонанд. Сипас онро аз дока мегузаронанд. Қабл аз қабули обзан онро дар оби гарм ҳал кардан лозим аст. Ҷавҳари сумалаки Ҷав, ки аз дони нешзадаи хушконида таҳия карда мешавад, барои табобати касалии қанд нафъ дорад. Дар тибби муосир Ҷав ба сифати парҳезона васеъ истифода мешавад. Аз ярмаи Ҷав ҳангоми қабзият ва фарбеҳӣ ғизои парҳезӣ омода месозанд.<ref>Ҷав аз Энсиклопедияи Донишгоҳи Давлатии Тиббии Тоҷикистон http://tajmedun.tj/publ/av/27-1-0-3414{{Пайванди мурда|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. {{ботаника-нопурра}} == Нигаред == * [[Оби ҷав]] == Адабиёт == * Нуралиев Ю., Лекарственные растения, Д., 1988. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Гиёҳҳои хӯрокӣ]] rub5t9ka5v6umewp0qywhivv765yaiq 0 60249 1469547 1207031 2026-04-21T05:16:50Z VASHGIRD 8035 1469547 wikitext text/x-wiki '''Капитализм''' ''(аз капитал)'' - сохти ҷамъиятӣ, ки ба моликияти хусусии капиталистон будани воситаҳои истеҳсолот ва аз тарафи капиталистон истисмор карда шудани меҳнати кироя асос ёфтааст; Капитализм сохти охирини истисморӣ, охирин форматсияи ҷамъиятӣ-иқтисодии антагонистӣ мебошад; зиддияти байни характери ҷамъиятӣ доштани истеҳсолот ва шакли капиталистии аз они худ карда шудани он зиддияти асосии Капитализм мебошад; ин зиддият дар муборизаи шадиди пролетариат бар зидди буржуазия, дар бесарусомонии истеҳсолот, кризисҳои иқтисодии харобиовар зоҳир мегардад; Капитализм дар рафти тараққиёти худ шароити ҳалокати худро тайёр мекунад; дар рафти задухӯрдҳои синфи коргар муташаккил мешавад, ҳамчун гӯркови капитализм ба майдон мебарояд. Дар зинаи муайяни тараққиёти капитализм ногузир бо сохти пешқадамтарин — сотсиализм иваз мешавад. Ба системаи ҷаҳонӣ табдил ёфтани сотсиализм, барҳам хӯрдани системаи мустамликадорӣ боиси боз ҳам тезу тундтар шудани кризиси умумии Капитализм гардид ва ин аз ногузирии тамоман шикаст хӯрдани он шаҳодат медиҳад. {{хурд}} gqjcvqkqlzfqupzbtsuogits0oq34tp 1469548 1469547 2026-04-21T05:16:58Z VASHGIRD 8035 1469548 wikitext text/x-wiki '''Капитализм''' ''(аз капитал)'' - сохти ҷамъиятӣ, ки ба моликияти хусусии капиталистон будани воситаҳои истеҳсолот ва аз тарафи капиталистон истисмор карда шудани меҳнати кироя асос ёфтааст; Капитализм сохти охирини истисморӣ, охирин форматсияи ҷамъиятӣ-иқтисодии антагонистӣ мебошад; зиддияти байни характери ҷамъиятӣ доштани истеҳсолот ва шакли капиталистии аз они худ карда шудани он зиддияти асосии Капитализм мебошад; ин зиддият дар муборизаи шадиди пролетариат бар зидди буржуазия, дар бесарусомонии истеҳсолот, кризисҳои иқтисодии харобиовар зоҳир мегардад; Капитализм дар рафти тараққиёти худ шароити ҳалокати худро тайёр мекунад; дар рафти задухӯрдҳои синфи коргар муташаккил мешавад, ҳамчун гӯркови капитализм ба майдон мебарояд. Дар зинаи муайяни тараққиёти капитализм ногузир бо сохти пешқадамтарин — сотсиализм иваз мешавад. Ба системаи ҷаҳонӣ табдил ёфтани сотсиализм, барҳам хӯрдани системаи мустамликадорӣ боиси боз ҳам тезу тундтар шудани кризиси умумии Капитализм гардид ва ин аз ногузирии тамоман шикаст хӯрдани он шаҳодат медиҳад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} lhy8l9to1sk83q54c0xmzfqdq6sq8o7 1469549 1469548 2026-04-21T05:17:04Z VASHGIRD 8035 1469549 wikitext text/x-wiki '''Капитализм''' ''(аз капитал)'' — сохти ҷамъиятӣ, ки ба моликияти хусусии капиталистон будани воситаҳои истеҳсолот ва аз тарафи капиталистон истисмор карда шудани меҳнати кироя асос ёфтааст; Капитализм сохти охирини истисморӣ, охирин форматсияи ҷамъиятӣ-иқтисодии антагонистӣ мебошад; зиддияти байни характери ҷамъиятӣ доштани истеҳсолот ва шакли капиталистии аз они худ карда шудани он зиддияти асосии Капитализм мебошад; ин зиддият дар муборизаи шадиди пролетариат бар зидди буржуазия, дар бесарусомонии истеҳсолот, кризисҳои иқтисодии харобиовар зоҳир мегардад; Капитализм дар рафти тараққиёти худ шароити ҳалокати худро тайёр мекунад; дар рафти задухӯрдҳои синфи коргар муташаккил мешавад, ҳамчун гӯркови капитализм ба майдон мебарояд. Дар зинаи муайяни тараққиёти капитализм ногузир бо сохти пешқадамтарин — сотсиализм иваз мешавад. Ба системаи ҷаҳонӣ табдил ёфтани сотсиализм, барҳам хӯрдани системаи мустамликадорӣ боиси боз ҳам тезу тундтар шудани кризиси умумии Капитализм гардид ва ин аз ногузирии тамоман шикаст хӯрдани он шаҳодат медиҳад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} fii1bs64hz5y3z257y41nuqk0ydpy80 1469550 1469549 2026-04-21T05:17:39Z VASHGIRD 8035 VASHGIRD moved page [[Капитализм]] to [[Сармоядорӣ]] 1469549 wikitext text/x-wiki '''Капитализм''' ''(аз капитал)'' — сохти ҷамъиятӣ, ки ба моликияти хусусии капиталистон будани воситаҳои истеҳсолот ва аз тарафи капиталистон истисмор карда шудани меҳнати кироя асос ёфтааст; Капитализм сохти охирини истисморӣ, охирин форматсияи ҷамъиятӣ-иқтисодии антагонистӣ мебошад; зиддияти байни характери ҷамъиятӣ доштани истеҳсолот ва шакли капиталистии аз они худ карда шудани он зиддияти асосии Капитализм мебошад; ин зиддият дар муборизаи шадиди пролетариат бар зидди буржуазия, дар бесарусомонии истеҳсолот, кризисҳои иқтисодии харобиовар зоҳир мегардад; Капитализм дар рафти тараққиёти худ шароити ҳалокати худро тайёр мекунад; дар рафти задухӯрдҳои синфи коргар муташаккил мешавад, ҳамчун гӯркови капитализм ба майдон мебарояд. Дар зинаи муайяни тараққиёти капитализм ногузир бо сохти пешқадамтарин — сотсиализм иваз мешавад. Ба системаи ҷаҳонӣ табдил ёфтани сотсиализм, барҳам хӯрдани системаи мустамликадорӣ боиси боз ҳам тезу тундтар шудани кризиси умумии Капитализм гардид ва ин аз ногузирии тамоман шикаст хӯрдани он шаҳодат медиҳад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} fii1bs64hz5y3z257y41nuqk0ydpy80 1469552 1469550 2026-04-21T05:17:47Z VASHGIRD 8035 иловаи [[Гурӯҳ:Тартибҳои иқтисодӣ]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469552 wikitext text/x-wiki '''Капитализм''' ''(аз капитал)'' — сохти ҷамъиятӣ, ки ба моликияти хусусии капиталистон будани воситаҳои истеҳсолот ва аз тарафи капиталистон истисмор карда шудани меҳнати кироя асос ёфтааст; Капитализм сохти охирини истисморӣ, охирин форматсияи ҷамъиятӣ-иқтисодии антагонистӣ мебошад; зиддияти байни характери ҷамъиятӣ доштани истеҳсолот ва шакли капиталистии аз они худ карда шудани он зиддияти асосии Капитализм мебошад; ин зиддият дар муборизаи шадиди пролетариат бар зидди буржуазия, дар бесарусомонии истеҳсолот, кризисҳои иқтисодии харобиовар зоҳир мегардад; Капитализм дар рафти тараққиёти худ шароити ҳалокати худро тайёр мекунад; дар рафти задухӯрдҳои синфи коргар муташаккил мешавад, ҳамчун гӯркови капитализм ба майдон мебарояд. Дар зинаи муайяни тараққиёти капитализм ногузир бо сохти пешқадамтарин — сотсиализм иваз мешавад. Ба системаи ҷаҳонӣ табдил ёфтани сотсиализм, барҳам хӯрдани системаи мустамликадорӣ боиси боз ҳам тезу тундтар шудани кризиси умумии Капитализм гардид ва ин аз ногузирии тамоман шикаст хӯрдани он шаҳодат медиҳад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} [[Гурӯҳ:Тартибҳои иқтисодӣ]] firlw7wvehha3mmznqeuw42myug0v8l 1469553 1469552 2026-04-21T05:18:04Z VASHGIRD 8035 1469553 wikitext text/x-wiki '''Сармоядорӣ''', '''капитализм''' — сохти ҷамъиятӣ, ки ба моликияти хусусии капиталистон будани воситаҳои истеҳсолот ва аз тарафи капиталистон истисмор карда шудани меҳнати кироя асос ёфтааст; Капитализм сохти охирини истисморӣ, охирин форматсияи ҷамъиятӣ-иқтисодии антагонистӣ мебошад; зиддияти байни характери ҷамъиятӣ доштани истеҳсолот ва шакли капиталистии аз они худ карда шудани он зиддияти асосии Капитализм мебошад; ин зиддият дар муборизаи шадиди пролетариат бар зидди буржуазия, дар бесарусомонии истеҳсолот, кризисҳои иқтисодии харобиовар зоҳир мегардад; Капитализм дар рафти тараққиёти худ шароити ҳалокати худро тайёр мекунад; дар рафти задухӯрдҳои синфи коргар муташаккил мешавад, ҳамчун гӯркови капитализм ба майдон мебарояд. Дар зинаи муайяни тараққиёти капитализм ногузир бо сохти пешқадамтарин — сотсиализм иваз мешавад. Ба системаи ҷаҳонӣ табдил ёфтани сотсиализм, барҳам хӯрдани системаи мустамликадорӣ боиси боз ҳам тезу тундтар шудани кризиси умумии Капитализм гардид ва ин аз ногузирии тамоман шикаст хӯрдани он шаҳодат медиҳад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} [[Гурӯҳ:Тартибҳои иқтисодӣ]] dpqnrwe4muwn88otlm0ffyaqsu9pxaj 10 62770 1469319 1469072 2026-04-20T19:09:47Z Zosya95 54344 1469319 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Таксон/styles.css" /> <templatestyles src="Модул:Taxonomy/styles.css" /> {{Қуттӣ |ном = Таксон |from = {{{from|}}} |сабки_бадан = max-width: 22em; |сабки_болоӣ = background:#{{Таксон/Ранг|салтанат={{{салтанат}}} }};font-size:130%; |сабки_сарлавҳаҳо = background:#{{Таксон/Ранг|салтанат={{{салтанат}}}|2=2}};font-size:110%; text-aligh:right; |сабки_поёнӣ = background:#{{Таксон/Ранг|салтанат={{{салтанат}}}|2=3}}; font-size:90%; line-height:140%; |сабки_матнҳо = font-size:110%; |болоӣ = {{#if: {{{Аз байн рафт|}}}|{{Аз байн рафт}}&nbsp;}}{{#if: {{{ном|}}} | {{{ном}}} | {{PAGENAME}}}} |тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|size=275x400px|caption={{{тавсифи тасвир|}}}|from={{{from|}}}}} |сарлавҳа1 = [[Таксономия (биология)|Таснифи илмӣ]] |матн2 = {{#invoke:Taxonomy/classification|TaxRecursion|parent={{{волид|}}}|latin={{wikidata|p225|{{{лотинӣ|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}|rang={{{табақа|}}}|regnum={{{салтанат|}}}|name={{#if: {{{ном|}}}|{{{ном|}}}|{{#switch:{{PAGENAME}}|{{wikidata|p225|{{{лотинӣ|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}|{{{wikispecies|}}}|{{{commons|}}} = |{{PAGENAME}}}} }}|ext={{{нобудшуда|}}}}} |сарлавҳа3 = [[Номи илмӣ]] |матн4 = {{#if: {{{лотинӣ|}}} | '''''{{{лотинӣ}}}'''''{{#if: {{{муаллиф|}}} | <br>{{btname||{{{муаллиф}}}}}{{#if: {{{соли муаллифӣ|}}} |,&nbsp;}} }}{{#if: {{{соли муаллифӣ|}}} | [[Соли {{{соли муаллифӣ}}} дар соҳаи илм|{{{соли муаллифӣ}}}]] }}{{#if: {{{сарчашмаи номи илмӣ|}}} | <br>{{{сарчашмаи номи илмӣ}}} }} | <div class="ts-Taxonomy-error">ХАТО<br>Параметри '''<big>лотинӣ</big>''' набояд холӣ бошад</div> }} |сарлавҳа5 = {{#if: {{{вазъи ҳифз|}}}|[[Вазъияти ҳифз]]|}} |матн6 = {{#if: {{{вазъи ҳифз|}}}|<div class="skin-invert-image" style="text-align:center">{{Таксон/IUCN|4={{{лотинӣ|}}}|{{{вазъи ҳифз|}}}|{{#iferror:{{#invoke:Wikibase|struc|claims|P141|1|references|1|snaks|P627|1|datavalue|value}}|{{{iucn|}}}|{{#invoke:Wikibase|struc|claims|P141|1|references|1|snaks|P627|1|datavalue|value}} }} }}</div>|}} |сарлавҳа7 = {{#if: {{{харита|}}}{{{маънои харита|}}}|{{#if: {{{тавсифи харита}}}|{{{тавсифи харита|Парокандагӣ}}}|[[Парокандагии намуд]]}}|}} |матн8 = {{#if: {{{харита|}}} | [[Акс:{{{харита}}}|275x400px]] }}{{#if: {{{маънои харита|}}} | <div align="left">{{{маънои харита}}}</div> }} |сабки_матн8 = padding:0 |сарлавҳа9 = {{#if: {{{Baltimore group|}}}|[[Таснифи вирусҳо тибқи Балтимор|Гурӯҳ аз рӯи Балтимор]]|}} |матн10 = {{#if: {{{Baltimore group|}}}|{{#switch: {{{Baltimore group|}}} | 1 | I = '''I: [[Вирусҳои дорои КДН-и дузанҷира|вирусҳои КДНдз]]''' | 2 | II = '''II: [[вирусҳои дорои КДН-и якзанҷира|вирусҳои КДНяз]]''' | 3 | III = '''III: [[Вирусҳои дорои КРН-и дузанҷира|вирусҳои КРНдз-вирусы]]''' | 4 | IV = '''IV: [[Вирусҳои дорои (+)КРН-и якзанҷира|вирусҳои (+)КРНяз]]''' | 5 | V = '''V: [[Вирусҳои дорои (-)КРН-и якзанҷира|вирусҳои (-)КРНяз]]''' | 6 | VI = '''VI: [[Вирусҳои дорои (+)КРН-и якзанҷира, ки тавассути марҳилаи КДН такрор мешаванд|вирусҳои КРНяз-РБ]]''' | 7 | VII = '''VII: [[Вирусҳои дорои КДН-и дузанҷира, ки тавассути марҳилаи КРН-и якзанҷира такрор мешаванд|вирусҳои КДНдз-РБ]]''' | {{Заъф|маънои хатои параметр <br>''Baltimore group''}} }}|}} |сарлавҳа11 = {{#if:{{{Ба вуҷуд омад|}}}{{{Аз байн рафт|}}}|{{Таксон/Геохронология|Ба вуҷуд омад={{{Ба вуҷуд омад|}}}|Аз байн рафт={{{Аз байн рафт|}}}|rang={{{rang|}}} }}|}} |сарлавҳа12 = {{#if: {{{ҳаммаъно|}}}|[[Синоним (таксономия)|Ҳаммаъно]]{{{сарчашмаи ҳаммаъно|}}}|}} |матн13 = {{#if: {{{ҳаммаъно|}}} | {{{ҳаммаъно}}} }} |поёнӣ = <table role="presentation" width="100%" class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="4"><tr><!-- Отрисовка ссылок Wikispecies --><td style="vertical-align:middle">{{#if: {{{лотинӣ|}}} | [[Акс:Wikispecies-logo.svg|17px|alt=Логотипи Викинамудҳо|link={{fullurl:wikispecies:{{{лотинӣ}}}|uselang=tg}}]]<br>[{{fullurl:wikispecies:{{{лотинӣ}}}|uselang=tg}} Викинамуд] }}</td><!-- Отрисовка ссылок Commons --><td style="vertical-align:middle">[[Акс:Commons-logo.svg|15px|alt=Логотипи Викианбор|link={{fullurl:commons:{{#if:{{{лотинӣ|}}}|{{{лотинӣ}}}|{{#if:{{wikidata|p935|from={{{from|}}}}}|{{wikidata|p935|plain=true|from={{{from|}}}}}|{{#if:{{wikidata|p373|from={{{from|}}}}}|Category:{{wikidata|p373|plain=true|from={{{from|}}}}}|Special:Search/{{wikidata|p225|{{{лотинӣ|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}}}}}}}|uselang=tg}}]]<br>[{{fullurl:commons:{{#if:{{{commons|}}}|{{{commons}}}|{{#if:{{wikidata|p935|from={{{from|}}}}}|{{wikidata|p935|plain=true|from={{{from|}}}}}|{{#if:{{wikidata|p373|from={{{from|}}}}}|Category:{{wikidata|p373|plain=true|from={{{from|}}}}}|Special:Search/{{wikidata|p225|{{{лотинӣ|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}}}}}}}|uselang=tg}} Викианбор]</td><!-- Отрисовка ссылок ITIS, NCBI, EOL, GRIN, IPNI, POWO, WFO и MB (MycoBank) --></tr></table>}}<!-- Гурӯҳ барои мақолаҳо -->{{#if: {{{салтанат|}}}|{{#if:{{{nocat|}}}||{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Гурӯҳ:{{{салтанат}}} аз рӯи алифбо]]}}}}}}<!-- -->{{#if:{{{лотинӣ|}}}||{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Гурӯҳ:Мақолаҳо бе пайванд ба Викинамудҳо]]}}}}<!-- -->{{if-wikidata|p815|{{{itis|}}}||{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Гурӯҳ:Мақолаҳои биологӣ бе ITIS]]}}|from={{{from|}}}}}<!-- -->{{if-wikidata|p685|{{{ncbi|}}}||{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Гурӯҳ:Мақолаҳои биологӣ бе NCBI]]}}|from={{{from|}}}}}<!-- -->{{if-wikidata|p830|{{{eol|}}}||{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Гурӯҳ:Мақолаҳои биологӣ бе EOL]]}}|from={{{from|}}}}}<!-- -->{{#ifeq:{{{салтанат}}}|Рустаниҳо|{{#switch: {{{rang|{{{{wikidata|p225|{{{latin|}}}|plain=true}}|4}}}}}|Оила|Авлод|Намуд = {{if-wikidata|p1421|{{{grin|}}}||{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Гурӯҳ:Мақола дар бораи рустаниҳо бе GRIN]]}}|from={{{from|}}}}}}}|}}<!-- -->{{#ifeq:{{{салтанат}}}|Рустаниҳо|{{#switch: {{{rang|{{{{wikidata|p225|{{{latin|}}}|plain=true}}|4}}}}}|Авлод|Намуд = {{if-wikidata|p961|{{{ipni|}}}||{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Гурӯҳ:Мақола дар бораи рустаниҳо бе IPNI]]}}|from={{{from|}}}}}}}|}}<!-- -->{{#ifeq:{{{салтанат}}}|Рустаниҳо|{{if-wikidata|p5037|{{{powo|}}}||{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Гурӯҳ:Мақола дар бораи рустаниҳо бе POWO]]}}|from={{{from|}}}}}}}<!-- -->{{#ifeq:{{{салтанат}}}|Рустаниҳо|{{if-wikidata|p7715|{{{wfo|}}}||{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Гурӯҳ:Мақола дар бораи рустаниҳо бе WFO]]}}|from={{{from|}}}}}}}<!-- -->{{#ifeq:{{{салтанат}}}|Занбӯруғҳо|{{if-wikidata|p962|{{{mycobank|}}}||{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Гурӯҳ:Мақолаҳо дар бораи занбӯруғҳо бе MycoBank]]}}|from={{{from|}}}}}|}}<!-- -->{{#if:{{{nofw|}}}||{{#if:{{{Аз байн рафт|}}}|{{if-wikidata|p842|{{{fw|}}}||{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Гурӯҳ:Мақолаҳо дар бораи таксонҳои аз байн рафта бе Fossilworks]]}} |from={{{from|}}}}} }} }} {{#switch:{{{rang}}}|Ҷудошуда =|{{#switch:{{PAGENAME}}|{{wikidata|p225|{{{latin|}}}|plain=true|from={{{from|}}}}}|{{{wikispecies|}}}|{{{commons|}}} = {{DISPLAYTITLE:{{#invoke:Taxonomy/latin|latin|{{PAGENAME}}|rang={{{табақа|}}}|regnum={{{салтанат|}}}}}|}}}}}}<noinclude>{{doc}}</noinclude> j9lhf99yp3xy2xjbhoh81qo8aezjas4 14 63252 1469304 1425681 2026-04-20T18:21:57Z Zosya95 54344 1469304 wikitext text/x-wiki {{Асосӣ|Қаламфур}} [[Гурӯҳ:Рустаниҳо]] 5ufeqqaiuro3rovwaqp5wu6lwomqfhc 1469307 1469304 2026-04-20T18:26:43Z Zosya95 54344 1469307 wikitext text/x-wiki {{Асосӣ|Қаламфур}} pt7ad1g5miz3tixyr9hua8cxke6jm2w 1469312 1469307 2026-04-20T18:36:03Z Zosya95 54344 1469312 wikitext text/x-wiki {{Асосӣ|Қаламфур}} [[Гурӯҳ:Сабзавот]] 28t64rmn7flm18hlnhrmgcyz961fl4c 828 73211 1469355 1385958 2026-04-20T21:21:27Z Yoonoos.tj 27005 1469355 Scribunto text/plain ---settings, may differ from project to project local fileDefaultSize = '267x400px' local outputReferences = true local writingSystemElementId = 'Q8209' local langElementId = 'Q7737' ---Ссылки на используемые модули, которые потребуются в 99% случаев загрузки страниц (чтобы иметь на виду при переименовании) local moduleSources = require( 'Module:Sources' ) local WDS = require( 'Module:WikidataSelectors' ) local listRef = require( 'Module:Languages' ).list_ref ---Константы ---@type string local CONTENT_LANGUAGE_CODE = mw.language.getContentLanguage():getCode() local p = {} local g_config, g_frame local formatDatavalue, formatEntityId, formatRefs, formatSnak, formatStatement, formatStatementDefault, getSourcingCircumstances, getPropertyParams ---@param obj table ---@param target table ---@param skipEmpty boolean | nil ---@return table local function copyTo( obj, target, skipEmpty ) for key, val in pairs( obj ) do if skipEmpty ~= true or ( val ~= nil and val ~= '' ) then target[ key ] = val end end return target end ---Генерация языковой метки через модуль Languages ---@param langCode string ---@return string local function getLanguageRef( langCode ) local frame = mw.getCurrentFrame() frame.args = { langCode } return listRef( frame ) end ---@param prev number | nil ---@param next number | nil ---@return number | nil local function min( prev, next ) if prev == nil or prev > next then return next end return prev end ---@param prev number | nil ---@param next number | nil ---@return number | nil local function max( prev, next ) if prev == nil or prev < next then return next end return prev end ---@param section string ---@param code string ---@return any | nil local function getConfig( section, code ) if g_config == nil then g_config = require( 'Module:Wikidata/config' ) end if not g_config then g_config = {} end if not section then return g_config end if not code then return g_config[ section ] or {} end if not g_config[ section ] then return nil end return g_config[ section ][ code ] end ---@param code string ---@param sortKey string | nil ---@return string local function getCategoryByCode( code, sortKey ) local value = getConfig( 'categories', code ) if not value or value == '' then return '' end if sortKey ~= nil then return '[[Category:' .. value .. '|' .. sortKey .. ']]'; -- экранировать? else return '[[Category:' .. value .. ']]' end end ---@param isoStr string | table ---@return table | nil local function splitISO8601( isoStr ) if 'table' == type( isoStr ) then if isoStr.args and isoStr.args[ 1 ] then isoStr = '' .. isoStr.args[ 1 ] else return 'unknown argument type: ' .. type( isoStr ) .. ': ' .. table.tostring( isoStr ) end end local Y, M, D = ( function( str ) local pattern = "(%-?%d+)%-(%d+)%-(%d+)T" local _Y, _M, _D = mw.ustring.match( str, pattern ) return tonumber( _Y ), tonumber( _M ), tonumber( _D ) end )( isoStr ) local h, m, s = ( function( str ) local pattern = "T(%d+):(%d+):(%d+)%Z" local _H, _M, _S = mw.ustring.match( str, pattern ) return tonumber( _H ), tonumber( _M ), tonumber( _S ) end )( isoStr ) local oh, om = ( function( str ) if str:sub(-1) == "Z" then -- ends with Z, Zulu time return 0, 0 end -- matches ±hh:mm, ±hhmm or ±hh; else returns nils local pattern = "([-+])(%d%d):?(%d?%d?)$" local sign, oh, om = mw.ustring.match( str, pattern ) sign, oh, om = sign or "+", oh or "00", om or "00" return tonumber( sign .. oh ), tonumber( sign .. om ) end )( isoStr ) return { year=Y, month=M, day=D, hour=( h + oh ), min=( m + om ), sec=s } end ---Внутренняя функции для получения границ временного диапазона ---@param time string ---@param precision number ---@return table | nil function p._parseTimeBoundaries( time, precision ) local s = splitISO8601( time ) if not s then return nil end if precision >= 0 and precision <= 8 then local powers = { 1000000000 , 100000000, 10000000, 1000000, 100000, 10000, 1000, 100, 10 } local power = powers[ precision + 1 ] local left = s.year - ( s.year % power ) return { tonumber( os.time( { year=left, month=1, day=1, hour=0, min=0, sec=0 } ) ) * 1000, tonumber( os.time( { year=left + power - 1, month=12, day=31, hour=29, min=59, sec=58 } ) ) * 1000 + 1999 } end if precision == 9 then return { tonumber( os.time( { year=s.year, month=1, day=1, hour=0, min=0, sec=0} )) * 1000, tonumber( os.time( { year=s.year, month=12, day=31, hour=23, min=59, sec=58} )) * 1000 + 1999 } end if precision == 10 then local lastDays = { 31, 28.25, 31, 30, 31, 30, 31, 31, 30, 31, 30, 31 } local lastDay = lastDays[ s.month ] return { tonumber( os.time( { year=s.year, month=s.month, day=1, hour=0, min=0, sec=0 } ) ) * 1000, tonumber( os.time( { year=s.year, month=s.month, day=lastDay, hour=23, min=59, sec=58 } ) ) * 1000 + 1999 } end if precision == 11 then return { tonumber( os.time( { year=s.year, month=s.month, day=s.day, hour=0, min=0, sec=0 } ) ) * 1000, tonumber( os.time( { year=s.year, month=s.month, day=s.day, hour=23, min=59, sec=58 } ) ) * 1000 + 1999 } end if precision == 12 then return { tonumber( os.time( { year=s.year, month=s.month, day=s.day, hour=s.hour, min=0, sec=0 } ) ) * 1000, tonumber( os.time( { year=s.year, month=s.month, day=s.day, hour=s.hour, min=59, sec=58 } ) ) * 1000 + 1999 } end if precision == 13 then return { tonumber( os.time( { year=s.year, month=s.month, day=s.day, hour=s.hour, min=s.min, sec=0 } ) ) * 1000, tonumber( os.time( { year=s.year, month=s.month, day=s.day, hour=s.hour, min=s.min, sec=58 } ) ) * 1000 + 1999 } end if precision == 14 then local t = tonumber( os.time( { year=s.year, month=s.month, day=s.day, hour=s.hour, min=s.min, sec=0 } ) ) return { t * 1000, t * 1000 + 999 } end error( 'Unsupported precision: ' .. precision ) end ---Внутренняя функция для получения числового значения времени из snak'а ---@param table snak ---@return number | nil function p._parseTimeFromSnak( snak ) if snak and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time then local timeData = splitISO8601( tostring( snak.datavalue.value.time ) ) timeData.month = math.max( timeData.month, 1 ) timeData.day = math.max( timeData.day, 1 ) return tonumber( os.time( timeData ) ) * 1000 end return nil end ---Функция для формирования категории на основе wikidata/config ---@param options table ---@param entityId string ---@return string local function extractCategory( options, entityId ) if not entityId or not options.category or options.nocat then return '' end if type( entityId ) ~= 'string' then entityId = entityId.id end local claims = WDS.load( entityId, options.category ) if not claims then return '' end for _, claim in pairs( claims ) do if claim and claim.mainsnak and claim.mainsnak.datavalue and claim.mainsnak.datavalue.type == 'wikibase-entityid' then local catEntityId = claim.mainsnak.datavalue.value.id local wbStatus, catSiteLink = pcall( mw.wikibase.getSitelink, catEntityId ) if wbStatus and catSiteLink then return '[[' .. catSiteLink .. ']]' end end end return '' end ---Преобразует строку в булевое значение ---@param valueToParse string ---@return boolean Преобразованное значение, если его удалось распознать, или defaultValue во всех остальных случаях local function toBoolean( valueToParse, defaultValue ) if valueToParse ~= nil then if valueToParse == false or valueToParse == '' or valueToParse == 'false' or valueToParse == '0' then return false end return true end return defaultValue end ---Обрачивает отформатированное значение в инлайновый или блочный тег. ---@param value string value ---@param attributes table of attributes ---@return string HTML tag with value local function wrapValue( value, attributes ) local tagName = 'span' local spacer = '' if string.match( value, '\n' ) or string.match( value, '<t[dhr][ >]' ) or string.match( value, '<div[ >]' ) or string.find( value, 'UNIQ%-%-imagemap' ) then tagName = 'div' spacer = '\n' end local attrString = '' for key, val in pairs( attributes or {} ) do local _key = mw.text.trim( key ) local _value = mw.text.encode( mw.text.trim( val ) ) attrString = attrString .. _key .. '="' .. _value .. '" ' end return '<' .. tagName .. ' ' .. attrString .. '>' .. spacer .. value .. '</' .. tagName .. '>' end ---Wraps formatted snak value into HTML tag with attributes. ---@param value string value of snak ---@param hash string ---@param attributes table of extra attributes ---@return string HTML tag with value local function wrapSnak( value, hash, attributes ) local newAttributes = mw.clone( attributes or {} ) newAttributes[ 'class' ] = ( newAttributes[ 'class' ] or '' ) .. ' wikidata-snak' if hash then newAttributes[ 'data-wikidata-hash'] = hash else newAttributes[ 'class' ] = newAttributes[ 'class' ] .. ' wikidata-main-snak' end return wrapValue( value, newAttributes ) end ---Wraps formatted statement value into HTML tag with attributes. ---@param value string value of statement ---@param propertyId string PID of property ---@param claimId string ID of claim or nil for local value ---@param attributes table of extra attributes ---@return string HTML tag with value local function wrapStatement( value, propertyId, claimId, attributes ) local newAttributes = mw.clone( attributes or {} ) newAttributes[ 'class' ] = newAttributes[ 'class' ] or '' newAttributes[ 'data-wikidata-property-id' ] = string.upper( propertyId ) if claimId then newAttributes[ 'class' ] = newAttributes[ 'class' ] .. ' wikidata-claim' newAttributes[ 'data-wikidata-claim-id' ] = claimId else newAttributes[ 'class' ] = newAttributes[ 'class' ] .. ' no-wikidata' end return wrapValue( value, newAttributes ) end ---Wraps formatted qualifier's statement value into HTML tag with attributes. ---@param value string value of qualifier's statement ---@param qualifierId string PID of qualifier ---@param attributes table of extra attributes ---@return string HTML tag with value local function wrapQualifier( value, qualifierId, attributes ) local newAttributes = mw.clone( attributes or {} ) newAttributes[ 'data-wikidata-qualifier-id' ] = string.upper( qualifierId ) return wrapValue( value, newAttributes ) end ---Функция для получения сущности (еntity) для текущей страницы ---Подробнее о сущностях см. d:Wikidata:Glossary/ru ---@param id string Идентификатор (типа P18, Q42) ---@return table Таблица, элементы которой индексируются с нуля local function getEntityFromId( id ) local entity local wbStatus if id then wbStatus, entity = pcall( mw.wikibase.getEntity, id ) else wbStatus, entity = pcall( mw.wikibase.getEntity ) end return entity end ---Внутренняя функция для формирования сообщения об ошибке ---@param key string Ключ элемента в таблице config.errors (например entity-not-found) ---@return void local function throwError( key ) error( getConfig( 'errors', key ) ) end ---Функция для получения идентификатора сущностей ---@param value table ---@return string local function getEntityIdFromValue( value ) local prefix = '' if value[ 'entity-type' ] == 'item' then prefix = 'Q' elseif value[ 'entity-type' ] == 'property' then prefix = 'P' else throwError( 'unknown-entity-type' ) end return prefix .. value[ 'numeric-id' ] end ---Проверка на наличие специализированной функции в опциях ---@param options table ---@param prefix string ---@return function local function getUserFunction( options, prefix, defaultFunction ) -- проверка на указание специализированных обработчиков в параметрах, -- переданных при вызове if options[ prefix .. '-module' ] or options[ prefix .. '-function' ] then -- проверка на пустые строки в параметрах или их отсутствие if not options[ prefix .. '-module' ] or not options[ prefix .. '-function' ] then throwError( 'unknown-' .. prefix .. '-module' ) end -- динамическая загруза модуля с обработчиком указанным в параметре local formatter = require( 'Module:' .. options[ prefix .. '-module' ] ) if formatter == nil then throwError( prefix .. '-module-not-found' ) end local fun = formatter[ options[ prefix .. '-function' ] ] if fun == nil then throwError( prefix .. '-function-not-found' ) end return fun end return defaultFunction end ---Выбирает свойства по property id, дополнительно фильтруя их по рангу ---@param context table ---@param options table ---@param propertySelector string ---@return table | nil local function selectClaims( context, options, propertySelector ) if not context then error( 'context not specified' ); end if not options then error( 'options not specified' ); end if not options.entityId then error( 'options.entity is missing' ); end if not propertySelector then error( 'propertySelector not specified' ); end local result = WDS.load( options.entityId, propertySelector ) if not result or #result == 0 then return nil end if options.limit and options.limit ~= '' and options.limit ~= '-' then local limit = tonumber( options.limit, 10 ) while #result > limit do table.remove( result ) end end return result end ---Функция для получения значения свойства элемента в заданный момент времени. ---@param entityId string ---@param boundaries table Временные границы ---@param propertyIds table<string> ---@param selectors table<string> ---@return table Таблица соответствующих значений свойства local function getPropertyInBoundaries( context, entityId, boundaries, propertyIds, selectors ) if type( entityId ) ~= 'string' then error( 'type of entityId argument expected string, but was ' .. type(entityId)); end local results = {} if not propertyIds or #propertyIds == 0 then return results end for i, propertyId in ipairs( propertyIds ) do local selector if selectors ~= nil then selector = selectors[ i ] or selectors[ propertyId ] or propertyId else selector = propertyId end local fakeAllClaims = {} fakeAllClaims[ propertyId ] = mw.wikibase.getAllStatements( entityId, propertyId ) local filteredClaims = WDS.filter( fakeAllClaims, selector .. '[rank:preferred, rank:normal]' ) if filteredClaims then for _, claim in pairs( filteredClaims ) do if not boundaries then if not claim.qualifiers or not claim.qualifiers.P582 then table.insert( results, claim.mainsnak ) end else local startBoundaries = p.getTimeBoundariesFromQualifier( context.frame, context, claim, 'P580' ) local endBoundaries = p.getTimeBoundariesFromQualifier( context.frame, context, claim, 'P582' ) if ( startBoundaries == nil or startBoundaries[ 1 ] <= boundaries[ 1 ] ) and ( endBoundaries == nil or endBoundaries[ 1 ] >= boundaries[ 2 ] ) then table.insert( results, claim.mainsnak ) end end end end if #results > 0 then break end end return results end ---@param context table ---@param propertyId string ---@return table | nil function p.getTimeBoundariesFromProperty( context, propertyId ) local dateClaims = WDS.filter( context.entity.claims, propertyId ) if not dateClaims or #dateClaims == 0 then return nil; end -- only support exact date so far, but need improvment local left = nil local right = nil for _, claim in pairs( dateClaims ) do if not claim.mainsnak then return nil end local boundaries = context.parseTimeBoundariesFromSnak( claim.mainsnak ) if not boundaries then return nil end left = min( left, boundaries[ 1 ] ) right = max( right, boundaries[ 2 ] ) end if not left or not right then return nil end return { left, right } end ---@param context table ---@param propertyIds table<string> ---@return table | nil function p.getTimeBoundariesFromProperties( context, propertyIds ) for _, propertyId in ipairs( propertyIds ) do local result = p.getTimeBoundariesFromProperty( context, propertyId ); if result then return result end end return nil end ---@param context table ---@param statement table ---@param qualifierId string ---@return table | nil function p.getTimeBoundariesFromQualifier( _, context, statement, qualifierId ) -- only support exact date so far, but need improvement local left, right if statement.qualifiers and statement.qualifiers[ qualifierId ] then for _, qualifier in pairs( statement.qualifiers[ qualifierId ] ) do local boundaries = context.parseTimeBoundariesFromSnak( qualifier ) if not boundaries then return nil end left = min( left, boundaries[ 1 ] ) right = max( right, boundaries[ 2 ] ) end end if not left or not right then return nil end return { left, right } end ---@param _ table ---@param context table ---@param statement table ---@param qualifierIds table<string> ---@return table | nil function p.getTimeBoundariesFromQualifiers( _, context, statement, qualifierIds ) if not qualifierIds then qualifierIds = { 'P582', 'P580', 'P585' } end for _, qualifierId in pairs( qualifierIds ) do local result = p.getTimeBoundariesFromQualifier( _, context, statement, qualifierId ) if result then return result end end return nil end ---@type table<string> local getLabelWithLang_DEFAULT_PROPERTIES = { 'P1813', 'P1448', 'P1705' } ---@type table<string> local getLabelWithLang_DEFAULT_SELECTORS = { 'P1813[language:' .. CONTENT_LANGUAGE_CODE .. '][!P282,P282:' .. writingSystemElementId .. '][!P3831,P3831:Q105690470]', 'P1448[language:' .. CONTENT_LANGUAGE_CODE .. '][!P282,P282:' .. writingSystemElementId .. '][!P3831,P3831:Q105690470]', 'P1705[language:' .. CONTENT_LANGUAGE_CODE .. '][!P282,P282:' .. writingSystemElementId .. '][!P3831,P3831:Q105690470]' } ---Функция для получения метки элемента в заданный момент времени. ---@param context table ---@param options table ---@param entityId string ---@param boundaries table ---@param propertyIds table ---@param selectors table<string> ---@return string, string Текстовая метка элемента, язык метки local function getLabelWithLang( context, options, entityId, boundaries, propertyIds, selectors ) if type( entityId ) ~= 'string' then error( 'type of entityId argument expected string, but was ' .. type( entityId ) ); end if not entityId then return nil end local langCode = CONTENT_LANGUAGE_CODE -- name from label local label if options.text and options.text ~= '' then label = options.text else if not propertyIds then propertyIds = getLabelWithLang_DEFAULT_PROPERTIES selectors = getLabelWithLang_DEFAULT_SELECTORS end -- name from properties local results = getPropertyInBoundaries( context, entityId, boundaries, propertyIds, selectors ) for _, result in pairs( results ) do if result.datavalue and result.datavalue.value then if result.datavalue.type == 'monolingualtext' and result.datavalue.value.text then label = result.datavalue.value.text langCode = result.datavalue.value.language break elseif result.datavalue.type == 'string' then label = result.datavalue.value break end end end if not label then label, langCode = mw.wikibase.getLabelWithLang( entityId ) if not langCode then return nil end end end return label, langCode end ---@param context table ---@param options table ---@return string local function formatPropertyDefault( context, options ) if not context then error( 'context not specified' ); end if not options then error( 'options not specified' ); end if not options.entityId then error( 'options.entityId missing' ); end local claims if options.property then -- TODO: Почему тут может не быть property? if options.rank then -- передать настройки ранга из конфига claims = context.selectClaims( options, options.property .. options.rank ) else claims = context.selectClaims( options, options.property ) end end if claims == nil then return '' --TODO error? end -- Обход всех заявлений утверждения и с накоплением оформленных предпочтительных -- заявлений в таблице local formattedClaims = {} for _, claim in pairs( claims ) do local formattedStatement = context.formatStatement( options, claim ) -- здесь может вернуться либо оформленный текст заявления, либо строка ошибки, либо nil if formattedStatement and formattedStatement ~= '' then if not options.plain then formattedStatement = context.wrapStatement( formattedStatement, options.property, claim.id ) end table.insert( formattedClaims, formattedStatement ) end end -- создание текстовой строки со списком оформленых заявлений из таблицы local out = mw.text.listToText( formattedClaims, options.separator, options.conjunction ) if out ~= '' then if options.before then out = options.before .. out end if options.after then out = out .. options.after end end return out end ---Create context ---@param initOptions table ---@return table | nil local function initContext( initOptions ) local context = { entityId = initOptions.entityId, entity = initOptions.entity, extractCategory = extractCategory, formatSnak = formatSnak, formatPropertyDefault = formatPropertyDefault, formatStatementDefault = formatStatementDefault, getPropertyInBoundaries = getPropertyInBoundaries, getTimeBoundariesFromProperty = p.getTimeBoundariesFromProperty, getTimeBoundariesFromProperties = p.getTimeBoundariesFromProperties, getTimeBoundariesFromQualifier = p.getTimeBoundariesFromQualifier, getTimeBoundariesFromQualifiers = p.getTimeBoundariesFromQualifiers, parseTimeFromSnak = p._parseTimeFromSnak, getLabelWithLang = getLabelWithLang, wrapSnak = wrapSnak, wrapStatement = wrapStatement, wrapQualifier = wrapQualifier, } context.cloneOptions = function( options ) local entity = options.entity options.entity = nil local newOptions = mw.clone( options ) options.entity = entity newOptions.entity = entity newOptions.frame = options.frame; -- На склонированном фрейме frame:expandTemplate() return newOptions end context.formatProperty = function( options ) local func = getUserFunction( options, 'property', context.formatPropertyDefault ) return func( context, options ) end context.formatStatement = function( options, statement ) return formatStatement( context, options, statement ) end context.formatSnak = function( options, snak, circumstances ) return formatSnak( context, options, snak, circumstances ) end context.formatRefs = function( options, statement ) return formatRefs( context, options, statement ) end context.parseTimeBoundariesFromSnak = function( snak ) if snak and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time and snak.datavalue.value.precision then return p._parseTimeBoundaries( snak.datavalue.value.time, snak.datavalue.value.precision ) end return nil end context.getSourcingCircumstances = function( statement ) return getSourcingCircumstances( statement ) end context.selectClaims = function( options, propertyId ) return selectClaims( context, options, propertyId ) end return context end ---Функция для оформления утверждений (statement) ---Подробнее о утверждениях см. d:Wikidata:Glossary/ru ---@param options table ---@return string Formatted wikitext. local function formatProperty( options ) -- Получение сущности по идентификатору local entity = getEntityFromId( options.entityId ) if not entity then return -- throwError( 'entity-not-found' ) end -- проверка на присутсвие у сущности заявлений (claim) -- подробнее о заявлениях см. d:Викиданные:Глоссарий if not entity.claims then return '' --TODO error? end -- improve options options.frame = g_frame options.entity = entity options.extends = function( self, newOptions ) return copyTo( newOptions, copyTo( self, {} ) ) end if options.i18n then options.i18n = copyTo( options.i18n, copyTo( getConfig( 'i18n' ), {} ) ) else options.i18n = getConfig( 'i18n' ) end local context = initContext( options ) return context.formatProperty( options ) end ---Функция для оформления одного утверждения (statement) ---@param context table ---@param options table ---@param statement table ---@return string Formatted wikitext. function formatStatement( context, options, statement ) if not statement then error( 'statement is not specified or nil' ) end if not statement.type or statement.type ~= 'statement' then throwError( 'unknown-claim-type' ) end local functionToCall = getUserFunction( options, 'claim', context.formatStatementDefault ) return functionToCall( context, options, statement ) end ---@param statement table ---@return table function getSourcingCircumstances( statement ) if not statement then error( 'statement is not specified' ) end local circumstances = {} if statement.qualifiers and statement.qualifiers.P1480 then for _, qualifier in pairs( statement.qualifiers.P1480 ) do if qualifier and qualifier.datavalue and qualifier.datavalue.type == 'wikibase-entityid' and qualifier.datavalue.value and qualifier.datavalue.value[ 'entity-type'] == 'item' then table.insert( circumstances, qualifier.datavalue.value.id ) end end end return circumstances end ---Функция для оформления одного утверждения (statement) ---@param context table Context. ---@param options table Parameters. ---@param statement table ---@return string Formatted wikitext. function formatStatementDefault( context, options, statement ) if not context then error( 'context is not specified' ) end if not options then error( 'options is not specified' ) end if not statement then error( 'statement is not specified' ) end local circumstances = context.getSourcingCircumstances( statement ) options.qualifiers = statement.qualifiers local result = context.formatSnak( options, statement.mainsnak, circumstances ) if options.qualifier and statement.qualifiers and statement.qualifiers[ options.qualifier ] then local qualifierConfig = getPropertyParams( options.qualifier, nil, {} ) if options.i18n then qualifierConfig.i18n = options.i18n end if qualifierConfig.datatype == 'time' then qualifierConfig.nolinks = true end local qualifierValues = {} for _, qualifierSnak in pairs( statement.qualifiers[ options.qualifier ] ) do local snakValue = context.formatSnak( qualifierConfig, qualifierSnak ) if snakValue and snakValue ~= '' then table.insert( qualifierValues, snakValue ) end end if result and result ~= '' and #qualifierValues then if qualifierConfig.invisible then result = result .. table.concat( qualifierValues, ', ' ) else result = result .. ' (' .. table.concat( qualifierValues, ', ' ) .. ')' end end end if result and result ~= '' and options.references then result = result .. context.formatRefs( options, statement ) end return result end ---Функция для оформления части утверждения (snak) ---Подробнее о snak см. d:Викиданные:Глоссарий ---@param context table Context. ---@param options table Parameters. ---@param snak table ---@param circumstances table ---@return string Formatted wikitext. function formatSnak( context, options, snak, circumstances ) circumstances = circumstances or {} local result if snak.snaktype == 'somevalue' then if options[ 'somevalue' ] and options[ 'somevalue' ] ~= '' then result = options[ 'somevalue' ] else result = options.i18n[ 'somevalue' ] end elseif snak.snaktype == 'novalue' then if options[ 'novalue' ] and options[ 'novalue' ] ~= '' then result = options[ 'novalue' ] else result = options.i18n[ 'novalue' ] end elseif snak.snaktype == 'value' then result = formatDatavalue( context, options, snak.datavalue, snak.datatype ) for _, item in pairs( circumstances ) do if options.i18n[ item ] then result = options.i18n[ item ] .. result end end else throwError( 'unknown-snak-type' ) end if not result or result == '' then return nil end if options.plain then return result end return context.wrapSnak( result, snak.hash ) end ---Функция для оформления объектов-значений с географическими координатами ---@param value string Raw value. ---@param options table Parameters. ---@return string Formatted string. local function formatGlobeCoordinate( value, options ) -- проверка на требование в параметрах вызова на возврат сырого значения if options[ 'subvalue' ] == 'latitude' then -- широты return value[ 'latitude' ] elseif options[ 'subvalue' ] == 'longitude' then -- долготы return value[ 'longitude' ] elseif options[ 'nocoord' ] and options[ 'nocoord' ] ~= '' then -- если передан параметр nocoord, то не выводить координаты -- обычно это делается при использовании нескольких карточек на странице return '' else -- в противном случае формируются параметры для вызова шаблона {{coord}} -- нужно дописать в документации шаблона, что он отсюда вызывается, и что -- любое изменние его парамеров должно быть согласовано с кодом тут local coordModule = require( 'Module:Coordinates' ) local globe = options.globe or '' if globe == '' and value[ 'globe' ] then local globes = require( 'Module:Wikidata/Globes' ) globe = globes[ value[ 'globe' ] ] or '' end local display = 'inline' if options.display and options.display ~= '' then display = options.display elseif ( options.property:upper() == 'P625' ) then display = 'title' end local format = options.format or '' if format == '' then format = 'dms' if value[ 'precision' ] then local precision = value[ 'precision' ] * 60 if precision >= 60 then format = 'd' elseif precision >= 1 then format = 'dm' end end end g_frame.args = { tostring( value[ 'latitude' ] ), tostring( value[ 'longitude' ] ), globe = globe, type = options.type and options.type or '', scale = options.scale and options.scale or '', display = display, format = format, } return coordModule.coord(g_frame) end end ---Функция для оформления объектов-значений с файлами с Викисклада ---@param value string Raw value. ---@param options table Parameters. ---@return string Formatted string. local function formatCommonsMedia( value, options ) local image = value local caption = '' if options[ 'caption' ] and options[ 'caption' ] ~= '' then caption = options[ 'caption' ] end if caption ~= '' then caption = wrapQualifier( caption, 'P2096', { class = 'media-caption', style = 'display:block' } ) end if not string.find( value, '[%[%]%{%}]' ) and not string.find( value, 'UNIQ%-%-imagemap' ) then -- если в value не содержится викикод или imagemap, то викифицируем имя файла -- ищем слово imagemap в строке, потому что вставляется плейсхолдер: [[phab:T28213]] image = '[[File:' .. value .. '|frameless' if options[ 'border' ] and options[ 'border' ] ~= '' then image = image .. '|border' end local size = options[ 'size' ] if size and size ~= '' then -- TODO: check localized pixel names too if not string.match( size, 'px$' ) then size = size .. 'px' end else size = fileDefaultSize end image = image .. '|' .. size if options[ 'alt' ] and options[ 'alt' ] ~= '' then image = image .. '|alt=' .. options[ 'alt' ] end if caption ~= '' then image = image .. '|' .. caption end image = image .. ']]' if caption ~= '' then image = image .. '<br>' .. caption end else image = image .. caption .. getCategoryByCode( 'media-contains-markup' ) end return image end ---Function for render math formulas ---@param value string Value. ---@param options table Parameters. ---@return string Formatted string. local function formatMath( value, options ) return options.frame:extensionTag{ name = 'math', content = value } end ---Функция для оформления внешних идентификаторов ---@param value string ---@param options table ---@return string local function formatExternalId( value, options ) local formatter = options.formatter local propertyId = options.property:upper() if not formatter or formatter == '' then local isGoodFormat = false local wbStatus, formatRegexStatements = pcall( mw.wikibase.getBestStatements, propertyId, 'P1793' ) if wbStatus and formatRegexStatements then for _, statement in pairs( formatRegexStatements ) do if statement.mainsnak.snaktype == 'value' then local pattern = mw.ustring.gsub( statement.mainsnak.datavalue.value, '\\', '%' ) pattern = mw.ustring.gsub( pattern, '{%d+,?%d*}', '+' ) if ( string.find( pattern, '|' ) or string.find( pattern, '%)%?' ) or mw.ustring.match( value, '^' .. pattern .. '$' ) ~= nil ) then isGoodFormat = true break end end end end if isGoodFormat then local formatterStatements wbStatus, formatterStatements = pcall( mw.wikibase.getBestStatements, propertyId, 'P1630' ) if wbStatus and formatterStatements then for _, statement in pairs( formatterStatements ) do if statement.mainsnak.snaktype == 'value' then formatter = statement.mainsnak.datavalue.value break end end end end end if formatter and formatter ~= '' then local encodedValue = mw.ustring.gsub( value, '%%', '%%%%' ) -- ломается, если подставить внутрь другого mw.ustring.gsub local link = mw.ustring.gsub( mw.ustring.gsub( formatter, '$1', encodedValue ), '.', { [ ' ' ] = '%20', [ '+' ] = '%2b', [ '[' ] = '%5B', [ ']' ] = '%5D' } ) local title = options.title if not title or title == '' then title = '$1' end title = mw.ustring.gsub( mw.ustring.gsub( title, '$1', encodedValue ), '.', { [ '[' ] = '(', [ ']' ] = ')' } ) return '[' .. link .. ' ' .. title .. ']' end return value end ---Функция для оформления числовых значений ---@param value table Объект-значение ---@param options table Таблица параметров ---@return string Оформленный текст local function formatQuantity( value, options ) -- диапазон значений local amount = string.gsub( value.amount, '^%+', '' ) local lang = mw.language.getContentLanguage() local langCode = lang:getCode() local function formatNum( number, sigfig ) local multiplier = '' if options.countByThousands then local powers = options.i18n.thousandPowers local pos = 1 while math.abs( number ) >= 1000 and pos < #powers do number = number / 1000 pos = pos + 1 end multiplier = powers[ pos ] if math.abs( number ) >= 100 then sigfig = sigfig or 0 elseif math.abs( number ) >= 10 then sigfig = sigfig or 1 else sigfig = sigfig or 2 end else sigfig = sigfig or 12 -- округление до 12 знаков после запятой, на 13-м возникает ошибка в точности end local iMultiplier = 10^sigfig number = math.floor( number * iMultiplier + 0.5 ) / iMultiplier return string.gsub( lang:formatNum( number ), '^-', '−' ) .. multiplier end local out = formatNum( tonumber( amount ) ) if value.upperBound then local diff = tonumber( value.upperBound ) - tonumber( amount ) if diff > 0 then -- временная провека, пока у большинства значений не будет убрано ±0 -- Пробуем понять до какого знака округлять local integer, dot, decimals, _ = value.upperBound:match( '^+?-?(%d*)(%.?)(%d*)(.*)' ) local precision if dot == '' then precision = -integer:match( '0*$' ):len() else precision = #decimals end local bound = formatNum( diff, precision ) if string.match( bound, 'E%-(%d+)' ) then -- если в экспоненциальном формате local digits = tonumber( string.match( bound, 'E%-(%d+)' ) ) - 2 bound = formatNum( diff * 10 ^ digits, precision ) bound = string.sub( bound, 0, 2 ) .. string.rep( '0', digits ) .. string.sub( bound, -string.len( bound ) + 2 ) end out = out .. ' ± ' .. bound end end if options.unit and options.unit ~= '' then if options.unit ~= '-' then out = out .. ' ' .. options.unit end elseif value.unit and string.match( value.unit, 'http://www.wikidata.org/entity/' ) then local unitEntityId = string.gsub( value.unit, 'http://www.wikidata.org/entity/', '' ) if unitEntityId ~= 'undefined' then local wbStatus, unitEntity = pcall( mw.wikibase.getEntity, unitEntityId ) if wbStatus == true and unitEntity then if unitEntity.claims.P2370 and unitEntity.claims.P2370[ 1 ].mainsnak.snaktype == 'value' and not value.upperBound and options.siConversion == true then local conversionToSiUnit = string.gsub( unitEntity.claims.P2370[ 1 ].mainsnak.datavalue.value.amount, '^%+', '' ) if math.floor( math.log10( conversionToSiUnit ) ) ~= math.log10( conversionToSiUnit ) then -- Если не степени десятки (переводить сантиметры в метры не надо!) local outValue = tonumber( amount ) * conversionToSiUnit if outValue > 0 then -- Пробуем понять до какого знака округлять local integer, dot, decimals, _ = amount:match( '^(%d*)(%.?)(%d*)(.*)' ) local precision if dot == '' then precision = -integer:match( '0*$' ):len() else precision = #decimals end local adjust = math.log10( math.abs( conversionToSiUnit ) ) + math.log10( 2 ) local minPrecision = 1 - math.floor( math.log10( outValue ) + 2e-14 ) out = formatNum( outValue, math.max( math.floor( precision + adjust ), minPrecision ) ) else out = formatNum( outValue, 0 ) end unitEntityId = string.gsub( unitEntity.claims.P2370[ 1 ].mainsnak.datavalue.value.unit, 'http://www.wikidata.org/entity/', '' ) wbStatus, unitEntity = pcall( mw.wikibase.getEntity, unitEntityId ) end end local label = getLabelWithLang( context, options, unitEntity.id, nil, { "P5061", "P558", "P558" }, { 'P5061[language:' .. langCode .. ']', 'P558[P282:' .. writingSystemElementId .. ', P407:' .. langElementId .. ']', 'P558[!P282][!P407]' } ) out = out .. ' ' .. label end end end return out end ---Функция для оформления URL ---@param context table ---@param options table ---@param value string local function formatUrlValue( context, options, value ) if not options.length or options.length == '' then options.length = 25 end local moduleUrl = require( 'Module:URL' ) return moduleUrl.formatUrlSingle( context, options, value ) end local DATATYPE_CACHE = {} ---Get property datatype by ID. ---@param propertyId string Property ID, e.g. 'P123'. ---@return string Property datatype, e.g. 'commonsMedia', 'time' or 'url'. local function getPropertyDatatype( propertyId ) if not propertyId or not string.match( propertyId, '^P%d+$' ) then return nil end local cached = DATATYPE_CACHE[ propertyId ] if cached ~= nil then return cached end local wbStatus, propertyEntity = pcall( mw.wikibase.getEntity, propertyId ) if wbStatus ~= true or not propertyEntity then return nil end mw.log("Loaded datatype " .. propertyEntity.datatype .. " of " .. propertyId .. ' from wikidata, consider passing datatype argument to formatProperty call or to Wikidata/config' ) DATATYPE_CACHE[ propertyId ] = propertyEntity.datatype return propertyEntity.datatype end ---@param datavalue table ---@return function local function getPlainValueFunction( datavalue, _ ) if datavalue.type == 'wikibase-entityid' then return function( _, _, value ) return getEntityIdFromValue( value ) end elseif datavalue.type == 'string' then return function( _, _, value ) return value end elseif datavalue.type == 'monolingualtext' then return function( _, _, value ) return value.text end elseif datavalue.type == 'globecoordinate' then return function( _, _, value ) return value.latitude .. ',' .. value.longitude end elseif datavalue.type == 'quantity' then return function( _, _, value ) return value.amount end elseif datavalue.type == 'time' then return function( _, _, value ) return value.time end end throwError( 'unknown-datavalue-type' ) end ---@param datavalue table ---@param datatype string ---@return function local function getDefaultValueFunction( datavalue, datatype ) -- вызов обработчиков по умолчанию для известных типов значений if datavalue.type == 'wikibase-entityid' then -- Entity ID return function( context, options, value ) return formatEntityId( context, options, getEntityIdFromValue( value ) ) end elseif datavalue.type == 'string' then -- String if datatype and datatype == 'commonsMedia' then -- Media return function( _, options, value ) return formatCommonsMedia( value, options ) end elseif datatype and datatype == 'external-id' then -- External ID return function( _, options, value ) return formatExternalId( value, options ) end elseif datatype and datatype == 'math' then -- Math formula return function( _, options, value ) return formatMath( value, options ) end elseif datatype and datatype == 'url' then -- URL return formatUrlValue end return function( _, _, value ) return value end elseif datavalue.type == 'monolingualtext' then -- моноязычный текст (строка с указанием языка) return function( _, options, value ) if options.monolingualLangTemplate == 'lang' then if value.language == CONTENT_LANGUAGE_CODE then return value.text end -- TODO: этот вызов тоже надо перенести на Languages return options.frame:expandTemplate{ title = 'lang-' .. value.language, args = { value.text } } elseif options.monolingualLangTemplate == 'ref' then return '<span class="lang" lang="' .. value.language .. '">' .. value.text .. '</span>' .. getLanguageRef( value.language ) else return '<span class="lang" lang="' .. value.language .. '">' .. value.text .. '</span>' end end elseif datavalue.type == 'globecoordinate' then -- географические координаты return function( _, options, value ) return formatGlobeCoordinate( value, options ) end elseif datavalue.type == 'quantity' then return function( _, options, value ) return formatQuantity( value, options ) end elseif datavalue.type == 'time' then return function( context, options, value ) local moduleDate = require( 'Module:Wikidata/date' ) return moduleDate.formatDate( context, options, value ) end end -- во всех стальных случаях возвращаем ошибку throwError( 'unknown-datavalue-type' ) end ---Функция для оформления значений (value) ---Подробнее о значениях см. d:Wikidata:Glossary/ru ---@param context table ---@param options table ---@param datavalue table ---@param datatype string ---@return string Оформленный текст function formatDatavalue( context, options, datavalue, datatype ) if not context then error( 'context not specified' ); end if not options then error( 'options not specified' ); end if not datavalue then error( 'datavalue not specified' ); end if not datavalue.value then error( 'datavalue.value is missing' ); end -- проверка на указание специализированных обработчиков в параметрах, -- переданных при вызове if options.plain then context.formatValueDefault = getPlainValueFunction( datavalue, datatype ) else context.formatValueDefault = getDefaultValueFunction( datavalue, datatype ) end local functionToCall = getUserFunction( options, 'value', context.formatValueDefault ) return functionToCall( context, options, datavalue.value ) end local DEFAULT_BOUNDARIES = { os.time() * 1000, os.time() * 1000} ---Функция для оформления идентификатора сущности ---@param context table ---@param options table ---@param entityId string ---@return string Оформленный текст function formatEntityId( context, options, entityId ) -- получение локализованного названия local boundaries if options.qualifiers then boundaries = p.getTimeBoundariesFromQualifiers( context.frame, context, { qualifiers = options.qualifiers } ) end if not boundaries then boundaries = DEFAULT_BOUNDARIES end local label, labelLanguageCode = getLabelWithLang( context, options, entityId, boundaries ) -- определение соответствующей показываемому элементу категории local category = context.extractCategory( options, { id = entityId } ) -- получение ссылки по идентификатору local link = mw.wikibase.sitelink( entityId ) if link then -- ссылка на категорию, а не добавление страницы в неё if mw.ustring.match( link, '^' .. mw.site.namespaces[ 14 ].name .. ':' ) then link = ':' .. link end if label and not options.rawArticle then if labelLanguageCode ~= CONTENT_LANGUAGE_CODE then label = '<span lang="' .. label .. '">' .. label .. '</span>' end local a = '[[' .. link .. '|' .. label .. ']]' if CONTENT_LANGUAGE_CODE ~= labelLanguageCode and 'mul' ~= labelLanguageCode then a = a .. getCategoryByCode( 'links-to-entities-with-missing-local-language-label' ) end return a .. category else return '[[' .. link .. ']]' .. category end end if label then -- TODO: возможно, лучше просто mw.wikibase.getLabel(entityId) -- красная ссылка -- TODO: разобраться, почему не всегда есть options.frame local moduleRedLink = require( 'Module:Wikidata/redLink' ) local title = mw.title.new( label ) if title and not title.exists and options.frame then local rawLabel = mw.wikibase.getLabel(entityId) or label -- без |text= и boundaries; or label - костыль local redLink = moduleRedLink.formatRedLinkWithInfobox(rawLabel, label, entityId) if CONTENT_LANGUAGE_CODE ~= labelLanguageCode and 'mul' ~= labelLanguageCode then redLink = '<span lang="' .. labelLanguageCode .. '">' .. redLink .. '</span>' .. getCategoryByCode( 'links-to-entities-with-missing-local-language-label' ) end return redLink .. category end -- TODO: перенести до проверки на существование статьи local addWdLink = false if ( not options.format or options.format ~= 'text' ) and entityId ~= 'Q6581072' and entityId ~= 'Q6581097' -- TODO: переписать на format=text then addWdLink = true end -- одноимённая статья уже существует - выводится текст и ссылка на ВД return moduleRedLink.formatText(label, entityId, addWdLink) .. category end -- сообщение об отсутвии локализованного названия -- not good, but better than nothing return '[[:d:' .. entityId .. '|' .. entityId .. ']]<span style="border-bottom: 1px dotted; cursor: help; white-space: nowrap" title="В Викиданных нет русской подписи к элементу. Вы можете помочь, указав русский вариант подписи.">?</span>' .. getCategoryByCode( 'links-to-entities-with-missing-label' ) .. category end ---Функция для оформления утверждений (statement) ---Подробнее о утверждениях см. d:Wikidata:Glossary/ru ---@deprecated Use p.formatProperty() instead ---@param frame table ---@return string Строка оформленного текста, предназначенная для отображения в статье function p.formatStatements( frame ) return p.formatProperty( frame ) end ---Получение параметров, которые обычно используются для вывода свойства. ---@param propertyId string ---@param datatype string ---@param params table function getPropertyParams( propertyId, datatype, params ) local config = getConfig() -- Различные уровни настройки параметров, по убыванию приоритета local propertyParams = {} -- 1. Параметры, указанные явно при вызове if params then for key, value in pairs( params ) do if value ~= '' then propertyParams[ key ] = value end end end if toBoolean( propertyParams.plain, false ) then propertyParams.separator = propertyParams.separator or ', ' propertyParams.conjunction = propertyParams.conjunction or ', ' else -- 2. Настройки конкретного параметра if config.properties and config.properties[ propertyId ] then for key, value in pairs( config.properties[ propertyId ] ) do if propertyParams[ key ] == nil then propertyParams[ key ] = value end end end -- 3. Указанный пресет настроек if propertyParams.preset and config.presets and config.presets[ propertyParams.preset ] then for key, value in pairs( config.presets[ propertyParams.preset ] ) do if propertyParams[ key ] == nil then propertyParams[ key ] = value end end end datatype = datatype or params.datatype or propertyParams.datatype or getPropertyDatatype( propertyId ) if propertyParams.datatype == nil then propertyParams.datatype = datatype end -- 4. Настройки для типа данных if datatype and config.datatypes and config.datatypes[ datatype ] then for key, value in pairs( config.datatypes[ datatype ] ) do if propertyParams[ key ] == nil then propertyParams[ key ] = value end end end -- 5. Общие настройки для всех свойств if config.global then for key, value in pairs( config.global ) do if propertyParams[ key ] == nil then propertyParams[ key ] = value end end end end return propertyParams end ---Функция для оформления утверждений (statement) ---Подробнее о утверждениях см. d:Wikidata:Glossary/ru ---@param frame table ---@return string Строка оформленного текста, предназначенная для отображения в статье function p.formatProperty( frame ) local args = copyTo( frame.args, {} ) -- проверка на отсутствие обязательного параметра property if not args.property then throwError( 'property-param-not-provided' ) end local override local propertyId = mw.language.getContentLanguage():ucfirst( string.gsub( args.property, '([^Pp0-9].*)$', function(w) if string.sub( w, 1, 1 ) == '~' then override = w end return '' end ) ) if override then args[ override:match( '[,~]([^=]*)=' ) ] = override:match( '=(.*)' ) args.property = propertyId end -- проброс всех параметров из шаблона {wikidata} и параметра from откуда угодно local p_frame = frame while p_frame do if p_frame:getTitle() == mw.site.namespaces[ 10 ].name .. ':Wikidata' then copyTo( p_frame.args, args, true ) end if p_frame.args and p_frame.args.from and p_frame.args.from ~= '' then args.entityId = p_frame.args.from else args.entityId = mw.wikibase.getEntityIdForCurrentPage() end p_frame = p_frame:getParent() end args = getPropertyParams( propertyId, nil, args ) local datatype = args.datatype -- перевод итоговых значений флагов в true/false и добавление значений -- по умолчанию только в том случае, если они нигде не были указаны ранее args.plain = toBoolean( args.plain, false ) args.nocat = not args.plain and toBoolean( args.nocat, false ) args.references = not args.plain and toBoolean( args.references, true ) -- если значение передано в параметрах вызова то выводим только его if args.value and args.value ~= '' then -- специальное значение для скрытия Викиданных if args.value == '-' then return '' end local value = args.value -- опция, запрещающая оформление значения, поэтому никак не трогаем if args.plain then return value end local context = initContext( args ) -- обработчики по типу значения local wrapperExtraArgs = {} if args[ 'value-module' ] and args[ 'value-function' ] and not string.find( value, '[%[%]%{%}]' ) then local func = getUserFunction( args, 'value' ) value = func( context, args, value ) elseif datatype == 'commonsMedia' then value = formatCommonsMedia( value, args ) elseif datatype == 'external-id' and not string.find( value, '[%[%]%{%}]' ) then wrapperExtraArgs[ 'data-wikidata-external-id' ] = mw.text.killMarkers( value ) value = formatExternalId( value, args ) --elseif datatype == 'math' then -- args.frame = frame -- костыль: в formatMath нужно frame:extensionTag -- value = formatMath( value, args ) elseif datatype == 'url' then value = formatUrlValue( context, args, value ) end -- оборачиваем в тег для JS-функций if string.match( propertyId, '^P%d+$' ) then value = mw.text.trim( value ) -- временная штрафная категория для исправления табличных вставок local allowTables = getPropertyParams( propertyId, nil, {} ).allowTables if not allowTables and string.match( value, '<t[dhr][ >]' ) -- and not string.match( value, '<table[ >]' ) -- and not string.match( value, '^%{%|' ) then value = value .. getCategoryByCode( 'value-contains-table', propertyId ) else value = wrapStatement( value, propertyId, nil, wrapperExtraArgs ) end end return value end -- ability to disable loading Wikidata if args.entityId == '-' then return '' end g_frame = frame -- после проверки всех аргументов -- вызов функции оформления для свойства (набора утверждений) return formatProperty( args ) end ---Функция проверки на присутствие источника в списке нерекомендованных. ---@param snaks table ---@return boolean local function isReferenceDeprecated( snaks ) if not snaks then return false end if snaks.P248 and snaks.P248[ 1 ] and snaks.P248[ 1 ].datavalue and snaks.P248[ 1 ].datavalue.value.id then local entityId = snaks.P248[ 1 ].datavalue.value.id if getConfig( 'deprecatedSources', entityId ) then return true end elseif snaks.P1433 and snaks.P1433[ 1 ] and snaks.P1433[ 1 ].datavalue and snaks.P1433[ 1 ].datavalue.value.id then local entityId = snaks.P1433[ 1 ].datavalue.value.id if getConfig( 'deprecatedSources', entityId ) then return true end end return false end ---Функция оформления ссылок на источники (reference) ---Подробнее о ссылках на источники см. d:Wikidata:Glossary/ru --- ---Экспортируется в качестве зарезервированной точки для вызова из функций-расширения вида claim-module/claim-function через context ---Вызов из других модулей напрямую осуществляться не должен (используйте frame:expandTemplate вместе с одним из специлизированных шаблонов вывода значения свойства). ---@param context table ---@param options table ---@param statement table ---@return string Оформленные примечания для отображения в статье function formatRefs( context, options, statement ) if not context then error( 'context not specified' ); end if not options then error( 'options not specified' ); end if not options.entityId then error( 'options.entityId missing' ); end if not statement then error( 'statement not specified' ); end if not outputReferences then return '' end ---@type string[] local references = {} if statement.references then local hasNotDeprecated = false local displayCount = 0 for _, reference in pairs( statement.references ) do if not isReferenceDeprecated( reference.snaks ) then hasNotDeprecated = true end end for _, reference in pairs( statement.references ) do local display = true if hasNotDeprecated then if isReferenceDeprecated( reference.snaks ) then display = false end end if displayCount >= 2 then if options.entityId and options.property then local propertyId = mw.ustring.match( options.property, '^[Pp][0-9]+' ) -- TODO: обрабатывать не тут, а раньше local moreReferences = '^{[[d:' .. options.entityId .. '#' .. string.upper( propertyId ) .. '|[…]]]}' table.insert( references, moreReferences ) end break end if display == true then ---@type string local refText = moduleSources.renderReference( g_frame, options.entityId, reference ) if refText and refText ~= '' then table.insert( references, refText ) displayCount = displayCount + 1 end end end end return table.concat( references ) end return p luo1cj24l49z5wn2ha3fu94vq1kbnfb 1469356 1469355 2026-04-20T21:22:59Z Yoonoos.tj 27005 Ботили нусхаи [[Special:Diff/1469355|1469355]] аз тарафи [[Special:Contributions/Yoonoos.tj|Yoonoos.tj]] ([[User talk:Yoonoos.tj|Баҳс]]) 1469356 Scribunto text/plain -- settings, may differ from project to project local fileDefaultSize = '267x400px'; local outputReferences = true; -- Ссылки на используемые модули, которые потребуются в 99% случаев загрузки страниц (чтобы иметь на виду при переименовании) local moduleSources = require( 'Module:Sources' ) local WDS = require( 'Module:WikidataSelectors' ); -- Константы local contentLanguageCode = mw.getContentLanguage():getCode(); local p = {}; local config = nil; local formatDatavalue, formatEntityId, formatRefs, formatSnak, formatStatement, formatStatementDefault, formatProperty, getSourcingCircumstances, getPropertyDatatype, getPropertyParams, throwError, toBoolean; local function copyTo( obj, target, skipEmpty ) for k, v in pairs( obj ) do if skipEmpty ~= true or ( v ~= nil and v ~= '' ) then target[k] = v; end end return target; end local function min( prev, next ) if ( prev == nil ) then return next; elseif ( prev > next ) then return next; else return prev; end end local function max( prev, next ) if ( prev == nil ) then return next; elseif ( prev < next ) then return next; else return prev; end end local function getConfig( section, code ) if config == nil then config = require( 'Module:Wikidata/config' ); end; if not config then config = {}; end if not section then return config; end if not code then return config[ section ] or {}; end if not config[ section ] then return nil; end return config[ section ][ code ]; end local function getCategoryByCode( code, sortkey ) local value = getConfig( 'categories', code ); if not value or value == '' then return ''; end if sortkey ~= nil then return '[[Category:' .. value .. '|' .. sortkey .. ']]'; -- экранировать? else return '[[Category:' .. value .. ']]'; end end local function splitISO8601(str) if 'table' == type(str) then if str.args and str.args[1] then str = '' .. str.args[1] else return 'unknown argument type: ' .. type( str ) .. ': ' .. table.tostring( str ) end end local Y, M, D = (function(str) local pattern = "(%-?%d+)%-(%d+)%-(%d+)T" local Y, M, D = mw.ustring.match( str, pattern ) return tonumber(Y), tonumber(M), tonumber(D) end) (str); local h, m, s = (function(str) local pattern = "T(%d+):(%d+):(%d+)%Z"; local H, M, S = mw.ustring.match( str, pattern); return tonumber(H), tonumber(M), tonumber(S); end) (str); local oh,om = ( function(str) if str:sub(-1)=="Z" then return 0,0 end; -- ends with Z, Zulu time -- matches ±hh:mm, ±hhmm or ±hh; else returns nils local pattern = "([-+])(%d%d):?(%d?%d?)$"; local sign, oh, om = mw.ustring.match( str, pattern); sign, oh, om = sign or "+", oh or "00", om or "00"; return tonumber(sign .. oh), tonumber(sign .. om); end )(str) return {year=Y, month=M, day=D, hour=(h+oh), min=(m+om), sec=s}; end local function parseTimeBoundaries( time, precision ) local s = splitISO8601( time ); if (not s) then return nil; end if ( precision >= 0 and precision <= 8 ) then local powers = { 1000000000 , 100000000, 10000000, 1000000, 100000, 10000, 1000, 100, 10 } local power = powers[ precision + 1 ]; local left = s.year - ( s.year % power ); return { tonumber(os.time( {year=left, month=1, day=1, hour=0, min=0, sec=0} )) * 1000, tonumber(os.time( {year=left + power - 1, month=12, day=31, hour=29, min=59, sec=58} )) * 1000 + 1999 }; end if ( precision == 9 ) then return { tonumber(os.time( {year=s.year, month=1, day=1, hour=0, min=0, sec=0} )) * 1000, tonumber(os.time( {year=s.year, month=12, day=31, hour=23, min=59, sec=58} )) * 1000 + 1999 }; end if ( precision == 10 ) then local lastDays = {31, 28.25, 31, 30, 31, 30, 31, 31, 30, 31, 30, 31}; local lastDay = lastDays[s.month]; return { tonumber(os.time( {year=s.year, month=s.month, day=1, hour=0, min=0, sec=0} )) * 1000, tonumber(os.time( {year=s.year, month=s.month, day=lastDay, hour=23, min=59, sec=58} )) * 1000 + 1999 }; end if ( precision == 11 ) then return { tonumber(os.time( {year=s.year, month=s.month, day=s.day, hour=0, min=0, sec=0} )) * 1000, tonumber(os.time( {year=s.year, month=s.month, day=s.day, hour=23, min=59, sec=58} )) * 1000 + 1999 }; end if ( precision == 12 ) then return { tonumber(os.time( {year=s.year, month=s.month, day=s.day, hour=s.hour, min=0, sec=0} )) * 1000, tonumber(os.time( {year=s.year, month=s.month, day=s.day, hour=s.hour, min=59, sec=58} )) * 1000 + 1999 }; end if ( precision == 13 ) then return { tonumber(os.time( {year=s.year, month=s.month, day=s.day, hour=s.hour, min=s.min, sec=0} )) * 1000, tonumber(os.time( {year=s.year, month=s.month, day=s.day, hour=s.hour, min=s.min, sec=58} )) * 1000 + 1999 }; end if ( precision == 14 ) then local t = tonumber(os.time( {year=s.year, month=s.month, day=s.day, hour=s.hour, min=s.min, sec=0} ) ); return { t * 1000, t * 1000 + 999 }; end error('Unsupported precision: ' .. precision ); end --[[ Функция для формирования категории на основе wikidata/config ]] local function extractCategory( options, value ) if ( not options.category or options.nocat ) then return ''; end local propertyId = string.gsub( options.category, '([^Pp0-9].*)$', ''); local wbStatus, claims = pcall( mw.wikibase.getAllStatements, value.id, propertyId ); if ( wbStatus ~= true or not claims ) then return ''; end allClaims = {} allClaims[ propertyId ] = claims claims = WDS.filter( allClaims, options.category ) if not claims then return ''; end for _, claim in pairs( claims ) do if ( claim and claim.mainsnak and claim.mainsnak.datavalue and claim.mainsnak.datavalue.type == 'wikibase-entityid' ) then local catEntityId = claim.mainsnak.datavalue.value.id; local wbStatus, catSiteLink = pcall( mw.wikibase.getSitelink, catEntityId ); if ( wbStatus == true and catSiteLink ) then return '[[' .. catSiteLink .. ']]'; end end end return ''; end --[[ Преобразует строку в булевое значение Принимает: строковое значение (может отсутствовать) Возвращает: булевое значение true или false, если получается распознать значение, или defaultValue во всех остальных случаях ]] local function toBoolean( valueToParse, defaultValue ) if ( valueToParse ~= nil ) then if valueToParse == false or valueToParse == '' or valueToParse == 'false' or valueToParse == '0' then return false end return true end return defaultValue; end -- Обрачивает отформатированное значение в инлайновый или блочный тег. -- @param value String value -- @param attributes Table of attributes -- @return string HTML tag with value local function wrapValue( value, attributes ) local tagName = 'span'; local spacer = ''; if ( string.match( value, '\n' ) or string.match( value, '<t[dhr][ >]' ) or string.match( value, '<div[ >]' ) or string.find( value, 'UNIQ%-%-imagemap' ) ) then tagName = 'div'; spacer = '\n' end local attrString = '' for key, value in pairs( attributes or {} ) do local _key = mw.text.trim( key ) local _value = mw.text.encode( mw.text.trim( value ) ) attrString = attrString .. _key .. '="' .. _value .. '" ' end return '<' .. tagName .. ' ' .. attrString .. '>' .. spacer .. value .. '</' .. tagName .. '>'; end -- Wraps formatted snak value into HTML tag with attributes. -- @param value String value of snak -- @param hash Snak hash -- @param attributes Table of extra attributes -- @return string HTML tag with value local function wrapSnak( value, hash, attributes ) local newAttributes = mw.clone( attributes or {} ) newAttributes['class'] = ( newAttributes['class'] or '' ) .. ' wikidata-snak' if hash then newAttributes['data-wikidata-hash'] = hash else newAttributes['class'] = newAttributes['class'] .. ' wikidata-main-snak' end return wrapValue( value, newAttributes ) end -- Wraps formatted statement value into HTML tag with attributes. -- @param value String value of statement -- @param propertyId String PID of property -- @param claimId String ID of claim or nil for local value -- @param attributes Table of extra attributes -- @return string HTML tag with value local function wrapStatement( value, propertyId, claimId, attributes ) local newAttributes = mw.clone( attributes or {} ) newAttributes['class'] = newAttributes['class'] or '' newAttributes['data-wikidata-property-id'] = string.upper( propertyId ) if claimId then newAttributes['class'] = newAttributes['class'] .. ' wikidata-claim' newAttributes['data-wikidata-claim-id'] = claimId else newAttributes['class'] = newAttributes['class'] .. ' no-wikidata' end return wrapValue( value, newAttributes ) end -- Wraps formatted qualifier's statement value into HTML tag with attributes. -- @param value String value of qualifier's statement -- @param propertyId String PID of qualifier -- @param attributes Table of extra attributes -- @return string HTML tag with value local function wrapQualifier( value, qualifierId, attributes ) local newAttributes = mw.clone( attributes or {} ) newAttributes['data-wikidata-qualifier-id'] = string.upper( qualifierId ) return wrapValue( value, newAttributes ) end --[[ Функция для получения сущности (еntity) для текущей страницы Подробнее о сущностях см. d:Wikidata:Glossary/tg Принимает: строковый индентификатор (типа P18, Q42) Возвращает: объект таблицу, элементы которой индексируются с нуля ]] local function getEntityFromId( id ) local entity; local wbStatus; if id then wbStatus, entity = pcall( mw.wikibase.getEntityObject, id ) else wbStatus, entity = pcall( mw.wikibase.getEntityObject ); end return entity; end --[[ Внутрення функция для формирования сообщения об ошибке Принимает: ключ элемента в таблице config.errors (например entity-not-found) Возвращает: строку сообщения ]] local function throwError( key ) error( getConfig( 'errors', key ) ); end --[[ Функция для получения идентификатора сущностей Принимает: объект таблицу сущности Возвращает: строковый индентификатор (типа P18, Q42) ]] local function getEntityIdFromValue( value ) local prefix = '' if value['entity-type'] == 'item' then prefix = 'Q' elseif value['entity-type'] == 'property' then prefix = 'P' else throwError( 'unknown-entity-type' ) end return prefix .. value['numeric-id'] end -- проверка на наличие специилизированной функции в опциях local function getUserFunction( options, prefix, defaultFunction ) -- проверка на указание специализированных обработчиков в параметрах, -- переданных при вызове if options[ prefix .. '-module' ] or options[ prefix .. '-function' ] then -- проверка на пустые строки в параметрах или их отсутствие if not options[ prefix .. '-module' ] or not options[ prefix .. '-function' ] then throwError( 'unknown-' .. prefix .. '-module' ); end -- динамическая загруза модуля с обработчиком указанным в параметре local formatter = require( 'Module:' .. options[ prefix .. '-module' ] ); if formatter == nil then throwError( prefix .. '-module-not-found' ) end local fun = formatter[ options[ prefix .. '-function' ] ] if fun == nil then throwError( prefix .. '-function-not-found' ) end return fun; end return defaultFunction; end -- Выбирает свойства по property id, дополнительно фильтруя их по рангу local function selectClaims( context, options, propertySelector ) if ( not context ) then error( 'context not specified' ); end; if ( not options ) then error( 'options not specified' ); end; if ( not options.entity ) then error( 'options.entity is missing' ); end; if ( not propertySelector ) then error( 'propertySelector not specified' ); end; result = WDS.filter( options.entity.claims, propertySelector ); if ( not result or #result == 0 ) then return nil; end if options.limit and options.limit ~= '' and options.limit ~= '-' then local limit = tonumber( options.limit, 10 ); while #result > limit do table.remove( result ); end end return result; end --[[ Функция для получения значения свойства элемента в заданный момент времени. Принимает: контекст, элемент, временные границы, таблица ID свойства Возвращает: таблицу соответствующих значений свойства ]] local function getPropertyInBoundaries( context, entityId, boundaries, propertyIds, selectors ) if (type(entityId) ~= 'string') then error('type of entityId argument expected string, but was ' .. type(entityId)); end local results = {}; if not propertyIds or #propertyIds == 0 then return results; end for _, propertyId in ipairs( propertyIds ) do local selector; if selectors ~= nil then selector = selectors[_] or selectors[propertyId] or propertyId; else selector = propertyId; end local fakeAllClaims = {}; fakeAllClaims[propertyId] = mw.wikibase.getAllStatements( entityId, propertyId ); local filteredClaims = WDS.filter( fakeAllClaims, selector .. '[rank:preferred, rank:normal]' ); if filteredClaims then for _, claim in pairs( filteredClaims ) do if not boundaries then table.insert( results, claim.mainsnak ); else local startBoundaries = p.getTimeBoundariesFromQualifier( context.frame, context, claim, 'P580' ); local endBoundaries = p.getTimeBoundariesFromQualifier( context.frame, context, claim, 'P582' ); if ( startBoundaries == nil or startBoundaries[2] <= boundaries[1] ) and ( endBoundaries == nil or endBoundaries[1] >= boundaries[2] ) then table.insert( results, claim.mainsnak ); end end end end if #results > 0 then break; end end return results; end --[[ TODO ]] function p.getTimeBoundariesFromQualifier( frame, context, statement, qualifierId ) -- only support exact date so far, but need improvment local left = nil; local right = nil; if ( statement.qualifiers and statement.qualifiers[qualifierId] ) then for _, qualifier in pairs( statement.qualifiers[qualifierId] ) do local boundaries = context.parseTimeBoundariesFromSnak( qualifier ); if ( not boundaries ) then return nil; end left = min( left, boundaries[1] ); right = max( right, boundaries[2] ); end end if ( not left or not right ) then return nil; end return { left, right }; end --[[ TODO ]] function p.getTimeBoundariesFromQualifiers( frame, context, statement, qualifierIds ) if not qualifierIds then qualifierIds = { 'P582', 'P580', 'P585' }; end for _, qualifierId in ipairs( qualifierIds ) do local result = p.getTimeBoundariesFromQualifier( frame, context, statement, qualifierId ); if result then return result; end end return nil; end local CONTENT_LANGUAGE_CODE = mw.language.getContentLanguage():getCode(); local getLabelWithLang_DEFAULT_PROPERTIES = { "P1813", "P1448", "P1705" }; local getLabelWithLang_DEFAULT_SELECTORS = { 'P1813[language:' .. CONTENT_LANGUAGE_CODE .. '][!P3831,P3831:Q105690470]', 'P1448[language:' .. CONTENT_LANGUAGE_CODE .. '][!P3831,P3831:Q105690470]', 'P1705[language:' .. CONTENT_LANGUAGE_CODE .. '][!P3831,P3831:Q105690470]' }; --[[ Функция для получения метки элемента в заданный момент времени. Принимает: контекст, элемент, временные границы Возвращает: текстовую метку элемента, язык метки ]] local function getLabelWithLang( context, options, entityId, boundaries, propertyIds, selectors ) if (type(entityId) ~= 'string') then error('type of entityId argument expected string, but was ' .. type(entityId)); end if not entityId then return nil; end local langCode = CONTENT_LANGUAGE_CODE; -- name from label local label = nil; if ( options.text and options.text ~= '' ) then label = options.text; else if not propertyIds then propertyIds = getLabelWithLang_DEFAULT_PROPERTIES; selectors = getLabelWithLang_DEFAULT_SELECTORS; end -- name from properties local results = getPropertyInBoundaries( context, entityId, boundaries, propertyIds, selectors ); for _, result in pairs( results ) do if result.datavalue and result.datavalue.value then if result.datavalue.type == 'monolingualtext' and result.datavalue.value.text then label = result.datavalue.value.text; langCode = result.datavalue.value.language; break; elseif result.datavalue.type == 'string' then label = result.datavalue.value; break; end end end if (not label) then label, langCode = mw.wikibase.getLabelWithLang( entityId ); if not langCode then return nil; end end end return label, langCode; end local function formatPropertyDefault( context, options ) if ( not context ) then error( 'context not specified' ); end; if ( not options ) then error( 'options not specified' ); end; if ( not options.entity ) then error( 'options.entity missing' ); end; local claims; if options.property then -- TODO: Почему тут может не быть property? if options.rank then -- передать настройки ранга из конфига claims = context.selectClaims( options, options.property .. options.rank ); else claims = context.selectClaims( options, options.property ); end end if claims == nil then return '' --TODO error? end -- Обход всех заявлений утверждения и с накоплением оформленных предпочтительных -- заявлений в таблице local formattedClaims = {} for i, claim in ipairs(claims) do local formattedStatement = context.formatStatement( options, claim ) -- здесь может вернуться либо оформленный текст заявления, либо строка ошибки, либо nil if ( formattedStatement and formattedStatement ~= '' ) then formattedStatement = context.wrapStatement( formattedStatement, options.property, claim.id ) table.insert( formattedClaims, formattedStatement ) end end -- создание текстовой строки со списком оформленых заявлений из таблицы local out = mw.text.listToText( formattedClaims, options.separator, options.conjunction ) if out ~= '' then if options.before then out = options.before .. out end if options.after then out = out .. options.after end end return out end -- create context local function initContext( options ) local context = { entity = options.entity, extractCategory = extractCategory, formatSnak = formatSnak, formatPropertyDefault = formatPropertyDefault, formatStatementDefault = formatStatementDefault, getPropertyInBoundaries = getPropertyInBoundaries, getTimeBoundariesFromQualifier = p.getTimeBoundariesFromQualifier, getTimeBoundariesFromQualifiers = p.getTimeBoundariesFromQualifiers, wrapSnak = wrapSnak, wrapStatement = wrapStatement, wrapQualifier = wrapQualifier, } context.cloneOptions = function( options ) local entity = options.entity; options.entity = nil; newOptions = mw.clone( options ); options.entity = entity; newOptions.entity = entity; newOptions.frame = options.frame; -- На склонированном фрейме frame:expandTemplate() return newOptions; end; context.formatProperty = function( options ) local func = getUserFunction( options, 'property', context.formatPropertyDefault ); return func( context, options ) end; context.formatStatement = function( options, statement ) return formatStatement( context, options, statement ) end; context.formatSnak = function( options, snak, circumstances ) return formatSnak( context, options, snak, circumstances ) end; context.formatRefs = function( options, statement ) return formatRefs( context, options, statement ) end; context.parseTimeFromSnak = function( snak ) if ( snak and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time ) then return tonumber(os.time( splitISO8601( tostring( snak.datavalue.value.time ) ) ) ) * 1000; end return nil; end context.parseTimeBoundariesFromSnak = function( snak ) if ( snak and snak.datavalue and snak.datavalue.value and snak.datavalue.value.time and snak.datavalue.value.precision ) then return parseTimeBoundaries( snak.datavalue.value.time, snak.datavalue.value.precision ); end return nil; end context.getSourcingCircumstances = function( statement ) return getSourcingCircumstances( statement ) end; context.selectClaims = function( options, propertyId ) return selectClaims( context, options, propertyId ) end; return context end --[[ Функция для оформления утверждений (statement) Подробнее о утверждениях см. d:Wikidata:Glossary/tg Принимает: таблицу параметров Возвращает: строку оформленного текста, предназначенного для отображения в статье ]] local function formatProperty( options ) -- Получение сущности по идентификатору local entity = getEntityFromId( options.entityId ) if not entity then return -- throwError( 'entity-not-found' ) end -- проверка на присутсвие у сущности заявлений (claim) -- подробнее о заявлениях см. d:Викиданные:Глоссарий if (entity.claims == nil) then return '' --TODO error? end -- improve options options.frame = g_frame; options.entity = entity; options.extends = function( self, newOptions ) return copyTo( newOptions, copyTo( self, {} ) ) end if ( options.i18n ) then options.i18n = copyTo( options.i18n, copyTo( getConfig( 'i18n' ), {} ) ); else options.i18n = getConfig( 'i18n' ); end local context = initContext( options ); return context.formatProperty( options ); end --[[ Функция для оформления одного утверждения (statement) Принимает: объект-таблицу утверждение и таблицу параметров Возвращает: строку оформленного текста с заявлением (claim) ]] function formatStatement( context, options, statement ) if ( not statement ) then error( 'statement is not specified or nil' ); end if not statement.type or statement.type ~= 'statement' then throwError( 'unknown-claim-type' ) end local functionToCall = getUserFunction( options, 'claim', context.formatStatementDefault ); return functionToCall( context, options, statement ); end function getSourcingCircumstances( statement ) if (not statement) then error('statement is not specified') end; local circumstances = {}; if ( statement.qualifiers and statement.qualifiers.P1480 ) then for i, qualifier in pairs( statement.qualifiers.P1480 ) do if ( qualifier and qualifier.datavalue and qualifier.datavalue.type == 'wikibase-entityid' and qualifier.datavalue.value and qualifier.datavalue.value['entity-type'] == 'item' ) then table.insert(circumstances, qualifier.datavalue.value.id) end end end return circumstances; end --[[ Функция для оформления одного утверждения (statement) Принимает: объект-таблицу утверждение, таблицу параметров, объект-функцию оформления внутренних структур утверждения (snak) и объект-функцию оформления ссылки на источники (reference) Возвращает: строку оформленного текста с заявлением (claim) ]] function formatStatementDefault( context, options, statement ) if (not context) then error('context is not specified') end; if (not options) then error('options is not specified') end; if (not statement) then error('statement is not specified') end; local circumstances = context.getSourcingCircumstances( statement ); options.qualifiers = statement.qualifiers; local result = context.formatSnak( options, statement.mainsnak, circumstances ); if ( options.qualifier and statement.qualifiers and statement.qualifiers[ options.qualifier ] ) then qualConfig = getPropertyParams( options.qualifier, nil, {}) if options.i18n then qualConfig.i18n = options.i18n end local qualifierValues = {}; for _, qualifierSnak in pairs( statement.qualifiers[ options.qualifier ] ) do local snakValue = context.formatSnak( qualConfig, qualifierSnak ); if snakValue and snakValue ~= '' then table.insert( qualifierValues, snakValue ); end end if ( result and result ~= '' and #qualifierValues ) then if qualConfig.invisible then result = result .. table.concat( qualifierValues, ', ' ); else result = result .. ' (' .. table.concat( qualifierValues, ', ' ) .. ')'; end end end if ( result and result ~= '' and options.references ) then result = result .. context.formatRefs( options, statement ); end return result; end --[[ Функция для оформления части утверждения (snak) Подробнее о snak см. d:Викиданные:Глоссарий Принимает: таблицу snak объекта (main snak или же snak от квалификатора) и таблицу опций Возвращает: строку оформленного викитекста ]] function formatSnak( context, options, snak, circumstances ) circumstances = circumstances or {}; if snak.snaktype == 'somevalue' then if ( options['somevalue'] and options['somevalue'] ~= '' ) then result = options['somevalue']; else result = options.i18n['somevalue']; end elseif snak.snaktype == 'novalue' then if ( options['novalue'] and options['novalue'] ~= '' ) then result = options['novalue']; else result = options.i18n['novalue']; end elseif snak.snaktype == 'value' then result = formatDatavalue( context, options, snak.datavalue, snak.datatype ); for _, item in pairs(circumstances) do if options.i18n[item] then result = options.i18n[item] .. result; end end else throwError( 'unknown-snak-type' ); end if ( not result or result == '' ) then return nil; end return context.wrapSnak( result, snak.hash ) end --[[ Функция для оформления объектов-значений с географическими координатами Принимает: объект-значение и таблицу параметров, Возвращает: строку оформленного текста ]] local function formatGlobeCoordinate( value, options ) -- проверка на требование в параметрах вызова на возврат сырого значения if options['subvalue'] == 'latitude' then -- широты return value['latitude'] elseif options['subvalue'] == 'longitude' then -- долготы return value['longitude'] elseif options['nocoord'] and options['nocoord'] ~= '' then -- если передан параметр nocoord, то не выводить координаты -- обычно это делается при использовании нескольких карточек на странице return '' else -- в противном случае формируются параметры для вызова шаблона {{coord}} -- нужно дописать в документации шаблона, что он отсюда вызывается, и что -- любое изменние его парамеров должно быть согласовано с кодом тут coord_mod = require( "Module:Coordinates" ); local globe = options.globe or '' if globe == '' and value['globe'] then globes = require( 'Module:Wikidata/Globes' ) globe = globes[value['globe']] or '' end local display = 'inline' if options.display and options.display ~= '' then display = options.display elseif ( options.property:upper() == 'P625' ) then display = 'title' end local format = options.format or '' if format == '' then format = 'dms' if value['precision'] then local precision = value['precision'] * 60 if precision >= 60 then format = 'd' elseif precision >= 1 then format = 'dm' end end end g_frame.args = { tostring(value['latitude']), tostring(value['longitude']), globe = globe, type = options.type and options.type or '', scale = options.scale and options.scale or '', display = display, format = format, } return coord_mod.coord(g_frame) end end --[[ Функция для оформления объектов-значений с файлами с Викисклада Принимает: объект-значение и таблицу параметров, Возвращает: строку оформленного текста ]] local function formatCommonsMedia( value, options ) local image = value; local caption = ''; if options[ 'caption' ] and options[ 'caption' ] ~= '' then caption = options[ 'caption' ]; end if caption ~= '' then caption = wrapQualifier( caption, 'P2096', { class = 'media-caption', style = 'display:block' } ); end if not string.find( value, '[%[%]%{%}]' ) and not string.find( value, 'UNIQ%-%-imagemap' ) then -- если в value не содержится викикод или imagemap, то викифицируем имя файла -- ищем слово imagemap в строке, потому что вставляется плейсхолдер: [[PHAB:T28213]] image = '[[File:' .. value .. '|frameless'; if options[ 'border' ] and options[ 'border' ] ~= '' then image = image .. '|border'; end local size = options[ 'size' ]; if size and size ~= '' then -- TODO: check localized pixel names too if not string.match( size, 'px$' ) then size = size .. 'px' end else size = fileDefaultSize; end image = image .. '|' .. size; if options[ 'alt' ] and options[ 'alt' ] ~= '' then image = image .. '|alt=' .. options[ 'alt' ]; end if caption ~= '' then image = image .. '|' .. caption end image = image .. ']]'; if caption ~= '' then image = image .. '<br>' .. caption; end else image = image .. caption .. getCategoryByCode( 'media-contains-markup' ); end return image end --[[ Fonction for render math formulas @param string Value. @param table Parameters. @return string Formatted string. ]] local function formatMath( value, options ) return options.frame:extensionTag{ name = 'math', content = value }; end --[[ Функция для оформления внешних идентификаторов Принимает: объект-значение и таблицу параметров, Возвращает: строку оформленного текста ]] local function formatExternalId( value, options ) local formatter = options.formatter; if not formatter or formatter == '' then local wbStatus, propertyEntity = pcall( mw.wikibase.getEntity, options.property:upper() ) if wbStatus == true and propertyEntity then local isGoodFormat = false; local statements = propertyEntity:getBestStatements( 'P1793' ); for _, statement in pairs( statements ) do if statement.mainsnak.snaktype == 'value' then local pattern = mw.ustring.gsub( statement.mainsnak.datavalue.value, '\\', '%' ); pattern = mw.ustring.gsub( pattern, '{%d+,?%d*}', '+' ); if ( string.find( pattern, '|' ) or string.find( pattern, '%)%?' ) or mw.ustring.match( value, '^' .. pattern .. '$' ) ~= nil ) then isGoodFormat = true; break; end end end if ( isGoodFormat == true ) then statements = propertyEntity:getBestStatements( 'P1630' ); for _, statement in pairs( statements ) do if statement.mainsnak.snaktype == 'value' then formatter = statement.mainsnak.datavalue.value; break end end end end end if formatter and formatter ~= '' then local encodedValue = mw.ustring.gsub( value, '%%', '%%%%' ) -- ломается, если подставить внутрь другого mw.ustring.gsub local link = mw.ustring.gsub( mw.ustring.gsub( formatter, '$1', encodedValue ), '.', { [' '] = '%20', ['+'] = '%2b', ['['] = '%5B', [']'] = '%5D' } ) local title = options.title if not title or title == '' then title = '$1' end title = mw.ustring.gsub( mw.ustring.gsub( title, '$1', encodedValue ), '.', { ['['] = '(', [']'] = ')' } ) return '[' .. link .. ' ' .. title .. ']' end return value end --[[ Функция для оформления числовых значений Принимает: объект-значение и таблицу параметров, Возвращает: строку оформленного текста ]] local function formatQuantity( value, options ) -- диапазон значений local amount = string.gsub( value['amount'], '^%+', '' ); local lang = mw.language.getContentLanguage(); local langCode = lang:getCode(); local function formatNum( number, sigfig ) local multiplier = '' if options.countByThousands then local powers = options.i18n['thousandPowers'] local pos = 1 while math.abs(number) >= 1000 and pos < #powers do number = number / 1000 pos = pos + 1 end multiplier = powers[pos] if math.abs(number) >= 100 then sigfig = sigfig or 0 elseif math.abs(number) >= 10 then sigfig = sigfig or 1 else sigfig = sigfig or 2 end else sigfig = sigfig or 12 -- округление до 12 знаков после запятой, на 13-м возникает ошибка в точности end local mult = 10^sigfig; number = math.floor( number * mult + 0.5 ) / mult; return string.gsub( lang:formatNum( number ), '^-', '−' ) .. multiplier; end local out = formatNum( tonumber( amount ) ); if value.upperBound then local diff = tonumber( value.upperBound ) - tonumber( amount ) if diff > 0 then -- временная провека, пока у большинства значений не будет убрано ±0 -- Пробуем понять до какого знака округлять local integer, dot, decimals, expstr = value.upperBound:match( '^+?-?(%d*)(%.?)(%d*)(.*)' ) local prec if dot == '' then prec = -integer:match('0*$'):len() else prec = #decimals end bound = formatNum( diff, prec ) if string.match( bound, 'E%-(%d+)' ) then -- если в экспоненциальном формате digits = tonumber( string.match( bound, 'E%-(%d+)' ) ) - 2 bound = formatNum( diff * 10 ^ digits, prec ) bound = string.sub( bound, 0, 2 ) .. string.rep( '0', digits ) .. string.sub( bound, -string.len( bound ) + 2 ) end out = out .. ' ± ' .. bound end end if options.unit and options.unit ~= '' then if options.unit ~= '-' then out = out .. ' ' .. options.unit end elseif value.unit and string.match( value.unit, 'http://www.wikidata.org/entity/' ) then local unitEntityId = string.gsub( value.unit, 'http://www.wikidata.org/entity/', '' ); if unitEntityId ~= 'undefined' then local wbStatus, unitEntity = pcall( mw.wikibase.getEntity, unitEntityId ); if wbStatus == true and unitEntity then if unitEntity.claims.P2370 and unitEntity.claims.P2370[1].mainsnak.snaktype == 'value' and not value.upperBound and options.siConversion == true then conversionToSIunit = string.gsub( unitEntity.claims.P2370[1].mainsnak.datavalue.value.amount, '^%+', '' ); if math.floor( math.log10( conversionToSIunit )) ~= math.log10( conversionToSIunit ) then -- Если не степени десятки (переводить сантиметры в метры не надо!) outValue = tonumber( amount ) * conversionToSIunit if ( outValue > 0 ) then -- Пробуем понять до какого знака округлять local integer, dot, decimals, expstr = amount:match( '^(%d*)(%.?)(%d*)(.*)' ) local prec if dot == '' then prec = -integer:match('0*$'):len() else prec = #decimals end local adjust = math.log10( math.abs( conversionToSIunit )) + math.log10( 2 ) local minprec = 1 - math.floor( math.log10( outValue ) + 2e-14 ); out = formatNum( outValue, math.max( math.floor( prec + adjust ), minprec )); else out = formatNum( outValue, 0 ) end unitEntityId = string.gsub( unitEntity.claims.P2370[1].mainsnak.datavalue.value.unit, 'http://www.wikidata.org/entity/', '' ); wbStatus, unitEntity = pcall( mw.wikibase.getEntity, unitEntityId ); end end local writingSystemElementId = 'Q8209'; local langElementId = 'Q7737'; local label = getLabelWithLang( context, options, unitEntity.id, nil, { "P5061", "P558", "P558" }, { 'P5061[language:' .. langCode .. ']', 'P558[P282:' .. writingSystemElementId .. ', P407:' .. langElementId .. ']', 'P558[!P282][!P407]' } ); out = out .. ' ' .. label; end end end return out; end -- Функция для оформления URL local function formatUrlValue( context, options, value ) if not options.length or options.length == '' then options.length = 25 end local moduleUrl = require( 'Module:URL' ) return moduleUrl.formatUrlSingle( context, options, value ) end local DATATYPE_CACHE = {} --[[ Get property datatype by ID. @param string Property ID, e.g. 'P123'. @return string Property datatype, e.g. 'commonsMedia', 'time' or 'url'. ]] local function getPropertyDatatype( propertyId ) if not propertyId or not string.match( propertyId, '^P%d+$' ) then return nil; end local cached = DATATYPE_CACHE[propertyId]; if (cached ~= nil) then return cached; end local wbStatus, propertyEntity = pcall( mw.wikibase.getEntity, propertyId ); if wbStatus ~= true or not propertyEntity then return nil; end mw.log("Loaded datatype " .. propertyEntity.datatype .. " of " .. propertyId .. ' from wikidata, consider passing datatype argument to formatProperty call or to Wikidata/config' ) DATATYPE_CACHE[propertyId] = propertyEntity.datatype; return propertyEntity.datatype; end local function getDefaultValueFunction( datavalue, datatype ) -- вызов обработчиков по умолчанию для известных типов значений if datavalue.type == 'wikibase-entityid' then -- Entity ID return function( context, options, value ) return formatEntityId( context, options, getEntityIdFromValue( value ) ) end; elseif datavalue.type == 'string' then -- String if datatype and datatype == 'commonsMedia' then -- Media return function( context, options, value ) return formatCommonsMedia( value, options ) end; elseif datatype and datatype == 'external-id' then -- External ID return function( context, options, value ) return formatExternalId( value, options ) end elseif datatype and datatype == 'math' then -- Math formula return function( context, options, value ) return formatMath( value, options ) end elseif datatype and datatype == 'url' then -- URL return formatUrlValue end return function( context, options, value ) return value end; elseif datavalue.type == 'monolingualtext' then -- моноязычный текст (строка с указанием языка) return function( context, options, value ) if ( options.monolingualLangTemplate == 'lang' ) then if ( value.language == contentLanguageCode ) then return value.text; end return options.frame:expandTemplate{ title = 'lang-' .. value.language, args = { value.text } }; elseif ( options.monolingualLangTemplate == 'ref' ) then return '<span class="lang" lang="' .. value.language .. '">' .. value.text .. '</span>' .. options.frame:expandTemplate{ title = 'ref-' .. value.language }; else return '<span class="lang" lang="' .. value.language .. '">' .. value.text .. '</span>'; end end; elseif datavalue.type == 'globecoordinate' then -- географические координаты return function( context, options, value ) return formatGlobeCoordinate( value, options ) end; elseif datavalue.type == 'quantity' then return function( context, options, value ) return formatQuantity( value, options ) end; elseif datavalue.type == 'time' then return function( context, options, value ) local moduleDate = require( 'Module:Wikidata/date' ) return moduleDate.formatDate( context, options, value ); end; else -- во всех стальных случаях возвращаем ошибку throwError( 'unknown-datavalue-type' ) end end --[[ Функция для оформления значений (value) Подробнее о значениях см. d:Wikidata:Glossary/tg Принимает: объект-значение и таблицу параметров, Возвращает: строку оформленного текста ]] function formatDatavalue( context, options, datavalue, datatype ) if ( not context ) then error( 'context not specified' ); end; if ( not options ) then error( 'options not specified' ); end; if ( not datavalue ) then error( 'datavalue not specified' ); end; if ( not datavalue.value ) then error( 'datavalue.value is missng' ); end; -- проверка на указание специализированных обработчиков в параметрах, -- переданных при вызове context.formatValueDefault = getDefaultValueFunction( datavalue, datatype ); local functionToCall = getUserFunction( options, 'value', context.formatValueDefault ); return functionToCall( context, options, datavalue.value ); end local DEFAULT_BOUNDARIES = { os.time() * 1000, os.time() * 1000}; --[[ Функция для оформления идентификатора сущности Принимает: строку индентификатора (типа Q42) и таблицу параметров, Возвращает: строку оформленного текста ]] function formatEntityId( context, options, entityId ) -- получение локализованного названия local boundaries = nil if options.qualifiers then boundaries = p.getTimeBoundariesFromQualifiers( frame, context, { qualifiers = options.qualifiers } ) end if not boundaries then boundaries = DEFAULT_BOUNDARIES; end local label, labelLanguageCode = getLabelWithLang( context, options, entityId, boundaries ) -- определение соответствующей показываемому элементу категории local category = context.extractCategory( options, { id = entityId } ) -- получение ссылки по идентификатору local link = mw.wikibase.sitelink( entityId ) if link then -- ссылка на категорию, а не добавление страницы в неё if mw.ustring.match( link, '^' .. mw.site.namespaces[ 14 ].name .. ':' ) then link = ':' .. link end if label and not options.rawArticle then local a = link == label and ('[[' .. link .. ']]') or '[[' .. link .. '|' .. label .. ']]'; if ( contentLanguageCode ~= labelLanguageCode and 'mul' ~= labelLanguageCode ) then a = a .. getCategoryByCode( 'links-to-entities-with-missing-local-language-label' ); end return a .. category; else return '[[' .. link .. ']]' .. category; end end if label then -- TODO: возможно, лучше просто mw.wikibase.label(entityId) -- красная ссылка -- TODO: разобраться, почему не всегда есть options.frame local title = mw.title.new( label ); if title and not title.exists and options.frame then local moduleRedLink = require( 'Module:Wikidata/redLink' ) local rawLabel = mw.wikibase.label(entityId) or label -- без |text= и boundaries; or label - костыль local redLink = moduleRedLink.formatRedLinkWithInfobox(rawLabel, label, entityId) if ( contentLanguageCode ~= labelLanguageCode and 'mul' ~= labelLanguageCode ) then redLink = redLink .. getCategoryByCode( 'links-to-entities-with-missing-local-language-label' ); end return redLink .. '^{[[:d:' .. entityId .. '|[d]]]}' .. category end -- TODO: перенести до проверки на существование статьи local sup = ''; if ( not options.format or options.format ~= 'text' ) and entityId ~= 'Q6581072' and entityId ~= 'Q6581097' -- TODO: переписать на format=text then sup = '<sup class="plainlinks noprint">[//www.wikidata.org/wiki/' .. entityId .. '?uselang=' .. contentLanguageCode .. ' [d&#x5d;]</sup>' end -- одноимённая статья уже существует - выводится текст и ссылка на ВД return '<span class="iw" data-title="' .. label .. '">' .. label .. sup .. '</span>' .. category end -- сообщение об отсутвии локализованного названия -- not good, but better than nothing return '[[:d:' .. entityId .. '|' .. entityId .. ']]<span style="border-bottom: 1px dotted; cursor: help; white-space: nowrap" title="В Викиданных нет русской подписи к элементу. Вы можете помочь, указав русский вариант подписи.">?</span>' .. getCategoryByCode( 'links-to-entities-with-missing-label' ) .. category; end --[[ Функция для оформления утверждений (statement) Подробнее о утверждениях см. d:Wikidata:Glossary/tg Принимает: таблицу параметров Возвращает: строку оформленного текста, предназначенного для отображения в статье ]] -- устаревшее имя, не использовать function p.formatStatements( frame ) return p.formatProperty( frame ); end --[[ Получение параметров, которые обычно используются для вывода свойства. ]] function getPropertyParams( propertyId, datatype, params ) local config = getConfig(); -- Различные уровни настройки параметров, по убыванию приоритета local propertyParams = {}; -- 1. Параметры, указанные явно при вызове if params then for key, value in pairs( params ) do if value ~= '' then propertyParams[ key ] = value; end end end -- 2. Настройки конкретного параметра if config[ 'properties' ] and config[ 'properties' ][ propertyId ] then for key, value in pairs( config[ 'properties' ][ propertyId ] ) do if propertyParams[ key ] == nil then propertyParams[ key ] = value; end end end -- 3. Указанный пресет настроек if propertyParams[ 'preset' ] and config[ 'presets' ] and config[ 'presets' ][ propertyParams[ 'preset' ] ] then for key, value in pairs( config[ 'presets' ][ propertyParams[ 'preset' ] ] ) do if propertyParams[ key ] == nil then propertyParams[ key ] = value; end end end local datatype = datatype or params.datatype or propertyParams.datatype or getPropertyDatatype( propertyId ); if propertyParams.datatype == nil then propertyParams.datatype = datatype; end -- 4. Настройки для типа данных if datatype and config[ 'datatypes' ] and config[ 'datatypes' ][ datatype ] then for key, value in pairs( config[ 'datatypes' ][ datatype ] ) do if propertyParams[ key ] == nil then propertyParams[ key ] = value; end end end -- 5. Общие настройки для всех свойств if config[ 'global' ] then for key, value in pairs( config[ 'global' ] ) do if propertyParams[ key ] == nil then propertyParams[ key ] = value; end end end return propertyParams; end function p.formatProperty( frame ) local args = frame.args -- проверка на отсутствие обязательного параметра property if not args.property then throwError( 'property-param-not-provided' ) end local override; local propertyId = mw.language.getContentLanguage():ucfirst( string.gsub( args.property, '([^Pp0-9].*)$', function(w) if string.sub( w, 1, 1 ) == '~' then override = w; end return ''; end ) ) args = getPropertyParams( propertyId, nil, args ); if (override) then args[override:match('[,~]([^=]*)=')] = override:match('=(.*)') args['property'] = propertyId end local datatype = args.datatype; -- проброс всех параметров из шаблона {wikidata} и параметра from откуда угодно p_frame = frame while p_frame do if p_frame:getTitle() == mw.site.namespaces[10].name .. ':Wikidata' then copyTo( p_frame.args, args, true ); end if p_frame.args and p_frame.args.from and p_frame.args.from ~= '' then args.entityId = p_frame.args.from; end p_frame = p_frame:getParent(); end args.plain = toBoolean( args.plain, false ); args.nocat = toBoolean( args.nocat, false ); args.references = toBoolean( args.references, true ); -- если значение передано в параметрах вызова то выводим только его if args.value and args.value ~= '' then -- специальное значение для скрытия Викиданных if args.value == '-' then return '' end local value = args.value -- опция, запрещающая оформление значения, поэтому никак не трогаем if args.plain then return value end local context = initContext( args ); -- обработчики по типу значения local wrapperExtraArgs = {} if args['value-module'] and args['value-function'] and not string.find( value, '[%[%]%{%}]' ) then local func = getUserFunction( args, 'value' ); value = func( context, args, value ); elseif datatype == 'commonsMedia' then value = formatCommonsMedia( value, args ); elseif datatype == 'external-id' and not string.find( value, '[%[%]%{%}]' ) then wrapperExtraArgs['data-wikidata-external-id'] = mw.text.killMarkers( value ); value = formatExternalId( value, args ); --elseif datatype == 'math' then -- args.frame = frame -- костыль: в formatMath нужно frame:extensionTag -- value = formatMath( value, args ); elseif datatype == 'url' then value = formatUrlValue( context, args, value ); end -- оборачиваем в тег для JS-функций if string.match( propertyId, '^P%d+$' ) then value = mw.text.trim( value ) -- временная штрафная категория для исправления табличных вставок local allowTables = getPropertyParams(propertyId, nil, {})['allowTables'] if ( not allowTables and string.match( value, '<t[dhr][ >]' ) -- and not string.match( value, '<table[ >]' ) -- and not string.match( value, '^%{%|' ) ) then value = value .. getCategoryByCode( 'value-contains-table', propertyId ) else value = wrapStatement( value, propertyId, nil, wrapperExtraArgs ); end end return value end -- ability to disable loading Wikidata if args.entityId == '-' then return '' end if ( args.plain ) then -- вызова стандартного обработчика без оформления, если передана опция plain local callArgs = { propertyId }; if args.entityId then callArgs.from = args.entityId; end return frame:callParserFunction( '#property', callArgs ); end g_frame = frame -- после проверки всех аргументов -- вызов функции оформления для свойства (набора утверждений) return formatProperty( args ) end --[[ Функция проверки на присутствие источника в списке нерекомендованных. Принимает: таблицу snak'ов Возвращает: true/false ]] function isReferenceDeprecated( snaks ) if not snaks then return false end if snaks.P248 and snaks.P248[1] and snaks.P248[1].datavalue and snaks.P248[1].datavalue.value.id then local entityId = snaks.P248[1].datavalue.value.id if getConfig( 'deprecatedSources', entityId ) then return true end elseif snaks.P1433 and snaks.P1433[1] and snaks.P1433[1].datavalue and snaks.P1433[1].datavalue.value.id then local entityId = snaks.P1433[1].datavalue.value.id if getConfig( 'deprecatedSources', entityId ) then return true end end return false end --[[ Функция оформления ссылок на источники (reference) Подробнее о ссылках на источники см. d:Wikidata:Glossary/tg Экспортируется в качестве зарезервированной точки для вызова из функций-расширения вида claim-module/claim-function через context Вызов из других модулей напрямую осуществляться не должен (используйте frame:expandTemplate вместе с одним из специлизированных шаблонов вывода значения свойства). Принимает: объект-таблицу утверждение Возвращает: строку оформленных ссылок для отображения в статье ]] function formatRefs( context, options, statement ) if ( not context ) then error( 'context not specified' ); end; if ( not options ) then error( 'options not specified' ); end; if ( not options.entity ) then error( 'options.entity missing' ); end; if ( not statement ) then error( 'statement not specified' ); end; if ( not outputReferences ) then return ''; end local references = {}; if ( statement.references ) then local allReferences = statement.references; local hasNotDeprecated = false; local displayCount = 0; for _, reference in pairs( statement.references ) do local entityId = nil; if not isReferenceDeprecated( reference.snaks ) then hasNotDeprecated = true; end end for _, reference in pairs( statement.references ) do local display = true; if ( hasNotDeprecated ) then if isReferenceDeprecated( reference.snaks ) then display = false; end end if ( displayCount > 2 ) then if ( options.entity and options.property ) then local propertyID = mw.ustring.match( options.property, '^[Pp][0-9]+' ) -- TODO: обрабатывать не тут, а раньше local moreReferences = '^{[[d:' .. options.entity.id .. '#' .. string.upper( propertyID ) .. '|[…]]]}'; table.insert( references, moreReferences ); end break; end if ( display == true ) then local refText = moduleSources.renderReference( g_frame, options.entity, reference ); if ( refText ~= '' ) then table.insert( references, refText ); displayCount = displayCount + 1; end end end end return table.concat( references ); end return p 29fhcutf01as7wavkpit0er7tixkpmf 0 73531 1469192 1464648 2026-04-20T12:43:06Z Zosya95 54344 1469192 wikitext text/x-wiki {{Забон | худном = {{lang|yai-cyrl|Яғнобӣ зивок}}<br>{{small|{{lang|yai-latn|''Yaghnobī zivok''}}}} | кишвар = Тоҷикистон | минтақа = {{Рӯйхат| * [[Дараи Яғноб]] * [[Зафаробод]] }} | гӯяндагон = [[Яғнобиҳо|Яғнобиён]] | шумораи гӯяндагон = 12 000 (2004) | оила = ҳиндуаврупоӣ | оилаи1 = [[Забонҳои ҳиндуаврупоӣ|ҳиндуаврупоӣ]] | оилаи2 = [[Забонҳои ҳиндуэронӣ|ҳиндуэронӣ]] | оилаи3 = [[Забонҳои эронӣ|эронӣ]] | оилаи4 = эронии шимолу шарқӣ | оилаи5 = суғдию бохтарӣ | оилаи6 = [[Забони суғдӣ|суғдӣ]] | оилаи7 = яғнобӣ | хат = {{Рӯйхат| * [[Хатти кириллӣ]] * [[Хатти лотинӣ]] * [[Хатти форсӣ]] }} | шеваҳо = {{Рӯйхат| * [[Яғнобии шарқӣ]] * [[Яғнобии ғарбӣ]] }} | ISO3 = yai | glottolog = yagn1238 | харита = Yaghnobi regions.jpg | номи харита = Минтақаҳои паҳншавии забони яғнобӣ ва анклавҳои гӯяндагони он миёни аксарияти тоҷикон | вазъ = DE | имзои вазъ = Забони яғнобӣ аз ҷониби ''[[Харитаи забонҳои ҷаҳон, дар ҳоли хатар ва нобудшавӣ қарордошта]]'' (2010)-и [[ЮНЕСКО]] ҳамчун забони '''бешак дар хатар''' (DE) тасниф шудааст.<ref>{{Cite web |title=Atlas of the world's languages in danger |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |access-date=2023-03-02 |website=unesdoc.unesco.org |page=40}}</ref> }} '''Забони яғнобӣ''' ё '''забони суғдии нав''' (''йағнобӣ зивок'', ''суғдӣ зивок'') яке аз [[забонҳои эронии шарқӣ]] (дар баробари [[Забонҳои бадахшонӣ|забонҳои бадахшӣ]]) мебошад. Ба ин забон [[мардуми яғноб]] гап мезананд. Ин забон давоми [[забони суғдӣ]] аст. Ба андешаи муҳаққиқон, забони яғнобӣ аз забони суғдӣ бозмонда, яке аз қадимтарин забонҳои дунё ба шумор меравад<ref>[http://www.ozodi.org/content/Yaghnob/717494.html "Яғноба обаш ширин..."] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] 19.10.2007 01:15</ref>. Гарчанде ки ин забон дар замони ҳозира ба хатари нобудӣ дучор меояд<ref>[http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2014/02/140221_if_day_language 'Хатари нобудӣ забонҳои яғнобӣ ва бартангиро таҳдид мекунад'] // [[БиБиСи]]</ref>, вай дар мактабҳои Тоҷикистон омӯхта мешавад<ref>[http://www.ozodi.mobi/a/suggestion-teachin-yaghnobi-language-in-tajik-scools/26860250.html Пешниҳоди омӯзиши яғнобӣ дар мактабҳо (2 ВИДЕО)] // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]]</ref>. То соли 2004 кӯдакони яғнобӣ забони модарии худро дар мактаб меомӯхтанд<ref>Заринаи Хушвақт. [http://www.bbc.co.uk/tajik/news/2011/02/110221_zkh_language_day.shtml Иқдомот барои ҳифзи забонҳои кӯчак дар Тоҷикистон] // // [[БиБиСи]] Ба рӯз шуда: Душанбе, 21 Феврал соли 2011 - 11:48</ref>. Ин забон дар водии дарёи Яғноб паҳн аст. Дар солҳои Шӯравӣ бо баҳонаи заминларза мардуми ин диёр барои азхудкунии заминҳои нав, ки аз Ӯзбекистон ба Тоҷикистон дода шуданд, ноҳияи Зафаробод, кӯчонида шуданд. Баъди пошхӯрии ИҶШС бисёре аз онҳо ба хонаҳои пешинаи худ баргаштанд. Шумора — аз 3 то 13,5 ҳазор (2007)<ref name=":0">{{Cite web|url=https://yaghnobi.wordpress.com/2007/04/23/is-yagnobi-an-endangered-language/|title=Is Yaghnobi an Endangered Language?|website=The Yaghnobi|date=2007-04-24|lang=en|accessdate=2023-02-22}}</ref>. == Паҳншавӣ == Тибқи маълумотҳои соли 2007<ref name=":0" />: * Водии д. [[Яғноб (дарё)|Яғноб]] (ватани таърихӣ) — 322 нафар * [[Ноҳияи Зафаробод|Минтақаи Зафаробод]] — 6549 нафар * Болооби д. Варзоб — 1288 нафар * Поёноби д. [[Варзоб (дарё)|Варзоб]] — 1111 нафар * [[Вилояти Хатлон|Тоҷикистони Ҷанубӣ]] – 700 нафар * [[Душанбе]] — 3500 нафар == Адабиёт == * ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Йағнобӣ зивок. 2-3. — Душанбе: "Деваштич", 2007. — 201 с. — 500 экз. — ISBN 978-99947-36-76-8 * ''[[Сайфиддин Мирзозода]]''. Фарҳанги яғнобӣ-тоҷикӣ. Душанбе (Анҷумани Деваштич) 2008. == Инҷоро ҳам бингаред == * [[Суғдиён]] * [[Забони суғдӣ]] * [[Забонҳои эронии шарқӣ]] == Эзоҳот == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.facebook.com/yaghnobi Яғнобӣ зивок (Yag͟hnōbī Language / Забони яғнобӣ)] дар [[Фейсбук]] * [http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html Пешниҳоди дарсӣ забони яғнобӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305015246/http://www.ozodi.org/media/video/26860042.html |date=2016-03-05 }} // [[Радиои Аврупои Озод/Радиои Озодӣ]] * [http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html РӮЗИ ЗАБОНИ МОДАРӢ: ТАДОБИР ВА КӮТОҲИҲОИ ҲИМОЯТИ ЗАБОНҲО] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160305070840/http://ruzgor.tj/adabiyot-va-farhang/7374-ruzi-zaboni-modari-tadobir-va-kutohihoi-himoyati-zabonho-4371.html |date=2016-03-05 }} // [[Рӯзгор (рӯзнома)|Рӯзгор]] {{Забонҳои Тоҷикистон}} {{забон-нопурра}} [[Гурӯҳ:Забонҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Забонҳои эронӣ|яғнобӣ]] 0yj07k7c368p8s86fawtptstlz2cw3r 0 94820 1469503 1460762 2026-04-21T04:00:37Z Zosya95 54344 1469503 wikitext text/x-wiki {{МА |мақом = Деҳа |номи тоҷикӣ = Нилӯ |номи аслӣ = |тасвир = Nilu village landscape, Hisor, Tajikistan.jpg |тавсифи тасвир = Намое аз деҳаи Нилӯ |тобеият = |кишвар = Тоҷикистон |lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = |lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = |CoordAddon = |CoordScale = |шакли минтақа = Вилоят |минтақа = Ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ |минтақа дар ҷадвал = Ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ{{!}} НТҶ |шакли ноҳия = Ноҳия |ноҳия = ноҳияи Ҳисор |ноҳия дар ҷадвал = ноҳияи Ҳисор {{!}} Ҳисор |шакли ҷомеа = Ҷамоат |ҷомеа = Деҳоти Хонақоҳи Кӯҳӣ |ҷомеа дар ҷадвал = |тақсимоти дохилӣ = |шакли роҳбарӣ = Раиси маҳалла |роҳбар = |замони таъсис = |аввалин номбарӣ = |номҳои пешина = |мақом аз = |забони расмӣ = тоҷикӣ |аҳолӣ = 8000 |соли барӯйхатгирӣ = 2024 |зичӣ = |агломератсия = |ҳайати миллӣ = [[мардуми тоҷик|тоҷикон]] |ҳайати динӣ = [[мусулмон]]они [[ҳанафӣ|ҳанафимазҳаб]] |этнохороним = |вақти минтақавӣ = |DST = |коди телефон = +992 3139 |нишонаи почта = 735020 |нишонаҳои почта = |коди мошинҳо = TJ07 |шакли шиноса = |шиносаи ададӣ = |гурӯҳ дар Commons = |сайт = }} '''Нилӯ''' — [[деҳа]] дар [[Ҷамоати деҳот|ҷамоати]] [[деҳоти Хонақоҳи Кӯҳӣ|деҳоти Хонақоҳи Кӯҳии]] [[ноҳияи Ҳисор|шаҳри Ҳисор]]. Аз Нилӯ то маркази ҷамоат 10 км, то маркази ноҳия 27 км. Аҳолиаш ҳудуди 8000 нафар (2024)<ref name="safina">{{cite AV media|url=https://www.youtube.com/watch?v=F0OqNqU-T68|title=Дар деҳа: Нилӯ|publisher=ТВ Сафина (YouTube)|date=2021}}</ref>, [[тоҷикон]]. == Ҷуғрофиё == [[Акс:Нилу.jpg|thumb|Намое аз деҳа]] Нилӯ аз се тараф бо кӯҳу теппаҳо иҳота шудааст: аз самти шимол Кампирпар, Зоғхона, Даҳана, Кавраи Кӯшкак, аз тарафи шарқ Бинии Кафтархона, Сиёҳкӯҳ, Гач, Себак, Кӯҳи Бобо, Зардолуҳако, Чақмоқ, Кӯҳи Зард, Юрти Гулбибӣ, Қалъаи Куҳна ва аз ғарб Хайрам, Нонхӯр, Юрти Чангобиҳо, Дараи Чормағзакон, Хусангибод, Равотак, дар ҷануб Шутурпар, Қалъанак ва Тахт<ref name=":0" />. [[File:Nilu village landscape, Hisor,.jpg|thumb|Landscape of Nilu village in Hisor, Tajikistan.]] [[File:Nilu village, Hisor District,.jpg|thumb|View of Nilu village in Hisor, Tajikistan.]] == Шароитҳои табиию иқлимӣ ва захираҳо == Дар дашту теппаҳояш [[дӯлона]], [[бодом]], [[чормағз]], [[арча]], [[зирк]] ва садҳо ниҳолу буттаҳо мерӯянд. Дар кӯҳҳояш маводи маъданӣ зиёд буда, [[хирс]], [[Гург (ҷонвар)|гург]], [[рӯбоҳ]] барин ҳайвонот зиндагӣ мекунанд. Бисёр намуди гиёҳҳои шифобахшро дар ин мавзеъ ёфтан мумкин аст. Нилӯро садҳо чашма шодоб мекунанд, ки машҳуртаринашон Себак, Сангчин, чашмаи Ғафур, Чинорак, чашмаи Мир, чашмаи Исматулло, Яхак, Гармчашма ва силсилачашмаҳои Дараи Бедак мебошанд, ки обашон аз масофаи даҳҳо км тавассути лӯлаҳои пластикӣ ба ҳавлиҳо оварда шудаанд<ref name=":0" />. Маънои номи деҳа аз вожаи «Нил» (кабуд) гирифта шуда, ба обу ҳавои соф ва табиати сабзи он ишора мекунад. == Таърих == Нилӯ таърихи беш аз 1500-сола дорад, ки аз гузарҳои Эшонҳо, Ёнаи Худоӣ, Сангчин, Сангтӯда, Теғаи Намози Дигар, Кулӯлатеппа, Марказӣ ва ғайра иборат аст. Бештари сокинон бобоҳои худро аз фирориёни Даҳбеди [[Самарқанд]] медонанд, ки дар а. 13 ё 14 омадаанд, чанд авлод бобоҳои худро аз косибону домуллоҳои Сарихосор мегӯянд, инчунин як авлоди бузурги эшонҳо аз [[Истаравшан]] омадаанд. Мардуми Нилӯ дорои эҳсосоти баланд буда, ба муқобили ҳар гуна ноадолатиҳо зуд қиём мебардоранд, с. 1911 ба муқобили беки Ҳисор шӯриш бардошта буданд, дар замони Шӯравӣ 3 маротиба дар назди бинои КМ ПК Тоҷикистон намоиш ташкил карданд. Дар маркази Нилӯ нишонаи пояи чанори қутраш 5-метра бо ҳавзи калон мавҷуд аст, ду тарафи ҳавзро садбарги сафеди кӯҳии хушбӯй ва наргис иҳота кардаанд. Чашмаи Мир аз он далолат мекунад, ки ин макон ҳокимнишин будааст. Болотар аз гузари Эшонҳо қалъае бо номи «Шаҳраки Нилӯ» ё «Қалъаи Кӯҳна» вуҷуд дорад, ки ба асрҳои XV-XVII тааллуқ дошта, дар гузашта Абдукарим (Мири Зард ҳам меноманд) — мири Ҳисор бо пайвандонаш омада, истироҳат мекардааст. Ин ёдгорӣ солҳои 1978-1990 аз тарафи Т.М.Атохонов таҳқиқ шудааст. Ходимони дарбори мири Ҳисор Зоҳид-мингбошӣ, Раҳматбой-элчии Ҳисор, Саидалӣ-мирохур, Қилич-босмачӣ, Ғанӣ-босмачӣ дар Нилӯ зистаанд. == Варзиш == Футбол дар байни ҷавонони деҳа хеле рушд кардааст. Дастаи футболи «Нилӯ» соли 2022 дар бозии ниҳоӣ миёни 24 деҳаи шаҳри Ҳисор бар дастаи «Тутака» ғолиб омада, сазовори Ҷоми шаҳр ва нишонҳои тилло гардид. Ин бозии таърихиро наздики 20 ҳазор тамошобин тамошо карданд<ref>{{cite web|url=https://www.varzishtv.tj/tj/news/dastai-nilu-olibi-musobi-ai-futbol-dar-sha-ri-isor-gardid/|title=Дастаи “Нилу” ғолиби мусобиқаи футбол дар шаҳри Ҳисор гардид|publisher=ТВ Варзиш|date=2022-06-22}}</ref>. == Иқтисод ва Иҷтимоиёт == Дар Нилӯ мактаби миёнаи № 50, маркази саломатӣ, бунгоҳи тиббӣ, масҷиди ҷомеъ ва 3 масҷиди панҷвақта мавҷуданд<ref name=":0">Донишномаи Ҳисор. — {{Д.}}: «Ирфон», 2015, — С. 421—422</ref>. Тибқи маълумоти соли 2021, беш аз 2000 нафар сокинони деҳа дорои маълумоти олӣ мебошанд<ref name="safina" />. == Аксҳо == <gallery> File:Nilu village landscape, Hisor, Tajikistan.jpg|Манзараи деҳаи Нилӯ File:Nilu village, Hisor District, Tajikistan.jpg|Намое аз хонаҳои деҳа File:Nilu village landscape, Hisor.jpg|Кӯҳҳои атрофи Нилӯ File:Кишлак Нилу, пейзаж, Таджикистан.jpg|Табиати деҳа </gallery> == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳои беруна == * [https://www.youtube.com/watch?v=F0OqNqU-T68 Гузориши видеоии «Дар деҳа: Нилӯ»] — ТВ Сафина дар YouTube. {{Тоҷикистон-нопурра}} {{ноҳияи Ҳисор}} [[Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор]] [[Гурӯҳ:Ҷамоати Хонақоҳи Кӯҳӣ]] f0m359nayb8ziesn7lbgpmtm5r0259a 0 95152 1469376 1377146 2026-04-21T00:08:57Z Zosya95 54344 1469376 wikitext text/x-wiki [[Акс:Africa-countries-eastern.png|thumb|200px|Африқои Шарқӣ|alt=Африқои Шарқӣ]] '''Áфриқои Шарқӣ''' — ноҳияи табиӣ, як қисми [[Африқо|қораи Африқо]] (аз 50 а. ш. то 170 а. ҷ.) ва ҷазираҳои Пемба, Занзибар, Мафия. Қариб тамоми ҳудуди Африқои Шарқӣ (ба ҷуз минтақаи камбари пастхамии наздибаҳрии Уқёнуси Ҳинд)-ро паҳнкӯҳи Африқои Шарқӣ, ки 1000–1100 м баландӣ дорад, фаро гирифтааст. Қисми зиёди паҳнкӯҳ аз ҷинсҳои қадими булӯрӣ иборат аст. Тарқишҳои бузурги тектоникӣ, ки ҳудуди Африқои Шарқиро аз шимол ба ҷануб бурида мегузаранд, дар релйеф ба шакли пастхамиҳои тангу амиқи тӯлонӣ намудоранд. Нуқтаҳои баландтарини қора – вулканҳои хомӯшшудаи Килиманҷаро (5895 м), Кения (5199 м) ва Рувензори (5109 м). Иқлимаш истивоӣ, муссонӣ, сернами мавсимӣ. Боришоти солона қариб 1000 мм, дар қисми шимолу ғарбӣ ва ҷанубу ғарбӣ то 1500 мм, дар қисми шим. шарқӣ то 500 мм. Ҳарорати миёнаи моҳона беш аз 20^оС. Паҳнкӯҳи Африқои Шарқӣ дар байни ҳавзаҳои [[Уқёнуси Атлантик]] (шохобҳои рости дарёи Луалаба), [[Баҳри Миёназамин]] ([[Нил (дарё)|дарёи Нил]]) ва [[Уқёнуси Ҳинд]] (дарёҳои Тана, Пангани, Руфиҷи, Рувума) чунбахшгоҳ хидмат мекунад. Дар пастхамиҳои тектоникӣ кӯлҳои калони Виктория, Танганйика, Малави, Мобуту-Сесе-Секо, Няса, Туркана ва ғайра ҷойгиранд. Олами набототаш асосан навъҳои гуногуни дашт ва бешаҳои тунуканд, набототи кӯҳҳо вобаста ба баландӣ тағйир ёфта, то баландии 2800 м бешазори тропикии кӯҳӣ, болотар буттазори ғарав (найи ҳиндӣ) ва халанҷ, аз 3100 то 4500 м марғзор, аз он боло минтақаи барфу пиряхҳоанд. Олами ҳайвоноташ ғанӣ: [[оҳу]], [[говмеш]], [[заррофа]], [[каркадан]], [[павиан]], [[Шер (ҷонвар)|шер]], [[паланг]], [[парвонак]], [[кафтор]], [[гург]], саги кафторшакл, [[баҳмут]], [[тимсоҳ]] ва ғайра парандаҳо бисёр ва гуногунанд.<ref>[[Энсиклопедияи Миллии Тоҷик]], Ҷилди 2. АСОС-БОЗ – Душанбе: Сарредаксияи илмии Энсиклопедияи Миллии Тоҷик, 2013, - с.114</ref> == Кишварҳо == {{Асосӣ|Номгӯи давлатҳои Африкои Шарқӣ }} * [[Ҷибути]] ([[Ҷибути (шаҳр)|Ҷибути]]} ** [[Замбия]] ([[Лусака]]) ** [[Зимбабве]] ([[Хараре]]) * [[Кения]] ([[Найроби]]) ** [[Ҷазираҳои Комор]] ([[Морони]]) ** [[Маврикий]] ([[Порт-Луи]]) * * [[Мадагаскар]] ([[Антананариву]]) * * [[Майората]] ([[Дзаудзи]]) * * [[Малави]] ([[Лилонгве]]) * * [[Мозамбик]] ([[Мапуту]]) ** [[Реюнон]] ([[Сен-Дени]]) * * [[Руанда]] ([[Кигали]]) * * [[Ҷазираҳои Сейшел]] ([[Виктория (Ҷазираҳои Сейшел)|Виктория]]) * * [[Сомали]] ([[Могадишо]]) ** [[Танзания]] ([[Додома]]) * * [[Уганда]] ([[Кампала]]) ** [[Эритрея]] ([[Асмэра]]) * * [[Эфиопия]] ([[Аддис-Абеба]]) ** [[Судони Ҷанубӣ]] ([[Ҷуба]]) * == Адабиёт == * {{БСЭ3|заглавие=Восточная Африка|ссылка=http://enc-dic.com/enc_sovet/Vostochnaja-afrika-5718.html}} * {{книга |автор=[[Асоян, Надежда Самуиловна|Асоян Н. С.]] |заглавие=Восточная Африка: Очерки географии хозяйства Кении, Уганды, Танзании |ссылка=https://search.rsl.ru/ru/record/01007664036 |викитека= |ответственный=[[Институт географии АН СССР]] |издание= |место=М. |издательство=[[Мысль (издательство)|Мысль]] |год=1976 |страниц=252 |серия= |isbn= |тираж= |ref= }} == Пайвандҳо == * [http://geography-a.ru/africa/stranyi/stranyi-vostochnoy-afriki Восточная Африка. Страны и территории] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20150420144828/http://geography-a.ru/africa/stranyi/stranyi-vostochnoy-afriki |date=2015-04-20 }} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{пайвандҳои беруна}} {{Африқо}} [[Гурӯҳ:Минтақаҳои Африқо]] [[Гурӯҳ:Африқо]] el60w2baxznh6ohswr4pe7pa4ganb4l 1469508 1469376 2026-04-21T04:03:20Z Zosya95 54344 1469508 wikitext text/x-wiki [[Акс:Africa-countries-eastern.png|thumb|200px|Африқои Шарқӣ|alt=Африқои Шарқӣ]] '''Áфриқои Шарқӣ''' — ноҳияи табиӣ, як қисми [[Африқо|қораи Африқо]] (аз 50 а. ш. то 170 а. ҷ.) ва ҷазираҳои Пемба, Занзибар, Мафия. Қариб тамоми ҳудуди Африқои Шарқӣ (ба ҷуз минтақаи камбари пастхамии наздибаҳрии Уқёнуси Ҳинд)-ро паҳнкӯҳи Африқои Шарқӣ, ки 1000–1100 м баландӣ дорад, фаро гирифтааст. Қисми зиёди паҳнкӯҳ аз ҷинсҳои қадими булӯрӣ иборат аст. Тарқишҳои бузурги тектоникӣ, ки ҳудуди Африқои Шарқиро аз шимол ба ҷануб бурида мегузаранд, дар релйеф ба шакли пастхамиҳои тангу амиқи тӯлонӣ намудоранд. Нуқтаҳои баландтарини қора – вулканҳои хомӯшшудаи Килиманҷаро (5895 м), Кения (5199 м) ва Рувензори (5109 м). Иқлимаш истивоӣ, муссонӣ, сернами мавсимӣ. Боришоти солона қариб 1000 мм, дар қисми шимолу ғарбӣ ва ҷанубу ғарбӣ то 1500 мм, дар қисми шим. шарқӣ то 500 мм. Ҳарорати миёнаи моҳона беш аз 20^оС. Паҳнкӯҳи Африқои Шарқӣ дар байни ҳавзаҳои [[Уқёнуси Атлантик]] (шохобҳои рости дарёи Луалаба), [[Баҳри Миёназамин]] ([[Нил (дарё)|дарёи Нил]]) ва [[Уқёнуси Ҳинд]] (дарёҳои Тана, Пангани, Руфиҷи, Рувума) чунбахшгоҳ хидмат мекунад. Дар пастхамиҳои тектоникӣ кӯлҳои калони Виктория, Танганйика, Малави, Мобуту-Сесе-Секо, Няса, Туркана ва ғайра ҷойгиранд. Олами набототаш асосан навъҳои гуногуни дашт ва бешаҳои тунуканд, набототи кӯҳҳо вобаста ба баландӣ тағйир ёфта, то баландии 2800 м бешазори тропикии кӯҳӣ, болотар буттазори ғарав (найи ҳиндӣ) ва халанҷ, аз 3100 то 4500 м марғзор, аз он боло минтақаи барфу пиряхҳоанд. Олами ҳайвоноташ ғанӣ: [[оҳу]], [[говмеш]], [[заррофа]], [[каркадан]], [[павиан]], [[Шер (ҷонвар)|шер]], [[паланг]], [[парвонак]], [[кафтор]], [[Гург (ҷонвар)|гург]], саги кафторшакл, [[баҳмут]], [[тимсоҳ]] ва ғайра парандаҳо бисёр ва гуногунанд.<ref>[[Энсиклопедияи Миллии Тоҷик]], Ҷилди 2. АСОС-БОЗ – Душанбе: Сарредаксияи илмии Энсиклопедияи Миллии Тоҷик, 2013, - с.114</ref> == Кишварҳо == {{Асосӣ|Номгӯи давлатҳои Африкои Шарқӣ }} * [[Ҷибути]] ([[Ҷибути (шаҳр)|Ҷибути]]} ** [[Замбия]] ([[Лусака]]) ** [[Зимбабве]] ([[Хараре]]) * [[Кения]] ([[Найроби]]) ** [[Ҷазираҳои Комор]] ([[Морони]]) ** [[Маврикий]] ([[Порт-Луи]]) * * [[Мадагаскар]] ([[Антананариву]]) * * [[Майората]] ([[Дзаудзи]]) * * [[Малави]] ([[Лилонгве]]) * * [[Мозамбик]] ([[Мапуту]]) ** [[Реюнон]] ([[Сен-Дени]]) * * [[Руанда]] ([[Кигали]]) * * [[Ҷазираҳои Сейшел]] ([[Виктория (Ҷазираҳои Сейшел)|Виктория]]) * * [[Сомали]] ([[Могадишо]]) ** [[Танзания]] ([[Додома]]) * * [[Уганда]] ([[Кампала]]) ** [[Эритрея]] ([[Асмэра]]) * * [[Эфиопия]] ([[Аддис-Абеба]]) ** [[Судони Ҷанубӣ]] ([[Ҷуба]]) * == Адабиёт == * {{БСЭ3|заглавие=Восточная Африка|ссылка=http://enc-dic.com/enc_sovet/Vostochnaja-afrika-5718.html}} * {{книга |автор=[[Асоян, Надежда Самуиловна|Асоян Н. С.]] |заглавие=Восточная Африка: Очерки географии хозяйства Кении, Уганды, Танзании |ссылка=https://search.rsl.ru/ru/record/01007664036 |викитека= |ответственный=[[Институт географии АН СССР]] |издание= |место=М. |издательство=[[Мысль (издательство)|Мысль]] |год=1976 |страниц=252 |серия= |isbn= |тираж= |ref= }} == Пайвандҳо == * [http://geography-a.ru/africa/stranyi/stranyi-vostochnoy-afriki Восточная Африка. Страны и территории] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20150420144828/http://geography-a.ru/africa/stranyi/stranyi-vostochnoy-afriki |date=2015-04-20 }} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{пайвандҳои беруна}} {{Африқо}} [[Гурӯҳ:Минтақаҳои Африқо]] [[Гурӯҳ:Африқо]] e7vyibww0xpokqvc95wqv6ay5xp18wv 0 96007 1469590 1321691 2026-04-21T09:31:40Z VASHGIRD 8035 1469590 wikitext text/x-wiki '''Сармуҳаррир''' (муҳаррир) — шахсе, ки [[Редаксияи воситаҳои ахбори омма|редаксияи воситаи ахбори оммаро]] роҳбарӣ менамояд ва нисбат ба нашри он қарори ниҳоӣ қабул мекунад.<ref>{{Cite web |url=http://www.ktr.tj/node/64 |title=Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон дар бораи матбуот ва дигар воситаҳои ахбори омма. Моддаи 1. Ахбори Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, с. 2013 №3 |accessdate=2015-12-27 |archivedate=2016-03-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160306010833/http://www.ktr.tj/node/64 }}</ref> == Нигаред низ == * [[Матбуоти даврӣ]] * [[Воситаҳои ахбори омма]] * [[Редаксияи воситаҳои ахбори омма]] * [[Хабарнигор]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Иттилоот]] [[Гурӯҳ:Мафҳумҳо]] [[Гурӯҳ:Касбҳо]] gspoumzho9b3eoiak28nvgudbzv619a 0 96332 1469527 1452940 2026-04-21T04:33:31Z Jaloliddin Madaminov 14413 1469527 wikitext text/x-wiki {{МА |мақом = Деҳа |номи тоҷикӣ = Мулломир |номи аслӣ = {{lang-fa|ملامير}} |тасвир = MullomirTj01.jpg |тавсифи тасвир = |тобеият = |кишвар = Тоҷикистон |lat_deg=40|lat_min=43|lat_sec=49|latNS=N |lon_deg=70|lon_min=09|lon_sec=25|longEW=E |CoordAddon = |CoordScale = |шакли минтақа = Вилоят |минтақа = Вилояти Суғд |минтақа дар ҷадвал = Вилояти Суғд {{!}} Суғд |шакли ноҳия = Ноҳия |ноҳия = ноҳияи Ашт |ноҳия дар ҷадвал = ноҳияи Ашт {{!}} Ашт |шакли ҷомеа = Ҷамоат |ҷомеа = Шаҳраки Шайдон |ҷомеа дар ҷадвал = |тақсимоти дохилӣ = 4 маҳалла |шакли роҳбарӣ = Раиси деҳа |роҳбар = Раҳимқулов Маҳмудалӣ |замони таъсис = |аввалин номбарӣ = |номҳои пешина = |мақом аз = |забони расмӣ = тоҷикӣ |аҳолӣ = 2381 |соли барӯйхатгирӣ = 2020 |зичӣ = |агломератсия = |ҳайати миллӣ = [[мардуми тоҷик|тоҷикон]] |ҳайати динӣ = [[мусулмон]]они [[ҳанафӣ|ҳанафимазҳаб]] |этнохороним = |минтақаи замонӣ = +5 |DST = |коди телефон = +992 3453 |нишонаи почта = 735791 |нишонаҳои почта = |коди мошинҳо = TJ02 |шакли шиноса = |шиносаи ададӣ = |гурӯҳ дар Commons = |сайт = http://www.mullomir.ru |забони сайт = tg |забони сайт 2 = ru }} '''Мулломир''' ({{lang-fa|ملامیر}}) — [[деҳа]]ест тобеъи ҷамоати [[шаҳраки Шайдон]]и [[ноҳияи Ашт]]. Аз Мулломир то маркази ҷамоат 24 км, то маркази ноҳия 24 км. Аҳолиаш 2381 нафар ([[2020]]), тоҷикон. == Иқтисод ва иҷтимоъ == Дар деҳа мактаб, чойхона, китобхона, клуб, бунгоҳи тиббӣ, 2 мағоза, сартарошхона, 2 толори варзишӣ, масҷид ва дигар биноҳои маъмурӣ вуҷуд доранд. [[Деҳа]] аз чаҳор маҳалла иборат аст: Қалъа, Сомон, Ҷавонон ва Навобод. Шуғли асосии аҳолии деҳа боғпарварӣ, деҳқонӣ ва чорводорӣ мебошад. Заминҳо аз сойи [[Надок]] ва якчанд сойҳои хурду чашмаҳо обёрӣ мешаванд. Профессор, доктори илмҳои таърих [[Абдувалӣ Қушматов]], профессор, доктори илмҳои геология ва минералогия [[Садриддин Абдураҳимов]], энергетики хизматнишондодаи Тоҷикистон [[Абдусамӣ Абдувоҳидов]], шоир ва рӯзноманигор [[Ҳамза ибни Ямин]] зодаи ҳамин деҳаанд. Мавзеъи ҷангалии [[Надок]] дар тарафи шимолии деҳа воқеъ аст. == Маҳаллаҳои Мулломир == {| class="wikitable" width= "50%" |- | colspan="12" style="text-align:center; background:#ffdead;"|'''Маҳаллаҳои деҳаи Мулломир''' |- ! width=30% | Маҳалла ! width=30% | Аҳолӣ |- | Қалъа || |- | Навобод || |- | Сомон || |- | Ҷавонон || |- |} == Таърих == Ба қавли куҳансолони деҳаи Мулломир дар роҳи корвонгузар (як шохаи [[Шоҳроҳи Абрешим]]) қарор дошт ва дар деҳа 16 адад корвонсарой вуҷуд дошт. Роҳе, ки аз тариқи деҳа мегузашт, [[водии Фарғона]]ро бо шаҳри [[Тошканд]] мепайваст. Деҳаи Мулломир тахминан аз соли 1798 то соли 1876 ба [[Хонии Хӯқанд]] тобеъ буд. == Маориф == Деҳаи Мулломир як муассисаи таҳсилоти миёнаи умумӣ дорад. === Ҷоизадорони озмуни «Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст» === Хонандагони мактаби деҳаи Мулломир дар солҳои мухталиф дар озмуни «[[Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст (озмун)|Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст…]]» иштирок карда, соҳиби ҷойҳои намоён шуданд. ==== 2025 ==== * Қучқорова Шоҳона, хонандаи синфи 9, ҷои якум дар номинатсияи хондан ва аз ёд кардани осори адибони муосири тоҷик. === Ҷоизадорони озмуни «Байналмиллалии ИПО» === * Зокирова Марҷона, хонандаи синфи 11, ҷои якум аз фанни Экология. === Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон === Дар деҳа аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон инҳоянд: Ҳамза ибни Ямин, Мадиёров Оллоҳёр, Марасулов Абдуманноф, Қаюмов Деҳқонбой, Охонов Ёқубҷон, Қаҳҳоров Абдулҳай, Нишонов Ҳаитбой ва дигарон мебошанд. == Афроди шинохта == Шоирон ва рӯзноманигорон Ҳамза ибни Ямин, Ёқубҷон Охонов; Устоди Донишгоҳи давлатии Хуҷанд доктори илмҳои геология ва минералогия [[Садриддин Абдураҳимов]]; Энергетики хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон [[Абдусамӣ Абдувоҳидов]]; Устоди ДМТ доктори илмҳои таърих, профессор [[Абдувалӣ Қушматов]]. === Иштирокдорони ҶБВ === Аз деҳаи Мулломир дар [[Ҷанги Бузурги Ватанӣ]] нафарони зиёде ширкат доштаанд, аз ҷумлаи онҳо Зокиров Қучқорбой, Холматов Нишонбой, Ҳамзалиев Сафармад, Ашӯров Ҷӯрабой, Саидов Мадиёр, Охонов Намозбой, Марасулов Муталиб, Узганов Абдуғанӣ, Бекназаров Дӯстмат, Ирисматов Мадисмон, Набиев Абдунозим ва дигарон мебошанд. == Аксҳои деҳаи Мулломир == <gallery> Акс:Mullomir BTJ.jpg|Деҳа Акс:Mullomir 2013.jpg|Маҳаллаи Сомон Акс:Мулломир1.jpg|“Деҳа аз баландӣ” Акс:Мулломир.jpg|Намои умумии деҳаи Мулломири ноҳияи Ашт Акс:Мулломир 2025.jpg|Мулломир </gallery> == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Ҷусторҳои вобаста == * [[Надок]] == Сарчашма == * Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — {{Д.}}: [[СИЭМТ]], 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2 == Пайвандҳо == * [https://web.archive.org/web/20170524010549/http://mullomir.ru/ Сомонаи «Паёми кӯҳсор»] {{Тоҷикистон-нопурра}} {{ноҳияи Ашт}} [[Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ашт]] [[Гурӯҳ:Ҷамоати Шайдон]] 177g58m2kxko6f51v5do51kxaflpnim 1469558 1469527 2026-04-21T06:12:33Z Jaloliddin Madaminov 14413 1469558 wikitext text/x-wiki {{МА |мақом = Деҳа |номи тоҷикӣ = Мулломир |номи аслӣ = {{lang-fa|ملامير}} |тасвир = MullomirTj01.jpg |тавсифи тасвир = |тобеият = |кишвар = Тоҷикистон |lat_deg=40|lat_min=43|lat_sec=49|latNS=N |lon_deg=70|lon_min=09|lon_sec=25|longEW=E |CoordAddon = |CoordScale = |шакли минтақа = Вилоят |минтақа = Вилояти Суғд |минтақа дар ҷадвал = Вилояти Суғд {{!}} Суғд |шакли ноҳия = Ноҳия |ноҳия = ноҳияи Ашт |ноҳия дар ҷадвал = ноҳияи Ашт {{!}} Ашт |шакли ҷомеа = Ҷамоат |ҷомеа = Шаҳраки Шайдон |ҷомеа дар ҷадвал = |тақсимоти дохилӣ = 4 маҳалла |шакли роҳбарӣ = Раиси деҳа |роҳбар = Раҳимқулов Маҳмудалӣ |замони таъсис = |аввалин номбарӣ = |номҳои пешина = |мақом аз = |забони расмӣ = тоҷикӣ |аҳолӣ = 2381 |соли барӯйхатгирӣ = 2020 |зичӣ = |агломератсия = |ҳайати миллӣ = [[мардуми тоҷик|тоҷикон]] |ҳайати динӣ = [[мусулмон]]они [[ҳанафӣ|ҳанафимазҳаб]] |этнохороним = |минтақаи замонӣ = +5 |DST = |коди телефон = +992 3453 |нишонаи почта = 735791 |нишонаҳои почта = |коди мошинҳо = TJ02 |шакли шиноса = |шиносаи ададӣ = |гурӯҳ дар Commons = |сайт = http://www.mullomir.ru |забони сайт = tg |забони сайт 2 = ru }} '''Мулломир''' ({{lang-fa|ملامیر}}) — [[деҳа]]ест тобеъи ҷамоати [[шаҳраки Шайдон]]и [[ноҳияи Ашт]]. Аз Мулломир то маркази ҷамоат 24 км, то маркази ноҳия 24 км. Аҳолиаш 2381 нафар ([[2020]]), тоҷикон == Маълумоти асосӣ == Мулломир яке аз деҳаҳои кӯҳии ноҳияи Ашт дар тобеияти шаҳраки Шайдон ба шумор меравад. Аз сатҳи баҳр дар баландии 1450-1600 метр ҷой гирифтааст. Ҳудуди деҳа аз мавзеи Ченар 11100 гектар тул кашидааст, ки аз он 300 гектараш қисми аҳолинишин, 800 гектараш замини корамии «Муассисаи давлатии зотпарварии ба номи Тӯйчӣ Эрйигитов» ва 10000 гектараш мутааллиқи «Муассисаи Хоҷагии ҷангали ба номи Нурулло Ҳувайдуллоев» мебошад. Мувофиқи ҳисоби омории ба рӯихатгирии аҳолӣ дар соли 2020 дар деҳа 529 хоҷагӣ, 2381 нафар аҳолӣ зиндагӣ мекунанд. == Иқтисод ва иҷтимоъ == Дар деҳа мактаб, чойхона, китобхона, клуб, бунгоҳи тиббӣ, 2 мағоза, сартарошхона, 2 толори варзишӣ, масҷид, туйхона, устохонаи оҳангарӣ, нонвойхона ва дигар биноҳои маъмурӣ вуҷуд доранд. [[Деҳа]] аз чаҳор маҳалла иборат аст: Қалъа, Сомон, Ҷавонон ва Навобод. Шуғли асосии аҳолии деҳа боғпарварӣ, деҳқонӣ ва чорводорӣ мебошад. Заминҳо аз сойи [[Надок]] ва якчанд сойҳои хурду чашмаҳо обёрӣ мешаванд. Профессор, доктори илмҳои таърих [[Абдувалӣ Қушматов]], профессор, доктори илмҳои геология ва минералогия [[Садриддин Абдураҳимов]], энергетики хизматнишондодаи Тоҷикистон [[Абдусамӣ Абдувоҳидов]], шоир ва рӯзноманигор [[Ҳамза ибни Ямин]] зодаи ҳамин деҳаанд. Мавзеъи ҷангалии [[Надок]] дар тарафи шимолии деҳа воқеъ аст. == Маҳаллаҳои Мулломир == {| class="wikitable" width= "50%" |- | colspan="12" style="text-align:center; background:#ffdead;"|'''Маҳаллаҳои деҳаи Мулломир''' |- ! width=30% | Маҳалла ! width=30% | Аҳолӣ |- | Қалъа || |- | Навобод || |- | Сомон || |- | Ҷавонон || |- |} == Таърих == Ба қавли куҳансолони деҳаи Мулломир дар роҳи корвонгузар (як шохаи [[Шоҳроҳи Абрешим]]) қарор дошт ва дар деҳа 16 адад корвонсарой вуҷуд дошт. Роҳе, ки аз тариқи деҳа мегузашт, [[водии Фарғона]]ро бо шаҳри [[Тошканд]] мепайваст. Деҳаи Мулломир тахминан аз соли 1798 то соли 1876 ба [[Хонии Хӯқанд]] тобеъ буд. == Маориф == Деҳаи Мулломир як муассисаи таҳсилоти миёнаи умумӣ дорад. === Ҷоизадорони озмуни «Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст» === Хонандагони мактаби деҳаи Мулломир дар солҳои мухталиф дар озмуни «[[Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст (озмун)|Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст…]]» иштирок карда, соҳиби ҷойҳои намоён шуданд. ==== 2025 ==== * Қучқорова Шоҳона, хонандаи синфи 9, ҷои якум дар номинатсияи хондан ва аз ёд кардани осори адибони муосири тоҷик. === Ҷоизадорони озмуни «Байналмиллалии ИПО» === * Зокирова Марҷона, хонандаи синфи 11, ҷои якум аз фанни Экология. === Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон === Дар деҳа аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон инҳоянд: Раҳматҷон Имомназаров, Ҳамза ибни Ямин, Мадиёров Оллоҳёр, Марасулов Абдуманноф, Қаюмов Деҳқонбой, Охонов Ёқубҷон, Қаҳҳоров Абдулҳай, Нишонов Ҳаитбой ва дигарон мебошанд. == Афроди шинохта == Шоирон ва рӯзноманигорон Ҳамза ибни Ямин, Ёқубҷон Охонов; Устоди Донишгоҳи давлатии Хуҷанд доктори илмҳои геология ва минералогия [[Садриддин Абдураҳимов]]; Энергетики хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон [[Абдусамӣ Абдувоҳидов]]; Устоди ДМТ доктори илмҳои таърих, профессор [[Абдувалӣ Қушматов]]. === Иштирокдорони ҶБВ === Аз деҳаи Мулломир дар [[Ҷанги Бузурги Ватанӣ]] нафарони зиёде ширкат доштаанд, аз ҷумлаи онҳо Зокиров Қучқорбой, Холматов Нишонбой, Ҳамзалиев Сафармад, Ашӯров Ҷӯрабой, Саидов Мадиёр, Охонов Намозбой, Марасулов Муталиб, Узганов Абдуғанӣ, Бекназаров Дӯстмат, Ирисматов Мадисмон, Набиев Абдунозим ва дигарон мебошанд. == Аксҳои деҳаи Мулломир == <gallery> Акс:Mullomir BTJ.jpg|Деҳа Акс:Mullomir 2013.jpg|Маҳаллаи Сомон Акс:Мулломир1.jpg|“Деҳа аз баландӣ” Акс:Мулломир.jpg|Намои умумии деҳаи Мулломири ноҳияи Ашт Акс:Мулломир 2025.jpg|Мулломир </gallery> == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Ҷусторҳои вобаста == * [[Надок]] == Сарчашма == * Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — {{Д.}}: [[СИЭМТ]], 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2 == Пайвандҳо == * [https://web.archive.org/web/20170524010549/http://mullomir.ru/ Сомонаи «Паёми кӯҳсор»] {{Тоҷикистон-нопурра}} {{ноҳияи Ашт}} [[Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ашт]] [[Гурӯҳ:Ҷамоати Шайдон]] 5tk09wxn5aijsvwhbma95nunku7wast 1469559 1469558 2026-04-21T06:17:34Z Jaloliddin Madaminov 14413 1469559 wikitext text/x-wiki {{МА |мақом = Деҳа |номи тоҷикӣ = Мулломир |номи аслӣ = {{lang-fa|ملامير}} |тасвир = MullomirTj01.jpg |тавсифи тасвир = |тобеият = |кишвар = Тоҷикистон |lat_deg=40|lat_min=43|lat_sec=49|latNS=N |lon_deg=70|lon_min=09|lon_sec=25|longEW=E |CoordAddon = |CoordScale = |шакли минтақа = Вилоят |минтақа = Вилояти Суғд |минтақа дар ҷадвал = Вилояти Суғд {{!}} Суғд |шакли ноҳия = Ноҳия |ноҳия = ноҳияи Ашт |ноҳия дар ҷадвал = ноҳияи Ашт {{!}} Ашт |шакли ҷомеа = Ҷамоат |ҷомеа = Шаҳраки Шайдон |ҷомеа дар ҷадвал = |тақсимоти дохилӣ = 4 маҳалла |шакли роҳбарӣ = Раиси деҳа |роҳбар = Раҳимқулов Маҳмудалӣ |замони таъсис = |аввалин номбарӣ = |номҳои пешина = |мақом аз = |забони расмӣ = тоҷикӣ |аҳолӣ = 2381 |соли барӯйхатгирӣ = 2020 |зичӣ = |агломератсия = |ҳайати миллӣ = [[мардуми тоҷик|тоҷикон]] |ҳайати динӣ = [[мусулмон]]они [[ҳанафӣ|ҳанафимазҳаб]] |этнохороним = |минтақаи замонӣ = +5 |DST = |коди телефон = +992 3453 |нишонаи почта = 735791 |нишонаҳои почта = |коди мошинҳо = TJ02 |шакли шиноса = |шиносаи ададӣ = |гурӯҳ дар Commons = |сайт = http://www.mullomir.ru |забони сайт = tg |забони сайт 2 = ru }} '''Мулломир''' ({{lang-fa|ملامیر}}) — [[деҳа]]ест тобеъи ҷамоати [[шаҳраки Шайдон]]и [[ноҳияи Ашт]]. Аз Мулломир то маркази ҷамоат 24 км, то маркази ноҳия 24 км. Аҳолиаш 2381 нафар ([[2020]]), тоҷикон == Маълумоти асосӣ == Мулломир яке аз деҳаҳои кӯҳии ноҳияи Ашт дар тобеияти шаҳраки Шайдон ба шумор меравад. Аз сатҳи баҳр дар баландии 1450-1600 метр ҷой гирифтааст. Ҳудуди деҳа аз мавзеи Ченар 11100 гектар тул кашидааст, ки аз он 300 гектараш қисми аҳолинишин, 800 гектараш замини корамии «Муассисаи давлатии зотпарварии ба номи Тӯйчӣ Эрйигитов» ва 10000 гектараш мутааллиқи «Муассисаи Хоҷагии ҷангали ба номи Нурулло Ҳувайдуллоев» мебошад. Мувофиқи ҳисоби омории ба рӯихатгирии аҳолӣ дар соли 2020 дар деҳа 529 хоҷагӣ, 2381 нафар аҳолӣ зиндагӣ мекунанд. == Иқтисод ва иҷтимоъ == Дар деҳа мактаб, чойхона, китобхона, клуб, бунгоҳи тиббӣ, 2 мағоза, сартарошхона, 2 толори варзишӣ, масҷид, туйхона, устохонаи оҳангарӣ, нонвойхона ва дигар биноҳои маъмурӣ вуҷуд доранд. [[Деҳа]] аз чаҳор маҳалла иборат аст: Қалъа, Сомон, Ҷавонон ва Навобод. Шуғли асосии аҳолии деҳа боғпарварӣ, деҳқонӣ ва чорводорӣ мебошад. Заминҳо аз сойи [[Надок]] ва якчанд сойҳои хурду чашмаҳо обёрӣ мешаванд. Профессор, доктори илмҳои таърих [[Абдувалӣ Қушматов]], профессор, доктори илмҳои геология ва минералогия [[Садриддин Абдураҳимов]], энергетики хизматнишондодаи Тоҷикистон [[Абдусамӣ Абдувоҳидов]], шоир ва рӯзноманигор [[Ҳамза ибни Ямин]] зодаи ҳамин деҳаанд. Мавзеъи ҷангалии [[Надок]] дар тарафи шимолии деҳа воқеъ аст. == Маҳаллаҳои Мулломир == {| class="wikitable" width= "50%" |- | colspan="12" style="text-align:center; background:#ffdead;"|'''Маҳаллаҳои деҳаи Мулломир''' |- ! width=30% | Маҳалла ! width=30% | Аҳолӣ |- | Қалъа || |- | Навобод || |- | Сомон || |- | Ҷавонон || |- |} == Таърих == Ба қавли куҳансолони деҳаи Мулломир дар роҳи корвонгузар (як шохаи [[Шоҳроҳи Абрешим]]) қарор дошт ва дар деҳа 16 адад корвонсарой вуҷуд дошт. Роҳе, ки аз тариқи деҳа мегузашт, [[водии Фарғона]]ро бо шаҳри [[Тошканд]] мепайваст. Деҳаи Мулломир тахминан аз соли 1798 то соли 1876 ба [[Хонии Хӯқанд]] тобеъ буд. == Маориф == Деҳаи Мулломир як муассисаи таҳсилоти миёнаи умумӣ дорад. === Ҷоизадорони озмуни «Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст» === Хонандагони мактаби деҳаи Мулломир дар солҳои мухталиф дар озмуни «[[Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст (озмун)|Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст…]]» иштирок карда, соҳиби ҷойҳои намоён шуданд. ==== 2025 ==== * Қучқорова Шоҳона, хонандаи синфи 9, ҷои якум дар номинатсияи хондан ва аз ёд кардани осори адибони муосири тоҷик. === Ҷоизадорони озмуни «Байналмиллалии ИПО» === * Зокирова Марҷона, хонандаи синфи 11, ҷои якум аз фанни Экология. === Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон === Дар деҳа аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон инҳоянд: Раҳматҷон Имомназаров, Ҳамза ибни Ямин, Мадиёров Оллоҳёр, Марасулов Абдуманноф, Қаюмов Деҳқонбой, Охонов Ёқубҷон, Қаҳҳоров Абдулҳай, Нишонов Ҳаитбой ва дигарон мебошанд. == Афроди шинохта == Шоирон ва рӯзноманигорон Ҳамза ибни Ямин, Ёқубҷон Охонов; Устоди Донишгоҳи давлатии Хуҷанд доктори илмҳои геология ва минералогия [[Садриддин Абдураҳимов]]; Энергетики хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон [[Абдусамӣ Абдувоҳидов]]; Устоди ДМТ доктори илмҳои таърих, профессор [[Абдувалӣ Қушматов]]. === Иштирокдорони ҶБВ === Аз деҳаи Мулломир дар [[Ҷанги Бузурги Ватанӣ]] нафарони зиёде ширкат доштаанд, аз ҷумлаи онҳо Зокиров Қучқорбой, Холматов Нишонбой, Ҳамзалиев Сафармад, Ашӯров Ҷӯрабой, Саидов Мадиёр, Охонов Намозбой, Марасулов Муталиб, Узганов Абдуғанӣ, Бекназаров Дӯстмат, Ирисматов Мадисмон, Набиев Абдунозим ва дигарон мебошанд. == Аксҳои деҳаи Мулломир == <gallery> Акс:Mullomir BTJ.jpg|Деҳа Акс:Mullomir 2013.jpg|Маҳаллаи Сомон Акс:Мулломир1.jpg|“Деҳа аз баландӣ” Акс:Мулломир.jpg|Намои умумии деҳаи Мулломири ноҳияи Ашт Акс:Мулломир 2025.jpg|Мулломир </gallery> == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Ҷусторҳои вобаста == * [[Надок]] == Сарчашма == * Мадаминов Н. М., Охонов Ё. Н., Яминов Ҳ. Я. Мулломир. Гавҳаре чун худшиносӣ нест аз баҳри вуҷуд. — Хуҷанд: Хуросон, 2026. — 400с. — ISBN 978-99985-30-26-3 * Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — {{Д.}}: [[СИЭМТ]], 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2 == Пайвандҳо == * [https://web.archive.org/web/20170524010549/http://mullomir.ru/ Сомонаи «Паёми кӯҳсор»] {{Тоҷикистон-нопурра}} {{ноҳияи Ашт}} [[Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ашт]] [[Гурӯҳ:Ҷамоати Шайдон]] rgufucooeau3m39e20n3u8gr5gjnoi1 0 97873 1469224 1143148 2026-04-20T14:06:09Z Zosya95 54344 1469224 wikitext text/x-wiki {{Таксон | тасвир = Bulgarian watermelon.JPG | салтанат = Рустаниҳо | parent = Benincaseae | табақа = Авлод | лотинӣ = Citrullus | муаллиф = Schrad. ex Eckl. & Zeyh. | соли муаллифӣ = 1836 | ҳаммаъно = * {{bt|Anguria|(Mill.)}} * {{bt|Colocynthis|(Mill.)}} }} [[Акс: Watermelons1.JPG|thumb|250px|Тарбуз]] '''Тарбуз''' ({{lang-la|Citrullus}}) — рустании як ё бисёрсолаи полизӣ аз оилаи [[кадуиҳо]]. Мевааш ҳамчун [[харбуза]] маъмул аст. Ватани тарбуз — [[Африқо]]([[Миср]]). Дар [[Ҳиндустон]] тахминан 3 ҳазор сол пеш кишт мекарданд. ==Сарчашма== ==Нигаред== *[[Харбуза]] *[[Каду]] *[[Бодиринг]] *[[Боқилаҷон]] {{гиёҳшиносӣ-хурд}} [[Гурӯҳ:Гиёҳҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Кадуиҳо]] qte0z1pzodhiyp5q3bpcgffgtr9b0rk 1469227 1469224 2026-04-20T14:15:41Z Zosya95 54344 1469227 wikitext text/x-wiki {{Таксон | тасвир = Bulgarian watermelon.JPG | салтанат = Рустаниҳо | parent = Benincaseae | табақа = Авлод | лотинӣ = Citrullus | муаллиф = Schrad. ex Eckl. & Zeyh. | соли муаллифӣ = 1836 | ҳаммаъно = * {{bt|Anguria|(Mill.)}} * {{bt|Colocynthis|(Mill.)}} }} [[Акс: Watermelons1.JPG|thumb|250px|Тарбуз]] '''Тарбуз''' ({{lang-la|Citrullus}}) — рустании як ё бисёрсолаи полизӣ аз оилаи [[кадуиҳо]]. Мевааш ҳамчун [[харбуза]] маъмул аст. Ватани тарбуз — [[Африқо]]([[Миср]]). Дар [[Ҳиндустон]] тахминан 3 ҳазор сол пеш кишт мекарданд. ==Сарчашма== ==Нигаред== *[[Харбуза]] *[[Каду]] *[[Бодиринг]] *[[Боқилаҷон]] {{гиёҳшиносӣ-хурд}} [[Гурӯҳ:Кадуиҳо]] pgy1s038u9w711n09qf5ek6yavqkltj 4 103284 1469562 1461467 2026-04-21T06:50:28Z MediaWiki message delivery 9916 /* The Signpost: 21 April 2026 */ бахши ҷадид 1469562 wikitext text/x-wiki == Даъват ба Эдитон: 25-солагии Википедиа == Салом! 👋 Шуморо барои иштирок дар Эдитон (мусобиқаи мақоланависӣ) ба муносибати 25-солагии Википедиа даъват мекунем. Ин Эдитон як чорабинии ҷамъиятии вироиши Википедиа мебошад, ки ба ифтихори 25 солагии лоиҳаи Википедиа баргузор мегардад. Ҳадафи он рушди муҳтавои босифат ба тоҷикӣ, пур кардани холигиҳои мавҷуда ва эҷоди мақолаҳои нав дар мавзӯъҳои муҳим ва муосир аст. Дар доираи ин Эдитон иштирокчиён метавонанд: * мақолаҳои нав эҷод кунанд; * мақолаҳои мавҷударо такмил диҳанд; * бо истифода аз манбаъҳои боэътимод сифати Википедияи тоҷикиро беҳтар намоянд. '''Муҳлат:''' 15 – 30 январи 2026 '''Маълумоти бештар ва сабти иштирок:''' [[Эдитон ба муносибати 25-солагии Википедиа]] Бо эҳтиром, — [[Корбар:Zolfeqar Fatihzadeh|Afrand]] ([[Баҳси корбар:Zolfeqar Fatihzadeh|баҳс]]) 17:14, 10 Январ 2026 (UTC) == [http://news.tj/ru/news/tajikistan/society/20171004/komitet-po-yaziku-tadzhikistana-viyavil-oshibki-v-vikipedii-na-tadzhikskom-yazike-i-razozlilsya Комитет по языку Таджикистана выявил ошибки в Википедии на таджикском языке. И разозлился] == "Мы предупреждаем Википедию, чтобы они исправили все грамматические ошибки на страницах, где размещены материалы на таджикском языке", - заявил "АП" зампредседателя Комитета по языку и терминологии Таджикистана Саодатшо Матробиён.--[[Корбар:Kaiyr|Kaiyr]] ([[Баҳси корбар:Kaiyr|talk]]) 09:06، 6 октябри 2017 (UTC) == A elongation: The questions for the candidates into Drafting Committee Movement_Charter == Into 2021-09-'''29''' 11:59:59 UTC You can [[:m:Movement Charter/Drafting Committee/Election Compass Statements|suggest the questions]] for the [[:m:Special:MyLanguage/Movement Charter/Drafting Committee/Candidates|candidates]] into [[:m:Special:MyLanguage/Movement Charter/Drafting Committee|Drafting Committee]] [[:m:Special:MyLanguage/Movement_Charter|Movement Charter]]. ✍️ [[Корбар:Dušan Kreheľ|Dušan Kreheľ]] ([[Баҳси корбар:Dušan Kreheľ|баҳс]]) 18:28, 27 сентябри 2021 (UTC) == Global bot approval request for JhsBot == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> {{int:hello}}! {{#ifeq:{{CONTENTLANGUAGE}}|en||I apologize for sending this message in English. {{int:please-translate}}.}} In accordance to [[:m:Bot policy#Global bots|the policy]], this message is to notify you that there is a new approval request for a global bot. The discussion is available at [[:m:Steward requests/Bot status#Global bot status for JhsBot|Steward requests/Bot status#Global bot status for JhsBot]] on Meta-Wiki. All Wikimedia community members are invited to participate. Thank you for your time. Best regards,<br /> --[[User:Martin Urbanec|Martin Urbanec]] ([[:m:User talk:Martin Urbanec|{{int:Talkpagelinktext}}]]) 23:25, 13 ноябри 2022 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Martin Urbanec@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Bot_policy/New_global_bot_discussion&oldid=23595640 --> == Предстоящее голосование по пересмотренному Руководству по обеспечению правоприменения Универсального кодекса поведения == <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement/Voting 1|Вы можете найти перевод данного сообщения на другие языки на Мета-вики.]]'' :''<div class="plainlinks">[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement/Voting 1|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement/Voting 1}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]</div>'' Добрый день, В середине января 2023 года состоится второе ратификационное голосование в рамках всего сообщества по [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines|Руководству по обеспечению правоприменения]] для [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct|Универсального кодекса поведения]]. Оно последует за [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Enforcement guidelines/Voting/Results|голосованием в марте 2022 года]], в результате которого большинство голосовавших поддержало Руководство. В процессе голосования участники обозначили важные для сообщества вопросы. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Community Affairs Committee|Комитет по делам сообщества]] внёс требование, чтобы данные проблемные области были пересмотрены. Управляемый волонтерами [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Drafting_committee#Revisions_Committee_members|Комитет по пересмотру]] провел большую работу по рассмотрению пожеланий сообщества и внесению изменений. Они доработали проблемные области, такие как требования по обучению и утверждению, конфиденциальность и прозрачность в процессе работы, а также читаемость и переводимость самого документа. Ознакомиться с обновленным Руководством по обеспечению правоприменения можно '''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines|здесь]]''', а сравнительные изменения показаны '''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Comparison|здесь]]'''. '''Как проголосовать?''' Голосование будет открыто с 17 января 2023 года. '''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Voter information|Данная страница на Мета-вики]]''' содержит информацию о том, как проголосовать используя SecurePoll. '''Кто может голосовать?''' '''[[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Revised enforcement_guidelines/Voter_information#Voting_eligibility|Право голоса]]''' для участия в голосовании определяется так же, как и в процессе выборов Совета попечителей Фонда Викимедиа. Подробнее о праве на участие в голосовании читайте здесь. Если вы имеете право голоса, вы можете использовать вашу учетную запись Викимедиа для доступа к серверу голосования. '''Что будет после голосования?''' Голоса будут тщательно проверены независимой группой волонтеров, а результаты будут опубликованы в рассылке Wikimedia-l, на форуме Стратегии движения, на платформе Diff и Мета-вики. Голосующие будут иметь возможность проголосовать и оставить имеющиеся пожелания по поводу Руководства. Совет попечителей примет во внимание уровень поддержки и поднятые вопросы, когда он будет рассматривать ратификацию Руководства по обеспечению правоприменения или же дальнейшую его доработку. От имени Проектной команды УКП,<section end="announcement-content" /> --[[Корбар:AAkhmedova (WMF)|AAkhmedova (WMF)]] ([[Баҳси корбар:AAkhmedova (WMF)|баҳс]]) 11:03, 11 январи 2023 (UTC) == <section begin="announcement-header" />Началось голосование по пересмотренному Руководству по обеспечению правоприменения УКП<section end="announcement-header" /> == :''(English below)'' :Добрый день, :[[metawiki:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Revised_enforcement_guidelines/Voting|Период голосования]] по [[metawiki:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Revised_enforcement_guidelines|пересмотренному Руководству по обеспечению правоприменения Универсального кодекса поведения]] открыт. Голосование будет проходить в течение двух недель и завершится '''31 января 2023 года''' в '''23.59 UTC'''. Пожалуйста, ознакомьтесь с [[metawiki:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Revised_enforcement_guidelines/Voter_information|подробной информацией о голосовании, праве на участие в голосовании и о том, как голосовать на странице Мета-вики]]. :Для получения подробностей о Руководстве по обеспечению правоприменения и процессе голосования, обратитесь к [[metawiki:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Revised_enforcement_guidelines/Announcement/Voting_1|предыдущему письму]]. :От имени Проектной команды УКП, : === <section begin="announcement-header" />Voting now open on the revised Enforcement Guidelines for the Universal Code of Conduct<section end="announcement-header" /> === :Hello all, :The [[metawiki:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Revised_enforcement_guidelines/Voting|voting period]] for the [[metawiki:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Revised_enforcement_guidelines|revised Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines]] is now open! Voting will be open for two weeks and will close at '''23:59 UTC''' on '''January 31, 2023'''. Please visit the [[metawiki:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Revised_enforcement_guidelines/Voter_information|voter information page on Meta-wiki]] for voter eligibility information and details on how to vote. :For more details on the Enforcement Guidelines and the voting process, see our [[metawiki:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Revised_enforcement_guidelines/Announcement/Voting_1|previous message]]. :On behalf of the UCoC Project Team, --[[Корбар:AAkhmedova (WMF)|AAkhmedova (WMF)]] ([[Баҳси корбар:AAkhmedova (WMF)|баҳс]]) 20:24, 18 январи 2023 (UTC) [[Корбар:Jaloliddin Madaminov|Ҷалолиддин Мадаминов]] ([[Баҳси корбар:Jaloliddin Madaminov|баҳс]]) 20:02, 19 январи 2023 (UTC) == ''The Signpost'': 16 January 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * From the team: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-01-16/From the team|We heard zoomers liked fortnights: the biweekly Signpost rides again]] * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-01-16/Special report|Coverage of 2022 bans reveals editors serving long sentences in Saudi Arabia since 2020]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-01-16/News and notes|Revised Code of Conduct Enforcement Guidelines up for vote, WMF counsel departs, generative models under discussion]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-01-16/In the media|Court orders user data in libel case, Saudi Wikipedia in the crosshairs, Larry Sanger at it again]] * Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-01-16/Technology report|View it! A new tool for image discovery]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-01-16/In focus|Busting into Grand Central]] * Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-01-16/Serendipity|How I bought part of Wikipedia – for less than $100]] * Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-01-16/Gallery|What is our responsibility when it comes to images?]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-01-16/Humour|New geologically speedy deletion criteria introduced]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-01-16/Opinion|Good old days, in which fifth-symbol-lacking lipograms roam'd our librarious litany]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-01-16/Featured content|Flip your lid]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-01-16/Traffic report|The most viewed articles of 2022]] * From the archives: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-01-16/From the archives|Five, ten, and fifteen years ago]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 02:16, 16 январи 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=24363624 --> == ''The Signpost'': 4 February 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * From the editor: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-04/From the editor|New for the Signpost: Author pages, tag pages, and a decent article search function]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-04/News and notes|Foundation update on fundraising, new page patrol, Tides, and Wikipedia blocked in Pakistan]] * Section 230: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-04/Section 230|Twenty-six words that created the internet, and the future of an encyclopedia]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-04/Disinformation report|Wikipedia on Santos]] * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-04/Special report|Legal status of Wikimedia projects "unclear" under potential European legislation]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-04/In the media|Furor over new Wikipedia skin, followup on Saudi bans, and legislative debate]] * Op-Ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-04/Op-Ed|Estonian businessman and political donor brings lawsuit against head of national Wikimedia chapter]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-04/Opinion|Study examines cultural leanings of Wikimedia projects' visual art coverage]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-04/Recent research|Wikipedia's "moderate yet systematic" liberal citation bias]] * WikiProject report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-04/WikiProject report|WikiProject Organized Labour]] * Tips and tricks: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-04/Tips and tricks|XTools: Data analytics for your list of created articles]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-04/Featured content|20,000 Featureds under the Sea]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-04/Traffic report|Films, deaths and ChatGPT]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 21:46, 4 феврали 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=24455582 --> == ''The Signpost'': 20 February 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-20/News and notes|Terms of Use update, Steward elections, and Wikipedia back in Pakistan]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-20/In the media|Arbitrators open case after article alleges Wikipedia "intentionally distorts" Holocaust coverage]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-20/Disinformation report|The "largest con in corporate history"?]] * Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-20/Essay|Machine-written articles: a new challenge for Wikipedia]] * Tips and tricks: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-20/Tips and tricks|All about writing at DYK]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-20/Featured content|Eden, lost.]] * Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-20/Gallery|Love is in the air]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-20/Traffic report|Superbowl? Pfft. Give me some Bollywood! Yours sincerely, the world]] * From the archives: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-20/From the archives|5, 10, and 15 years ago: Let's (not) delete the Main Page!]] * Cobwebs: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-20/Cobwebs|Editorial: The loss of the moral high ground]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-02-20/Humour|The RfA Candidate's Song]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 18:04, 20 феврали 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=24566371 --> == <section begin="announcement-header" />Community feedback-cycle about updating the Wikimedia Terms of Use starts<section end="announcement-header" /> == <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Office hours/Announcement|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]]'' :''<div class="plainlinks">[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Office hours/Announcement|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Office hours/Announcement|}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]</div>'' Hello everyone, [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_department|Wikimedia Foundation Legal Department]] is organizing a feedback-cycle with community members to discuss updating the Wikimedia Terms of Use. [[:foundation:Special:MyLanguage/Terms of Use|The Terms of Use (ToU)]] are the legal terms that govern the use of websites hosted by the Wikimedia Foundation. We will be gathering your feedback on a draft proposal from February through April. The draft will be translated into several languages, with written feedback accepted in any language. This update comes in response to several things: * Implementing the Universal Code of Conduct * Updating project text to the Creative Commons BY-SA 4.0 license * Proposal for better addressing undisclosed paid editing * Bringing our terms in line with current and recently passed laws affecting the Foundation, including the European Digital Services Act As part of the feedback cycle two office hours will be held, the first on March 2, the second on April 4. For further information, please consult: * The [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update|proposed update of the ToU by comparison]] * The page for your [[m:Talk:Terms of use|feedback]] * Information about [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Office hours|the office hours]] On behalf of the Wikimedia Foundation Legal Team,<section end="announcement-content" /> --[[Корбар:AAkhmedova (WMF)|AAkhmedova (WMF)]] ([[Баҳси корбар:AAkhmedova (WMF)|баҳс]]) 19:58, 21 феврали 2023 (UTC) [[Корбар:Jaloliddin Madaminov|Ҷалолиддин Мадаминов]] ([[Баҳси корбар:Jaloliddin Madaminov|баҳс]]) 01:00, 22 феврали 2023 (UTC). === <section begin="announcement-header" />Reminder: Office hours about updating the Wikimedia Terms of Use<section end="announcement-header" /> === <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Office hours/Reminder|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]]'' :''<div class="plainlinks">[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Office hours/Reminder|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Office hours/Reminder|}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]</div>'' Hello everyone, This a reminder that the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_department|Wikimedia Foundation Legal Department]] is hosting [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Office hours|office hours]] with community members about [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_department/2023_ToU_updates/Proposed_update|updating the Wikimedia Terms of Use]]. The office hours will be held on '''March 2, at 17:00 UTC to 18:30 UTC.''' See for more [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Office hours|details here on Meta]]. Another office hours will be held on April 4. We hereby kindly invite you to participate in the discussion. Please note that this meeting will be held in English language and led by the members of the Wikimedia Foundation Legal Team, who will take and answer your questions. Facilitators from the Movement Strategy and Governance Team will provide the necessary assistance and other meeting-related services. On behalf of the Wikimedia Foundation Legal Team,<section end="announcement-content" /> --[[Корбар:AAkhmedova (WMF)|AAkhmedova (WMF)]] ([[Баҳси корбар:AAkhmedova (WMF)|баҳс]]) 12:06, 2 марти 2023 (UTC) == ''The Signpost'': 9 March 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"><div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's weekly journal about Wikipedia and Wikimedia''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-09/News and notes|What's going on with the Wikimedia Endowment?]] * Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-09/Technology report|Second flight of the Soviet space bears: Testing ChatGPT's accuracy]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-09/In the media|What should Wikipedia do? Publish Russian propoganda? Be less woke? Cover the Holocaust in Poland differently?]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-09/Featured content|In which over two-thirds of the featured articles section needs to be copied over to WikiProject Military History's newsletter]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-09/Recent research|"Wikipedia's Intentional Distortion of the Holocaust" in Poland and "self-focus bias" in coverage of global events]] * From the archives: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-09/From the archives|Five, ten, and fifteen years ago]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 05:43, 9 марти 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div></div> <!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=24651918 --> == ''The Signpost'': 20 March 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-20/News and notes|Wikimania submissions deadline looms, Russian government after our lucky charms, AI woes nix CNET from RS slate]] * Eyewitness: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-20/Eyewitness|Three more stories from Ukrainian Wikimedians]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-20/In the media|Paid editing, plagiarism payouts, proponents of a ploy, and people peeved at perceived preferences]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-20/Featured content|Way too many featured articles]] * Interview: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-20/Interview|228/2/1: the inside scoop on Aoidh's RfA]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-20/Traffic report|Who died? Who won? Who lost?]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 11:19, 20 марти 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=24726786 --> == ''The Signpost'': 20 March 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-20/News and notes|Wikimania submissions deadline looms, Russian government after our lucky charms, AI woes nix CNET from RS slate]] * Eyewitness: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-20/Eyewitness|Three more stories from Ukrainian Wikimedians]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-20/In the media|Paid editing, plagiarism payouts, proponents of a ploy, and people peeved at perceived preferences]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-20/Featured content|Way too many featured articles]] * Interview: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-20/Interview|228/2/1: the inside scoop on Aoidh's RfA]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-03-20/Traffic report|Who died? Who won? Who lost?]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 13:20, 20 марти 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=24726786 --> == <section begin="announcement-header" />Board of Trustees have ratified the UCoC Enforcement Guidelines<section end="announcement-header" /> == <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement - Board ratification|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]]'' :''<div class="plainlinks">[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement - Board ratification|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement - Board ratification}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]</div>'' Hello all, an important update on the UCoC Enforcement Guidelines: The vote on the Enforcement Guidelines in January 2023 showed a majority approval of the Enforcement Guidelines. There were 369 comments received and a detailed summary of the comments will be published shortly. Just over three-thousand (3097) voters voted and 76% approved of the Enforcement Guidelines. You can view the '''[[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Revised_enforcement_guidelines/Voting_statistics|vote statistics on Meta-wiki]]'''. As the support increased, this signifies to the Board that the current version has addressed some of the issues indicated during the last review in 2022. The Board of Trustees voted to ratify the Enforcement Guidelines. The [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Resolution:Approval_of_Universal_Code_of_Conduct_Enforcement_Guidelines resolution can be found on Foundation wiki] and you can read more about the [https://diff.wikimedia.org/2023/03/21/the-enforcement-guidelines-received-strong-support-from-the-community-what-happens-next/ process behind the 2023 Enforcement Guidelines review on Diff.] There are some next steps to take with the important recommendations provided by the Enforcement Guidelines. More details will come soon about timelines. Thank you for your interest and participation. On behalf of the UCoC Project Team,<section end="announcement-content" /> --[[Корбар:AAkhmedova (WMF)|AAkhmedova (WMF)]] ([[Баҳси корбар:AAkhmedova (WMF)|баҳс]]) 12:12, 24 марти 2023 (UTC) === <section begin="announcement-header" /> Report on voter comments from the revised UCoC Enforcement Guidelines ratification vote<section end="announcement-header" /> === <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Voting/Report/Email|You can find this message translated into additional languages on Meta-wiki.]]'' :''<div class="plainlinks">[[m:Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Voting/Report/Email|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Voting/Report/Email}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]</div>'' Hello all, The Universal Code of Conduct project team has completed the analysis of the comments accompanying the ratification vote on the [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines|revised Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines]]. All respondents to the vote had the opportunity to provide comments regarding the contents of the revised Enforcement Guidelines draft document. A total of 369 participants left comments in 18 languages; compared to 657 commenters in 27 languages in 2022. The Trust and Safety Policy team completed an analysis of these results, categorizing comments to identify major themes and areas of focus within the comments. '''[[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Voter comments report|The report is available in translated versions on Meta-wiki here]]'''. Please help translate into your language. Again, we are thankful to all who participated in the vote and discussions. More information about the Universal Code of Conduct and its Enforcement Guidelines can be found on Meta-wiki. On behalf of the Universal Code of Conduct project team,<section end="announcement-content" /> --[[Корбар:AAkhmedova (WMF)|AAkhmedova (WMF)]] ([[Баҳси корбар:AAkhmedova (WMF)|баҳс]]) 09:27, 3 апрели 2023 (UTC) == ''The Signpost'': 3 April 2023 == <div lang="en" dir="ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="-moz-column-count:2; -webkit-column-count:2; column-count:2;"> * From the editor: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-03/From the editor|Some long-overdue retractions]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-03/News and notes|Sounding out, a universal code of conduct, and dealing with AI]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-03/In the media|Twiddling Wikipedia during an online contest, and other news]] * Arbitration report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-03/Arbitration report|"World War II and the history of Jews in Poland" case is ongoing]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-03/Featured content|Hail, poetry! Thou heav'n-born maid]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-03/Recent research|Language bias: Wikipedia captures at least the "silhouette of the elephant", unlike ChatGPT]] * From the archives: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-03/From the archives|April Fools' through the ages]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-03/Disinformation report|Sus socks support suits, seems systemic]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 05:25, 7 апрели 2023 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=24766128 --> == ''The Signpost'': 26 April 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-26/News and notes|Staff departures at Wikimedia Foundation, Jimbo hands in the bits, and graphs' zeppelin burns]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-26/In the media|Contested truth claims in Wikipedia]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-26/Obituary|Remembering David "DGG" Goodman]] * Arbitration report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-26/Arbitration report|Holocaust in Poland, Jimbo in the hot seat, and a desysopping]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-26/Opinion|What Jimbo's question revealed about scamming]] * Op-Ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-26/Op-Ed|Wikipedia as an anchor of truth]] * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-26/Special report|''Signpost'' statistics between years 2005 and 2022]] * News from the WMF: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-26/News from the WMF|Collective planning with the Wikimedia Foundation]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-26/Featured content|In which we described the featured articles in rhyme again]] * From the archives: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-26/From the archives|April Fools' through the ages, part two]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-26/Humour|The law of hats]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-04-26/Traffic report|Long live machine, the future supreme]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 13:19, 26 апрели 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=24906106 --> == ''The Signpost'': 8 May 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"><div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's weekly journal about Wikipedia and Wikimedia''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-05-08/News and notes|New legal "deVLOPments" in the EU]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-05-08/In the media|Vivek's smelly socks, online safety, and politics]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-05-08/Recent research|Gender, race and notability in deletion discussions]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-05-08/Featured content|I wrote a poem for each article, I found rhymes for all the lists; <br />My first featured picture of this year now finally exists!]] * Arbitration report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-05-08/Arbitration report|"World War II and the history of Jews in Poland" approaches conclusion]] * News from the WMF: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-05-08/News from the WMF|Planning together with the Wikimedia Foundation]] * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-05-08/Special report|There Shall Be Seasons Refreshing – Stories from WikiConference India 2023]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 04:26, 8 май 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div></div> <!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=24990251 --> == ''The Signpost'': 22 May 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-05-22/News and notes|Golden parachutes: Record severance payments at Wikimedia Foundation]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-05-22/In the media|History, propaganda and censorship]] * Arbitration report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-05-22/Arbitration report|Final decision in "World War II and the history of Jews in Poland"]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-05-22/Recent research|Create or curate, cooperate or compete? Game theory for Wikipedia editors]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-05-22/Featured content|A very musical week for featured articles]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-05-22/Traffic report|Coronation, chatbot, celebs]] * WikiProject report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-05-22/WikiProject report|Wikipedians Convene for Queering Wikipedia 2023: The First International LGBT+ Wikipedia Conference]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 08:42, 22 май 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=24998606 --> == ''The Signpost'': 5 June 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-06-05/News and notes|WMRU director forks new 'pedia, birds flap in top '22 piccy, WMF weighs in on Indian gov's map axe plea]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-06-05/In the media|Section 230 stands tall, WP vs. UK bill, Miss Information dissed again]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-06-05/Featured content|Poetry under pressure]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-06-05/Traffic report|Celebs, controversies and a chatbot in the public eye]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 01:24, 5 июни 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=25064021 --> == ''The Signpost'': 19 June 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-06-19/News and notes|WMF Terms of Use now in force, new Creative Commons licensing]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-06-19/In the media|English WP editor glocked after BLP row on Italian 'pedia]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-06-19/Featured content|Content, featured]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-06-19/Recent research|Hoaxers prefer currently-popular topics]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 10:11, 19 июни 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=25152768 --> == ''The Signpost'': 3 July 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-03/News and notes|Online Safety Bill: Wikimedia Foundation and Wikimedia UK launch open letter]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-03/Disinformation report|Imploded submersible outfit foiled trying to sing own praises on Wikipedia]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-03/In the media|Journo proposes mass Wiki dox, sponsored articles on Fandom, Section 230 discussed]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-03/Featured content|Incensed]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-03/Traffic report|Are you afraid of spiders? Arnold? The Idol? ChatGPT?]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-03/Humour|United Nations dispatches peacekeeping force to Wikipedia policy discussions]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 08:17, 3 июли 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=25180371 --> == ''The Signpost'': 17 July 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-17/News and notes|Big bux hidden beneath wine-dark sea as we wait for the Tides to go out?]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-17/In the media|Tentacles of Emirates plot attempt to ensnare Wikipedia]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-17/Obituary|David Thomsen (Dthomsen8) and Ingo Koll (Kipala)]] * News from the WMF: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-17/News from the WMF|ABC for Fundraising: Advancing Banner Collaboration for fundraising campaigns]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-17/In focus|Are the children of celebrities over-represented in French cinema?]] * Tips and tricks: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-17/Tips and tricks|What automation can do for you (and your WikiProject)]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-17/Recent research|Wikipedia-grounded chatbot "outperforms all baselines" on factual accuracy]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-17/Humour|New fringe theories to be introduced]] * Cobwebs: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-17/Cobwebs|If you're reading this, you're probably on a desktop]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-17/Featured content|Scrollin', scrollin', scrollin', keep those readers scrollin', got to keep on scrollin', Rawhide!]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-07-17/Traffic report|The Idol becomes the Master]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 09:03, 17 июли 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=25275917 --> == ''The Signpost'': 1 August 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-01/News and notes|City officials attempt to doxx Wikipedians, Ruwiki founder banned, WMF launches Mastodon server]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-01/In the media|Truth, AI, bull from politicians, and climate change]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-01/Disinformation report|Hot climate, hot hit, hot money, hot news hot off the presses!]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-01/Obituary|Donald Cram, Peter McCawley, and Eagleash]] * Tips and tricks: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-01/Tips and tricks|Citation tools for dummies!]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-01/Humour|Does Wikipedia present neutral perspectives?]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-01/In focus|''Journals cited by Wikipedia'']] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-01/Opinion|Are global bans the last step?]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-01/Featured content|Featured Content, 1 to 15 July]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-01/Traffic report|Come on Oppie, let's go party]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 03:40, 1 августи 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=25312130 --> == ''The Signpost'': 15 August 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-15/News and notes|Dude, Where's My Donations? Wikimedia Foundation announces another million in grants for non-Wikimedia-related projects]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-15/In the media|An accusation of bias from Brazil, a lawsuit from Portugal, plagiarism from Florida]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-15/In focus|2023 Good Article Nomination drive is underway: get your barnstars here!]] * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-15/Special report|Thirteen years later, why are most administrators still from 2005?]] * Tips and tricks: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-15/Tips and tricks|How to find images for your articles, check their copyright, upload them, and restore them]] * Cobwebs: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-15/Cobwebs|Getting serious about writing]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-15/Opinion|Copyright trolls, or the last beautiful free souls on this planet?]] * Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-15/Serendipity|Why I stopped taking photographs almost altogether]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-15/Featured content|Barbenheimer confirmed]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-15/Humour|Arbitration Committee to accept case against Right Honorable Frimbley Cantingham, 15th Viscount Bellington-upon-Porkshire]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-15/Traffic report|Come on in, and pull yourself up a chair]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 14:19, 15 августи 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=25463725 --> == Global bot flag request for Lingua Libre Bot == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> : <small>Apologies for sending this message solely in English. {{int:please-translate}}.</small> {{int:hello}}, This is a notice pursuant the [[:m:Special:MyLanguage/Bot policy|global bot policy]], to inform you that [[:m:User:Lingua Libre Bot|Lingua Libre Bot]] is requesting approval to operate as a global bot. The discussion can be found at [[:m:Special:MyLanguage/Steward_requests/Bot_status#Lingua_Libre_Bot|Steward requests/Bot status]] in Meta-Wiki. All Wikimedia Community members can participate in the discussion if they so wish. {{int:thank-you}} <small>''You are receiving this message because this page is listed in the [[:m:Bot policy/New global bot discussion|list of pages to notify]] about new global bot discussions. If you no longer wish to be notified, you may remove this page from that list at any time.''</small> <bdi lang="en" dir="ltr">--[[m:User:MarcoAurelio|MA]] ([[m:User talk:MarcoAurelio|баҳс]]) 11:04, 21 августи 2023 (UTC)</bdi> </div> <!-- Message sent by User:MarcoAurelio@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Bot_policy/New_global_bot_discussion&oldid=25384075 --> == ''The Signpost'': 31 August 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * From the editor: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-31/From the editor|Beta version of signpost.news now online]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-31/News and notes|You like RecentChanges?]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-31/In the media|Taking it sleazy]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-31/Recent research|The five barriers that impede "stitching" collaboration between Commons and Wikipedia]] * Draftspace: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-31/Draftspace|Bad Jokes and Other Draftspace Novelties]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-31/Humour|The Dehumourification Plan]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-08-31/Traffic report|Raise your drinking glass, here's to yesterday]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 00:45, 31 августи 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=25528894 --> == ''The Signpost'': 16 September 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-09-16/News and notes|Wikimedia power sharing – just an advisory role for the volunteer community?]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-09-16/In the media|"Just flirting", going Dutch and Shapps for the defence?]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-09-16/Obituary|Nosebagbear]] * Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-09-16/Serendipity|Yea, though I walk through the valley of the shadow of death, I will fear no paywall, for thou, Wikipedia Library, art with me]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-09-16/Featured content|Catching up]] * Concept: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-09-16/Concept|Strange portal opened by CERN researchers brings Wikipedia articles from "other worlds"]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-09-16/Traffic report|Some of it's magic, some of it's tragic]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 04:38, 16 сентябри 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=25586584 --> == ''The Signpost'': 3 October 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-10-03/News and notes|Wikimedia Endowment financial statement published]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-10-03/In the media|History is written by whoever can harness the most editors]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-10-03/Recent research|Readers prefer ChatGPT over Wikipedia; concerns about limiting "anyone can edit" principle "may be overstated"]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-10-03/Featured content|By your logic,]] * Concept: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-10-03/Concept|Wikipedia policies from other worlds: WP:NOANTLERS]] * Poetry: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-10-03/Poetry|"The Sight"]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-10-03/Traffic report|There shall be no slaves in the land of lands, it's a Bollywood jam]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 20:32, 3 октябри 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=25667606 --> == ''The Signpost'': 23 October 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-10-23/News and notes|Where have all the administrators gone?]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-10-23/In the media|Thirst traps, the fastest loading sites on the web, and the original collaborative writing]] * Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-10-23/Gallery|Before and After: Why you don't need to know how to restore images to make massive improvements]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-10-23/Featured content|Yo, ho! Blow the man down!]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-10-23/Traffic report|The calm and the storm]] * News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-10-23/News from Diff|Sawtpedia: Giving a Voice to Wikipedia Using QR Codes]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-10-23/Humour|New citation template introduced for divine revelations, drug use, and really thinking about it]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 07:03, 23 октябри 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=25777554 --> == ''The Signpost'': 6 November 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * Arbitration report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-11-06/Arbitration report|Admin bewilderingly unmasks self as sockpuppet of other admin who was extremely banned in 2015]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-11-06/In the media|UK gov bigwig accused of ripping off WP articles for book, Wikipedians accused of being dicks by a rich man]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-11-06/News and notes|Board candidacy process posted, editors protest WMF privacy measure, sweet meetups]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-11-06/Opinion|An open letter to Elon Musk]] * WikiCup report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-11-06/WikiCup report|The WikiCup 2023]] * News from Wiki Ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-11-06/News from Wiki Ed|Equity lists on Wikipedia]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-11-06/Recent research|How English Wikipedia drove out fringe editors over two decades]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-11-06/Featured content|Like putting a golf course in a historic site.]] * Wikidata: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-11-06/Wikidata|Evaluating qualitative systemic bias in large article sets on Wikipedia]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-11-06/Traffic report|Cricket jumpscare]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 03:46, 6 ноябри 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=25812995 --> == ''The Signpost'': 20 November 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-11-20/In the media|Propaganda and photos, lunatics and a lunar backup]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-11-20/News and notes|Update on Wikimedia's financial health]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-11-20/Traffic report|If it bleeds, it leads]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-11-20/Recent research|Canceling disputes as the real function of ArbCom]] * Wikimania: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-11-20/Wikimania|Wikimania 2024 scholarships]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 09:46, 20 ноябри 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=25866860 --> == ''The Signpost'': 4 December 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-04/News and notes|Beeblebrox ejected from Arbitration Committee following posts on Wikipediocracy]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-04/In the media|Turmoil on Hebrew Wikipedia, grave dancing, Olga's impact and inspiring Bhutanese nuns]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-04/Disinformation report|"Wikipedia and the assault on history"]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-04/In focus|Tens of thousands of freely available sources flagged]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-04/Comix|Bold comics for a new age]] * Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-04/Essay|I am going to die]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-04/Featured content|Real gangsters move in silence]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-04/Traffic report|And it's hard to watch some cricket, in the cold November Rain]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-04/Humour|Mandy Rice-Davis Applies]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 10:11, 4 Декабри 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=25919722 --> == ''The Signpost'': 24 December 2023 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-24/Special report|Did the Chinese Communist Party send astroturfers to sabotage a hacktivist's Wikipedia article?]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-24/News and notes|The Italian Public Domain wars continue, Wikimedia RU set to dissolve, and a recap of WLM 2023]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-24/In the media|Consider the humble fork]] * Discussion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-24/Discussion report|Arabic Wikipedia blackout; Wikimedians discuss SpongeBob, copyrights, and AI]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-24/In focus|Liquidation of Wikimedia RU]] * Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-24/Technology report|Dark mode is coming]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-24/Recent research|"LLMs Know More, Hallucinate Less" with Wikidata]] * Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-24/Gallery|A feast of holidays and carols]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-24/Comix|Lollus lmaois 200C tincture]] * Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-24/Crossword|when the crossword is sus]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-24/Traffic report|What's the big deal? I'm an animal!]] * From the editor: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-24/From the editor|A piccy iz worth OVAR 9000!!!11oneone! wordz ^_^]] * Apocrypha: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-24/Apocrypha|Local editor discovered 1,380 lost subheadings in ancient Signpost scrolls. And what he found was shocking.]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-24/Humour|Guess the joke contest]] * BJAODN: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2023-12-24/BJAODN|Bad jokes and other deleted nonsense]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 10:01, 24 Декабри 2023 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:Evad37/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=25972416 --> == ''The Signpost'': 10 January 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * From the editor: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-10/From the editor|NINETEEN MORE YEARS! NINETEEN MORE YEARS!]] * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-10/Special report|Public Domain Day 2024]] * Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-10/Technology report|Wikipedia: A Multigenerational Pursuit]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-10/News and notes|In other news ... see ya in court!]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-10/In focus|The long road of a featured article candidate]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-10/In the media|What is plagiarism? Oklahoma Disneyland? Reaching a human being at Wikipedia?]] * WikiProject report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-10/WikiProject report|WikiProjects Israel and Palestine]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-10/Obituary|Anthony Bradbury]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-10/Traffic report|The most viewed articles of 2023]] * Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-10/Crossword|everybody gangsta till the style sheets start cascading]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-10/Comix|Conflict resolution]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 12:51, 12 Январ 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=26044843 --> == ''The Signpost'': 31 January 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-31/News and notes|Wikipedian Osama Khalid celebrated his 30th birthday in jail]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-31/Opinion|Until it happens to you]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-31/Disinformation report|How paid editors squeeze you dry]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-31/In the media|Katherine Maher new NPR CEO, go check Wikipedia, race in the race]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-31/In focus|The long road of a featured article candidate, part 2]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-31/Recent research|Croatian takeover was enabled by "lack of bureaucratic openness and rules constraining [admins]"]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-31/Comix|We've all got to start somewhere]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-01-31/Traffic report|DJ, gonna burn this goddamn house right down]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 15:16, 31 Январ 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=26086360 --> == Request for global bot flag for CommonsDelinker == Hello! This is a notification to let you know that a new request for the [[m:Special:MyLanguage/Bot policy#Global bots|global bot]] flag for [[Special:Contributions/CommonsDelinker|CommonsDelinker]] has been started. Please note that the request will remain open for 14 days starting today. You can leave a comment or opinion on [[m:Steward requests/Bot status#Global bot status requests|the relevant page]]! Best regards --[[m:User:Superpes15|Superpes15]] ([[m:User talk:Superpes15|talk]]) <!-- Message sent by User:Superpes15@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Bot_policy/New_global_bot_discussion&oldid=25384075 --> == ''The Signpost'': 13 February 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-02-13/News and notes|Wikimedia Russia director declared "foreign agent" by Russian gov; EU prepares to pile on the papers]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-02-13/Disinformation report|How low can the scammers go?]] * Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-02-13/Gallery|Before and After: Why you don't need to touch grass to dramatically improve images of flora and fauna]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-02-13/In the media|Speaking in tongues, toeing the line, and dressing the part]] * Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-02-13/Serendipity|Is this guy the same as the one who was a Nazi?]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-02-13/Traffic report|Griselda, Nikki, Carl, Jannik and two types of football]] * Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-02-13/Crossword|Our crossword to bear]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-02-13/Comix|Strongly]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 04:38, 13 феврали 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=26223997 --> == ''The Signpost'': 2 March 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-02/News and notes|Wikimedia enters US Supreme court hearings as "the dolphin inadvertently caught in the net"]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-02/Recent research|Images on Wikipedia "amplify gender bias"]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-02/In the media|The Scottish Parliament gets involved, a wikirace on live TV, and the Foundation's CTO goes on record]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-02/Obituary|Vami_IV]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-02/Traffic report|Supervalentinefilmbowlday]] * WikiCup report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-02/WikiCup report|High-scoring WikiCup first round comes to a close]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 11:03, 2 марти 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=26310391 --> == ''The Signpost'': 29 March 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-29/Technology report|Millions of readers still seeing broken pages as "temporary" disabling of graph extension nears its second year]] * Interview: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-29/Interview|Interview on Wikimedia Foundation fundraising and finance strategy]] * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-29/Special report|19-page PDF accuses Wikipedia of bias against Israel, suggests editors be forced to reveal their real names, and demands a new feature allowing people to view the history of Wikipedia articles]] * Op-Ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-29/Op-Ed|Wikipedia in the age of personality-driven knowledge]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-29/Recent research|"Newcomer Homepage" feature mostly fails to boost new editors]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-29/News and notes|Universal Code of Conduct Coordinating Committee Charter ratified]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-29/In the media|"For me it’s the autism": AARoard editors on the fork more traveled]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-29/Traffic report|He rules over everything, on the land called planet Dune]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-29/Humour|Letters from the editors]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-03-29/Comix|Layout issue]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 22:42, 29 марти 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=26349119 --> == ''The Signpost'': 25 April 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-04-25/In the media|Censorship and wikiwashing looming over RuWiki, edit wars over San Francisco politics and another wikirace on live TV]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-04-25/News and notes|A sigh of relief for open access as Italy makes a slight U-turn on their cultural heritage reproduction law]] * WikiConference report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-04-25/WikiConference report|WikiConference North America 2023 in Toronto recap]] * WikiProject report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-04-25/WikiProject report|WikiProject Newspapers (Not WP:NOTNEWS)]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-04-25/Recent research|New survey of over 100,000 Wikipedia users]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-04-25/Traffic report|O.J., cricket and a three body problem]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 11:51, 25 апрели 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=26669718 --> == ''The Signpost'': 16 May 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-05-16/News and notes|Democracy in action: multiple elections]] * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-05-16/Special report|Will the new RfA reform come to the rescue of administrators?]] * Arbitration report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-05-16/Arbitration report|Ruined temples for posterity to ponder over – arbitration from '22 to '24]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-05-16/In the media|Deadnames on the French Wikipedia, and a duel between Russian wikis]] * Op-Ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-05-16/Op-Ed|Wikidata to split as sheer volume of information overloads infrastructure]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-05-16/Comix|Generations]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-05-16/Traffic report|Crawl out through the fallout, baby]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 11:00, 16 май 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=26773320 --> == ''The Signpost'': 8 June 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-06-08/News and notes|Wikimedia Foundation publishes its Form 990 for fiscal year 2022-2023]] * Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-06-08/Technology report|New Page Patrol receives a much-needed software upgrade]] * Deletion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-06-08/Deletion report|The lore of Kalloor]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-06-08/In the media|National cable networks get in on the action arguing about what the first sentence of a Wikipedia article ought to say]] * News from the WMF: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-06-08/News from the WMF|Progress on the plan — how the Wikimedia Foundation advanced on its Annual Plan goals during the first half of fiscal year 2023-2024]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-06-08/Opinion|Public response to the editors of Settler Colonial Studies]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-06-08/Recent research|ChatGPT did not kill Wikipedia, but might have reduced its growth]] * Featured content: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-06-08/Featured content|We didn't start the wiki]] * Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-06-08/Essay|No queerphobia]] * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-06-08/Special report|RetractionBot is back to life!]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-06-08/Traffic report|Chimps, Eurovision, and the return of the Baby Reindeer]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-06-08/Comix|The Wikipediholic Family]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-06-08/Humour|Wikipedia rattled by sophisticated cyberattack of schoolboy typing "balls" in infobox]] * Concept: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-06-08/Concept|Palimpsestuous]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 12:29, 8 июни 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=26803274 --> == ''The Signpost'': 4 July 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-04/News and notes|WMF board elections and fundraising updates]] * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-04/Special report|Wikimedia Movement Charter ratification vote underway, new Council may surpass power of Board]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-04/In focus|How the Russian Wikipedia keeps it clean despite having just a couple dozen administatrors]] * Discussion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-04/Discussion report|Wikipedians are hung up on the meaning of Madonna]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-04/In the media|War and information in war and politics]] * Sister projects: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-04/Sister projects|On editing Wikisource]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-04/Obituary|Hanif Al Husaini, Salazarov and Hyacinth]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-04/Opinion|Etika: a Pop Culture Champion]] * Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-04/Gallery|Spokane Willy's photos]] * Op-Ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-04/Op-Ed|Why you should not vote in the 2024 WMF BoT elections]] * Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-04/Crossword|On a day of independence, beat crosswords into crossploughshares]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-04/Humour|A joke]] * Cobwebs: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-04/Cobwebs|Counting to a billion — manuscripts don't burn]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-04/Recent research|Is Wikipedia Politically Biased? Perhaps]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-04/Traffic report|Talking about you and me, and the games people play]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 13:42, 4 июли 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=26991487 --> == ''The Signpost'': 22 July 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * Discussion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-22/Discussion report|Internet users flock to Wikipedia to debate its image policy over Trump raised-fist photo]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-22/News and notes|Wikimedia community votes to ratify Movement Charter; Wikimedia Foundation opposes ratification]] * News from the WMF: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-22/News from the WMF|Wikimedia Foundation Board resolution and vote on the proposed Movement Charter]] * Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-22/Essay|Reflections on editing and obsession]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-22/In the media|What's on Putin's fork, the court's docket, and in Harrison's book?]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-22/Obituary|JamesR]] * Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-22/Crossword|Vaguely bird-shaped crossword]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-07-22/Humour|Joe Biden withdraws RfA, Donald Trump selects co-nom]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 09:34, 22 июли 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=27085896 --> == ''The Signpost'': 14 August 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-08-14/In the media|Portland pol profile paid for from public purse]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-08-14/Recent research|STORM: AI agents role-play as "Wikipedia editors" and "experts" to create Wikipedia-like articles, a more sophisticated effort than previous auto-generation systems]] * Discussion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-08-14/Discussion report|Twitter marks the spot]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-08-14/News and notes|Another Wikimania has concluded]] * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-08-14/Special report|Nano or just nothing: Will nano go nuclear?]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-08-14/Opinion|HouseBlaster's RfA debriefing]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-08-14/Traffic report|Ball games, movies, elections, but nothing really ''weird'']] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-08-14/Humour|I'm proud to be a template]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 22:52, 14 августи 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=27163580 --> == ''The Signpost'': 4 September 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-09-04/News and notes|WikiCup enters final round, MCDC wraps up activities, 17-year-old hoax article unmasked]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-09-04/In the media|AI is not playing games anymore. Is Wikipedia ready?]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-09-04/Recent research|Simulated Wikipedia seen as less credible than ChatGPT and Alexa in experiment]] * News from the WMF: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-09-04/News from the WMF|Meet the 12 candidates running in the WMF Board of Trustees election]] * Wikimania: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-09-04/Wikimania|A month after Wikimania 2024]] * Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-09-04/Serendipity|What it's like to be Wikimedian of the Year]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-09-04/Traffic report|After the gold rush]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-09-04/Humour|Local man halfway through rude reply no longer able to recall why he hates other editor]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 13:31, 4 сентябри 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=27280376 --> == ''The Signpost'': 26 September 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-09-26/In the media|Indian courts order Wikipedia to take down name of crime victim, and give up names of editors]] * Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-09-26/Serendipity|A Wikipedian at the 2024 Paralympics]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-09-26/Opinion|asilvering's RfA debriefing]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-09-26/News and notes|Are you ready for admin elections?]] * Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-09-26/Gallery|Are Ludd''ai''tes defending the English Wikipedia?]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-09-26/Recent research|Article-writing AI is less "prone to reasoning errors (or hallucinations)" than human Wikipedia editors]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-09-26/Traffic report|Jump in the line, rock your body in time]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 20:15, 26 сентябри 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=27463206 --> == Global bot approval request for Leaderbot == {{int:hello}}! I apologize for sending this message in English. {{int:please-translate}}. In accordance to [[:m:Bot policy#Global bots|the policy]], this message is to notify you that there is a new approval request for a global bot. The discussion is available at [[:m:Steward requests/Bot status#Global bot status for Leaderbot|Steward requests/Bot status#Global bot status for Leaderbot]] on Meta. Thank you for your time. Best regards, [[User:EPIC|EPIC]] ([[User talk:EPIC|talk]]) 09:36, 15 октябри 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:EPIC@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Bot_policy/New_global_bot_discussion&oldid=26399716 --> == ''The Signpost'': 19 October 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-10-19/News and notes|One election's end, another election's beginning]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-10-19/Recent research|"As many as 5%" of new English Wikipedia articles "contain significant AI-generated content", says paper]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-10-19/In the media|Off to the races! Wikipedia wins!]] * Contest: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-10-19/Contest|A WikiCup for the underdeveloped world]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-10-19/Traffic report|A scream breaks the still of the night]] * Book review: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-10-19/Book review|''The Editors'']] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-10-19/Humour|The Newspaper Editors]] * Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-10-19/Crossword|Spilled Coffee Mug]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 11:17, 19 октябри 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=27606308 --> == ''The Signpost'': 6 November 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * From the editors: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-11-06/From the editors|Editing Wikipedia should not be a crime]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-11-06/News and notes|Wikimedia Foundation shares ANI lawsuit updates; first admin elections appoint eleven sysops; first admin recalls opened; temporary accounts coming soon?]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-11-06/In the media|An old scrimmage, politics and purported libel]] * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-11-06/Special report|Wikipedia editors face litigation, censorship]] * Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-11-06/Gallery|Why you should take more photos and upload them]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-11-06/In focus|Questions and answers about the court case]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-11-06/Traffic report|Twisted tricks or tempting treats?]] * Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-11-06/Technology report|Wikimedia tech, the Asian News International case, and the ultra-rare BLACKLOCK]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-11-06/Humour|Man quietly slinks away from talk page argument after realizing his argument dumb, wrong]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 08:08, 6 ноябри 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=27684085 --> == ''The Signpost'': 18 November 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-11-18/News and notes|Open letter to WMF about court case breaks one thousand signatures, big arb case declined, U4C begins accepting cases]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-11-18/In the media|Summons issued for Wikipedia editors by Indian court, "Gaza genocide" RfC close in news, old admin Gwern now big AI guy, and a "spectrum of reluctance" over Australian place names]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-11-18/Recent research|SPINACH: AI help for asking Wikidata "challenging real-world questions"]] * News from the WMF: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-11-18/News from the WMF|Wikimedia Foundation and Wikimedia Endowment audit reports: FY 2023–2024]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-11-18/Traffic report|Well, let us share with you our knowledge, about the electoral college]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 23:46, 18 ноябри 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=27733567 --> == ''The Signpost'': 24 December 2024 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-12-24/News and notes|Responsibilities and liabilities as a "Very Large Online Platform"]] * Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-12-24/Op-ed|Beeblebrox on Wikipediocracy, the Committee, and everything]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-12-24/Opinion|Graham87 on being the first-ever administrator recall subject]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-12-24/In the media|Delhi High Court considers ''Caravan'' and ''Ken'' for evaluating the ANI vs. WMF case]] * From the archives: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-12-24/From the archives|Where to draw the line in reporting?]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-12-24/Recent research|"Wikipedia editors are quite prosocial", but those motivated by "social image" may put quantity over quality]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-12-24/Humour|Backlash over Santa Claus' Wikipedia article intensifies]] * Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-12-24/Gallery|A feast of holidays and carols]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2024-12-24/Traffic report|Was a long and dark December]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 00:04, 25 Декабри 2024 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=27936465 --> == ''The Signpost'': 15 January 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * From the editors: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/From the editors|Looking back, looking forward]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Traffic report|The most viewed articles of 2024]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/In the media|Will you be targeted?]] * Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Technology report|New Calculator template brings interactivity at last]] * Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Essay|Meet the Canadian who holds the longest editing streak on Wikipedia]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Opinion|Reflections one score hence]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/News and notes|It's a new dawn, it's a new day, it's a new life for me... and I'm feeling free]] * Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Serendipity|What we've left behind, and where we want to go next]] * Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Op-ed|Elon Musk and the right on Wikipedia]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/In focus|Twenty years of The Signpost: What did it take?]] * Arbitration report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Arbitration report|Analyzing commonalities of some contentious topics]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-01-15/Humour|How to make friends on Wikipedia]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 07:57, 15 Январ 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=28061132 --> == ''The Signpost'': 7 February 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-07/Recent research|GPT-4 writes better edit summaries than human Wikipedians]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-07/News and notes|Let's talk!]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-07/Opinion|Fathoms Below, but over the moon]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-07/In the media|Wikipedia is an extension of legacy media propaganda, says Elon Musk]] * Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-07/Community view|24th Wikipedia Day in New York City]] * Arbitration report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-07/Arbitration report|Palestine-Israel articles 5 has closed]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-07/Traffic report|A wild drive]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 01:59, 7 феврали 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=28179470 --> == ''The Signpost'': 27 February 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/News and notes|Administrator elections up for reapproval and 1bil GET snagged on Commons]] * Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Serendipity|Guinea-Bissau Heritage from Commons to the World]] * Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Technology report|Hear that? The wikis go silent twice a year]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/In the media|The end of the world]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Recent research|What's known about how readers navigate Wikipedia; Italian Wikipedia hardest to read]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Opinion|Sennecaster's RfA debriefing]] * Tips and tricks: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Tips and tricks|One year after this article is posted, will every single article on Wikipedia have a short description?]] * Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Community view|Open letter from French Wikipedians says "no" to intimidation of volunteer contributors]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Traffic report|Temporary scars, February stars]] * Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Essay|The source, the whole source, and nothing but the source]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-02-27/Obituary|Ümüt Çınar (Kmoksy) and Vinícius Medina Kern (Vmkern)]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 10:31, 27 феврали 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=28313070 --> == ''The Signpost'': 22 March 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * From the editor: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/From the editor|''Hanami'']] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/News and notes|Deeper look at takedowns targeting Wikipedia]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/In the media|The good, the bad, and the unusual]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/Recent research|Explaining the disappointing history of Flagged Revisions; and what's the impact of ChatGPT on Wikipedia so far?]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/Traffic report|All the world's a stage, we are merely players...]] * Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/Gallery|WikiPortraits rule!]] * Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/Essay|Unusual biographical images]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-03-22/Obituary|Rest in peace]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 03:11, 22 марти 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=28391577 --> == ''The Signpost'': 9 April 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/Special report|Wikipedian and physician Ziyad al-Sufiani reportedly released from Saudi prison]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/In focus|WMF to explore "common standards" for NPOV policies; implications for project autonomy remain unclear]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/In the media|Indian judges demand removal of content critical of Asian News International]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/News and notes|35,000 user accounts compromised, locked in attempted credential-stuffing attack]] * Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/Op-ed|How crawlers impact the operations of the Wikimedia projects]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/Opinion|Crawlers, hogs and gorillas]] * Debriefing: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/Debriefing|Giraffer's RfA debriefing]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/Obituary|RHaworth, TomCat4680 and PawełMM]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/Traffic report|Heigh-Ho, Heigh-Ho, off to report we go...]] * News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/News from Diff|Strengthening Wikipedia’s neutral point of view]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-04-09/Comix|Thirteen]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 18:25, 9 апрели 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=28494227 --> == Global bot approval request for KiranBOT == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> {{int:hello}}! I apologise for sending the message in English. {{int:please-translate}}. In accordance to [[:m:Bot policy#Global bots|the policy]], this message is to notify you that there is a new approval request for a global bot. The discussion is available at [[:m:Steward requests/Bot status#Global bot status for KiranBOT|Steward requests/Bot status#Global bot status for KiranBOT]] on Meta.<br />Kindly note that the request will remain open for 14 days starting today. Thank you for your time. Best regards,<br />[[Корбар:Usernamekiran|Usernamekiran]] ([[Баҳси корбар:Usernamekiran|баҳс]]) 09:29, 19 апрели 2025 (UTC) <!-- Message manually sent by User:usernamekiran@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Bot_policy/New_global_bot_discussion&oldid=28423712 --> == ''The Signpost'': 1 May 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/News and notes|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/News and notes]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/In the media|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/In the media]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Recent research|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Recent research]] * Arbitration report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Arbitration report|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Arbitration report]] * Discussion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Discussion report|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Discussion report]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Traffic report|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Traffic report]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Disinformation report|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Disinformation report]] * News from the WMF: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/News from the WMF|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/News from the WMF]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Humour|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Humour]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Comix|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Comix]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/In focus|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/In focus]] * Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Community view|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Community view]] * Debriefing: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Debriefing|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Debriefing]] * Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Gallery|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Gallery]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Obituary|en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-01/Obituary]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 22:20, 1 май 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=28562138 --> == ''The Signpost'': 14 May 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/News and notes|WMF to kick off new-CEO quest as Iskandar preps to move on — Supreme Court nixes gag of Wiki page for other India court row on ANI — code-heads give fix-up date for Charts in lieu of long-dead Graph gizmo]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/In the media|Wikimedia Foundation sues over UK government decision that might require identity verification of editors worldwide]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/Disinformation report|What does Jay-Z know about Wikipedia?]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/In focus|On the hunt for sources: Swedish AfD discussions]] * Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/Technology report|WMF introduces unique but privacy-preserving browser cookie]] * Debriefing: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/Debriefing|Goldsztajn's RfA debriefing]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/Obituary|Max Lum (User:ICOHBuzz)]] * Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/Community view|A Deep Dive Into Wikimedia (part 2)]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/Comix|Collection]] * From the archives: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-05-14/From the archives|Humor from the Archives]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 22:01, 14 май 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=28671646 --> == ''The Signpost'': 24 June 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/News and notes|Happy 7 millionth!]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/In the media|Playing professor pong with prosecutorial discretion]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/Disinformation report|Pardon me, Mr. President, have you seen my socks?]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/Recent research|Wikipedia's political bias; "Ethical" LLMs accede to copyright owners' demands but ignore those of Wikipedians]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/Traffic report|All Sinners, a future, all Saints, a past]] * News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/News from Diff|Call for candidates is now open: Wikimedia Foundation Board of Trustees]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/Opinion|Russian Wiki-fork flails, failing readers and editors]] * Debriefing: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/Debriefing|EggRoll97's RfA² debriefing]] * Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/Community view|A Deep Dive Into Wikimedia (part 3)]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-06-24/Comix|Hamburgers]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 02:31, 24 июни 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=28849846 --> == ''The Signpost'': 18 July 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/News and notes|Is no WikiNews good WikiNews? — Election season returns!]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/In the media|How bad (or good) is Wikipedia?]] * WikiProject report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/WikiProject report|WikiProject Medicine reaches milestone of zero unreferenced articles]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/In focus|Wikimania 2025: Connecting Wikimedians across the world for 20 years]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Recent research|Knowledge manipulation on Russia's Wikipedia fork; Marxist critique of Wikidata license; call to analyze power relations of Wikipedia]] * News from the WMF: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/News from the WMF|Form 990 released for the Wikimedia Foundation’s fiscal year 2023-2024]] * Discussion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Discussion report|Six thousand noticeboard discussions in 2025 electrically winnowed down to a hundred]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Comix|Divorce]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Opinion|Women are somewhat under-represented on the English-language Wikipedia, and other observations from analysis]] * Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Community view|A Deep Dive Into Wikimedia (part 4): The Future Of Wikimedia and Conclusion]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Obituary|Pvmoutside, Atomicjohn, Rdmoore6, Jaknouse, Morven, Martin of Sheffield, MarnetteD, Herewhy, BabelStone]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Traffic report|God only knows]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-07-18/Humour|New forum created for people who don't care about Wikipedia]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 07:53, 18 июли 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=28903822 --> == ''The Signpost'': 9 August 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/News and notes|Court order snips out part of Wikipedia article, editors debate whether to frame shreds or pulp them]] * Discussion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/Discussion report|News from ANI, AN, RSN, BLPN, ELN, FTN, and NPOVN]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/Disinformation report|The article in the most languages]] * Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/Community view|News from the Villages Pump]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/In the media|Disgrace, dive bars, deceased despots, and diverse dispatches]] * Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/Crossword|Accidental typography]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/Comix|best-laid schemes o' wikis an' men]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-08-09/Traffic report|I'm not the antichrist or the Superman]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 02:27, 9 августи 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=29085669 --> == ''The Signpost'': 9 September 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-09-09/News and notes|Wikimedia Foundation loses a round in court]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-09-09/In the media|Congress probes, mayor whitewashed, AI stinks]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-09-09/Disinformation report|A guide for Congress]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-09-09/Recent research|Minority-language Wikipedias, and Wikidata for botanists]] * Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-09-09/Technology report|A new way to read Wikisource]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-09-09/Traffic report|Check out some new ''Weapons'', weapon of choice]] * Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-09-09/Essay|The one question]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 01:08, 9 сентябри 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=29233676 --> == ''The Signpost'': 2 October 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/News and notes|Larry Sanger returns with "Nine Theses on Wikipedia"; WMF publishes transparency report]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/In the media|Extraordinary eruption of "EVIL" explained]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Disinformation report|Emails from a paid editing client]] * Discussion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Discussion report|Sourcing, conduct, policy and LLMs: another 1,339 threads analyzed]] * Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Community view|The pressing questions of the modern WWW, as seen from the Village Pump]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Recent research|Is Wikipedia a merchant of (non-)doubt for glyphosate?; eight projects awarded Wikimedia Research Fund grants]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Opinion|Some disputes aren't worth it]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Obituary|Michael Q. Schmidt]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Traffic report|Death, hear me call your name]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-02/Comix|A grand spectacle]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 06:55, 2 октябри 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=29367448 --> == ''The Signpost'': 20 October 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/News and notes|Board shuffles, LLM blocks increase, IPs are going away]] * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/Special report|The election that isn't]] * Interview: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/Interview|The BoT bump]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/In the media|An incident at WikiConference North America; WMF reports AI-related traffic drop and explains Wikipedia to US conservatives]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/Traffic report|One click after another]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-10-20/Humour|Wikipedia pay rates]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 22:45, 20 октябри 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=29377595 --> == Global bot approval request for SchlurcherBot == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> {{int:hello}}! {{#ifeq:{{CONTENTLANGUAGE}}|en||I apologize for sending this message in English. {{int:please-translate}}.}} In accordance to [[:m:Bot policy#Global bots|the policy]], this message is to notify you that there is a new approval request for a global bot. The discussion is available at [[:m:Steward_requests/Bot_status#Global_bot_status_for_User:SchlurcherBot|Steward_requests/Bot_status#Global_bot_status_for_User:SchlurcherBot]] on Meta-Wiki. All Wikimedia community members are invited to participate. Thank you for your time. Best regards, [[Корбар:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Баҳси корбар:MediaWiki message delivery|баҳс]]) 22:10, 21 октябри 2025 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Bot_policy/New_global_bot_discussion&oldid=29480590 --> == ''The Signpost'': 10 November 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/News and notes|Temporary accounts go live and WMF board member self-suspends]] * Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Community view|Six Wikipedians' thoughts on Grokipedia, and the humanity of it all]] * Wikicup report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Wikicup report|BeanieFan11, WikiCup victor of 2025, covers the results]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/In the media|Jimbo's book, an argument about genocide, and a train of shame]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Recent research|Taking stock of the 2024–2025 research grants]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Opinion|With Grokipedia, top-down control of knowledge is new again]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Obituary|Struway]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Traffic report|The documentaried, the disowned, the deceased, Diwali and the Dodgers]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-11-10/Comix|Head of steam]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 12:56, 10 ноябри 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=29568932 --> == ''The Signpost'': 1 December 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/News and notes|Election cycles come and go, and Wikimedia Foundation achieves record revenue in 2024–2025!]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/In the media|Wales walk-off, antisemitism, supernatural powers, feminism turmoil, saints, and sex]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Recent research|At least 80 million inconsistent facts on Wikipedia – can AI help find them?]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Disinformation report|Epstein email exchanges planned strategy, edits and reported progress]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Traffic report|It's a family affair]] * Book review: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Book review|''The Seven Rules of Trust'']] * From the archives: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/From the archives|"I have been asked by Jeffrey Epstein ..."]] * Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Humour|An interview with Wikipe-tan]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Opinion|AI finds errors in 90% of Wikipedia's best articles]] * Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Serendipity|Highlights from the itWikiCon 2025]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-01/Comix|Madness]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 00:16, 1 Декабри 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=29700455 --> == ''The Signpost'': 17 December 2025 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * Interview: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Interview|Part 1: Bernadette Meehan]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/News and notes|We're gonna have a party!]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/In the media|The "bigg" bosses: Robertsky and the Pope]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Traffic report|Death and stranger things]] * Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Gallery|A feast of holidays and carols]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Obituary|Michal Lewi (Iwelam) and Alan R. King (A R King)]] * Concept: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Concept|List of xxtreme sports (redirected from Electrojousting)]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2025-12-17/Comix|display: flex-inline;]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 20:05, 17 Декабри 2025 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=29700455 --> == ''The Signpost'': 15 January 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/News and notes|Wikipedia's 25th anniversary is here!]] * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Special report|Wikipedia at 25: A Wake-Up Call]] * Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Serendipity|The WMF wants to buy you books!]] * WikiProject report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/WikiProject report|Time for a health check: the Vital Signs 2026 campaign]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/In the media|Fake Acting President Trump and a Wikipedia infobox]] * Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Community view|The inbox behind Wikipedia]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Recent research|Art museums on Wikidata; comparing three comparisons of Grokipedia and Wikipedia]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Traffic report|Tonight I'm gonna rock you]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-15/Comix|Oh come on man.]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 15:18, 15 Январ 2026 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=29899914 --> == ''The Signpost'': 29 January 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/Traffic report|The most viewed articles of 2025]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/News and notes|Good news... but also bad news for the Public Domain]] * News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/News from Diff|Solving puzzles together]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/In the media|Every view on the 25th anniversary of everything]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-01-29/Comix|Perspectives]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 06:31, 29 Январ 2026 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=29988053 --> == ''The Signpost'': 17 February 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/In the media|Global powers see Wikipedia as fundamental target for manipulation]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/News and notes|Discussions open for the next WMF Annual Plan]] * Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Serendipity|Maintenance crews continue to slog through Wikipedia's oldest Featured Articles]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Disinformation report|Epstein's obsessions]] * Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Technology report|Wikidata Graph Split and how we address major challenges]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Traffic report|Deaths, killings, films, and the Olympics]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Opinion|Incoming Incurables]] * Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Crossword|Pop quiz]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-02-17/Comix|herculean]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 08:03, 17 феврали 2026 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=30039447 --> == ''The Signpost'': 10 March 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * Interview: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Interview|Bernadette Meehan, new Wikimedia Foundation CEO]] * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/News and notes|Security testing unleashes computer worm on Meta-wiki]] * Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Special report|What actually happened during the Wikimedia security incident?]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/In the media|Indonesian government blocks Wikimedia logins; archive site scoured from Wikipedia after owner runs malware]] * Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Recent research|To wiki, perchance to groki]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Obituary|Madhav Gadgil, Fredrick Brennan, Mark Miller, Chip Berlet]] * Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Opinion|Interface administrators and trusting trust]] * Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Technology report|English Wikipedia deprecates archive.today after DDoS against blog, altered content]] * Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Op-ed|Why is "Trypsin-sensitive photosynthetic activities in chloroplast membranes" cited in "List of tallest buildings in Chicago"?]] * Essay: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Essay|The pursuit of a button click]] * In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/In focus|Short descriptions: One year later]] * WikiProject report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/WikiProject report|Unreferenced articles backlog drive]] * Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Community view|Speaking of planning ...]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Traffic report|Over the mountain, kissing silver inlaid clouds]] * Crossword: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Crossword|"It will never happen"]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-10/Comix|BRIEn't]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 04:14, 10 марти 2026 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=30121359 --> == ''The Signpost'': 31 March 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/News and notes|Entirety of Wikinews to be shut down]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/In the media|AI ban, newspapers disrupt archiving; and antisemitism complaints]] * Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Community view|Videos from WikiConference North America 2025 in NYC]] * Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Disinformation report|Cleaning up after Jeffrey Epstein, Peter Nygard, and Mohamed Al-Fayed]] * WikiConference report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/WikiConference report|WikiConference North America 2025 in NYC review]] * Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Obituary|Dr. Subas Chandra Rout]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Traffic report|Call in the dogs of war, soldier of fortune]] * Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Gallery|Canadian Rangers participate in Operation ''Enduring Encyclopedia'']] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-03-31/Comix|n00bsitting]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 10:08, 31 марти 2026 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=30329870 --> == ''The Signpost'': 21 April 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''</div> <div style="column-count:2;"> * News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/News and notes|Six Serbian Wikipedia editors banned following controversy about political bias]] * In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/In the media|Could Wikipedia be involved in Massachusetts' proposed social media ban for minors?]] * Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Gallery|March equinox]] * Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Traffic report|Time to change my galaxy in case, we outta space!]] * Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-04-21/Comix|Of skirts and articles]] </div> <div style="margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;">'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 06:50, 21 апрели 2026 (UTC) <!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --></div> <!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&oldid=30434643 --> kb4ya749ju4jdr86oy8tpttoz1h1ssm 14 111255 1469206 866789 2026-04-20T13:46:14Z Zosya95 54344 1469206 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Харбузаҳо]] ngv0zs6v1i4d536md0qliohbl1gt1mm 0 112318 1469545 1212034 2026-04-21T05:14:24Z VASHGIRD 8035 1469545 wikitext text/x-wiki '''Сарсӯзан''' ({{забон-фа| سرسوزن }}) — ороиш барои [[рӯймол]]и сари [[арӯс]]ону [[зан]]ҳо ба шумор меравад. Он аз сӯзани калони нуқрагин иборат буда, бо занҷираҳои зебо оро дода шуда, бо пончаҳо ё сангҳои гуногун, ки дар охири занҷираҳо пайваст аст, сохта мешудааст. Сарсӯзанро то ибтидои садаи XX ҳамаи занон ва арӯсон истифода мебурданд.<ref>Д. Раҳимов. Касбу ҳунарҳои анъанавии тоҷикон. — Душанбе, 2014. — С. 35 — 40.</ref> == Адабиёт == * Умарова З. История исследований ювелирного искусства таджиков // Очерки истории и теории культуры таджикского народа. — Душанбе: 2006. — С. 277—302. == Нигаред низ == * [[Заргарӣ]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Тарзи истеҳсолот]] [[Гурӯҳ:Зебу зиннати ороишӣ]] cu7m0ksgm4tvrhz9racvo33hd2sq40i 0 113000 1469502 1193020 2026-04-21T04:00:26Z Zosya95 54344 1469502 wikitext text/x-wiki '''Шикор''' ({{забон-фа| شکار }}) – шуғл ва яке аз воситаҳои дарёфти ризқ ва рӯзгузаронии [[мард]] ба шумор меравад. Шахси ба ин пеша машғулро [[шикорчӣ]], [[шикорчӣ|сайёд]], мерган ва тирандоз меноманд. Шикор шуғли [[одам]]он аз давраҳои қадим ба шумор меравад ва аксарияти [[халқ]]ҳои [[ҷаҳон]] дар гузашта шикорро барои ризқу рӯзии доимии ҷомеа истифода мебурданд. Вобаста ба ҷой ва маскани ҳаёти хеш одамон ба намудҳои гуногуни сайд - [[ҳайвон]]оту [[парранда]] шикор мекарданд. Дар [[кӯҳ]]истони [[тоҷик]]нишин ҷонварони гуногуни сайдшаванда: [[бузи кӯҳӣ]], [[нахчир]], [[оҳу]], [[хирс]], [[суғур]], [[рӯбоҳ]], [[Гург (ҷонвар)|гург]], [[заргӯш]], саги обӣ, [[кабк]], [[бедона]] ва ғайра зиндагӣ мекунанд, ки шикорчиён маҳсулоти онҳо – [[гӯшт]], [[тухм]] ва пӯсту равғанашонро гирифта, бо мақсадҳои мухталиф истифода мебаранд. [[Мардум]] ҳайвонҳои шикоршавандаро аз нигоҳи шариат ба гурӯҳҳои гӯшташон ҳалол ва ҳаром ҷудо кардаанд.<ref>Д. Раҳимов. Касбу ҳунарҳои анъанавии тоҷикон. – Душанбе, 2014. – С. 68 - 70.</ref> == Нигаред низ == * [[Шикоргарӣ]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Касбҳои куҳан]] k32qihlb09n01yy2zuf23xzte27rcye 0 115799 1469505 1467882 2026-04-21T04:02:38Z Zosya95 54344 1469505 wikitext text/x-wiki {{Адиб |ном = |номи аслӣ = Маҷид Салим |тасвир = Маҷид Салим.jpg |тавсифи тасвир = Маҷид Салим |ном ҳангоми таваллуд = |номи пурра = |тахаллусҳо = |таърихи таваллуд = 1.10.1960 |зодгоҳ = {{Зодгоҳ|ноҳияи Ҳамадонӣ}} |таърихи даргузашт = |маҳалли даргузашт = |шаҳрвандӣ = {{Парчам|Тоҷикистон}} |навъи фаъолият = нависанда, рӯзноманигор, тарҷумони тоҷик |солҳои фаъолият = |самт = |жанр = |забони осор = |дебют = |ҷоизаҳои адабӣ = |ҷоизаҳо = Ҷоизаи адабии ба номи Садриддин Айнӣ, Ҷоизаи ба номи Абулқосим Лоҳутӣ |Lib = |сайт = |викигуфтовард = |имзо = }} '''Маҷид Салим''' — {{рӯзноманигор}}, [[нависанда]], [[тарҷумон]], узви [[Иттифоқи журналистони Тоҷикистон]] (1989), узви [[Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон]] (1997) ==Зиндагинома== '''Маҷид Салим''' [[1 октябр]]и соли [[1960]] дар деҳаи Файзободи ноҳияи Маскав (ҳозира [[ноҳияи Ҳамадонӣ]]) ба ҷаҳон омадааст. Соли 1987 факултаи филологияи Донишкадаи давлатии омӯзгории Кӯлоб, баъдан факултаи [[биология]]и [[Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ|Донишгоҳи давлатии омӯзгории Душанбе]]ро бо баҳои аъло хатм кардааст. Фаъолияти меҳнатияшро дар [[рӯзнома]]и ноҳиявии «Зафар» сар карда, баъдан дар рӯзномаҳои «Коммунисти Ховалинг»-у «Роҳи Ленинӣ» ифои вазифа намудааст. Соли 1994 ходими илмии [[Боғи ҳайвонот]]и Душанбе, солҳои 1998-2000 мудири шуъба ва муовини [[сармуҳаррир]]и [[ҳафтанома]]и «Адабиёт ва санъат» будааст. Солҳои 2000-2002 мудири шуъбаи [[наср]], аз соли 2003 директори Хазинаи [[адабиёт]]и [[Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон]], ҳамзамон муаллиф-барандаи доимии барномаи [[телевизион]]ии «Инсон ва табиат» (дар [[Шабакаи Якум (Тоҷикистон)|Шабакаи якум]]и [[Телевизион]]и тоҷик) мебошад.Барандаи Ҷоизаи адабии ба номи [[Садриддин Айнӣ]] мебошад. Барои силсилаи [[ҳикоя]]ву очеркҳояш дар мавзӯи [[табиат]]у [[ҳайвон]]от сазовори Ҷоизаи ба номи [[Абулқосим Лоҳутӣ]] гардидааст. Аълочии [[фарҳанг]]у [[матбуоти даврӣ|матбуот]]и [[Тоҷикистон]], Аълочии [[телевизион]] ва [[радио]]и Тоҷикистон. Бо Ифтихорномаи Ҳукумати ҷумҳурӣ мукофотонида шудааст.Аз соли 1989 узви [[Иттифоқи журналистони Тоҷикистон]], аз соли 1997 узви [[Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон]] аст. [[File:Конкурс «Библиотека историй Таджикистан-Россия».jpg|268px|thumb|Конкурс «Библиотека историй Таджикистан-Россия» в Российской государственной детской библиотеке. Слева направо (Азизи Азиз, Раджабзода Салима, Маҷид Салим, Максим Амелин)]] ==Эҷодиёт== Дар боби танзиму таҳияи силсилаи [[филм]]ҳои мустанад ва очеркҳои [[телевизион]]ӣ, тарҷумаи [[филм]]ҳои бадеӣ дар телевизиони ҷумҳурӣ саҳми назаррасе дорад. Аз ҷумла, матни [[филм]]ҳои мустанади «Дашти Ҷум», «Дар оғӯши Сари Хосор», «Искандаркӯл», «Оҳанги Камаров», «Бешаи [[Паланг]]он», «Дараи [[Ромит]]», «[[Чилучорчашма]]», «[[Афсона]]и Зӯркӯл», тарҷумаи [[филм]]ҳои бадеии «Марги судхӯр»-у «Паттазори сурх» ба [[қалам]]и ӯ тааллуқ доранд. Филм-спектакли вай ба ифтихори 700-солагии [[Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ]] «Ҳар кӣ моро ёд кард» соли 2015 дар [[телевизион]] намоиш дода шудааст. Нахустин чакидаҳои хомаи Маҷид Салим дар ибтидои солҳои ҳаштодуми асри гузашта ба табъ расидаанд. Ӯ [[муаллиф]]и маҷмӯаи [[қисса]]ву [[ҳикоя]]ҳои «[[Гург (ҷонвар)|Гург]]и похӯрда» (1991), «[[Зоғ]]еву доғе» (1994), «Панҷаи ҳасрат» (1997), «Ҳикояҳо дар бораи [[ҳайвон]]от» (1998), «Чӯҷаи [[кабк]]» (2000), «[[Уқоб]]у лошахӯр» (2002), «[[Мурғ]]и даштӣ» (2003), «Алибоҷ» (2008), «Аз пайи [[паланг]]» (2010), «Санговдавак» (2012) буда, дар гирдоварию таҳияи [[китоб]]ҳои [[Мирзои Хокӣ]], [[Тоҷӣ Усмон]] («Духтари ниқобдор»), [[Алӣ Хуш]] («Шӯриши Усмон) ҳиссагузорӣ кардааст. Қиссаи нави ӯ «[[Дарё]]навард», ки аз корномаи [[Темурмалик]] [[ҳикоя]] мекунад, соли 2015 ба табъ расид. Намунаи ҳикояву очеркҳояш дар [[китоб]]ҳои дастҷамъии «Шаҳпари инсон», «Шасти зафар», «Баҳори Истиқлол», «[[Наср]]и тоҷик» (ба [[забони русӣ]]) ба табъ расидаанд. Соданависӣ ва мӯъҷазбаёнӣ услуби хоси Маҷид Салим буда, эҷодиёташ шаклану мазмунан ба [[адабиёт]]и шифоҳӣ наздик аст. Дар эҷодиёташ пайвастагии инсон бо [[табиат]], олами вуҳуш, мӯъҷизаҳои [[Рустаниҳо|наботот]] ва ҷаҳони [[афсона]]вии ҷонваракон ба ҷилва омадааст. Ӯ ягона адиби [[тоҷик]] аст, ки ҳамвора мавзӯи мазкурро пайгирӣ дорад. [[Китоб]]ҳои Маҷид Салим «Человек идёт к зверю» ба [[русӣ]] ва «Чӯпон итининг ӯлими» ба [[ӯзбакӣ|ӯзбекӣ]] нашр шудаанд. Худи ӯ мутарҷими [[қисса]]и «Муму»-и И.С.Тургенев ва «Каштанка»-и А.П. Чехов ба [[забони тоҷикӣ]] мебошад. == Ҷоизаҳо == *Барандаи Ҷоизаи адабии ба номи Садриддин Айнӣ; *Ҷоизаи ба номи Абулқосим Лоҳутӣ; *Аълочии фарҳангу матбуоти Тоҷикистон; *Аълочии телевизион ва радиои Тоҷикистон. *Ифтихорномаи Ҳукумати Тоҷикистон.<ref>Адибони Тоҷикистон (маълумотномаи мухтасари шарҳиҳолӣ)./Таҳия ва танзими Асрори Сомонӣ ва Маҷид Салим. – Душанбе:«Адиб»,2014, – С. 209-210 ISBN 978-99947-2-379-9</ref> == Сарчашма == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Нависандагони тоҷик аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Нависандагони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Рӯзноманигорони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Тарҷумонҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Тарҷумонҳои адабиёти бадеӣ]] [[Гурӯҳ:Аъзои Иттифоқи журналистони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Аъзои Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Дорандагони унвонҳои фахрӣ аз Тоҷикистон]] h8nyatdwp2jhtr58511x7pllovfexmm 0 116090 1469501 1279364 2026-04-21T04:00:08Z Zosya95 54344 1469501 wikitext text/x-wiki {{Адиб | ном = Наҷмиддин Шоҳинбод | номи аслӣ = Наҷмиддин Шоҳинбод | тасвир = | таърихи таваллуд = 21.11.1952 | зодгоҳ = [[ноҳияи Шуғнон]] | таърихи даргузашт = | навъи фаъолият = {{шоир|}}, {{рӯзноманигор}} }} '''Наҷмиддин Шоҳинбод''' — {{рӯзноманигор}}, [[шоир]], узви [[Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон]] (1993) ==Зиндагинома== '''Наҷмиддин Шоҳинбод''' [[21 ноябр]]и соли [[1952]] дар деҳаи Пиши [[ноҳияи Шуғнон]]и [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон]] таваллуд шудааст. Пас аз хатми [[мактаби миёна]]и деҳа таҳсилашро дар факултаи филологияи тоҷики [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон|Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В.И.Ленин]] идома дода, баъди хатми он дар [[рӯзнома]]и «Бадахшони Советӣ» кор кардааст. Солҳои 1980-1983 ва 1984-1987 [[тарҷумон]]и Созмони ҷавонони Ҷумҳурии Демократии [[Афғонистон]] будааст. Соли 1989 [[рӯзнома]]и «Фарҳанги [[Бадахшон]]»-ро таъсис дода, ҳамзамон [[сармуҳаррир]]ии нашриёти «Помир» (Хоруғ)-ро бар уҳда доштааст. Солҳои 1997-2003 мухбири [[рӯзнома]]и «Садои мардум» дар вилояти [[Суғд]], солҳои 2000-2009 муовини [[сармуҳаррир]]и ҳафтавори «Суғд» будааст. Аз соли 2009 сардабири ҳафтавораҳои «Алюмини [[Тоҷикистон]]» ва «Башардӯсти Тоҷикистон» мебошад. Аз соли 1993 узви [[Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон]] аст. ==Эҷодиёт== Дар жанрҳои гуногуни [[журналистика]] ва [[адабиёт]], асосан ҳаҷву мутояба хомафарсоӣ мекунад. Офаридаҳояш аз соли 1973 дар [[рӯзнома]]ю [[маҷалла]]ҳои ҷумҳуриявию умумииттифоқӣ, аз ҷумлаи «Пионери Тоҷикистон», «Ҷавонони Тоҷикистон», «Хорпуштак», «[[Адабиёт]] ва [[санъат]]», «Крокодил» ва маҷмӯаҳои «Шохи [[Гург (ҷонвар)|гург]]»-у «Ҳайкали гург» чоп шудаанд. Асарҳои публитсистии ӯ дар китобҳои «Болҳои заррини Абдувалӣ» (1998), «Зинда[[дил]]», (1990), «Зафармандони [[дашт]]и зафар» (1998) ва ғ. ба табъ расидаанд. Дар заминаи асарҳои алоҳидаи ӯ [[театр]]ҳои [[Хоруғ]], [[Рӯшон]] ва ТВТ саҳнаҳои ҳаҷвӣ таҳия кардаанд. Баъзе навиштаҳояш ба забонҳои [[русӣ]], [[Забони қирғизӣ|қирғизӣ]], [[Забони ӯзбакӣ|ӯзбекӣ]], литвонӣ, [[Забони булғорӣ|булғорӣ]],[[инглисӣ]] ва ғ. тарҷума шудаанд. == Ҷоизаҳо == *Барандаи Ҷоизаи ба номи Абулқосим Лоҳутӣ (1989); *Ҷойи аввал дар Фестивали умумиттифоқии монологи эстрадӣ (1987); *Ордени «Дустӣ»; *Медали «Шуҷоат»; *Медали «Ҷасорат»-и Ҷумҳурии Демократии Афғонистон ва СССР.<ref>Адибони Тоҷикистон (маълумотномаи мухтасари шарҳиҳолӣ)./Таҳия ва танзими Асрори Сомонӣ ва Маҷид Салим. – Душанбе, «Адиб», 2014, – с.301 - 302 ISBN 978-99947-2-379-9</ref> == Сарчашма == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Адибони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Шоирони тоҷик]] [[Гурӯҳ:Рӯзноманигорони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Аъзои Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Дорандагони унвонҳои фахрӣ аз Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Зодагони ноҳияи Шуғнон]] ljd7elgawpgno3tywrveodoviuf39x8 0 117560 1469237 1334511 2026-04-20T14:36:01Z Zosya95 54344 1469237 wikitext text/x-wiki {{Таксон |image file = |image title = |image descr = |салтанат = Рустаниҳо |rang = |latin = |author = |syn = |typus = |children name = |children = |range map = |range map caption = |range map width = |range legend = |wikispecies = |grin = }} '''Лӯбиё''' ([[форсӣ]]: '''لوبيا'''] [[ғалла]]донаи хӯрокӣ аз ҷинси [[нахӯд]], вале гурдашакл, ки дар ғилофакҳо мерасад. == Сарчашма == * [http://dic.academic.ru/searchall.php?SWord=Лӯбиё= Словари и энциклопедии на Академике/Лӯбиё] {{хурд}} [[Гурӯҳ:Зироатҳои лӯбиёӣ| ]] [[Гурӯҳ:Ғизоҳо]] qvx2aictzkfkjfn4sgmkgemsv54y5lo 1469238 1469237 2026-04-20T14:39:32Z Zosya95 54344 1469238 wikitext text/x-wiki {{Таксон |тасвир = A green bean.jpg |салтанат = Рустаниҳо |табақа = Авлод |лотинӣ = Phaseolus |муаллиф = [[Карл Линней|L.]] |соли муаллифӣ = 1753 |ҳаммаъно = *{{bt|Alepidocalyx|Piper}} *{{bt|Lipusa|Alef.}} *{{bt|Minkelersia|M.Martens & Galeotti}} }} '''Лӯбиё''' ({{lang-la|Phaseolus}}) [[ғалла]]донаи хӯрокӣ аз ҷинси [[нахӯд]], вале гурдашакл, ки дар ғилофакҳо мерасад. == Сарчашма == * [http://dic.academic.ru/searchall.php?SWord=Лӯбиё= Словари и энциклопедии на Академике/Лӯбиё] {{хурд}} [[Гурӯҳ:Зироатҳои лӯбиёӣ|Зироатҳои лӯбиёӣ]] [[Гурӯҳ:Ғизоҳо]] trsn87hfyanw8cd9yqafgbd73x4auqg 0 117606 1469500 1380500 2026-04-21T03:59:56Z Zosya95 54344 1469500 wikitext text/x-wiki {{МА |унвон=Ҷамоат |номи тоҷикӣ=Исмоили Сомонӣ |номи аслӣ=Исмоили Сомонӣ |акс= |парчам=Flag of Tajikistan.svg |нишон=Coat of arms of Tajikistan.svg |давлат=Тоҷикистон |шакли минтақа=Вилоят |минтақа=Вилояти Суғд |шакли ноҳия=Ноҳия |ноҳия= Деваштич |забони расмӣ=тоҷикӣ |аҳолӣ=(2011) 13309 |координатаҳо= |масоҳат= |этнохороним=ғончигӣ |гурӯҳҳои миллӣ=[[мардуми тоҷик|тоҷикҳо]], [[ӯзбак|ӯзбекҳо]] |гурӯҳҳои динӣ=[[мусулмон]]он [[суннӣ|сунниҳо]]он |вақти минтақавӣ=+5 |коди худрав=02TJ |коди телефон=+992 |сайт= |забони сайт= |забони сайт2= }} '''Ҷамоати деҳоти Исмоили Сомонӣ''' — [[ҷамоат]]ест дар [[ноҳияи Деваштич]]и [[вилояти Суғд]]и Тоҷикистон. == Ҷойгоҳ == Ҷамоати деҳоти Исмоили Сомонӣ дар шимолу ғарби [[ноҳияи Деваштич]] дар зери қаторкӯҳҳои Туркистон воқеъ буда аз шимолу ғарб бо Ҷамоати Нофароҷи [[ноҳияи Истаравшан]] зиёда аз 30 км ҳаммарз мебошад. Аз тарафи шарқ бо Ҷамоати Калининобод, аз шимолу шарқи бо Ҷамоати Чавкандаки [[ноҳияи Истаравшан]], аз тарафи шимол бо [[ноҳияи Истаравшан]], аз ҷанубу ғарб бо [[ноҳияи Кӯҳистони Мастчоҳ]] ҳамсарҳад мебошад. Ҳудуди Ҷамоат 12117 га аст. == Иқлим == Иқлими мавзеъ субтропикии хушк буда, ҳаҷми боришотӣ аз 500 то 700 мм буда ҳарорати миёнаи ҳаво дар моҳҳои июн-июл 30-35 С, дар кӯҳҳо 12-15 С, дар моҳи январ −2-6 ва дар кӯҳҳо −12-15 С хушк мебошад. == Ҷуғрофияи табиӣ == Сатҳи паҳни ноҳамвори теғадори Туркистон аз шимол ба ҷануб аз 500 метр то 4743 метр тадриҷан баланд шуда маркази Ҷамоат дар баландии 1050 м аз сатҳи баҳр ҷойгир мебошад. Ҷамоат аз захираҳои табии масолеҳи бинокорӣ (гил, хок, сангҳои таҳкурсӣ, сангҳои барои истеҳсоли оҳак) санги мармар бой мебошад. Хокҳои Ҷамоат асосан хоки хокистарранги тира, [[зардхок]], шағалхок, инчунин хокҳои серсанг ва рег вомехӯранд. Хоки минтақаи бешазори арча ва доманаи кӯҳсор қаҳваранг ё худ доминаранг буда, поёнтар ба гашти дашт он ба тирахаки кушод ва зардхок таҷлил меёбад. == Набототу ҳайвонот == Дар ҳамвории доманакӯҳҳо дар баландиҳои (1000—1900 метр) набототи биёбонию нимбиёбони эфемирҳо, шибоғ, шутурхор, ҷӯробак, кавар, ковук ва ғайра, дар куҳҳо дар баландиҳои зиёда аз 1100—1900 дар биёбони дамои хӯшадорҳо, [[лубиё]]ҳо, гулҳо, буттаҳои [[зирк]], настаранг, бодомӣ, [[бодом]]и талхак ва ғайраҳо мерӯянд. Дар водиҳои ноҳия бошад зироатҳои маданӣ, [[гандум]], [[ҷав]], ҷавдор, [[сулӣ]], [[ҷуворимакка]], [[нахуд]], [[лаблабу]], [[шалғам]], [[турб]], [[пиёз]], [[сабзӣ]], [[помидор]], [[бодиринг]], [[харбуза]], [[каду]], [[ангур]]у [[тут]], [[себ]], [[нок]], [[шафтолу]], [[зардолу]],[[гелос]] парвариш меёбанд. Олами ҳайвонотро [[юрмон]], [[харгӯш]], [[рӯбоҳ]], [[Гург (ҷонвар)|гург]], [[хуки ваҳшӣ]], [[ҷайра]], [[хирси мала]], [[оҳу]], [[бузҳои ёбоӣ]]; паррандаҳо: [[кабк]], [[мурғи ҳилол]], мастка, [[зоғ]], [[уқоб]], [[бургут]], [[мусича]], [[гунҷишк]], [[фароштурук]], [[акка]], [[кабӯтари ёбоӣ]], [[бедона]], [[булбул]]; Моҳиҳо: ширмоҳӣ, гулмоҳӣ, пешонағафс-хазандаҳоро мор, калтакалос, сусмор, каждум, калпеса намояндагӣ мекунанд<ref>{{Cite web |url=http://www.gonchi.tj/tj/jamoatho/jamoati-somoni-1 |title=Ҷамоати Исмоили Сомонӣ |accessdate=2016-07-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160325005214/http://gonchi.tj/tj/jamoatho/jamoati-somoni-1 |archivedate=2016-03-25 }}</ref> == Деҳоти ҷамоат == {| class="wikitable" width= "50%" |- | colspan="12" style="text-align:center; background:#ffdead;"|'''Деҳаҳои Ҷамоати Исмоили Сомонӣ ''' |- ! width=30% | Деҳа ! width=30% | Аҳолӣ |- |[[Хӯҷаҳо]]|| |- |[[Калининобод (деҳаи н. Ғончӣ)]]|| |- |[[Каҷровут]]|| |- |[[Қалъаи Хоҷӣ]] || |- |[[Сунбулканд]] || |- |[[Сурхоб (деҳаи н. Ғончӣ)]] || |- |[[Сурхобча]] || |- |[[Шоҳон]] || |- |[[Дархон]] || |} == Пайвандҳо == <references/> {{Тоҷикистон-ҷуғ-нопурра}} [[Гурӯҳ:Ҷамоати Исмоили Сомонӣ| ]] [[Гурӯҳ:Ҷамоатҳои ноҳияи Деваштич]] 2um4yk7l2jm63fj5waxqk388h4pvx0e 0 121816 1469254 1468717 2026-04-20T14:57:57Z Zosya95 54344 1469254 wikitext text/x-wiki {{Таксон |image file = Mafate Marla lentils dsc00647.jpg |image title = Гунаи умумии рустанӣ |image descr = Гунаи умумии рустанӣ |салтанат = Рустаниҳо |parent = Lens |табақа = Намуд |лотинӣ = Lens culinaris |муаллиф = [[Medik.]], 1787 |syn = *{{btname|Ervum lens|[[Wall.]]}} *{{btname|Vicia lens|([[L.]]) [[Cosson]] & [[Germ.]]}} *{{btname|Vicia pisicarpa|[[H.Lév.]]}} |children name = |children = |range map = |range map caption = |range map width = |range legend = |wikispecies = Lens culinaris |commons = Category:Lens culinaris |grin = 411141 }} '''Наск''' ({{lang-la|Lens culinaris}}) — [[Рустаниҳо|рустаниест]] маъмул. Пояаш рост ё каме хам, баландиаш 20 – 55 см. == Тавсифоти биологӣ == Баргаш майдаи мӯякдор, гулаш хурд, сафед, гулобӣ ва бунафши кабудча. Наск худ аз худ ва ба воситаи ҳашарот гардолуд мешавад. Ғилофакаш кӯтоҳи ромбшакл, ду-се (баъзан як) дон дорад. Донаш мудаввари барҷаста, андоза ва рангаш дар навъҳои гуногун ҳар хел мешавад. Аз рӯи ҳаҷми донаш наскро ба калондона (5,5 – 9 мм) ва майдадона (2 – 5,5 мм) тақсим мекунанд. Дони расидаи хушки наск аз 23 то 32% сафеда, то 60% оҳар, то 2,5% равған, аз 2,5 то 5% клечатка, витамини В1 ва В2 дорад. == Хосияти ғизоӣ == Наск барои аксар мардуми Осиё манбаи асосии ғизои сафедадор аст. Ғизонокии наск баробари нон ва ҳатто гӯшт мебошад. == Хосияти шифоӣ == Наскро аз қадимулайём чун рустании шифобахш мешиносанд ва истифода мебаранд. Сафедаи дони он аз сафедаи таркиби гӯшт бештар аст. Ғайр аз ин дар таркиби наск ба миқдори зиёд карбогидратҳо, намакҳои минералӣ, клетчатка вуҷуд доранд. Табибони Руми Бостон наскро барои муолиҷаи бемориҳои меъда ва асаб кор мефармуданд. Бо ҷӯшоби рақиқи он қабзияти шикамро табобат мекарданд; ҷӯшоби ғафси он давои дарунбанд маҳсуб мешуд. Бо ҷӯшоби наск ҳамчунин бемории санги гурда ва амрози ҷигарро даво мебахшиданд. Бино ба гуфтаи табибони халқӣ наск хусусияти поксозӣ дорад; боднок, дерҳазм аст, фишори баланди хунро паст мегардонад, боиси дидани хобҳои мушавваш мешавад. Наскро дар об ҷӯшонда бо он ғарғара кунанд, пухтани даҳон ва дарди гулӯро шифо мебахшад. Истеъмоли наск барои бемориҳои узвҳои сина, шуш, сурфа ва дарди аъзои қафаси сина даво аст. Наск – ро кӯфта бо оби карам хамир карда гузошта банданд, варами пистонро мегардонад, шири дар он шахшударо таҳлил медиҳад; агар онро бо асал хамир карда гузошта банданд, захмҳои чуқур ва фурӯрафтаро шифо мебахшад. Истеъмоли наск ба ашхоси гирифтори амрози меъда, қулинҷ, бавосир ва душвор пешобкунанда ҷоиз нест. == Адабиёт == * Леонтев В.М., Чечевина, Л., 1966; * Қосимов Ҷ.Қ. (ва диг.), Зироатҳои Тоҷикистон, Д., 1975; * Зоҳидов Ҳ., Канзи шифо, Д., 1998. [[Гурӯҳ:Рустаниҳои хӯрокӣ]] sf75g30p1lxxhli6ka74pc7eazb41hi 10 126874 1469318 1465755 2026-04-20T19:09:01Z Zosya95 54344 1469318 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#switch: {{{1}}} | LC = <imagemap> Акс:Status iucn3.1 LC tg.svg circle 215 43 10 [[Гуна бо камтарин нигаронӣ]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>[[Гуна бо камтарин нигаронӣ|Камтарин нигаронӣ]]<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] 3.1 ''Least Concern'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]|{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> | lc = <imagemap> Акс:Status iucn2.3 LC tg.svg circle 221 43 10 [[Гуна бо камтарин нигаронӣ]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>[[Гуна бо камтарин нигаронӣ|Камтарин нигаронӣ]]<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] 2.3 ''Least Concern'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]|{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> | NT = <imagemap> Акс:Status iucn3.1 NT tg.svg circle 181 43 10 [[Гунаи дар наздикии таҳдид]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>[[Гунаи дар наздикии таҳдид|Дар наздикии таҳдид]]<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] 3.1 ''Near Threatened'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]|{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> | nt = <imagemap> Акс:Status iucn2.3 NT tg.svg circle 194 43 10 [[Гунаи дар наздикии таҳдид]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>[[Гунаи дар наздикии таҳдид|Дар наздикии таҳдид]]<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] 2.3 ''Near Threatened'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]|{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> | CD|cd = <imagemap> Акс:Status iucn2.3 CD tg.svg circle 165 43 10 [[Гунаи вобаста ба ҳифозат]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>[[Гунаи вобаста ба ҳифозат|Вобаста ба ҳифозат]]<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] 2.3 ''Conservation Dependent'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]|{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> | VU = <imagemap> Акс:Status iucn3.1 VU tg.svg circle 150 43 10 [[Гунаи осебпазир]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>[[Гунаи осебпазир|Осебпазир]]<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] 3.1 ''Vulnerable'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]|{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> | vu = <imagemap> Акс:Status iucn2.3 VU tg.svg circle 135 43 10 [[Гунаи осебпазир]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>[[Гунаи осебпазир|Осебпазир]]<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] 2.3 ''Vulnerable'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]|{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> | EN = <imagemap> Акс:Status iucn3.1 EN tg.svg circle 118 43 10 [[Гунаи дар маърази хатар]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>[[Гунаи дар маърази хатар|Дар маърази хатар]]<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] 3.1 ''Endangered'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]|{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> | en = <imagemap> Акс:Status iucn2.3 EN tg.svg circle 107 43 10 [[Гунаи дар маърази хатар]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>[[Гунаи дар маърази хатар|Дар маърази хатар]]<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] 2.3 ''Endangered'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]|{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> | CR = <imagemap> Акс:Status iucn3.1 CR tg.svg circle 86 43 10 [[Гунаи дар маърази инқироз]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>[[Гунаи дар маърази инқироз|Дар маърази инқироз]]<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] 3.1 ''Critically Endangered'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]|{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> | cr = <imagemap> Акс:Status iucn2.3 CR tg.svg circle 78 43 10 [[Гунаи дар маърази инқироз]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>[[Гунаи дар маърази инқироз|Дар маърази инқироз]]<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] 2.3 ''Critically Endangered'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]|{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> | EW = <imagemap> Акс:Status iucn3.1 EW tg.svg circle 54 43 10 [[Гунаи мунқаризшуда дар ҳаёти ваҳш]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>[[Гунаи мунқаризшуда дар ҳаёти ваҳш|Мунқаризшуда дар ҳаёти ваҳш]]<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] 3.1 ''Extinct in the Wild'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]|{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> | ew = <imagemap> Акс:Status iucn2.3 EW tg.svg circle 49 43 10 [[Гунаи мунқаризшуда дар ҳаёти ваҳш]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>[[Гунаи мунқаризшуда дар ҳаёти ваҳш|Мунқаризшуда дар ҳаёти ваҳш]]<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] 2.3 ''Extinct in the Wild'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> | EX = <imagemap> Акс:Status iucn3.1 EX tg.svg circle 22 43 10 [[Гунаи мунқаризшуда|Исчезнувшие виды]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>[[Гунаи мунқаризшуда|Мунқаризшуда]]<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] 3.1 ''Extinct'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]|{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> | ex = <imagemap> Акс:Status iucn2.3 EX tg.svg circle 19 43 10 [[Гунаи мунқаризшуда|Мунқаризшуда]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>[[Гунаи мунқаризшуда|Мунқаризшуда]]<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] 2.3 ''Extinct'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]|{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> | DD|dd = <imagemap> Акс:Status none DD.svg circle 120 16 10 [[:en:Data Deficient]] default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>Иттилоъоти нокофӣ<br><small>[[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]] ''Data Deficient'':&nbsp;{{#if: {{{2|}}}|[https://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/taxonredirect/{{trim|{{{2|}}}}} {{{2|}}}]|{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}}}</small> |<imagemap> Акс:Status iucn3.1 blank.svg default [[Китоби сурх#Красный список угрожаемых видов]] desc none</imagemap>{{comment|Вазъият нишон дода нашудааст|необходимо установить первый неименованный параметр равным одному из значений:LC, lc, NT, nt, CD или cd, VU, vu, EN, en, CR, cr, EW, ew, EX, ex, DD или dd в соответствии со статусом таксона в Международной Красной книге}}<br><small>Ҷустуҷӯ дар вебгоҳи [[Иттиҳодияи байнулмилалии ҳифозат аз табиъат|IUCN]]:&nbsp;{{#if:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|[http://apiv3.iucnredlist.org/api/v3/website/{{urlencode:{{wikidata|p225|{{{4|}}}|plain=true}}|PATH}} ???]|[http://www.iucnredlist.org/search ???]}}</small> }}<!-- Гурӯҳҳо -->{{#if: {{{3|}}} {{NAMESPACE}}||{{#switch: {{{1}}} |LC|lc|NT|nt|CD|cd = [[Гурӯҳ:Гунаҳои берун аз хатар]] |VU|vu = [[Гурӯҳ:Гунаҳои осебпазир]] |EN|en = [[Гурӯҳ:Гунаҳои дар маърази хатар]] |CR|cr = [[Гурӯҳ:Гунаҳои дар остони инқироз]] |EW|ew = [[Гурӯҳ:Гунаҳои мунқаризшуда дар ҳаёти ваҳш]] |EX|ex = [[Гурӯҳ:Гунаҳои мунқаризшуда]] |DD|dd = [[Гурӯҳ:Гунаҳом бо иттилоъоти кам]] | [[Гурӯҳ:Китоби сурхи байнулмилалӣ]] }}}}</includeonly><noinclude> {{doc}} </noinclude> 2fo4c7xlu7ggs28fxkdlkv21lfzmt3k 10 139711 1469353 1417345 2026-04-20T21:11:51Z Yoonoos.tj 27005 1469353 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{Қуттӣ |исм = Сабукварз |сабки_бадан = width:300px; {{float right}} border:1px solid #aaa; background:#fbfdfd; text-align:left; font-size:96%; padding:0 |болоӣ = [[Акс:Athletics pictogram.svg|25px|left|Варзиши сабук|link=Варзиши сабук]] '''{{#if: {{{ном|}}} | {{{ном}}}}}''' |сабки_болоӣ = font-size: 110%; background: #e96a5b; text-align:center; |тасвир = {{wikidata|p18[1]|{{{тасвир|{{{сурат|}}}}}}|size=270x350px}} |сабки_тасвир = |имзо = {{{имзо|{{{тавсифи тасвир|}}} }}} |сабки_имзоҳо = |сабки_сарлавҳаҳо =font-size: 110%; background: #f5beb8; font-style:italic; font-weight:normal; |сабки_нишонагузорҳо =font-size: 96%;" width="75px |сабки_матн = |сарлавҳа1 = Иттилооти умумӣ |нишонагузорӣ2 = Номи пурра |матн2 = {{{номи пурра|}}} |нишонагузорӣ3 = Номи аслӣ |матн3 = {{{номи аслӣ|}}} |нишонагузорӣ4 = Лақаб |матн4 = {{{лақаб|}}} |нишонагузорӣ5 = Сана ва маҳалли таваллуд |матн5 = {{wikidata/p569|{{{зодрӯз|}}}|{{{таърихи даргузашт|}}}}}{{if-wikidata|p19|{{{зодгоҳ|1}}}|<br />{{wikidata|p19|{{{зодгоҳ|}}}}}}} |нишонагузорӣ6 = Сана ва маҳали вафот |матн6 = {{wikidata/p570|{{{таърихи даргузашт|}}}|{{{зодрӯз|}}}}}{{if-wikidata|p20|{{{маҳали вафот|}}}|<br />{{wikidata|p20|{{{маҳали вафот|}}}}}}} |нишонагузорӣ7 = Шаҳрвандӣ |матн7 = {{wikidata|p27|{{{шаҳрвандӣ|}}} }} |нишонагузорӣ8 = Қад |матн8 = {{#if:{{{қад|}}} |{{#ifeq:{{{қад}}}|{{#expr:1*{{{қад}}}}}|{{{қад}}} [[Сантиметр|см]]|{{{қад}}}}} |}} |нишонагузорӣ9 = Вазн |матн9 = {{#if:{{{вазн|}}} |{{#ifeq:{{{вазн}}}|{{#expr:1*{{{вазн}}}}}|{{{вазн}}} [[Килограмм|кг]]|{{{вазн}}}}} |}} |нишонагузорӣ10 = Бошгоҳ |матн10 = {{{бошгоҳ|}}} |нишонагузорӣ11 = {{#if:{{{мураббиён|}}}|Мураббиён|Мураббӣ}} |матн11 = {{{мураббиён|{{{мураббӣ|}}}}}} |нишонагузорӣ12 = Мансабҳои варзишӣ |матн12 = {{{солҳои мансаб|}}} |нишонагузорӣ13 = [[Федератсияи байналмилалии варзиши сабук|IAAF]] |викидода13 = P1146 |нишонагузорӣ14 = SportsRef |матн14 = {{#if:{{{SportsRef|}}} |[http://www.sports-reference.com/olympics/athletes//{{{SportsRef}}}.html] |}} |сарлавҳа15= Рекордҳои шахсӣ |нишонагузорӣ16 = [[Дав 100 метр|100 м]] |матн16 = {{{100м|}}} |нишонагузорӣ17 = [[Дав 200 метр|200 м]] |матн17 = {{{200м|}}} |нишонагузорӣ18 = [[Дав 300 метр|300 м]] |матн18 = {{{300м|}}} |нишонагузорӣ19 = [[Дав 400 метр|400 м]] |матн19 = {{{400м|}}} |нишонагузорӣ20 = [[Дав 800 метр|800 м]] |матн20 = {{{800м|}}} |нишонагузорӣ21 = [[Дав 1000 метр|1000 м]] |матн21 = {{{1000м|}}} |нишонагузорӣ22 = [[Дав 1500 метр|1500 м]] |матн22 = {{{1500м|}}} |нишонагузорӣ23 = [[Дав 1 мил|1 мил]] |матн23 = {{{1миля|}}} |нишонагузорӣ24 = [[Дав 2000 метр|2000 м]] |матн24 = {{{2000м|}}} |нишонагузорӣ25 = [[Дав 3000 метр|3000 м]] |матн25 = {{{3000м|}}} |нишонагузорӣ26 = [[Дав 5000 метр|5000 м]] |матн26 = {{{5000м|}}} |нишонагузорӣ27 = [[Дави ҷодаӣ|5 км]] |матн27 = {{{5км|}}} |нишонагузорӣ28 = [[Дав 10 000 метр|10 000 м]] |матн28 = {{{10000м|}}} |нишонагузорӣ29 = [[Дави ҷодаӣ|10 км]] |матн29 = {{{10км|}}} |нишонагузорӣ30 = [[Дав 6 мил|6 мил]] |матн30 = {{{6мил|}}} |нишонагузорӣ31 = [[Дави ҷодаӣ|15 км]] |матн31 = {{{15км|}}} |нишонагузорӣ32 = [[Дав 20 000 метр|20 000 м]] |матн32 = {{{20000м|}}} |нишонагузорӣ33 = [[Дави ҷодаӣ|20 км]] |матн33 = {{{20км|}}} |нишонагузорӣ34 = [[Нимамарафон]] |матн34 = {{{нимамарафон|}}} |нишонагузорӣ35 = [[Дав 25 000 метр|25 000 м]] |матн35 = {{{25000м|}}} |нишонагузорӣ36 = [[Дави ҷодаӣ|25 км]] |матн36 = {{{25км|}}} |нишонагузорӣ37 = [[Дав 30 000 метр|30 000 м]] |матн37 = {{{30000м|}}} |нишонагузорӣ38 = [[Дави ҷодаӣ|30 км]] |матн38 = {{{30км|}}} |нишонагузорӣ39 = [[Марафон]] |матн39 = {{{марафон|}}} |нишонагузорӣ40 = [[Дав 100 км]] |матн40 = {{{100км|}}} |нишонагузорӣ41 = [[Дави шабонарӯзӣ]] |матн41 = {{{шабонарӯзӣ|}}} |нишонагузорӣ42 = [[Дави соатӣ]] |матн42 = {{{1соат|}}} |нишонагузорӣ43 = [[Дав 80 метр бо монеаҳо|80 м б/м]] |матн43 = {{{80мбм|}}} |нишонагузорӣ44 = [[Дав 100 метр бо монеаҳо|100 м б/м]] |матн44 = {{{100мбм|}}} |нишонагузорӣ45 = [[Дав 110 метр бо монеаҳо|110 м б/м]] |матн45 = {{{110мбм|}}} |нишонагузорӣ46 = [[Дав 400 метр бо монеаҳо|400 м б/м]] |матн46 = {{{400мбм|}}} |нишонагузорӣ47 = [[Дав 2000 метр бо монеаҳо|2000 м б/м]] |матн47 = {{{2000мбм|}}} |нишонагузорӣ48 = [[Дав 3000 метр бо монеаҳо|3000 м б/м]] |матн48 = {{{3000мбм|}}} |нишонагузорӣ49 = [[Ҷаҳиш ба баландӣ|Баландӣ]] |матн49 = {{{баландӣ|}}} |нишонагузорӣ50 = [[Ҷаҳиш бо чӯбдаст|Чӯбдаст]] |матн50 = {{{чӯбдаст|}}} |нишонагузорӣ51 = [[Ҷаҳиш ба дарозӣ|Дарозӣ]] |матн51 = {{{дарозӣ|}}} |нишонагузорӣ52 = [[Ҷаҳиши сеқадамӣ|Сеқадамӣ]] |матн52 = {{{сеқадамӣ|}}} |нишонагузорӣ53 = [[Гулӯлапартоӣ|Гулӯла]] |матн53 = {{{гулӯла|}}} |нишонагузорӣ54 = [[Партоби диск|Диск]] |матн54 = {{{диск|}}} |нишонагузорӣ55 = [[Партоби найза|Найза]] |матн55 = {{{найза|}}} |нишонагузорӣ56 = [[Гурзпартоӣ|Гурз]] |матн56 = {{{гурзпартоӣ|}}} |нишонагузорӣ57 = [[Пятиборье (Варзиши сабук)|Пятиборье]] |матн57 = {{{пятиборье|}}} |нишонагузорӣ58 = [[Семиборье]] |матн58 = {{{семиборье|}}} |нишонагузорӣ59 = [[Десятиборье]] |матн59 = {{{десятиборье|}}} |сарлавҳа60= {{#if: {{{50м|}}}{{{60м|}}}{{{100мп|}}}{{{200мп|}}}{{{300мп|}}}{{{400мп|}}}{{{500мп|}}}{{{600мп|}}}{{{800мп|}}}{{{1000мп|}}}{{{1500мп|}}}{{{1миляп|}}}{{{2000мп|}}}{{{3000мп|}}}{{{2милип|}}}{{{5000мп|}}}{{{50мсб|}}}{{{60мсб|}}}{{{3000мспп|}}}{{{длинап|}}}{{{тройнойп|}}}{{{высотап|}}}{{{шестп|}}}{{{ядроп|}}}{{{семиборьеп|}}}{{{пятиборьеп|}}} | Рекордҳои шахсӣ дар толор|}} |нишонагузорӣ61 = [[Дав 50 метр|50 м]] |матн61 = {{{50м|}}} |нишонагузорӣ62 = [[Дав 60 метр|60 м]] |матн62 = {{{60м|}}} |нишонагузорӣ63 = [[Дав 100 метр|100 м]] |матн63 = {{{100мт|}}} |нишонагузорӣ64 = [[Дав 200 метр|200 м]] |матн64 = {{{200мт|}}} |нишонагузорӣ65 = [[Дав 300 метр|300 м]] |матн65 = {{{300мт|}}} |нишонагузорӣ66 = [[Дав 400 метр|400 м]] |матн66 = {{{400мт|}}} |нишонагузорӣ67 = [[Дав 500 метр|500 м]] |матн67 = {{{500мп|}}} |нишонагузорӣ68 = [[Дав 600 метр|600 м]] |матн68 = {{{600мт|}}} |нишонагузорӣ69 = [[Дав 800 метр|800 м]] |матн69 = {{{800мт|}}} |нишонагузорӣ70 = [[Дав 1000 метр|1000 м]] |матн70 = {{{1000мт|}}} |нишонагузорӣ71 = [[Дав 1500 метр|1500 м]] |матн71 = {{{1500мт|}}} |нишонагузорӣ72 = [[Дав 1 мил|1 мил]] |матн72 = {{{1милт|}}} |нишонагузорӣ73 = [[Дав 2000 метр|2000 м]] |матн73 = {{{2000мп|}}} |нишонагузорӣ74 = [[Дав 3000 метр|3000 м]] |матн74 = {{{3000мт|}}} |нишонагузорӣ75 = [[Дав 2 мил|2 мил]] |матн75 = {{{2милт|}}} |нишонагузорӣ76 = [[Дав 5000 метр|5000 м]] |матн76 = {{{5000мп|}}} |нишонагузорӣ77 = [[Бег на 50 метров с барьерами|50 м с/б]] |матн77 = {{{50мсб|}}} |нишонагузорӣ78 = [[Бег на 60 метров с барьерами|60 м с/б]] |матн78 = {{{60мсб|}}} |нишонагузорӣ79 = [[Бег на 100 метров с барьерами|110 м с/б]] |матн79 = {{{100мсбп|}}} |нишонагузорӣ80 = [[Бег на 110 метров с барьерами|110 м с/б]] |матн80 = {{{110мсбп|}}} |нишонагузорӣ81 = [[Бег на 300 метров с барьерами|300 м с/б]] |матн81 = {{{300мсб|}}} |нишонагузорӣ82 = [[Бег на 2000 метров с препятствиями|2000 м с/п]] |матн82 = {{{2000мспп|}}} |нишонагузорӣ83 = [[Бег на 3000 метров с препятствиями|3000 м с/п]] |матн83 = {{{3000мспп|}}} |нишонагузорӣ84 = [[Прыжок в длину|Длина]] |матн84 = {{{длинап|}}} |нишонагузорӣ85 = [[Тройной прыжок|Тройной]] |матн85 = {{{тройнойп|}}} |нишонагузорӣ86 = [[Прыжок в высоту|Высота]] |матн86 = {{{высотап|}}} |нишонагузорӣ87 = [[Прыжок с шестом|Шест]] |матн87 = {{{шестп|}}} |нишонагузорӣ88 = [[Толкание ядра|Ядро]] |матн88 = {{{ядроп|}}} |нишонагузорӣ89 = [[Легкоатлетические многоборья|Пятиборье]] |матн89 = {{{пятиборьеп|}}} |нишонагузорӣ90 = [[Легкоатлетические многоборья|Семиборье]] |матн90 = {{{семиборьеп|}}} |сарлавҳа91= {{#if: {{{3000мх|}}}{{{5000мх|}}}{{{10000мх|}}}{{{10кмх|}}}{{{15кмх|}}}{{{20000мх|}}}{{{20кмх|}}}{{{30000мх|}}}{{{30кмх|}}}{{{35кмх|}}}{{{50000мх|}}}{{{50кмх|}}} | Рекордҳои шахсӣ в ходьбе |}} |нишонагузорӣ92 = [[Спортивная ходьба|3000 м]] |матн92 = {{{3000мх|}}} |нишонагузорӣ93 = [[Спортивная ходьба|5000 м]] |матн93 = {{{5000мх|}}} |нишонагузорӣ94 = [[Спортивная ходьба|10 000 м]] |матн94 = {{{10000мх|}}} |нишонагузорӣ95 = [[Спортивная ходьба на 10 километров|10 км]] |матн95 = {{{10кмх|}}} |нишонагузорӣ96 = [[Спортивная ходьба|15 км]] |матн96 = {{{15кмх|}}} |нишонагузорӣ97 = [[Спортивная ходьба|20 000 м]] |матн97 = {{{20000мх|}}} |нишонагузорӣ98 = [[Спортивная ходьба на 20 километров|20 км]] |матн98 = {{{20кмх|}}} |нишонагузорӣ99 = [[Спортивная ходьба|30 000 м]] |матн99 = {{{30000мх|}}} |нишонагузорӣ101 = [[Спортивная ходьба на 30 километров|30 км]] |матн101 = {{{30кмх|}}} |нишонагузорӣ102 = [[Спортивная ходьба на 35 километров|35 км]] |матн102 = {{{35кмх|}}} |нишонагузорӣ103 = [[Спортивная ходьба|50 000 м]] |матн103 = {{{50000мх|}}} |нишонагузорӣ104 = [[Спортивная ходьба на 50 километров|50 км]] |матн104 = {{{50кмх|}}} |сарлавҳа105 = {{#if: {{{3000мхп|}}}{{{5000мхп|}}} |Рекордҳои шахсӣ в ходьбе в помещении |}} |нишонагузорӣ106 = [[Спортивная ходьба|3000 м]] |матн106 = {{{3000мхп|}}} |нишонагузорӣ107 = [[Спортивная ходьба|5000 м]] |матн107 = {{{5000мхп|}}} |сарлавҳа108 ={{#if:{{{медалҳо|}}}| <div style="background: #EEE; font-weight:bold; font-style:normal" colspan="3"; > Медалҳои байналмилалӣ</div>}} |матн109 = {{#if:{{{медалҳо|}}}| {{{!}} style="width:100%" {{{медалҳо|}}} {{!}}} |}} |матн110 = {{#if:{{{ҷоизаҳо|}}}|<!-- для правительственных наград и почётных званий --> {{{!}} style="width:100%" {{{ҷоизаҳо|}}} {{!}}} |}} |сабки_поёнӣ = background: #e96a5b; text-align: center;" colspan="3 |поёнӣ = {{#if: {{{азнавсозӣ|<noinclude>-</noinclude>}}} |'''Азнавсозии охирин: {{{азнавсозӣ}}}'''</small> | <!-- &nbsp; -->}} {{if-wikidata|p373|3= <div style="border: solid #ddd; border-width: 1px 0px 0px 0px;width:100%;background:#eaeaea">{{wikidata/p373|text={{#if:{{{ном|}}}|{{{ном}}}}}|text_after=дар [[Викианбор]] }}</div> }} }} {{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||[[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]]{{#if: {{{фотография|}}}{{{сурат|}}}||[[Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бесурат дар бораи сабукварз]]}}{{#ifeq:{{{фотография}}}|[[тасвир:Replace_this_image_male.svg]]|[[Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бесурат дар бораи сабукварз]]}}{{#ifeq:{{{сурат|}}}{{{тасвир|}}}|Replace_this_image_male.svg|[[Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бесурат дар бораи сабукварз]]}}{{Гурӯҳ танҳо дар мақолаҳо|Сабукварзон аз рӯи алифбо}}<!-- [[Гурӯҳ:Сабукварзон аз рӯи алифбо]] -->}}</includeonly><noinclude> {{doc}} </noinclude> 2l3j739rusfe7gti1uboz5myovqs4mj 10 139953 1469345 1354692 2026-04-20T20:24:51Z Yoonoos.tj 27005 1469345 wikitext text/x-wiki <noinclude>{{docpage}}</noinclude> Этот шаблон предназначен для статей о Варзишгарх, для чьих видов спорта ещё не создан отдельный шаблон. Проверьте, не подходит ли один из следующих специализированных: {{tl|WRC Пилот}}, {{tl|Баскетболбоз}}, {{tl|Баскетболбоз НБА}}, {{tl|Биатлонист}}, {{tl|Бобслеист}}, {{tl|Муштзан}}, {{tl|Велогонщик}}, {{tl|Гандболист}}, {{tl|Гимнаст}}, {{tl|Гонщик}}, {{tl|Горнолыжник}}, {{tl|Ҷудукор}}, {{tl|Игрок MLB}}, {{tl|Крикетчик}}, {{tl|Конькобежец}}, {{tl|Сабукварз}}, {{tl|Лыжник}}, {{tl|Пляжный волейболист}}, {{tl|Прыгун с трамплина}}, {{tl|Регбист}}, {{tl|Рестлер}}, {{tl|Саночник}}, {{tl|Скелетонист}}, {{tl|Сноубордист}}, {{tl|Снукерист}}, {{tl|Спидвейный гонщик}}, {{tl|Стрелок}}, {{tl|Теннисбоз}}, {{tl|ТеннисбозТМ}} (тенниси рӯйи миз), {{tl|Фигурист}}, {{tl|Фристайлист}}, {{tl|Футболбоз}}, {{tl|Хоккеист}}, {{tl|Игрок в Хоккей с мячом}}, {{tl|Шатранҷбоз}}, {{tl|Шорт-трекист}}, {{tl|Яхтсмен}}. == Захираи шаблон барои нусхабардорӣ == <pre>{{Варзишгар |ном = |тасвир = |бар = |тавсифи тасвир = |ҷинс = |номи пурра = |номи аслӣ = |ном ҳангоми таваллуд = |лақабҳо = |лақаб = |шаҳрвандӣ = |тахассус = |бошгоҳ = |таърихи таваллуд = |зодгоҳ = |таърихи даргузашт = |маҳалли даргузашт = |солҳои корнома = |тарафи корӣ = |мураббӣ = |қад = |вазн = |унвон = |медалҳо = |вебгоҳ = |викианбор = }}</pre> == Майдон == {| class="wikitable" |- ! Майдон ! Тавзеҳот |- | '''ном''' | Узнаваемое ном-фамилия Варзишгар. Отображается как заголовок карточки. |- | '''тасвир''' | Тасвир |- | '''бар''' | Бари тасвир; исҷинсьзуется '''только''' если должна существенно отличаться от установленной по умолчанию - 255px. |- | '''тавсифи тасвир''' | Имзо к изображению |- | '''ҷинс''' | мужской/женский (ҷинсе необходимо для многих иностранных Варзишгаров) |- | '''номи пурра''' | Номи пурра [Ном, средние имена (если есть), и фамилии] Варзишгар. Обязательное ҷинсе для отображения всех последующих. |- | '''номи аслӣ''' | Ном на языке страны происхождения Варзишгар (для российских Варзишгаров заҷинснять не требуется). |- | '''лақаб''' | Узнаваемое лақабҳо (исҷинсьзуйте ''курсив''). Если прозвищ несколько, то указать в алфавитном порядке, разделив запятыми. |- | '''шаҳрвандӣ''' | Поместите сюда <code><nowiki>{{флагификация|COUNTRY}}</nowiki></code>, заменив «COUNTRY» наунвонм страны, которая соответствует гражданству Варзишгар — см. [[Служебная:PrefixIndex/Шаблон:Флагификация/|список доступных стран]]. |- | '''бошгоҳ''' | Наунвон бошгоҳа/команды (иногда спонсора), за которую выступает Варзишгар |- | '''таърихи таваллуд''' | Санаи таваллуд Варзишгар. Например, <nowiki>7.10.1955</nowiki>. |- | '''зодгоҳ''' | Страна, город, где родился Варзишгар. |- | '''таърихи даргузашт''' | Санаи марги Варзишгар, если это уже случилось. Например, <nowiki>12.1.2008</nowiki>. |- | '''маҳалли даргузашт''' | Маҳалли марги Варзишгар. |- | '''солҳои корнома''' | Год начала профессиональной карьеры — год ухода из большого спорта. Например, 1950—1960. |- | '''тарафи корӣ''' | левая/правая. У теннисистов — рука, ӯ футболистов — нога. |- | '''мураббиён''' | Мураббӣ или мураббиён Варзишгар. Годы совместной работы рекомендуется указывать в скобках. |- | '''қад''' | Қад в метрах. |- | '''вазн''' ё '''масса''' | [[Вазн#Вазн ва масса|Вазн]] (масса) Варзишгар в [[килограмм]]ах. |- | '''унвон''' | Унвонҳои варзишӣ (мастер спорта, кандидат в мастера спорта, мастер спорта международного класса). |- | '''медалҳо''' | Здесь можно включить шаблоны {{tl|Медалҳо}} или {{tl|Ҷоизаҳо}}. |- | '''викианбор''' | Наунвон категории о Варзишгаре на [[Викианбор]]е. |} == Эзоҳ == * Обязательным является только ҷинсе «ном». * Названия всех ҷинсей начинаются со строчной буквы, иначе они не воспринимаются! * Ҷинся, описанные в таблице после ҷинся «номи пурра», отображаются '''только тогда''', когда заҷинснено указанное ҷинсе. <includeonly> [[Гурӯҳ:Қуттии шаблонҳо:Варзишгарон]] [[Гурӯҳ:Шаблон-қуттиҳо:Ашхос]] <!--</includeonly> pcv5lomn3b86nfd9sbo6bxxo01g8s1r 0 141096 1469325 1431454 2026-04-20T19:48:14Z Yoonoos.tj 27005 1469325 wikitext text/x-wiki '''Маҳбас''' ('''ҳабсхона, маҳкама, зиндон''') — ҷоест, ки дар он шахсоне, ки барои ҷиноятҳои махсусан вазнин ба муҳлати зиёда аз даҳ сол ба маҳрум сохтан аз озодӣ ва ё дар ҳолатҳои ретсидиви махсусан хавфнок маҳкум шудаанд, қисми муҳлати ҷазои таъйиншуда, вале на зиёда аз панҷ соли онро адо мекунанд, инчунин маҳкумшудагоне, ки ба маҳбас барои вайрон кардани тартиби муқарраргардидаи адои ҷазо дар колонияҳои ислоҳии низомҳои умумӣ, пурзӯр, сахт ва махсус ба мӯхдати то се сол гузаронида шудаанд, нигоҳ дошта мешаванд. Дар маҳбасҳо низомҳои умумӣ ва сахт муқаррар карда мешаванд. Дар низоми сахт маҳкумшудагоне, ки ба ҳамин маҳбасҳо дохил шудаанд ва маҳкумшудагоне, ки аз низоми умумӣ гузаронида шудаанд, нигоҳ дошта мешаванд. Маҳкумшудагон дар маҳбас дар камераҳои умумии қулфшаванда нигоҳ дошта мешаванд. Дар ҳолатҳои зарурӣ бо қарори асосноки сардори маҳбас ва розигии прокурори дахлдор маҳкумшудагон метавонацц дар камераҳои яккаса нигоҳ дошта шаванд. Инчунин дар алоҳидагӣ ва аз якдигар ҷудо маҳкумшудагони зерин нигоҳ дошта мешаванд: маҳкумшудагоне, ки аз колонияҳои ислоҳӣ гузаронида шудаанд; маҳкумшудагоне, ки дар маҳбас барои иҷрои корҳои хидматрасонии хоҷагӣ мононда шудаанд. Гаштугузори маҳкумшудагоне, ки дар маҳбас нигоҳ дошта мешаванд, тибқи нақша, рӯзона, дар фазои кушод, дар қисми махсус таҷҳизонидашудаи ҳудуди маҳбас, ҳар як камера дар алоҳидагӣ гузаронида мешавад. Ба маҳкумшудагоне, ки дар маҳбаси низоми умумй мебошанд, иҷозат дода мешавад, ки: * маблағи дар ҳисобномаҳои шахсӣ доштаашонро барои хариди озуқаворӣ ва маводи мавриди ниёз бе маҳдудият харҷ намоянд; * дар тӯли сол ду мулоқоти кӯтоҳмуддат ва ду мулоқоти дарозмуддат дошта бошанд; * бе маҳдудият фиристода, дастовез ва баста гиранд; * аз гаштугузори ҳамарӯза бо давомнокии ду соат истифода баранд. Ба маҳкумшудагоне, ки дар маҳбас дар низоми сахт қарор доранд, иҷозат дода мешавад, ки: * барои харидории озуқаворӣ ва маводи мавриди ниёз маблағи дар ҳисобномаҳои шахсӣ доштаашонро бе маҳдудият харҷ намоянд; * бе маҳдудият фиристода, дастовез ва баста гиранд; * дар тӯли сол ду мулоқоти кӯтоҳмуддат дошта бошанд; * аз гаштугузори ҳамарӯза бо давомнокии як соат истифода баранд<ref>Фарҳанги истилоҳоти ҳуқуқ / Зери таҳрири Маҳмудов М.А. — Душанбе: ЭР-граф, 2009. — с. 281-282</ref>. == Нигаред низ == * [[Зиндон]] * [[Маҳбус]] * [[Маркази ислоҳӣ]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} [[Гурӯҳ:Мафҳумҳои ҳуқуқ]] cqsz6a6khxphbzw4tejr6lijntfhlmu 0 141097 1469324 1271049 2026-04-20T19:45:38Z Yoonoos.tj 27005 1469324 wikitext text/x-wiki [[File:Newgate-prison-exercise-yard.jpg|thumb|236px]] '''Маҳбус''' — ашхоси бо ҳукми айбдории суд ба ҷазои маҳрум сохтан аз озодӣ [[маҳкумшуда]] ҷазоро дар колонияи ислоҳии низоми умумӣ, пурзӯр, сахт ва махсус ё дар [[маҳбас]]хона адокунандаро гӯянд. Маҳбус дар муассисаҳои номбаршуда дар низоми муайян нигоҳ дошта мешавад, ки он (низоми иҷро ва адои ҷазо) аз дараҷаи барои ҷамъият хатарнокии ҷинояти содиршуда, шахсият ва рафтори он марбут аст<ref>Фарҳанги истилоҳоти ҳуқуқ / Зери таҳрири Маҳмудов М.А. — Душанбе: ЭР-граф, 2009. — с. 282</ref>. == Нигаред низ == * [[Маҳбас]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} [[Гурӯҳ:Мафҳумҳои ҳуқуқ]] 7zz46xmi4wo7jxtjid6u11z9z4gv4no 0 141209 1469322 1451225 2026-04-20T19:44:13Z Yoonoos.tj 27005 1469322 wikitext text/x-wiki '''Гирдиҳамоӣ''' — (аз калимаи {{lang-en|meeting}}) [[намоиш]], [[роҳпаймоӣ]] — маҷлиси оммавӣ ба муносибати ягон масъалаи муҳим, бештар масъалаҳои сиёсӣ барои дастгирӣ намудани ягон талабот, изҳори ҳамфикрӣ ё эътироз. Мувофиқи Конститутсияи Тоҷикистон маҷлисҳо, гирдиҳамоиҳо, намоишҳо ва роҳпаймоиҳо, бо тартибе, ки Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи маҷлисҳо, гирдиҳамоиҳо, намоишҳо ва роҳпаймоиҳои осоишта» аз [[22 май]]и [[соли 1998]] муқаррар гаштааст, гузаронида мешаванд<ref>Фарҳанги истилоҳоти ҳуқуқ / Зери таҳрири Маҳмудов М.А. — Душанбе: ЭР-граф, 2009. — с. 295</ref>. == Дар Тоҷикистон == [[Акс:День флага.jpg|thumb|Роҳпаймоӣ дар Рӯзи Парчами Тоҷикистон]] Дар Тоҷикистон, дар замони тобеияти ҷумҳурӣ ба ИҶШС ҳар сол [[намоиш]]ҳо ба муносибати Иди байналхалқии меҳнаткашон - [[1 май]] ва Иди ғалабаи Инқилоби сотсиалистии Октябрӣ - [[7 ноябр]] дар шаҳру маркази вилоятҳои [[ҶШС Тоҷикистон]] баргузор мегардиданд. Митингҳои эътирозӣ дар арафаи пошхӯрии [[ИҶШС]] ва рӯй додани зиддияти байни собиқ Ҳукумат ва нерӯҳои оппозитсионӣ, солҳои [[1991]] ва [[1992]] дар шаҳри [[Душанбе]] шуда гузаштаанд. Гирдиҳамоиҳо, намоишҳо ва [[роҳпаймоӣ|роҳпаймои]]ҳои даврони [[асри XXI]] дар ҷумҳурӣ асосан ба муносибатҳои [[Рӯзи истиқлоли Ҷумҳурии Тоҷикистон]] — [[9 сентябр]], [[Иди байналмилалии Наврӯз]] — 21-24 март, рӯзи [[Парчами Тоҷикистон]] — [[24 ноябр]] ва баъзе диг. [[ид]]у [[ҷашн]]ҳои миллӣ баргузор мегарданд. == Нигаред == *[[Ҳуқуқ]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} [[Гурӯҳ:Мафҳумҳои ҳуқуқ]] rghz8kh50a1pjec6npbeqdd4tnpo605 1469450 1469322 2026-04-21T03:07:10Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Чорабиниҳо]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469450 wikitext text/x-wiki '''Гирдиҳамоӣ''' — (аз калимаи {{lang-en|meeting}}) [[намоиш]], [[роҳпаймоӣ]] — маҷлиси оммавӣ ба муносибати ягон масъалаи муҳим, бештар масъалаҳои сиёсӣ барои дастгирӣ намудани ягон талабот, изҳори ҳамфикрӣ ё эътироз. Мувофиқи Конститутсияи Тоҷикистон маҷлисҳо, гирдиҳамоиҳо, намоишҳо ва роҳпаймоиҳо, бо тартибе, ки Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи маҷлисҳо, гирдиҳамоиҳо, намоишҳо ва роҳпаймоиҳои осоишта» аз [[22 май]]и [[соли 1998]] муқаррар гаштааст, гузаронида мешаванд<ref>Фарҳанги истилоҳоти ҳуқуқ / Зери таҳрири Маҳмудов М.А. — Душанбе: ЭР-граф, 2009. — с. 295</ref>. == Дар Тоҷикистон == [[Акс:День флага.jpg|thumb|Роҳпаймоӣ дар Рӯзи Парчами Тоҷикистон]] Дар Тоҷикистон, дар замони тобеияти ҷумҳурӣ ба ИҶШС ҳар сол [[намоиш]]ҳо ба муносибати Иди байналхалқии меҳнаткашон - [[1 май]] ва Иди ғалабаи Инқилоби сотсиалистии Октябрӣ - [[7 ноябр]] дар шаҳру маркази вилоятҳои [[ҶШС Тоҷикистон]] баргузор мегардиданд. Митингҳои эътирозӣ дар арафаи пошхӯрии [[ИҶШС]] ва рӯй додани зиддияти байни собиқ Ҳукумат ва нерӯҳои оппозитсионӣ, солҳои [[1991]] ва [[1992]] дар шаҳри [[Душанбе]] шуда гузаштаанд. Гирдиҳамоиҳо, намоишҳо ва [[роҳпаймоӣ|роҳпаймои]]ҳои даврони [[асри XXI]] дар ҷумҳурӣ асосан ба муносибатҳои [[Рӯзи истиқлоли Ҷумҳурии Тоҷикистон]] — [[9 сентябр]], [[Иди байналмилалии Наврӯз]] — 21-24 март, рӯзи [[Парчами Тоҷикистон]] — [[24 ноябр]] ва баъзе диг. [[ид]]у [[ҷашн]]ҳои миллӣ баргузор мегарданд. == Нигаред == *[[Ҳуқуқ]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} [[Гурӯҳ:Мафҳумҳои ҳуқуқ]] [[Гурӯҳ:Чорабиниҳо]] 9ttc90af70lnhshpdnfun8jidbuwy5g 1469452 1469450 2026-04-21T03:10:24Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Ташкили ҷомеъаҳо]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469452 wikitext text/x-wiki '''Гирдиҳамоӣ''' — (аз калимаи {{lang-en|meeting}}) [[намоиш]], [[роҳпаймоӣ]] — маҷлиси оммавӣ ба муносибати ягон масъалаи муҳим, бештар масъалаҳои сиёсӣ барои дастгирӣ намудани ягон талабот, изҳори ҳамфикрӣ ё эътироз. Мувофиқи Конститутсияи Тоҷикистон маҷлисҳо, гирдиҳамоиҳо, намоишҳо ва роҳпаймоиҳо, бо тартибе, ки Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи маҷлисҳо, гирдиҳамоиҳо, намоишҳо ва роҳпаймоиҳои осоишта» аз [[22 май]]и [[соли 1998]] муқаррар гаштааст, гузаронида мешаванд<ref>Фарҳанги истилоҳоти ҳуқуқ / Зери таҳрири Маҳмудов М.А. — Душанбе: ЭР-граф, 2009. — с. 295</ref>. == Дар Тоҷикистон == [[Акс:День флага.jpg|thumb|Роҳпаймоӣ дар Рӯзи Парчами Тоҷикистон]] Дар Тоҷикистон, дар замони тобеияти ҷумҳурӣ ба ИҶШС ҳар сол [[намоиш]]ҳо ба муносибати Иди байналхалқии меҳнаткашон - [[1 май]] ва Иди ғалабаи Инқилоби сотсиалистии Октябрӣ - [[7 ноябр]] дар шаҳру маркази вилоятҳои [[ҶШС Тоҷикистон]] баргузор мегардиданд. Митингҳои эътирозӣ дар арафаи пошхӯрии [[ИҶШС]] ва рӯй додани зиддияти байни собиқ Ҳукумат ва нерӯҳои оппозитсионӣ, солҳои [[1991]] ва [[1992]] дар шаҳри [[Душанбе]] шуда гузаштаанд. Гирдиҳамоиҳо, намоишҳо ва [[роҳпаймоӣ|роҳпаймои]]ҳои даврони [[асри XXI]] дар ҷумҳурӣ асосан ба муносибатҳои [[Рӯзи истиқлоли Ҷумҳурии Тоҷикистон]] — [[9 сентябр]], [[Иди байналмилалии Наврӯз]] — 21-24 март, рӯзи [[Парчами Тоҷикистон]] — [[24 ноябр]] ва баъзе диг. [[ид]]у [[ҷашн]]ҳои миллӣ баргузор мегарданд. == Нигаред == *[[Ҳуқуқ]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} [[Гурӯҳ:Мафҳумҳои ҳуқуқ]] [[Гурӯҳ:Чорабиниҳо]] [[Гурӯҳ:Ташкили ҷомеъаҳо]] p3ln2alpl7lfagekg5lybfjvrv9ik10 10 141355 1469427 984017 2026-04-21T02:03:53Z Zosya95 54344 1469427 wikitext text/x-wiki {{TaxInfo|mode={{{1|}}}|parent= Placentalia|rang=Қатор|latin=Artiodactyla|name=Ҷуфтсумон}} jmy5vu4uc3tl9pzl05xpl5d0ima66jn 0 141712 1469577 1426254 2026-04-21T07:31:47Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469577 wikitext text/x-wiki {{Ёдмон}} [[Акс:Наврузгох.jpg|200px|thumb|Маҷмааи Кохи Наврӯз (акс аз боло)]] [[Акс:Чайхана Наврузгох.jpg|200px|thumb|Маҷмааи Кохи Наврӯз (акс аз чап)]] [[Акс:Флаги республики.jpg|200px|thumb|Маҷмааи Кохи Наврӯз (акс аз кӯча)]] «'''Кохи Наврӯз'''» — яке аз бузургтарин кохҳои ҷаҳон<ref>{{Cite web|url=https://tass.ru/obschestvo/6553623|title=Дворец Навруз в Душанбе принял участников саммита СВМДА|website=TACC|date=2019-06-15|publisher=ТАСС|accessdate=2023-05-17}}</ref> ва яке аз ҷозибаҳои гардишгарии [[Тоҷикистон]] аст, ки дар [[соли 2014]] дар шаҳри [[Душанбе]] сохта шудааст. == Сохтмон == Ин кох дар қисмати маркази пойтахт воқеъ шудааст. Идея аввалияи меъморон ин буд, ки як чойхона мудерн ба сабки миллӣ бисозанд. Кохи Наврӯз аз 5 табақа ташкил шуда ва ҳудуди 40 ҳазор метри мураббаъ он кори дасти ҳунармандони тоҷик мебошад ва бо усули меъмории миллӣ сохта шуда ва дар ҷаҳон беназир аст. Ҳамчунин толорҳои хурду бузург, айвонҳои тобистона, фаввораҳои рангин ва мусиқӣ ба ин муҷтамаъ шукӯҳ хоссе мебахшад. 11 толори ин муҷтамаъ бо ҳунарҳои миллии мардуми тоҷик аз қабили гаҷкорӣ, музойк ва шишаҳои рангин, кандакорӣ дар чӯб, сангтарошӣ ва оинабандӣ тазйин шудааст<ref>{{Cite web|url=https://sputnik.tj/20190624/Kokhi-Navrz-ba-feristi-8-muizai-Sozmoni-amkorii-Shankhay-vorid-shud-1029233852.html|title=“Кохи Наврӯз” ба феҳристи “8 муъҷизаи Созмони Ҳамкории Шанхай” ворид шуд|website=Sputnik Тоҷикистон|date=20190624T1519+0500|lang=tg|accessdate=2023-05-17}}</ref>. == Толорҳо == === Толори «Дидор» === Даромадгоҳи толор бо нақшу нигори «кундал» оро дода шудааст. Ин толори банкетӣ буда дар деворҳои он [[гаҷкорӣ]] дар рӯи оина иҷро шуда, дар он нақшу нигори миллӣ акс ёфтааст. Сақфи он бо рангҳо зебо [[наққошӣ]] карда шудааст. Аз ду тараф зинапояи чӯбин бо [[кандакорӣ]] оро дода шудааст. Масоҳати толор 1100 метри муррабаъ мебошад. === Толори «Аржанг» === Ин толор аз 29 гуна сангҳои нимқиматбаҳои Тоҷикистон (бинобар толори сангин низ мегӯянд) сохта шудааст Дар девор мозаика аз рӯи мусаввараҳои [[Камолиддин Беҳзод]] иҷро карда шудааст. Масоҳати толор 1000 метри муррабаъ мебошад. === Толори «Гулистон» === Толори намоиши ифтихори кандакории тоҷик мебошад. Дар ин толор бештар аз 6000 метри муррабаъ кандакорӣ дар чӯб бо сардории усто Бурҳон (Исфара) иҷро шудааст. Он 16 сутун дорад. Қандили бузургаш 3 тонна буда булурӣ мебошад. Масоҳати толор 1650 метри муррабаъ мебошад. === Толори «Зарандуд» === Баландтарин толори бино аст. Қандили бузургаш 6 тоннаву 700 кг вазн дошта 1600 чароғак дорад. Дар ҳар як қисми девор рамзи тоҷи заррин бо ҳафт ситораро дидан мумкин аст. Дар сутунҳо (16-то) ва болои он нақшҳо бо тилои маҳин ороиш дода шудаанд (бинобар толори тилоӣ низ мегӯянд). Деворҳои толор бо гаҷкорӣ дар оина ва шиша оро дода шудааст. Ҳама кор бо сардории усто Анваршо Ризвонов (н. Рашт) иҷро карда шудааст.<ref>«Кохи Наврӯз», осорхонаи ҳунарҳои миллӣ //Тоҷикистон, 7 сентябри с. 2016, с 12</ref> == Яке аз 8 муъҷизаи СҲШ == Дар соли 2019 «Кохи Наврӯз» дар Душанбе ба унвони яке аз ҳашт мӯъҷизаи муосири [[Созмони Ҳамкории Шанхай]] пазируфта шуд<ref>{{Cite web|url=https://www.farsnews.ir/news/13980404000183/کاخ-نوروز-تاجیکستان-در-فهرست-معجزه-شانگهای|title=خبرگزاری فارس - «کاخ نوروز» تاجیکستان در فهرست 8 معجزه «شانگهای»|website=خبرگزاری فارس|date=2019-06-25|accessdate=2023-05-17}}</ref>. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Муассисаҳои фарҳангии Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Кохҳои Душанбе]] [[Гурӯҳ:Ҷозибаҳои гардишгарии Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Чойхонаҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] 2xavje3vxaudtn93t1oup9xjh6ltx2y 10 141885 1469197 831233 2026-04-20T12:58:36Z Zosya95 54344 1469197 wikitext text/x-wiki {{TaxInfo|mode={{{1|}}}|parent=Cucurbitoideae |rang=Авлод|latin=Cucumis|name=Бодиринг}} 14ohwhjhp0rlsgxlyvl7jepthqiaptl 10 141886 1469198 831234 2026-04-20T12:59:13Z Zosya95 54344 1469198 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 10 141888 1469199 831236 2026-04-20T13:00:44Z Zosya95 54344 1469199 wikitext text/x-wiki {{TaxInfo|mode={{{1|}}}|parent=Magnoliopsida |rang=Тартиб|latin=Cucurbitales|name=Кадугулҳо}} ebsabsp95eu8wm8lgu9n5qrlrx0aa50 0 142410 1469314 1334416 2026-04-20T18:48:18Z Zosya95 54344 1469314 wikitext text/x-wiki {{Таксон |тасвир = Knolselderij (Apium graviolens var. rapaceum).jpg |салтанат = Рустаниҳо |волид = Apium |табақа = Намуд |лотинӣ = Apium graveolens |муаллиф = [[Карл Линней|L.]] |соли муаллифӣ = 1753 |вазъи ҳифз = LC |iucn = 164203 }} '''Карафс''' ё '''карафш''' ({{lang-la|Apium graveolens}}) — [[Рустаниҳо|гиёҳ]]ест дусола, ки дар ошпазӣ корбурд дорад. == Тавсифоти гиёҳшинохтӣ == [[Акс:Illustration Apium graveolens0.jpg|thumb|left|{{Тасв.гиёҳ.|3}}]] Аз 20 то 150 см қад мекашад. Пояаш рост, сершох; баргаш пармонанд, гултӯдааш чатрнамо, гулаш майдаи сафед ё сабзтоб. Моҳи июл гул карда, донаш август — сентябр мепазад. Одатан дар заминҳои партов, канори ҷӯй, рӯди кӯҳӣ, обанбор ё шибару ботлоқҷойҳо мерӯяд. Дар кӯҳи Мевағул, қаторкӯҳҳои Туркистон ва ноҳияҳои Тоҷикистони Ҷанубӣ (дар баландии 400—1500 м) вомехӯрад. == Хосияти шифоӣ == Карафс гиёҳи доруии қадимист. Реша ва тухми онро аз қадим чун воситаи пешоброн истифода мебаранд. Бино ба маълумоти Абӯалии Сино карафс варамҳоро мегардонад, қабзиятро мекушояд, арақ меоварад ва дардро таскин мебахшад, барои сулфа, зиқи нафас, ҷигар ва сипурз муфид аст, пешоб ва ҳайзро меронад. Ҳама қисмҳои карафс гурда, масона ва бачадонро тоза мекунад. Тухми карафс барои обхӯра давои хуб аст, қабзияти ҷигар ва сипурзро рафъ месозад, давои бодрон, киҷҷарон ва пешоброн мебошад. Дарди санги гурда, масона ва миёнро таскин мебахшад. Бино ба маълумоти муаллифи «Махзану-л-адвия» қисми аз ҳама пуртаъсири карафс реша, сипас тухм ва барги он мебошад. Тухми карафс то 2 сол ва решааш то 3 сол қобилияти шифобахширо гум намекунад. Дар тибби халқӣ нақеъи решаи карафсро ҳангоми заъфи узвҳои ҳозима, камиштиҳоӣ ва чун омили исҳоловар рӯзе 3 — 4 маротиба 1 чумча менӯшанд. Шираи решаи тару тозаи онро ҳангоми бемориҳои гурда, нақрис, асабдард, тарбод, саглес ва илтиҳоби пӯст (рӯзе 3 маротиба 1 — 2 қошуқча 30 дақиқа пеш аз хӯрок) тавсия медиҳанд. Чойи меваи карафсро ҳангоми нафастангӣ, ҳиккак ва чун воситаи қайбанд менӯшанд. Аз барги тару тозаи карафс доруи пешоброни «Сукапичравеол» тайёр мекунанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Комаров Б. М., Определитель растений Северного Таджикистана, Д., 1967; * Марков В. М., Овощеводство, М., 1974; * Василенко Н. Г., Знаете ли вы эти овощӣ?, М., 1975; * Чиков П. С., Лаптев Ю. П., Витаминные и лекарственные растения, М., 1976; * Ходжиматов М., Дикорастущие лекарственные растения Таджикистана, Д., 1989. [[Гурӯҳ:Гиёҳҳои доруӣ]] trwy9h8o40fqjl3oq2hcg8togfjnatv 14 142627 1469243 1335300 2026-04-20T14:43:01Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Гурӯҳ:Гиёҳон аз рӯи алифбо]] 1469243 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 14 142821 1469255 1351393 2026-04-20T14:59:17Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Гурӯҳ:Гиёҳони хӯрокӣ]] to [[Гурӯҳ:Рустаниҳои хӯрокӣ]] 1351393 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Ошпазии тоҷикӣ]] 8cafwipcf5d09penpgjx1adxd60r9xx 0 143970 1469275 1467144 2026-04-20T17:13:30Z Yoonoos.tj 27005 1469275 wikitext text/x-wiki {{Дигар мазмунҳо|Реал Мадрид}} {{Ҷаъбаи БФ |замина = #FFFFF0 |матн = #000000 |ном = {{Парчами Испания}} Реал Мадрид |мавсими ҷорӣ = 2025/2026 |логотип = |номи пурра = Real Madrid Club de Fútbol<ref>{{cite web| title = Real Madrid Club de Fútbol | url = https://www.laliga.es/laliga-santander/real-madrid |lang = es |publisher = Саҳифаи расмии Ла Лига |accessdate = 2023-06-19}}</ref> |лақаб = ''Los Blancos (Сафедҳо)<br>Los Galácticos (Каҳкашониҳо)<br>Los Merengues (Хомаиҳо)<br>Los Vikingos (Викингҳо)<br>La Casa Blanca (Кохи сафед)'' |таъсис = 06.03.1902 |барҳам = |майдон = {{Парчами Испания}} «[[Сантияго Бернабеу (варзишгоҳ)|Сантияго Бернабеу]]», [[Мадрид]] |ғунҷоиш = 81 044<ref>{{cite web |url=http://www.realmadrid.com/en/santiago-bernabeu-stadium |title=Santiago Bernabéu Stadium |lang=es |publisher=Саҳифаи расмии бошгоҳи «Реал Мадрид» |accessdate=2019-06-19}}</ref> |молик = |президент = {{Парчами Испания}} [[Флорентино Перес]] |мудир = |мудири кул = |мураббӣ = {{Парчами Испания}} [[Алваро Арбелоа]] |капитан = {{Парчами Испания}} [[Дани Карвахал]] |рейтинг = ҷойи 2-юм дар [[Ҷадвали зарибҳои УЕФА|раддабандии УЕФА]]<ref>{{cite web|url= https://www.uefa.com/nationalassociations/uefarankings/club/?year=2026|title=Раддабандии УЕФА барои бошгоҳҳо|website=uefa.com|accessdate=2026-04-16}}</ref> |буҷет = |сарпараст = {{Парчами Имороти Муттаҳидаи Арабӣ}} Fly Emirates |мусобиқа = [[Ла Лига]] |мавсим = 2024/25 |мавқеъ = [[Акс:Silver star.png|20px|Медали нуқра]] ҷойи '''2-юм''' |сайт = https://www.realmadrid.com/ | pattern_la1 = _realmadrid2526h | pattern_b1 = _realmadrid2526h | pattern_ra1 = _realmadrid2526h | pattern_sh1 = _realmadrid2526h | pattern_so1 = _adidasonwhitel | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = 433E3A | pattern_la2 = _realmadrid2526a | pattern_b2 = _realmadrid2526a | pattern_ra2 = _realmadrid2526a | pattern_sh2 = _realmadrid2526a | pattern_so2 = _realmadrid2526al | leftarm2 = 262a45 | body2 = 262a45 | rightarm2 = 262a45 | shorts2 = 262a45 | socks2 = 262a45 | pattern_la3 = _realmadrid2526t | pattern_b3 = _realmadrid2526t | pattern_ra3 = _realmadrid2526t | pattern_sh3 = _adidaswhite | pattern_so3 = _adidaswhitel | leftarm3 = 007CE4 | body3 = 007CE4 | rightarm3 = 007CE4 | shorts3 = 007CE4 | socks3 = 007CE4 }} '''«Реал Мадрид»''' ({{lang-es|Real Madrid Club de Fútbol}}, {{IPA-es|reˈal maˈðɾið ˈkluβ ðe ˈfuðβol|-|Real Madrid.ogg}}) — яке аз дурахшонтарин бошгоҳи футболи [[Испания|испониёӣ]], ки дар шаҳри [[Мадрид]] – пойтахти Испониё қарор дорад. Аз ҷониби [[ФИФА]] [[Беҳтарин бошгоҳҳои асри XX аз ҷониби ФИФА|беҳтарин бошгоҳи футболи асри XX]] эътироф шудааст. «Реал Мадрид» яке аз се дастаест, ки дар қатори тимҳои «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» ва «[[Атлетик Билбао (бошгоҳи футбол)|Атлетик Билбао]]» ҳеч гоҳ дивизиони олии Испониёро тарк накардааст<ref>{{Cite web|url= https://www.worldfootball.net/alltime_table/esp-primera-division/|title= Spain » Primera División » All-time league table|author=|website=worldfootball.net|date=2026-01-14|publisher=|lang=en|accessdate=2026-01-14}}</ref>. Яке аз бошгоҳҳои серҷомтарин дар футболи Испониё ба ҳисоб меравад. Дар тӯли фаъолият бошгоҳи «Реал Мадрид» 71 ҷоизаи миллиро соҳиб шудааст: 36 – қаҳрамони [[Чемпионати футболи Испониё|Ла Лига]], 20 – Ҷоми Испониё, 13 – Суперҷоми Испониё ва 1 – Ҷоми Ла Лига<ref>{{cite web |url=http://www.realmadrid.com/en/about-real-madrid/honours/football|title=Real Madrid Honours: Trophies, Titles, Cups, and Championships|lang=en |publisher=Саҳифаи расмии бошгоҳи «Реал Мадрид»|accessdate=2018-08-11}}</ref>. Аз рӯи шумораи ҷом ва гол дар [[Лигаи Қаҳрамонҳо|Лигаи қаҳрамонҳои Урупо]] натиҷаи рекордӣ (15 – ҷом, 5 маротиба пайиҳам) дорад. «Реал Мадрид» яке аз арзишмандтарин бошгоҳҳои варзишии ҷаҳон аст. Тибқи маълумоти «Deloitte», дар мавсими 2024/25, бошгоҳ бо даромади солонаи 1,045.5 млрд евро дар ҷои якум аст<ref>{{Cite web|url=https://www.deloitte.com/uk/en/services/financial-advisory/analysis/deloitte-football-money-league.html|title=Deloitte Football Money League|author=|website=|date=2025-01-23|publisher=Deloitte United Kingdom|lang=en|accessdate=2025-01-23}}</ref>. Дар [[соли 2025]] бо арзиши умумии 6,6 миллиард доллар арзишмандтарин бошгоҳи футбол эътироф гардид<ref>{{Cite web|url=https://www.forbes.com/lists/soccer-valuations|title=World’s Most Valuable Soccer Teams|author=|website=|date=2025-07-28|publisher=Forbes|lang=en|accessdate=2025-07-28}}</ref>. == Таърих == === Бунёд === [[Соли 1897]] дастаи «Sky Football» таъсис дода шуд, ки нахустин нишона аз бошгоҳи мадридӣ аст. Вале расман санаи [[6 март]]и [[соли 1902]] ҳамчун рӯзи таъсисёбии бошгоҳи ''Madrid Football Club'' аз тарафи [[Хулиан Паласиос]] ва бародарон Падросҳо ба ҳисоб меравад. [[29 июн]]и [[соли 1920]], шоҳи Испониё [[Алфонсо XIII]] ба даста унвони ''Шоҳона'' ({{lang-es|Real}})-ро гузошт. Аз ин рӯ номи муосири бошгоҳ ''Real Madrid'' аст. [[Акс:Madrid C.F. 1905-06.jpg|thumb|left|260px|<div class="center">«Madrid FC», ғолибони Ҷоми Испониё дар соли 1906</div>]] [[Акс:Madrid FC 1908.jpg|thumb|left|260px|<div class="center"> «Madrid FC», мавсими 1907/08. Росто (аз чап ба рост): Аспиунтса, Нейра, Парахес, Линдси (д), Ревулто ва Праст. Нишаста: Яртса, Новоа, Норманд, Берраондо ва Прада.</div>]] Аз ҳамон лаҳзаи таъсис, бошгоҳ шурӯъ ба иддаои раҳбарӣ дар футболи Испониё кард: аллакай дар [[соли 1903]] ба финали Ҷоми Испониё роҳ ёфт ва дар он аз «[[Атлетик Билбао (бошгоҳи футбол)|Атлетик Билбао]]» мағлуб шуд. Чанд сол баъд ин Ҷоми ифтихорӣ, муддати тӯлонӣ ба пойтахт кӯчид: футболбозони «Реал Мадрид» чор бор пайиҳам ғолиби Ҷоми Испониё шуданд. [[Чемпионати футболи Испониё|Чемпионати Испониё]] шурӯъ аз фасли 1928/29 баргузор мешавад, то он дам тимҳои қавитаринро бар асоси минтақа муайян мекарданд. «Мадрид» (аз соли 1920 — «Реал Мадрид») дар ин муддат 16 бор дар минтақаи пойтахт музаффар шудааст. [[Акс:1926-02-22, La Nación, Equipo del Madrid F. C., que ayer quedó proclamado campeón del Centro, Pío.jpg|thumb|left|260px|<div class="center">«Реал Мадрид», ғолибони минтақаи пойтахт (феврали [[соли 1926]])</div>]] === Даврони авҷи бошгоҳ === Дар миёнаи солҳои 50-уми қарни гузашта, замоне ки тасмим ба таъсиси як созмони футболи қораӣ гирифта шуд, то мусобиқаҳои мунтазамро барои бошгоҳҳо ва тимҳои миллӣ фароҳам орад, «Реал Мадрид» дар Испониё садрнишини асосӣ набуд. Бо вуҷуди ин, маҳз «Реал Мадрид» дар мавсими 1954/55 қаҳрамони [[Чемпионати футболи Испониё|Лигбартари Испониё]] шуд ва аввалин роҳхатро миёни бошгоҳҳои испонӣ барои ширкат дар [[Лигаи Қаҳрамонҳо|Ҷоми Қаҳрамонони Урупо]] мушарраф гашт. Аз он лаҳза, «Реал Мадрид» тӯли 5 сол рӯйиҳам ин [[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА|ҷом]]ро ба номи худ мӯҳр зад. Дастовардҳои тим дар арсаи байналмилалро пирӯзиҳо дар [[Чемпионати футболи Испониё|Ла Лига]] ҳамқадам буданд, онҳо аз [[соли 1954]] то [[соли 1969|1969]] тавонистанд 12 маротиба қаҳрамони [[Чемпионати футболи Испониё|Лигбартар]] шаванд. Давоми зиёда аз даҳ сол тавре шуда буд, ки агар мадридиҳо имкони қаҳрамонӣ дар [[Чемпионати футболи Испониё|чемпионати дохили]]ро аз даст медоданд, ҳатман соҳиби [[Лигаи Қаҳрамонҳо|Ҷоми қаҳрамонҳо]] мешуданд. Ҳамин тариқ, 15 сол пайиҳам дар бонуфузтарин мусобиқаи Урупо иштирок карданд ва бори аввал [[соли 1970]] бинобар ишғоли ҷои 6-ум дар [[Чемпионати футболи Испониё|Ла Лига]] аз он бенасиб шуданд. Дар он даврони тиллоии «Реал Мадрид», [[Алфредо Ди Стефано]]и аргентинӣ (беҳтарин футболбози Урупо дар солҳои 1957 ва 1959), [[Раймон Копа]]и фаронсавӣ (ҷоизадори «Тӯби тиллоӣ» дар [[соли 1958]]), [[Ферентс Пушкаш]]и маҷорӣ (футболбози рақами дуи Урупо дар [[соли 1960]]), [[Франсиско Хенто]] - барандаи шашкаратаи [[Лигаи Қаҳрамонҳо|Ҷоми қаҳрамонҳо]] бозигарони калидӣ буданд. Дар миёнаи солҳои 60-ум [[Франсиско Хенто|Хенто]]и бузургро [[Хосе Сантамария]], [[Амансио Амаро|Амансио]], [[Пирри|Пиррӣ]], [[Мигел Ангел Гонсалес Суарес|Мигел Анхел]] ҳамроҳӣ мекарданд. Ба рафтани футболбозони кӯҳантаҷриба, анъанаҳои фотеҳонаи бошгоҳи «Шоҳона» дар Урупо тадриҷан аз байн рафт. Ҳаводорони мадридӣ рушди навбатии тимро қариби бист сол мунтазир шуданд, замоне ки насли ҷадид бо раҳбарии [[Эмилио Бутрагенйо]] ва наздиктарин ҳамдастаҳояш [[Мишел (футболбоз)|Мишел]], Ҳуго Санчез, [[Мануэл Санчис|«Маноло» Санчис]], [[Рафаэл Мартин Васкес|Мартин Васкес]] ва [[Мигел Пардеса]] омаданд. Онҳо ду маротиба қаҳрамони [[Ҷоми УЕФА]] ва панҷ маротиба дар [[Чемпионати футболи Испониё|чемпионати Испониё]] пайдарпай ғолиб шуданд. === Солҳои 1970-1990 === Дар нимаи солҳои 70-ум «Реал Мадрид» дар мавсими 1973/1974 дар бозии финалӣ рақиби сарсахташ бошгоҳи «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]»-ро бо ҳисоби (4:0) мағлуб намуда, соҳиби Ҷоми Испониё шуд. [[Соли 1978]] дастаи «Реал Мадрид» [[Ули Штилике]] ва [[Хуанито]]ро харидорӣ кард. Бархилофи тафовут дар сабки бозӣ, онҳо барои солҳои тулонӣ қаҳрамони ҳаводорони мадридӣ хоҳанд монд. [[4 июн]]и [[соли 1980]] мадридиҳо дар бозии ниҳоии Ҷоми мамлакат бар «[[Реал Мадрид Кастийя]]» бо ҳисоби 6:1 ғолиб шуданд. Соли баъд «Реал Мадрид» дубора бо расидан ба финали [[Лигаи Қаҳрамонҳо|Ҷоми қаҳрамонҳо]] аз худ дар [[Аврупо|Урупо]] дарак дод. Дар ин набарди шадид бошгоҳи «[[Ливерпул (бошгоҳи футбол)|Ливерпул]]» таҳти раҳбарии [[Боб Пейсли]] бар дастаи мадридӣ ва сармураббӣ [[Вуядин Бошков]] бо ҳисоби минималии 1:0 зафар ёфт. Голи ягонаи бозиро дар дақиқаи 82-юм ҳимоягари хатти чапи мерсисайдиҳо [[Алан Кеннеди]] зад. [[Алфредо Ди Стефано]] моҳи декабри [[соли 1983]] ба вазифаи сармураббии «Реал Мадрид» таъйин шуда, бозигарон [[Рафаэл Мартин Васкес|Мартин Васкес]], [[Мишел (футболбоз)|Мишел]], [[Мануэл Санчис Онтиюело|«Маноло» Санчис]] ва [[Эмилио Бутрагенйо]]ро аз ҳайати ҷавонон ба дастаи асосӣ шомил намуд. [[Эмилио Бутрагенйо]]и ҷавон дар бозии якуми худ бо пироҳани бошгоҳи «Шоҳона» дар муқобили «[[Кадис (бошгоҳи футбол)|Кадис]]», ба задани ду гол даст ёфт ва ба мадридиҳо ғалаба овард. Дар пайи чунин талошҳо, ҳаводорон ӯро хеле зуд ҳамчун яке аз рамзҳои даста пазируфтанд. [[24 май]]и [[соли 1985]] [[Рамон Мендоса]] курсии президентии бошгоҳи «Реал Мадрид»-ро ишғол намуда ба беҳтар шудани натиҷаҳои даста саҳм гузошт. Дар солҳои 1985 ва 1986 бо мағлуб намудани бошгоҳҳои «[[Видеотон (бошгоҳи футбол)|Видеотон]]» ва «[[Кёлн (бошгоҳи футбол)|Кёлн]]» дар бозиҳои финалӣ, мадридиҳо ҷоизадори 2 [[Ҷоми УЕФА]] шуданд. Он солҳо футболбозони «Реал Мадрид» дар варзишгоҳи худ бо илҳоми хос майдондорӣ мекарданд: ба назар чунин менамуд, ки баъди бохт бо ҳар ҳисобе, онҳо натиҷаи лозимияшонро метавонанд бозпас гиранд. Боре барояшон муяссар шуд, ки кори куллан боварнакарданиро анҷом диҳанд: бозии аввалро дар шаҳри [[Дӯсселдорф]] бар «[[Боруссия Мӯнхенгладбах|Боруссия М]]» бо ҳисоби 1:5 бохта, дар бозии ҷавобӣ дар «[[Сантияго Бернабеу (варзишгоҳ)|Сантияго Бернабеу]]» чор туби беҷавоб зада, ба даври дигар баромаданд. Баъди чанд мавсими нисбатан номуваффақ вазифаи сармураббии «Реал Мадрид»-ро [[Хорхе Валдано]], ки то он лаҳза дар бошгоҳи «[[Тенерифе (бошгоҳи футбол)|Тенерифе]]» кори пурсамаре анҷом дода буд, ба ӯҳда гирифт. Ӯ ба [[Фернандо Редондо|Редондо]], [[Микаел Лаудруп|Лаудруп]], [[Хосе Эмилио Амависка|Амависка]] ва [[Кике Санчес Флорес|Кике Флорес]] мавқеи доимӣ дар ҳайати асосиро бовар намуд. [[8 январ]]и [[соли 1995]] шогирдони Валдано рақибони асосии худ «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]»-ро бо ҳисоби бузурги 5:0 мағлуб карда, дар охир мақоми аввали Ла Лигаро соҳиб шуданд. Аммо, мавсими оянда нокомии бошгоҳи «Реал Мадрид» дар [[Чемпионати футболи Испониё|Ла Лига]] ва [[Лигаи Қаҳрамонҳо]] сабаби барканор шудани Валдано ва моҳи июли [[соли 1996]] таъйин шудани мураббии машҳури [[Итолиё|итолиёвӣ]] [[Фабио Капелло]] гашт. Ӯ таркиби тимро ба таври назаррас навсозӣ намуда, ба он [[Кларенс Зеедорф]], [[Предраг Миятович]] ва [[Роберто Карлос]]ро шомил кард. Барои дастаи Капелло як мавсим кофӣ буд, то қаҳрамон шавад. Моҳи майи [[соли 1998]] «Реал Мадрид» таҳти идораи сармураббӣ [[Юпп Ҳайнкес]] дар бозии ҳалкунанда бар [[Ювентус (бошгоҳи футбол)|Ювентус]] (1:0) ғолиб омада, бори ҳафтум [[Лигаи Қаҳрамонҳо]]ро ба даст овард. «Реал» бо мураббии дигар [[Гуус Ҳиддинк]] пас аз чанд моҳ, бошгоҳи «[[Васко да Гама (бошгоҳи футбол)|Васко да Гама]]»-ро дар бозии ниҳоӣ шикаст дода, Ҷоми байниқораиро низ ба [[Мадрид]] интиқол дод. Пас аз бебарории мавсими 1998/99, роҳбарияти «Реал Мадрид» тасмим гирифт вазифаи сармураббиро ба [[Висенте Дел Боске]] супорад ва хато накард: даста дар бозии финалӣ бар «[[Валенсия (бошгоҳи футбол)|Валенсия]]» (3:0) пирӯз шуда, бори ҳаштум [[Лигаи Қаҳрамонҳо]]ро ба даст овард. [[Раул Гонсалес|Раул]] голи сеюми бозиро зада, дар қатори [[Ривалдо]] ва [[Марио Жардел]] бо 10 гол дар қатори голзанҳои беҳтарини [[Лигаи Қаҳрамонҳо]] номи худро сабт кард. [[Соли 2001]], «Реал Мадрид» 28-ум унвони қаҳрамонии Испониёро ноил шуд. === Президентии Флорентино Перес === [[Акс:Florentino perez.jpg|thumb|left|260px|<div class="center">[[Флорентино Перес]]</div>]] Бо интихоб шудан ба мансаби президентӣ [[Флорентино Перес]]и ҳадафманд тасмим гирифт, ки ҳама футболбозони беҳтарини сайёраро дар «Реал Мадрид» ҷамъ оварад. Перес фаъолияти худро бо хариди [[Луиш Фигу]]и портуғолӣ аз бошгоҳи «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» ба маблағи рекордии 71 миллион евро оғоз кард<ref>{{Cite news |title=Figo's the Real deal|url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/europe/848836.stm|publisher=BBC Sport|date=2000-07-24|accessdate=2008-07-12}}</ref>. Як сол баъд [[Зайниддин Зидон]] ба сафи «Реал Мадрид» пайваст, ки барои ӯ ба «[[Ювентус (бошгоҳи футбол)|Ювентус]]» боз ҳам зиёдтар - 75 миллион евро пардохт кард. Пас аз як сол, [[Роналдо]]ро аз бошгоҳи «[[Интер (бошгоҳи футбол)|Интер]]», тобистони [[соли 2003]] - [[Дэвид Бекҳэм]]ро аз «[[Манчестер Юнайтед]]», ва [[соли 2004]] ҳамлагари бошгоҳи [[Ливерпул (бошгоҳи футбол)|Ливерпул]] [[Майкл Овен]]ро ба даста овард. Ҳамин тариқ, дар мавсими 2004/05 чаҳор бозигар, ки ҷоизаи «[[Тӯби тило (France Football)|Тӯби тиллоӣ]]» доштанд: [[Роналдо]] (беҳтарин футболбози ҷаҳон дар солҳои 1997 ва 2002), [[Зайниддин Зидон|Зидон]] (1998), [[Луиш Фигу|Фигу]] (2000), Овен (2001) якҷоя дар ҳайати тими «Шоҳона» бозӣ карданд. Ин ҷамъи ситораҳои футбол ба номи «Галактикос» маъруф шуд. Дар тӯли зиёда аз панҷ соли ҳукмронии Перес (моҳи феврали соли 2006 истеъфо дод) «Реал Мадрид» ду маротиба қаҳрамони [[Чемпионати футболи Испониё|Испониё]] ва як маротиба ғолиби [[Лигаи Қаҳрамонҳо]] (дар мавсими 2001/02) шуд. === Президентии Рамон Калдерон === [[Акс:Real Madrid vs Bayern Munich.jpg|thumb|left|260px|<div class="center">Бозигарони «Реал Мадрид» дар ҳоли ҷашнгирии гол ба дарвозаи бошгоҳи «[[Бавария (бошгоҳи футбол)|Бавария]]», [[соли 2007]]</div>]] Пас аз [[Флорентино Перес]], [[Рамон Калдерон]] президенти «Реал Мадрид» интихоб шуд, ки сабки роҳбарии ӯ аз Перес хеле фарқ мекард. Калдерон ҳадафи харидани беҳтарин футболбозонро надошт. Пеш аз ҳама, президенти нав ба тозакунӣ ва ҷавонсозии таркиби даста, ки он замон рӯзҳои сахтеро аз сар мегузаронд, пардохт. Дар давраи ҳукмронии Калдерон, [[Дэвид Бекҳэм|Бекҳэм]], [[Роберто Карлос]], [[Робиню]] ва [[Роналдо]] яъне тамоми «мерос»-и Перес фурӯхта шуданд. Дар ивази ин Калдерон бозигарони машҳур [[Руд ван Нистелрой|Ван Нистелрой]], [[Фабио Каннаваро|Каннаваро]], [[Гонсало Игуаин|Игуаин]], [[Весли Снейдер|Снейдер]] ва [[Пепе]]ро ба тими «Шоҳона» овард. Вале тағйироти асосӣ иваз намудани сармураббӣ буд. [[Фабио Капелло]], мутахассиси қавӣ ва мустақил, дубора ба даста баргардонда шуд. Мавсими аввал «Каҳкашониҳо» дар [[Чемпионати футболи Испониё|Ла Лига]] қаҳрамон шуданд, аммо дар даври 1/8-ниҳоии [[Лигаи Қаҳрамонҳо]] аз дастаи олмонии «[[Бавария (бошгоҳи футбол)|Бавария]]» дар маҷмӯъ (ҳисоби умумӣ 4:4) шикаст хӯрданд. Дар поёни фасли нахуст сарфи назар аз унвони қаҳрамони Испониё, ки аввалин бор дар тӯли чор соли охир буд, роҳбарияти «Реал Мадрид» мураббии итолиёвиро ба сабаби ҷорӣ кардани "бозии дилгиркунандаи даставӣ" аз кор озод кард. Курсии сармураббӣ ба мутахассиси олмонӣ ва мураббии «[[Хетафе (бошгоҳи футбол)|Хетафе]]» [[Бернд Шустер]] вогузошта шуд. Бо мураббии олмонӣ, «сафедпӯшҳо» Суперҷом ва қаҳрамонии [[Чемпионати футболи Испониё|Испониё]]ро пеш аз мӯҳлат ба даст оварданд. Аз ин рӯ, дар Эл-Класико (ҳисоб – 4:1), ки дар варзишгоҳи «Сантияго Бернабеу» баргузор шуд, футболбозони «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» тибқи анъанаи испониёӣ “роҳрави қаҳрамонӣ” ташкил карда, мадридиҳоро бо кафкӯбӣ истиқбол намуданд. Бо вуҷуди ин, дар [[Лигаи Қаҳрамонҳо]] пешравӣ ба чашм намерасид. Дар даври 1/8-ниҳоӣ «Реал Мадрид»-ро бошгоҳи «[[Рум (бошгоҳи футбол)|Рум]]»-и итолиёвӣ (ҳисоби умумӣ – 2:4) аз мусобиқот берун кард. Новобаста аз усули хос доштанаш [[Рамон Калдерон]] дар барномаи пешазинтихоботии дуюм қавл дод, ки [[Криштиану Роналду]], [[Кака]] ва [[Сеск Фабрегас|Фабрегас]]ро барои даста харидорӣ хоҳад кард. Соли 2009 Рамон Калдерон ба далели моҷарои тақаллуб дар интихоботи [[соли 2006]] истеъфо дод. Дар тӯли дуюним соли президентии Калдерон «Реал Мадрид» ду маротиба пайиҳам қаҳрамони Испониё ва як маротиба Суперҷоми Испониёро соҳиб шуд. === Бозгашти дубораи Перес === Қабл аз интихобот ҳама рақибон номзадии худро пас гирифтанд ва [[Флорентино Перес]] [[1 июн|1-уми июн]]и [[соли 2009]], бидуни овоздиҳӣ боз президенти «Реал Мадрид» шуд<ref>{{cite web|url=//http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/europe/8076515.stm|title=Perez to return as Real president|website=uefa.com|accessdate=2009-06-01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160114075411/https://http/|archivedate=2016-01-14}}</ref>. Пас аз бозгашт Перес ба ташкил кардани “галактикос”-и комилан нав шурӯъ кард. Ибтидо, дар даста тағйироти раҳбарӣ сурат гирифт: [[Зайниддин Зидон]] бозикуни собиқи «Реал Мадрид» мушовири президент таъйин шуд. Рӯзи [[9 июн|9-уми июн]] пас аз музокироти тӯлонӣ ва сару садоҳои мухталиф миёнмайдони дастаи «[[Милан (бошгоҳи футбол)|Милан]]»-и Итолиё ва тими миллии Брозил [[Кака]] ба маблағи 68 миллион [[евро]] ба «Реал Мадрид» гузашт. Ӯ бо даста қарордоди шашсола имзо кард ва пас аз бозгашти Перес ситораи аввалин шуд. Пас аз он бо беҳтарин бозигари ҷаҳон дар [[соли 2008]] [[Криштиану Роналду]], ки дер боз орзуи пӯшидани пироҳани “бланкос”-ро дошт, шартнома ба имзо расид. Перес барои ситораи портуғолӣ 80 миллион [[Фунт Стерлинг|фунт стерлинг]] (93,4 миллион евро) пардохт кард. Рӯзҳои 25-уми июн ва 1-уми июл, [[Раул Албиол]] аз «[[Валенсия (бошгоҳи футбол)|Валенсия]]» ва [[Карим Бензема]] аз «[[Олимпик Лион (бошгоҳи футбол)|Олимпик Лион]]» ба арзиши 15 миллион ва 35 миллион евро ба «Реал Мадрид» гузариш намуданд. Миёнмайдон [[Эстебан Гранеро]] аз бошгоҳи «Хетафе», муҳофиз [[Алваро Арбелоа]] ва миёнмайдони такягоҳӣ [[Хаби Алонсо]] ҳарду аз бошгоҳи «[[Ливерпул (бошгоҳи футбол)|Ливерпул]]» ба ҳайати тими «Реал Мадрид» ҳамроҳ шуданд. Мадридиҳо барои интиқоли Арбелоа 4 миллион евро ва барои Алонсо 30 миллион [[Фунт Стерлинг|фунт стерлинг]] харҷ намуданд<ref>{{cite web|url=http://www.news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/teams/l/liverpool/8184444.stm|title=Alonso completes £30m Real move|lang=en|publisher=BBC Sport|accessdate=2009-08-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090805100933/http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/teams/l/liverpool/8184444.stm|archivedate=2009-08-05}}</ref>. Сарфи назар аз харидҳои муҳим, даста он мавсим натавонист ҳадди ақалл ҷомеро соҳиб шавад. Дар [[Чемпионати футболи Испониё|чемпионати Испониё]] «Реал» баъд аз тими «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» дар ҷои дуюм қарор гирифт. Бошгоҳ дар [[Лигаи Қаҳрамонҳо]] низ шаҳди нокомӣ чашид ва шашумин бор пайиҳам дар марҳилаи 1/8-ниҳоӣ аз мусобиқот берун шуд. Дар Ҷоми Испониё бошад, даста дар марҳилаи аввал аз дастаи дивизиони сеюми Испониё «[[Алкоркон бошгоҳи футбол)|Алкоркон]]» шикаст хӯрда аз мубориза хориҷ шуд. Дар поёни мавсим сармураббӣ [[Мануел Пеллегрини]] барои натиҷаҳои ғайриқаноатбахш аз мақомаш барканор шуд. [[Ҷозе Моуринё]] ки бо бошгоҳи итолиёвии «[[Интер (бошгоҳи футбол)|Интер]]» «ҳет-трики тиллоӣ» анҷом дода буд, пас аз гуфтушунидҳои кӯтоҳ сармураббии «Реал Мадрид» таъйин карда шуд<ref>{{cite web|url=https://www.independent.co.uk/sport/football/european/mourinho-to-be-unveiled-at-madrid-on-monday-after-1637m-compensation-deal-1986040.html|title=Mourinho to be unveiled at Madrid on Monday after £7m compensation deal|website=independent.co.uk|publisher=The Independent|accessdate=2010-05-31}}</ref><ref>{{cite web|url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/europe/8708315.stm|title=Real Madrid unveil José Mourinho as their new coach|website=news.bbc.co.uk|publisher=BBC Sport|accessdate=2010-05-31}}</ref>. Гузариши тобистона дар ҳадди соли пеш пуровоза набуд, ҳарчанд бидуни одатҳои маъмулӣ нагузашт. Барои харидорӣ беш аз 70 миллион евро харҷ шуд ва дастаро ботаҷрибатарин муҳофизатгари портуғолӣ [[Рикарду Карвалё]], миёнмайдонҳои ҷавони испонӣ - [[Педро Леон]] ва [[Серхио Каналес]], намояндагони насли нави футболи олмонӣ - [[Сами Хедира]] ва [[Масъуд Озил]], инчунин ҳуҷумкори аргентинӣ [[Анхел Ди Мария]] пурра карданд. «Реал Мадрид» мавсими 2010/11-ро хеле бомуваффақият оғоз кард ва нишон дод, ки омодаи мубориза барои унвони қаҳрамонӣ аст, вале дар ниҳоят дар ҷои дуюм қарор гирифт. Дар Ҷоми Испониё корҳо хеле бобарор буданд. Даста дилпурона ба финал баромад ва он ҷо онҳоро рақиби азалӣ «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» интизор буд. «Реал Мадрид» дар бозии барои ҳарду даста душвор тавонист пирӯз шавад: Голи [[Криштиану Роналду]], ки дар вақти изофӣ зада шуд, ҷоми деринтизорро барои даста ба армуғон овард. Дар [[Лигаи Қаҳрамонҳо]] «Реал Мадрид» ба даври ниманиҳоӣ роҳ ёфт, ки дар як бозии пуртаниш ва баҳсбарангези доварон дар ҷамъи ду бозӣ аз «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» шикаст хӯрд. Тобистони [[соли 2011]], бошгоҳ барои таҳкими ҳайат ҳимоятгарон [[Рафаел Варан]], [[Фабио Коентрао]], миёнмайдонҳо [[Нури Шоҳин]], [[Ҳамид Алтинтоп]] ва ҳамлагар [[Хосе Калехон]]ро ба даста овард. Илова бар ин, бошгоҳ 22-юми июн расман аз васеъ кардани салоҳиятҳои сармураббии даста ва вогузор кардани вазифаи мудири варзишӣ ба [[Ҷозе Моуринё]] хабар дод<ref>[http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/en/1330063139382/noticia/ComunicadoOficial/Official_Announcement_2011-07-23.htm Official Announcement] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20110725011416/http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/en/1330063139382/noticia/ComunicadoOficial/Official_Announcement_2011-07-23.htm |date=2011-07-25 }} // Realmadrid.com</ref>. Ба ин тартиб «Реал Мадрид» ба модели инглисии идоракунии даста гузашт. Шогирдони Моуринё дар мавсими 2011/12 дастоварди «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]»-ро, ки дар мавсими 2009/10 – 99 хол дар як фасл буд, бо касби 100 имтиёз шикаста, рекорди наве дар [[Чемпионати футболи Испониё|Ла Лига]] сабт карданд. Илова бар ин, «Реал Мадрид» аввалин тиме гардид, ки дар 32 бозии як мавсим пирӯз шуда, аз рӯи шумораи голҳо (121 гол) дар як фасл рекорд гузошт. Тобистони [[соли 2012]] миёнмайдонҳои «[[Челси (бошгоҳи футбол)|Челси]]» [[Майкл Эссиен]] ва «[[Тоттенҳем Ҳотспур (бошгоҳи футбол)|Тоттенҳем]]» [[Лука Модрич]] ба Мадрид пайвастанд. Аввалӣ ба тарзи иҷора ва дуввумӣ харидорӣ шуд. Аммо як қатор бозикунҳо дастаро тарк карданд: [[Фернандо Гаго]] ва [[Серхио Каналес]] ба «[[Валенсия (бошгоҳи футбол)|Валенсия]]», [[Ҳамид Алтинтоп]] ба «[[Галатасарой (бошгоҳи футбол)|Галатасарой]]», [[Эстебан Гранеро]] ба «[[Квинз Парк Рейнҷерс (бошгоҳи футбол)|Квинз Парк Рейнҷерс]]», [[Лассана Диарра]] ба «[[Анжи (бошгоҳи футбол)|Анжи]]», [[Ройстон Дренте]] ба «[[Алания (бошгоҳи футбол)|Алания]]» инчунин ба тарзи иҷоравӣ бошад [[Дани Карвахал]] ба «[[Байер 04 (бошгоҳи футбол)|Байер 04]]» ва [[Нури Шоҳин]] нахуст ба «[[Ливерпул (бошгоҳи футбол)|Ливерпул]]» ва зимистони соли 2012 ба «[[Боруссия Дортмунд]]». Зимистон дарвозабон [[Диего Лопес (дарвозабон)|Диего Лопес]], ки қаблан дар бошгоҳҳои «[[Вийярреал (бошгоҳи футбол)|Вийярреал]]» ва «[[Севийя (бошгоҳи футбол)|Севийя]]» ҳунарнамоӣ мекард, ба даста баргашт. «Каҳкашониҳо» мавсими 2012/13-ро бо шикаст додани дастаи «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» (ҳисоби умумӣ 4:4) дар Суперҷоми Испониё оғоз карданд. [[Чемпионати футболи Испониё|Лигбартари Испониё]]ро бошад, дар зинаи дуюм ҷамъбаст карданд. Дар Ҷоми Испониё «Реал Мадрид» ба финал расид ва «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]»-ро дар ин масир аз мусобиқа берун кард, вале бозии финалиро бар «[[Атлетико Мадрид (бошгоҳи футбол)|Атлетико Мадрид]]» (1:2) бохт. Дар [[Лигаи Қаҳрамонҳо]] «мадридиҳо» ҳунарнамоиро дар даври нимниҳоии мусобиқа бо шикаст хӯрдан аз тими «[[Боруссия Дортмунд]]» (дар маҷмӯъ 3:4) ба поён расонд. [[20 май|20–уми май]] мушаххас шуд, ки [[Ҷозе Моуринё]] дастаро тарк мекунад<ref>{{cite web|url=http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/22583729|title=Jose Mourinho: Real Madrid boss to leave next month|publisher=BBC|date=2013-05-20|accessdate=2013-12-04|archivedate=2013-08-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130810231148/http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/22583729}}</ref><ref>{{cite web|title=Jose Mourinho: Real Madrid season worst of my career|url=http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/22578880|accessdate=2013-05-17|newspaper=BBC|date=2013-05-17|archivedate=2013-06-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130612004204/http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/22578880}}</ref>. Рӯзи [[2 июн|2–юми июн]] [[Флорентино Перес]] бори дигар президенти «Реал Мадрид» интихоб шуд. [[27 июн|27–уми июн]] [[Карло Анчелотти]] ҳамчун сармураббии бошгоҳ муаррифӣ шуд<ref>{{cite web|url=http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/en/Actualidad_Primer_Equipo_en/1330152799545/noticia/Noticia/Carlo_Ancelotti,_new_Real_Madrid_coach.htm|title=Carlo Ancelotti, new Real Madrid coach|date=2013-06-25|accessdate=2013-06-25|publisher=Real Madrid C.F.|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130628231323/http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/en/Actualidad_Primer_Equipo_en/1330152799545/noticia/Noticia/Carlo_Ancelotti,_new_Real_Madrid_coach.htm#|archivedate=2013-06-28}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/en/Actualidad_Primer_Equipo_en/1330153439722/noticia/Noticia/Carlo_Ancelotti_has_signed_his_contract_with_Real_Madrid.htm|title=Official: Real Madrid confirm Ancelotti signing|date=2013-06-26|accessdate=2013-06-26|publisher=Real Madrid C.F.|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131012022320/http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/en/Actualidad_Primer_Equipo_en/1330153439722/noticia/Noticia/Carlo_Ancelotti_has_signed_his_contract_with_Real_Madrid.htm#|archivedate=2013-10-12}}</ref>. Ёварони сармураббӣ [[Зайниддин Зидон]]и фаронсавӣ ва Пол Клементи инглис таъйин шуданд. === «Десима» ва требли урупоӣ === Тобистони [[соли 2013]] як қатор миёнмайдонҳо харидорӣ шуданд: ситораи «[[Тоттенҳем Ҳотспур (бошгоҳи футбол)|Тоттенҳем]]» [[Гарет Бейл]], [[Карлос Каземиро|Каземиро]] аз «[[Сан-Паулу (бошгоҳи футбол)|Сан-Паулу]]», [[Асиер Ийярраменди]] аз «[[Реал Сосиедад (бошгоҳи футбол)|Реал Сосиедад]]» ва [[Иско]] аз «[[Малага (бошгоҳи футбол)|Малага]]». Инчунин, [[Дани Карвахал]] пас аз гузаронидани мавсими иҷоравӣ дар «[[Байер 04 (бошгоҳи футбол)|Байер 04]]» ба даста баргашт. Футболбози [[Русҳо|рус]] [[Денис Черишев]] ва ҳамлагари испониёӣ [[Хесе]] аз дастаи ҷавонони «[[Реал Мадрид Кастийя]]» ба ҳайати дастаи асосӣ интиқол ёфтанд. Бо вуҷуди ин, як қатор бозигарон дастаро тарк карданд: ҳимоятгар [[Раул Албиол]], ҳамлагарон [[Гонсало Игуаин]] ва [[Хосе Калехон]] ба «[[Наполи (бошгоҳи футбол)|Наполи]]», миёнмайдонҳо [[Масъуд Озил]] ба «[[Арсенал (бошгоҳи футбол)|Арсенал]]», [[Кака]] ба «[[Милан (бошгоҳи футбол)|Милан]]» ва [[Педро Леон]] ба дастаи «[[Хетафе (бошгоҳи футбол)|Хетафе]]». Ҳамчун бозигарони озод, [[Рикарду Карвалё]] ба «[[Монако (бошгоҳи футбол)|Монако]]» ва [[Антонио Адан]] ба «[[Каляри (бошгоҳи футбол)|Каляри]]» гузаштанд. [[Майкл Эссиен]] баъди анҷоми мавсим ба «[[Челси (бошгоҳи футбол)|Челси]]» баргашт ва дар авоили сентябр [[Денис Черишев]] ба тими «[[Вийярреал (бошгоҳи футбол)|Вийярреал]]» ба иҷора дода шуд. [[16 апрел|16-уми апрел]]и [[соли 2014]], «сафедпӯшҳо» бо шикаст додани «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» дар финал бо ҳисоби 2:1, Ҷоми Испониёро ба даст оварданд. Голи ҳалкунандаро [[Гарет Бейл]] ба самар расонд. Баъд аз 12 соли интизорӣ, [[24 май|24–уми май]]и [[соли 2014]], дар варзишгоҳи «[[Варзишгоҳи Эштадиу да Луш|Эштадиу да Луш]]»-и [[Лиссабон]] «мадридиҳо» бо ҳарифи азалӣ «[[Атлетико Мадрид (бошгоҳи футбол)|Атлетико Мадрид]]» дар финали [[Лигаи Қаҳрамонҳо]] қарор гирифтанд. Вақти асосии бозӣ мусовӣ (1:1) анҷом ёфт. Голи мадридиҳоро дар дақиқаи изофии қисми дуюм [[Серхио Рамос]]и дастон ба ҳадаф расонид ва пирӯзиро аз чанголи шогирдони [[Диего Симеоне]] рабуд. Дар қисматҳои иловагии бозӣ хати ҳимояи «Атлетико Мадрид» куллан рахна гардид ва 3 голи дигар ба дарвоза сар доданд. Ин рақобат бо ҳисоби 4:1 ба фоидаи шогирдони Анчелотти хотима ёфта, «Каҳкашониҳо» даҳумин ҷоми [[Лигаи Қаҳрамонҳо]]ро аз худ намуданд<ref>{{cite web|title=Real Madrid make history with La Decima|url=http://www.euronews.com/2014/05/26/real-madrid-make-history-with-la-decima/|publisher=euronews.com|accessdate=2014-05-26|archive-date=2021-01-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20210125021920/https://www.euronews.com/2014/05/26/real-madrid-make-history-with-la-decima|deadlink=no}}</ref>. Пас аз пирӯзӣ дар [[Лигаи Қаҳрамонҳо]] дар [[соли 2014]], «Реал Мадрид» бо [[Кейлор Навас]], [[Тони Кроос]] ва [[Хамес Родригес]] шартнома баст<ref>{{cite web|url=http://www.firstpost.com/sports/real-madrid-unleash-new-signings-rodriguez-kroos-super-cup-final-1660463.html|title=Real Madrid to unleash new signings Rodriguez and Kroos in Super Cup|magazine=First Post|accessdate=14 августа 2014|archive-date=2020-09-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20200915053350/https://www.firstpost.com/sports/real-madrid-unleash-new-signings-rodriguez-kroos-super-cup-final-1660463.html|deadlink=no}}</ref>. Бошгоҳ [[соли 2014]] дар бозии Суперҷоми УЕФА бар «[[Севийя (бошгоҳи футбол)|Севийя]]» пирӯз шуд. Ин 79-умин ҷоиза дар таърихи даста гардид<ref>{{cite web|url=http://www.marca.com/2014/08/13/futbol/equipos/real_madrid/1407909398.html?cdi=WID33801&s_kw=Noticias_Medio_Tiempo_MX_Noticia5|title=Real Madrid ties with Barcelona in trophies|newspaper=[[Marca (newspaper)|Marca]]|accessdate=2014-08-14|archivedate=2014-08-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140814102105/http://www.marca.com/2014/08/13/futbol/equipos/real_madrid/1407909398.html?cdi=WID33801&s_kw=Noticias_Medio_Tiempo_MX_Noticia5}}</ref>. Дар охирин ҳафтаи равзанаи интиқоли тобистонаи соли 2014 «Реал Мадрид» бозигарони калидӣ [[Хаби Алонсо]]ро ба «[[Бавария (бошгоҳи футбол)|Бавария]]» ва [[Анхел Ди Мария]]ро ба «[[Манчестер Юнайтед (бошгоҳи футбол)|Манчестер Юнайтед]]» фурӯхт. Ин тасмими бошгоҳ ба баҳсу мунозираҳои зиёд печид. [[Криштиану Роналду]] изҳор дошт: ''«Агар ман масъул мебудам, шояд корҳоро ба таври дигар анҷом медодам»'' ва [[Карло Анчелотти]] иқрор шуд, ки ''«Мо корҳоро бояд дубора аз сифр шурӯъ кунем<ref>{{cite web|url=https://sg.sports.yahoo.com/news/ancelotti-madrid-must-start-again-scratch-135000249.html |title=Ancelotti: Madrid must start again from scratch |work=Yahoo! Sports |accessdate=2014-09-05|archivedate=2014-09-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140905062158/https://sg.sports.yahoo.com/news/ancelotti-madrid-must-start-again-scratch-135000249.html}}</ref>».'' Пас аз оғози нобарори мавсими 2014/15, «Реал Мадрид» силсилаи 22 пирӯзии пайиҳамро ба қайд гирифт, ки зафарият бар «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» ва «[[Ливерпул (бошгоҳи футбол)|Ливерпул]]» шомили он рекорд буд. Ин натиҷаи назаррас, рекорди пешинаи Испониё - 18 ғалабаи пайдарпайи «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» таҳти роҳбарии [[Франк Райкаард]] дар мавсими 2005/06-ро барҳам зад<ref>[https://www.bbc.co.uk/sport/0/football/30406666 «Real Madrid stretch winning run as Ronaldo and Gareth Bale score»] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160106052028/https://www.bbc.co.uk/sport/0/football/30406666 |date=2016-01-06 }}. BBC. 20 декабри 2014</ref>. Силсилаи рекордӣ дар аввалин бозии [[соли 2015]] бо мағлубият аз тими «[[Валенсия (бошгоҳи футбол)|Валенсия]]» ба итмом расид. Барои такрор кардани рекорди ҷаҳонӣ (24 ғалабаи пайдарпай) ба даста ду ғалаба нарасид<ref>[https://www.bbc.co.uk/sport/0/football/30673410 «Valencia 2 — 1 Real Madrid»] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160106075551/https://www.bbc.co.uk/sport/0/football/30673410 |date=2016-01-06 }}. BBC. Сана: 4 январи 2015</ref>. Рӯзи [[20 декабр|20-уми декабр]] «Реал Мадрид» дар финал бар дастаи «[[Сан-Лоренсо (бошгоҳи футбол)|Сан-Лоренсо]]»-и аргентинӣ ғолиб омада, [[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо]]ро соҳиб шуд. «Каҳкашониҳо» дар даври ниманиҳоии [[Лигаи Қаҳрамонҳо]] аз «[[Ювентус (бошгоҳи футбол)|Ювентус]]» мағлуб шуда, муваффақияти соли гузаштаро такрор карда натавонистанд. Дар Ҷоми Испониё низ мувоҷеҳи шикаст шуданд, инчунин дар [[Ла Лига]] бо касби ду имтиёз кам аз «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» мақоми дуюмро аз худ карданд. [[25 май|25-уми май]]и [[соли 2015]] [[Карло Анчелотти]] аз вазифаи сармураббӣ бекор карда шуд<ref>{{cite web|url=http://www.realmadrid.com/en/news/2015/05/florentino-perez-holds-a-press-conference|title=Florentino Pérez holds a press conference|date=2015-05-25|website=Realmadrid.com|access-date=2020-07-31|archive-date=2020-11-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20201116212359/https://www.realmadrid.com/en/news/2015/05/florentino-perez-holds-a-press-conference|deadlink=no}}</ref>. [[3 июн|3-юми июн]]и [[соли 2015]] [[Рафаэл Бенитес]] сармураббии ҷадиди «Реал Мадрид» эълон шуд ва ӯ бо даста қарордоди дусола имзо намуд<ref>{{cite web|url=http://www1.skysports.com/football/news/11835/9873743/rafa-benitez-named-new-coach-of-real-madrid|title=Rafa Benitez named new coach of Real Madrid |work=Sky Sports|date=2015-06-03 |accessdate=2015-06-03|archivedate=2018-12-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181213125935/https://www.skysports.com/football/news/11835/9873743/rafa-benitez-named-new-coach-of-real-madrid}}</ref>. «Реал»-и [[Мадрид]] бидуни мағлубият ба пеш мерафт, то дар бозии даври 11-уми чемпионати Испониё аз бошгоҳи «[[Севийя (бошгоҳи футбол)|Севийя]]» бо ҳисоби 2:3 шикаст хӯрд. Ба дунболи он бохти хонагии 0:4 аз «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» дар «Эл-Класико»-и фасли якум рух дод. Дар дидори аввали 1/16-ниҳоии Ҷоми Испониё «Реал Мадрид» дар сафар дастаи «[[Кадис (бошгоҳи футбол)|Кадис]]»-ро бо ҳисоби 1:3 мағлуб намуд. Бинобар сабаби ба майдон баромадани [[Денис Черишев]]и масдудшуда дар ҳайати мадридиҳо, бозии баргашт лағв шуд ва «Реал Мадрид» аз идомаи мусобиқа маҳрум гашт<ref>{{cite web|url=https://www.independent.co.uk/sport/football/european/real-madrid-disqualified-from-copa-del-rey-over-fielding-denis-cheryshev-despite-being-suspended-a6760666.html|title=Real Madrid disqualified from Copa del Rey over fielding Denis Cheryshev despite being suspended|date=2015-12-04|work=Independent|accessdate=2017-06-22|archive-date=2017-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20170827124704/https://www.independent.co.uk/sport/football/european/real-madrid-disqualified-from-copa-del-rey-over-fielding-denis-cheryshev-despite-being-suspended-a6760666.html|deadlink=no}}</ref>. [[Рафаэл Бенитес|Бенитес]] [[4 январ|4-уми январ]]и [[соли 2016]] бо иттиҳоми надоштани маҳбубият миёни ҳаводорон, норизоятии бозикунон ва нотавонӣ дар касби натиҷаҳои арзанда зидди тимҳои қавӣ аз вазифааш барканор карда шуд<ref>{{cite web|url=http://www.realmadrid.com/en/news/2016/01/zidane-a-club-legend-in-the-real-madrid-dugout|title=Zidane: a club legend in the Real Madrid dugout|publisher=realmadrid.com|date=2016-01-04|accessdate=2016-01-04|archivedate=2020-11-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201120220536/https://www.realmadrid.com/en/news/2016/01/zidane-a-club-legend-in-the-real-madrid-dugout}}</ref>. [[4 январ|4-уми январ]]и [[соли 2016]] дар баробари барканории Бенитес, хабари ба ҳайси сармураббӣ таъйин шудани [[Зайниддин Зидон]] эълон шуд<ref name="Coach Zidane">{{cite web|url=http://www.uefa.com/uefachampionsleague/news/newsid=2322281.html|title=Zidane replaces Benítez at Real Madrid|website=UEFA.com|accessdate=2016-01-05|archive-date=2016-01-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160106214146/http://www.uefa.com/uefachampionsleague/news/newsid=2322281.html|deadlink=no }}</ref>. Зери роҳбарии [[Зайниддин Зидон|Зидон]], «Реал Мадрид» мавсими 2015/16-ро дар [[Ла Лига]] бо як хол камтар аз «Барселона» дар ҷои дуюм ба анҷом расонд<ref>{{cite web|url=http://www.skysports.com/la-liga-table/2015|work=Sky Sports|title=2015–16 La Liga Table|date=2016-06-08|accessdate=2017-06-15|archive-date=2017-06-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20170607012146/http://www.skysports.com/la-liga-table/2015|deadlink=no}}</ref>. Рӯзи [[28 май|28-уми май]] дар шаҳри [[Милан]], «Реал Мадрид» дар финал боз ҳам бо «[[Атлетико Мадрид (бошгоҳи футбол)|Атлетико Мадрид]]» андари майдон шуд. Қисмати асосии бозӣ бо ҳисоби 1:1 ба анҷом расид ва дар силсилазарбаҳои пеналтӣ (5:3) бахт боз ҳам ба рӯи тими «Шоҳона» хандид. Бо ба даст овардани 11-умин унвони қаҳрамонӣ дар [[Лигаи Қаҳрамонҳо]], мадридиҳо рекорди худро барои бештарин пирӯзӣ дар ин мусобиқот афзоиш доданд. Ин дастовард дар таърихи бошгоҳ номи “Ундесима”-ро гирифт<ref>{{cite web|url=http://www.uefa.com/uefachampionsleague/season=2016/matches/round=2000638/match=2015789/postmatch/report/index.html|title=Spot-on Real Madrid defeat Atlético in final again|date=2016-05-28|website=UEFA.com|access-date=2020-07-31|archive-date=2018-01-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180110225552/http://www.uefa.com/uefachampionsleague/season=2016/matches/round=2000638/match=2015789/postmatch/report/index.html|deadlink=no}}</ref>. [[Акс:Real Madrid, campeón de la Champions (27309388821).jpg||thumb|center|<div class="center">Шодии мухлисони «Реал Мадрид» дар майдони Пуэрта-дел-Соли шаҳри [[Мадрид]]</div>]] [[Зайниддин Зидон|Зидон]] ба ҳайси сармураббии «Реал Мадрид» аввалин мавсими пурраи худро бо пирӯзии [[Суперҷоми УЕФА 2016|Суперҷоми УЕФА]] дар соли 2016 оғоз кард<ref>{{cite web|url=http://www.uefa.com/uefasupercup/season=2016/matches/round=2000778/match=2019261/postmatch/report/index.html|title=Carvajal wonder goal wins Super Cup for Madrid|date=2016-08-09|website=UEFA.com|accessdate=2017-06-15|publisher=UEFA|archive-date=2017-07-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20170726034128/http://www.uefa.com/uefasupercup/season=2016/matches/round=2000778/match=2019261/postmatch/report/index.html|deadlink=no}}</ref>. То 10-уми декабри соли 2016 мадридиҳо 35 бозиро пайиҳам бидуни бохт паси сар карда, рекорди нави бошгоҳро гузоштанд<ref>{{cite web|title=Real Madrid 3–2 Deportivo de La Coruña|url=https://www.bbc.com/sport/football/38203086|website=bbc.com|accessdate=2016-12-10|archive-date=2019-08-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20190831091313/https://www.bbc.com/sport/football/38203086|deadlink=no}}</ref>. Санаи [[18 декабр|18-уми декабр]]и [[соли 2016]] дар бозии финалӣ, «Реал Мадрид» бар дастаи «[[Кашима Антлерс (бошгоҳи футбол)|Кашима Антлерс]]»-и [[Ҷопон]] бо ҳисоби 4:2 ғолиб омада, [[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо]]ро ба даст овард<ref>{{cite web|url=https://www.fifa.com/clubworldcup/matches/round=276112/match=300364984/match-report.html|title=Madrid see off spirited Kashima in electric extra time final|date=2016-12-18|accessdate=2016-12-18|publisher=FIFA|archive-date=2016-12-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20161220125922/http://www.fifa.com/clubworldcup/matches/round=276112/match=300364984/match-report.html|deadlink=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161220125922/http://www.fifa.com/clubworldcup/matches/round=276112/match=300364984/match-report.html|archivedate=2016-12-20}}</ref>. Пас аз мусовӣ бо «[[Севийя (бошгоҳи футбол)|Севийя]]» (3:3) дар Ҷоми Испониё, [[12 январ|12-уми январ]]и [[соли 2017]], силсилаи шикастнопазирии мадридиҳо ба 40 бозӣ тӯл кашид ва рекорди бошгоҳи «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» бо 39 бозӣ бидуни мағлубият дар тамоми рақобатҳои фасли қабл шикаста шуд<ref>{{cite web|url=http://www.espnfc.com/real-madrid/story/3037193/real-madrid-break-barcelonas-spanish-record-as-unbeaten-run-reaches-40|title=Real Madrid break Barcelona's Spanish record as unbeaten run reaches 40|date=2017-01-12|accessdate=2017-05-27|publisher=ESPN|archive-date=2017-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20170801052008/http://www.espnfc.com/real-madrid/story/3037193/real-madrid-break-barcelonas-spanish-record-as-unbeaten-run-reaches-40|deadlink=no}}</ref>. Се рӯз пас дар майдони худ бошгоҳи «[[Севийя (бошгоҳи футбол)|Севийя]]» бо ҳисоби (2:1) тими «Шоҳона»-ро мағлуб намуда, ба силсилаи шикастнопазирии онҳо нуқта гузошт<ref>{{cite web|url=http://www.foxsports.com/soccer/story/sevilla-just-snapped-real-madrids-unbeaten-streak-one-match-new-record-011517|title=Sevilla just snapped Real Madrid's unbeaten streak one match after they set the record|date=2017-01-15|accessdate=2017-05-27|publisher=Fox Sports|archive-date=2017-05-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20170513143527/http://www.foxsports.com/soccer/story/sevilla-just-snapped-real-madrids-unbeaten-streak-one-match-new-record-011517|deadlink=no}}</ref>. Моҳи майи соли 2017, «Реал Мадрид» 33-юмин маротиба дар таърих (бори аввал дар панҷ соли охир) ғолиби [[Ла Лига]] шуд<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/39926301|title=Real Madrid won their first La Liga title since 2012 thanks to a final-day victory at Malaga.|publisher=BBC.com|date=2017-05-21|access-date=2020-07-31|archive-date=2019-12-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20191211030150/https://www.bbc.com/sport/football/39926301|deadlink=no}}</ref>. [[Акс:El dulce recibimiento del Ayuntamiento al Real Madrid (01).jpg|thumb|center|<div class="center">[[Флорентино Перес|Перес]], [[Зайниддин Зидон|Зидон]] ва бозигарони «Реал» дар канори шаҳрдори Мадрид [[Мануела Кармена]] баъди пирӯзии 33-юм дар [[Ла Лига]], моҳи майи соли 2017</div>]] [[3 июн|3-юми июн]]и [[соли 2017]], бошгоҳ бо шикаст додани «[[Ювентус (бошгоҳи футбол)|Ювентус]]»-и туринӣ (4:1) дар финал унвони [[Лигаи Қаҳрамонҳо]]ро ҳифз карда дар таърихи муосир нахустин дастае гардид, ки дар ин мусобиқа пайиҳам ду маротиба пирӯз шуд<ref>{{cite news|url=https://www.theguardian.com/football/2017/jun/03/juventus-real-madrid-champions-league-final-match-report|title=Real Madrid win Champions League as Cristiano Ronaldo double defeats Juve|author=Daniel Taylor|work=The Guardian|date=2017-06-03|accessdate=2017-06-03|archivedate=2017-06-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170603205009/https://www.theguardian.com/football/2017/jun/03/juventus-real-madrid-champions-league-final-match-report}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.uefa.com/uefachampionsleague/season=2017/matches/round=2000787/match=2019641/postmatch/report/index.html#majestic+real+madrid+champions+league+cardiff|title=Majestic Real Madrid win Champions League in Cardiff|author=Andrew Haslam|website=UEFA.com|date=2017-06-03|accessdate=2017-06-03|archive-date=2019-09-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20190926004946/https://www.uefa.com/uefachampionsleague/season=2017/matches/round=2000787/match=2019641/postmatch/report/index.html#majestic+real+madrid+champions+league+cardiff|deadlink=no}}</ref>. Ин сеюмин ҷом дар чор соли охир ва дар умум 12-ум ҷоми «Реал Мадрид» буд, ки ҳамчун рекорд дар таърихи мусобиқа ба қайд гирифта шуд. Ин дастовард бо номи “Дуодесима” низ маълум аст<ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2017/06/03/sports/champions-league-final-score.html?_r=0|title=Champions League Final: Real Madrid Confirms Its Spot as World's Best|newspaper=nytimes.com|date=2017-06-03|accessdate=2017-06-03|archivedate=2020-12-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201230230428/https://www.nytimes.com/2017/06/03/sports/champions-league-final-score.html?_r=0}}</ref>. Дар мавсими 2016/17, «Реал Мадрид» дар таърихи худ шумораи бештари ҷомҳоро дар як мавсим касб кард<ref>{{cite web|url=http://www.realmadrid.com/en/news/2017/06/the-best-season-in-history|title=The best season in history|website=Realmadrid.com|date=2017-06-08|accessdate=2017-06-09|location=Madrid, Spain|quote=Real Madrid won four titles for the first time in their 115-year history.|publisher=Real Madrid Club de Fútbol|archive-date=2017-06-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20170609041313/http://www.realmadrid.com/en/news/2017/06/the-best-season-in-history|deadlink=no}}</ref>. «Реал Мадрид» бо бартарии 2:1 бар «[[Манчестер Юнайтед (бошгоҳи футбол)|Манчестер Юнайтед]]» ғолиби [[Суперҷоми УЕФА 2017]] шуд<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/football/live/2017/aug/08/real-madrid-v-manchester-united-super-cup-live |title=Real Madrid v Manchester United: Super Cup – as it happened |website=TheGuardian.com |publisher=Guardian Media Group |date=2017-08-08 |access-date=2017-08-09 |archive-date=2021-04-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210426010232/https://www.theguardian.com/football/live/2017/aug/08/real-madrid-v-manchester-united-super-cup-live |deadlink=no}}</ref>. 5 рӯз баъд, «Реал Мадрид» дар якумин дидори Суперҷоми Испониё дар «[[Камп Ноу (варзишгоҳ)|Камп Ноу]]» [[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барса]]ро 1:3 шикаст дод ва сипас дар бозии баргашт 2:0 пирӯз шуда, ба силсилаи 24 голи пайиҳами «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» ба дарвозаи хомаиҳо хотима бахшид<ref>{{cite web|url=https://www.telegraph.co.uk/football/2017/08/16/real-madrid-vs-barcelona-spanish-super-cup-live-score-updates/|title=Real Madrid 2 Barcelona 0 (5–1 on aggregate): Woeful Barca dismissed as Zinedine Zidane's unstoppable side win Super Cup|date=2017-08-17|work=Telegraph|accessdate=2017-08-24|archive-date=2020-11-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20201122213914/https://www.telegraph.co.uk/football/2017/08/16/real-madrid-vs-barcelona-spanish-super-cup-live-score-updates/|deadlink=no}}</ref>. Санаи [[16 декабр|16-уми декабр]]и [[соли 2017]], дар бозии ниҳоӣ «Реал Мадрид» дастаи «[[Гремио (бошгоҳи футбол)|Гремио]]»-и Брозилро бо ҳисоби 1:0 шикаст дода, қаҳрамони [[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо]] шуд ва аввалин бошгоҳе гардид, ки ду бор пайиҳам ҷоми ин мусобиқотро ба даст овард<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com/clubworldcup/news/ramos-y-el-madrid-redondean-un-ano-historico-en-emiratos-2925318-2925321|title=FIFA Club World Cup 2017 — News — Ramos and Real make history in the Emirates — FIFA.com|access-date=2020-07-31|archive-date=2018-12-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20181223073615/https://www.fifa.com/clubworldcup/news/ramos-y-el-madrid-redondean-un-ano-historico-en-emiratos-2925318-2925321|deadlink=yes|accessdate=2022-05-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181223073615/https://www.fifa.com/clubworldcup/news/ramos-y-el-madrid-redondean-un-ano-historico-en-emiratos-2925318-2925321|archivedate=2018-12-23}}</ref>. Худи ҳамон мавсим, «Реал Мадрид» бо «[[Ливерпул (бошгоҳи футбол)|Ливерпул]]» ба даври ниҳоии [[Лигаи Қаҳрамонҳо]] расиданд. Ин бозӣ дар варзишгоҳи «Олимпӣ»-и шаҳри [[Киев]] баргузор шуда, бо ҷароҳат бардоштану ашкҳои [[Муҳаммад Салоҳ]] ва [[Дани Карвахал]], иштибоҳҳои дарвозабони «[[Ливерпул (бошгоҳи футбол)|Ливерпул]]» Лорис Кариус ва голҳои зебои [[Гарет Бейл]]у [[Карим Бензема]] дар хотираи ҳаводорони футбол нақш баст. Ин дидорро «Реал Мадрид» (3:1) ба нафъи хеш хотима дод ва унвони ғолиби [[Лигаи Қаҳрамонҳо]]ро нигоҳ дошта, аввалин дастае гардид, ки аз рӯзи таъсис дар ин мусобиқа пайиҳам се маротиба пирӯз шуд. Инчунин пас аз солҳои 70-ум баъд аз «[[Бавария (бошгоҳи футбол)|Бавария]]» якумин бошгоҳе шуд, ки дар се мусобиқаи пайдарпайи урупоӣ ғолиб омад. === Реал баъди истеъфои Зидон ва фурӯши Роналду === Рӯзи [[31 май|31-уми май]], панҷ рӯз пас аз пирӯзӣ дар финал, [[Зайниддин Зидон|Зидон]] аз вазифаи сармураббии «Реал Мадрид» истеъфо дод ва сабаби рафтанашро “ниёз ба тағйир” унвон кард<ref>{{Cite web|url=https://www.esquire.com/uk/latest-news/a20973571/zinedine-zidane-announces-his-resignation-from-real-madrid/|title=Zinedine Zidane Announces His Resignation From Real Madrid|date=2018-05-31|work=Esquire|access-date=14 июня 2018|language=en|accessdate=2020-07-31|archivedate=2021-03-11|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210311212221/https://www.esquire.com/uk/latest-news/a20973571/zinedine-zidane-announces-his-resignation-from-real-madrid/}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/44315700|title=Zinedine Zidane: Real Madrid boss stands down five days after Champions League win|date=2018-05-31|work=BBC Sport|language=en|accessdate=2020-07-31|archivedate=2021-01-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210113121505/https://www.bbc.com/sport/football/44315700}}</ref>. «Реал Мадрид» дар соли 2017, ҷоми «Нӯҳ арзиш», ҷоиза аз барномаи иҷтимоии байналмилалии кӯдакон «[[Футбол барои дӯстӣ]]»-ро дарёфт кард. Ҳар сол ҷом барои сатҳи баланди масъулияти иҷтимоии бошгоҳ ва ӯҳдадориҳои бештар ба арзишҳои лоиҳа (дӯстӣ, баробарӣ, адл, саломатӣ, сулҳ, садоқат, пирӯзӣ, анъанаҳо ва шараф) дода мешавад. Ғолибро кӯдакони иштироккунандаи чорабиниҳои ниҳоии барномаи F4F аз 64 кишвари ҷаҳон интихоб карданд<ref>{{Cite web|lang=ru|url=https://amp.championat.com/football/news-3395989-real-madrid-poluchil-kubok-devjati-cennostej.html|title=«Реал Мадрид» получил Кубок «Девяти ценностей»|website=championat.com|date=2018-04-05|accessdate=2022-06-02|archive-date=|archive-url=}}</ref>. «Реал Мадрид» [[12 июн|12–уми июн]]и соли 2018 расман эълон кард, ки [[Хулен Лопетеги]] сармураббии тими миллии Испониё баъди анҷоми мусобиқаи [[Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018]] вазифаи сармураббии бошгоҳро ба ӯҳда мегирад. Вале як рӯз пеш аз оғози мусобиқот [[Хулен Лопетеги|Лопетеги]] барои бидуни огоҳӣ музокира кардан бо бошгоҳ, аз мунтахаби Испониё барканор шуд<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/44459380|title=Julen Lopetegui: Real Madrid name Spain manager as new head coach|date=2018-06-12|work=BBC Sport|language=en|accessdate=2020-07-31|archivedate=2018-06-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180615101656/https://www.bbc.com/sport/football/44459380}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/football/2018/jun/13/julen-lopetegui-sacked-spain-manager-real-madrid-job|title=Julen Lopetegui sacked by Spain as Fernando Hierro takes over|date=2018-06-13|website=the Guardian|language=en|archive-date=2019-01-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20190101183643/https://www.theguardian.com/football/2018/jun/13/julen-lopetegui-sacked-spain-manager-real-madrid-job|deadlink=no}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/44467548|title=World Cup 2018: Spain sack manager Julen Lopetegui two days before first match|date=2018-06-13|work=BBC Sport|language=en|accessdate=2020-07-31|archivedate=2019-04-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190412054747/https://www.bbc.com/sport/football/44467548}}</ref>. Тобистони соли 2018 дар пайи таҷдиди ҳайат, устураи бошгоҳ [[Криштиану Роналду]] ба арзиши 112 миллион евро ба тими «[[Ювентус (бошгоҳи футбол)|Ювентус]]» гузашт<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/44785173|title=Cristiano Ronaldo: Juventus sign Real Madrid forward for £99.2m|date=2018-07-10|work=BBC Sport|language=en|accessdate=2020-07-31|archivedate=2018-07-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180710154813/https://www.bbc.co.uk/sport/football/44785173}}</ref>. Пас аз як қатор бозиҳои заъиф ва мағлубиятҳои даста, Лопетеги аз кор озод карда шуда, мураббии онвақтаи «[[Реал Мадрид Кастийя]]» [[Сантияго Солари]] ҷойгузини ӯ таъйин гашт<ref>{{cite web |url=https://www.abc.es/deportes/real-madrid/abci-solari-sentara-banquillo-real-madrid-tras-destitucion-lopetegui-201810291705_video.html |title=Solari se sentará en el banquillo del Real Madrid tras la destitución de Lopetegui |date=2018-10-29|newspaper=ABC |language=es |publisher=Vocento |accessdate=2020-07-31 |archivedate=2019-04-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190413235328/https://www.abc.es/deportes/real-madrid/abci-solari-sentara-banquillo-real-madrid-tras-destitucion-lopetegui-201810291705_video.html }}</ref>. [[22 декабр|22-юми декабр]]и соли 2018 «Реал Мадрид» дар финал бар дастаи «[[Ал-Айн (бошгоҳи футбол)|Ал-Айн]]»-и Аморати Муттаҳидаи Араб бо ҳисоби 4:1 ғалаба карда, пайиҳам сеюмин [[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо]]ро ба даст овард. Пас аз ин пирӯзӣ «Реал Мадрид» бо чаҳор унвон ба рекорддори мутлақи мусобиқа табдил ёфт. Бошгоҳ дар маҷмӯъ ҳафт маротиба қаҳрамони ҷаҳон дониста мешавад, зеро ФИФА Ҷоми байниқораиро ҳамчун пешгузаштаи Ҷоми бошгоҳҳои ҷаҳон эътироф мекунад. «Реал Мадрид» инчунин шумораи рекорди пайдарпай дар ин мусобиқаро афзоиш дод<ref name="Real becomes highest trophy holder in FIFA Club World Cup">{{cite web |url=https://www.fifa.com/clubworldcup/news/real-madrid-win-third-successive-global-crown |title=Real Madrid win third successive global crown |website=FIFA.com |publisher=FIFA |date=2018-12-22 |access-date=22 декабря 2018 |accessdate=2020-07-31 |archivedate=2018-12-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181222230424/https://www.fifa.com/clubworldcup/news/real-madrid-win-third-successive-global-crown}}</ref>. [[11 март|11-уми март]]и соли 2019 «Реал Мадрид» дубора [[Зайниддин Зидон|Зидон]]ро сармураббии бошгоҳ таъйин кард<ref>{{cite web|url=https://www.realmadrid.com/en/news/2019/03/official-announcement|title=Official Announcement|publisher=Real Madrid C.F.|date=2019-03-11|accessdate=2019-03-11|archive-date=2019-03-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20190330054737/https://www.realmadrid.com/en/news/2019/03/official-announcement|deadlink=no}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.realmadrid.com/noticias/2019/03/zidane-regresa-al-real-madrid|title=Zidane regresa al real madrid|date=2019-03-11|work=Real Madrid C.F.|access-date=11 марти 2019|language=es|accessdate=2020-07-31|archivedate=2020-08-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200817161913/https://www.realmadrid.com/noticias/2019/03/zidane-regresa-al-real-madrid}}</ref>. [[12 январ|12-уми январ]]и соли 2020 «Реал Мадрид» дар силсилазарбаҳои пеналтӣ «[[Атлетико Мадрид (бошгоҳи футбол)|Атлетико Мадрид]]»-ро шикаст дод ва ёздаҳумин унвони қаҳрамонии Суперҷоми Испониёро касб кард<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/sport/football/51085601|title=Spanish Super Cup: Real Madrid beat Atletico Madrid on penalties|date=2020-01-12|work=BBC Sport|access-date=9 февраля 2020|language=en|accessdate=2020-07-31|archivedate=2020-01-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200113072532/https://www.bbc.com/sport/football/51085601}}</ref>. Моҳи марти соли 2020 бар асари [[Дунёгирии COVID-19|пандемияи COVID-19]] таътил эълон шуд ва дар моҳи июн бозиҳо дубора шурӯъ шуданд. Бозигарони бошгоҳи «Шоҳона» баъди баргашт 10 ғалабаи пайиҳам ба даст оварда унвони 34-ум қаҳрамонӣ дар Ла Лигаро соҳиб шуданд<ref>{{cite web|url=https://www.marca.com/en/football/real-madrid/2020/07/17/5f10db2146163f3c2c8b45d7.html|title=Real Madrid win the longest LaLiga Santander season|date=2020-07-17|accessdate=2020-07-17|website=marca.com|archive-date=2020-07-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20200721011320/https://www.marca.com/en/football/real-madrid/2020/07/17/5f10db2146163f3c2c8b45d7.html|deadlink=no}}</ref>. 19-уми апрели соли 2021 бошгоҳ эълон кард, ки якҷоя бо 11 бошгоҳи дигар ба [[Суперлигаи Урупо]] ҳамроҳ мешавад. Вале баъди чанд рӯз, бинобар норозигии шадиди ҳаводорон, бошгоҳҳо як паси дигар расман аз ин лоиҳа хориҷ шуданд. «Реал» бо се бошгоҳи дигар дар ҳоли идомаи музокирот боқӣ монданд<ref>{{cite web|title=Перес: "Реал", «Барселона», «Ювентус» и «Милан» продолжают переговоры по Суперлиге|url=https://tass.ru/sport/11213415|website=tass.ru|date=2021-04-22|accessdate=2022-03-21}}</ref>. Дар чемпионат, даста мавсимро дар ҷойи дуюм бо 2 хол камтар аз «Атлетико Мадрид» ба анҷом расонид. Дар [[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2020/2021]] даста дар нимфинал аз тими «[[Челси (бошгоҳи футбол)|Челси]]» мағлуб шуд. [[27 май|27-уми май]] [[Зайниддин Зидон|Зидон]] расман истеъфо дод ва [[1 июн|1-уми июн]]и [[соли 2021]] [[Карло Анчелотти]] дубора ба ҳайси сармураббӣ баргашт. === Бозгашти дубораи Анчелотти === Пас аз омадани мураббии пуртаҷриба дар фасли 2021/22 ду бозикуни муҳим, миёнмайдони ҷавони бошгоҳи фаронсавии «[[Ренн (бошгоҳи футбол)|Ренн]]» [[Эдуардо Камавинга]] ва муҳофизи утришии «[[Бавария (бошгоҳи футбол)|Бавария]]» [[Давид Алаба]] ба даста ҷалб шуданд<ref>{{Cite web|url=https://varzishtv.tj/tj/news/rasman-real-futbolbozi-nav-kharid/?sphrase_id=31196|title=Расман: “Реал” футболбози нав харид|lang=tg|last=varzishtv.tj|website=varzishtv.tj|access-date=2021-09-01}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://varzishtv.tj/tj/news/marca-alaba-bo-real-madrid-shartnoma-bast/?sphrase_id=31195|title=Marca: Алаба бо “Реал Мадрид” шартнома баст|lang=tg|last=varzishtv.tj|website=varzishtv.tj|access-date=2021-01-19}}</ref>. Мавсимро бошгоҳ комёбона анҷом дод: «Реал Мадрид» барандаи Суперҷоми Испониё, Ла Лига (натиҷаи рекордии 35-умин бор) ва [[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2021/2022|Лигаи Қаҳрамонҳо]] гардид. [[27 май|27-уми май]]и [[соли 2022]] дар финал, даста бо ҳисоби 1:0 бар тими инглисии «[[Ливерпул (бошгоҳи футбол)|Ливерпул]]» пирӯз шуд ва бори 14-ум унвони қаҳрамониро ба даст овард, ки дар таърихи мусобиқа натиҷаи рекордӣ маҳсуб мешавад<ref>{{Cite web|url=https://varzishtv.tj/tj/news/vinisius-unior-marotibai-14-um-real-ro-a-ramoni-lch-gardonid/?sphrase_id=31201|title=Винисиус Ҷуниор маротибаи 14-ум “Реал”-ро қаҳрамони ЛЧ гардонид|lang=tg|last=varzishtv.tj|website=varzishtv.tj|access-date=2022-05-29}}</ref>. [[Акс:Ofrenda de la Liga y la Champions-57-L.Millán (52109310843).jpg|thumb|center|250px|<div class="center">Футболбозони «Реал» як рӯз пас аз пирӯзӣ дар [[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2021/2022|Лигаи Қаҳрамонҳо 2021/22]] [[Дубли тиллоӣ (футбол)|дубл]]ро ҷашн гирифтанд</div>]] [[10 август|10-уми август]]и [[соли 2022]] «Реал Мадрид» дар бозии [[Суперҷоми УЕФА 2022]] бар дастаи «[[Айнтрахт Франкфурт]]» бо ҳисоби 2:0 ғалаба ба даст овард. Ин пирӯзии арзишманд бошгоҳро соҳиби Суперҷом гардонда, аз рӯи шумораи ҷом ба тимҳои машҳури урупоӣ — «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» ва «[[Милан (бошгоҳи футбол)|Милан]]» ҳамсаф намуд<ref>{{Cite web|url=https://ftv.tj/news/6614-real-madrid-barandai-superomi-uefa-2022.html|title="Реал Мадрид" - барандаи Суперҷоми УЕФА-2022!|lang=tg|last=ftv.tj|website=ftv.tj|access-date=2024-08-11}}</ref>. [[1 июн|1-уми июн]]и [[соли 2024]] дастаи «Реал Мадрид» бори понздаҳум ғолиби Лигаи қаҳрамонҳои УЕФА гардид. Дар бозии ниҳоӣ тими «[[Боруссия Дортмунд|Боруссия]]»-и Дортмундро бо ҳисоби 2:0 мағлуб намуд<ref>{{Cite web|url=https://ftv.tj/news/9010-real-i-madrid-olibi-ponzdakaratai-ligai-chempionoi-uefa.html/|title="Реал"-и Мадрид – ғолиби понздаҳкаратаи Лигаи Чемпионҳои УЕФА|lang=tg|last=ftv.tj|website=ftv.tj|access-date=2024-06-02|accessdate=2025-06-02|archivedate=2024-06-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602115020/https://ftv.tj/news/9010-real-i-madrid-olibi-ponzdakaratai-ligai-chempionoi-uefa.html}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/2039970/|title=History: B. Dortmund 0-2 Real Madrid: UEFA Champions League 2023/24 Final|lang=en|last=UEFA.com|website=UEFA.com|access-date=2025-01-29}}</ref>. Илова бар ин, «Реал» бори аввал дар таърихи худ мавсими Лигаи қаҳрамонҳоро бидуни ягон бохт анҷом дод<ref>{{Cite web|url=https://www.uefa.com/errors/|title=The official website for European football|lang=en|last=UEFA.com|website=UEFA.com|access-date=2025-01-29}}</ref>. == Намодҳои бошгоҳ == === Ангораҳо === <div class="center">'''Таърихи ангораҳои бошгоҳ'''</div> <gallery caption="" 'таърихи="" ангораҳои="" бошгоҳ'''="" widths="150px" heights="150px" class="center"> Real emblem.png|Нахустин ангораи бошгоҳ (1902—1908) Real emblem 4.png|(1908—1920) Real emblem 5.png|(1920-1931) Escudo Real madrid 1931.png|(1931—1941) </gallery> === Пироҳанҳои даста дар мавсимҳои гуногун === ==== Хонагӣ ==== {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | {{Football kit |pattern_la = |pattern_b = _old |pattern_ra = |pattern_sh = _RM1902 |pattern_so = _rmcf1902h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = 111111 |title = 1902 }} | {{Football kit |pattern_la = |pattern_b = _old |pattern_ra = |pattern_sh = |pattern_so = _rmcf1908h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = 0047AB |title = 1911 }} | {{Football kit |pattern_la = |pattern_b = _old_laced |pattern_ra = |pattern_sh = |pattern_so = _rmcf1908h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = 0047AB |title = 1914 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf1925h |pattern_b =_rmcf1925h |pattern_ra =_rmcf1925h |pattern_sh = |pattern_so = |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = 000000 |socks = 000000 |title = 1925 }} | {{Football kit |pattern_la = |pattern_b = _old_laced |pattern_ra = |pattern_sh = |pattern_so = _rmcf1908h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = 0047AB |title = 1926 }} | {{Football kit |pattern_la = |pattern_b = _old |pattern_ra = |pattern_sh = |pattern_so = _band_white |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = 000000 |title = 1931 }} | {{Football kit |pattern_la = |pattern_b = _old_laced |pattern_ra = |pattern_sh = |pattern_so = _band_white |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = 000000 |title = 1941 }} |} {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | {{Football kit |pattern_la = |pattern_b = |pattern_ra = |pattern_sh = |pattern_so = _band_white |leftarm= FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = 0047AB |title = 1954 }} | {{Football kit |pattern_la = |pattern_b = |pattern_ra = |pattern_sh = |pattern_so = |leftarm= FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 1955 }} | {{Football kit |pattern_la = _RM1981 |pattern_b = _RM1981 |pattern_ra = _RM1981 |pattern_sh = _RM1981 |pattern_so = _RM1981 |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 1980 }} | {{Football kit |pattern_la = _RM1981 |pattern_b = _rmcf8286 |pattern_ra = _RM1981 |pattern_sh = _RM1981 |pattern_so = _RM1981 |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 1982 }} | {{Football kit |pattern_la = _RM1981 |pattern_b = _rmcf8586h |pattern_ra = _RM1981 |pattern_sh = _RM1981 |pattern_so = _RM1981 |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 1984 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf8689 |pattern_b = _rmcf8689 |pattern_ra = _rmcf8689 |pattern_sh = _rmcf8689 |pattern_so = _RM1981 |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 1986 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf8689 |pattern_b = _rmcf8990 |pattern_ra = _rmcf8689 |pattern_sh = _rmcf8689 |pattern_so = _RM1981 |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 1989 }} |} {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | {{Football kit |pattern_la = _rmcf9091h |pattern_b = _rmcf9091h |pattern_ra = _rmcf9091h |pattern_sh = _rmcf9091h |pattern_so = _rmcf9091h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 1990 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf9091h |pattern_b = _rmcf9293h |pattern_ra = _rmcf9091h |pattern_sh = _rmcf9293h |pattern_so = _rmcf9091h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 1992 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf9394 |pattern_b = _rmcf9394 |pattern_ra = _rmcf9394 |pattern_sh = _rmcf9293h |pattern_so = _rmcf9394 |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 1993 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf9495h |pattern_b = _rmcf9495h |pattern_ra = _rmcf9495h |pattern_sh = _rmcf9495h |pattern_so = _rmcf9495h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 1994 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf9697h |pattern_b = _rmcf9697h |pattern_ra = _rmcf9697h |pattern_sh = _rmcf9697h |pattern_so = _rmcf9495h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 1996 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf9798h |pattern_b = _rmcf9798h |pattern_ra = _rmcf9798h |pattern_sh = _rmcf9798h |pattern_so = _rmcf9495h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 1997 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf9899h |pattern_b = _real9899h |pattern_ra = _rmcf9899h |pattern_sh = _rmcf9899h |pattern_so = |leftarm = 9900CC |body = 9900CC |rightarm = 9900CC |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 1998 }} |} {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | {{Football kit |pattern_la = _rmcf0001h |pattern_b = _rmcf0001h |pattern_ra = _rm0001h |pattern_sh = _rmcf0001h |pattern_so = _rmcf0304h |leftarm = 9900CC |body = 9900CC |rightarm = 9900CC |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 2000 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf0102h |pattern_b = _rmcf0102h |pattern_ra = _rmcf0102h |pattern_sh = _rmcf0102h |pattern_so = _rmcf0304h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 2001 }} | {{Football kit |pattern_la = |pattern_b = _rmcf2002 |pattern_ra = |pattern_sh = |pattern_so = |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 2002 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf0304 |pattern_b = _rmcf0304 |pattern_ra = _rmcf0304 |pattern_sh = _rmcf0304h |pattern_so = _rmcf0304 |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 2003 }} | {{Football kit |pattern_la = _rm0506h |pattern_b = _rmcf0405H |pattern_ra = _rm0506h |pattern_sh = _rmcf0405h |pattern_so = _rmcf0405h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 2004 }} | {{Football kit |pattern_la = _rm0506h |pattern_b = _rm0506h |pattern_ra = _rm0506h |pattern_sh = _rmcf0405h |pattern_so = |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 2005 }} | {{Football kit |pattern_la = _realmadrid0607h |pattern_b = _realmadrid0607h |pattern_ra = _realmadrid0607h |pattern_sh = _realmadrid0607h |pattern_so = _realmadrid0607h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 2006 }} |} {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | {{Football kit |pattern_la = _rmcf0708h1 |pattern_b = _rmcf0708h1 |pattern_ra = _rmcf0708h1 |pattern_sh = _rmcf0708h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = 0000FF |socks = FFFFFF |title = 2007 }} | {{Football kit |pattern_la = _derbyc0910h |pattern_b = _rmcf0809h |pattern_ra = _derbyc0910h |pattern_sh = _adidasonwhite |pattern_so = _3_stripes_black |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = 000000 |socks = FFFFFF |title = 2008 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf0910h |pattern_b = _realmadrid0910home |pattern_ra = _rmcf0910h |pattern_sh = _rmcf0910h2 |pattern_so = _realmadrid0910home |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = 000000 |socks = FFFFFF |title = 2009 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf1011h |pattern_b = _rmcf1011h1 |pattern_ra = _rmcf1011h |pattern_sh = _realmadrid1011home |pattern_so = _rmcf1011h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = 000099 |socks = FFFFFF |title = 2010 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf1112h |pattern_b = _rmcf1112 |pattern_ra = _rmcf1112h |pattern_sh = _rmcf1112h |pattern_so = _rmcf1112h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 2011 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf1213h2 |pattern_b = _rmcf1213h4 |pattern_ra = _rmcf1213h2 |pattern_sh = _rmcf1213h |pattern_so = _rmcf1213h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 2012 }} | {{Football kit |pattern_la = _rmcf1314h2 |pattern_b = _rmcf1314h |pattern_ra = _rmcf1314h2 |pattern_sh = _realmadrid1314home |pattern_so = _rmcf1314h2 |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 2013 }} |} {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | {{Football kit |alt = |pattern_la = _realmadrid1415h |pattern_b = _realmadridcf1415h |pattern_ra = _realmadrid1415h |pattern_so = _realmadrid1415h |pattern_sh = _realmadrid1415h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 2014 }} | {{Football kit |align = right |pattern_la = _rmcf1516h |pattern_b = _rmcf1516h |pattern_ra = _rmcf1516h |pattern_sh = _rmcf1516h |pattern_so = _rmcf1516h |leftarm = _rmcf1516h |body = _rmcf1516h |rightarm = _rmcf1516h |shorts = _rmcf1516h |socks = _rmcf1516h |title = 2015/16 }} | {{Football kit |align = right |pattern_la = _realmadrid1617h |pattern_b = _realmadrid1617h |pattern_ra = _realmadrid1617h |pattern_sh = _realmadrid1617h |pattern_so = _realmadrid1617h |leftarm = |body = |rightarm = |shorts = |socks = |title = 2016/17 }} | {{Football kit |align = right |pattern_la = _realmadrid1718h |pattern_b = _realmadrid1718h |pattern_ra = _realmadrid1718h |pattern_sh = _realmadrid1718h |pattern_so = _realmadrid1718h |leftarm = |body = |rightarm = |shorts = |socks = |title = 2017/18 }} | {{Football kit |align = right |pattern_la = _realmadrid1920h |pattern_b = _realmadrid1920h |pattern_ra = _realmadrid1920h |pattern_sh = _realmadrid1920h |pattern_so = _realmadrid1920h |leftarm = ffffff |body = ffffff |rightarm = ffffff |shorts = ffffff |socks = ffffff |title = 2019 }} | {{Football kit |align = right |pattern_la = _realmadrid2021h |pattern_b = _realmadrid2021h |pattern_ra = _realmadrid2021h |pattern_sh = _realmadrid2021h |pattern_so = _realmadrid2021h |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 2020/21 }} | {{Football kit |align = right |pattern_la = _realmadrid2122H |pattern_b = _realmadrid2122H |pattern_ra = _realmadrid2122H |pattern_sh = _realmadrid2122H |pattern_so = _realmadrid2122H |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |shorts = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 2021/22 }} |} {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | {{Football kit |align = right |pattern_la = _realmadrid2223H |pattern_b = _realmadrid2223H |pattern_ra = _realmadrid2223H |pattern_sh = _realmadrid2223H |pattern_so = _realmadrid2223H |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |short = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 2022/23 }} | {{Football kit |align = right |pattern_la = _realmadridcf2324h |pattern_b = _realmadridcf2324h |pattern_ra = _realmadridcf2324h |pattern_sh = _realmadridcf2324h |pattern_so = _realmadridcf2324hl |leftarm = FFFFFF |body = FFFFFF |rightarm = FFFFFF |short = FFFFFF |socks = FFFFFF |title = 2023/24 }} | {{Football kit |align = right |pattern_la = _realmadrid2425h |pattern_b = _realmadrid2425h |pattern_ra = _realmadrid2425h |pattern_sh = _realmadrid2425h |pattern_so = _realmadrid2425hl |leftarm = FF9000 |body = FF9000 |rightarm = FF9000 |short = FF9000 |socks = FF9000 |title = 2024/25 }} |} ==== Меҳмонӣ ==== {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | |{{Football kit |pattern_la = _RM1981A |pattern_b = _ RM1981A |pattern_ra = _RM1981A |pattern_sh = _RM1981A |pattern_so =_RM1981A |socks = 8673a1 |title = 1980}} |{{Football kit |pattern_la = _RM1981A |pattern_b = _RM1982B |pattern_ra = _RM1981A |pattern_sh = _RM1982A |pattern_so = _RM1981A |socks = 8673a1 |title = 1982}} |{{Football kit |pattern_la = _RM1981A |pattern_b = _RM1982A |pattern_ra = _RM1981A |pattern_sh = _RM1982A |pattern_so = _RM1981A |socks = 8673a1 |title = 1984}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf8788a |pattern_b = _rmcf8788a |pattern_ra = _rmcf8788a |pattern_sh = _rmcf8788a |pattern_so = _rmcf8788a |socks = 0246d0 |title = 1986}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf8788a |pattern_b = _rmcf8990a |pattern_ra = _rmcf8788a |pattern_sh = _rmcf8990a |pattern_so = _rmcf8788a |socks = 0246d0 |title = 1989}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf9293a |pattern_b = _rmcf9293a |pattern_ra = _rmcf9293a |pattern_sh = _rmcf9293a |pattern_so = _rmcf9293a |socks = 0246d0 |title = 1992/93}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf9394a |pattern_b = _rmcf9394a |pattern_ra = _rmcf9394a |pattern_sh = _rmcf9293a |pattern_so =_rmcf9394a |socks = 0246d0 |title = 1993/94 }} |} {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | |{{Football kit |pattern_la = _rmcf9496A |pattern_b = _rmcf9496a |pattern_ra = _rmcf9496A |pattern_sh = _rmcf9496a |pattern_so = _rmcf9496a |socks = 4234B5 |title = 1994/95}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf9697a |pattern_b = _rmcf9697a |pattern_ra = _rmcf9697a |pattern_sh = _rmcf9697a |pattern_so = _rmcf9697a |socks = 362F78 |title = 1996/97}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf9798a |pattern_b = _rmcf9798a |pattern_ra = _rmcf9798a |pattern_sh = _rmcf9798a |pattern_so = _rmcf9798a |socks = 4234B5 |title = 1997/98}} |{{Football kit |pattern_la = _real9899a |pattern_b = _rmcf9899a |pattern_ra = _real9899a |pattern_sh = _real9899a |pattern_so = _rmcf9899a |socks = 0F1F5E |title = 1998/99}} |{{Football kit |pattern_la = _realmadrid9900 |pattern_b = _rmcf9900a |pattern_ra = _realmadrid9900 |pattern_sh = _rmcf9900a |pattern_so = _rmcf9900a |socks = 000000 |title = 1999/2001}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf0102a |pattern_b = _rmcf0102a |pattern_ra = _rmcf0102a |pattern_sh = _rmcf0102a |pattern_so = _3_stripes_white |socks = 000000 |title = 2001/02}} |{{Football kit |pattern_b = _rmcf2002a1 |leftarm = 000000 |body = 000000 |rightarm = 000000 |shorts = 000000 |socks = 000000 |title = 2002/03 }} |} {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | |{{Football kit |pattern_la = _rmcf0304a |pattern_b = _rmcf0304A1 |pattern_ra = _rmcf0304a |pattern_sh = _rmcf0304a |pattern_so = _rmcf0304a |leftarm = 000000 |body = 000000 |rightarm = 000000 |shorts = 000000 |socks = 000000 |title = 2003/04}} |{{Football kit |pattern_la = _saturn0708h |pattern_b = _rmcf0405a |pattern_ra = _saturn0708h |pattern_sh = _adidaswhite2002 |pattern_so = _whiteline |shorts = 0000FF |socks = 0000FF |title = 2004/05}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf0506a |pattern_b = _rmcf0506a |pattern_ra = _rmcf0506a |pattern_sh = _rmcf0506a |pattern_so = _rmcf0506a |socks = 000140 |title = 2005/06}} |{{Football kit |pattern_la = _realmadrid0607a |pattern_b = _realmadrid0607a |pattern_ra = _realmadrid0607a |pattern_sh = _realmadrid0607a |pattern_so = _realmadrid0607a |socks = 000000 |title = 2006/07}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf0708a |pattern_b = _rmcf0708a |pattern_ra = _rmcf0708a |pattern_sh = _rmcf0708a |pattern_so = _rmcf0708A |socks = 000080 |title = 2007/08}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf0809a |pattern_b = _rmcf0809a |pattern_ra = _rmcf0809a |pattern_sh = _adidaswhite |pattern_so = _3_stripes_white |shorts = 0000FF |socks = 0000FF |title = 2008/09}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf0910a |pattern_b = _rmcf0910a |pattern_ra = _rmcf0910a |pattern_sh = _rmcf0910a |pattern_so = _rmcf0910a |socks = 002040 |title = 2009/10 }} |} {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | |{{Football kit |pattern_la = _rmcf1011a |pattern_b = _rmcf1011a |pattern_ra = _rmcf1011a |pattern_sh = _rmcf1011a |pattern_so = _3_stripes_white |socks = 001020 |title = 2010/11}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf1112a |pattern_b = _rmcf1112a |pattern_ra = _rmcf1112a |pattern_sh = _rmcf1112a |pattern_so = _rmcf1112a |socks = 000000 |title = 2011/12}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf1213a |pattern_b = _rmcf1213a |pattern_ra = _rmcf1213a |pattern_sh = _rmcf1213a |pattern_so = _rmcf1213a |socks = 000040 |title = 2012/13}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf1314a |pattern_b = _rmcf1314a |pattern_ra = _rmcf1314a |pattern_sh = _rmcf1314a |pattern_so = _rmcf1314a |socks = 0159FE |title = 2013/14}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf1415a |pattern_b = _realmadridcf1415a |pattern_ra = _rmcf1415a |pattern_sh = _rmcf1415a |pattern_so = _realmadrid1415a |socks = EC1370 |title = 2014/15}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf1516a |pattern_b = _rmcf1516a |pattern_ra = _rmcf1516a |pattern_sh = _rmcf1516a |pattern_so = _rmcf1516a |leftarm = B7B7B7 |body = B7B7B7 |rightarm = B7B7B7 |shorts = B7B7B7 |socks = B7B7B7 |title = 2015/16}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf1617a |pattern_b = _rmcf1617a |pattern_ra = _rmcf1617a |pattern_sh = _rmcf1617a |pattern_so = _rmcf1617a |socks = 8449CE |title = 2016/17 }} |} {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | |{{Football kit |pattern_la = _realmadrid1718a |pattern_b = _realmadrid1718a |pattern_ra = _realmadrid1718a |pattern_sh = _realmadrid1718a |pattern_so = _realmadrid1718a |socks = 000000 |title = 2017/18}} |{{Football kit |pattern_la = _realmadrid1819a |pattern_b = _realmadrid1819a |pattern_ra = _realmadrid1819a |pattern_sh = _realmadrid1819a |pattern_so = _realmadrid1819a |socks = 070715 |title = 2018/19}} |{{Football kit |pattern_la = _realmadrid1920a |pattern_b = _realmadrid1920a |pattern_ra = _realmadrid1920a |pattern_sh = _realmadrid1920a |pattern_so = _realmadrid1920a |socks = 021748 |title = 2019/20}} |{{Football kit |pattern_la = _realmadrid2021a |pattern_b = _realmadrid2021a |pattern_ra = _realmadrid2021a |pattern_sh = _realmadrid2021A |pattern_so = _realmadrid2021A |socks = FF8789 |title = 2020/21}} |{{Football kit |pattern_la =_realmadrid2122A |pattern_b = _realmadrid2122A |pattern_ra = _realmadrid2122A |pattern_sh = _realmadrid2122A |pattern_so = _realmadrid2122Al |socks = 28315C |title = 2021/22}} |{{Football kit |pattern_la = _realmadridcf2223a |pattern_b = _realmadridcf2223a |pattern_ra = _realmadridcf2223a |pattern_sh = _realmadridcf2223a |pattern_so = _realmadridcf2223a |socks = 8C89C0 |title = 2022/23}} | {{Football kit |align = right |pattern_la = _realmadridcf2324a |pattern_b = _realmadridcf2324a |pattern_ra = _realmadridcf2324a |pattern_sh = _realmadridcf2324a |pattern_so = _realmadridcf2324al |leftarm = 000030 |body = 000030 |rightarm = 000030 |short = 000030 |socks = 000030 |title = 2023/24 }} |} {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | |{{Football kit |align = right |pattern_la = _realmadrid2425a |pattern_b = _realmadrid2425a |pattern_ra = _realmadrid2425a |pattern_sh = _realmadrid2425a |pattern_so = _realmadrid2425al |leftarm = 4b4848 |body = 4b4848 |rightarm = 4b4848 |short = 4b4848 |socks = 4b4848 |title = 2024/25 }} |} ==== Эҳтиётӣ ==== {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | |{{Football kit |pattern_la = _real9899t |pattern_b = _real9899t |pattern_ra = _real9899t |pattern_sh = _real9899t |pattern_so = _3_stripes_white |socks = 0F1F5E |title = 1998/99}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf9900t |pattern_b = _rmcf9900t |pattern_ra = _rmcf9900t |pattern_sh = _rmcf9900t |pattern_so = _rmcf9900t |socks = 000080 |title = 1999/2001}} |{{Football kit |pattern_la = _realmadrid0102t |pattern_b = _realmadrid0102t |pattern_ra = _realmadrid0102t |pattern_sh = _realmadrid0102t |pattern_so = _3_stripes_white |socks = 000000 |title = 2001/02}} |{{Football kit |pattern_b = _rmcf2002t |leftarm = 400080 |body = 400080 |rightarm = 400080 |shorts = 400080 |socks = 400080 |title = 2002/03}} |{{Football kit |pattern_la = _realmadrid0304t |pattern_b = _realmadrid0304t |pattern_ra = _realmadrid0304t |pattern_sh = _adidasonblack |pattern_so = _realmadrid0304t |socks = 000000 |title = 2003/04}} |{{Football kit |pattern_la = _brugge0304h |pattern_b = _rmcf0405t |pattern_ra = _brugge0304h |pattern_sh = _adidaswhite2002 |pattern_so = _whiteline |leftarm = 000000 |body = 000000 |rightarm = 000000 |shorts = 000000 |socks = 000000 |title = 2004/05}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf0506t |pattern_b = _rmcf0506t |pattern_ra = _rmcf0506t |pattern_sh = _rmcf0506t |pattern_so = _rmcf0506t |socks = 000000 |title = 2005/06 }} |} {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | |{{Football kit |pattern_la = _realmadrid0607t |pattern_b = _realmadrid0607t |pattern_ra = _realmadrid0607t |pattern_sh = _realmadrid0607t |pattern_so = _realmadrid0607t |socks = 400080 |title = 2006/07}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf0708t |pattern_b = _rmcf0708t |pattern_ra = _rmcf0708t |pattern_sh = _adidaswhite |shorts = 404040 |socks = 404040 |title = 2007/08}} |{{Football kit |pattern_la = _derbyc0910a |pattern_b = _rmcf0809t |pattern_r = _derbyc0910a |pattern_sh = _rmcf1415t |pattern_so = _rmcf1415t |leftarm = 000000 |body = 000000 |rightarm = 000000 |shorts = 000000 |socks = 000000 |title = 2008/09}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf0910t |pattern_b = _rmcf0910t |pattern_ra = _rmcf0910t |pattern_sh = _rmcf0910t |pattern_so = _galaxy11t |socks = 000000 |title = 2009/10}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf1011t |pattern_b = _rmcf1011t |pattern_ra = _rmcf1011t |pattern_sh = _adidaswhite |pattern_so = _3_stripes_white |shorts = 4B088A |socks = 4B088A |title = 2010/11}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf1112t |pattern_b = _rmcf1112t |pattern_ra = _rmcf1112t |pattern_sh = _adidaswhite |pattern_so = _mexico86h |shorts = FF0000 |socks = FF0000 |title = 2011/12}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf1213t |pattern_b = _rmcf1213t |pattern_ra = _rmcf1213t |pattern_sh = _rmcf1213t |pattern_so = _rmcf1213t |socks = 006030 |title = 2012/13 }} |} {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| | |{{Football kit |pattern_la = _rmcf1314t2 |pattern_b = _rmcf1314t2 |pattern_ra = _rmcf1314t2 |pattern_sh = _rmcf1314t2 |pattern_so = _3_stripes_black |socks = FF5500 |title = 2013/14}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf1415t |pattern_b = _realmadridcf1415t |pattern_ra = _rmcf1415t |pattern_sh = _rmcf1415t |pattern_so = _rmcf1415t |socks = 000000 |title = 2014/15}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf1516t |pattern_b = _rmcf1516t |pattern_ra = _rmcf1516t |pattern_sh = _rmcf1516t |pattern_so = _rmcf1516t |leftarm = 000033 |body = 000033 |rightarm = 000033 |shorts = 000033 |socks = 000033 |title = 2015/16}} |{{Football kit |pattern_la = _rmcf1617t |pattern_b = _rmcf1617t |pattern_ra = _rmcf1617t |pattern_sh = _rmcf1617t |pattern_so = _rmcf1617t |socks = 000000 |title = 2016/17}} |{{Football kit |pattern_la = _realmadrid1718t |pattern_b = _realmadrid1718t |pattern_ra = _realmadrid1718t |pattern_sh = _realmadrid1718t |pattern_so = _realmadrid1718t |socks = 22A6BF |title = 2017/18}} |{{Football kit |pattern_la = _realmadrid1819t |pattern_b = _realmadrid1819t |pattern_ra = _realmadrid1819t |pattern_sh = _realmadrid1819t |pattern_so = _realmadrid1819t |socks = FF2828 |title = 2018/19}} |{{Football kit |pattern_la = _realmadrid1920t |pattern_b = _realmadrid1920t |pattern_ra = _realmadrid1920t |pattern_sh = _rmcf201920t |pattern_so = _rmcf201920t |shorts = 00CC99 |socks = 00CC99 |title = 2019/20 }} |} {| width=50% style="font-size:85%" |align=center bg color=#ffffff| |{{Football kit |pattern_la = _realmadridcf2021t |pattern_b = _realmadridcf2021t |pattern_ra = _realmadridcf2021t |pattern_sh = _realmadridcf2021t |pattern_so = _realmadridcf2021t |shorts = 0F0F0F |socks = 0F0F0F |title = 2020/21}} |{{Football kit |pattern_b = _realmadrid2122t |pattern_sh = _realmadrid2122t |pattern_so = _3_stripes_white |leftarm = 2BB6BB |rightarm = 2BB6BB |socks = 2BB6BB |title = 2021/22}} |{{Football kit |pattern_la = _realmadridcf2223t |pattern_b = _realmadridcf2223t |pattern_ra = _realmadridcf2223t |pattern_sh = _realmadridcf2223t |pattern_so = _realmadridcf2223t |socks = 000000 |title = 2022/23}} |{{Football kit |align = right |pattern_la = _realmadridcf2324t |pattern_b = _realmadridcf2324t |pattern_ra = _realmadridcf2324t |pattern_sh = _realmadridcf2324t |pattern_so = _realmadridcf2324tl |socks = 000000 |title = 2023/24}} |{{Football kit |align = right |pattern_la = _realmadrid2425t |pattern_b = _realmadrid2425t |pattern_ra = _realmadrid2425t |pattern_sh = _realmadrid2425t |pattern_so = _realmadrid2425tl |leftarm = 000000 |body = 000000 |rightarm = 000000 |shorts = 000000 |socks = 000000 |title = 2024/25 }} |} === Брендҳо ва сарпарастҳо === {| class="wikitable" style="text-align:center;margin-left:1em" |- !Давра !Истеҳсолкунандаи либос !Сарпарасти пироҳан |- |1980—1982 | rowspan="2" |{{Парчами Олмон}} [[Adidas]] |<small>''-''</small> |- |1982—1985 |{{Парчами Италия (1946—2003)}} [[Zanussi]] |- |1985—1989 | rowspan="4" |{{Парчами Дания}} [[Hummel International|Hummel]] |{{Парчами Италия (1946—2003)}} [[Parmalat]] |- |1989—1991 |{{Парчами Испания}} Reny Picot |- |1991—1992 |{{Парчами Испания}} Otaysa |- |1992—1994 | rowspan="3" |{{Парчами Олмон}} [[Teka]] |- |1994—1998 |{{Парчами Испания}} [[Kelme]] |- |1998—2001 | rowspan="8" |{{Парчами Олмон}} [[Adidas]] |- |2001—2002 |{{Парчами Испания}} Realmadrid.com |- |2002—2005 |{{Парчами Олмон}} [[Siemens mobile]] |- |2005—2006 |{{Парчами Олмон}} [[Siemens]] |- |2006—2007 |{{Парчами Олмон}} [[BenQ-Siemens]] |- |2007—2013 |{{Парчами Австрия}} [[Bwin]] |- |2013—{{Т. ҳ.}} |{{Парчами Имороти Муттаҳидаи Арабӣ}} [[Fly Emirates]] |} == Рӯйхати мавсимҳо == {| |valign="top" width=0%| {| class="wide collapsible collapsed" style="text-align:center" |- style="background:#f0f6fa;" !'''Мавсим''' !'''Дивизион''' !'''Мақом''' !'''[[Ҷоми футболи Испониё|Ҷом]]''' !'''Мусобиқаҳои байналмилалӣ''' |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё (1929)|1929]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1928/1929|Финалист]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1929/1930|1929/30]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|5-ум !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1929/1930|Финалист]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1930/1931|1930/31]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|6-ум !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1930/1931|1/4]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1931/1932|1931/32]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1931/1932|1/8]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1932/1933|1932/33]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1932/1933|Финалист]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1933/1934|1933/34]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1933/1934|Ғолиб]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1934/1935|1934/35]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1934/1935|1/8]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1935/1936|1935/36]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1935/1936|Ғолиб]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1939/1940|1939/40]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|4-ум !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1939/1940|Финалист]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1940/1941|1940/41]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|6-ум !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1940/1941|1/8]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1941/1942|1941/42]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1941/1942|1/4]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1942/1943|1942/43]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|10-ум !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1942/1943|Финалист]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1943/1944|1943/44]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|7-ум !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1943/1944|1/8]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1944/1945|1944/45]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1944/1945|1/8]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1945/1946|1945/46]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|4-ум !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1945/1946|Ғолиб]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1946/1947|1946/47]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|7-ум !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1946/1947|Ғолиб]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1947/1948|1947/48]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|11-ум !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1947/1948|1/8]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1948/1949|1948/49]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|3-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1948/1949|1/8]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1949/1950|1949/50]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|4-ум !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1949/1950|1/2]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1950/1951|1950/51]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|9-ум !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1950/1951|1/2]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1951/1952|1951/52]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|3-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1951/1952|1/2]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1952/1953|1952/53]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|3-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1952/1953|1/2]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1953/1954|1953/54]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1953/1954|1/2]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1954/1955|1954/55]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1954/1955|1/2]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1955/1956|1955/56]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|3-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1955/1956|1/2]] !style="background:#FFFF00;"|{{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}}[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1955/1956|ҶҚ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1956/1957|1956/57]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1956/1957|1/4]] !style="background:#FFFF00;"|{{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}}[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1956/1957|ҶҚ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1957/1958|1957/58]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1957/1958|Финалист]] !style="background:#FFFF00;"|{{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}}[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1957/1958|ҶҚ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1958/1959|1958/59]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1958/1959|1/2]] !style="background:#FFFF00;"|{{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}}[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1958/1959|ҶҚ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1959/1960|1959/60]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1959/1960|Финалист]] !style="background:#FFFF00;"|{{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}}[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1959/1960|ҶҚ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1960/1961|1960/61]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1960/1961|Финалист]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1960/1961|ҶҚ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1961/1962|1961/62]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1961/1962|Ғолиб]] !style="background:#808080;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1961/1962|ҶҚ Финалист]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1962/1963|1962/63]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1962/1963|1/2]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1962/1963|ҶҚ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1963/1964|1963/64]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1963/1964|1/4]] !style="background:#808080;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1963/1964|ҶҚ Финалист]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1964/1965|1964/65]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1964/1965|1/8]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1964/1965|ҶҚ 1/4]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1965/1966|1965/66]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1965/1966|1/4]] !style="background:#FFFF00;"|{{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}}[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1965/1966|ҶҚ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1966/1967|1966/67]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1966/1967|1/4]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1966/1967|ҶҚ 1/4]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1967/1968|1967/68]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1967/1968|Финалист]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1967/1968|ҶҚ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1968/1969|1968/69]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1968/1969|1/8]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1968/1969|ҶҚ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1969/1970|1969/70]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|5-ум !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1969/1970|Ғолиб]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1969/1970|ҶҚ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1970/1971|1970/71]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|4-ум !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1970/1971|1/16]] !style="background:#808080;"|[[Ҷоми ҷомдорони УЕФА 1970/1971|ҶҶУ Финалист]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1971/1972|1971/72]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1971/1972|1/2]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми УЕФА 1971/1972|ҶУ 1/16]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1972/1973|1972/73]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|4-ум !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1972/1973|1/8]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1972/1973|ҶҚ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1973/1974|1973/74]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|8-ум !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1973/1974|Ғолиб]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми УЕФА 1973/1974|ҶУ 1/32]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1974/1975|1974/75]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1974/1975|Ғолиб]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми ҷомдорони УЕФА 1974/1975|ҶҶУ 1/4]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1975/1976|1975/76]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1975/1976|1/2]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1975/1976|ҶҚ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1976/1977|1976/77]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|9-ум !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1976/1977|1/16]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1976/1977|ҶҚ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1977/1978|1977/78]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1977/1978|1/8]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1978/1979|1978/79]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1978/1979|Финалист]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1978/1979|ҶҚ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1979/1980|1979/80]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1979/1980|Ғолиб]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1979/1980|ҶҚ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1980/1981|1980/81]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1980/1981|1/4]] !style="background:#808080;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1980/1981|ҶҚ Финалист]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1981/1982|1981/82]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|3-юм !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1981/1982|Ғолиб]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми УЕФА 1981/1982|ҶУ 1/4]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1982/1983|1982/83]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1982/1983|Финалист]] !style="background:#808080;"|[[Ҷоми ҷомдорони УЕФА 1982/1983|ҶҶУ Финалист]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1983/1984|1983/84]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1983/1984|1/2]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми УЕФА 1983/1984|ҶУ 1/32]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1984/1985|1984/85]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|5-ум !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1984/1985|1/8]] !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми УЕФА 1984/1985|ҶУ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1985/1986|1985/86]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1985/1986|1/2]] !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми УЕФА 1985/1986|ҶУ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1986/1987|1986/87]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Кубок Испании по футболу 1986/1987|1/2]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1986/1987|ҶҚ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1987/1988|1987/88]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1987/1988|1/2]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1987/1988|ҶҚ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1988/1989|1988/89]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1988/1989|Ғолиб]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1988/1989|ҶҚ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1989/1990|1989/90]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1989/1990|Финалист]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1989/1990|ҶҚ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1990/1991|1990/91]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|3-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1990/1991|1/8]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо 1990/1991|ҶҚ 1/4]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1991/1992|1991/92]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1991/1992|Финалист]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми УЕФА 1991/1992|ҶУ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1992/1993|1992/93]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1992/1993|Ғолиб]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми УЕФА 1992/1993|ҶУ 1/4]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1993/1994|1993/94]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|4-ум !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1993/1994|1/4]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми ҷомдорони УЕФА 1993/1994|ҶҶУ 1/4]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1994/1995|1994/95]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1994/1995|1/8]] !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми УЕФА 1994/1995|ҶУ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1995/1996|1995/96]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|6-ум !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1995/1996|1/8]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 1995/1996|ЛҚ 1/4]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1996/1997|1996/97]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1996/1997|1/8]] !style="background:#efefef;"| |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1997/1998|1997/98]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|4-ум !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1997/1998|1/8]] !style="background:#FFFF00;"|{{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}} [[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 1997/1998|ЛҚ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1998/1999|1998/99]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1998/1999|1/2]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 1998/1999|ЛҚ 1/4]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 1999/2000|1999/00]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|5-ум !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 1999/2000|1/4]] !style="background:#FFFF00;"|{{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}} [[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 1999/2000|ЛҚ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2000/2001|2000/01]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2000/2001|1/32]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2000/2001|ЛҚ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2001/2002|2001/02]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|3-юм !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2001/2002|Финалист]] !style="background:#FFFF00;"|{{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}}[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2001/2002|ЛҚ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2002/2003|2002/03]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2002/2003|1/4]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2002/2003|ЛҚ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2003/2004|2003/04]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|4-ум !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2003/2004|Финалист]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2003/2004|ЛҚ 1/4]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2004/2005|2004/05]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2004/2005|1/8]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2004/2005|ЛҚ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2005/2006|2005/06]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2005/2006|1/2]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2005/2006|ЛҚ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2006/2007|2006/07]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2006/2007|1/8]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2006/2007|ЛҚ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2007/2008|2007/08]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2007/2008|1/8]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2007/2008|ЛҚ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2008/2009|2008/09]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2008/2009|1/16]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2008/2009|ЛҚ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2009/2010|2009/10]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2009/2010|1/16]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2009/2010|ЛҚ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2010/2011|2010/11]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2010/2011|Ғолиб]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2010/2011|ЛҚ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2011/2012|2011/12]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2011/2012|1/4]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2011/2012|ЛҚ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2012/2013|2012/13]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2012/2013|Финалист]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2012/2013|ЛҚ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2013/2014|2013/14]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|3-юм !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2013/2014|Ғолиб]] !style="background:#FFFF00;"|{{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}}[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2013/2014|ЛҚ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2014/2015|2014/15]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2014/2015|1/8]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2014/2015|ЛҚ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2015/2016|2015/16]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2015/2016|ҳазф баъди 1/16]] !style="background:#FFFF00;"|{{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}}[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2015/2016|ЛҚ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2016/2017|2016/17]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2016/2017|1/4]] !style="background:#FFFF00;"|{{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}}[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2016/2017|ЛҚ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2017/2018|2017/18]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|3-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2017/2018|1/4]] !style="background:#FFFF00;"|{{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}}[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2017/2018|ЛҚ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2018/2019|2018/19]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|3-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2018/2019|1/2]] ! style="background:#efefef;" |[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2018/2019|ЛҚ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2019/2020|2019/20]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2019/2020|1/4]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2019/2020|ЛҚ 1/8]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2020/2021|2020/21]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2020/2021|1/16]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2020/2021|ЛҚ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2021/2022|2021/22]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2021/2022|1/4]] !style="background:#FFFF00;"|{{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}}[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2021/2022|ЛҚ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2022/2023|2022/23]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#FFFF00;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2022/2023|Ғолиб]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2022/2023|ЛҚ 1/2]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2023/2024|2023/24]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#FFFF00;"|Қаҳрамон !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2023/2024|1/8]] !style="background:#FFFF00;"|{{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}}[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2023/2024|ЛҚ Ғолиб]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2024/2025|2024/25]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"|2-юм !style="background:#808080;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2024/2025|Финалист]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2024/2025|ЛҚ 1/4]] |- |style="background:#efefef;"|[[Чемпионати футболи Испониё 2025/2026|2025/26]] |style="background:#efefef;"|[[Ла Лига|1ª]] |style="background:#efefef;"| !style="background:#efefef;"|[[Ҷоми футболи Испониё 2025/2026|1/8]] !style="background:#efefef;"|[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2025/2026|ЛҚ 1/4]] |} |} == Варзишгоҳ == Дар тӯли таърихи худ, бошгоҳи «Реал Мадрид» дар чандин варзишгоҳ бозӣ кардааст: '''Кампо де О’Доннелл''' (1912–1923) — аввалин майдони расмии мадридиҳо, ки дар наздикии хиёбони О’Доннелл ҷойгир буд ва асосан барои бозиҳои дӯстона ва маҳаллӣ истифода мешуд. '''Кампо де Сюдад Линеал''' (1923–1924) — яке аз варзишгоҳҳои кӯтоҳмуддати даста, ки дар маҳаллаи Сюдад Линеали Мадрид ҷойгир буд ва то оғози сохтмони варзишгоҳи Чамартин истифода мешуд.<ref>{{Cite web |title=Campo de Ciudad Lineal |url=https://en.wikipedia.org/wiki/Campo_de_Ciudad_Lineal |access-date=2025-06-03}}</ref> '''Варзишгоҳи Чамартин''' (1924–1946) — нахустин варзишгоҳи замонавии бошгоҳ, ки [[17 май|17-уми май]]и [[соли 1924]] бо ғунҷоиши 22 500 тамошобин ифтитоҳ гардид. Он ҳамчун майдони хонагӣ барои соҳиб шудани ҷоизаҳои аввалини даста хизмат кард.<ref>{{Cite web |title=Old Chamartín Stadium |url=https://www.realmadrid.com/en/about-real-madrid/history/football-legends/chamartin |website=RealMadrid.com |access-date=2025-06-03}}</ref> [[Акс:Boca - Real Madrid 1925.jpg|thumb|left|240px|Акси қадимӣ аз варзишгоҳи Чамартин]] '''Чамартини нав''' (1947–1955) — бинобар зарурати доштани варзишгоҳи бузургтар, сохтмони варзишгоҳи нав оғоз ёфт, ки бо номи «Чамартини нав» шинохта мешуд. Он [[14 декабр|14-уми декабри]] [[соли 1947]] ба истифода дода шуд ва дар бозии ифтитоҳӣ «Реал Мадрид» тими портуғолии «[[Белененсеш (бошгоҳи футбол)|Белененсеш]]»-ро бо ҳисоби 3:1 шикаст дод. Ғунҷоиши аввалияи он 75 145 ҷой буд. '''[[Сантияго Бернабеу (варзишгоҳ)|Сантияго Бернабеу]]''' (аз соли 1955 {{Т. ҳ.}}) — соли 1955, варзишгоҳ ба номи президенти бошгоҳ [[Сантияго Бернабеу]] гузошта шуд. Дар тӯли даҳсолаҳо чандин навсозӣ аз сар гузаронд ва соли 2024 бо хароҷоти тақрибан 1,76 миллиард евро бозсозӣ шуд. Ғунҷоиши кунунии он 81 044 ҷой буда, дорои сақфи пӯшидашаванда, экрани 360-дараҷа ва низоми майдони ҳаракатдиҳанда мебошад.<ref>{{Cite web |title=The Santiago Bernabeu renovation |url=https://www.padmagazine.co.uk/property-renovation-refurbishment/the-santiago-bernabeu-renovation-the-future-of-footballs-most-iconic-stadium/27423/ |website=PAD Magazine |access-date=2025-06-03}}</ref> '''[[Алфредо Ди Стефано (варзишгоҳ)|Алфредо Ди Стефано]]''' (2020–2023) — дар давраи навсозии «Сантияго Бернабеу» ва маҳдудиятҳои вобаста ба ҳамагирии COVID-19, даста бозии расмии худро дар варзишгоҳи хурдтар — «Алфредо Ди Стефано» баргузор кард, ки дар маҷмааи омӯзишӣ-тамринии «Валдебебас» ҷойгир аст.<ref>{{Cite web |title=Estadio Alfredo Di Stéfano |url=https://www.realmadrid.com/en/about-real-madrid/club-facilities/alfredo-di-stefano-stadium |website=RealMadrid.com |access-date=2025-06-03}}</ref> [[Акс:Panoramic santiago bernabeu.jpg|thumb|left|260px|<div class="center"> Даруни варзишгоҳи «[[Сантияго Бернабеу (варзишгоҳ)|Сантияго Бернабеу]]»</div>]] [[Акс:Estadio Santiago Bernabeu - vista exterior.jpg|thumb|left|260px|<div class="center"> Намуди зоҳирӣ то бозсозӣ</div>]] '''[[Сантияго Бернабеу (варзишгоҳ)|Сантияго Бернабеу]]''' '''Ғунҷоиш''' — 81 044 тамошобин '''Андозаи майдон''' — 107×72 метр '''Нишонӣ''' — Concha Espina 1, 28036 [[Мадрид]] == Омори иштирок дар мусобиқаҳо == ''Тибқи 3-юми июни соли 2025'' === Чемпионати Испониё === «Реал»-и Мадрид (дар баробари «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» ва «[[Атлетик Билбао (бошгоҳи футбол)|Атлетик Билбао]]») дар тамоми [[Чемпионати футболи Испониё|чемпионатҳои кишвар]] иштирок кардааст. Мақоми аввал - 36 маротиба, дуюм - 26 маротиба, сеюм - 10 маротиба, яъне дар маҷмӯъ бошгоҳ зиёда аз 70 мавсим ба қатори ҷоизадорон роҳ ёфтааст. Инчунин 8 маротиба як қадам дур аз сегона, 3 бор — панҷум, 4 маротиба — шашум, 2 бор — ҳафтум, 1 бор — ҳаштум, 2 маротиба — нӯҳум, 1 бор — даҳум ва 1 бор — ёздаҳумро ([[соли 1948]]) ишғол кардааст. === Мусобиқаҳои байналмилалӣ === {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |- !Мусобиқа!!Бозӣ!!Ғалаба!!Мусовӣ!!Бохт!!ГЗ!!ГС!!+/-!!Ғ% |- |align=left|[[Лигаи Қаҳрамонҳо|Ҷоми Қаҳрамонони Урупо/Лигаи қаҳрамонҳо]] {{WDL|503|302|85|116|for=1104|against=558|diff=yes}} |- |align=left|[[Ҷоми ҷомдорони УЕФА]] {{WDL|31|16|9|6|for=57||against=24|diff=yes}} |- |align=left|[[Лигаи Урупо УЕФА|Ҷоми УЕФА/Лигаи Урупо]] {{WDL|64|33|10|21|for=111|against=75|diff=yes}} |- |align=left|[[Суперҷоми УЕФА]] {{WDL|9|6|0|3|for=15|against=10|diff=yes}} |- |align=left|[[Ҷоми футболи байниқораӣ|Ҷоми байниқораӣ]] {{WDL|7|3|1|3|for=10|against=8|diff=yes}} |- |align=left|[[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо]] {{WDL|20|16|3|1|for=51|against=23|diff=yes}} |- !Ҳамагӣ {{WDLtot|634|376|108|150|for=1348|against=698|diff=yes}} |} == Сарвонҳои «Реал»-и Мадрид == [[Акс:Raúl González in Real Madrid 2009.jpg|thumb|left|250px| <div class="center">Устураи «Реал Мадрид» – [[Раул Гонсалес|Раул]]</div>]] {|align="centre" bgcolor="#1F3B66" cellpadding="3" cellspacing="0" border="1" style="font-size: 95%; border: gold solid 1px; border-collapse: collapse;" |- align=center bgcolor=#1F3B66 style="color:white;" !width="250"|Бозикун !width="220"|Фаъолият !width="220"|Сарвонӣ !width="150"|Шумора !width="250"|Миқдори бозӣ |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания (1785—1931)}} [[Феликс Кесада]] |1922 — 1936 |1928 — 1936 | |87 (2) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания (1931—1939)}} [[Хасинто Кинкосес]] |1931 — 1942 |1936 — 1942 | |167 (0) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Мексика (1934—1968)}} [[Хосе Рамон Сауто]] |1933 — 1944 |1942 — 1944 | |143 (0) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания (1939—1945)}} [[Хуан Ипиня]] |1939 — 1949 |1944 — 1949 | |302 (6) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания (1945—1977)}} [[Мигел Мунёс]] |1948 — 1958 |1949 — 1958 | |275 (24) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания (1945—1977)}} [[Хуан Алонсо]] |1949 — 1961 |1958 — 1960 | |296 (-337) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания (1945—1977)}} [[Хосе Мария Заррага]] |1951 — 1962 |1960 — 1962 | |217 (5) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания (1945—1977)}} [[Франсиско Хенто]] |1953 — 1971 |1962 — 1971 |<div class="center">11</div> |761 (253) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания (1945—1977)}} [[Игнасио Соко]] |1962 — 1974 |1971 — 1974 | |318 (8) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания (1945—1977)}} [[Амансио Амаро]] |1962 — 1976 |1974 — 1976 |<div class="center">7</div> |471 (154) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания (1945—1977)}} [[Пирри]] |1964 — 1979 |1976 — 1979 |<div class="center">4</div> |595 (210) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания (1977—1981)}} [[Мигел Анхел]] |1967 — 1986 |1979 — 1986 | |319 (-262) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания (1977—1981)}} [[Карлос Сантийяна]] |1971 — 1988 |1986 — 1988 |<div class="center">9</div> |774 (349) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания}} [[Хосе Антонио Камачо]] |1973 — 1989 |1988 — 1989 |<div class="center">3</div> |577 (11) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания}} [[Чендо]] |1979 — 1998 |1989 — 1998 |<div class="center">2</div> |497 (3) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания}} [[Мануэл Санчис]] |1983 — 2001 |1988 — 2001 |<div class="center">5</div> |710 (49) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания}} [[Фернандо Йерро]] |1989 — 2003 |2001 — 2003 |<div class="center">4</div> |601 (126) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания}} [[Раул Гонсалес]] |1994 — 2010 |2003 — 2010 |<div class="center">7</div> |854 (361) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания}} [[Икер Касиляс]] |1999 — 2015 |2010 — 2015 |<div class="center">1</div> |725 (-771) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания}} [[Серхио Рамос]] |2005 — 2021 |2015 — 2021 |<div class="center">4</div> |671 (101) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Бразилия}} [[Марсело]] |2007 — 2022 |2021 — 2022 |<div class="center">12</div> |546 (38) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Фаронса}} [[Карим Бензема]] |2009 — 2023 |2022 — 2023 |<div class="center">9</div> |648 (354) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания}} [[Начо Фернандес]] |2010 — 2024 |2023 — 2024 |<div class="center">6</div> |364 (16) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Хорватия}} [[Лука Модрич]] |2013 — 2025 |2024 — 2025 |<div class="center">10</div> |597 (43) |- bgcolor="#FFFFFF" |{{Парчами Испания}} [[Дани Карвахал]] |2013 — {{Т. ҳ.}} |2025 — {{Т. ҳ.}} |<div class="center">2</div> |416 (13) |} == Ҷоизаҳо == === Миллӣ === * [[Акс:Liga.png|15px]] '''[[Чемпионати футболи Испониё|Чемпионати Испониё]]:''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Қаҳрамон (36, рекорд):''' 1931/32; 1932/33; 1953/54; 1954/55; 1956/57; 1957/58; 1960/61; 1961/62; 1962/63; 1963/64; 1964/65; 1966/67; 1967/68; 1968/69; 1971/72; 1974/75; 1975/76; 1977/78; 1978/79; 1979/80; 1985/86; 1986/87; 1987/88; 1988/89; 1989/90; 1994/95; 1996/97; 2000/01; 2002/03; 2006/07; 2007/08; 2011/12; 2016/17; 2019/20; 2021/22; 2023/24 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Ноиби қаҳрамон (26):''' 1929; 1933/34; 1934/35; 1935/36; 1941/42; 1944/45; 1958/59; 1959/60; 1965/66; 1980/81; 1982/83; 1983/84; 1991/92; 1992/93; 1998/99; 2004/05; 2005/06; 2008/09; 2009/10; 2010/11; 2012/13; 2014/15; 2015/16; 2020/21; 2022/23; 2024/25 ** [[Акс:Bronze medal icon.svg|15px]] '''Мақоми сеюм (10):''' 1948/49; 1951/52; 1952/53; 1955/56; 1981/82; 1990/91; 2001/02; 2013/14; 2017/18; 2018/19 * [[Акс:RFEF - Copa del Rey.svg|15px]] '''[[Ҷоми футболи Испониё|Ҷоми Испониё]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (20):''' 1905; 1906; 1907; 1908; 1917; 1934; 1936; 1946; 1947; 1961/62; 1969/70; 1973/74; 1974/75; 1979/80; 1981/82; 1988/89; 1992/93; 2010/11; 2013/14; 2022/23 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (21):''' 1903; 1916; 1918; 1924; 1929; 1930; 1933; 1940; 1943; 1958; 1959/60; 1960/61; 1967/1968; 1978/79; 1982/83; 1989/90; 1991/92; 2001/02; 2003/04; 2012/13; 2024/25 * [[Акс:RFEF - Supercopa de España.svg|15px]] '''[[Суперҷоми футболи Испониё|Суперҷоми Испониё]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (13):''' 1988; 1989; 1990; 1993; 1997; 2001; 2003; 2008; 2012; 2017; 2019/20; 2021/22; 2023/24 * [[Акс:Copa Eva Duarte.png|15px]] '''[[Ҷоми Эва Дуарте]]:''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 1947 * [[Акс:Copa de Liga de España2.svg|15px]] '''[[Ҷоми Ла Лига]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 1984/85 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист:''' 1982/83 * '''[[Ҷоизаи Манкомунадо]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (23, рекорд)''': 1904/05, 1905/06, 1906/07, 1907/08, 1909/10, 1912/13, 1915/16, 1916/17, 1917/18, 1919/20, 1921/22, 1922/23, 1923/24, 1925/26, 1926/27, 1928/29, 1929/30, 1930/31, 1931/32, 1932/33, 1933/34, 1934/35, 1935/36 === Байналмилалӣ === * {{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА|20px}} '''[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (15, рекорд):''' 1956, 1957, 1958, 1959, 1960, 1966, [[Финали Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 1998|1998]], [[Финали Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2000|2000]], [[Финали Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2002|2002]], [[Финали Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2014|2014]], [[Финали Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2016|2016]], [[Финали Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2017|2017]], [[Финали Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2018|2018]], [[Финали Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2022|2022]], [[Финали Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2024|2024]] ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (3):''' 1962, 1964, 1981 * [[Акс:Coppauefa.png|15px]] '''[[Лигаи Урупо УЕФА|Ҷоми УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2):''' 1985, 1986 * [[Акс:Cup Winners Cup Trophy.png|15px]] '''[[Ҷоми ҷомдорони УЕФА]]''' ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (2):''' 1971, 1983 * [[Акс:UEFA - Super Cup.png|15px]] '''[[Суперҷоми УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (6):''' [[Суперҷоми УЕФА 2002|2002]], [[Суперҷоми УЕФА 2014|2014]], [[Суперҷоми УЕФА 2016|2016]], [[Суперҷоми УЕФА 2017|2017]], [[Суперҷоми УЕФА 2022|2022]], [[Суперҷоми УЕФА 2024|2024]] ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (3):''' [[Суперҷоми УЕФА 1998|1998]], [[Суперҷоми УЕФА 2000|2000]], [[Суперҷоми УЕФА 2018|2018]] * [[Акс:Trofeo Copa Intercontinental 1960-2004.png|10px]] '''[[Ҷоми байниқораӣ]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (4, рекорд):''' 1960, 1998, 2002, 2024 * '''[[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (5, рекорд):''' [[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо 2014|2014]], [[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо 2016|2016]], [[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо 2017|2017]], [[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо 2018|2018]], [[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо 2022|2022]] * '''[[Ҷоми ҷаҳонии хурд]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2, рекорд):''' 1952, 1956 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист:''' 1963 * '''[[Ҷоми Лотин]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2):''' 1955, 1957 * '''[[Ҷоми иберо-америкоӣ]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 1994 * '''Ҷоми иберӣ''' ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист:''' 2000 * '''[[Ҷоми Франс Беккенбауэр]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 2010 * '''[[Ҷоми Сантияго Бернабеу]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (28, рекорд):''' 1981, 1983, 1984, 1985, 1987, 1989, 1991, 1994, 1995, 1996, 1997, 1998, 1999, 2000, 2003, 2005, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2015, 2016, 2017, 2018 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (9):''' 1980, 1986, 1988, 1990, 1992, 1993, 2001, 2002, 2004 == Рекордҳо == === Рекордҳои бошгоҳ === ''Тибқи санаи 7-уми июли соли 2025.'' * 15 ғалаба дар Лигаи қаҳрамонҳои УЕФА * 3 ғалабаи пайиҳам дар Лигаи қаҳрамонҳо * 302 ғалаба дар бозиҳои Лигаи қаҳрамонҳои УЕФА * 43 бозии хонагӣ пайиҳам «Реал» дар Лигаи қаҳрамонҳои УЕФА гол задааст<ref>{{Cite web|url=https://www.championat.com/football/news-3546265-real-ustanovil-rekord-zabiv-v-43-m-domashnem-evrokubkovom-matche-podrjad.html|title=«Реал» установил рекорд, забив в 43-м домашнем еврокубковом матче подряд|description=Прежний рекорд принадлежал «Тоттенхэм Хотспур», который с 1961 по 1984 год забивал в 42 еврокубковых матчах подряд|date=2018-09-20|publisher=Чемпионат.com|access-date=2018-10-12|archive-date=2018-10-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20181013014611/https://www.championat.com/football/news-3546265-real-ustanovil-rekord-zabiv-v-43-m-domashnem-evrokubkovom-matche-podrjad.html|deadlink=no}}</ref> * 36 ҷоми қаҳрамонии Испониё * 121 гол дар як мавсими чемпионати Испониё * 73 бозӣ пайиҳам «Реал» ҳадди ақалл як гол задааст<ref>{{Cite web|url=https://www.championat.com/football/news-2906836-rezultativnaja-serija-reala-prervalas-na-74-m-matche.html|title=Результативная серия «Реала» прервалась на 74-м матче|description=Мадридцы повторили мировой рекорд, установленный бразильским «Сантосом» в начале 60-х, но не сумели превзойти это достижение|date=2017-09-21|publisher=Чемпионат.com|access-date=2018-05-28|archive-date=2018-05-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20180529130152/https://www.championat.com/football/news-2906836-rezultativnaja-serija-reala-prervalas-na-74-m-matche.html|deadlink=no}}</ref> === Рекорди бозикунҳо === ''Тибқи санаи 7-уми июли соли 2025.'' * [[Криштиану Роналду]] — 17 гол дар як мавсими [[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА]] * Криштиану Роналду — 11 гол дар як мавсими марҳилаи гурӯҳии Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА * Криштиану Роналду — 19 гол дар як соли тақвимии Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА ==== Бар асоси теъдоди бозиҳо ==== * ''Ин феҳристи бозикунонест, ки дар таърихи бошгоҳ аз ҳама бештар бозӣ кардаанд.'' * ''Тибқи санаи 7-уми июли соли 2025.'' {|align="center" bgcolor="#1F3B66" cellpadding="3" cellspacing="0" border="1" style="font-size: 95%; border: gold solid 1px; border-collapse: collapse;" |- align=center bgcolor=#1F3B66 style="color:white;" !width=40|№ !width=200|Ном !width=100|Замон !width=65|Ла Лига !width=60|Ҷоми Шоҳ !width=60|Ҷомҳои урупоӣ !width=60|Дигарон !width=80|Бозиҳо |- |- bgcolor="#FFFFFF" |1||align="left"|{{Парчами Испания|20px}} {{sortname|Раул|Гонсалес}}||1994—2010||550||37||132||22||'''741''' |- |- bgcolor="#FFFFFF" |2||align="left"|{{Парчами Испания|20px}} {{sortname|Икер|Касиляс}}||1999—2015||510||40||152||23||'''725''' |- |- bgcolor="#FFFFFF" |3||align="left"|{{Парчами Испания|20px}} {{sortname|Мануэл|Санчис}}||1983—2001||523||67||100||20||'''710''' |- |- bgcolor="#FFFFFF" |4||align="left"|{{Парчами Испания|20px}} {{sortname|Серхио|Рамос}}||2005—2021||469||48||129||25||'''671''' |- |- bgcolor="#FFFFFF" |5||align="left"|{{Парчами Фаронса|20px}} {{sortname|Карим|Бензема}}||2009-2023||439||44||133||27||'''648''' |- |- bgcolor="#FFFFFF" |6||align="left"|{{Парчами Испания (1945—1977)|20px}} {{sortname|Карлос|Сантийяна}}||1971—1988||461||84||87||13||'''645''' |- |- bgcolor="#FFFFFF" |rowspan=2|7||align="left"|{{Парчами Испания|20px}} {{sortname|Фернандо|Йерро}}||1989—2003 ||439||49||103||16||'''607''' |- |- bgcolor="#FFFFFF" |align="left"|{{Парчами Испания (1945—1977)|20px}} {{sortname|Франсиско|Хенто}}|| 1953—1971||428||74||94||6||'''602''' |- |- bgcolor="#FFFFFF" |9||align="left"|{{Парчами Хорватия|20px}} {{sortname|Лука|Модрич}}||2012—2025||394||34||134||35||'''597''' |- |- bgcolor="#FFFFFF" |10||align="left"|{{Парчами Испания (1945—1977)|20px}} {{sortname|Хосе Антонио|Камачо}}||1973—1989||414||61||90||12||'''577''' |- {{col-end}} ==== Бар асоси теъдоди голҳо ==== * ''Ин феҳристи бозикунонест, ки дар таърихи бошгоҳ аз ҳама бештар гол задаанд.'' * ''Тибқи санаи 7-уми июли соли 2025.'' {|align="center" bgcolor="#1F3B66" cellpadding="3" cellspacing="0" border="1" style="font-size: 95%; border: gold solid 1px; border-collapse: collapse;" |- align=center bgcolor=#1F3B66 style="color:white;" !width=40|№ !width=220|Ном !width=100|Замон !width=80|Голҳо !width=80|Бозиҳо |- |- bgcolor="#FFFFFF" |1||align="left"|{{Парчами Португалия|20px}} {{sortname|Криштиану|Роналду}}||2009—2018 ||'''450'''||438 |- |- bgcolor="#FFFFFF" |2||align="left"|{{Парчами Фаронса|20px}} {{sortname|Карим|Бензема}}||2009—2023||'''354'''||648 |- |- bgcolor="#FFFFFF" |3||align="left"|{{Парчами Испания|20px}} {{sortname|Раул|Гонсалес}}||1994—2010||'''323'''||741 |- |- bgcolor="#FFFFFF" |4||align="left"|{{Парчами Аргентина|20px}}{{Парчами Колумбия|20px}}{{Парчами Испания (1945—1977)|20px}} {{sortname|Алфредо|Ди Стефано}}||1953—1964||'''308'''||396 |- |- bgcolor="#FFFFFF" |5||align="left"|{{Парчами Испания (1945—1977)|20px}} {{sortname|Карлос|Сантийяна}}||1971—1988||'''290'''||645 |- |- bgcolor="#FFFFFF" |6||align="left"|{{Парчами Венгрия|20px}}{{Парчами Испания (1945—1977)|20px}} {{sortname|Ферентс|Пушкаш}}||1958—1966||'''242'''||262 |- |- bgcolor="#FFFFFF" |7||align="left"|{{Парчами Мексика|20px}} {{sortname|Уго|Санчес}}|| 1985—1992||'''208'''||282 |- |- bgcolor="#FFFFFF" |8||align="left"|{{Парчами Испания (1945—1977)|20px}} {{sortname|Франсиско|Хенто}}||1953—1971||'''182'''||601 |- |- bgcolor="#FFFFFF" |9||align="left"|{{Парчами Испания (1945—1977)|20px}} {{sortname|Пирри|}}||1964—1979||'''172'''||561 |- |- bgcolor="#FFFFFF" |10||align="left"|{{Парчами Испания|20px}} {{sortname|Эмилио|Бутрагенйо}}||1983—1995||'''171'''||463 {{col-end}} == Ҳайати ҳозира == * ''Тибқи санаи 3-юми феврали соли 2026'' {| class="wikitable" style="text-align: center; font-size:90%" |- !style="background: #AAD0FF; color:white" align=center width=30 | № !style="background: #AAD0FF; color:white" align=center width=200 | Бозигар !style="background: #AAD0FF; color:white" align=center width=50 | Кишвар !style="background: #AAD0FF; color:white" align=center width=200 | Рӯзи таваллуд |- !colspan=6 style="background: #DCDCDC; color:#000000" align=center| Дарвозабонҳо |- |- bgcolor=white | 1 | [[Тибо Куртуа]] | {{Парчами Белгия}} | {{Зодрӯз|11|5|1992}} |- |- bgcolor=white | 13 | [[Андрей Лунин]] | {{Парчами Украина}} | {{Зодрӯз|11|2|1999}} |- !colspan=6 style="background: #DCDCDC; color:#000000" align=center| Муҳофизатгарон |- |- bgcolor=white | 2 | [[Дани Карвахал]] {{капитан_варзиш}} | {{Парчами Испания}} | {{Зодрӯз|11|1|1992}} |- |- bgcolor=white | 3 | [[Эдер Милитао]] | {{Парчами Бразилия}} | {{Зодрӯз|18|1|1998}} |- |- bgcolor=white | 4 | [[Давид Алаба]] | {{Парчами Австрия}} | {{Зодрӯз|24|6|1992}} |- |- bgcolor=white | 12 | [[Трент Александер-Арнолд]] | {{Парчами Англия}} | {{Зодрӯз|7|10|1998}} |- |- bgcolor=white | 17 | [[Раул Асенсио]] | {{Парчами Испания}} | {{Зодрӯз|13|2|2003}} |- |- bgcolor=white | 18 | [[Алваро Каррерас]] | {{Парчами Испания}} | {{Зодрӯз|23|3|2003}} |- |- bgcolor=white | 20 | [[Фран Гарсия]] | {{Парчами Испания}} | {{Зодрӯз|14|8|1999}} |- |- bgcolor=white | 22 | [[Антонио Рӯдигер]] | {{Парчами Олмон}} | {{Зодрӯз|3|3|1993}} |- |- bgcolor=white | 23 | [[Ферлан Менди]] | {{Парчами Фаронса}} | {{Зодрӯз|8|6|1995}} |- |- bgcolor=white | 24 | [[Дин Ҳайсен]] | {{Парчами Испания}} | {{Зодрӯз|14|4|2005}} |- !colspan=6 style="background: #DCDCDC; color:#000000" align=center| Миёнмайдонӣ |- bgcolor=white | 5 | [[Ҷуд Беллингҳем]] | {{Парчами Англия}} | {{Зодрӯз|29|6|2003}} |- |- bgcolor=white | 6 | [[Эдуардо Камавинга]] | {{Парчами Фаронса}} | {{Зодрӯз|10|11|2002}} |- |- bgcolor=white | 8 | [[Федерико Валверде]] | {{Парчами Уругвай}} | {{Зодрӯз|22|7|1998}} |- |- bgcolor=white | 14 | [[Урелён Чуамени]] | {{Парчами Фаронса}} | {{Зодрӯз|27|1|2000}} |- |- bgcolor=white | 15 | [[Арда Гӯлер]] | {{Парчами Туркия}} | {{Зодрӯз|25|2|2005}} |- |- bgcolor=white | 19 | [[Дани Себайёс]] | {{Парчами Испания}} | {{Зодрӯз|7|8|1996}} |- |- bgcolor=white | 30 | [[Франко Мастантуоно]] | {{Парчами Аргентина}} | {{Зодрӯз|14|8|2007}} |- !colspan=6 style="background: #DCDCDC; color:#000000" align=center| Ҳамлаварон |- bgcolor=white | 7 | [[Винисиус Ҷуниор]] | {{Парчами Бразилия}} | {{Зодрӯз|12|7|2000}} |- |- bgcolor=white | 9 | [[Эндрик Фелипе]] | {{Парчами Бразилия}} | {{Зодрӯз|21|7|2006}} |- |- bgcolor=white | 10 | [[Килиан Мбаппе]] | {{Парчами Фаронса}} | {{Зодрӯз|20|12|1998}} |- |- bgcolor=white | 11 | [[Родриго де Гоис|Родриго]] | {{Парчами Бразилия}} | {{Зодрӯз|9|1|2001}} |- |- bgcolor=white | 16 | [[Гонсало Гарсия]] | {{Парчами Испания}} | {{Зодрӯз|24|3|2004}} |- |- bgcolor=white | 21 | [[Браҳим Диас]] | {{Парчами Марокаш}} | {{Зодрӯз|3|8|1999}} |- |} == Гузаришҳо 2025/2026 == === Тобистони 2025 === === Омаданд === {| class="wikitable" style="text-align: left; font-size:90%" cellpadding="3" ! width="70" |Мавқеъ ! width="200"|Бозигар ! width="200"|Бошгоҳи пешина |- |align="center" |[[Ҳимоятгар (футбол)|Ҳимоятгар]]||{{Парчами Испания}} [[Дин Ҳайсен]]||{{Парчами Англия}} «[[Борнмут (бошгоҳи футбол)|Борнмут]]» |- |align="center" |[[Ҳимоятгар (футбол)|Ҳимоятгар]]||{{Парчами Англия}} [[Трент Александер-Арнолд]]||{{Парчами Англия}} «[[Ливерпул (бошгоҳи футбол)|Ливерпул]]» |- |align="center" |[[Ҳимоятгар (футбол)|Ҳимоятгар]]||{{Парчами Испания}} [[Алваро Каррерас]]||{{Парчами Португалия}} «[[Бенфика (бошгоҳи футбол)|Бенфика]]» |- |align="center" |[[Нимҳимоятгар (футбол)|Миёнмайдон]]||{{Парчами Аргентина}} [[Франко Мастантуоно]]||{{Парчами Аргентина}} «[[Ривер Плейт (бошгоҳи футбол)|Ривер Плейт]]» |- |align="center" |[[Нимҳимоятгар (футбол)|Миёнмайдон]]||{{Парчами Бразилия}} [[Рейниер Жезус|Рейниер]]**||{{Парчами Испания}} «[[Гранада (бошгоҳи футбол)|Гранада]]» |- |align="center" |[[Ҳамлагар (футбол)|Ҳамлагар]]||{{Парчами Уругвай}} [[Алваро Родригес]]**||{{Парчами Испания}} «[[Хетафе (бошгоҳи футбол)|Хетафе]]» |- |align="center" |Сармураббӣ||{{Парчами Испания}} [[Хаби Алонсо]]||{{Парчами Олмон}} «[[Байер 04 (бошгоҳи футбол)|Байер 04]]» |- |} === Рафтанд === {| class="wikitable" style="text-align: left; font-size:90%" cellpadding="3" ! width="70" |Мавқеъ ! width="200"|Бозигар ! width="200"|Бошгоҳи оянда |- |align="center" |[[Ҳимоятгар (футбол)|Ҳимоятгар]]||{{Парчами Испания}} [[Хесус Вайехо]]***||{{Парчами Испания}} «[[Албасете (бошгоҳи футбол)|Албасете]]» |- |align="center" |[[Ҳимоятгар (футбол)|Ҳимоятгар]]||{{Парчами Испания}} [[Лукас Васкес]]***||{{Парчами Олмон}} «[[Байер 04 (бошгоҳи футбол)|Байер 04]]» |- |align="center" |[[Нимҳимоятгар (футбол)|Миёнмайдон]]||{{Парчами Хорватия}} [[Лука Модрич]]***||{{Парчами Италия}} «[[Милан (бошгоҳи футбол)|Милан]]» |- |align="center" |[[Нимҳимоятгар (футбол)|Миёнмайдон]]||{{Парчами Испания}} [[Марио Мартин]]*||{{Парчами Испания}} «[[Хетафе (бошгоҳи футбол)|Хетафе]]» |- |align="center" |[[Нимҳимоятгар (футбол)|Миёнмайдон]]||{{Парчами Бразилия}} [[Рейниер Жезус|Рейниер]]***||{{Парчами Бразилия}} «[[Атлетико Минейро (бошгоҳи футбол)|Атлетико Минейро]]» |- |align="center" |[[Ҳамлагар (футбол)|Ҳамлагар]]||{{Парчами Уругвай}} [[Алваро Родригес]]||{{Парчами Испания}} «[[Элче (бошгоҳи футбол)|Элче]]» |- |align="center" |[[Ҳамлагар (футбол)|Ҳамлагар]]||{{Парчами Пуэрто-Рико}} [[Ҷереми де Леон]]*||{{Парчами Испания}} «[[Эркулес (бошгоҳи футбол)|Эркулес]]» |- |align="center" |Сармураббӣ||{{Парчами Италия}} [[Карло Анчелотти]]||{{Парчами Бразилия}} «[[Тими миллии футболи Брозил|Брозил]]» |- |} === Зимистони 2026 === === Омаданд === {| class="wikitable" style="text-align: left; font-size:90%" cellpadding="3" ! width="70" |Мавқеъ ! width="200"|Бозигар ! width="200"|Бошгоҳи пешина |- |align="center" |Сармураббӣ||{{Парчами Испания}} [[Алваро Арбелоа]]||{{Парчами Испания}} «[[Реал Мадрид Кастийя]]» |- |} === Рафтанд === {| class="wikitable" style="text-align: left; font-size:90%" cellpadding="3" ! width="70" |Мавқеъ ! width="200"|Бозигар ! width="200"|Бошгоҳи оянда |- |- |align="center" |[[Ҳамлагар (футбол)|Ҳамлагар]]||{{Парчами Бразилия}} [[Эндрик Фелипе]]*||{{Парчами Фаронса}} «[[Олимпик Лион (бошгоҳи футбол)|Олимпик Лион]]» |- |align="center" |Сармураббӣ||{{Парчами Испания}} [[Хаби Алонсо]]|| |- |} <small>* Ба иҷора </small> <br> <small>** Аз иҷора </small> <br> <small>*** Бозигари озод </small> == Шахсиятҳо == === Ситоди мураббиён === [[Акс:PRESENTACION CLINIC AZERBAIJAN 1PC5436 (cropped).jpg|thumb|center|275px|[[Алваро Арбелоа]], сармураббии бошгоҳ]] {| class="wikitable" cellpadding="3" style="text-align: left;" |- ! Вазифа !! Ном |- |Сармураббӣ || {{Парчами Испания}} [[Алваро Арбелоа]] |- |Дастёри сармураббӣ || {{Парчами Испания}} Хулиан Кармона |- |Мураббии бадансоз || {{Парчами Италия}} [[Антонио Пинтус]] |- |Ёвари сармураббӣ || {{Парчами Испания}} Рикардо да Силва |- |Ёвари сармураббӣ || {{Парчами Испания}} Кевин Кардейро |- |Таҳлилгари фаннӣ || {{Парчами Испания}} Френсис Санчес |- |Мураббии дарвозабонҳо || {{Парчами Испания}} Луис Лйопис |} === Феҳристи сармураббиён === {| |valign="top"| * {{Парчами Ирландия}} [[Артур Ҷонсон]] (1910—1920) * {{Парчами Испания}} [[Хуан де Карсер]] (1920—1926) * {{Парчами Испания}} [[Педро Лйоренте]] (1926) * {{Парчами Испания}} [[Сантияго Бернабеу]] (1926—1927) * {{Парчами Испания}} [[Хосе Берраондо]] (1927—1929) * {{Парчами Испания}} [[Хосе Киранте]] (1929—1930) * {{Парчами Венгрия}} [[Липпо Ҳертска]] (1930—1932) * {{Парчами Австрия}} [[Роберт Фирст]] (1932—1934) * {{Парчами Испания}} [[Франсиско Бру]] (1934—1941) * {{Парчами Испания}} [[Хуан Армет]] (1941—1943) * {{Парчами Испания}} [[Рамон Энсинас]] (1943—1945) * {{Парчами Испания}} [[Хасинто Кинкосес]] (1945—1946, 1947—1948) * {{Парчами Испания}} [[Балтасар Албенис]] (1946—1947, 1950—1951) * {{Парчами Англия}} [[Майкл Кипинг]] (1948—1950) * {{Парчами Уругвай}} [[Эктор Скароне]] (1951—1952) * {{Парчами Испания}} [[Хуан Антонио Ипиня]] (1952—1953) * {{Парчами Уругвай}} [[Энрике Фернандес Виола|Энрике Фернандес]] (1953—1954) * {{Парчами Испания}} [[Хосе Вилялонга]] (1954—1957) * {{Парчами Аргентина}} [[Луис Карниглия]] (1957—1959; 1959) * {{Парчами Испания}} [[Мигел Мунёс]] (1959; 1960—1974) * {{Парчами Парагвай}} [[Мануэл Флейтас Солич|Мануэл Флейтас]] (1959—1960) * {{Парчами Испания}} [[Луис Моловнй|Луис Моловни]] (1974; 1977—1979; 1982; 1985—1986) * {{Парчами Югославия (1945-1991)}} [[Милян Милянич]] (1974—1977) * {{Парчами Югославия (1945-1991)}} [[Вуядин Бошков]] (1979—1982) * {{Парчами Испания}} {{Парчами Аргентина}} {{Парчами Колумбия}} [[Алфредо Ди Стефано]] (1982—1984; 1990—1991) * {{Парчами Испания}} [[Амансио Амаро]] (1984—1985) * {{Парчами Нидерланд}} [[Лео Беенҳаккер]] (1986—1989; 1992) |valign="top"| * {{Парчами Вэлс}} [[Ҷон Тошак]] (1989—1990; 1999) * {{Парчами Югославия (1945—1991)}} {{Парчами Югославия (1992—2003)}} [[Радомир Антич]] (1991—1992) * {{Парчами Испания}} [[Бенито Флоро]] (1992—1994) * {{Парчами Испания}} [[Висенте Дел Боске]] (1994; 1996; 1999—2003) * {{Парчами Аргентина}} [[Хорхе Валдано]] (1994—1996) * {{Парчами Испания}} [[Арсенио Иглесиас]] (1996) * {{Парчами Италия}} [[Фабио Капелло]] (1996—1997; 2006—2007) * {{Парчами Олмон}} [[Юпп Ҳайнкес]] (1997—1998) * {{Парчами Нидерланд}} [[Гус Ҳиддинк]] (1998—1999) * {{Парчами Португалия}} [[Карлуш Кейруш]] (2003—2004) * {{Парчами Испания}} [[Хосе Антонио Камачо]] (2004) * {{Парчами Испания}} [[Мариано Гарсия Ремон]] (2004) * {{Парчами Бразилия}} [[Вандерлей Лушембурго]] (2004—2005) * {{Парчами Испания}} [[Хуан Рамон Лопес Каро]] (2005—2006) * {{Парчами Олмон}} [[Бернд Шустер]] (2007—2008) * {{Парчами Испания}} [[Хуанде Рамос]] (2008—2009) * {{Парчами Чили}} [[Мануэл Пеллегрини]] (2009—2010) * {{Парчами Португалия}} [[Ҷозе Моуринё]] (2010—2013) * {{Парчами Италия}} [[Карло Анчелотти]] (2013—2015, 2021—2025) * {{Парчами Испания}} [[Рафаэл Бенитес]] (2015—2016) * {{Парчами Фаронса}} [[Зайниддин Зидон]] (2016—2018; 2019—2021) * {{Парчами Испания}} [[Хулен Лопетеги]] (2018) * {{Парчами Аргентина}} [[Сантияго Солари]] (2018—2019) * {{Парчами Испания}} [[Хаби Алонсо]] (2025—2026) * {{Парчами Испания}} [[Алваро Арбелоа]] (2026—{{Т. ҳ.}}) |} === Феҳристи президентҳои бошгоҳ === {|align="centre" bgcolor="#1F3B66" cellpadding="3" cellspacing="0" border="1" style="font-size: 95%; border: gold solid 1px; border-collapse: collapse;" |- align=center bgcolor=#1F3B66 style="color:white;" !width="200"|Солҳо !width="220"|Президент |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|2009—{{Т. ҳ.}} |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Флорентино Перес]]''' |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|2006—2009 |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Рамон Калдерон]]''' |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|2000—2006 |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Флорентино Перес]]''' |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|1995—2000 |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Лоренсо Санс]]'''<ref>[https://lenta.ru/news/2020/03/22/rip/ Собиқ президенти «Реал» [[Дунёгирии COVID-19|аз коронавирус]] даргузашт] // 22 марти 2020</ref> |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|1985—1995 |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Рамон Мендоса]]''' |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|1978—1985 |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Луис де Карлос]]''' |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|1943—1978 |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Сантияго Бернабеу]]''' |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|1940—1943 |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Антонио Сантос Пералба]]''' |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|1936—1940 |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Адолфо Мелендес]]''' |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|1930—1935 |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Луис Усера]]''' |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|1926—1930 |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Луис де Уркихо]]''' |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|1916—1926 |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Педро Парахес]]''' |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|1908—1916 |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Адолфо Мелендес]]''' |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|1904—1908 |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Карлос Падрос]]''' |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|1902—1904 |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Хуан Падрос]]''' |- bgcolor="#FFFFFF" |align=center|1900—1902 |align=left|{{Парчами Испания|20px}} '''[[Хулиан Паласиос]]''' |} == Молия ва дороӣ == Бошгоҳи «Реал Мадрид» дар даврони аввалини раёсати [[Флорентино Перес]] (солҳои 2000–2006) ҳадафгузорӣ кард, ки ба сарватмандтарин бошгоҳи ҳирфаии футболи ҷаҳон табдил шавад<ref>{{cite news| title=Perez resigns as Real Madrid president| url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/europe/4757112.stm| publisher=BBC| access-date=11 December 2008| date=27 February 2006| archive-date=3 February 2019| archive-url=https://web.archive.org/web/20190203171959/http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/europe/4757112.stm| url-status=live}}</ref>. [[Соли 2001]], бахше аз замини тамринии бошгоҳ ба шаҳрдории Мадрид вогузор шуд ва бахши дигари он ба ширкатҳои Repsol YPF, Mutua Automovilística de Madrid, Sacyr Vallehermoso ва OHL фурӯхта шуд. Фурӯши ин заминҳо қарзи 270 миллионевроии бошгоҳро пурра пардохт кард ва имкони ҷазби бозикунони гаронарзише чун [[Зайниддин Зидон]], [[Луиш Фигу]], [[Роналдо]] ва [[Дэвид Бекҳэм]]ро фароҳам намуд. Шаҳрдорӣ пештар корбарии заминро барои сохтмон тағйир дода буд, ки ҳамин амр боиси афзоиши арзиши он шуд. Сипас, Комиссиюни Урупо таҳқиқе оғоз кард, ки мушаххас шавад оё баҳои пардохтшуда беш аз ҳад набуда ва ба унвони кӯмаки молии ғайриқонунии давлатӣ ҳисоб намешавад. Даромади ҳосил аз фурӯши замин сарфи сохти маҷмааи тамринии замонавӣ дар канораҳои Мадрид шуд. Бо он ки сиёсатҳои Перес боиси рушди молии бошгоҳ гашт ва аз зарфияти бозоргии он, бавижа дар [[Осиё]] ба хубӣ баҳрабардорӣ шуд, аммо ба далели тамаркуз беш аз ҳад ба тиҷорат ва бренд ба ҷои натиҷаҳои варзишӣ, мавриди интиқод қарор гирифт. Дар моҳи сентябри соли 2007, «Реал Мадрид» аз тарафи оҷонсии BBDO ба унвони арзишмандтарин бренди футболи Урупо шинохта шуд. Дар [[соли 2008]], арзиши он 951 миллион евро баровард шуд ва пас аз бошгоҳи «[[Манчестер Юнайтед]]» дар ҷойгоҳи дуюм қарор гирифт. Дар соли 2010 бошгоҳ бештарин ҳаҷми даромадро дар миёни бошгоҳҳои футболи ҷаҳон дошт. Бар пояи пажӯҳиши [[Донишгоҳи Ҳарвард]], «Реал Мадрид» яке аз 20 бренди шинохташудаи ҷаҳон аст, ки ҳатто бозикунони он низ ба унвони чеҳраҳои маъруфи тиҷорӣ шинохта мешаванд. Шумори ҳаводорони бошгоҳ дар саросари ҷаҳон ҳудуди 287 миллион нафар тахмин мешавад. Дар соли 2010, маҷаллаи Forbes арзиши бошгоҳро 992 миллион евро (1.323 миллиард доллари ИМА) арзёбӣ карда, онро баъд аз бошгоҳи «[[Манчестер Юнайтед]]» дар ҷои дуюм гузошт<ref>{{cite news |url=https://www.forbes.com/lists/2010/34/soccer-10_Soccer-Team-Valuations_Rank.html |title=Soccer Team Valuations |work=Forbes |date=2009-06-30 |accessdate=2010-08-07 |archivedate=2011-03-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110301233843/http://www.forbes.com/lists/2010/34/soccer-10_Soccer-Team-Valuations_Rank.html }}</ref>. Дар ҳамон сол, мувофиқи гузориши Deloitte, даромади бошгоҳ 401 миллион евро буд, ки дар рутбаи нахусти ҷаҳон қарор дошт<ref>{{cite web |url=http://www.deloitte.com/view/en_GB/uk/industries/sportsbusinessgroup/d039400401a17210VgnVCM100000ba42f00aRCRD.htm |title=Real Madrid becomes the first sports team in the world to generate €400m in revenues as it tops Deloitte Football Money League |publisher=Deloitte |date= |accessdate=2010-08-07 |archive-date=2010-08-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100805224812/http://www.deloitte.com/view/en_GB/uk/industries/sportsbusinessgroup/d039400401a17210VgnVCM100000ba42f00aRCRD.htm |url-status=live |archivedate=2010-08-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100805224812/http://www.deloitte.com/view/en_GB/uk/industries/sportsbusinessgroup/d039400401a17210VgnVCM100000ba42f00aRCRD.htm }}</ref>. «Реал Мадрид» як анҷумани сабтшуда (асосан варзишӣ) мебошад ва ба аъзои худ («socio»-ҳо) тааллуқ дорад. Ин аъзо, ки солона ҳаққи узвият пардохт мекунанд, президенти бошгоҳро аз тариқи раъйдиҳӣ интихоб мекунанд. Президент иҷоза надорад аз сармояи шахсии худ истифода кунад ва бошгоҳ аз ҳисоби даромади худ идора мешавад<ref>{{cite web |url=http://soccernet.espn.go.com/columns/story?id=654437&sec=transfersopinion&root=transfersopinion&cc=5739 |title=How Real Madrid can afford their transfer spending splurge?&nbsp;– ESPN Soccernet |publisher=Soccernet.espn.go.com |date=2009-06-12 |accessdate=2012-07-04 |archive-date=2009-06-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090615020900/http://soccernet.espn.go.com/columns/story?id=654437&sec=transfersopinion&root=transfersopinion&cc=5739 |url-status=live |archivedate=2009-06-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090615020900/http://soccernet.espn.go.com/columns/story?id=654437&sec=transfersopinion&root=transfersopinion&cc=5739 }}</ref><ref>{{книга |заглавие=Handbook on the economics of sport |издательство={{Нп3|Edward Elgar Publishing}} |год=2006 |isbn=1-84376-608-6 |страницы=299 |язык=und |автор=Andreff, Wladimir; Szymański, Stefan}}</ref>. Тибқи омори соли 2010, бошгоҳ 60 000 узви расмӣ дорад<ref>{{cite web|title=Real Madrid drama. The oldest supporter died|url=http://www.ziare.com/real-madrid/suporteri/drama-la-real-madrid-a-murit-cel-mai-vechi-suporter-998175|publisher=ziare.com|year=2010|lang=ro|accessdate=2010-09-21|archive-date=2014-07-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20140702113813/http://www.ziare.com/real-madrid/suporteri/drama-la-real-madrid-a-murit-cel-mai-vechi-suporter-998175|url-status=live}}</ref>. Дар поёни фасли 2009/10, қарзи софи бошгоҳ 244,6 миллион евро буд, ки нисбат ба соли қаблӣ 82,1 миллион евро коҳиш ёфт. Пас аз фасли 2010/11, ин нишондод то 170 миллион евро поин рафт<ref>{{cite web |url=http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/en/Actualidad/1330091096621/noticia/ComunicadoOficial/Official_Announcement_2012-03-14.htm |title=Real Madrid C.F.&nbsp;– Official Web Site&nbsp;– Official Announcement |publisher=Realmadrid.com |date=2012-03-14 |accessdate=2012-07-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130928065352/http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/en/Actualidad/1330091096621/noticia/ComunicadoOficial/Official_Announcement_2012-03-14.htm |archivedate=2013-09-28 |url-status=dead }}</ref>. Аз соли 2007 то 2011, бошгоҳи «Шоҳона» 190 миллион евро фоидаи соф ба даст овард<ref name="blogspot1">{{cite web |author=The Swiss Rambler |url=http://swissramble.blogspot.ie/2011/06/real-madrid-and-financial-fair-play.html |title=The Swiss Ramble: Real Madrid And Financial Fair Play |publisher=Swissramble.blogspot.ie |date=2011-06-21 |accessdate=2012-07-04 |archive-date=2012-11-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121114043046/http://swissramble.blogspot.ie/2011/06/real-madrid-and-financial-fair-play.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/en/1330066580018/noticia/Noticia/Real_Madrid_s_annual_turnover_amounts_to_480.2_million_euros,_showing_an_8.6%25_increase_over_the_.htm |title=Real Madrid C.F.&nbsp;– Official Web Site&nbsp;– Real Madrid's annual turnover amounts to €480.2 million, showing an 8.6% increase over the previous financial year |publisher=Realmadrid.com |date=2011-09-16 |accessdate=2012-07-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130606085658/http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/en/1330066580018/noticia/Noticia/Real_Madrid_s_annual_turnover_amounts_to_480.2_million_euros,_showing_an_8.6%_increase_over_the_.htm |archivedate=2013-06-06 |url-status=dead }}</ref>. Дар мавсими 2009/10, бошгоҳ аз ҳисоби фурӯши билетҳо 150 миллион евро даромад касб кард. Ҳамчунин, теъдоди фурӯши солонаи пироҳанҳои даста то 1,5 миллион адад мерасид. Маҷмӯи дастмузди тим дар фасли 2010/11 169 миллион евро буд. [[Соли 2013]], Forbes «Каҳкашониҳо»-ро бо арзиши 3,3 миллиард доллар гаронбаҳотарин бошгоҳи варзишии ҷаҳон муаррифӣ кард. То соли 2022, ин нишондод ба 5,1 миллиард доллар афзоиш ёфт. == Футболбозони беҳтарин дар таърих == <gallery caption="" 'футболбозони="" беҳтарин="" дар="" таърих'''="" widths="150px" heights="150px" class="center"> Mcu Alfredo Di Stefano.jpg|[[Алфредо Ди Стефано]] Kopa, Franse vortballer.jpg|[[Раймон Копа]] Ferenc Puskás.jpg|[[Ферентс Пушкаш]] Francisco 'Paco' Gento en 1966.jpg|[[Франсиско Хенто]] Raul Gonzalez 10mar2007 (cropped).jpg|[[Раул (футболбоз)|Раул]] CasillasReal cropped.jpg|[[Икер Касиляс]] UEFA TT 7209.jpg|[[Луиш Фигу]] Zinedine Zidane (cropped).JPG|[[Зайниддин Зидон]] Ronaldo 2002 cropped.jpg|[[Роналдо]] Roberto-carlos-wikipedia-2021.png|[[Роберто Карлос]] David-Beckham3.jpg|[[Дэвид Бекҳэм]] Fabio Cannavaro Real Madrid.jpg|[[Фабио Каннаваро]] SergioRamos.jpg|[[Серхио Рамос]] C. Ronaldo - Ballon d'Or 2014.jpg|[[Криштиану Роналду]] Karim Benzema 2018.jpg|[[Карим Бензема]] Luka Modric 2015.jpg|[[Лука Модрич]] Liver-RM (2) (cropped).jpg|[[Гарет Бейл]] Toni Kroos Real Madrid 2021.jpg|[[Тони Кроос]] </gallery> == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{китоб |унвон=Real Madrid |нашриёт=Aréna 2000 |сол=2002 |isbn=963-86167-5-X |забон=und |муаллиф=Dénes, Tamás; Rochy, Zoltán}} * {{китоб |унвон=Morbo: The Story of Spanish Football |ссылка=https://archive.org/details/morbostoryofspan0000ball |нашриёт=WSC Books Limited |год=2003 |нашр=New |isbn=0-9540134-6-8 |забон=und |муаллиф=Ball, Phil}} * {{китоб |унвон=White Storm: The Story of Real Madrid |пайванд=https://archive.org/details/whitestorm100yea0000ball |нашриёт=Mainstream |сол=2003 |isbn=1-84018-763-8 |забон=und |муаллиф=Ball, Phil}} * {{китоб |унвон=El Macca: Four Years with Real Madrid |нашриёт=[[Simon & Schuster]] |сол=2003 |isbn=0-7434-8920-9 |забон=und |муаллиф=McManaman, Steve; Edworthy, Sarah}} * {{китоб |унвон=Real Madrid: Cien años de leyenda, 1902–2002 |нашриёт=Everest |сол=2002 |isbn=84-241-9215-X |забон=es |муаллиф=Luis Miguel González; Luis González López; Fundación Real Madrid}} * {{китоб |унвон=The Real Madrid Way: How Values Created the Most Successful Sports Team on the Planet |нашриёт={{Нп3|BenBella Books}} |сол=2016 |isbn=978-1942952541 |забон=en |муаллиф={{Нп3|Steven Mandis|Mandis, Steven G.|en|Steven Mandis}}}} == Пайвандҳо == * [http://www.realmadrid.com Сомонаи расмии бошгоҳи футболи «Реал Мадрид»]{{ref|en}}{{ref|es}}{{ref|ja}}{{ref|ar}} * [http://www.laliga.es/en/laliga-santander/real-madrid БФ «Реал Мадрид»] дар [[Ла Лига]]{{ref|en}}{{ref|es}} * [http://www.uefa.com/teamsandplayers/teams/club=50051/profile/index.html БФ «Реал Мадрид»] дар [[УЕФА]] {{Пайвандҳои беруна}} {{Ҳайати БФ Реал Мадрид}} {{Мураббиёни БФ Реал Мадрид}} {{Реал Мадрид}} {{Бозиҳои БФ Реал Мадрид}} {{Мавсимҳои БФ Реал Мадрид}} {{Қаҳрамонҳои футболи Испониё}} {{Дорандагони Суперҷоми Урупо}} {{Ғолибони Ҷоми байниқитъавӣ}} {{Ғолибони Лигаи Урупо УЕФА}} {{Чемпионати футболи Испониё}} {{Ғолибони Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА}} {{Бошгоҳҳо-бунёнгузорони ИБУ}} {{Ғолибони ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо}} [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболӣ]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футбол, таъсисёфта дар соли 1902]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболи Испониё]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои варзишии Мадрид]] [[Гурӯҳ:БФ «Реал Мадрид»| ]] e0ael93d2r9bubvnxefbwldl0nxcmen 0 143993 1469375 1032404 2026-04-21T00:08:46Z Zosya95 54344 1469375 wikitext text/x-wiki '''А́ҷам''' ({{lang-ar|عجم}}) — мафҳумест, ки тарзи навишташ ба [[Алифбои арабӣ|алифбои араби]]и [[Алифбои порсӣ|форсӣ]] сегуна буда, мувофиқан се маънии гуногун дорад: аввалан: '''اجم''' — ба як маънии мушаххас, «беша», меояд (муқоиса шавад: «[[Шер (ҷонвар)|шер]]и аҷам»), сониян: '''ءجم''' -(а) номи муштараки [[халқ]]ҳои ориётабори [[форс]] — [[тоҷик]] ва (б) ҷойҳои будубоши онҳо, солисан: اءجم — ду маънӣ дорад: (а) «кунд[[забон]]» (маънои луғавӣ) — ба қавли муаллифи «Ғиёс-ул-луғот», «он ки ба [[забони арабӣ]] сухани фасеҳ гуфтан натавонад» яъне чун мардуми дигар мамолик ба билоди араб мерафтанд ва аз боиси новоқифии [[забони арабӣ]] бо арабҳо камо ҳаққа, муколама карда наметавонистанд, арабҳо онҳоро аҷам ё уҷм меномиданд. Ва (б) гунг ва '''аъҷамӣ''' — нодон, «мардумони ғайриараб». Ин ду тарзи навишти «А.» ва фарқи маъниҳои хосси он дар матнҳои исломӣ зикр шудаанд. Масалан, дар Қуръон '''عجم''' (аҷам) истифода шудаст: «Агар онро ба яке аз аҷамон нозил мекардем, боз ҳам (мушрикон) бадон имон намеоварданд» (сураи «Шуаро», ояти 198). Валекин дар ҳадис, чун мушахассан ба аҳли Форс ишорат рафта, '''ءجم''' (Аҷам) корбаст шудааст. Албатта дур нест, ки баъди фатҳи мулки [[Эрон]]у [[Турон]]и [[таърих]]ӣ дар шуури иҷтимоию сиёсии арабҳои музаффар «аъҷам» ё «аҷам» ҳамчун рамзи бартарии фарҳангии нажоди сомӣ бар нажоди ориёӣ нақш баста бошад. Ба ҳар ҳол дар аҳди Умавиён таҳқиру таъни аҳли Аҷам авҷ гирифт. Ва бар асари ҳамин хурдагирии хурдандешона аст, ки дар охири [[аср]]и 8 дар Ориёзамин вокуниши зиддиарабие мавсум ва маъруф ба «ҷунбиши шуубия» падид омад. Дар зеҳни таърихии мо нақши ин ҳаракати [[фарҳанг]]ию иҷтимоӣ чунон банур аст, ки шиори шуубия ба [[зарбулмасал]]и тоҷикӣ табдил ёфта: «Гузашт, он ки Араб таъна бар Аҷам мезад». Валекин, ҳарчанд, ки арабҳо ҳомилу ҳомии [[дин]]и нав буданду дар оғози бархӯрди сиёсию низомии Арабу Аҷам ғолибон мафкураи рӯҳонии худро бар мағлубон ба зӯри [[шамшер]] талқин карда буданд, шуубия [[ранг]]у раванди зиддиисломӣ пайдо накард. Баръакс, назарияпардозони ин ҷунбиш дар муборизаи нобаробарашон барои барқарор намудани мақоми таърихию [[фарҳанг]]ии аҷамон аз тавонмандиҳои иҷтимоии [[ислом]] (талқини [[бародар]]ию баробарии [[мусулмон]]он) ҳамаҷиҳата истифода бурдаанд. Фарҳангиён ва ҳатто бархе аз [[адабиёт]]шиносони Эрони муосир '''ءجم'''-ро аз '''اءجم''' ба ҳадде, ки бояд, фарқ накарда ва Аҷамро умуман номи таҳқиромез пиндошта, аз истифодаи он ҳанӯз ҳам ҳазар мекунанд, ҳол он ки Аҷамро [[Хоқонӣ]], [[Абулқосими Фирдавсӣ]], [[Балъами|Абуалии Балъамӣ]], [[Асадии Тусӣ]], [[Умари Хайём]], [[Саъдии Шерозӣ]] ва диг. ватандӯстони асили ориётабор кор фармудаанд, ки ному насабашон мояи ифтихори таърихию фарҳангии ҳар як тоҷику эронии им­рӯзӣ мебошад. Ва низ ҳақиқати таърихист, ки аҳли фазлу [[дониш]]и Варазрӯду [[Хуросон]] Аҷамро ҳамчун исми таъ­рихии худашон ва сарзаминашон пазируфтанд. Гузашта аз ин, баробари ба [[Ҳинд]]у [[Покистон]]и кунунӣ омадани [[Муҳоҷирин|муҳоҷирон]]и тоҷик (ба қавли мардуми маҳаллӣ «вилоятзо») ва ба мақоми баланди маданию сиёсӣ расидани забони форсӣ ба гунаи шарқиэронӣ (аз аҳди Султон Маҳмуд сар карда то оғози истилои англис) Аҷам ба он ҷо низ паҳн гардид. (Таваҷҷуҳ шавад ба унвони осори хаттии он диёр: луғатномаи «Баҳори Аҷам», таърихномаи ада­бии Шиб­лии Нӯъмонӣ «Шеър-ул-Аҷам», девони форсии Муҳаммади Иқбол «Забури Аҷам» ва диг.) Дар зимни ин ашрофи илму адаби Варорӯду Хуросон ду тадбири шуубигунаро ба кор бурданд. Аввалан, Аҷамро аз рӯйи шакл (морфология) ва мазмун (семантика) тасниф карда '''اءجم''' ва '''ءجم''' -ро ҳамчун воҳидҳои луғавии мустақил аз ҳам ҷудо карданд. Сониян, барои '''ءجم''' ваҷҳи тасмияе сохтаанд, ки як маънии тамоман бикрро ба миён овард. Бино ба ин таъбири этимологӣ, Аҷам аслан аз номи ориёии «Ҷам(шед)» баромадааст, ки ба гунаи «ал-Ҷам» арабӣ шуда, дар талаффуз «лом»-ашро гум кардааст. Барои қадр кардани ин ду тадбир бояд донист, ки иқдоми мазкур зодаи як замони фархунда аст; як даврони хуҷастае, ки онро ба куллияти хеш Эҳёи Аҷам унвон кардан айни воқеияти [[таърих]]ист. Ва он тадбирҳо мисли саъю кӯшиши бесобиқаи [[Абӯалӣ Сино|Абуалии Сино]] барои собит кардани қудрати илмии забони порсии дарӣ (тавассути навиштани «Донишнома») як бахши муҳимми ҳамин растохези сиёсию фарҳангӣ мебошад, ки ӯро хитобаи манзуми Фирдавсӣ «Аҷам зинда кардам бад-ин порсӣ» ҳусни оғоз бахшидааст. Ва аз ғурури инқилобии Эҳёи Аҷам аст, ки дар майдони ҳарбу зарби шуубиён низ гоҳ-гоҳ турктозиҳои идео­логӣ рух додаанд; ҷо-ҷо худнигарӣ ҷойгузини худгарӣ шуда, баробариҷӯйӣ ба бартариҷӯйӣ табдил ёфтааст. Масалан, дар [[қасида]]и [[Асадии Тусӣ]] «Мунозираи Арабу Аҷам» оҳанги ватандӯстии ориёӣ ба ҳадде баланд аст, ки аҷамӣ ҳат­то Иброҳими Халилуллоҳро ҳам ориёиасл мехонад! Вақте ки араб дар ғояти ифтихор аз Муҳаммад ёд мекунад, аҷамӣ бо забони Тусӣ мегӯяд: ::::: Гӯйӣ, ки зи мо буд Муҳаммад, сара фахрест. ::::: Лекин ба ту-бар ҳаст ҳамин лафзи ту товон. ::::: З-он к-асли Муҳаммад зи Халили набӣ омад ::::: Ва з-аҳли Аҷам хост Халил аз буну бунён! Асадии Тусӣ инро шояд барои тафсондани бозори баҳси Арабу Аҷам гуфта бошад. Вале дар [[Қуръон]] як ишораи ҷолиб ҳаст. Он ҷо ([[сура]]и «Анъом») номи [[падар]]и Иброҳим «Озар» унвон шудаст, ки вожаи сирф порсист ба маънии «оташ». Дар суннати зардуштӣ [[Озар (Эзид)| Озар]] номи «Оташи Муқаддас» аст, ки дар ҳафт оташкадаи бузурги муғон воқеъ дар Эрону Турони ориёнишин фурӯзон буда. Онҳо номҳои хосси астрологӣ доштанд. Масалан, оташкадаи сеюм Озари Баҳром ном дошт. («Баҳром» исми сайё­ра­ест, ки ба арабӣ «Миррих» гӯянд). Ва дар [[адабиёт]]и риво­ятӣ ишорае рафта, ки Иброҳим муарраби Баҳром аст! Барои дарк кардани тобишҳои маънои таърихию фарҳангии «'''аъҷам'''» онро мавриди таҳлилу таҳқиқи муфассали фарҳангшинохтӣ қарор додан мебояд, яъне таҳлили этимологиро бо таъбири семантикӣ пайваста, дар ин замина ба тааммули ҳерменевтикӣ пардохтан. Сабаб ин аст, ки мафҳуми мазкур зодаи як падидаи куллии рӯҳонию равонист, ки фақат ба вижагиҳои таърихи муносибатҳои қавмҳои ориёӣ ва сомӣ хос нест; чандин мардуми ҳамсояро метавон ном гирифт, ки дар оғози зуҳури таърихи­ашон бошандагон дунёро ба худию бегона тақсим карда, бегонаҳоро «сиёҳ» намудаанд. Масалан, халқҳои уславонӣ аз аҳди қадим олмонӣ ва ҳамтаборони эшон, хосса шведӣ ва даниягиро «немис» («ньмьць») унвон мекунанд, ки айнан муродифи ҳамон «аъҷамӣ» ба маънии «кундзабон» ё «гунг» аст. Юнониёни қадим ҳам муоширати таърихиа­шонро бо ҳамсояҳои дуру наздикашон аз тазодди ҳам­монанд оғоз кардаанд: эшон ҷамеи мардумони ғайрию­нониро «барбарӣ» мехонданд! Бостонитарин аҷдоди мо ҳам аз қатор намонда, тамоми дунёро ба ду қитъаи нобаробар — «Эрон» ва «Нерон» ҷудо карда, худро ба сойири ҷаҳо­ниён муқобил гузошта буданд. Минбаъд ин муқобала аз шуури устуравӣ ба шуури ҳамосавӣ гузашта, тазодди «Эрон» ва «Турон»-ро тавлид кард. Аммо баъд… пиндору рафтори қадимтарин наслҳои [[одам]]ӣ натиҷаи ҷаҳолат ё хурофот набуд. Барои ба маъ­нии фарҳангшинохтӣ ва мароми таърихии фаъолияти ақлонии пешаҳдони бостониамон сарфаҳм рафтан сарчашмаи маънавии пиндору рафтори онҳоро дарёфтан айни муддаост. Сарчашмаи матлубро метавон намунаи азали (архетип)-и дугонагию бегонагӣ унвон кард, ки рагу решаи рӯҳонию равонии муқобалаи «Мо» ва «Онҳо»-ро об медиҳад — тариқи хосси ҷаҳоншинохтие оганда аз хусумату хушунатро, ки дар татаввури хештаншиносии инсоният як зинаи қонунӣ ва ногузир буд. Ва чун истеҳкоми маъ­навии ин эҳсос дар таҳтуззеҳни ҳар як фарди одамӣ ба гунаи «Ман» ва «Ту» ҷойгир шудаст, шиддати вайро паст кар­дан мумкин бошад ҳам, хомӯш кардан амри муҳол бувад. Ва акнун дар замони мо архетипи дугонагию бегонагӣ сурату сирати идеологӣ гирифта, раванди умдаи тафаккури сиёсиро муайян мекунад. Агар ин тавр набуд, магар «[[Ғарб]]» ва «[[Шарқ]]» — қутбҳои таърихию фарҳангие, ки дар замони атиқаи [[юнон]]ӣ ташаккул ёфта буданд, то кунун боқӣ мемонданд? Зиёда аз ин, аз рӯзи ҳамлаи терроргарони мутааассиби хориҷӣ ба [[Амрико]] (тирамоҳи соли 2011) муқобалаи куҳанбунёди Ховару Бохтар то­бишҳои нави сиёсию идеологӣ пайдо намуда, ҳамчун бархӯрди оштинопазирони «Ғарби яҳудию насронӣ» ва «Шарқи исломӣ» вонамуд гашт, ки ҳамлаи низомии ИМА ба [[Афғонистон]] ва [[Ироқ]] зуҳури мушаххаси он аст. Ба иллати тафриқи зотулбайн будани ин бурхӯрд бо муборизаи идеологӣ ба ҳадде тезу тунд шуд, ки ҳатто ин ақидаҳои дақёнусие чун [[нажод]]парастӣ аз нав ҷон гирифта, муҳити муносибатҳои байналмилалиро заҳролуд карданд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Асадии Тусӣ. Мунозираи Арабу Аҷам // Ученые записки Института востоковедения. М., 1958; Ғиёс-ул-луғот. Ҷ. 1-3. Д., 1987—1989; * Муртазо Мутаҳҳарӣ. Хадамоти мутақобили ислом ва Эрон. Д., 2007; * C. E. Bosworth. Ajam, Encyclopedia Iranica. Vol. I. Fasc. 7, pp.&nbsp;700–701; * Акбар Турсунов. Эҳёи Аҷам. Д. 1984 (Акбари Турсон). == Сарчашма == * {{ЭМТ||2}} [[Гурӯҳ:Истилоҳоти таърихӣ]] [[Гурӯҳ:Таърих]] e5bmfpjlyfz9lwpvy7rcd1o1xs7t2ec 10 144769 1469422 844800 2026-04-21T01:52:45Z Zosya95 54344 1469422 wikitext text/x-wiki {{TaxInfo|mode={{{1|}}}|parent=Caprinae|rang=Оила|latin=Ovis|name =Гӯсфандҳо}} p3icchjx3edkzvvaywyxtr1evmacn1r 10 144770 1469423 844803 2026-04-21T01:54:30Z Zosya95 54344 1469423 wikitext text/x-wiki {{TaxInfo|mode={{{1|}}}|parent=Bovidae|rang=Зероила|latin=Caprinae|name=Бузҳо}} rdy6cj7yw9t3m14oiiypla2nnrla5gx 10 144772 1469428 984016 2026-04-21T02:05:47Z Zosya95 54344 1469428 wikitext text/x-wiki {{TaxInfo|mode={{{1|}}}|parent=Artiodactyla|rang=Зерқатор|latin=Ruminantia|name=Жовандаҳо}} o9m0e57xiozldkya3y1kdhctsro5pz6 14 147972 1469269 1403006 2026-04-20T17:00:35Z Zosya95 54344 1469269 wikitext text/x-wiki {{cat main|Алафҳои бегона}} [[Гурӯҳ:Рустаниҳо]] 9f6sp25j885b5we3wrwyk4ehwkl19qm 14 148821 1469270 1335305 2026-04-20T17:00:59Z Zosya95 54344 1469270 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Рустаниҳо]] tqb2019eu7o5wzra0b51tdkyl5kcvjk 0 149019 1469498 1348436 2026-04-21T03:58:57Z Zosya95 54344 1469498 wikitext text/x-wiki {{Қаторкӯҳ}} '''Алп''', '''кӯҳҳои Алп''' (аз келтӣ alp — кӯҳи баланд; олмонӣ Alpen, фаронсавӣ Alpes, италиявӣ Alpi) — силсилакӯҳи баландтарини [[Аврупои Ғарбӣ]]. Воқеъ дар ҳудуди [[Италия]], [[Фаронса]], [[Суис]], [[Утриш]], [[Олмон]], [[Ислувенӣ]] ва [[Лихтенштейн]]. Қуллаи баландтаринаш 4407 м (к. Монблан дар Алпи Совӯй). Дарозиаш қариб 1200 км, бараш аз 50 — 60 км (дар Ғарб) то 240—260 км (дар Шарқ), масоҳаташ қариб 220 ҳазор км². Алп силсилаи мураккаби қаторкӯҳҳо ва массивҳоест, ки аз [[Баҳри Лигурия]] то ҳамвории [[Дунайи Миёна]] ва ҳавзаи дарёи [[Вен]] камоншакл тӯл кашидааст. Дар ҳудуди он водиҳои сабзу хуррам воқеанд. Ағбаҳои асосии алп — Симплон, Сен-Готард, Бреннер, Сен-Бернари Калон ва Хурд, Мон-Сени. Водии амиқе, ки дар байни кӯлҳои [[Боден]] ва [[Комо]] ҷойгир аст, алпро ба қисмҳои ғарбӣ ва шарқӣ ҷудо мекунад. Алпи Шарқӣ (баландиаш то 4049 м, қ. Бернина) нисбат ба Алпи Ғарбӣ (Алпи фаронсавӣ — италияӣ — суисӣ) пасттар ва фарохтар аст. Алп кӯҳҳои ҷавон буда, дар давраи чиндоршавии олпӣ ба вуҷуд омадааст. Релефи Алп вобаста ба сохти геологӣ хеле гуногун аст. Дар ташаккули релефи ҳозираи кӯҳҳо нақши эрозияе, ки аз таъсири об ва ҳаракати пиряхҳо ба вуҷуд омадааст, хеле бузург аст. Минтақаи марказии баландтарини алп аз ҷинсҳои кристаллӣ ва метаморфии қадим, минтақаҳои атрофи он аз оҳаксангу доломитҳо, таҳнишастаҳои флишию (бӯр, палеоген) молласии эраи мезозой ва нисбатан ҷавонтар таркиб ёфтаанд. Пиряхҳои наздиводигӣ ба доманакӯҳҳо расида, ба пайдошавии кӯлҳои наздиалпӣ мусоидат кардаанд (Комо, Гарда, Лаго-Маҷоре, Женев ва Боден). Дар алпи Савойя чуқуртарин ҷариҳои карстии рӯи замин — ҷарии Жан-Бернар, шаш ҷарии аз 1000 м чуқуртари алпи [[Утриш]], силсилаи ғорҳои Хёллохи Суис (149 км, 3-юм дар ҷаҳон ва 2-юм дар Аврупо) ҷойгиранд. Алп аз канданиҳои фоиданок бой аст: конҳои оҳан (дар Эртсберг, Алпи Австрия), қӯрғошиму руҳ, мис (Инсбури), ангишт (Бриансонне), пирити мисдор ва ғайра Иқлими алп кӯҳӣ, дар доманаи кӯҳҳо — мӯътадил, дар қуллаҳо — сард. Теғаҳо бо барфҳои доимӣ ва пиряхҳо пӯшида шудаанд. Майдони умумии пиряхҳо 4140 км². Бориши бештарин (то 4500 мм дар як сол) дар қисми италиявии алп мушоҳида мешавад. Дар нишебиҳои қисми шимол ва ҷанубии алп сатҳи бориш ба 2000 — 3000 мм мерасад. Дар водӣ ва хамиҳои байни кӯҳҳо, ки хусусияти иқлими континентӣ доранд, бориши солона кам аст (500—800 мм). Вобаста ба баландӣ қабати барф ҳам зиёд шуда, то ба 7 — 8 мерасад. Фасли баҳор тармафароӣ мушоҳида мешавад. Алп — гиреҳи асосии гидрографии [[Аврупо]] аст. Дарёҳои аз алп ҷоришаванда сероб ва серостона, манбаи ғании гидроэнергетика буда, мансуби ҳавзаҳои [[Баҳри Шимолӣ]] (дарёи [[Рейн]] бо [[Ааре]] ва дигар шохобҳояш), [[Баҳри Сиёҳ]] (шохоби рости [[Дунай]] — [[Иллер]], [[Лех]], [[Инн]], [[Энс]], ҷараёни болоии Драва), баҳрҳои [[Адриатика]] (дарёҳои [[Адиҷе]], [[По]] бо шохобҳои чапаш), [[Лигурия]] ва халиҷи [[Лион]] (дарёи [[Рона]] бо шохобҳои чапаш) мебошанд. Кӯлҳои алпӣ, ки сарчашмаашон пиряхҳост, хеле хушманзараанд: Женева (масоҳаташ 581 км², калонтарин), [[Боден]], [[Тун]], [[Бриентс]], [[Лаго-Маҷоре]], [[Комо]], [[Лугано]], [[Гарда]] ва ғайра. Кӯҳҳои Алп аз рӯи ландшафт ба минтақаҳои зерин тақсим мешаванд: то баландии 800 м — маҳалҳои аҳолинишин, боғу киштзорҳо, макони корхонаҳои саноатӣ, кишоварзӣ (парвариши сабзавот, меваҳо) ва чорводорӣ, соҳили кӯлҳо — маҳалҳои курортӣ; баландии 800—1800 м — бешаҳои паҳнбарг (булут, шамшод) ва сӯзанбарг (коҷ, санавбар ва ғайра), майдонҳои кишти ғалла ва ғалладонагиҳо, хоҷагиҳои ҷангал, чорводорӣ; минтақаи субалпӣ (то баландии 2300 м) — рустаниҳои буттаӣ, марғзори алафаш баланд, чарогоҳҳо, инчунин курортҳои баландкӯҳ, пойгоҳҳои туристӣ; минтақаи баландкӯҳи алпӣ (2500 м ва бештар) — аз марғзорҳои камалаф то макони барфҳои доимӣ ва пиряхҳо; минтақаи баландтарини нивалӣ — танҳо баъзе қисмҳои Алп — қуллаҳои баландтаринро фаро гирифта, саросар яхистон ва ҳаёти органикиаш ноқис аст. Дар Алп аз ҳайвонот [[ғизол]], [[гавазн]], [[гуроз]], [[Гург (ҷонвар)|гург]], [[рӯбоҳ]], [[гурбаи ваҳшӣ]], [[хаз]], [[савсор]], [[қоқум]], [[санҷоб]], [[росу]], [[харгӯш]]; аз парандагон [[чилмурғ]], [[дурроҷ]], [[чархресак]], [[зоғ]], [[гунҷишк]], [[ҷалғӯзахӯрак]] ва ғайра вомехӯранд. Дар кӯҳҳои Алп нақбҳои зиёд кандаанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Алп|1}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Кӯҳҳои Алп| ]] [[Гурӯҳ:Кӯҳҳои Аврупо|Алп]] nc9py1t8bszvaw1s2re7l27q5b34dka 0 149795 1469374 1007274 2026-04-21T00:08:33Z Zosya95 54344 1469374 wikitext text/x-wiki [[File:Jardin El Capricho Sfinxs at Plaza de los Emperadores05 cropped.jpg|right|frameless]] '''Абулҳавл''' ({{lang-ar|أبو الهول}}), '''Сфинкс''' ({{lang-grc|Σφίγξ, Σφιγγός}}) — [[Муҷассама|ҳайкали]] бузурги махлуқи хаёлӣ (рӯҳи муҳофиз, таҷассумкунандаи ҳокимияти шоҳӣ), ки танааш ба [[Шер (ҷонвар)|шер]] ва сараш ба сари одам ё ҳайвони муқаддас монанд тасвир ёфтааст. Яке аз бузургтарин Абулҳавлҳо дар Ҷиза наздикии аҳроми Хефрен (асри 28 то м.) воқеъ аст, ки бараш 17 м ва баландиаш 38 м мебошад; == Абулҳавл дар асотири Юнони Қадим == Дар асотири Юнони Қадим ҳайкали зани хаёлӣ, ки ҷисмаш шермонанду болдор аст. Абулҳавл гӯё дар даромадгоҳи Фива ҷойгузин шуда, роҳгузаронеро, ки ба чистони ӯ ҷавоб гуфта наметавонистанд, қатл мекардааст (чистон ин зайл буд: «Он чист, ки субҳ чорпоя роҳ меравад, рӯзона бо ду по ва бегоҳӣ бо се пой»). Танҳо Эдип, ки аз он ҷо мегузашт, ҷавоби чистонро дарёфт. Зан худро мағлуб дониста, аз қулла ба зер афканд ва аз тарафи [[Эдип]] ба қатл расонида шуд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ||1}} [[Гурӯҳ:Абулҳавлҳо]] 6xpn758jy2xswbhxt5ej7lwtqahmop9 0 157368 1469334 1150389 2026-04-20T20:11:38Z Yoonoos.tj 27005 1469334 wikitext text/x-wiki {{Варақаи футболбоз |embed = no |ном = Игнасио Акукарро |акс = |андозаи_акс = 200 |alt = |шарҳи_акс = |номи_пурра = Игнасио Акукарро Аяла<br>(Ignacio Achucarro Ayala) |ном_ҳангоми_таваллуд = |санаи_таваллуд = {{таърихи таваллуд ва син|1936|07|31|df=y}} |макони_таваллуд = [[Асунсион]], [[Парагвай]]<ref group=қайд>[[:en:Paraguay|Paraguay]], [[:en:Asunción|Asunción]]</ref> |санаи_вафот = |макони_вафот = |қад = |мавқеъ = {{afp|DF}} |бошгоҳи_кунунӣ = |рақам = |солҳо1 = 1956–1958 |бошгоҳҳо1 = {{расми парчам|Парагвай}} [[Олимпия Асунсион|Олимпия]][[:en:Olimpia Asunción|^en]] |баромадҳо1 = |голҳо1 = |солҳо2 = 1958–1968 |бошгоҳҳо2 = {{расми парчам|Испания}} [[Севийя (бошгоҳи футбол)|Севийя]] |баромадҳо2 = 240 |голҳо2 = 10 |солҳо3 = 1969–1970 |бошгоҳҳо3 = {{расми парчам|Парагвай}} [[Олимпия Асунсион|Олимпия]][[:en:Olimpia Asunción|^en]] |баромадҳо3 = |голҳо3 = |солҳои_умумӣ = |баромадҳои_умумӣ = |голҳои_умумӣ = |солҳои_миллӣ1 = |дастаи_миллӣ1 = {{Футбол|Paraguay}}[[:en:Paraguay national football team|^en]] |баромадҳои_миллӣ1 = |голҳои_миллӣ1 = |шаблонҳои_медал-title = |шаблонҳои_медал = |шаблонҳои_медал-expand = |module = |азнавсозии_бошгоҳ = |азнавсозии_дастаи_миллӣ = }} '''Игнасио Акукарро Аяла''' ({{lang-es|''Ignacio Achucarro Ayala''}}; [[31 июл]]и [[1936]], [[Асунсион]], [[Парагвай]]) — футболбози [[Парагвай|парагвайӣ]], {{afp|df}}.<ref>[[:en:Ignacio Achúcarro|Ignacio Achúcarro]]</ref> == Зиндагинома == {{васеъкунии фасл}} == Маснади бошгоҳӣ == == Мунтахаби миллӣ == == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == [[Гурӯҳ:Зодагони 31 июл]] [[Гурӯҳ:Зодагони соли 1936]] [[Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол]] [[Гурӯҳ:Футболбозони Парагвай]] [[Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Парагвай]] [[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Олимпия Асунсион»]] [[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Севийя»]] 332cvudr6nsxfs7u8anknzkhxssbiz6 1469335 1469334 2026-04-20T20:12:15Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Игнасио Акукарро]] to [[Игнасио Ачукарро]] 1469334 wikitext text/x-wiki {{Варақаи футболбоз |embed = no |ном = Игнасио Акукарро |акс = |андозаи_акс = 200 |alt = |шарҳи_акс = |номи_пурра = Игнасио Акукарро Аяла<br>(Ignacio Achucarro Ayala) |ном_ҳангоми_таваллуд = |санаи_таваллуд = {{таърихи таваллуд ва син|1936|07|31|df=y}} |макони_таваллуд = [[Асунсион]], [[Парагвай]]<ref group=қайд>[[:en:Paraguay|Paraguay]], [[:en:Asunción|Asunción]]</ref> |санаи_вафот = |макони_вафот = |қад = |мавқеъ = {{afp|DF}} |бошгоҳи_кунунӣ = |рақам = |солҳо1 = 1956–1958 |бошгоҳҳо1 = {{расми парчам|Парагвай}} [[Олимпия Асунсион|Олимпия]][[:en:Olimpia Asunción|^en]] |баромадҳо1 = |голҳо1 = |солҳо2 = 1958–1968 |бошгоҳҳо2 = {{расми парчам|Испания}} [[Севийя (бошгоҳи футбол)|Севийя]] |баромадҳо2 = 240 |голҳо2 = 10 |солҳо3 = 1969–1970 |бошгоҳҳо3 = {{расми парчам|Парагвай}} [[Олимпия Асунсион|Олимпия]][[:en:Olimpia Asunción|^en]] |баромадҳо3 = |голҳо3 = |солҳои_умумӣ = |баромадҳои_умумӣ = |голҳои_умумӣ = |солҳои_миллӣ1 = |дастаи_миллӣ1 = {{Футбол|Paraguay}}[[:en:Paraguay national football team|^en]] |баромадҳои_миллӣ1 = |голҳои_миллӣ1 = |шаблонҳои_медал-title = |шаблонҳои_медал = |шаблонҳои_медал-expand = |module = |азнавсозии_бошгоҳ = |азнавсозии_дастаи_миллӣ = }} '''Игнасио Акукарро Аяла''' ({{lang-es|''Ignacio Achucarro Ayala''}}; [[31 июл]]и [[1936]], [[Асунсион]], [[Парагвай]]) — футболбози [[Парагвай|парагвайӣ]], {{afp|df}}.<ref>[[:en:Ignacio Achúcarro|Ignacio Achúcarro]]</ref> == Зиндагинома == {{васеъкунии фасл}} == Маснади бошгоҳӣ == == Мунтахаби миллӣ == == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == [[Гурӯҳ:Зодагони 31 июл]] [[Гурӯҳ:Зодагони соли 1936]] [[Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол]] [[Гурӯҳ:Футболбозони Парагвай]] [[Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Парагвай]] [[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Олимпия Асунсион»]] [[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Севийя»]] 332cvudr6nsxfs7u8anknzkhxssbiz6 1469337 1469335 2026-04-20T20:12:43Z Yoonoos.tj 27005 1469337 wikitext text/x-wiki {{Варақаи футболбоз |embed = no |ном = Игнасио Ачукарро |акс = |андозаи_акс = 200 |alt = |шарҳи_акс = |номи_пурра = Игнасио Ачукарро Аяла<br>(Ignacio Achucarro Ayala) |ном_ҳангоми_таваллуд = |санаи_таваллуд = {{таърихи таваллуд ва син|1936|07|31|df=y}} |макони_таваллуд = [[Асунсион]], [[Парагвай]]<ref group=қайд>[[:en:Paraguay|Paraguay]], [[:en:Asunción|Asunción]]</ref> |санаи_вафот = |макони_вафот = |қад = |мавқеъ = {{afp|DF}} |бошгоҳи_кунунӣ = |рақам = |солҳо1 = 1956–1958 |бошгоҳҳо1 = {{расми парчам|Парагвай}} [[Олимпия Асунсион|Олимпия]][[:en:Olimpia Asunción|^en]] |баромадҳо1 = |голҳо1 = |солҳо2 = 1958–1968 |бошгоҳҳо2 = {{расми парчам|Испания}} [[Севийя (бошгоҳи футбол)|Севийя]] |баромадҳо2 = 240 |голҳо2 = 10 |солҳо3 = 1969–1970 |бошгоҳҳо3 = {{расми парчам|Парагвай}} [[Олимпия Асунсион|Олимпия]][[:en:Olimpia Asunción|^en]] |баромадҳо3 = |голҳо3 = |солҳои_умумӣ = |баромадҳои_умумӣ = |голҳои_умумӣ = |солҳои_миллӣ1 = |дастаи_миллӣ1 = {{Футбол|Paraguay}}[[:en:Paraguay national football team|^en]] |баромадҳои_миллӣ1 = |голҳои_миллӣ1 = |шаблонҳои_медал-title = |шаблонҳои_медал = |шаблонҳои_медал-expand = |module = |азнавсозии_бошгоҳ = |азнавсозии_дастаи_миллӣ = }} '''Игнасио Ачукарро Аяла''' ({{lang-es|''Ignacio Achucarro Ayala''}}; [[31 июл]]и [[1936]], [[Асунсион]], [[Парагвай]]) — футболбози [[Парагвай|парагвайӣ]], {{afp|df}}.<ref>[[:en:Ignacio Achúcarro|Ignacio Achúcarro]]</ref> == Зиндагинома == {{васеъкунии фасл}} == Маснади бошгоҳӣ == == Мунтахаби миллӣ == == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == [[Гурӯҳ:Зодагони 31 июл]] [[Гурӯҳ:Зодагони соли 1936]] [[Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол]] [[Гурӯҳ:Футболбозони Парагвай]] [[Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Парагвай]] [[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Олимпия Асунсион»]] [[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Севийя»]] g2j8z3xcop257j03af842j0vgo0bnz0 0 170439 1469583 1165742 2026-04-21T07:56:22Z Yoonoos.tj 27005 1469583 wikitext text/x-wiki {{Варақаи футболбоз |embed = no |ном = Марсело Валверде |акс = |андозаи_акс = 200 |alt = as of October 16, 2010 |шарҳи_акс = |номи_пурра = Марсело Дус Сантос Фариас Валверде<br>(Marcelo dos Santos Farias Valverde) |ном_ҳангоми_таваллуд = |таърихи_таваллуд = {{таърихи таваллуд ва син|1989|11|21}} |макони_таваллуд = [[Рио Де Жанейро]], [[Бразилия]]<ref group=қайд>[[:en:Brazil|Brazil]], [[:en:Rio de Janeiro|Rio de Janeiro]]</ref> |таърихи_вафот = |макони_вафот = |қад = {{қад|m=1.85}} |мавқеъ = {{afp|GK}} |бошгоҳи_кунунӣ = SE Gama[[:en:SE Gama|^en]] |рақам = 27 |солҳои_ҷавонӣ1 = 2003–2009 |бошгоҳҳои_ҷавонӣ1 = {{расми парчам|Бразилия}} [[Клубе Де Регатас До Фламенго|Фламенго]][[:en:Clube de Regatas do Flamengo|^en]] |солҳо1 = 2010–2011 |бошгоҳҳо1 = {{расми парчам|Бразилия}} [[Клубе Де Регатас До Фламенго|Фламенго]][[:en:Clube de Regatas do Flamengo|^en]] |баромадҳо1 = 0 |голҳо1 = 0 |солҳо2 = 2010 |бошгоҳҳо2 = {{расми парчам|Бразилия}} → [[Кентро Де Футебол Зико Cосиедаде Еспортива|КФС До Рио]] (кироӣ)[[:en:Centro de Futebol Zico Sociedade Esportiva|^en]] |баромадҳо2 = 0 |голҳо2 = 0 |солҳо3 = 2011 |бошгоҳҳо3 = {{расми парчам|Бразилия}} [[Ангра Дус Рейс Еспорте Клубе|Ангра Дус Рейс]][[:en:Angra dos Reis Esporte Clube|^en]] |баромадҳо3 = 0 |голҳо3 = 0 |солҳо4 = 2011–2012 |бошгоҳҳо4 = C.D. Nacional[[:en:C.D. Nacional|^en]] |баромадҳо4 = 15 |голҳо4 = 0 |солҳо5 = 2012– |бошгоҳҳо5 = SE Gama[[:en:SE Gama|^en]] |баромадҳо5 = 2 |голҳо5 = 0 |солҳои_умумӣ = |баромадҳои_умумӣ = |голҳои_умумӣ = |шаблонҳои_медал-title = |шаблонҳои_медал = |шаблонҳои_медал-expand = |module = |азнавсозии_бошгоҳ = |азнавсозии_дастаи_миллӣ = }} '''Марсело Дус Сантос Фариас Валверде''' ({{lang-pt|''Marcelo dos Santos Farias Valverde''}}; [[21 ноябр]]и [[1989]], [[Рио Де Жанейро]], [[Бразилия]]) — футболбози [[Бразилия|бразилӣ]], {{afp|gk}}.<ref>[[:en:Marcelo Valverde|Marcelo Valverde]]</ref> == Зиндагинома == {{васеъкунии фасл}} == Маснади бошгоҳӣ == == Мунтахаби миллӣ == == Эзоҳ == {{эзоҳ|group=қайд|liststyle=lower-alpha}} == Пайвандҳо == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Зодагони 21 ноябр]] [[Гурӯҳ:Зодагони соли 1989]] [[Гурӯҳ:Дарвозабонони футбол]] [[Гурӯҳ:Футболбозони Бразилия]] [[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Клубе Де Регатас До Фламенго]] [[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Кентро Де Футебол Зико Cосиедаде Еспортива]] [[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Ангра Дус Рейс Еспорте Клубе]] [[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Nacional]] [[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Gama]] {{Brazil-footy-bio-stub}} rnwrv3oot0vtdl8g5ymrfwcyeuncabh 10 205717 1469436 1462888 2026-04-21T02:43:02Z Zosya95 54344 1469436 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{Infobox |ном = {{{ном|}}} |номи аслӣ = {{{номи аслӣ|}}} |номҳои дигар = {{{номҳои дигар|}}} <!-- Header --> |болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} |сабки_болоӣ = padding: 2px 0px;background-color: {{#ifeq: {{lc:{{{ошпазии миллӣ|}}}}} | тоҷикӣ | #faecc8 | #e0e4e5 }}; |болоӣ2 = {{{номи аслӣ|}}} |сабки_болоӣ2 = padding: 1px 0px; background-color: {{#ifeq: {{lc:{{{ошпазии миллӣ|}}}}} | тоҷикӣ | #faecc8| #e0e4e5 }}; |болоӣ3 = {{{номҳои дигар|}}} |сабки_болоӣ3 = padding: 1px 0px; <!-- Image --> |тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|size=290x435px|caption={{{тавсифи тасвир|}}}|from={{{from|}}}}} <!-- Header styles --> |сабки_сарлавҳаҳо = background-color: {{#ifeq: {{lc:{{{ошпазии миллӣ|}}}}} | тоҷикӣ | #faecc8| #e0e4e5 }}; |сабки_нишонагузориҳо = background:#eee; <!-- Cuisine --> |сарлавҳа1 = {{#if:{{{ошпазии миллӣ|}}}|Ошпазии миллӣ}} |матн2 = {{#if: {{{ошпазии миллӣ|}}} | {{#switch: {{lc:{{{ошпазии миллӣ}}}}} | тоҷикӣ = [[Ошпазии тоҷикӣ]] | tajik = [[Ошпазии тоҷикӣ]] | #default = [[Ошпазии {{{ошпазии миллӣ}}}]] }} }} <!-- Origin --> |сарлавҳа3 = {{#if:{{{кишвари асл|}}}{{{созанда|}}}{{{сол|}}}{{{минтақа|}}}|Пайдоиш}} |нишонагузорӣ4 = Кишвари асл |матн4 = {{{кишвари асл|}}} |нишонагузорӣ5 = Минтақа |матн5 = {{{минтақа|}}} |нишонагузорӣ7 = Созанда |матн7 = {{{созанда|}}} |нишонагузорӣ8 = Соли созиш |матн8 = {{{сол|}}} <!-- Ingredients --> |сарлавҳа9 = {{#if:{{{маҳсулоти асосӣ|}}}|Маҳсулот}} |нишонагузорӣ10 = Асосӣ |матн10 = {{{маҳсулоти асосӣ|}}} |нишонагузорӣ11 = Иловагӣ |матн11 = {{{маҳсулоти иловагӣ|}}} <!-- Dish varieties --> |сарлавҳа12 = {{#if:{{{монандҳо|}}}{{{намудҳо|}}}|Дигар хӯрокҳо}} |нишонагузорӣ12 = Намудҳо |матн12 = {{{намудҳо|}}} |нишонагузорӣ13 = Монандҳо |матн13 = {{{монандҳо|}}} <!-- Footer --> |поёнӣ = {{Қуттӣ/Викикитоб |{{#if:{{{дастур|}}}|Дастури хӯрок:{{{дастур}}}}} |Дастури хӯрок}} |поёнӣ2 = {{Қуттӣ/Викианбор |{{{анбор|}}} |{{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} }} }} <!-- Hidden categorization --> {{#if: {{{ошпазии миллӣ|}}} | [[Гурӯҳ:Ошпазии {{lc:{{{ошпазии миллӣ}}}}}]] }} {{#if: {{{nocat|}}}{{NAMESPACE}} || [[Гурӯҳ:Хӯрокҳо аз рӯи алифбо]] }} </includeonly> <noinclude> {{doc}} </noinclude> od1ggmlkitbynn8wiqajdepjx1nwc2n 4 205807 1469490 1468938 2026-04-21T03:55:48Z Zosya95 54344 1469490 wikitext text/x-wiki Рӯйхати саҳифаҳои маъмули Википедияи тоҷикӣ дар соли 2017. {| class='wikitable sortable' style='text-align:center;' ! # ! Саҳифа ! Миқдори дидан дар рӯз <ref>Аз 01.01.2017 то 31.12.2017</ref> |- style="background:#ffd7004a;" | 1 |align=left| [[Саҳифаи Аслӣ]] || 418525 |- style="background:#ffd7004a;" | 2 |align=left| [[Инсон]] || 94651 |- style="background:#ffd7004a;" | 3 |align=left| [[Википедиаи Англисӣ]] || 48007 |- style="background:#ffd7004a;" | 4 |align=left| [[Забони тоҷикӣ]] || 35564 |- style="background:#ffd7004a;" | 5 |align=left| [[Таърихи Тоҷикистон]] || 31312 |- style="background:#ffd7004a;" | 6 |align=left| [[Стандарти байналмилалии рақамгузории китоб]] || 26601 |- style="background:#ffd7004a;" | 7 |align=left| [[Наврӯз]] || 23053 |- style="background:#ffd7004a;" | 8 |align=left| [[Тоҷикистон]] || 22240 |- style="background:#ffd7004a;" | 9 |align=left| [[Баҳор]] || 18666 |- style="background:#ffd7004a;" | 10 |align=left| [[Давлати Сомониён]] || 18461 |- style="background:#ffd7004a;" | 11 |align=left| [[Нишонҳо ва парчамҳои Тоҷикистон]] || 18346 |- style="background:#ffd7004a;" | 12 |align=left| [[Садриддин Айнӣ]] || 17210 |- style="background:#ffd7004a;" | 13 |align=left| [[Санъаткор]] || 16402 |- style="background:#ffd7004a;" | 14 |align=left| [[Википедиа]] || 15396 |- style="background:#ffd7004a;" | 15 |align=left| [[Википедиаи Русӣ]] || 15374 |- style="background:#ffd7004a;" | 16 |align=left| [[Забони англисӣ]] || 14485 |- style="background:#ffd7004a;" | 17 |align=left| [[Парчами Тоҷикистон]] || 14223 |- style="background:#ffd7004a;" | 18 |align=left| [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]] || 13995 |- style="background:#ffd7004a;" | 19 |align=left| [[Рӯдакӣ]] || 13679 |- style="background:#ffd7004a;" | 20 |align=left| [[Ҷанги Бузурги Ватанӣ]] || 12596 |- style="background:#ffd7004a;" | 21 |align=left| [[Авесто]] || 12586 |- style="background:#ffd7004a;" | 22 |align=left| [[Абӯалӣ Сино]] || 11596 |- style="background:#ffd7004a;" | 23 |align=left| [[Мучал]] || 11432 |- style="background:#ffd7004a;" | 24 |align=left| [[Конститутсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон]] || 10953 |- style="background:#ffd7004a;" | 25 |align=left| [[Носири Хусрав]] || 10808 |- style="background:#ffd7004a;" | 26 |align=left| [[Душанбе]] || 10705 |- style="background:#ffd7004a;" | 27 |align=left| [[Мирзо Турсунзода]] || 10659 |- style="background:#ffd7004a;" | 28 |align=left| [[Ҳаёти ҷинсӣ]] || 10655 |- style="background:#ffd7001c;" | 29 |align=left| [[Фаронса]] || 9239 |- style="background:#ffd7001c;" | 30 |align=left| [[Афғонистон]] || 9179 |- style="background:#ffd7001c;" | 31 |align=left| [[Соли Нав]] || 9032 |- style="background:#ffd7001c;" | 32 |align=left| [[Рӯзи Ғалаба]] || 8907 |- style="background:#ffd7001c;" | 33 |align=left| [[Эрон]] || 8886 |- style="background:#ffd7001c;" | 34 |align=left| [[Ҷалолуддини Балхӣ]] || 8816 |- style="background:#ffd7001c;" | 35 |align=left| [[Умари Хайём]] || 8733 |- style="background:#ffd7001c;" | 36 |align=left| [[Давлати Ҳахоманишиҳо]] || 8380 |- style="background:#ffd7001c;" | 37 |align=left| [[Рӯзи модар]] || 8356 |- style="background:#ffd7001c;" | 38 |align=left| [[Давлати Сосониён]] || 8335 |- style="background:#ffd7001c;" | 39 |align=left| [[Энсиклопедия]] || 8214 |- style="background:#ffd7001c;" | 40 |align=left| [[Абдулқодир Бедил]] || 8196 |- style="background:#ffd7001c;" | 41 |align=left| [[Воқеаҳои кунунӣ]] || 8149 |- style="background:#ffd7001c;" | 42 |align=left| [[Юнон]] || 7919 |- style="background:#ffd7001c;" | 43 |align=left| [[Ҳиндустон]] || 7883 |- style="background:#ffd7001c;" | 44 |align=left| [[Интернет]] || 7759 |- style="background:#ffd7001c;" | 45 |align=left| [[Рӯзи Истиқлолияти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] || 7368 |- style="background:#ffd7001c;" | 46 |align=left| [[Ислом]] || 7353 |- style="background:#ffd7001c;" | 47 |align=left| [[Ҷумҳурии Халқии Чин]] || 7326 |- style="background:#ffd7001c;" | 48 |align=left| [[Олмон]] || 7293 |- style="background:#ffd7001c;" | 49 |align=left| [[Об]] || 7292 |- style="background:#ffd7001c;" | 50 |align=left| [[Зимистон]] || 7210 |- style="background:#ffd7001c;" | 51 |align=left| [[Саъдӣ]] || 7143 |- style="background:#ffd7001c;" | 52 |align=left| [[Русия]] || 7073 |- style="background:#ffd7001c;" | 53 |align=left| [[Созмони Милали Муттаҳид]] || 6941 |- style="background:#ffd7001c;" | 54 |align=left| [[Варзиш]] || 6888 |- style="background:#ffd7001c;" | 55 |align=left| [[Забони порсӣ]] || 6835 |- style="background:#ffd7001c;" | 56 |align=left| [[Унсурмаолии Кайковус]] || 6810 |- style="background:#ffd7001c;" | 57 |align=left| [[Википедиаи Олмонӣ]] || 6799 |- style="background:#ffd7001c;" | 58 |align=left| [[Китоб]] || 6785 |- style="background:#ffd7001c;" | 59 |align=left| [[Ҷанги шаҳрвандии Тоҷикистон]] || 6642 |- style="background:#ffd7001c;" | 60 |align=left| [[Шоҳнома]] || 6595 |- style="background:#ffd7001c;" | 61 |align=left| [[Алифбои тоҷикӣ]] || 6546 |- style="background:#ffd7001c;" | 62 |align=left| [[Фалсафа]] || 6540 |- style="background:#ffd7001c;" | 63 |align=left| [[Британия]] || 6493 |- style="background:#ffd7001c;" | 64 |align=left| [[СПИД]] || 6484 |- style="background:#ffd7001c;" | 65 |align=left| [[Қоидаҳои имлои забони тоҷикӣ]] || 6452 |- style="background:#ffd7001c;" | 66 |align=left| [[Рӯзи байналхалқии занон]] || 6248 |- style="background:#ffd7001c;" | 67 |align=left| [[Низомии Ганҷавӣ]] || 6173 |- style="background:#ffd7001c;" | 68 |align=left| [[Викианбор]] || 6068 |- style="background:#ffd7001c;" | 69 |align=left| [[Шӯриши Спитамен]] || 5950 |- style="background:#ffd7001c;" | 70 |align=left| [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ Ибни Сино]] || 5789 |- style="background:#ffd7001c;" | 71 |align=left| [[Сомона]] || 5711 |- style="background:#ffd7001c;" | 72 |align=left| [[Бобоҷон Ғафуров]] || 5680 |- style="background:#ffd7001c;" | 73 |align=left| [[Забони лотинӣ]] || 5530 |- style="background:#ffd7001c;" | 74 |align=left| [[Шӯриши Восеъ]] || 5425 |- style="background:#ffd7001c;" | 75 |align=left| [[Исмоили Сомонӣ]] || 5385 |- style="background:#ffd7001c;" | 76 |align=left| [[Ҷанги дуюми ҷаҳон]] || 5361 |- style="background:#ffd7001c;" | 77 |align=left| [[Аврупо]] || 5308 |- style="background:#ffd7001c;" | 78 |align=left| [[Бунёди Викимедиа]] || 5298 |- style="background:#ffd7001c;" | 79 |align=left| [[HTML]] || 5284 |- style="background:#ffd7001c;" | 80 |align=left| [[Мунаҷҷим]] || 5277 |- style="background:#ffd7001c;" | 81 |align=left| [[Аҳмади Дониш]] || 5255 |- style="background:#ffd7001c;" | 82 |align=left| [[Итолиё]] || 5237 |- style="background:#ffd7001c;" | 83 |align=left| [[Темурмалик]] || 5203 |- style="background:#ffd7001c;" | 84 |align=left| [[Камоли Хуҷандӣ]] || 5179 |- style="background:#ffd7001c;" | 85 |align=left| [[Канада]] || 5167 |- style="background:#ffd7001c;" | 86 |align=left| [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]] || 5160 |- style="background:#ffd7001c;" | 87 |align=left| [[Сотим Улуғзода]] || 5135 |- style="background:#ffd7001c;" | 88 |align=left| [[Зардушт]] || 5064 |- style="background:#ffd7001c;" | 89 |align=left| [[Жопун]] || 5016 |- | 90 |align=left| [[Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ]] || 4925 |- | 91 |align=left| [[ISO 3166]] || 4918 |- | 92 |align=left| [[Футбол]] || 4896 |- | 93 |align=left| [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон]] || 4860 |- | 94 |align=left| [[Экология]] || 4809 |- | 95 |align=left| [[Координатаҳои ҷуғрофӣ]] || 4808 |- | 96 |align=left| [[Хусрави Деҳлавӣ]] || 4799 |- | 97 |align=left| [[Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ]] || 4793 |- | 98 |align=left| [[Google]] || 4782 |- | 99 |align=left| [[Куруши Кабир]] || 4781 |- | 100 |align=left| [[Оила]] || 4773 |- | 101 |align=left| [[Иттиҳоди Шӯравӣ]] || 4720 |- | 102 |align=left| [[Эмомалӣ Раҳмон]] || 4643 |- | 103 |align=left| [[Австралия]] || 4623 |- | 104 |align=left| [[Англия]] || 4614 |- | 105 |align=left| [[Замин]] || 4612 |- | 106 |align=left| [[Забони арабӣ]] || 4586 |- | 107 |align=left| [[Вақти Ҳамоҳангсозии Ҷаҳонӣ]] || 4516 |- | 108 |align=left| [[Сайидои Насафӣ]] || 4514 |- | 109 |align=left| [[Илм]] || 4467 |- | 110 |align=left| [[Мавлоно Ҷалолуддини Муҳаммади Румии Балхӣ]] || 4427 |- | 111 |align=left| [[Осиё]] || 4424 |- | 112 |align=left| [[Забони фаронсавӣ]] || 4399 |- | 113 |align=left| [[Калифорния]] || 4398 |- | 114 |align=left| [[Иттиҳоди Аврупо]] || 4391 |- | 115 |align=left| [[Лондон]] || 4361 |- | 116 |align=left| [[Арабистони Саудӣ]] || 4354 |- | 117 |align=left| [[Покистон]] || 4347 |- | 118 |align=left| [[Соли 1827]] || 4335 |- | 119 |align=left| [[Абдураҳмони Ҷомӣ]] || 4283 |- | 120 |align=left| [[Китобхонаи миллии Тоҷикистон]] || 4230 |- | 121 |align=left| [[Вики]] || 4225 |- | 122 |align=left| [[Microsoft Windows]] || 4211 |- | 123 |align=left| [[Темури Ланг]] || 4122 |- | 124 |align=left| [[Савр]] || 4093 |- | 125 |align=left| [[Бозор Собир]] || 4092 |- | 126 |align=left| [[Хилофат]] || 4080 |- | 127 |align=left| [[Блог]] || 4033 |- | 128 |align=left| [[Испониё]] || 3993 |- | 129 |align=left| [[Туркия]] || 3962 |- | 130 |align=left| [[Бемории сил]] || 3946 |- | 131 |align=left| [[Самарқанд]] || 3943 |- | 132 |align=left| [[Ӯзбекистон]] || 3910 |- | 133 |align=left| [[Бразилия]] || 3881 |- | 134 |align=left| [[Рустами Эмомалӣ]] || 3811 |- | 135 |align=left| [[Забони русӣ]] || 3806 |- | 136 |align=left| [[Диабети қанд]] || 3806 |- | 137 |align=left| [[Маҳбал]] || 3802 |- | 138 |align=left| [[Офтоб]] || 3798 |- | 139 |align=left| [[Нидерланд]] || 3792 |- | 140 |align=left| [[Муҳаммад]] || 3788 |- | 141 |align=left| [[Википедиаи Фаронсавӣ]] || 3784 |- | 142 |align=left| [[Империяи Кушониён]] || 3782 |- | 143 |align=left| [[Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров]] || 3754 |- | 144 |align=left| [[Бемории Саратони]] || 3744 |- | 145 |align=left| [[Ҷадвали даврии элементҳои кимёӣ]] || 3723 |- | 146 |align=left| [[Тобистон]] || 3709 |- | 147 |align=left| [[Доллари ИМА]] || 3704 |- | 148 |align=left| [[Ватан]] || 3698 |- | 149 |align=left| [[Ноҳияи Файзобод]] || 3671 |- | 150 |align=left| [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]] || 3652 |- | 151 |align=left| [[Модар]] || 3634 |- | 152 |align=left| [[Арасту]] || 3605 |- | 153 |align=left| [[Аргентина]] || 3600 |- | 154 |align=left| [[Шветсия]] || 3600 |- | 155 |align=left| [[Тоҷикон]] || 3587 |- | 156 |align=left| [[ISO 4217]] || 3575 |- | 157 |align=left| [[Африқо]] || 3563 |- | 158 |align=left| [[Лаҳистон]] || 3557 |- | 159 |align=left| [[Белгия]] || 3542 |- | 160 |align=left| [[Март]] || 3537 |- | 161 |align=left| [[Мӯй]] || 3532 |- | 162 |align=left| [[Аҳолӣ]] || 3514 |- | 163 |align=left| [[YouTube]] || 3509 |- | 164 |align=left| [[Индонезия]] || 3499 |- | 165 |align=left| [[Астрономия]] || 3448 |- | 166 |align=left| [[Шабакаи компютерӣ]] || 3433 |- | 167 |align=left| [[Соли 2017]] || 3425 |- | 168 |align=left| [[Ню-Йорк Ситӣ]] || 3420 |- | 169 |align=left| [[Информатика]] || 3409 |- | 170 |align=left| [[Себ]] || 3403 |- | 171 |align=left| [[Факултети иқтисод ва идораи Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]] || 3401 |- | 172 |align=left| [[Швейтсария]] || 3375 |- | 173 |align=left| [[Утриш]] || 3366 |- | 174 |align=left| [[Пойтахт]] || 3363 |- | 175 |align=left| [[Табиат]] || 3361 |- | 176 |align=left| [[Озарбойҷон]] || 3360 |- | 177 |align=left| [[Ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ]] || 3334 |- | 178 |align=left| [[Порис]] || 3332 |- | 179 |align=left| [[Миср]] || 3329 |- | 180 |align=left| [[Маҷмӯи маҳсулоти дохилӣ]] || 3322 |- | 181 |align=left| [[Иттилоот]] || 3319 |- | 182 |align=left| [[Хуҷанд]] || 3280 |- | 183 |align=left| [[Забони ҷопонӣ]] || 3276 |- | 184 |align=left| [[Забони олмонӣ]] || 3276 |- | 185 |align=left| [[Византия]] || 3274 |- | 186 |align=left| [[Рӯзи забони давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон]] || 3265 |- | 187 |align=left| [[Аморати Бухоро]] || 3244 |- | 188 |align=left| [[Қазоқистон]] || 3236 |- | 189 |align=left| [[Лоиқ Шералӣ]] || 3228 |- | 190 |align=left| [[Афлотун]] || 3223 |- | 191 |align=left| [[MediaWiki]] || 3217 |- | 192 |align=left| [[Ню Йорк Таймз]] || 3195 |- | 193 |align=left| [[1 май]] || 3181 |- | 194 |align=left| [[Давлати Ҳайтолиён]] || 3180 |- | 195 |align=left| [[Исм (дастури забон)]] || 3178 |- | 196 |align=left| [[Июл]] || 3175 |- | 197 |align=left| [[Мексика]] || 3163 |- | 198 |align=left| [[Фарзона]] || 3134 |- | 199 |align=left| [[Туркманистон]] || 3134 |- | 200 |align=left| [[Исроил]] || 3128 |- | 201 |align=left| [[Ҷуғрофия]] || 3100 |- | 202 |align=left| [[Автомобил]] || 3100 |- | 203 |align=left| [[Соли 2004]] || 3097 |- | 204 |align=left| [[Марокаш]] || 3096 |- | 205 |align=left| [[Минтақаҳои замонӣ]] || 3091 |- | 206 |align=left| [[Барномаҳои озод]] || 3088 |- | 207 |align=left| [[Таърих]] || 3063 |- | 208 |align=left| [[Microsoft]] || 3058 |- | 209 |align=left| [[Вилояти Хатлон]] || 3049 |- | 210 |align=left| [[Компутар]] || 3049 |- | 211 |align=left| [[Мурургар]] || 3044 |- | 212 |align=left| [[Убайди Зоконӣ]] || 3038 |- | 213 |align=left| [[Физика]] || 3033 |- | 214 |align=left| [[Рамазон]] || 3032 |- | 215 |align=left| [[Искандари Мақдунӣ]] || 3031 |- | 216 |align=left| [[Элок]] || 3026 |- | 217 |align=left| [[Алгебра]] || 3023 |- | 218 |align=left| [[Wordpress]] || 3015 |- | 219 |align=left| [[Фарҷ (узв)]] || 3013 |- | 220 |align=left| [[Забони испанӣ]] || 3012 |- | 221 |align=left| [[Феҳристи парандагони Китоби сурхи Тоҷикистон]] || 3009 |- | 222 |align=left| [[Соли 2016]] || 3008 |- | 223 |align=left| [[Забоншиносӣ]] || 3006 |- | 224 |align=left| [[Соли 2007]] || 2995 |- | 225 |align=left| [[Португалия]] || 2992 |- | 226 |align=left| [[Солшумории дувоздаҳгонаи Мучал]] || 2990 |- | 227 |align=left| [[Бонк]] || 2989 |- | 228 |align=left| [[Риёзиёт]] || 2982 |- | 229 |align=left| [[Фаластин]] || 2967 |- | 230 |align=left| [[Забони юнонӣ]] || 2965 |- | 231 |align=left| [[Уқёнуси Ором]] || 2956 |- | 232 |align=left| [[Саффориён]] || 2948 |- | 233 |align=left| [[Укроин]] || 2943 |- | 234 |align=left| [[Шамсиддини Шоҳин]] || 2942 |- | 235 |align=left| [[Ситора]] || 2938 |- | 236 |align=left| [[Бемориҳои асаб]] || 2936 |- | 237 |align=left| [[URL]] || 2934 |- | 238 |align=left| [[Вилояти Суғд]] || 2930 |- | 239 |align=left| [[Ҳайвон]] || 2927 |- | 240 |align=left| [[Узвҳои таносул]] || 2927 |- | 241 |align=left| [[Арманистон]] || 2926 |- | 242 |align=left| [[Энсиклопедияи Миллии Тоҷик]] || 2924 |- | 243 |align=left| [[Давлат]] || 2898 |- | 244 |align=left| [[Дания]] || 2891 |- | 245 |align=left| [[Парчами Ҷопон]] || 2890 |- | 246 |align=left| [[Дини Буддои]] || 2876 |- | 247 |align=left| [[XML]] || 2875 |- | 248 |align=left| [[Май]] || 2868 |- | 249 |align=left| [[Тайван]] || 2861 |- | 250 |align=left| [[Иди Сада]] || 2861 |- | 251 |align=left| [[Биология]] || 2859 |- | 252 |align=left| [[Чехия]] || 2855 |- | 253 |align=left| [[Бағдод]] || 2846 |- | 254 |align=left| [[Паранда]] || 2846 |- | 255 |align=left| [[Муаллим]] || 2838 |- | 256 |align=left| [[Гардиши хун]] || 2836 |- | 257 |align=left| [[Январ]] || 2835 |- | 258 |align=left| [[Пайдоиши ҳаёт]] || 2835 |- | 259 |align=left| [[Зичии аҳолӣ]] || 2833 |- | 260 |align=left| [[Ироқ]] || 2826 |- | 261 |align=left| [[Мянма]] || 2821 |- | 262 |align=left| [[Кимиё]] || 2821 |- | 263 |align=left| [[Антарктида]] || 2805 |- | 264 |align=left| [[Рим]] || 2804 |- | 265 |align=left| [[Дарё]] || 2803 |- | 266 |align=left| [[Берлин]] || 2802 |- | 267 |align=left| [[Қирғизистон]] || 2799 |- | 268 |align=left| [[Системаи офтобӣ]] || 2798 |- | 269 |align=left| [[Асри санг]] || 2796 |- | 270 |align=left| [[Бонки Иттилоотии Интернетии Филмҳо]] || 2789 |- | 271 |align=left| [[Гоҳшумори мелодӣ]] || 2786 |- | 272 |align=left| [[Викилуғат]] || 2778 |- | 273 |align=left| [[Рими Қадим]] || 2774 |- | 274 |align=left| [[Апрел]] || 2772 |- | 275 |align=left| [[Соли 1996]] || 2764 |- | 276 |align=left| [[HTTP]] || 2756 |- | 277 |align=left| [[Беларус]] || 2753 |- | 278 |align=left| [[Июн]] || 2742 |- | 279 |align=left| [[Пизишкӣ]] || 2733 |- | 280 |align=left| [[Истаравшан]] || 2729 |- | 281 |align=left| [[Феврал]] || 2728 |- | 282 |align=left| [[Генетика]] || 2727 |- | 283 |align=left| [[Руминия]] || 2724 |- | 284 |align=left| [[Мусиқӣ]] || 2709 |- | 285 |align=left| [[Шириншо Шотемур]] || 2703 |- | 286 |align=left| [[Википедиаи Чинӣ]] || 2697 |- | 287 |align=left| [[Нусратулло Махсум]] || 2695 |- | 288 |align=left| [[28 август]] || 2693 |- | 289 |align=left| [[Таиланд]] || 2690 |- | 290 |align=left| [[Фейсбук]] || 2687 |- | 291 |align=left| [[Финланд]] || 2687 |- | 292 |align=left| [[Кӯлоб]] || 2685 |- | 293 |align=left| [[Соли 2005]] || 2685 |- | 294 |align=left| [[Сурия]] || 2683 |- | 295 |align=left| [[Масоҳат]] || 2677 |- | 296 |align=left| [[Адабиёт]] || 2668 |- | 297 |align=left| [[Википедия]] || 2663 |- | 298 |align=left| [[Сингапур]] || 2658 |- | 299 |align=left| [[ISO 3166-1]] || 2654 |- | 300 |align=left| [[Таърихи ҷашнгирии Соли Нав]] || 2640 |- | 301 |align=left| [[Октябр]] || 2639 |- | 302 |align=left| [[Санъат]] || 2633 |- | 303 |align=left| [[Забони давлатӣ]] || 2626 |- | 304 |align=left| [[Бухоро]] || 2617 |- | 305 |align=left| [[Донишгоҳи давлатии Қурғонтеппа ба номи Носири Хисрав]] || 2610 |- | 306 |align=left| [[JavaScript]] || 2604 |- | 307 |align=left| [[Нармафзор]] || 2601 |- | 308 |align=left| [[Мӯҳтавои озод]] || 2592 |- | 309 |align=left| [[Хун]] || 2586 |- | 310 |align=left| [[Соли 2012]] || 2585 |- | 311 |align=left| [[Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон]] || 2582 |- | 312 |align=left| [[Геометрия]] || 2582 |- | 313 |align=left| [[Мағзи сар]] || 2578 |- | 314 |align=left| [[Норвеж]] || 2577 |- | 315 |align=left| [[Дин]] || 2575 |- | 316 |align=left| [[Доменҳои миллии дараҷаи аввал]] || 2574 |- | 317 |align=left| [[Боғ]] || 2568 |- | 318 |align=left| [[Ветнам]] || 2565 |- | 319 |align=left| [[Қобуснома]] || 2565 |- | 320 |align=left| [[Композитор]] || 2565 |- | 321 |align=left| [[Main Page]] || 2564 |- | 322 |align=left| [[Соли 1991]] || 2562 |- | 323 |align=left| [[Алгоритм]] || 2560 |- | 324 |align=left| [[Осорхонаи миллии Тоҷикистон]] || 2560 |- | 325 |align=left| [[Август]] || 2553 |- | 326 |align=left| [[Абӯрайҳони Берунӣ]] || 2548 |- | 327 |align=left| [[Юрий Гагарин]] || 2546 |- | 328 |align=left| [[Маскав]] || 2538 |- | 329 |align=left| [[Закариёи Розӣ]] || 2525 |- | 330 |align=left| [[Турсунзода]] || 2523 |- | 331 |align=left| [[Декабр]] || 2523 |- | 332 |align=left| [[Соли 2003]] || 2519 |- | 333 |align=left| [[Иди байналмилалии Наврӯз]] || 2518 |- | 334 |align=left| [[Солҳо]] || 2508 |- | 335 |align=left| [[Соли 2006]] || 2508 |- | 336 |align=left| [[Атом]] || 2505 |- | 337 |align=left| [[Пайрав Сулаймонӣ]] || 2502 |- | 338 |align=left| [[Алла]] || 2494 |- | 339 |align=left| [[Ҳуқуқ]] || 2491 |- | 340 |align=left| [[Давлати Юнону Бохтар]] || 2490 |- | 341 |align=left| [[Сентябр]] || 2489 |- | 342 |align=left| [[Ноябр]] || 2487 |- | 343 |align=left| [[Нависанда]] || 2484 |- | 344 |align=left| [[Албания]] || 2474 |- | 345 |align=left| [[Доналд Трамп]] || 2471 |- | 346 |align=left| [[Зеландияи Нав]] || 2466 |- | 347 |align=left| [[Сербия]] || 2462 |- | 348 |align=left| [[Соли 2008]] || 2460 |- | 349 |align=left| [[ЮНЕСКО]] || 2460 |- | 350 |align=left| [[Маҷористон]] || 2456 |- | 351 |align=left| [[Ҳофиз]] || 2454 |- | 352 |align=left| [[Демократия]] || 2445 |- | 353 |align=left| [[Исфара]] || 2444 |- | 354 |align=left| [[Бангладеш]] || 2444 |- | 355 |align=left| [[Соли 2011]] || 2440 |- | 356 |align=left| [[Ҷоми миллатҳои Африқо 2017]] || 2438 |- | 357 |align=left| [[Абулқосим Лоҳутӣ]] || 2438 |- | 358 |align=left| [[Таърихи Табарӣ]] || 2437 |- | 359 |align=left| [[Филиппин]] || 2430 |- | 360 |align=left| [[Забони итолиявӣ]] || 2425 |- | 361 |align=left| [[Соли 2001]] || 2407 |- | 362 |align=left| [[Open Directory Project]] || 2403 |- | 363 |align=left| [[Зебунисcо]] || 2402 |- | 364 |align=left| [[Америкаи Ҷанубӣ]] || 2393 |- | 365 |align=left| [[Олим]] || 2385 |- | 366 |align=left| [[Википедиаи Итолиёвӣ]] || 2381 |- | 367 |align=left| [[Атмосфераи Замин]] || 2378 |- | 368 |align=left| [[Тирамоҳ]] || 2377 |- | 369 |align=left| [[Ҷумҳурии Африқои Ҷанубӣ]] || 2376 |- | 370 |align=left| [[Абдурраҳмони Ҷомӣ]] || 2372 |- | 371 |align=left| [[Гурҷистон]] || 2372 |- | 372 |align=left| [[Соли 2010]] || 2370 |- | 373 |align=left| [[Шаҳр]] || 2362 |- | 374 |align=left| [[9 сентябр]] || 2361 |- | 375 |align=left| [[Бемориҳои дил]] || 2355 |- | 376 |align=left| [[Матни боз]] || 2355 |- | 377 |align=left| [[Словакия]] || 2354 |- | 378 |align=left| [[Соли 1994]] || 2350 |- | 379 |align=left| [[Мехико]] || 2349 |- | 380 |align=left| [[Забони юнони қадим]] || 2347 |- | 381 |align=left| [[Соли 2013]] || 2339 |- | 382 |align=left| [[Литва]] || 2336 |- | 383 |align=left| [[Соли 2002]] || 2328 |- | 384 |align=left| [[Китоби сурхи Ҷумҳурии Тоҷикистон]] || 2324 |- | 385 |align=left| [[Лос Анҷелес]] || 2323 |- | 386 |align=left| [[Соли 1960]] || 2321 |- | 387 |align=left| [[Ҷумҳурии Ирландия]] || 2318 |- | 388 |align=left| [[Давлати Туркҳои Усмонӣ]] || 2318 |- | 389 |align=left| [[Маориф]] || 2316 |- | 390 |align=left| [[Малайзия]] || 2315 |- | 391 |align=left| [[Соли 1999]] || 2309 |- | 392 |align=left| [[Соли 2015]] || 2309 |- | 393 |align=left| [[Пекин]] || 2295 |- | 394 |align=left| [[Соли 1990]] || 2293 |- | 395 |align=left| [[Алифбои лотинӣ]] || 2287 |- | 396 |align=left| [[Соли 2014]] || 2287 |- | 397 |align=left| [[Эстония]] || 2281 |- | 398 |align=left| [[Соли 1992]] || 2277 |- | 399 |align=left| [[Аҳмад Зоҳир]] || 2274 |- | 400 |align=left| [[Mozilla Firefox]] || 2274 |- | 401 |align=left| [[Соли 2009]] || 2272 |- | 402 |align=left| [[Кипр]] || 2270 |- | 403 |align=left| [[Шоҳроҳи Абрешим]] || 2270 |- | 404 |align=left| [[Равоншиносӣ]] || 2269 |- | 405 |align=left| [[Назорати муаллифӣ]] || 2268 |- | 406 |align=left| [[Анбори Википедиа]] || 2267 |- | 407 |align=left| [[Бизнес]] || 2265 |- | 408 |align=left| [[Соли 1945]] || 2263 |- | 409 |align=left| [[Қуръон]] || 2263 |- | 410 |align=left| [[Соли 2000]] || 2261 |- | 411 |align=left| [[Рӯзи кайҳоннавардон]] || 2256 |- | 412 |align=left| [[Windows XP]] || 2256 |- | 413 |align=left| [[Аграрӣ]] || 2255 |- | 414 |align=left| [[Саг]] || 2253 |- | 415 |align=left| [[Адолф Ҳитлер]] || 2251 |- | 416 |align=left| [[Шиор]] || 2249 |- | 417 |align=left| [[Беморӣ]] || 2249 |- | 418 |align=left| [[IRC]] || 2248 |- | 419 |align=left| [[Кубо]] || 2247 |- | 420 |align=left| [[Варзиши сабук]] || 2247 |- | 421 |align=left| [[Ҳизби Халқии Демократии Тоҷикистон]] || 2245 |- | 422 |align=left| [[Булғористон]] || 2242 |- | 423 |align=left| [[Ал-Кувейт]] || 2239 |- | 424 |align=left| [[Оши палов]] || 2234 |- | 425 |align=left| [[Соат]] || 2233 |- | 426 |align=left| [[Вилям Шекспир]] || 2212 |- | 427 |align=left| [[Иқтисод]] || 2206 |- | 428 |align=left| [[Соли 1997]] || 2202 |- | 429 |align=left| [[Дилшод Назаров]] || 2201 |- | 430 |align=left| [[Чили]] || 2197 |- | 431 |align=left| [[Соли 1995]] || 2196 |- | 432 |align=left| [[Британияи Кабир]] || 2191 |- | 433 |align=left| [[Кишвар]] || 2188 |- | 434 |align=left| [[Парчам]] || 2187 |- | 435 |align=left| [[Аттор]] || 2185 |- | 436 |align=left| [[БиБиСи]] || 2183 |- | 437 |align=left| [[Ҳунарпеша (филм)]] || 2181 |- | 438 |align=left| [[Баскетбол]] || 2181 |- | 439 |align=left| [[Ҳаққи таксир]] || 2179 |- | 440 |align=left| [[Намоз]] || 2178 |- | 441 |align=left| [[Фонди Викимедиа]] || 2177 |- | 442 |align=left| [[1 январ]] || 2168 |- | 443 |align=left| [[Мисри Қадим]] || 2165 |- | 444 |align=left| [[Уқёнуси Атлантик]] || 2165 |- | 445 |align=left| [[Соли 1980]] || 2164 |- | 446 |align=left| [[Исои Масеҳ]] || 2154 |- | 447 |align=left| [[Камолиддин Биноӣ]] || 2150 |- | 448 |align=left| [[Соли 1972]] || 2150 |- | 449 |align=left| [[Лубнон]] || 2149 |- | 450 |align=left| [[Растанӣ]] || 2147 |- | 451 |align=left| [[Асъор]] || 2146 |- | 452 |align=left| [[Вотикон]] || 2143 |- | 453 |align=left| [[Иқтисоди миллӣ]] || 2141 |- | 454 |align=left| [[Дини масеҳӣ]] || 2137 |- | 455 |align=left| [[25 октябр]] || 2137 |- | 456 |align=left| [[Алҷазоир]] || 2136 |- | 457 |align=left| [[Дил]] || 2135 |- | 458 |align=left| [[Хорватия]] || 2135 |- | 459 |align=left| [[Моҳтоб]] || 2131 |- | 460 |align=left| [[Соли 1983]] || 2127 |- | 461 |align=left| [[Қаҳрамони Тоҷикистон]] || 2122 |- | 462 |align=left| [[18 май]] || 2121 |- | 463 |align=left| [[Фарҳанг]] || 2118 |- | 464 |align=left| [[Меҳргон]] || 2113 |- | 465 |align=left| [[Android]] || 2109 |- | 466 |align=left| [[Латвия]] || 2106 |- | 467 |align=left| [[Ню-Йорк (иёлат)]] || 2104 |- | 468 |align=left| [[Исаак Нютон]] || 2102 |- | 469 |align=left| [[Евро]] || 2102 |- | 470 |align=left| [[Кайҳоннавард]] || 2098 |- | 471 |align=left| [[Ҳавзаи федералии Колумбия]] || 2097 |- | 472 |align=left| [[Омор]] || 2095 |- | 473 |align=left| [[Тилло]] || 2093 |- | 474 |align=left| [[Гов]] || 2089 |- | 475 |align=left| [[Туғрал Аҳрорӣ]] || 2086 |- | 476 |align=left| [[Викитека]] || 2086 |- | 477 |align=left| [[Шотландия]] || 2086 |- | 478 |align=left| [[Соли 1989]] || 2085 |- | 479 |align=left| [[Филм]] || 2084 |- | 480 |align=left| [[Барак Обама]] || 2079 |- | 481 |align=left| [[Исландия]] || 2078 |- | 482 |align=left| [[Вена]] || 2076 |- | 483 |align=left| [[Люксембург]] || 2076 |- | 484 |align=left| [[Молдова]] || 2064 |- | 485 |align=left| [[Соли 1952]] || 2063 |- | 486 |align=left| [[Соли 1982]] || 2062 |- | 487 |align=left| [[Саратон]] || 2045 |- | 488 |align=left| [[Шакалод]] || 2040 |- | 489 |align=left| [[4 декабр]] || 2039 |- | 490 |align=left| [[Ноҳияи Ёвон]] || 2039 |- | 491 |align=left| [[Ҳонгконг]] || 2038 |- | 492 |align=left| [[Соли 1993]] || 2034 |- | 493 |align=left| [[Дамирбек Олимов]] || 2033 |- | 494 |align=left| [[Муғулистон]] || 2032 |- | 495 |align=left| [[Соли 1998]] || 2032 |- | 496 |align=left| [[Ямайка]] || 2030 |- | 497 |align=left| [[Сиёсат]] || 2028 |- | 498 |align=left| [[Забон (суxан)]] || 2026 |- | 499 |align=left| [[21 март]] || 2025 |- | 500 |align=left| [[Вашингтон]] || 2020 |- | 501 |align=left| [[Юникод]] || 2019 |- | 502 |align=left| [[Низомулмулк]] || 2013 |- | 503 |align=left| [[Соли 1967]] || 2010 |- | 504 |align=left| [[15 апрел]] || 2008 |- | 505 |align=left| [[Саломатӣ]] || 2007 |- | 506 |align=left| [[Малта]] || 2007 |- | 507 |align=left| [[Тоҷик]] || 2007 |- | 508 |align=left| [[Макка]] || 2007 |- | 509 |align=left| [[Санкт-Петербург]] || 2004 |- | 510 |align=left| [[Перу]] || 2004 |- | 511 |align=left| [[Соли 1987]] || 2000 |- | 512 |align=left| [[Ноҳияи Восеъ]] || 1998 |- | 513 |align=left| [[Твиттер]] || 1996 |- | 514 |align=left| [[Мис]] || 1992 |- | 515 |align=left| [[Мусулмон]] || 1992 |- | 516 |align=left| [[Забони чинӣ]] || 1984 |- | 517 |align=left| [[Меъморӣ]] || 1983 |- | 518 |align=left| [[Донишгоҳи давлатии ҳуқуқ, бизнес ва сиёсати Тоҷикистон]] || 1980 |- | 519 |align=left| [[Чикаго]] || 1977 |- | 520 |align=left| [[Юнони Қадим]] || 1964 |- | 521 |align=left| [[Соли 1946]] || 1963 |- | 522 |align=left| [[Соли 1985]] || 1961 |- | 523 |align=left| [[Соли 1941]] || 1959 |- | 524 |align=left| [[Рӯзи парчами давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон]] || 1959 |- | 525 |align=left| [[Асп]] || 1957 |- | 526 |align=left| [[Алифбои Фонетикии Байналхалқӣ]] || 1954 |- | 527 |align=left| [[Шоир]] || 1952 |- | 528 |align=left| [[Венесуэла]] || 1944 |- | 529 |align=left| [[Соли 1986]] || 1943 |- | 530 |align=left| [[Словения]] || 1942 |- | 531 |align=left| [[Заминларза]] || 1941 |- | 532 |align=left| [[Қатар]] || 1940 |- | 533 |align=left| [[Мизон]] || 1938 |- | 534 |align=left| [[Соли 1975]] || 1935 |- | 535 |align=left| [[Шоҳмот]] || 1935 |- | 536 |align=left| [[Соли 1947]] || 1934 |- | 537 |align=left| [[Рӯзи байналмилалии коргарон]] || 1933 |- | 538 |align=left| [[Донишгоҳи аграрии Тоҷикистон]] || 1930 |- | 539 |align=left| [[Ориёӣ]] || 1928 |- | 540 |align=left| [[Донишкадаи давлатии забонҳои Тоҷикистон ба номи Сотим Улуғзода]] || 1928 |- | 541 |align=left| [[Соли 1938]] || 1927 |- | 542 |align=left| [[Соли 1968]] || 1926 |- | 543 |align=left| [[17 март]] || 1925 |- | 544 |align=left| [[Соли 1984]] || 1925 |- | 545 |align=left| [[Соли 1949]] || 1921 |- | 546 |align=left| [[Соли 1918]] || 1921 |- | 547 |align=left| [[Китоби сурх]] || 1919 |- | 548 |align=left| [[Соли 1948]] || 1916 |- | 549 |align=left| [[Соли 1963]] || 1916 |- | 550 |align=left| [[4 март]] || 1915 |- | 551 |align=left| [[Соли 1977]] || 1915 |- | 552 |align=left| [[Соли 1950]] || 1914 |- | 553 |align=left| [[Соли 1978]] || 1913 |- | 554 |align=left| [[Соли 1922]] || 1912 |- | 555 |align=left| [[Фанноварӣ]] || 1907 |- | 556 |align=left| [[Донишгоҳ]] || 1903 |- | 557 |align=left| [[Соли 1942]] || 1898 |- | 558 |align=left| [[Соли 1969]] || 1897 |- | 559 |align=left| [[Соли 1926]] || 1897 |- | 560 |align=left| [[6 май]] || 1893 |- | 561 |align=left| [[Непал]] || 1884 |- | 562 |align=left| [[Соли 1979]] || 1881 |- | 563 |align=left| [[Ҷумъа]] || 1881 |- | 564 |align=left| [[Куриёи Шимолӣ]] || 1880 |- | 565 |align=left| [[Тунис]] || 1880 |- | 566 |align=left| [[Аморати Муттаҳидаи Араб]] || 1880 |- | 567 |align=left| [[Шри-Ланка]] || 1879 |- | 568 |align=left| [[Соли 1976]] || 1876 |- | 569 |align=left| [[Соли 1956]] || 1874 |- | 570 |align=left| [[Зуф (барги зулф)]] || 1872 |- | 571 |align=left| [[Бозиҳои компутарӣ]] || 1870 |- | 572 |align=left| [[Вазири тандурустии Ҷумҳурии Тоҷикистон]] || 1870 |- | 573 |align=left| [[Викииқтибос]] || 1870 |- | 574 |align=left| [[Ноҳияи Айнӣ]] || 1868 |- | 575 |align=left| [[Бадахшон]] || 1867 |- | 576 |align=left| [[Иёлотҳои ИМА]] || 1864 |- | 577 |align=left| [[Кения]] || 1864 |- | 578 |align=left| [[Девори Бузурги Чин]] || 1864 |- | 579 |align=left| [[Қувайт]] || 1863 |- | 580 |align=left| [[Java]] || 1863 |- | 581 |align=left| [[Пахта]] || 1861 |- | 582 |align=left| [[Ниҷерия]] || 1861 |- | 583 |align=left| [[Чингизхон]] || 1859 |- | 584 |align=left| [[Соли 1937]] || 1858 |- | 585 |align=left| [[Чиннигул (Мухаллас)]] || 1858 |- | 586 |align=left| [[Либия]] || 1857 |- | 587 |align=left| [[Соли 1907]] || 1854 |- | 588 |align=left| [[Соли 1973]] || 1851 |- | 589 |align=left| [[Феъл]] || 1850 |- | 590 |align=left| [[Забони португалӣ]] || 1849 |- | 591 |align=left| [[Сешанбе]] || 1848 |- | 592 |align=left| [[Номгӯи давлатҳо]] || 1847 |- | 593 |align=left| [[Соли 1964]] || 1846 |- | 594 |align=left| [[Гана]] || 1846 |- | 595 |align=left| [[Соли 1954]] || 1844 |- | 596 |align=left| [[Камбоҷа]] || 1844 |- | 597 |align=left| [[ИМА]] || 1843 |- | 598 |align=left| [[Телевизион]] || 1842 |- | 599 |align=left| [[Созмони Паймони Атлантики Шимолӣ]] || 1841 |- | 600 |align=left| [[Соли 1970]] || 1841 |- | 601 |align=left| [[Python]] || 1840 |- | 602 |align=left| [[Соли 1925]] || 1837 |- | 603 |align=left| [[Соли 1923]] || 1836 |- | 604 |align=left| [[Соли 1940]] || 1835 |- | 605 |align=left| [[Фирдавсӣ]] || 1834 |- | 606 |align=left| [[Соли 1944]] || 1832 |- | 607 |align=left| [[18 март]] || 1831 |- | 608 |align=left| [[Соли 1957]] || 1831 |- | 609 |align=left| [[Соли 1930]] || 1829 |- | 610 |align=left| [[Армия]] || 1825 |- | 611 |align=left| [[Соли 1988]] || 1825 |- | 612 |align=left| [[Монако]] || 1820 |- | 613 |align=left| [[Соли 1920]] || 1818 |- | 614 |align=left| [[Соли 1962]] || 1817 |- | 615 |align=left| [[Владимир Путин]] || 1817 |- | 616 |align=left| [[Соли 1966]] || 1816 |- | 617 |align=left| [[Давлати Тоҳириён]] || 1816 |- | 618 |align=left| [[Таблиғот]] || 1815 |- | 619 |align=left| [[Пизишк]] || 1813 |- | 620 |align=left| [[Кулумбия]] || 1812 |- | 621 |align=left| [[Хат (Навиштор)]] || 1812 |- | 622 |align=left| [[Тошканд]] || 1811 |- | 623 |align=left| [[Шакли идораи давлат]] || 1808 |- | 624 |align=left| [[Соли 1917]] || 1808 |- | 625 |align=left| [[Ҳидроген]] || 1805 |- | 626 |align=left| [[Донишкадаи молия ва иқтисоди Тоҷикистон]] || 1803 |- | 627 |align=left| [[Соли 1971]] || 1802 |- | 628 |align=left| [[Давлатҳои Америка]] || 1800 |- | 629 |align=left| [[Соли 1961]] || 1792 |- | 630 |align=left| [[Хоруғ]] || 1792 |- | 631 |align=left| [[Оксиген]] || 1792 |- | 632 |align=left| [[9 май]] || 1791 |- | 633 |align=left| [[Ангур]] || 1790 |- | 634 |align=left| [[Пиряхи Федченко]] || 1789 |- | 635 |align=left| [[Соли 1919]] || 1789 |- | 636 |align=left| [[Соли 1959]] || 1787 |- | 637 |align=left| [[Этикаи Касбӣ]] || 1787 |- | 638 |align=left| [[Соли 1974]] || 1786 |- | 639 |align=left| [[Ҳаҷ]] || 1785 |- | 640 |align=left| [[Эфиопия]] || 1784 |- | 641 |align=left| [[12 январ]] || 1784 |- | 642 |align=left| [[Соли 865]] || 1783 |- | 643 |align=left| [[Соли 1981]] || 1779 |- | 644 |align=left| [[Википедиаи Тоҷикӣ]] || 1778 |- | 645 |align=left| [[Монблан]] || 1777 |- | 646 |align=left| [[Осиёи Миёна дар ҳайати давлати Ҳахоманишиҳо]] || 1777 |- | 647 |align=left| [[Телефони ҳушманд]] || 1776 |- | 648 |align=left| [[1 июл]] || 1776 |- | 649 |align=left| [[Конибодом]] || 1774 |- | 650 |align=left| [[Яман]] || 1774 |- | 651 |align=left| [[Биосфера]] || 1774 |- | 652 |align=left| [[Гули садбарг]] || 1772 |- | 653 |align=left| [[Рай]] || 1772 |- | 654 |align=left| [[Созмони ҳамкории Шанхай]] || 1771 |- | 655 |align=left| [[Соли 1934]] || 1768 |- | 656 |align=left| [[Энсиклопедияи советии тоҷик]] || 1767 |- | 657 |align=left| [[Миррих]] || 1764 |- | 658 |align=left| [[Ҳашаротшиносӣ]] || 1759 |- | 659 |align=left| [[Соли 925]] || 1759 |- | 660 |align=left| [[Оҳан]] || 1756 |- | 661 |align=left| [[Забони эсперанто]] || 1756 |- | 662 |align=left| [[Соли 1965]] || 1754 |- | 663 |align=left| [[5 октябр]] || 1752 |- | 664 |align=left| [[Соли 1939]] || 1749 |- | 665 |align=left| [[Фанҳои техникӣ]] || 1747 |- | 666 |align=left| [[Таврот ва Инҷил]] || 1747 |- | 667 |align=left| [[Соли 1867]] || 1746 |- | 668 |align=left| [[Соли 1910]] || 1745 |- | 669 |align=left| [[Пул]] || 1743 |- | 670 |align=left| [[Мадрид]] || 1741 |- | 671 |align=left| [[Амир Сайид Олимхон]] || 1737 |- | 672 |align=left| [[Соли 1933]] || 1732 |- | 673 |align=left| [[Ҳаким Саноии Ғазнавӣ]] || 1732 |- | 674 |align=left| [[Витамин]] || 1729 |- | 675 |align=left| [[Соли 1951]] || 1728 |- | 676 |align=left| [[Уршалим]] || 1727 |- | 677 |align=left| [[Оман]] || 1722 |- | 678 |align=left| [[Соли 1924]] || 1721 |- | 679 |align=left| [[Соли 1955]] || 1720 |- | 680 |align=left| [[Гурбашаклҳо]] || 1717 |- | 681 |align=left| [[Қанд]] || 1717 |- | 682 |align=left| [[Соли 1943]] || 1714 |- | 683 |align=left| [[Викикитоб]] || 1713 |- | 684 |align=left| [[Саразм]] || 1710 |- | 685 |align=left| [[Чоршанбе]] || 1709 |- | 686 |align=left| [[Танзания]] || 1708 |- | 687 |align=left| [[Соли 1936]] || 1708 |- | 688 |align=left| [[Босния ва Ҳерсеговина]] || 1702 |- | 689 |align=left| [[Соли 1953]] || 1700 |- | 690 |align=left| [[Лаос]] || 1698 |- | 691 |align=left| [[PHP]] || 1698 |- | 692 |align=left| [[UTC-1]] || 1697 |- | 693 |align=left| [[Андорра]] || 1696 |- | 694 |align=left| [[.us]] || 1691 |- | 695 |align=left| [[Ҳукумат]] || 1689 |- | 696 |align=left| [[Рӯйхати кодҳои телефонии мамлакатҳо]] || 1689 |- | 697 |align=left| [[Ҷими Вейлс]] || 1680 |- | 698 |align=left| [[Пули миллӣ]] || 1678 |- | 699 |align=left| [[Чарлз Дарвин]] || 1676 |- | 700 |align=left| [[Хилофати Аббосиён]] || 1675 |- | 701 |align=left| [[Зимбабве]] || 1674 |- | 702 |align=left| [[Боливия]] || 1672 |- | 703 |align=left| [[Академияи илмҳои Тоҷикистон]] || 1671 |- | 704 |align=left| [[Ҷумҳурии Шӯравии Сотсиалистии Тоҷикистон]] || 1668 |- | 705 |align=left| [[IBM]] || 1667 |- | 706 |align=left| [[Тексас]] || 1667 |- | 707 |align=left| [[Теҳрон]] || 1666 |- | 708 |align=left| [[Сиёсатнома]] || 1665 |- | 709 |align=left| [[Монтенегро]] || 1664 |- | 710 |align=left| [[Аштархониён]] || 1664 |- | 711 |align=left| [[Табиб]] || 1662 |- | 712 |align=left| [[Викиахбор]] || 1662 |- | 713 |align=left| [[Созмони Ҷаҳонии Беҳдошт]] || 1660 |- | 714 |align=left| [[Панҷшанбе]] || 1659 |- | 715 |align=left| [[1 июн]] || 1657 |- | 716 |align=left| [[Аср]] || 1653 |- | 717 |align=left| [[Априори]] || 1651 |- | 718 |align=left| [[Забони туркӣ]] || 1651 |- | 719 |align=left| [[Алюминий]] || 1650 |- | 720 |align=left| [[Дини Мисри Кадим]] || 1649 |- | 721 |align=left| [[Забон]] || 1649 |- | 722 |align=left| [[Ассамблеяи Генералии Созмони Милали Муттаҳид]] || 1649 |- | 723 |align=left| [[Мовароуннаҳр]] || 1647 |- | 724 |align=left| [[Одоб]] || 1645 |- | 725 |align=left| [[Соли 1914]] || 1645 |- | 726 |align=left| [[Ангола]] || 1641 |- | 727 |align=left| [[Офатҳои табиӣ]] || 1640 |- | 728 |align=left| [[Замон]] || 1640 |- | 729 |align=left| [[Муҳаммад Ғазолӣ. «Кимиёи саодат». (Дастхат)]] || 1638 |- | 730 |align=left| [[Шанбе]] || 1638 |- | 731 |align=left| [[Рӯихати кишварҳо аз рӯи аҳолӣ]] || 1637 |- | 732 |align=left| [[5 май]] || 1637 |- | 733 |align=left| [[Китобхона]] || 1637 |- | 734 |align=left| [[Якшанбе]] || 1633 |- | 735 |align=left| [[Забонҳои Ҳинду-Аврупоӣ]] || 1633 |- | 736 |align=left| [[.uk]] || 1633 |- | 737 |align=left| [[Забони ибрӣ]] || 1633 |- | 738 |align=left| [[Соли 1958]] || 1629 |- | 739 |align=left| [[Бохтар]] || 1627 |- | 740 |align=left| [[Баҳрайн]] || 1626 |- | 741 |align=left| [[Малӣ]] || 1626 |- | 742 |align=left| [[Яҳудият]] || 1624 |- | 743 |align=left| [[Андоз]] || 1624 |- | 744 |align=left| [[Пойгоҳи додаҳо]] || 1622 |- | 745 |align=left| [[Камерун]] || 1621 |- | 746 |align=left| [[Асри биринҷӣ]] || 1621 |- | 747 |align=left| [[16 май]] || 1621 |- | 748 |align=left| [[Даҳаи 1980 (мелодӣ)]] || 1619 |- | 749 |align=left| [[Википедиаи Жопунӣ]] || 1619 |- | 750 |align=left| [[Соли 1935]] || 1619 |- | 751 |align=left| [[Соли 1921]] || 1617 |- | 752 |align=left| [[Уругуай]] || 1616 |- | 753 |align=left| [[Тазкират-ул-авлиё]] || 1616 |- | 754 |align=left| [[Уелс]] || 1616 |- | 755 |align=left| [[8 март]] || 1615 |- | 756 |align=left| [[Варшава]] || 1613 |- | 757 |align=left| [[Баҳри Миёназамин]] || 1612 |- | 758 |align=left| [[C++]] || 1612 |- | 759 |align=left| [[Имом Бухорӣ]] || 1611 |- | 760 |align=left| [[Префектураи Токио]] || 1611 |- | 761 |align=left| [[Чопгари себӯъдӣ]] || 1609 |- | 762 |align=left| [[Аляска]] || 1605 |- | 763 |align=left| [[Панҷакент]] || 1605 |- | 764 |align=left| [[Рӯихати кишварҳо аз рӯи масоҳат]] || 1605 |- | 765 |align=left| [[Соли 1912]] || 1604 |- | 766 |align=left| [[Истанбул]] || 1604 |- | 767 |align=left| [[Давлати Пешдодиён]] || 1603 |- | 768 |align=left| [[Маҳмадсаид Убайдуллоев]] || 1602 |- | 769 |align=left| [[22 май]] || 1601 |- | 770 |align=left| [[2 сентябр]] || 1595 |- | 771 |align=left| [[List of years]] || 1594 |- | 772 |align=left| [[14 март]] || 1592 |- | 773 |align=left| [[Давлати Сарбадорон]] || 1592 |- | 774 |align=left| [[Бенин]] || 1590 |- | 775 |align=left| [[Нишони Ҷумҳурии Тоҷикистон]] || 1589 |- | 776 |align=left| [[Кот-д'Ивуар]] || 1588 |- | 777 |align=left| [[15 январ]] || 1587 |- | 778 |align=left| [[Экуадор]] || 1583 |- | 779 |align=left| [[Донишнома]] || 1582 |- | 780 |align=left| [[Давлати Ғазнавиён]] || 1582 |- | 781 |align=left| [[Қитъа]] || 1581 |- | 782 |align=left| [[Мегаполис]] || 1581 |- | 783 |align=left| [[21 июн]] || 1580 |- | 784 |align=left| [[Театр]] || 1579 |- | 785 |align=left| [[Соли 1913]] || 1578 |- | 786 |align=left| [[Соли 1929]] || 1577 |- | 787 |align=left| [[Соли 1931]] || 1577 |- | 788 |align=left| [[1 март]] || 1576 |- | 789 |align=left| [[Рӯзи истиқлолият]] || 1575 |- | 790 |align=left| [[Либос]] || 1574 |- | 791 |align=left| [[Амстердам]] || 1568 |- | 792 |align=left| [[Моҳӣ]] || 1568 |- | 793 |align=left| [[Соли 1887]] || 1565 |- | 794 |align=left| [[17 май]] || 1563 |- | 795 |align=left| [[Намибия]] || 1562 |- | 796 |align=left| [[Коммунизм]] || 1562 |- | 797 |align=left| [[Суннӣ]] || 1561 |- | 798 |align=left| [[Далв]] || 1560 |- | 799 |align=left| [[Уганда]] || 1560 |- | 800 |align=left| [[Рӯз]] || 1559 |- | 801 |align=left| [[Рӯзнома]] || 1558 |- | 802 |align=left| [[Соли 1927]] || 1557 |- | 803 |align=left| [[Деваштич]] || 1557 |- | 804 |align=left| [[Забони нидерландӣ]] || 1557 |- | 805 |align=left| [[Даҳаи 1960 (мелодӣ)]] || 1557 |- | 806 |align=left| [[Соли 1932]] || 1553 |- | 807 |align=left| [[Сеул]] || 1553 |- | 808 |align=left| [[Норак]] || 1551 |- | 809 |align=left| [[Замбия]] || 1548 |- | 810 |align=left| [[Ширхӯр]] || 1548 |- | 811 |align=left| [[Зан]] || 1548 |- | 812 |align=left| [[Дарахт]] || 1547 |- | 813 |align=left| [[Ҷанги Сард]] || 1547 |- | 814 |align=left| [[Саидали Вализода]] || 1544 |- | 815 |align=left| [[Узвҳои пешоб]] || 1544 |- | 816 |align=left| [[Иқлим]] || 1544 |- | 817 |align=left| [[Мактаб]] || 1538 |- | 818 |align=left| [[Боғдорӣ]] || 1538 |- | 819 |align=left| [[Протеинҳо дар реҷаи ғизо]] || 1537 |- | 820 |align=left| [[Соли 1915]] || 1535 |- | 821 |align=left| [[Гуам]] || 1535 |- | 822 |align=left| [[Лихтенштейн]] || 1535 |- | 823 |align=left| [[Судон]] || 1535 |- | 824 |align=left| [[Жанр]] || 1531 |- | 825 |align=left| [[Поп]] || 1527 |- | 826 |align=left| [[Геология]] || 1525 |- | 827 |align=left| [[Педагогика]] || 1525 |- | 828 |align=left| [[22 август]] || 1524 |- | 829 |align=left| [[Темуриён]] || 1523 |- | 830 |align=left| [[27 январ]] || 1523 |- | 831 |align=left| [[Барселона]] || 1522 |- | 832 |align=left| [[Мантиқ]] || 1521 |- | 833 |align=left| [[Ҷалол Икромӣ]] || 1520 |- | 834 |align=left| [[Ҷоизаи Нобел]] || 1519 |- | 835 |align=left| [[Чин]] || 1519 |- | 836 |align=left| [[Мева]] || 1519 |- | 837 |align=left| [[29 май]] || 1518 |- | 838 |align=left| [[Соли 1908]] || 1518 |- | 839 |align=left| [[Нақлиёт]] || 1518 |- | 840 |align=left| [[23 феврал]] || 1516 |- | 841 |align=left| [[Гул]] || 1516 |- | 842 |align=left| [[Ҳиндуия]] || 1516 |- | 843 |align=left| [[Соли 1900]] || 1515 |- | 844 |align=left| [[Физиология]] || 1515 |- | 845 |align=left| [[Даҳаи 1990 (мелодӣ)]] || 1515 |- | 846 |align=left| [[24 март]] || 1514 |- | 847 |align=left| [[Соли 1401]] || 1514 |- | 848 |align=left| [[Хуросон]] || 1512 |- | 849 |align=left| [[Суруди миллӣ]] || 1512 |- | 850 |align=left| [[Наққошӣ]] || 1511 |- | 851 |align=left| [[12 июн]] || 1509 |- | 852 |align=left| [[Ташкилот]] || 1507 |- | 853 |align=left| [[Пойгоҳи Нерӯи Ҳавоии Аелсон]] || 1505 |- | 854 |align=left| [[Артиш]] || 1503 |- | 855 |align=left| [[Вабо]] || 1503 |- | 856 |align=left| [[Бруней]] || 1497 |- | 857 |align=left| [[2 феврал]] || 1494 |- | 858 |align=left| [[Даҳаи 1970]] || 1494 |- | 859 |align=left| [[Донишгоҳи славянии Русияву Тоҷикистон]] || 1494 |- | 860 |align=left| [[Аҳмадшоҳи Масъуд]] || 1494 |- | 861 |align=left| [[Соли 1911]] || 1493 |- | 862 |align=left| [[Медали «Барои мудофиаи Инқилоб»]] || 1489 |- | 863 |align=left| [[Хилофати Умавиён]] || 1488 |- | 864 |align=left| [[16 ноябр]] || 1488 |- | 865 |align=left| [[14 август]] || 1488 |- | 866 |align=left| [[Энергия]] || 1488 |- | 867 |align=left| [[Харита]] || 1488 |- | 868 |align=left| [[Ҷумҳурии Мақдуния]] || 1487 |- | 869 |align=left| [[Чад]] || 1486 |- | 870 |align=left| [[10 май]] || 1484 |- | 871 |align=left| [[Афина (пойтахт)]] || 1483 |- | 872 |align=left| [[Гурба]] || 1483 |- | 873 |align=left| [[Ҳахоманишиён]] || 1483 |- | 874 |align=left| [[Алан Тюринг]] || 1482 |- | 875 |align=left| [[Восеъ]] || 1480 |- | 876 |align=left| [[Сумолӣ]] || 1480 |- | 877 |align=left| [[1 август]] || 1479 |- | 878 |align=left| [[.do]] || 1476 |- | 879 |align=left| [[20 июн]] || 1475 |- | 880 |align=left| [[DVD]] || 1472 |- | 881 |align=left| [[30 сентябр]] || 1472 |- | 882 |align=left| [[Иртибот]] || 1472 |- | 883 |align=left| [[1 сентябр]] || 1471 |- | 884 |align=left| [[Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон ]] || 1471 |- | 885 |align=left| [[Донишкадаи исломии Тоҷикистон ба номи Имоми Аъзам Абӯҳанифа]] || 1471 |- | 886 |align=left| [[Ҷорҷ Уокер Буш]] || 1468 |- | 887 |align=left| [[20 май]] || 1467 |- | 888 |align=left| [[Таърихи Чин]] || 1467 |- | 889 |align=left| [[Забони шведӣ]] || 1466 |- | 890 |align=left| [[Тақвими Григорӣ]] || 1465 |- | 891 |align=left| [[Уқёнусия]] || 1464 |- | 892 |align=left| [[Соли 1904]] || 1463 |- | 893 |align=left| [[12 март]] || 1463 |- | 894 |align=left| [[Леонардо да Винчи]] || 1463 |- | 895 |align=left| [[11 сентябр]] || 1463 |- | 896 |align=left| [[Палау]] || 1463 |- | 897 |align=left| [[Бемориҳои сурхакон ва гул]] || 1462 |- | 898 |align=left| [[Мадагаскар]] || 1462 |- | 899 |align=left| [[Google Chrome]] || 1460 |- | 900 |align=left| [[15 июл]] || 1460 |- | 901 |align=left| [[Соли 1916]] || 1458 |- | 902 |align=left| [[Гуатемала]] || 1458 |- | 903 |align=left| [[Соли 1895]] || 1458 |- | 904 |align=left| [[Иосиф Виссарионович Сталин]] || 1456 |- | 905 |align=left| [[Ранг]] || 1455 |- | 906 |align=left| [[Карл Маркс]] || 1454 |- | 907 |align=left| [[Президент]] || 1454 |- | 908 |align=left| [[Сол]] || 1453 |- | 909 |align=left| [[22 июн]] || 1453 |- | 910 |align=left| [[Вазорати молияи Ҷумҳурии Тоҷикистон]] || 1453 |- | 911 |align=left| [[Бемориҳои сироятӣ]] || 1450 |- | 912 |align=left| [[Викимаълумот]] || 1449 |- | 913 |align=left| [[Барномаи компютерӣ]] || 1448 |- | 914 |align=left| [[4 июн]] || 1447 |- | 915 |align=left| [[Сан-Марино]] || 1445 |- | 916 |align=left| [[Cумалак]] || 1445 |- | 917 |align=left| [[Молдив]] || 1445 |- | 918 |align=left| [[IPhone]] || 1444 |- | 919 |align=left| [[Таваррум]] || 1444 |- | 920 |align=left| [[Азот]] || 1444 |- | 921 |align=left| [[Стокҳолм]] || 1443 |- | 922 |align=left| [[Зуҳал]] || 1443 |- | 923 |align=left| [[Нишопур]] || 1443 |- | 924 |align=left| [[Соли 1905]] || 1443 |- | 925 |align=left| [[1 феврал]] || 1443 |- | 926 |align=left| [[Даҳаи 1950 (мелодӣ)]] || 1442 |- | 927 |align=left| [[Сервер (барнома)]] || 1442 |- | 928 |align=left| [[2 апрел]] || 1442 |- | 929 |align=left| [[31 август]] || 1441 |- | 930 |align=left| [[Биткоин]] || 1441 |- | 931 |align=left| [[15 март]] || 1440 |- | 932 |align=left| [[Ҷомеашиносӣ]] || 1439 |- | 933 |align=left| [[Забони барномасозӣ]] || 1438 |- | 934 |align=left| [[Абраҳам Линколн]] || 1437 |- | 935 |align=left| [[Соли 1901]] || 1437 |- | 936 |align=left| [[Забони полякӣ]] || 1436 |- | 937 |align=left| [[Осиёи Марказӣ]] || 1434 |- | 938 |align=left| [[4 июл]] || 1431 |- | 939 |align=left| [[Мор]] || 1430 |- | 940 |align=left| [[Соли 1321]] || 1427 |- | 941 |align=left| [[Сусткамарӣ]] || 1427 |- | 942 |align=left| [[Ахбор]] || 1427 |- | 943 |align=left| [[20 январ]] || 1426 |- | 944 |align=left| [[Прага]] || 1425 |- | 945 |align=left| [[17 феврал]] || 1422 |- | 946 |align=left| [[Булут]] || 1421 |- | 947 |align=left| [[Панама]] || 1421 |- | 948 |align=left| [[Сароянда]] || 1421 |- | 949 |align=left| [[Ҳуқуқи инсон]] || 1420 |- | 950 |align=left| [[Бактерияҳо]] || 1420 |- | 951 |align=left| [[Испания]] || 1418 |- | 952 |align=left| [[Нерӯгоҳи барқи обии Норак]] || 1418 |- | 953 |align=left| [[Ноҳияҳои Тоҷикистон]] || 1417 |- | 954 |align=left| [[Биокимиё]] || 1417 |- | 955 |align=left| [[8 июн]] || 1415 |- | 956 |align=left| [[Лиссабон]] || 1415 |- | 957 |align=left| [[1 декабр]] || 1415 |- | 958 |align=left| [[Мозамбик]] || 1414 |- | 959 |align=left| [[Габон]] || 1414 |- | 960 |align=left| [[Сайёра]] || 1414 |- | 961 |align=left| [[31 июл]] || 1413 |- | 962 |align=left| [[18 июн]] || 1412 |- | 963 |align=left| [[Чӯб]] || 1411 |- | 964 |align=left| [[3 феврал]] || 1410 |- | 965 |align=left| [[Соли 1928]] || 1408 |- | 966 |align=left| [[13 июн]] || 1408 |- | 967 |align=left| [[Кобул]] || 1407 |- | 968 |align=left| [[Километри мураббаъ]] || 1404 |- | 969 |align=left| [[25 май]] || 1403 |- | 970 |align=left| [[12 апрел]] || 1403 |- | 971 |align=left| [[8 май]] || 1403 |- | 972 |align=left| [[30 март]] || 1402 |- | 973 |align=left| [[Белиз]] || 1402 |- | 974 |align=left| [[Забони чехӣ]] || 1401 |- | 975 |align=left| [[Компутари фардӣ]] || 1401 |- | 976 |align=left| [[Сенегал]] || 1399 |- | 977 |align=left| [[Klimov TV3-117]] || 1398 |- | 978 |align=left| [[Мавритания]] || 1398 |- | 979 |align=left| [[Ноҳияи Балҷувон]] || 1396 |- | 980 |align=left| [[Гандум]] || 1396 |- | 981 |align=left| [[Париж]] || 1395 |- | 982 |align=left| [[Нуқра]] || 1395 |- | 983 |align=left| [[Таврот]] || 1394 |- | 984 |align=left| [[Коста Рика]] || 1393 |- | 985 |align=left| [[Соли 1906]] || 1393 |- | 986 |align=left| [[OS X]] || 1392 |- | 987 |align=left| [[Биотехнология]] || 1392 |- | 988 |align=left| [[Боку]] || 1391 |- | 989 |align=left| [[Ҳашарот]] || 1390 |- | 990 |align=left| [[12 май]] || 1389 |- | 991 |align=left| [[24 Август]] || 1389 |- | 992 |align=left| [[Бостоншиносӣ]] || 1388 |- | 993 |align=left| [[Мавлуди Исо]] || 1388 |- | 994 |align=left| [[10 сентябр]] || 1388 |- | 995 |align=left| [[АйОс]] || 1388 |- | 996 |align=left| [[Гург (ҷонвар)|Гург]] || 1388 |- | 997 |align=left| [[7 июн]] || 1387 |- | 998 |align=left| [[Дмитрий Менделеев]] || 1387 |- | 999 |align=left| [[Бомбаи атомӣ]] || 1387 |- | 1000 |align=left| [[Руанда]] || 1386 |} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Саҳифаҳои_маъмул]] puzpldgf0b2c35i62hqfn7ljliplfb4 4 205815 1469244 983381 2026-04-20T14:43:40Z Zosya95 54344 /* Гурӯҳҳо */ 1469244 wikitext text/x-wiki __TOC__ == Special == Фазои Вижа (Special) Топ 100. {| class='wikitable sortable' style='text-align:center;' ! # ! Саҳифа ! Миқдори дидан дар рӯз |- style="background:#ffd7001c;" | 1 |align=left| [[Special:Search|Search]] || 93771 |- style="background:#ffd7001c;" | 2 |align=left| [[Special:RecentChanges|RecentChanges]] || 30216 |- style="background:#ffd7001c;" | 3 |align=left| [[Special:CreateAccount|CreateAccount]] || 24834 |- style="background:#ffd7001c;" | 4 |align=left| [[Special:WhatLinksHere|WhatLinksHere]] || 18654 |- style="background:#ffd7001c;" | 5 |align=left| [[Special:CiteThisPage|CiteThisPage]] || 13290 |- style="background:#ffd7001c;" | 6 |align=left| [[Special:Statistics|Statistics]] || 9107 |- style="background:#ffd7001c;" | 7 |align=left| [[Special:MobileMenu|MobileMenu]] || 7060 |- style="background:#ffd7001c;" | 8 |align=left| [[Special:ListUsers|ListUsers]] || 5688 |- style="background:#ffd7001c;" | 9 |align=left| [[Special:Contributions|Contributions]] || 4421 |- style="background:#ffd7001c;" | 10 |align=left| [[Special:Categories|Categories]] || 3849 |- | 11 |align=left| [[Special:SpecialPages|SpecialPages]] || 3823 |- | 12 |align=left| [[Special:ElectronPdf|ElectronPdf]] || 3700 |- | 13 |align=left| [[Special:MyTalk|MyTalk]] || 3688 |- | 14 |align=left| [[Special:MyContributions|MyContributions]] || 3551 |- | 15 |align=left| [[Special:ActiveUsers|ActiveUsers]] || 2362 |- | 16 |align=left| [[Special:ListFiles|ListFiles]] || 2342 |- | 17 |align=left| [[Special:Log|Log]] || 1558 |- | 18 |align=left| [[Special:MobileLanguages|MobileLanguages]] || 1389 |- | 19 |align=left| [[Special:History|History]] || 1341 |- | 20 |align=left| [[Special:Preferences|Preferences]] || 1009 |- | 21 |align=left| [[Special:GlobalUsage|GlobalUsage]] || 934 |- | 22 |align=left| [[Special:MobileOptions|MobileOptions]] || 880 |- | 23 |align=left| [[Special:RecentChangesLinked|RecentChangesLinked]] || 784 |- | 24 |align=left| [[Special:ContentTranslation|ContentTranslation]] || 556 |- | 25 |align=left| [[Special:Watchlist|Watchlist]] || 456 |- | 26 |align=left| [[Special:Notifications|Notifications]] || 430 |- | 27 |align=left| [[Special:MobileDiff|MobileDiff]] || 413 |- | 28 |align=left| [[Special:NewPages|NewPages]] || 398 |- | 29 |align=left| [[Special:CentralAuth|CentralAuth]] || 288 |- | 30 |align=left| [[Special:UserLogout|UserLogout]] || 273 |- | 31 |align=left| [[Special:PasswordReset|PasswordReset]] || 249 |- | 32 |align=left| [[Special:Nearby|Nearby]] || 245 |- | 33 |align=left| [[Special:MovePage|MovePage]] || 231 |- | 34 |align=left| [[Special:AllPages|AllPages]] || 198 |- | 35 |align=left| [[Special:BookSources|BookSources]] || 100 |- | 36 |align=left| [[Special:Upload|Upload]] || 91 |- | 37 |align=left| [[Special:LongPages|LongPages]] || 83 |- | 38 |align=left| [[Special:ListGroupRights|ListGroupRights]] || 78 |- | 39 |align=left| [[Special:Block|Block]] || 73 |- | 40 |align=left| [[Special:AbuseLog|AbuseLog]] || 67 |- | 41 |align=left| [[Special:PrefixIndex|PrefixIndex]] || 59 |- | 42 |align=left| [[Special:UnconnectedPages|UnconnectedPages]] || 48 |- | 43 |align=left| [[Special:BlockList|BlockList]] || 47 |- | 44 |align=left| [[Special:EditWatchlist|EditWatchlist]] || 42 |- | 45 |align=left| [[Special:Undelete|Undelete]] || 41 |- | 46 |align=left| [[Special:WithoutInterwiki|WithoutInterwiki]] || 40 |- | 47 |align=left| [[Special:UnusedCategories|UnusedCategories]] || 37 |- | 48 |align=left| [[Special:Nuke|Nuke]] || 34 |- | 49 |align=left| [[Special:WantedPages|WantedPages]] || 28 |- | 50 |align=left| [[Special:UserRights|UserRights]] || 27 |- | 51 |align=left| [[Special:WantedCategories|WantedCategories]] || 26 |- | 52 |align=left| [[Special:MostLinkedPages|MostLinkedPages]] || 25 |- | 53 |align=left| [[Special:DeadendPages|DeadendPages]] || 24 |- | 54 |align=left| [[Special:UncategorizedPages|UncategorizedPages]] || 23 |- | 55 |align=left| [[Special:AncientPages|AncientPages]] || 22 |- | 56 |align=left| [[Special:AbuseFilter|AbuseFilter]] || 22 |- | 57 |align=left| [[Special:UncategorizedFiles|UncategorizedFiles]] || 21 |- | 58 |align=left| [[Special:EntityUsage|EntityUsage]] || 21 |- | 59 |align=left| [[Special:WantedFiles|WantedFiles]] || 21 |- | 60 |align=left| [[Special:LinkSearch|LinkSearch]] || 19 |- | 61 |align=left| [[Special:ShortPages|ShortPages]] || 18 |- | 62 |align=left| [[Special:ListRedirects|ListRedirects]] || 18 |- | 63 |align=left| [[Special:OAuthManageMyGrants|OAuthManageMyGrants]] || 18 |- | 64 |align=left| [[Special:UsersWhoWillBeRenamed|UsersWhoWillBeRenamed]] || 16 |- | 65 |align=left| [[Special:Thanks|Thanks]] || 15 |- | 66 |align=left| [[Special:Version|Version]] || 15 |- | 67 |align=left| [[Special:PagesWithBadges|PagesWithBadges]] || 14 |- | 68 |align=left| [[Special:CheckUser|CheckUser]] || 14 |- | 69 |align=left| [[Special:Captcha|Captcha]] || 14 |- | 70 |align=left| [[Special:EmailUser|EmailUser]] || 13 |- | 71 |align=left| [[Special:Gadgets|Gadgets]] || 12 |- | 72 |align=left| [[Special:Uploads|Uploads]] || 12 |- | 73 |align=left| [[Special:AllMessages|AllMessages]] || 11 |- | 74 |align=left| [[Special:BrokenRedirects|BrokenRedirects]] || 11 |- | 75 |align=left| [[Special:RevisionDelete|RevisionDelete]] || 9 |- | 76 |align=left| [[Special:OAuth|OAuth]] || 9 |- | 77 |align=left| [[Special:LonelyPages|LonelyPages]] || 9 |- | 78 |align=left| [[Special:Unblock|Unblock]] || 8 |- | 79 |align=left| [[Special:Hieroglyphs|Hieroglyphs]] || 8 |- | 80 |align=left| [[Special:TrackingCategories|TrackingCategories]] || 8 |- | 81 |align=left| [[Special:PagesWithProp|PagesWithProp]] || 8 |- | 82 |align=left| [[Special:UncategorizedCategories|UncategorizedCategories]] || 8 |- | 83 |align=left| [[Special:MergeAccount|MergeAccount]] || 7 |- | 84 |align=left| [[Special:DeletedContributions|DeletedContributions]] || 7 |- | 85 |align=left| [[Special:MostRevisions|MostRevisions]] || 7 |- | 86 |align=left| [[Special:GlobalRenameProgress|GlobalRenameProgress]] || 7 |- | 87 |align=left| [[Special:UnusedTemplates|UnusedTemplates]] || 7 |- | 88 |align=left| [[Special:MIMESearch|MIMESearch]] || 6 |- | 89 |align=left| [[Special:Tags|Tags]] || 5 |- | 90 |align=left| [[Special:DisambiguationPages|DisambiguationPages]] || 4 |- | 91 |align=left| [[Special:NotificationsMarkRead|NotificationsMarkRead]] || 4 |- | 92 |align=left| [[Special:NewFiles|NewFiles]] || 4 |- | 93 |align=left| [[Special:DisambiguationPageLinks|DisambiguationPageLinks]] || 4 |- | 94 |align=left| [[Special:ListGrants|ListGrants]] || 4 |- | 95 |align=left| [[Special:FewestRevisions|FewestRevisions]] || 4 |- | 96 |align=left| [[Special:LintErrors|LintErrors]] || 4 |- | 97 |align=left| [[Special:SiteMatrix|SiteMatrix]] || 4 |- | 98 |align=left| [[Special:TemplateSandbox|TemplateSandbox]] || 4 |- | 99 |align=left| [[Special:MostLinkedFiles|MostLinkedFiles]] || 4 |- | 100 |align=left| [[Special:ConfirmEmail|ConfirmEmail]] || 3 |} == Википедиа == Фазои Википедиа Топ 100. {| class='wikitable sortable' style='text-align:center;' ! # ! Саҳифа ! Миқдори дидан дар рӯз |- style="background:#ffd7001c;" | 1 |align=left| [[Википедиа:Ошноӣ бо донишнома|Ошноӣ бо донишнома]] || 20841 |- style="background:#ffd7001c;" | 2 |align=left| [[Википедиа:Такзибномаи умумӣ|Такзибномаи умумӣ]] || 20406 |- style="background:#ffd7001c;" | 3 |align=left| [[Википедиа:Вуруди корбарон|Вуруди корбарон]] || 18246 |- style="background:#ffd7001c;" | 4 |align=left| [[Википедиа:Тамос бо мо|Тамос бо мо]] || 16954 |- style="background:#ffd7001c;" | 5 |align=left| [[Википедиа:Қаҳвахона|Қаҳвахона]] || 8079 |- style="background:#ffd7001c;" | 6 |align=left| [[Википедиа:Пайвандҳо ба манобеъ|Пайвандҳо ба манобеъ]] || 8006 |- style="background:#ffd7001c;" | 7 |align=left| [[Википедиа:Нопурра|Нопурра]] || 6632 |- style="background:#ffd7001c;" | 8 |align=left| [[Википедиа:Мақолаҳои баргузида|Мақолаҳои баргузида]] || 3811 |- style="background:#ffd7001c;" | 9 |align=left| [[Википедиа:Исботпазирӣ|Исботпазирӣ]] || 3755 |- style="background:#ffd7001c;" | 10 |align=left| [[Википедиа:Вироиши мақолаҳо|Вироиши мақолаҳо]] || 3384 |- | 11 |align=left| [[Википедиа:Copyrights|Copyrights]] || 3317 |- | 12 |align=left| [[Википедиа:Эҷоди мақола|Эҷоди мақола]] || 2848 |- | 13 |align=left| [[Википедиа:Танзими мақолаҳо|Танзими мақолаҳо]] || 2782 |- | 14 |align=left| [[Википедиа:Сарчашмаҳои эътиборнок|Сарчашмаҳои эътиборнок]] || 2768 |- | 15 |align=left| [[Википедиа:Хуш омадед ба Википедиа|Хуш омадед ба Википедиа]] || 2720 |- | 16 |align=left| [[Википедиа:Чӣ тавр мақола бояд сохт|Чӣ тавр мақола бояд сохт]] || 2493 |- | 17 |align=left| [[Википедиа:Мақолаҳои хуб|Мақолаҳои хуб]] || 2429 |- | 18 |align=left| [[Википедиа:Норавоии тадқиқоти аслӣ|Норавоии тадқиқоти аслӣ]] || 2200 |- | 19 |align=left| [[Википедиа:Регдон|Регдон]] || 2077 |- | 20 |align=left| [[Википедиа:Бетарафӣ|Бетарафӣ]] || 1958 |- | 21 |align=left| [[Википедиа:Қоида ва роҳнамо|Қоида ва роҳнамо]] || 1906 |- | 22 |align=left| [[Википедиа:Миёнбар|Миёнбар]] || 1718 |- | 23 |align=left| [[Википедиа:Рӯйхати Википедиаҳо|Рӯйхати Википедиаҳо]] || 1661 |- | 24 |align=left| [[Википедиа:Сарчашмаҳои муътабар|Сарчашмаҳои муътабар]] || 1607 |- | 25 |align=left| [[Википедиа:Гурӯҳбандӣ|Гурӯҳбандӣ]] || 1515 |- | 26 |align=left| [[Википедиа:Баррасӣ|Баррасӣ]] || 1366 |- | 27 |align=left| [[Википедиа:Пайвандҳо ба берун|Пайвандҳо ба берун]] || 1305 |- | 28 |align=left| [[Википедиа:Ботҳо|Ботҳо]] || 1216 |- | 29 |align=left| [[Википедиа:Ҷустуҷӯ|Ҷустуҷӯ]] || 1205 |- | 30 |align=left| [[Википедиа:Панҷи бунёд|Панҷи бунёд]] || 1183 |- | 31 |align=left| [[Википедиа:Нигораи рӯз|Нигораи рӯз]] || 1048 |- | 32 |align=left| [[Википедиа:Мудирон|Мудирон]] || 1014 |- | 33 |align=left| [[Википедиа:Википедиа дар расонаҳо|Википедиа дар расонаҳо]] || 1010 |- | 34 |align=left| [[Википедиа:Феҳристҳо ва порталҳои баргузида|Феҳристҳо ва порталҳои баргузида]] || 940 |- | 35 |align=left| [[Википедиа:Сафоратхона|Сафоратхона]] || 884 |- | 36 |align=left| [[Википедиа:Саҳифаҳои-ятим|Саҳифаҳои-ятим]] || 881 |- | 37 |align=left| [[Википедиа:Мақола|Мақола]] || 839 |- | 38 |align=left| [[Википедиа:Худомӯз|Худомӯз]] || 827 |- | 39 |align=left| [[Википедиа:Номзадҳо ба мақолаҳои баргузида|Номзадҳо ба мақолаҳои баргузида]] || 781 |- | 40 |align=left| [[Википедиа:Ҳаққи таксир|Ҳаққи таксир]] || 722 |- | 41 |align=left| [[Википедиа:Саршиносӣ|Саршиносӣ]] || 718 |- | 42 |align=left| [[Википедиа:Лоиҳа:Мактабҳо ва донишгоҳҳо|Лоиҳа:Мактабҳо ва донишгоҳҳо]] || 687 |- | 43 |align=left| [[Википедиа:Шӯрои ВикиЛоиҳаҳо|Шӯрои ВикиЛоиҳаҳо]] || 548 |- | 44 |align=left| [[Википедиа:Мақолаҳои сол|Мақолаҳои сол]] || 516 |- | 45 |align=left| [[Википедиа:Саҳифаи шахсии корбар|Саҳифаи шахсии корбар]] || 500 |- | 46 |align=left| [[Википедиа:Феҳристи Википедиаҳо|Феҳристи Википедиаҳо]] || 488 |- | 47 |align=left| [[Википедиа:Иҷмоъ|Иҷмоъ]] || 481 |- | 48 |align=left| [[Википедиа:Сиёсатҳо ва роҳнамоҳо|Сиёсатҳо ва роҳнамоҳо]] || 468 |- | 49 |align=left| [[Википедиа:Ба Википедия хуш омадед|Ба Википедия хуш омадед]] || 460 |- | 50 |align=left| [[Википедиа:Харобкорӣ|Харобкорӣ]] || 454 |- | 51 |align=left| [[Википедиа:Номзадҳо ба мақолаҳои хуб|Номзадҳо ба мақолаҳои хуб]] || 404 |- | 52 |align=left| [[Википедиа:Мақолаҳои дархостӣ|Мақолаҳои дархостӣ]] || 372 |- | 53 |align=left| [[Википедиа:Мақолаи пешниҳоди ҳафта|Мақолаи пешниҳоди ҳафта]] || 360 |- | 54 |align=left| [[Википедиа:Дархост ба унвони мудир|Дархост ба унвони мудир]] || 351 |- | 55 |align=left| [[Википедиа:Лоиҳаҳо|Лоиҳаҳо]] || 328 |- | 56 |align=left| [[Википедиа:Феҳристи сиёсатҳо|Феҳристи сиёсатҳо]] || 316 |- | 57 |align=left| [[Википедиа:Дастур оиди истифодабарии аксҳо|Дастур оиди истифодабарии аксҳо]] || 306 |- | 58 |align=left| [[Википедиа:Моҳи Осиёии Википедиа|Моҳи Осиёии Википедиа]] || 302 |- | 59 |align=left| [[Википедиа:Лоиҳа:Футбол|Лоиҳа:Футбол]] || 286 |- | 60 |align=left| [[Википедиа:Мақолаҳои номзади ҳазф|Мақолаҳои номзади ҳазф]] || 285 |- | 61 |align=left| [[Википедиа:Дархост|Дархост]] || 283 |- | 62 |align=left| [[Википедиа:Такзибномаи ҳуқуқӣ|Такзибномаи ҳуқуқӣ]] || 277 |- | 63 |align=left| [[Википедиа:AutoWikiBrowser|AutoWikiBrowser]] || 231 |- | 64 |align=left| [[Википедиа:Барои навкорон|Барои навкорон]] || 226 |- | 65 |align=left| [[Википедиа:Меъёрҳои ҳазфи зуд|Меъёрҳои ҳазфи зуд]] || 224 |- | 66 |align=left| [[Википедиа:Ҳуқуқҳои корбарон|Ҳуқуқҳои корбарон]] || 191 |- | 67 |align=left| [[Википедиа:Вироишгари муоинашаванда|Вироишгари муоинашаванда]] || 175 |- | 68 |align=left| [[Википедиа:Барои Ҳазф|Барои Ҳазф]] || 173 |- | 69 |align=left| [[Википедиа:ВП|ВП]] || 172 |- | 70 |align=left| [[Википедиа:Одоб|Одоб]] || 164 |- | 71 |align=left| [[Википедиа:Сиёсатҳо ва раҳнамудҳо|Сиёсатҳо ва раҳнамудҳо]] || 159 |- | 72 |align=left| [[Википедиа:Феҳристи Википедияҳо|Феҳристи Википедияҳо]] || 158 |- | 73 |align=left| [[Википедиа:Викивохӯриҳо|Викивохӯриҳо]] || 149 |- | 74 |align=left| [[Википедиа:Лоиҳа:Тоҷикистон|Лоиҳа:Тоҷикистон]] || 142 |- | 75 |align=left| [[Википедиа:Воқеоти рӯз|Воқеоти рӯз]] || 122 |- | 76 |align=left| [[Википедиа:Назархоҳӣ барои ҳазф|Назархоҳӣ барои ҳазф]] || 121 |- | 77 |align=left| [[Википедиа:Феҳристи мақолаҳое, ки бояд дар ҳама забонҳо бошанд|Феҳристи мақолаҳое]] || 118 |- | 78 |align=left| [[Википедиа:Номгузории мақолаҳо|Номгузории мақолаҳо]] || 113 |- | 79 |align=left| [[Википедиа:Ҳамлаи шахси мамнуъ|Ҳамлаи шахси мамнуъ]] || 105 |- | 80 |align=left| [[Википедиа:Абзорҳо|Абзорҳо]] || 104 |- | 81 |align=left| [[Википедиа:Орденҳо|Орденҳо]] || 98 |- | 82 |align=left| [[Википедиа:Мақолаҳои хушсифат|Мақолаҳои хушсифат]] || 88 |- | 83 |align=left| [[Википедиа:Харитаи википедиачиҳо|Харитаи википедиачиҳо]] || 70 |- | 84 |align=left| [[Википедиа:Вожанома|Вожанома]] || 58 |- | 85 |align=left| [[Википедиа:Дархости интиқол|Дархости интиқол]] || 50 |- | 86 |align=left| [[Википедиа:Рӯйхати мақолаҳое, ки бояд дар ҳама забонҳо бошанд|Рӯйхати мақолаҳое]] || 50 |- | 87 |align=left| [[Википедиа:Қаҳвахонаи мудирон|Қаҳвахонаи мудирон]] || 48 |- | 88 |align=left| [[Википедиа:Саршиносӣ (афрод)|Саршиносӣ]] || 47 |- | 89 |align=left| [[Википедиа:Кӯмак ба навкорон|Кӯмак ба навкорон]] || 47 |- | 90 |align=left| [[Википедиа:Вогардонӣ|Вогардонӣ]] || 47 |- | 91 |align=left| [[Википедиа:Муҳокимаи амали мудирӣ|Муҳокимаи амали мудирӣ]] || 45 |- | 92 |align=left| [[Википедиа:Девонсолорон|Девонсолорон]] || 45 |- | 93 |align=left| [[Википедиа:Меъёрҳои истифодаи мӯҳтавои ғайриозод|Меъёрҳои истифодаи мӯҳтавои ғайриозод]] || 43 |- | 94 |align=left| [[Википедиа:Дархост ба унвони администратор|Дархост ба унвони администратор]] || 42 |- | 95 |align=left| [[Википедиа:Ҷамоат|Ҷамоат]] || 39 |- | 96 |align=left| [[Википедиа:Мусавварсозӣ|Мусавварсозӣ]] || 36 |- | 97 |align=left| [[Википедиа:Феҳристи аксҳо|Феҳристи аксҳо]] || 35 |- | 98 |align=left| [[Википедиа:Мета-вики|Мета-вики]] || 35 |- | 99 |align=left| [[Википедиа:Меъёрҳои ҳазфи сареъ|Меъёрҳои ҳазфи сареъ]] || 34 |- | 100 |align=left| [[Википедиа:Корбарони таъйидшуда|Корбарони таъйидшуда]] || 31 |} ==Гурӯҳҳо== Фазои Гурӯҳ Топ 100. Гурӯҳҳои маъмул. {| class='wikitable sortable' style='text-align:center;' ! # ! Саҳифа ! Миқдори дидан дар рӯз |- style="background:#ffd7001c;" | 1 |align=left| [[:Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо|Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]] || 3946 |- style="background:#ffd7001c;" | 2 |align=left| [[:Гурӯҳ:Дарунмоя|Дарунмоя]] || 2386 |- style="background:#ffd7001c;" | 3 |align=left| [[:Гурӯҳ:Мақолаҳои ҷавона|Мақолаҳои ҷавона]] || 1174 |- style="background:#ffd7001c;" | 4 |align=left| [[:Гурӯҳ:Ибҳомзудоӣ|Ибҳомзудоӣ]] || 1015 |- style="background:#ffd7001c;" | 5 |align=left| [[:Гурӯҳ:Мақолаҳои нопурра|Мақолаҳои нопурра]] || 900 |- style="background:#ffd7001c;" | 6 |align=left| [[:Гурӯҳ:Порталҳо аз рӯи алифбо|Порталҳо аз рӯи алифбо]] || 822 |- style="background:#ffd7001c;" | 7 |align=left| [[:Гурӯҳ:Ҳамаи мақолаҳои нопурра|Ҳамаи мақолаҳои нопурра]] || 809 |- style="background:#ffd7001c;" | 8 |align=left| [[:Гурӯҳ:Забони тоҷикӣ|Забони тоҷикӣ]] || 781 |- style="background:#ffd7001c;" | 9 |align=left| [[:Гурӯҳ:Рустаниҳо аз рӯи алифбо|Рустаниҳо аз рӯи алифбо]] || 676 |- style="background:#ffd7001c;" | 10 |align=left| [[:Гурӯҳ:Саҳифаҳои дорои пайванди сеҳрноки ISBN|Саҳифаҳои дорои пайванди сеҳрноки ISBN]] || 492 |- | 11 |align=left| [[:Гурӯҳ:Бехатарии ахборот|Бехатарии ахборот]] || 488 |- | 12 |align=left| [[:Гурӯҳ:User uk|User uk]] || 372 |- | 13 |align=left| [[:Гурӯҳ:Энсиклопедияи Миллии Тоҷик|Энсиклопедияи Миллии Тоҷик]] || 349 |- | 14 |align=left| [[:Гурӯҳ:Анатомияи бадани одам|Анатомияи бадани одам]] || 331 |- | 15 |align=left| [[:Гурӯҳ:Илм|Илм]] || 330 |- | 16 |align=left| [[:Гурӯҳ:Фалсафа|Фалсафа]] || 317 |- | 17 |align=left| [[:Гурӯҳ:Даҳаи 740 (мелодӣ)|Даҳаи 740]] || 312 |- | 18 |align=left| [[:Гурӯҳ:Давлати Сомониён|Давлати Сомониён]] || 307 |- | 19 |align=left| [[:Гурӯҳ:Забоншиносӣ|Забоншиносӣ]] || 302 |- | 20 |align=left| [[:Гурӯҳ:Префектураҳои Жопун|Префектураҳои Жопун]] || 300 |- | 21 |align=left| [[:Гурӯҳ:Таърих|Таърих]] || 288 |- | 22 |align=left| [[:Гурӯҳ:Шаҳрҳои префектураи Мияги|Шаҳрҳои префектураи Мияги]] || 287 |- | 23 |align=left| [[:Гурӯҳ:Нерӯгоҳҳои обии Тоҷикистон|Нерӯгоҳҳои обии Тоҷикистон]] || 271 |- | 24 |align=left| [[:Гурӯҳ:Рӯихати мақолаҳо барои тарҷума|Рӯихати мақолаҳо барои тарҷума]] || 263 |- | 25 |align=left| [[:Гурӯҳ:Варзиш|Варзиш]] || 255 |- | 26 |align=left| [[:Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон|Олимони Тоҷикистон]] || 250 |- | 27 |align=left| [[:Гурӯҳ:Википедиа:Статьи с переопределением значения из Викиданных|Википедиа:Статьи с переопределением значения из Викиданных]] || 245 |- | 28 |align=left| [[:Гурӯҳ:Мафҳумҳои ҳуқуқ|Мафҳумҳои ҳуқуқ]] || 235 |- | 29 |align=left| [[:Гурӯҳ:Уқёнусҳо|Уқёнусҳо]] || 227 |- | 30 |align=left| [[:Гурӯҳ:Табиат|Табиат]] || 225 |- | 31 |align=left| [[:Гурӯҳ:Ҳайвонот аз рӯи алифбо|Ҳайвонот аз рӯи алифбо]] || 199 |- | 32 |align=left| [[:Гурӯҳ:Адабиёт|Адабиёт]] || 194 |- | 33 |align=left| [[:Гурӯҳ:Фавтидагони рӯзи 4 декабр|Фавтидагони рӯзи 4 декабр]] || 194 |- | 34 |align=left| [[:Гурӯҳ:Шоирони форсу тоҷик|Шоирони форсу тоҷик]] || 172 |- | 35 |align=left| [[:Гурӯҳ:Чуғрофия|Чуғрофия]] || 169 |- | 36 |align=left| [[:Гурӯҳ:Анатомияи одам|Анатомияи одам]] || 169 |- | 37 |align=left| [[:Гурӯҳ:Википедиа:Роҳнамо|Википедиа:Роҳнамо]] || 168 |- | 38 |align=left| [[:Гурӯҳ:Зимистон|Зимистон]] || 167 |- | 39 |align=left| [[:Гурӯҳ:Санъат|Санъат]] || 163 |- | 40 |align=left| [[:Гурӯҳ:Ҷамъият|Ҷамъият]] || 154 |- | 41 |align=left| [[:Гурӯҳ:Шоирони порсигӯ|Шоирони порсигӯ]] || 151 |- | 42 |align=left| [[:Гурӯҳ:Шоирон|Шоирон]] || 145 |- | 43 |align=left| [[:Гурӯҳ:Мақолаҳои номзади ҳазф|Мақолаҳои номзади ҳазф]] || 144 |- | 44 |align=left| [[:Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон|Википедиа:Зиндагиномаи муосирон]] || 140 |- | 45 |align=left| [[:Гурӯҳ:Сиёсат|Сиёсат]] || 138 |- | 46 |align=left| [[:Гурӯҳ:Фарҳанг|Фарҳанг]] || 138 |- | 47 |align=left| [[:Гурӯҳ:Солҳо|Солҳо]] || 136 |- | 48 |align=left| [[:Гурӯҳ:Анатомияи инсон|Анатомияи инсон]] || 136 |- | 49 |align=left| [[:Гурӯҳ:Мусиқӣ|Мусиқӣ]] || 135 |- | 50 |align=left| [[:Гурӯҳ:Паррандаҳо|Паррандаҳо]] || 133 |- | 51 |align=left| [[:Гурӯҳ:Одамон|Одамон]] || 130 |- | 52 |align=left| [[:Гурӯҳ:Физика|Физика]] || 125 |- | 53 |align=left| [[:Гурӯҳ:Таърихи Тоҷикистон|Таърихи Тоҷикистон]] || 125 |- | 54 |align=left| [[:Гурӯҳ:Пизишкӣ|Пизишкӣ]] || 123 |- | 55 |align=left| [[:Гурӯҳ:Википедиа:Маъмурӣ|Википедиа:Маъмурӣ]] || 123 |- | 56 |align=left| [[:Гурӯҳ:Шахсиятҳо:Ислом|Шахсиятҳо:Ислом]] || 122 |- | 57 |align=left| [[:Гурӯҳ:Шоирони тоҷик|Шоирони тоҷик]] || 119 |- | 58 |align=left| [[:Гурӯҳ:Ҳамаи шаблонҳои маълумоти давлат|Ҳамаи шаблонҳои маълумоти давлат]] || 119 |- | 59 |align=left| [[:Гурӯҳ:Китобҳо|Китобҳо]] || 118 |- | 60 |align=left| [[:Гурӯҳ:Шоирон аз рӯи алифбо|Шоирон аз рӯи алифбо]] || 117 |- | 61 |align=left| [[:Гурӯҳ:Хилофати Араб|Хилофати Араб]] || 117 |- | 62 |align=left| [[:Гурӯҳ:Забонҳо|Забонҳо]] || 115 |- | 63 |align=left| [[:Гурӯҳ:Китобҳо аз рӯи алифбо|Китобҳо аз рӯи алифбо]] || 113 |- | 64 |align=left| [[:Гурӯҳ:Филмҳои ИМА|Филмҳои ИМА]] || 112 |- | 65 |align=left| [[:Гурӯҳ:Дин|Дин]] || 109 |- | 66 |align=left| [[:Гурӯҳ:Математика|Математика]] || 103 |- | 67 |align=left| [[:Гурӯҳ:Саҳифаҳои дорои аргументи такрорӣ дар фарохонии шаблон|Саҳифаҳои дорои аргументи такрорӣ дар фарохонии шаблон]] || 103 |- | 68 |align=left| [[:Гурӯҳ:Таърихи дин|Таърихи дин]] || 102 |- | 69 |align=left| [[:Гурӯҳ:Ҳизбҳои сиёсии Тоҷикистон|Ҳизбҳои сиёсии Тоҷикистон]] || 101 |- | 70 |align=left| [[:Гурӯҳ:Дорандагони унвонҳои фахрӣ аз Тоҷикистон|Дорандагони унвонҳои фахрӣ аз Тоҷикистон]] || 100 |- | 71 |align=left| [[:Гурӯҳ:Хоруғ|Хоруғ]] || 100 |- | 72 |align=left| [[:Гурӯҳ:Зиндагиномаҳои нопурра|Зиндагиномаҳои нопурра]] || 99 |- | 73 |align=left| [[:Гурӯҳ:Мафҳумҳои иқтисодӣ|Мафҳумҳои иқтисодӣ]] || 98 |- | 74 |align=left| [[:Гурӯҳ:Нависандагони тоҷик|Нависандагони тоҷик]] || 98 |- | 75 |align=left| [[:Гурӯҳ:Википедиа:Мақолаи имрӯза|Википедиа:Мақолаи имрӯза]] || 97 |- | 76 |align=left| [[:Гурӯҳ:Ҷамоатҳои ноҳияи Шӯробод|Ҷамоатҳои ноҳияи Шӯробод]] || 97 |- | 77 |align=left| [[:Гурӯҳ:Биология|Биология]] || 95 |- | 78 |align=left| [[:Гурӯҳ:Меваҳо|Меваҳо]] || 93 |- | 79 |align=left| [[:Гурӯҳ:Донишгоҳҳои Тоҷикистон|Донишгоҳҳои Тоҷикистон]] || 92 |- | 80 |align=left| [[:Гурӯҳ:Сосиология|Сосиология]] || 89 |- | 81 |align=left| [[:Гурӯҳ:Латвия|Латвия]] || 89 |- | 82 |align=left| [[:Гурӯҳ:Овозхонҳои Тоҷикистон|Овозхонҳои Тоҷикистон]] || 87 |- | 83 |align=left| [[:Гурӯҳ:Диншиносӣ|Диншиносӣ]] || 87 |- | 84 |align=left| [[:Гурӯҳ:Википедиа:Шаблонҳои навигатсионӣ аз ҷуғрофия|Википедиа:Шаблонҳои навигатсионӣ аз ҷуғрофия]] || 87 |- | 85 |align=left| [[:Гурӯҳ:Туризм|Туризм]] || 86 |- | 86 |align=left| [[:Гурӯҳ:Астрономия|Астрономия]] || 85 |- | 87 |align=left| [[:Гурӯҳ:Нармафзорҳои матнбоз|Нармафзорҳои матнбоз]] || 85 |- | 88 |align=left| [[:Гурӯҳ:Дини насронӣ|Дини насронӣ]] || 85 |- | 89 |align=left| [[:Гурӯҳ:Фарҳанги Тоҷикистон|Фарҳанги Тоҷикистон]] || 84 |- | 90 |align=left| [[:Гурӯҳ:Википедиа:Маълумот|Википедиа:Маълумот]] || 84 |- | 91 |align=left| [[:Гурӯҳ:Адибон аз рӯи алифбо|Адибон аз рӯи алифбо]] || 83 |- | 92 |align=left| [[:Гурӯҳ:Молдова|Молдова]] || 83 |- | 93 |align=left| [[:Гурӯҳ:Олами ҳайвонот|Олами ҳайвонот]] || 82 |- | 94 |align=left| [[:Гурӯҳ:Адибони Тоҷикистон|Адибони Тоҷикистон]] || 82 |- | 95 |align=left| [[:Гурӯҳ:Эстония|Эстония]] || 82 |- | 96 |align=left| [[:Гурӯҳ:Химия|Химия]] || 81 |- | 97 |align=left| [[:Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон|Олимони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]] || 80 |- | 98 |align=left| [[:Гурӯҳ:Рӯихати Маданият|Рӯихати Маданият]] || 80 |- | 99 |align=left| [[:Гурӯҳ:Шаблонҳои футбол, мақолаҳои нопурра|Шаблонҳои футбол]] || 80 |- | 100 |align=left| [[:Гурӯҳ:Ҳуқуқ|Ҳуқуқ]] || 78 |} [[Гурӯҳ:Саҳифаҳои маъмул]] ncenaottuy241ft5b90m6802b6gfw4k 4 205830 1469488 1049727 2026-04-21T03:54:38Z Zosya95 54344 1469488 wikitext text/x-wiki Рӯйхати саҳифаҳои маъмули Википедияи тоҷикӣ дар соли 2016. {| class='wikitable sortable' style='text-align:center;' ! # ! Саҳифа ! Миқдори дидан дар рӯз <ref>Аз 01.01.2016 то 31.12.2016</ref> |- style="background:#ffd7004a;" | 1 |align=left| [[Саҳифаи Аслӣ]] || 535045 |- style="background:#ffd7004a;" | 2 |align=left| [[Забони тоҷикӣ]] || 23766 |- style="background:#ffd7004a;" | 3 |align=left| [[Таърихи Тоҷикистон]] || 21690 |- style="background:#ffd7004a;" | 4 |align=left| [[Тоҷикистон]] || 20662 |- style="background:#ffd7004a;" | 5 |align=left| [[MediaWiki]] || 19167 |- style="background:#ffd7004a;" | 6 |align=left| [[Нишонҳо ва парчамҳои Тоҷикистон]] || 14828 |- style="background:#ffd7004a;" | 7 |align=left| [[Мавлоно Ҷалолуддини Муҳаммади Румии Балхӣ]] || 14213 |- style="background:#ffd7004a;" | 8 |align=left| [[Давлати Сомониён]] || 13355 |- style="background:#ffd7004a;" | 9 |align=left| [[Воқеаҳои кунунӣ]] || 12471 |- style="background:#ffd7004a;" | 10 |align=left| [[Забони англисӣ]] || 12375 |- style="background:#ffd7004a;" | 11 |align=left| [[Садриддин Айнӣ]] || 11855 |- style="background:#ffd7004a;" | 12 |align=left| [[Баҳор]] || 10958 |- style="background:#ffd7004a;" | 13 |align=left| [[Википедиа]] || 10925 |- style="background:#ffd7004a;" | 14 |align=left| [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]] || 10804 |- style="background:#ffd7004a;" | 15 |align=left| [[Авесто]] || 10353 |- style="background:#ffd7004a;" | 16 |align=left| [[Стандарти байналмилалии рақамгузории китоб]] || 10046 |- style="background:#ffd7001c;" | 17 |align=left| [[Душанбе]] || 9248 |- style="background:#ffd7001c;" | 18 |align=left| [[Main Page]] || 8681 |- style="background:#ffd7001c;" | 19 |align=left| [[XML]] || 8569 |- style="background:#ffd7001c;" | 20 |align=left| [[Солшумории дувоздаҳгонаи Мучал]] || 8533 |- style="background:#ffd7001c;" | 21 |align=left| [[Ҷанги Бузурги Ватанӣ]] || 8395 |- style="background:#ffd7001c;" | 22 |align=left| [[Мирзо Турсунзода]] || 8337 |- style="background:#ffd7001c;" | 23 |align=left| [[Афғонистон]] || 8274 |- style="background:#ffd7001c;" | 24 |align=left| [[Наврӯз]] || 8254 |- style="background:#ffd7001c;" | 25 |align=left| [[Носири Хусрав]] || 8245 |- style="background:#ffd7001c;" | 26 |align=left| [[Абӯалӣ Сино]] || 8003 |- style="background:#ffd7001c;" | 27 |align=left| [[Абдулқодир Бедил]] || 7664 |- style="background:#ffd7001c;" | 28 |align=left| [[Соли Нав]] || 7428 |- style="background:#ffd7001c;" | 29 |align=left| [[Рӯдакӣ]] || 7398 |- style="background:#ffd7001c;" | 30 |align=left| [[Рӯзи Истиқлолияти Ҷумҳурии Тоҷикистон]] || 7236 |- style="background:#ffd7001c;" | 31 |align=left| [[Абдураҳмони Ҷомӣ]] || 7183 |- style="background:#ffd7001c;" | 32 |align=left| [[Викилуғат]] || 7123 |- style="background:#ffd7001c;" | 33 |align=left| [[Интернет]] || 7113 |- style="background:#ffd7001c;" | 34 |align=left| [[Фаронса]] || 6967 |- style="background:#ffd7001c;" | 35 |align=left| [[Юнон]] || 6756 |- style="background:#ffd7001c;" | 36 |align=left| [[Ҳиндустон]] || 6657 |- style="background:#ffd7001c;" | 37 |align=left| [[Ҷумҳурии Халқии Чин]] || 6632 |- style="background:#ffd7001c;" | 38 |align=left| [[Русия]] || 6595 |- style="background:#ffd7001c;" | 39 |align=left| [[Умари Хайём]] || 6450 |- style="background:#ffd7001c;" | 40 |align=left| [[Эрон]] || 6135 |- style="background:#ffd7001c;" | 41 |align=left| [[Давлати Ҳахоманишиҳо]] || 6130 |- style="background:#ffd7001c;" | 42 |align=left| [[Вики]] || 6123 |- style="background:#ffd7001c;" | 43 |align=left| [[Ислом]] || 5965 |- style="background:#ffd7001c;" | 44 |align=left| [[Олмон]] || 5891 |- style="background:#ffd7001c;" | 45 |align=left| [[Созмони Милали Муттаҳид]] || 5612 |- style="background:#ffd7001c;" | 46 |align=left| [[Википедиаи Тоҷикӣ]] || 5482 |- style="background:#ffd7001c;" | 47 |align=left| [[Британия]] || 5419 |- style="background:#ffd7001c;" | 48 |align=left| [[Саъдӣ]] || 5417 |- style="background:#ffd7001c;" | 49 |align=left| [[Давлати Сосониён]] || 5356 |- style="background:#ffd7001c;" | 50 |align=left| [[Фарҷ (узв)]] || 5331 |- style="background:#ffd7001c;" | 51 |align=left| [[Фонди Викимедиа]] || 5174 |- style="background:#ffd7001c;" | 52 |align=left| [[Варзиш]] || 5151 |- style="background:#ffd7001c;" | 53 |align=left| [[Энсиклопедия]] || 5052 |- | 54 |align=left| [[Блог]] || 4952 |- | 55 |align=left| [[Рӯзи Ғалаба]] || 4952 |- | 56 |align=left| [[Эмомалӣ Раҳмон]] || 4837 |- | 57 |align=left| [[Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ]] || 4830 |- | 58 |align=left| [[Вақти Ҳамоҳангсозии Ҷаҳонӣ]] || 4816 |- | 59 |align=left| [[Дилшод Назаров]] || 4742 |- | 60 |align=left| [[Координатаҳои ҷуғрофӣ]] || 4605 |- | 61 |align=left| [[Аврупо]] || 4565 |- | 62 |align=left| [[Унсурмаолии Кайковус]] || 4555 |- | 63 |align=left| [[Зимистон]] || 4490 |- | 64 |align=left| [[Сотим Улуғзода]] || 4489 |- | 65 |align=left| [[СПИД]] || 4461 |- | 66 |align=left| [[Бозор Собир]] || 4450 |- | 67 |align=left| [[Китоб]] || 4447 |- | 68 |align=left| [[Забони лотинӣ]] || 4426 |- | 69 |align=left| [[Забони порсӣ]] || 4357 |- | 70 |align=left| [[Информатика]] || 4302 |- | 71 |align=left| [[Покистон]] || 4294 |- | 72 |align=left| [[Викианбор]] || 4286 |- | 73 |align=left| [[Забони арабӣ]] || 4280 |- | 74 |align=left| [[Гоҳшумори мелодӣ]] || 4277 |- | 75 |align=left| [[Ҷанги шаҳрвандии Тоҷикистон]] || 4265 |- | 76 |align=left| [[Исмоили Сомонӣ]] || 4246 |- | 77 |align=left| [[Арабистони Саудӣ]] || 4201 |- | 78 |align=left| [[Итолиё]] || 4131 |- | 79 |align=left| [[Футбол]] || 4113 |- | 80 |align=left| [[Microsoft Windows]] || 4097 |- | 81 |align=left| [[Жопун]] || 4083 |- | 82 |align=left| [[Ҷанги дуюми ҷаҳон]] || 4060 |- | 83 |align=left| [[Мардуми тоҷик]] || 4023 |- | 84 |align=left| [[Канада]] || 3987 |- | 85 |align=left| [[Таърих]] || 3944 |- | 86 |align=left| [[Бобоҷон Ғафуров]] || 3942 |- | 87 |align=left| [[Австралия]] || 3914 |- | 88 |align=left| [[Осиё]] || 3896 |- | 89 |align=left| [[Сайидои Насафӣ]] || 3883 |- | 90 |align=left| [[Низомии Ганҷавӣ]] || 3842 |- | 91 |align=left| [[Доллари ИМА]] || 3811 |- | 92 |align=left| [[Испониё]] || 3805 |- | 93 |align=left| [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон]] || 3755 |- | 94 |align=left| [[Замин]] || 3703 |- | 95 |align=left| [[Парчами Тоҷикистон]] || 3642 |- | 96 |align=left| [[Сомона]] || 3641 |- | 97 |align=left| [[Адабиёт]] || 3591 |- | 98 |align=left| [[Аҳмади Дониш]] || 3556 |- | 99 |align=left| [[Гоҳшумори Эронӣ]] || 3541 |- | 100 |align=left| [[Париж]] || 3531 |- | 101 |align=left| [[Лондон]] || 3518 |- | 102 |align=left| [[Об]] || 3508 |- | 103 |align=left| [[Соли 2016]] || 3500 |- | 104 |align=left| [[Иттиҳоди Шӯравӣ]] || 3499 |- | 105 |align=left| [[Камоли Хуҷандӣ]] || 3494 |- | 106 |align=left| [[Microsoft]] || 3492 |- | 107 |align=left| [[Англия]] || 3466 |- | 108 |align=left| [[Компутар]] || 3465 |- | 109 |align=left| [[Викиахбор]] || 3460 |- | 110 |align=left| [[Туркия]] || 3458 |- | 111 |align=left| [[Фалсафа]] || 3452 |- | 112 |align=left| [[YouTube]] || 3451 |- | 113 |align=left| [[27 январ]] || 3425 |- | 114 |align=left| [[Куруши Кабир]] || 3424 |- | 115 |align=left| [[Забони фаронсавӣ]] || 3416 |- | 116 |align=left| [[HTML]] || 3405 |- | 117 |align=left| [[Хусрави Деҳлавӣ]] || 3381 |- | 118 |align=left| [[Зардушт]] || 3371 |- | 119 |align=left| [[Факултети иқтисод ва идораи Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]] || 3350 |- | 120 |align=left| [[Викидонишгоҳ]] || 3339 |- | 121 |align=left| [[ISO 3166]] || 3334 |- | 122 |align=left| [[Африқо]] || 3324 |- | 123 |align=left| [[Хуҷанд]] || 3310 |- | 124 |align=left| [[Шабакаи компютерӣ]] || 3302 |- | 125 |align=left| [[Ҷадвали даврии элементҳои кимёӣ]] || 3299 |- | 126 |align=left| [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]] || 3293 |- | 127 |align=left| [[Шӯриши Восеъ]] || 3288 |- | 128 |align=left| [[Викикитоб]] || 3268 |- | 129 |align=left| [[Китобхонаи миллии Тоҷикистон]] || 3260 |- | 130 |align=left| [[Қирғизистон]] || 3260 |- | 131 |align=left| [[Туркманистон]] || 3222 |- | 132 |align=left| [[Шӯриши Спитамен]] || 3214 |- | 133 |align=left| [[ISO 4217]] || 3199 |- | 134 |align=left| [[Шоҳнома]] || 3185 |- | 135 |align=left| [[Бразилия]] || 3150 |- | 136 |align=left| [[Мӯҳтавои озод]] || 3146 |- | 137 |align=left| [[Муҳаммад]] || 3132 |- | 138 |align=left| [[Самарқанд]] || 3131 |- | 139 |align=left| [[Оши палов]] || 3114 |- | 140 |align=left| [[Соли 2004]] || 3104 |- | 141 |align=left| [[Ӯзбекистон]] || 3099 |- | 142 |align=left| [[URL]] || 3092 |- | 143 |align=left| [[Оила]] || 3091 |- | 144 |align=left| [[Миср]] || 3086 |- | 145 |align=left| [[Аргентина]] || 3070 |- | 146 |align=left| [[Google]] || 3055 |- | 147 |align=left| [[Илм]] || 3054 |- | 148 |align=left| [[Мурургар]] || 2992 |- | 149 |align=left| [[Нидерланд]] || 2975 |- | 150 |align=left| [[Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ]] || 2954 |- | 151 |align=left| [[Мексика]] || 2952 |- | 152 |align=left| [[Лаҳистон]] || 2931 |- | 153 |align=left| [[Белгия]] || 2929 |- | 154 |align=left| [[Забони испанӣ]] || 2929 |- | 155 |align=left| [[HTTP]] || 2914 |- | 156 |align=left| [[Фейсбук]] || 2908 |- | 157 |align=left| [[Забони русӣ]] || 2882 |- | 158 |align=left| [[Нармафзор]] || 2875 |- | 159 |align=left| [[Астрономия]] || 2867 |- | 160 |align=left| [[Имоми Аъзам Абу Ҳанифа]] || 2864 |- | 161 |align=left| [[Озарбойҷон]] || 2862 |- | 162 |align=left| [[Забони юнонӣ]] || 2862 |- | 163 |align=left| [[2004]] || 2858 |- | 164 |align=left| [[Рӯзи байналхалқии занон]] || 2850 |- | 165 |align=left| [[Шветсия]] || 2830 |- | 166 |align=left| [[Диабети қанд]] || 2824 |- | 167 |align=left| [[Арманистон]] || 2821 |- | 168 |align=left| [[Афлотун]] || 2797 |- | 169 |align=left| [[Забони олмонӣ]] || 2797 |- | 170 |align=left| [[Ислом Каримов]] || 2783 |- | 171 |align=left| [[Тобистон]] || 2775 |- | 172 |align=left| [[Ҷуғрофия]] || 2771 |- | 173 |align=left| [[Сурия]] || 2760 |- | 174 |align=left| [[Тоҷик]] || 2760 |- | 175 |align=left| [[Исм (дастури забон)]] || 2748 |- | 176 |align=left| [[Истаравшан]] || 2742 |- | 177 |align=left| [[Офтоб]] || 2721 |- | 178 |align=left| [[Утриш]] || 2721 |- | 179 |align=left| [[Темурмалик]] || 2716 |- | 180 |align=left| [[Укроин]] || 2712 |- | 181 |align=left| [[Лайли ва Маҷнун (Шоҳин)]] || 2704 |- | 182 |align=left| [[Алгебра]] || 2704 |- | 183 |align=left| [[Маҷмӯи маҳсулоти дохилӣ]] || 2687 |- | 184 |align=left| [[Беларус]] || 2687 |- | 185 |align=left| [[Рим]] || 2682 |- | 186 |align=left| [[Ню-Йорк Ситӣ]] || 2678 |- | 187 |align=left| [[Швейтсария]] || 2672 |- | 188 |align=left| [[Убайди Зоконӣ]] || 2660 |- | 189 |align=left| [[Арасту]] || 2654 |- | 190 |align=left| [[Ҳуқуқ]] || 2650 |- | 191 |align=left| [[JavaScript]] || 2636 |- | 192 |align=left| [[Забоншиносӣ]] || 2626 |- | 193 |align=left| [[Соли 2006]] || 2619 |- | 194 |align=left| [[Барномаҳои озод]] || 2618 |- | 195 |align=left| [[Риёзиёт]] || 2612 |- | 196 |align=left| [[Индонезия]] || 2602 |- | 197 |align=left| [[Вилояти Суғд]] || 2588 |- | 198 |align=left| [[Португалия]] || 2587 |- | 199 |align=left| [[Қазоқистон]] || 2584 |- | 200 |align=left| [[Ню Йорк Таймз]] || 2577 |- | 201 |align=left| [[2016]] || 2561 |- | 202 |align=left| [[Алифбои тоҷикӣ]] || 2560 |- | 203 |align=left| [[Туғрал Аҳрорӣ]] || 2548 |- | 204 |align=left| [[Шамсиддини Шоҳин]] || 2540 |- | 205 |align=left| [[Лоиқ Шералӣ]] || 2539 |- | 206 |align=left| [[Аҳолӣ]] || 2536 |- | 207 |align=left| [[Вилояти Хатлон]] || 2527 |- | 208 |align=left| [[Ҳайвон]] || 2525 |- | 209 |align=left| [[Физика]] || 2525 |- | 210 |align=left| [[Бемории Саратони]] || 2524 |- | 211 |align=left| [[Маскав]] || 2516 |- | 212 |align=left| [[Империяи Кушониён]] || 2513 |- | 213 |align=left| [[Марокаш]] || 2506 |- | 214 |align=left| [[Соли 1994]] || 2504 |- | 215 |align=left| [[Windows XP]] || 2494 |- | 216 |align=left| [[Исроил]] || 2491 |- | 217 |align=left| [[Шаҳр]] || 2487 |- | 218 |align=left| [[Кӯлоб]] || 2483 |- | 219 |align=left| [[Берлин]] || 2462 |- | 220 |align=left| [[Ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ]] || 2453 |- | 221 |align=left| [[Биология]] || 2451 |- | 222 |align=left| [[Уқёнуси Ором]] || 2440 |- | 223 |align=left| [[Маҳбал]] || 2427 |- | 224 |align=left| [[Исфара]] || 2421 |- | 225 |align=left| [[Викиситатаҳо]] || 2412 |- | 226 |align=left| [[Сингапур]] || 2410 |- | 227 |align=left| [[Чехия]] || 2407 |- | 228 |align=left| [[ЮНЕСКО]] || 2388 |- | 229 |align=left| [[Донишнома]] || 2385 |- | 230 |align=left| [[Антарктида]] || 2381 |- | 231 |align=left| [[Тайван]] || 2376 |- | 232 |align=left| [[Маҷористон]] || 2373 |- | 233 |align=left| [[Соли 2005]] || 2366 |- | 234 |align=left| [[Равоншиносӣ]] || 2362 |- | 235 |align=left| [[Хилофат]] || 2357 |- | 236 |align=left| [[Санъат]] || 2340 |- | 237 |align=left| [[Таърихи Табарӣ]] || 2334 |- | 238 |align=left| [[Геометрия]] || 2333 |- | 239 |align=left| [[Ал-Кувейт]] || 2331 |- | 240 |align=left| [[Рӯзи модар]] || 2330 |- | 241 |align=left| [[Дания]] || 2327 |- | 242 |align=left| [[Гурҷистон]] || 2319 |- | 243 |align=left| [[ISO 3166-1]] || 2309 |- | 244 |align=left| [[Экология]] || 2300 |- | 245 |align=left| [[Зичии аҳолӣ]] || 2295 |- | 246 |align=left| [[Қуръон]] || 2281 |- | 247 |align=left| [[Фаластин]] || 2269 |- | 248 |align=left| [[Булғористон]] || 2261 |- | 249 |align=left| [[Конститутсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон]] || 2259 |- | 250 |align=left| [[Руминия]] || 2254 |- | 251 |align=left| [[Солҳо]] || 2252 |- | 252 |align=left| [[Соли 2008]] || 2246 |- | 253 |align=left| [[Ҳаёти ҷинсӣ]] || 2243 |- | 254 |align=left| [[Ҳаққи таксир]] || 2239 |- | 255 |align=left| [[Зеландияи Нав]] || 2238 |- | 256 |align=left| [[Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ Ибни Сино]] || 2224 |- | 257 |align=left| [[Осорхонаи миллии Тоҷикистон]] || 2223 |- | 258 |align=left| [[Пойтахт]] || 2216 |- | 259 |align=left| [[Wordpress]] || 2214 |- | 260 |align=left| [[Иттиҳоди Аврупо]] || 2208 |- | 261 |align=left| [[Соли 2007]] || 2206 |- | 262 |align=left| [[Ноҳияи Файзобод]] || 2203 |- | 263 |align=left| [[Ироқ]] || 2202 |- | 264 |align=left| [[Ветнам]] || 2194 |- | 265 |align=left| [[Дини Буддои]] || 2194 |- | 266 |align=left| [[Мӯй]] || 2189 |- | 267 |align=left| [[Системаи амалӣ]] || 2189 |- | 268 |align=left| [[Пизишкӣ]] || 2188 |- | 269 |align=left| [[Энсиклопедияи Миллии Тоҷик]] || 2187 |- | 270 |align=left| [[Масоҳат]] || 2186 |- | 271 |align=left| [[Кишвар]] || 2185 |- | 272 |align=left| [[Қоидаҳои имлои забони тоҷикӣ]] || 2184 |- | 273 |align=left| [[Шиор]] || 2182 |- | 274 |align=left| [[Нусратулло Махсум]] || 2180 |- | 275 |align=left| [[Ноҳияи Айнӣ]] || 2175 |- | 276 |align=left| [[Забони давлатӣ]] || 2172 |- | 277 |align=left| [[Минтақаҳои замонӣ]] || 2169 |- | 278 |align=left| [[Лос Анҷелес]] || 2162 |- | 279 |align=left| [[Доменҳои миллии дараҷаи аввал]] || 2159 |- | 280 |align=left| [[Соли 2009]] || 2157 |- | 281 |align=left| [[Саломатӣ]] || 2152 |- | 282 |align=left| [[Таиланд]] || 2150 |- | 283 |align=left| [[Иқтисод]] || 2150 |- | 284 |align=left| [[Кандакорӣ]] || 2146 |- | 285 |align=left| [[Темури Ланг]] || 2142 |- | 286 |align=left| [[Куриёи Шимолӣ]] || 2140 |- | 287 |align=left| [[Соли 2013]] || 2140 |- | 288 |align=left| [[Финланд]] || 2138 |- | 289 |align=left| [[Вилям Шекспир]] || 2134 |- | 290 |align=left| [[Сиэтл, Вашингтон]] || 2128 |- | 291 |align=left| [[PHP]] || 2126 |- | 292 |align=left| [[Дин]] || 2125 |- | 293 |align=left| [[Таърихи ҷашнгирии Соли Нав]] || 2114 |- | 294 |align=left| [[Бонк]] || 2108 |- | 295 |align=left| [[Пайрав Сулаймонӣ]] || 2095 |- | 296 |align=left| [[Фирдавсӣ]] || 2094 |- | 297 |align=left| [[Кипр]] || 2092 |- | 298 |align=left| [[Саидали Вализода]] || 2092 |- | 299 |align=left| [[Девори Бузурги Чин]] || 2091 |- | 300 |align=left| [[Алҷазоир]] || 2082 |- | 301 |align=left| [[Искандари Мақдунӣ]] || 2078 |- | 302 |align=left| [[Осиёи миёна]] || 2075 |- | 303 |align=left| [[Соли 2015]] || 2074 |- | 304 |align=left| [[Норвеж]] || 2069 |- | 305 |align=left| [[Соли 1996]] || 2066 |- | 306 |align=left| [[Албания]] || 2066 |- | 307 |align=left| [[3 декабр]] || 2062 |- | 308 |align=left| [[Мусиқӣ]] || 2052 |- | 309 |align=left| [[Атом]] || 2047 |- | 310 |align=left| [[Асри санг]] || 2043 |- | 311 |align=left| [[Ноҳияи Ёвон]] || 2028 |- | 312 |align=left| [[Савр]] || 2027 |- | 313 |align=left| [[Давлат]] || 2019 |- | 314 |align=left| [[Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров]] || 2017 |- | 315 |align=left| [[Амрико]] || 2016 |- | 316 |align=left| [[Омор]] || 2015 |- | 317 |align=left| [[Соли 1999]] || 2013 |- | 318 |align=left| [[Америкаи Ҷанубӣ]] || 2007 |- | 319 |align=left| [[Вотикон]] || 2004 |- | 320 |align=left| [[Алгоритм]] || 2004 |- | 321 |align=left| [[Забони итолиявӣ]] || 2004 |- | 322 |align=left| [[Адолф Ҳитлер]] || 2003 |- | 323 |align=left| [[Январ]] || 1999 |- | 324 |align=left| [[Забони эсперанто]] || 1995 |- | 325 |align=left| [[Баскетбол]] || 1992 |- | 326 |align=left| [[Ҷумҳурии Африқои Ҷанубӣ]] || 1983 |- | 327 |align=left| [[Давлати Туркҳои Усмонӣ]] || 1983 |- | 328 |align=left| [[Соли 2003]] || 1977 |- | 329 |align=left| [[Анбори Википедиа]] || 1977 |- | 330 |align=left| [[Ямайка]] || 1975 |- | 331 |align=left| [[Иқтисоди бозор]] || 1973 |- | 332 |align=left| [[Соли 1989]] || 1968 |- | 333 |align=left| [[Маориф]] || 1965 |- | 334 |align=left| [[Мехико]] || 1962 |- | 335 |align=left| [[Одам]] || 1962 |- | 336 |align=left| [[Бизнес]] || 1957 |- | 337 |align=left| [[Аҳмад Зоҳир]] || 1957 |- | 338 |align=left| [[Филиппин]] || 1957 |- | 339 |align=left| [[Низомулмулк]] || 1951 |- | 340 |align=left| [[Рими Қадим]] || 1948 |- | 341 |align=left| [[Уқёнуси Атлантик]] || 1946 |- | 342 |align=left| [[Словакия]] || 1945 |- | 343 |align=left| [[Соли 2000]] || 1940 |- | 344 |align=left| [[Камолиддин Биноӣ]] || 1939 |- | 345 |align=left| [[Британияи Кабир]] || 1937 |- | 346 |align=left| [[Соли 1959]] || 1937 |- | 347 |align=left| [[Соли 1991]] || 1936 |- | 348 |align=left| [[Системаи офтобӣ]] || 1931 |- | 349 |align=left| [[Эстония]] || 1929 |- | 350 |align=left| [[Қувайт]] || 1928 |- | 351 |align=left| [[Беморӣ]] || 1927 |- | 352 |align=left| [[Июн]] || 1925 |- | 353 |align=left| [[Йога]] || 1925 |- | 354 |align=left| [[Соли 2010]] || 1924 |- | 355 |align=left| [[Лубнон]] || 1922 |- | 356 |align=left| [[Соли 2001]] || 1920 |- | 357 |align=left| [[Малта]] || 1919 |- | 358 |align=left| [[Соли 2012]] || 1913 |- | 359 |align=left| [[Аморати Бухоро]] || 1903 |- | 360 |align=left| [[Викитека]] || 1902 |- | 361 |align=left| [[Демократия]] || 1901 |- | 362 |align=left| [[Донишгоҳ]] || 1900 |- | 363 |align=left| [[Соли 2014]] || 1897 |- | 364 |align=left| [[Фанноварӣ]] || 1897 |- | 365 |align=left| [[.us]] || 1897 |- | 366 |align=left| [[Автомобил]] || 1897 |- | 367 |align=left| [[Асп]] || 1896 |- | 368 |align=left| [[Гов]] || 1895 |- | 369 |align=left| [[Пекин]] || 1890 |- | 370 |align=left| [[Пахта]] || 1889 |- | 371 |align=left| [[Соат]] || 1888 |- | 372 |align=left| [[Ҳофиз]] || 1887 |- | 373 |align=left| [[Вена]] || 1879 |- | 374 |align=left| [[Барак Обама]] || 1873 |- | 375 |align=left| [[Литва]] || 1867 |- | 376 |align=left| [[Март]] || 1860 |- | 377 |align=left| [[Алифбои Фонетикии Байналхалқӣ]] || 1855 |- | 378 |align=left| [[Меъморӣ]] || 1854 |- | 379 |align=left| [[Кубо]] || 1853 |- | 380 |align=left| [[Иттиҳодияи Аврупо]] || 1853 |- | 381 |align=left| [[Метр]] || 1851 |- | 382 |align=left| [[Люксембург]] || 1851 |- | 383 |align=left| [[Малайзия]] || 1849 |- | 384 |align=left| [[Бангладеш]] || 1849 |- | 385 |align=left| [[Соли 1995]] || 1848 |- | 386 |align=left| [[Дил]] || 1846 |- | 387 |align=left| [[Юникод]] || 1843 |- | 388 |align=left| [[Қаҳрамони Тоҷикистон]] || 1842 |- | 389 |align=left| [[1 январ]] || 1827 |- | 390 |align=left| [[Подшоҳии Муттаҳида]] || 1824 |- | 391 |align=left| [[Феврал]] || 1821 |- | 392 |align=left| [[Шириншо Шотемур]] || 1821 |- | 393 |align=left| [[Соли 2002]] || 1817 |- | 394 |align=left| [[Фарҳанг]] || 1814 |- | 395 |align=left| [[Мянма]] || 1814 |- | 396 |align=left| [[Бонки Иттилоотии Интернетии Филмҳо]] || 1813 |- | 397 |align=left| [[Пайдоиши ҳаёт]] || 1813 |- | 398 |align=left| [[Апрел]] || 1811 |- | 399 |align=left| [[Соли 1945]] || 1811 |- | 400 |align=left| [[Латвия]] || 1809 |- | 401 |align=left| [[Муғулистон]] || 1804 |- | 402 |align=left| [[Деваштич]] || 1803 |- | 403 |align=left| [[Гули садбарг]] || 1802 |- | 404 |align=left| [[Май]] || 1801 |- | 405 |align=left| [[Тилло]] || 1800 |- | 406 |align=left| [[Забони ҷопонӣ]] || 1797 |- | 407 |align=left| [[Миррих]] || 1797 |- | 408 |align=left| [[Аморати Муттаҳидаи Араб]] || 1797 |- | 409 |align=left| [[Асъор]] || 1796 |- | 410 |align=left| [[Шри-Ланка]] || 1796 |- | 411 |align=left| [[Ҷумҳурии Ирландия]] || 1791 |- | 412 |align=left| [[Словения]] || 1789 |- | 413 |align=left| [[Соли 2011]] || 1786 |- | 414 |align=left| [[Соли 1997]] || 1785 |- | 415 |align=left| [[Таблиғот]] || 1784 |- | 416 |align=left| [[Моҳтоб]] || 1784 |- | 417 |align=left| [[Соли 1963]] || 1784 |- | 418 |align=left| [[БиБиСи]] || 1784 |- | 419 |align=left| [[Муҳаммад Фатҳуллоҳ Гюлен]] || 1782 |- | 420 |align=left| [[Рӯзи забони давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон]] || 1775 |- | 421 |align=left| [[Июл]] || 1773 |- | 422 |align=left| [[Аттор]] || 1769 |- | 423 |align=left| [[Хорватия]] || 1767 |- | 424 |align=left| [[Сиёсат]] || 1767 |- | 425 |align=left| [[Кимё]] || 1763 |- | 426 |align=left| [[Нависанда]] || 1762 |- | 427 |align=left| [[Тирамоҳ]] || 1762 |- | 428 |align=left| [[Саффориён]] || 1761 |- | 429 |align=left| [[Абулқосим Лоҳутӣ]] || 1760 |- | 430 |align=left| [[Зебуннисо]] || 1758 |- | 431 |align=left| [[Донишгоҳи аграрии Тоҷикистон]] || 1754 |- | 432 |align=left| [[Мағзи сар]] || 1752 |- | 433 |align=left| [[IRC]] || 1749 |- | 434 |align=left| [[Бадахшон]] || 1747 |- | 435 |align=left| [[Номгӯи давлатҳо]] || 1747 |- | 436 |align=left| [[Элок]] || 1747 |- | 437 |align=left| [[Хоруғ]] || 1747 |- | 438 |align=left| [[Забони португалӣ]] || 1746 |- | 439 |align=left| [[Соли 1998]] || 1743 |- | 440 |align=left| [[Таврот ва Инҷил]] || 1741 |- | 441 |align=left| [[Бухоро]] || 1739 |- | 442 |align=left| [[Чингизхон]] || 1735 |- | 443 |align=left| [[Забони ибрӣ]] || 1733 |- | 444 |align=left| [[Телевизион]] || 1733 |- | 445 |align=left| [[Панҷакент]] || 1732 |- | 446 |align=left| [[Донишкадаи молия ва иқтисоди Тоҷикистон]] || 1732 |- | 447 |align=left| [[Юнони Қадим]] || 1731 |- | 448 |align=left| [[Қатар]] || 1726 |- | 449 |align=left| [[Қобуснома]] || 1726 |- | 450 |align=left| [[Соли 1990]] || 1723 |- | 451 |align=left| [[Вашингтон]] || 1723 |- | 452 |align=left| [[Исландия]] || 1722 |- | 453 |align=left| [[Филм]] || 1720 |- | 454 |align=left| [[Кобул]] || 1715 |- | 455 |align=left| [[Турсунзода]] || 1712 |- | 456 |align=left| [[Соли 1992]] || 1711 |- | 457 |align=left| [[Сентябр]] || 1711 |- | 458 |align=left| [[Юрий Гагарин]] || 1709 |- | 459 |align=left| [[Конибодом]] || 1707 |- | 460 |align=left| [[Забони чинӣ]] || 1705 |- | 461 |align=left| [[Яҳудият]] || 1704 |- | 462 |align=left| [[Перу]] || 1703 |- | 463 |align=left| [[Соли 1960]] || 1702 |- | 464 |align=left| [[IBM]] || 1699 |- | 465 |align=left| [[Евро]] || 1698 |- | 466 |align=left| [[FTP]] || 1695 |- | 467 |align=left| [[Чикаго]] || 1692 |- | 468 |align=left| [[Декабр]] || 1690 |- | 469 |align=left| [[Октябр]] || 1686 |- | 470 |align=left| [[Забон (суxан)]] || 1686 |- | 471 |align=left| [[Суруди миллӣ]] || 1683 |- | 472 |align=left| [[Соли 1951]] || 1680 |- | 473 |align=left| [[Муаллим]] || 1679 |- | 474 |align=left| [[Пойгоҳи додаҳо]] || 1676 |- | 475 |align=left| [[Этикаи Касбӣ]] || 1672 |- | 476 |align=left| [[Аллоҳ]] || 1665 |- | 477 |align=left| [[Август]] || 1659 |- | 478 |align=left| [[Ҷоизаи Оскар]] || 1659 |- | 479 |align=left| [[Кулумбия]] || 1659 |- | 480 |align=left| [[Соли 1950]] || 1658 |- | 481 |align=left| [[Соли 1982]] || 1658 |- | 482 |align=left| [[Соли 1980]] || 1657 |- | 483 |align=left| [[Молдова]] || 1657 |- | 484 |align=left| [[Ню-Йорк (иёлат)]] || 1655 |- | 485 |align=left| [[Ҷанги Сард]] || 1654 |- | 486 |align=left| [[Теҳрон]] || 1651 |- | 487 |align=left| [[Созмони Ҷаҳонии Беҳдошт]] || 1649 |- | 488 |align=left| [[Заминларза]] || 1648 |- | 489 |align=left| [[Суннӣ]] || 1646 |- | 490 |align=left| [[6 июн]] || 1644 |- | 491 |align=left| [[Бозиҳои Осиё]] || 1643 |- | 492 |align=left| [[Python]] || 1638 |- | 493 |align=left| [[Давлати Ҳайтолиён]] || 1638 |- | 494 |align=left| [[Соли 1961]] || 1633 |- | 495 |align=left| [[Харита]] || 1633 |- | 496 |align=left| [[Венесуэла]] || 1630 |- | 497 |align=left| [[Гоҳшумори Ҳиҷри қамарӣ]] || 1630 |- | 498 |align=left| [[Соли 1993]] || 1629 |- | 499 |align=left| [[Ҳуқуқҳои инсон]] || 1623 |- | 500 |align=left| [[Оксиген]] || 1622 |- | 501 |align=left| [[Созмони Паймони Атлантики Шимолӣ]] || 1621 |- | 502 |align=left| [[Пайғамбар]] || 1620 |- | 503 |align=left| [[Дарё]] || 1617 |- | 504 |align=left| [[Mozilla Firefox]] || 1615 |- | 505 |align=left| [[Баҳри Миёназамин]] || 1613 |- | 506 |align=left| [[Мисри Қадим]] || 1611 |- | 507 |align=left| [[Шоҳмот]] || 1611 |- | 508 |align=left| [[Мактаб]] || 1610 |- | 509 |align=left| [[Амстердам]] || 1610 |- | 510 |align=left| [[Атмосфераи Замин]] || 1607 |- | 511 |align=left| [[Иртибот]] || 1606 |- | 512 |align=left| [[Ноҳияи Ашт]] || 1606 |- | 513 |align=left| [[Шотландия]] || 1606 |- | 514 |align=left| [[Бозиҳои компутарӣ]] || 1605 |- | 515 |align=left| [[Фанҳои техникӣ]] || 1601 |- | 516 |align=left| [[Ниҷерия]] || 1594 |- | 517 |align=left| [[Забони барномасозӣ]] || 1588 |- | 518 |align=left| [[Санкт-Петербург]] || 1584 |- | 519 |align=left| [[Ҷамъиятшиносӣ]] || 1584 |- | 520 |align=left| [[Соли 1979]] || 1582 |- | 521 |align=left| [[Соли 1983]] || 1579 |- | 522 |align=left| [[Рӯзнома]] || 1576 |- | 523 |align=left| [[Китобхона]] || 1576 |- | 524 |align=left| [[9 сентябр]] || 1575 |- | 525 |align=left| [[Матни боз]] || 1573 |- | 526 |align=left| [[Ориёӣ]] || 1572 |- | 527 |align=left| [[Соли 1985]] || 1572 |- | 528 |align=left| [[Себ]] || 1568 |- | 529 |align=left| [[Ҳисор]] || 1567 |- | 530 |align=left| [[Соли 1987]] || 1567 |- | 531 |align=left| [[Кайҳоннавард]] || 1566 |- | 532 |align=left| [[Сербия]] || 1564 |- | 533 |align=left| [[Олим]] || 1560 |- | 534 |align=left| [[Исо]] || 1560 |- | 535 |align=left| [[Давлати Юнону Бохтар]] || 1558 |- | 536 |align=left| [[Сервер (барнома)]] || 1557 |- | 537 |align=left| [[Соли 1948]] || 1556 |- | 538 |align=left| [[Закариёи Розӣ]] || 1555 |- | 539 |align=left| [[Ангола]] || 1554 |- | 540 |align=left| [[Телефони ҳушманд]] || 1550 |- | 541 |align=left| [[Замон]] || 1548 |- | 542 |align=left| [[Соли 1988]] || 1547 |- | 543 |align=left| [[Наққошӣ]] || 1545 |- | 544 |align=left| [[Ноҳияҳои Тоҷикистон]] || 1545 |- | 545 |align=left| [[Технолоҷӣ]] || 1538 |- | 546 |align=left| [[Боливия]] || 1537 |- | 547 |align=left| [[Баҳрайн]] || 1535 |- | 548 |align=left| [[Java]] || 1535 |- | 549 |align=left| [[Ҷумҳурии Шӯравии Сотсиалистии Тоҷикистон]] || 1535 |- | 550 |align=left| [[Соли 1930]] || 1534 |- | 551 |align=left| [[Дини Масеҳӣ]] || 1531 |- | 552 |align=left| [[Эфиопия]] || 1531 |- | 553 |align=left| [[Ҳунарпеша (филм)]] || 1527 |- | 554 |align=left| [[Зан]] || 1521 |- | 555 |align=left| [[Византия]] || 1520 |- | 556 |align=left| [[Фарзона]] || 1520 |- | 557 |align=left| [[Ҷон Стейнбек]] || 1520 |- | 558 |align=left| [[Соли 1944]] || 1520 |- | 559 |align=left| [[Ноябр]] || 1519 |- | 560 |align=left| [[Чиннигул (Мухаллас)]] || 1518 |- | 561 |align=left| [[Фурудгоҳи бурӯксил]] || 1518 |- | 562 |align=left| [[Рио-де-Жанейро (шаҳр)]] || 1516 |- | 563 |align=left| [[Мис]] || 1516 |- | 564 |align=left| [[Зардолу]] || 1516 |- | 565 |align=left| [[Камбоҷа]] || 1515 |- | 566 |align=left| [[Энергия]] || 1515 |- | 567 |align=left| [[Забони туркӣ]] || 1515 |- | 568 |align=left| [[Владимир Владимирович Набоков]] || 1515 |- | 569 |align=left| [[1395]] || 1514 |- | 570 |align=left| [[Соли 1937]] || 1514 |- | 571 |align=left| [[Соли 1939]] || 1511 |- | 572 |align=left| [[Варшава]] || 1510 |- | 573 |align=left| [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]] || 1510 |- | 574 |align=left| [[Тунис]] || 1509 |- | 575 |align=left| [[Соли 1969]] || 1507 |- | 576 |align=left| [[Соли 1968]] || 1505 |- | 577 |align=left| [[Модар]] || 1500 |- | 578 |align=left| [[Рӯйхати кодҳои телефонии мамлакатҳо]] || 1497 |- | 579 |align=left| [[Пизишк]] || 1496 |- | 580 |align=left| [[DVD]] || 1496 |- | 581 |align=left| [[Соли 1976]] || 1494 |- | 582 |align=left| [[Соли 1954]] || 1492 |- | 583 |align=left| [[Яман]] || 1486 |- | 584 |align=left| [[Барбадос]] || 1483 |- | 585 |align=left| [[Бруней]] || 1482 |- | 586 |align=left| [[Мадрид]] || 1479 |- | 587 |align=left| [[Саратон]] || 1478 |- | 588 |align=left| [[Чиле]] || 1476 |- | 589 |align=left| [[Саг]] || 1475 |- | 590 |align=left| [[Пули миллӣ]] || 1474 |- | 591 |align=left| [[Либия]] || 1473 |- | 592 |align=left| [[Соли 1986]] || 1472 |- | 593 |align=left| [[Мори обӣ]] || 1472 |- | 594 |align=left| [[Табиат]] || 1469 |- | 595 |align=left| [[Феъл]] || 1469 |- | 596 |align=left| [[Соли 1967]] || 1467 |- | 597 |align=left| [[Андорра]] || 1466 |- | 598 |align=left| [[1910]] || 1466 |- | 599 |align=left| [[Шиъа]] || 1463 |- | 600 |align=left| [[Танзания]] || 1463 |- | 601 |align=left| [[Тим Бернерс-Ли]] || 1463 |- | 602 |align=left| [[Уқёнусия]] || 1462 |- | 603 |align=left| [[Соли 1957]] || 1462 |- | 604 |align=left| [[Соли 1971]] || 1461 |- | 605 |align=left| [[Оҳан]] || 1460 |- | 606 |align=left| [[Клемент Аттлӣ]] || 1459 |- | 607 |align=left| [[Соли 1973]] || 1459 |- | 608 |align=left| [[Соли 1920]] || 1459 |- | 609 |align=left| [[Алифбои лотинӣ]] || 1458 |- | 610 |align=left| [[Соли 1972]] || 1457 |- | 611 |align=left| [[Малӣ]] || 1455 |- | 612 |align=left| [[Бенин]] || 1455 |- | 613 |align=left| [[Муҳаммад Ғазолӣ. «Кимиёи саодат». (Дастхат)]] || 1452 |- | 614 |align=left| [[Анкара]] || 1452 |- | 615 |align=left| [[Исаак Нютон]] || 1449 |- | 616 |align=left| [[Соли 1981]] || 1447 |- | 617 |align=left| [[Прага]] || 1447 |- | 618 |align=left| [[Ноҳияи Восеъ]] || 1447 |- | 619 |align=left| [[Непал]] || 1447 |- | 620 |align=left| [[Соли 1949]] || 1446 |- | 621 |align=left| [[Коваи оҳангар]] || 1444 |- | 622 |align=left| [[Таврот]] || 1442 |- | 623 |align=left| [[Маздаясна]] || 1441 |- | 624 |align=left| [[Иттиолот]] || 1440 |- | 625 |align=left| [[Мантиқ]] || 1437 |- | 626 |align=left| [[Соли 1924]] || 1437 |- | 627 |align=left| [[Алла]] || 1436 |- | 628 |align=left| [[Тошканд]] || 1435 |- | 629 |align=left| [[Тексас]] || 1435 |- | 630 |align=left| [[Забони нидерландӣ]] || 1435 |- | 631 |align=left| [[Шаҳрҳои Тоҷикистон]] || 1435 |- | 632 |align=left| [[Панама]] || 1433 |- | 633 |align=left| [[Острава]] || 1431 |- | 634 |align=left| [[Нигина Амонқулова]] || 1431 |- | 635 |align=left| [[Ахбор]] || 1430 |- | 636 |align=left| [[Қоҳира]] || 1430 |- | 637 |align=left| [[Паранда]] || 1428 |- | 638 |align=left| [[Пул]] || 1427 |- | 639 |align=left| [[Ҳиндуия]] || 1426 |- | 640 |align=left| [[Судон]] || 1423 |- | 641 |align=left| [[Белиз]] || 1422 |- | 642 |align=left| [[Аляска]] || 1421 |- | 643 |align=left| [[Юлий Сезар]] || 1421 |- | 644 |align=left| [[Соли 1941]] || 1420 |- | 645 |align=left| [[Бунёди Викимедиа]] || 1418 |- | 646 |align=left| [[Таърихи Чин]] || 1418 |- | 647 |align=left| [[Викииқтибос]] || 1417 |- | 648 |align=left| [[Танбалӣ]] || 1417 |- | 649 |align=left| [[Ҳаким Саноии Ғазнавӣ]] || 1417 |- | 650 |align=left| [[Бостоншиносӣ]] || 1417 |- | 651 |align=left| [[Босния ва Ҳерсеговина]] || 1416 |- | 652 |align=left| [[Рӯз]] || 1415 |- | 653 |align=left| [[Гана]] || 1414 |- | 654 |align=left| [[Соли 1970]] || 1414 |- | 655 |align=left| [[Тоҷикон]] || 1414 |- | 656 |align=left| [[Либос]] || 1412 |- | 657 |align=left| [[Саразм]] || 1410 |- | 658 |align=left| [[Соли 1956]] || 1409 |- | 659 |align=left| [[Стокҳолм]] || 1408 |- | 660 |align=left| [[Соли 1952]] || 1407 |- | 661 |align=left| [[Соли 1977]] || 1406 |- | 662 |align=left| [[Ҷоизаи Нобел]] || 1406 |- | 663 |align=left| [[Зебуниссо Рустамова]] || 1406 |- | 664 |align=left| [[Қитъа]] || 1406 |- | 665 |align=left| [[Компутари фардӣ]] || 1405 |- | 666 |align=left| [[Забони урду]] || 1404 |- | 667 |align=left| [[Соли 1984]] || 1403 |- | 668 |align=left| [[Бомбаи атомӣ]] || 1400 |- | 669 |align=left| [[1 сентябр]] || 1400 |- | 670 |align=left| [[Соли 1940]] || 1399 |- | 671 |align=left| [[Соли 1938]] || 1395 |- | 672 |align=left| [[Уқёнуси Ҳинд]] || 1395 |- | 673 |align=left| [[Одоб]] || 1395 |- | 674 |align=left| [[Ҳидроген]] || 1392 |- | 675 |align=left| [[Вахш]] || 1392 |- | 676 |align=left| [[Дарахт]] || 1391 |- | 677 |align=left| [[Протоколи интернети нусхаи 6]] || 1389 |- | 678 |align=left| [[Монако]] || 1389 |- | 679 |align=left| [[Соли 1962]] || 1384 |- | 680 |align=left| [[Моҳӣ]] || 1382 |- | 681 |align=left| [[Телефон]] || 1379 |- | 682 |align=left| [[Ангур]] || 1378 |- | 683 |align=left| [[Артиш]] || 1377 |- | 684 |align=left| [[Забони полякӣ]] || 1376 |- | 685 |align=left| [[Соли 1965]] || 1375 |- | 686 |align=left| [[Соли 1910]] || 1374 |- | 687 |align=left| [[Бактерия]] || 1374 |- | 688 |align=left| [[Мизон]] || 1374 |- | 689 |align=left| [[Даҳаи 1980 (мелодӣ)]] || 1373 |- | 690 |align=left| [[Алюминий]] || 1373 |- | 691 |align=left| [[Рамазон]] || 1370 |- | 692 |align=left| [[Коммунизм]] || 1370 |- | 693 |align=left| [[Кения]] || 1369 |- | 694 |align=left| [[Оман]] || 1367 |- | 695 |align=left| [[Асри биринҷӣ]] || 1365 |- | 696 |align=left| [[Лаос]] || 1365 |- | 697 |align=left| [[Айнӣ Камол]] || 1364 |- | 698 |align=left| [[Викимедиаи Умумӣ]] || 1363 |- | 699 |align=left| [[Рӯихати рӯихатҳо]] || 1363 |- | 700 |align=left| [[Ҷумҳурии Мақдуния]] || 1363 |- | 701 |align=left| [[Соли 1921]] || 1361 |- | 702 |align=left| [[Шакли идораи давлат]] || 1360 |- | 703 |align=left| [[Соли 1955]] || 1360 |- | 704 |align=left| [[Соли 1975]] || 1359 |- | 705 |align=left| [[Афканишот]] || 1357 |- | 706 |align=left| [[Соли 1936]] || 1357 |- | 707 |align=left| [[Вабо]] || 1356 |- | 708 |align=left| [[Забон]] || 1355 |- | 709 |align=left| [[Бағдод]] || 1354 |- | 710 |align=left| [[Ватан]] || 1353 |- | 711 |align=left| [[Рейтер]] || 1350 |- | 712 |align=left| [[31 декабр]] || 1349 |- | 713 |align=left| [[Соли 1947]] || 1349 |- | 714 |align=left| [[Системаҳои мудирияти мӯҳтаво]] || 1348 |- | 715 |align=left| [[Соли 1946]] || 1347 |- | 716 |align=left| [[Суруди миллии Албания]] || 1344 |- | 717 |align=left| [[Нақлиёт]] || 1344 |- | 718 |align=left| [[Роёниши абрӣ]] || 1344 |- | 719 |align=left| [[Гул]] || 1344 |- | 720 |align=left| [[Вилояти Донегол]] || 1342 |- | 721 |align=left| [[Аср]] || 1342 |- | 722 |align=left| [[1994]] || 1342 |- | 723 |align=left| [[Китоби сурх]] || 1340 |- | 724 |align=left| [[Владимир Владимирович Путин]] || 1339 |- | 725 |align=left| [[Шифр]] || 1339 |- | 726 |align=left| [[Соли 1923]] || 1339 |- | 727 |align=left| [[Уршалим]] || 1339 |- | 728 |align=left| [[Соли 1964]] || 1338 |- | 729 |align=left| [[Деҳа]] || 1338 |- | 730 |align=left| [[Бохтар]] || 1335 |- | 731 |align=left| [[Соли 1958]] || 1333 |- | 732 |align=left| [[Соли 1966]] || 1330 |- | 733 |align=left| [[Забонҳои Ҳинду-Аврупоӣ]] || 1327 |- | 734 |align=left| [[Соли 1974]] || 1327 |- | 735 |align=left| [[Маҷалла]] || 1326 |- | 736 |align=left| [[Монтенегро]] || 1325 |- | 737 |align=left| [[10 декабр]] || 1323 |- | 738 |align=left| [[Сеул]] || 1323 |- | 739 |align=left| [[IPhone]] || 1322 |- | 740 |align=left| [[Намибия]] || 1321 |- | 741 |align=left| [[Системаи навиштан]] || 1320 |- | 742 |align=left| [[Рӯйхати санаҳои таърихӣ]] || 1320 |- | 743 |align=left| [[Иншо]] || 1320 |- | 744 |align=left| [[Сайёра]] || 1319 |- | 745 |align=left| [[Парчам]] || 1319 |- | 746 |align=left| [[Даҳаи 1990 (мелодӣ)]] || 1319 |- | 747 |align=left| [[Уелс]] || 1317 |- | 748 |align=left| [[9 май]] || 1316 |- | 749 |align=left| [[Давлати Тоҳириён]] || 1315 |- | 750 |align=left| [[Соли 1978]] || 1315 |- | 751 |align=left| [[Камерун]] || 1315 |- | 752 |align=left| [[Будапешт]] || 1314 |- | 753 |align=left| [[Сарварони Тоҷикистон]] || 1313 |- | 754 |align=left| [[ISO 639]] || 1312 |- | 755 |align=left| [[Piper PA-20 Pacer]] || 1312 |- | 756 |align=left| [[Забони шведӣ]] || 1311 |- | 757 |align=left| [[Зарафшон]] || 1311 |- | 758 |align=left| [[Донишгоҳи славянии Русияву Тоҷикистон]] || 1310 |- | 759 |align=left| [[Adobe Flash]] || 1310 |- | 760 |align=left| [[Мовароуннаҳр]] || 1309 |- | 761 |align=left| [[Театр]] || 1308 |- | 762 |align=left| [[Забони юнони қадим]] || 1308 |- | 763 |align=left| [[Рақс]] || 1307 |- | 764 |align=left| [[Соли 1925]] || 1306 |- | 765 |align=left| [[Тоҷмаҳал]] || 1306 |- | 766 |align=left| [[Ширхӯр]] || 1306 |- | 767 |align=left| [[Лихтенштейн]] || 1305 |- | 768 |align=left| [[Префектураи Токио]] || 1305 |- | 769 |align=left| [[Иосиф Виссарионович Сталин]] || 1304 |- | 770 |align=left| [[Соли 1917]] || 1304 |- | 771 |align=left| [[Зиндагинома]] || 1300 |- | 772 |align=left| [[Соли 1914]] || 1298 |- | 773 |align=left| [[Соли 1943]] || 1298 |- | 774 |align=left| [[Замбия]] || 1296 |- | 775 |align=left| [[Соли 1900]] || 1294 |- | 776 |align=left| [[Физиология]] || 1291 |- | 777 |align=left| [[21 март]] || 1290 |- | 778 |align=left| [[Веб 2.0]] || 1288 |- | 779 |align=left| [[Мюнхен]] || 1285 |- | 780 |align=left| [[АйОс]] || 1284 |- | 781 |align=left| [[Энсиклопедияи советии тоҷик]] || 1284 |- | 782 |align=left| [[Соли 1929]] || 1283 |- | 783 |align=left| [[Мадагаскар]] || 1283 |- | 784 |align=left| [[23 феврал]] || 1282 |- | 785 |align=left| [[Рӯзи истиқлолият]] || 1280 |- | 786 |align=left| [[Пойгоҳи ҳавоӣ ҷазира вҳидби]] || 1279 |- | 787 |align=left| [[Муҳаммад ибни Мӯсо ал-Хоразмӣ]] || 1279 |- | 788 |align=left| [[Ҳавзаи федералии Колумбия]] || 1278 |- | 789 |align=left| [[Соли 1942]] || 1278 |- | 790 |align=left| [[Протсессори марказӣ]] || 1278 |- | 791 |align=left| [[Рӯихати кишварҳо аз рӯи аҳолӣ]] || 1276 |- | 792 |align=left| [[Иқтисоди миллӣ]] || 1275 |- | 793 |align=left| [[Гурба]] || 1274 |- | 794 |align=left| [[Женева]] || 1274 |- | 795 |align=left| [[Зуф (барги зулф)]] || 1274 |- | 796 |align=left| [[Ҷорҷ Вашингтон]] || 1274 |- | 797 |align=left| [[Хуросон]] || 1274 |- | 798 |align=left| [[Соли 1935]] || 1273 |- | 799 |align=left| [[Соли 1918]] || 1272 |- | 800 |align=left| [[Забони ҳиндӣ]] || 1272 |- | 801 |align=left| [[Парранда]] || 1271 |- | 802 |align=left| [[Ассамблеяи Генералии Созмони Милали Муттаҳид]] || 1271 |- | 803 |align=left| [[Сенегал]] || 1270 |- | 804 |align=left| [[Владимир Ленин]] || 1270 |- | 805 |align=left| [[Фиҷи]] || 1269 |- | 806 |align=left| [[Иттилоот]] || 1268 |- | 807 |align=left| [[Ширлей Боот]] || 1268 |- | 808 |align=left| [[Оби ҷав]] || 1267 |- | 809 |align=left| [[Дини Мисри Кадим]] || 1267 |- | 810 |align=left| [[Чӯб]] || 1266 |- | 811 |align=left| [[Макка]] || 1266 |- | 812 |align=left| [[Мардумшиносӣ]] || 1265 |- | 813 |align=left| [[Функсияҳои тригонометрӣ]] || 1264 |- | 814 |align=left| [[Шоҳигарии Бутан]] || 1262 |- | 815 |align=left| [[Протеинҳо дар реҷаи ғизо]] || 1261 |- | 816 |align=left| [[Уторид]] || 1260 |- | 817 |align=left| [[Радио]] || 1260 |- | 818 |align=left| [[Мегаполис]] || 1259 |- | 819 |align=left| [[Профессор]] || 1259 |- | 820 |align=left| [[Даҳаи 1960 (мелодӣ)]] || 1258 |- | 821 |align=left| [[Иқлим]] || 1258 |- | 822 |align=left| [[Гуатемала]] || 1257 |- | 823 |align=left| [[Чад]] || 1256 |- | 824 |align=left| [[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи аҳолӣ]] || 1256 |- | 825 |align=left| [[Соли 1953]] || 1256 |- | 826 |align=left| [[ИМА]] || 1255 |- | 827 |align=left| [[Фурудгоҳи нерӯе ҳаво салтанате вотун]] || 1255 |- | 828 |align=left| [[Юро]] || 1254 |- | 829 |align=left| [[Соли 1919]] || 1254 |- | 830 |align=left| [[Уқёнус]] || 1254 |- | 831 |align=left| [[Ботсвана]] || 1251 |- | 832 |align=left| [[Тазкират-ул-авлиё]] || 1251 |- | 833 |align=left| [[Шоҳроҳи Абрешим]] || 1250 |- | 834 |align=left| [[Фурудгоҳи оиотчу – нопилун бнупорт]] || 1249 |- | 835 |align=left| [[Яаков Агам]] || 1248 |- | 836 |align=left| [[Калифорния]] || 1248 |- | 837 |align=left| [[Соли 1931]] || 1247 |- | 838 |align=left| [[Пабло Пикассо]] || 1247 |- | 839 |align=left| [[Лев Николаевич Толстой]] || 1246 |- | 840 |align=left| [[Ҷорҷ Уокер Буш]] || 1245 |- | 841 |align=left| [[Соли 1908]] || 1245 |- | 842 |align=left| [[Соли 1915]] || 1245 |- | 843 |align=left| [[Соли 1928]] || 1245 |- | 844 |align=left| [[C++]] || 1245 |- | 845 |align=left| [[Ҷалол Икромӣ]] || 1243 |- | 846 |align=left| [[Аҳмадшоҳи Масъуд]] || 1243 |- | 847 |align=left| [[Геология]] || 1243 |- | 848 |align=left| [[Ҷаҳон]] || 1243 |- | 849 |align=left| [[Барселона]] || 1241 |- | 850 |align=left| [[Соли 1927]] || 1240 |- | 851 |align=left| [[Лебедян]] || 1238 |- | 852 |align=left| [[Ҳамҷинсгароӣ]] || 1237 |- | 853 |align=left| [[Соли 1934]] || 1237 |- | 854 |align=left| [[Афзоиш]] || 1237 |- | 855 |align=left| [[Мева]] || 1236 |- | 856 |align=left| [[Рӯйхати кишварҳо аз рӯи масоҳат]] || 1235 |- | 857 |align=left| [[Зуҳал]] || 1235 |- | 858 |align=left| [[Донишгоҳи давлатии ҳуқуқ, бизнес ва сиёсати Тоҷикистон]] || 1233 |- | 859 |align=left| [[Зимбабве]] || 1233 |- | 860 |align=left| [[Соли 1922]] || 1232 |- | 861 |align=left| [[Гази табиӣ]] || 1231 |- | 862 |align=left| [[Ранг]] || 1231 |- | 863 |align=left| [[Биотехнология]] || 1230 |- | 864 |align=left| [[Генетика]] || 1230 |- | 865 |align=left| [[Соли 123]] || 1229 |- | 866 |align=left| [[Пойгоҳи ҳавоии Осан]] || 1229 |- | 867 |align=left| [[Мавритания]] || 1227 |- | 868 |align=left| [[Гамбия]] || 1227 |- | 869 |align=left| [[Абрешим]] || 1226 |- | 870 |align=left| [[Морияма]] || 1226 |- | 871 |align=left| [[Шаҳристони Пероншаҳр]] || 1226 |- | 872 |align=left| [[Шоир]] || 1226 |- | 873 |align=left| [[Теннис]] || 1226 |- | 874 |align=left| [[Марксизм]] || 1224 |- | 875 |align=left| [[Сомонаи Мавқиятёби Ҷаҳонӣ]] || 1224 |- | 876 |align=left| [[Китаҳирошима]] || 1224 |- | 877 |align=left| [[Соли 1906]] || 1223 |- | 878 |align=left| [[Якшанбе]] || 1221 |- | 879 |align=left| [[Викимаълумот]] || 1220 |- | 880 |align=left| [[Вилояти Кванзаи Ҷанубӣ]] || 1218 |- | 881 |align=left| [[31 июл]] || 1217 |- | 882 |align=left| [[Боқӣ Раҳимзода]] || 1217 |- | 883 |align=left| [[Конгресси Амрико]] || 1217 |- | 884 |align=left| [[Мавлуди Исо]] || 1216 |- | 885 |align=left| [[Фурудгоҳи фукуеҳвко]] || 1216 |- | 886 |align=left| [[Соли 1926]] || 1216 |- | 887 |align=left| [[Вилоятҳои Тоҷикистон]] || 1215 |- | 888 |align=left| [[Президент]] || 1215 |- | 889 |align=left| [[Суринам]] || 1214 |- | 890 |align=left| [[Ситора]] || 1212 |- | 891 |align=left| [[Карл Маркс]] || 1211 |- | 892 |align=left| [[Соли 1909]] || 1210 |- | 893 |align=left| [[Биосфера]] || 1209 |- | 894 |align=left| [[Бурунди]] || 1209 |- | 895 |align=left| [[Руанда]] || 1208 |- | 896 |align=left| [[Дамирбек Олимов]] || 1207 |- | 897 |align=left| [[Фурудгоҳи муру]] || 1202 |- | 898 |align=left| [[Қурғонтеппа]] || 1202 |- | 899 |align=left| [[Соли 1933]] || 1201 |- | 900 |align=left| [[Гвинея]] || 1201 |- | 901 |align=left| [[1 июн]] || 1201 |- | 902 |align=left| [[Модари май]] || 1201 |- | 903 |align=left| [[Соли 1916]] || 1200 |- | 904 |align=left| [[Вилояти Куветте]] || 1199 |- | 905 |align=left| [[Муштарӣ]] || 1199 |- | 906 |align=left| [[Вилояти Ҳуила]] || 1199 |- | 907 |align=left| [[Донишкадаи исломии Тоҷикистон ба номи Имоми Аъзам Абӯҳанифа]] || 1198 |- | 908 |align=left| [[Бемориҳои асаб]] || 1198 |- | 909 |align=left| [[Ҳондурас]] || 1197 |- | 910 |align=left| [[Нишонаи почта]] || 1197 |- | 911 |align=left| [[Экуадор]] || 1194 |- | 912 |align=left| [[Нуқра]] || 1193 |- | 913 |align=left| [[Ноҳияи Нуробод]] || 1193 |- | 914 |align=left| [[Мирсаид Миршакар]] || 1192 |- | 915 |align=left| [[Малави]] || 1192 |- | 916 |align=left| [[Ашкониён (Шоҳони форсизабон)]] || 1190 |- | 917 |align=left| [[Нишони Ҷумҳурии Тоҷикистон]] || 1189 |- | 918 |align=left| [[Сомонӣ]] || 1189 |- | 919 |align=left| [[Модда]] || 1188 |- | 920 |align=left| [[Гоҳшуморӣ]] || 1188 |- | 921 |align=left| [[8 Декабр]] || 1187 |- | 922 |align=left| [[Уганда]] || 1185 |- | 923 |align=left| [[Монреал]] || 1185 |- | 924 |align=left| [[Атеизм]] || 1185 |- | 925 |align=left| [[Фурудгоҳи бин‌алмилалӣ совир]] || 1183 |- | 926 |align=left| [[Лесото]] || 1183 |- | 927 |align=left| [[Оҳаё]] || 1183 |- | 928 |align=left| [[Соли 1907]] || 1183 |- | 929 |align=left| [[Чин]] || 1181 |- | 930 |align=left| [[Гонконг]] || 1180 |- | 931 |align=left| [[Таваррум]] || 1180 |- | 932 |align=left| [[Гург (ҷонвар)|Гург]] || 1180 |- | 933 |align=left| [[Созмони ҳамкории Шанхай]] || 1179 |- | 934 |align=left| [[Соли 1932]] || 1177 |- | 935 |align=left| [[Ӯзбекистон]] || 1177 |- | 936 |align=left| [[Фанҳои ҷамъиятӣ]] || 1177 |- | 937 |align=left| [[Венетсия]] || 1175 |- | 938 |align=left| [[Ҳофиза]] || 1173 |- | 939 |align=left| [[Бокс]] || 1172 |- | 940 |align=left| [[Иёлотҳои ИМА]] || 1172 |- | 941 |align=left| [[Парҳез]] || 1172 |- | 942 |align=left| [[6 ноябр]] || 1171 |- | 943 |align=left| [[Забони даниягӣ]] || 1171 |- | 944 |align=left| [[Дублин]] || 1171 |- | 945 |align=left| [[Сан Диего]] || 1168 |- | 946 |align=left| [[Гуам]] || 1168 |- | 947 |align=left| [[Киев]] || 1168 |- | 948 |align=left| [[Рӯзноманигорӣ]] || 1167 |- | 949 |align=left| [[Норак]] || 1167 |- | 950 |align=left| [[Гренландия]] || 1166 |- | 951 |align=left| [[Пойгоҳи нерӯе ҳаво Покистон дар мсрур]] || 1166 |- | 952 |align=left| [[Мадина]] || 1166 |- | 953 |align=left| [[Биткоин]] || 1166 |- | 954 |align=left| [[Витамин]] || 1166 |- | 955 |align=left| [[Бавосир]] || 1165 |- | 956 |align=left| [[Донишгоҳи Оксфорд]] || 1165 |- | 957 |align=left| [[Анатомия]] || 1164 |- | 958 |align=left| [[Маврикия]] || 1163 |- | 959 |align=left| [[Ҳавопаймо]] || 1163 |- | 960 |align=left| [[5 май]] || 1160 |- | 961 |align=left| [[Сан-Марино]] || 1160 |- | 962 |align=left| [[Салвадор]] || 1159 |- | 963 |align=left| [[Капитализм]] || 1158 |- | 964 |align=left| [[Алифбои кирилликӣ]] || 1157 |- | 965 |align=left| [[Гӯсфанд]] || 1157 |- | 966 |align=left| [[Баҳр]] || 1157 |- | 967 |align=left| [[Моликияти фикрӣ]] || 1156 |- | 968 |align=left| [[Даҳаи 1950 (мелодӣ)]] || 1156 |- | 969 |align=left| [[Маданият]] || 1153 |- | 970 |align=left| [[Ҳавогард]] || 1152 |- | 971 |align=left| [[Ҷумъа]] || 1151 |- | 972 |align=left| [[Google Chrome]] || 1151 |- | 973 |align=left| [[Поп]] || 1149 |- | 974 |align=left| [[Муъин]] || 1149 |- | 975 |align=left| [[15 июл]] || 1148 |- | 976 |align=left| [[Офатҳои табиӣ]] || 1147 |- | 977 |align=left| [[Афсона]] || 1146 |- | 978 |align=left| [[Растанӣ]] || 1145 |- | 979 |align=left| [[Чарлз Дарвин]] || 1145 |- | 980 |align=left| [[20 март]] || 1145 |- | 981 |align=left| [[Зебоишиносӣ]] || 1144 |- | 982 |align=left| [[Фурудгоҳи соу хуза дус компс]] || 1143 |- | 983 |align=left| [[Нозияи Кароматулло]] || 1143 |- | 984 |align=left| [[Ню-Ҷерси]] || 1142 |- | 985 |align=left| [[Арнолд Швартсенеггер]] || 1142 |- | 986 |align=left| [[Механикаи классикӣ]] || 1140 |- | 987 |align=left| [[Русҳо]] || 1139 |- | 988 |align=left| [[Леонардо да Винчи]] || 1138 |- | 989 |align=left| [[Фурудгоҳи нон]] || 1138 |- | 990 |align=left| [[18 декабр]] || 1138 |- | 991 |align=left| [[Рӯихати кишварҳо аз рӯи масоҳат]] || 1137 |- | 992 |align=left| [[Фурудгоҳи бин‌алмилалӣ нонҷинг луку]] || 1136 |- | 993 |align=left| [[16 январ]] || 1135 |- | 994 |align=left| [[Мозамбик]] || 1135 |- | 995 |align=left| [[30 сентябр]] || 1135 |- | 996 |align=left| [[Педагогика]] || 1134 |- | 997 |align=left| [[Александр Пушкин]] || 1132 |- | 998 |align=left| [[Ҷумҳурии Доминикана]] || 1130 |- | 999 |align=left| [[8 март]] || 1129 |- | 1000 |align=left| [[Сифат]] || 1128 |} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Саҳифаҳои_маъмул]] 2kartj58ir785i9xy04ymtm6h29z0v8 0 208558 1469537 1008012 2026-04-21T05:01:41Z VASHGIRD 8035 1469537 wikitext text/x-wiki {{otheruses|Ашкана (мазмунҳо)}} '''«Ашкана»''', '''«Аскана»''' — яке аз [[оҳанг]]ҳои мавсимию маросимии мусиқии форс-тоҷик, ки [[машшоқ]]и аҳди [[Сосониён]] Бомшод эҷод намудааст. Бино ба ахбору тавзеҳоти манбаъҳои хаттии мусиқию («Китобу-л-кофӣ ал-мусиқӣ»-и Ибни Зайла) таърихӣ («Муруҷу-з-заҳаб»-и Масъудӣ, «Китобу-л-маҳвун ва-л-малоҳӣ»-и [[Ибни Хурдодбеҳ]]) ашкана ба силсилаи оҳангҳои замзамавии бематни хуросонӣ мансуб будааст. Мутрибони номии аҳди Сосониён Накисои Чангӣ, [[Саркаб]], Саркаш ва дигар ашканаро бо маҳорати тамом иҷро менамудаанд. Ашкана дар аҳди хилофати араб ва асрҳои 11-12 дар санъати мусиқӣ маъмул буда, дар осори классикони адабиёти форс-тоҷик (Низомӣ, Манучеҳрӣ ва дигар) тавсиф шудааст; == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Борбад ва замони ӯ. Д, 2004; Раҷабов А. Эҷод ва иҷрои мусиқӣ дар садаҳои IV—VII. Д., 2011. == Сарчашма == * {{ЭМТ|Ашкана|2}} [[Гурӯҳ:Мусиқии тоҷикӣ]] 0jlup3l1crontpx099ow2iuie2b66pe 1469538 1469537 2026-04-21T05:02:30Z VASHGIRD 8035 1469538 wikitext text/x-wiki {{otheruses|Ашкана (мазмунҳо)}} '''«Ашкана»''', '''«Аскана»''' — яке аз [[оҳанг]]ҳои мавсимию маросимии мусиқии форс-тоҷик, ки [[машшоқ]]и аҳди [[Сосониён]] Бомшод эҷод намудааст. Бино ба ахбору тавзеҳоти манбаъҳои хаттии мусиқию («Китобу-л-кофӣ ал-мусиқӣ»-и Ибни Зайла) таърихӣ («Муруҷу-з-заҳаб»-и Масъудӣ, «Китобу-л-маҳвун ва-л-малоҳӣ»-и [[Ибни Хурдодбеҳ]]) ашкана ба силсилаи оҳангҳои замзамавии бематни хуросонӣ мансуб будааст. Мутрибони номии аҳди Сосониён [[Накисои Чангӣ]], [[Саркаб]], Саркаш ва дигар ашканаро бо маҳорати тамом иҷро менамудаанд. Ашкана дар аҳди хилофати араб ва асрҳои 11-12 дар санъати мусиқӣ маъмул буда, дар осори классикони адабиёти форс-тоҷик (Низомӣ, Манучеҳрӣ ва дигар) тавсиф шудааст; == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Борбад ва замони ӯ. Д, 2004; Раҷабов А. Эҷод ва иҷрои мусиқӣ дар садаҳои IV—VII. Д., 2011. == Сарчашма == * {{ЭМТ|Ашкана|2}} [[Гурӯҳ:Мусиқии тоҷикӣ]] phntv71xjbanm75r0clav8yqdyoeolg 1469540 1469538 2026-04-21T05:03:27Z VASHGIRD 8035 1469540 wikitext text/x-wiki {{otheruses|Ашкана (мазмунҳо)}} '''«Ашкана»''', '''«Аскана»''' — яке аз [[оҳанг]]ҳои мавсимию маросимии мусиқии форс-тоҷик, ки [[машшоқ]]и аҳди [[Сосониён]] Бомшод эҷод намудааст. Бино ба ахбору тавзеҳоти манбаъҳои хаттии мусиқию («Китобу-л-кофӣ ал-мусиқӣ»-и Ибни Зайла) таърихӣ («Муруҷу-з-заҳаб»-и Масъудӣ, «Китобу-л-маҳвун ва-л-малоҳӣ»-и [[Ибни Хурдодбеҳ]]) ашкана ба силсилаи оҳангҳои замзамавии бематни хуросонӣ мансуб будааст. Мутрибони номии аҳди Сосониён [[Накисои Чангӣ]], [[Саркаб]], [[Саркаш]] ва дигар ашканаро бо маҳорати тамом иҷро менамудаанд. Ашкана дар аҳди хилофати араб ва асрҳои 11-12 дар санъати мусиқӣ маъмул буда, дар осори классикони адабиёти форс-тоҷик (Низомӣ, Манучеҳрӣ ва дигар) тавсиф шудааст; == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Борбад ва замони ӯ. Д, 2004; Раҷабов А. Эҷод ва иҷрои мусиқӣ дар садаҳои IV—VII. Д., 2011. == Сарчашма == * {{ЭМТ|Ашкана|2}} [[Гурӯҳ:Мусиқии тоҷикӣ]] fxlz67hm7rjlh7x4fvz179erdydmqw0 0 208903 1469231 1468758 2026-04-20T14:24:00Z Zosya95 54344 1469231 wikitext text/x-wiki {{Дигар маъноҳо|Амирӣ}} '''Амирӣ''' — навъе аз [[зардолу]]ҳои маҳаллӣ. == Тавсифоти гиёҳшиносӣ == Дарахташ аҳромшакли хамидашох, навдаҳои яксолааш кӯтоҳу ғафс. Баргаш дилмонанд, нӯгтез, дандонадор. Охири май гул карда, охири июн мепазад. Мевааш майда (26 – 30 г), сафеди зардтоб, дар мобайнаш чок дошта, меваи зардолуи луччакро мемонад. Гӯшташ сероб, ширин ва хеле хуштаъм. Донакаш майда, аз гӯшт зуд ҷудо мешавад; мағзаш ширин. Асосан барои тархӯрӣ истифода мешавад; ғӯлунгаш пастсифат аст. Амирӣ барои консервонӣ хеле мувофиқ мебошад. Дарахтони алоҳидаи амирӣ дар боғҳои кӯҳнабунёди [[ноҳияи Айнӣ|ноҳияҳои Айнию]] [[Ноҳияи Мастчоҳ|Мастчоҳ]], [[ноҳияи Панҷакент|Панҷакент]] ва ҳаволии шаҳрҳои [[Самарқанд]]у [[Бухоро]] вомехӯранд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Плодовые Среднего Таджикистана, Л., 1935. == Сарчашма == * {{ЭМТ||1}} [[Гурӯҳ:Навъҳои зардолу]] 9x6cur9gl5j4oztyr6znyjsi2ota3b8 0 208904 1469213 1006722 2026-04-20T13:50:34Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Амирӣ (навъи харбуза)]] to [[Амирӣ (харбуза)]] 1006722 wikitext text/x-wiki '''Амирӣ''' — навъе аз [[харбуза]]ҳои миёнсолӣ. Баъди 80 – 90 рӯзи кишт мепазад. Ҳосилаш дарозрӯя, вазнаш то 5 кг, пӯсташ бетӯри сабз, мағзаш сабзи сершира, хуштаъм, то 12% қанд дорад. Аз ҳар га то 300 сентнер ҳосил мегиранд. Асосан дар вилоятҳои [[Самарқанд]], [[Бухоро]], [[Хоразм]], [[вилояти Суғд|Суғд]] ва [[водии Вахш]] мекоранд. Барои дуру дароз нигоҳ доштан мувофиқ нест. Бештар ба касалии пажмурда ва ҷел гирифтор мешавад. == Ҳамчунин нигаред == * [[Харбуза]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ||1}} [[Гурӯҳ:Навъҳои харбуза]] i703j19u5o32fqqzz8mcxmk0kaeyjs3 1469219 1469213 2026-04-20T13:55:59Z Zosya95 54344 1469219 wikitext text/x-wiki {{Таксон | ном = Амирӣ | салтанат = Рустаниҳо | табақа = Намуд | лотинӣ = Cucumis melo }} '''Амирӣ''' — навъе аз [[харбуза]]ҳои миёнсолӣ. Баъди 80 – 90 рӯзи кишт мепазад. Ҳосилаш дарозрӯя, вазнаш то 5 кг, пӯсташ бетӯри сабз, мағзаш сабзи сершира, хуштаъм, то 12% қанд дорад. Аз ҳар га то 300 сентнер ҳосил мегиранд. Асосан дар вилоятҳои [[Самарқанд]], [[Бухоро]], [[Хоразм]], [[вилояти Суғд|Суғд]] ва [[водии Вахш]] мекоранд. Барои дуру дароз нигоҳ доштан мувофиқ нест. Бештар ба касалии пажмурда ва ҷел гирифтор мешавад. == Ҳамчунин нигаред == * [[Харбуза]] == Адабиёт == * {{ЭМТ||1}} [[Гурӯҳ:Харбузаҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Навъҳои харбуза]] h9xvh2i4zpj7me805l15dcpml763jz3 1469229 1469219 2026-04-20T14:23:25Z Zosya95 54344 1469229 wikitext text/x-wiki {{Дигар маъноҳо|Амирӣ}} {{Таксон | ном = Амирӣ | салтанат = Рустаниҳо | табақа = Намуд | лотинӣ = Cucumis melo }} '''Амирӣ''' — навъе аз [[харбуза]]ҳои миёнсолӣ. Баъди 80 – 90 рӯзи кишт мепазад. Ҳосилаш дарозрӯя, вазнаш то 5 кг, пӯсташ бетӯри сабз, мағзаш сабзи сершира, хуштаъм, то 12% қанд дорад. Аз ҳар га то 300 сентнер ҳосил мегиранд. Асосан дар вилоятҳои [[Самарқанд]], [[Бухоро]], [[Хоразм]], [[вилояти Суғд|Суғд]] ва [[водии Вахш]] мекоранд. Барои дуру дароз нигоҳ доштан мувофиқ нест. Бештар ба касалии пажмурда ва ҷел гирифтор мешавад. == Ҳамчунин нигаред == * [[Харбуза]] == Адабиёт == * {{ЭМТ||1}} [[Гурӯҳ:Харбузаҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Навъҳои харбуза]] 6fj9xxcr8jw3wivprf4x68dz42g35tw 0 208906 1469230 1292713 2026-04-20T14:23:43Z Zosya95 54344 1469230 wikitext text/x-wiki {{Дигар маъноҳо|Амирӣ}} '''Амирӣ''' — [[суруд]] ва [[оҳанг]]и базмии классикӣ, ки дар тантанаю [[ҷашн]]ҳо иҷро мекарданд. «Амирӣ» дар силсилаи «[[Дувоздаҳмақом]]» чун шуъба ва гӯшаи тараннумию уфарӣ (рақсӣ) истифода шуда, тадриҷан аз байн рафтааст. Дар асрҳои 17—18 сарояндагону навозандагон «Амирӣ»-ро дар ҳамбастагӣ бо шуъбаҳои мақоми «Рост» иҷро мекарданд. Дар рисолаҳои аввали садаи XIX доир ба «[[Шашмақом]]» ҳамчун яке аз қисмҳои таронавии мақоми «Дугоҳ» зикр шудааст. Дар мусиқии халқӣ «Амирӣ»-ро чун асари дар ҳавои мақомҳо эҷодшуда мавриди истифода қарор медоданд. Яъне «Амирӣ» ба қатори сурудҳое мансуб аст, ки берун аз «Шашмақом» амал доранд. «Амирӣ» дар мусиқии классикии Эрон ва Озарбойҷон чун шуъбаи хурди созӣ пас аз муқаддима дар дастгоҳҳои (мақомҳои) «Шӯр» ва «Шуштар» низ амал мекунад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Баёзи Шашмақом, Д., 2008; * Донишномаи Шашмақом, Д., 2009. == Сарчашма == * {{ЭМТ||1}} [[Гурӯҳ:Шашмақом]] 4v97oqam0pvrnziz67tifhqooxqkibt 0 209705 1469249 1406160 2026-04-20T14:54:23Z Zosya95 54344 1469249 wikitext text/x-wiki {{Таксон |image file = 20120918Medicago × varia4.jpg |image title = Гунаи умумии рустании гулкарда |image descr = {{bt-ruslat|Ришқаи боғӣ|Medicago sativa}} |салтанат = Рустаниҳо |rang = Авлод |лотинӣ = Medicago |author = [[L.]], 1753 |syn = * {{btname|Crimaea|[[Vassilcz.]]}} * {{btname|Factorovskya|[[Eig]]}} * {{btname|Kamiella|Vassilcz.}} * {{btname|Lupulina|[[Noulet]]}} * {{btname|Medica|[[Mill.]]}} * {{btname|Pseudomelissitus|[[Ovcz.]] et al.}} * {{btname|Rhodusia|Vassilcz.}} * {{btname|Turukhania|Vassilcz.}} |typus = {{bt-latrus|Medicago sativa|aut=[[L.]]|txt=<ref name="ING">{{ING|Medicago}}</ref>|Ришқаи боғӣ}} |children name = |children = |range map = |range map caption = |range map width = |range legend = |wikispecies = Medicago |commons = Category:Medicago |grin = 7365 }} '''Ришқа''', '''рушқа''', '''юнучқа''', '''аспист''' ({{lang-la|Medicágo}}) — як ҷинси [[гиёҳҳои яксола]] ё бисёрсолаест аз оилаи [[лӯбиёиҳо]], дарбаргирандаи 103 намуд<ref name="TPL">{{cite web|url=http://www.theplantlist.org/1.1/browse/A/Leguminosae/Medicago/|title=''Medicago''|date=2013|publisher=[[The Plant List]]. Version 1.1.|lang=en|accessdate=2016-10-06}}</ref>. == Тавсифоти гиёҳшиносӣ == Пояаш сершох, баландиаш 70—100 (баъзан 150) см. Баргаш дарозрӯяи себарга (аз 3 баргча иборат аст). Хӯшагулаш 15—20-гула. Мевааш асосан ғилофаки досшакл ё спиралшакл. Тухмаш гурдашакли гирда, зард ё зардтоби бур (вазни 1000 донааш 1,5—3,5 г). Бехи ришқа тиррешаи бақувват аст. Дар хок бн чуқурии бештар аз 5—10 м реша меронад. Дар Аврупо, Осиё, Африқо қариб 100 намуди ришқа мерӯяд. Дар кшиварҳои пасошӯравӣ қариб 60 ва аз он ҷумла дар Тоҷикистон 10 намуди ришқа (7 намуди он яксола) месабзад. == Парвариш == Ватани ришқа Эрон, доманаи кӯҳ ва кӯҳҳои Осиёи Миёнаю Кавказ аст. Ришқаро дар Осиёи Миёна тақрибан 5 ҳазор сол то мелод мекоштанд. Тақрибан 2—2,5 ҳазол сол то мелод онро ба Юнони Қадим, Рум ва Африқои Шимолӣ оварданд, минбаъд дар Аврупо, Амрикои Шимолию Ҷанубӣ, Австралия маъмул шуд. Ришқакорӣ дар ИМА, Аргентина ва Ҳиндустон вусъат ёфтааст. Дар Иттиҳоди Шӯравӣ ришқаро асосан дар ноҳияҳои ҷануб мекориданд. === Аҳамият === Ришқа дар киштгардони пахтаи заминҳои обӣ аҳамияти калон дорад. Ришқа зироати муҳиммест, ки хокро ҳосилхез мегардонад. Дар решаи он лундачаҳои бактериявии [[Азотандӯзҳо|азотандӯз]] ҳосил мешаванд. Баъд аз 2 соли кишт дар ҳар га замин то 18 т решаи ришқа боқӣ мемонад ва 250— 300 кг нитроген (азот) гун мегардад. Дар шароити намию гармии кофӣ ҳосили фаровон медиҳад. Ришқаро дар хокҳои ҳосилхези ноҳияҳои лалмикор 2—3 бор (аз ҳар га 60—90 сентнер хасбеда) ва дар заминҳои обӣ 4—7 маротиба (аз ҳар га 200—250 сентнер хасбеда) дарав мекунанд. === Парвариш дар Тоҷикистон === Дар шароити Тоҷикистон махсусан [[ришқаи боғӣ]] ё мазруъ (''Medicago sativa'', ниг. расм) хуб месабзад. Дар ҷумҳурӣ асосан навъҳои «Вахш 233», «Вахш 300» ва қисман «Тошкент 721»-ро мекоранд. Муҳлати кишти ришқа ба навъи хок, шароити обу ҳаво ва минтақаи парвариш вобаста аст. Ришқаро дар минтақаҳои Вахшу Кӯлоб миёнаи феврал—аввали март, дар заминҳои лалмии водии Ҳисору минтақаи Кӯлоб нимаи дуюми март— аввали апрел, дар гурӯҳи ноҳияҳои Рашт нимаи дуюми апрел— аввали май кишт мекунанд. Муҳлати хуби кишти тирамоҳии ришқа дар гурӯҳи ноҳияҳои ҷанубӣ даҳаи дуюми сентябр—аввали октябр, дар вилояти Суғд ва водии Ҳисор аввали сентябр охири даҳаи дуюми сентябр мебошад. Тухми ришқаро асосан бо усули қатории яклухт (байни қаторҳо 8—15 см) дар чуқурии 1,5—2 см (ба ҳар га 16—18 кг) мекоранд. Ба ҳар га замини обӣ пеш аз шудгор 250—300 кг, дар заминҳои лалмӣ 120—150 кг суперфосфат меандозанд. Ришқаро барои хошок дар давраи ғунчабандӣ — ибтидои гулкунӣ, барои тухмӣ ҳангоми сиёҳтоб шудани 60—75 % гилофакҳо медараванд. Дар замони шӯравӣ колхозҳои «50-солагия СССР» (Шаҳритуз), «Маданият», «Роҳи Ленин» (Панҷ), ба номи В. И. Леннн (ноҳияи Турсунзода) ва ба номи Домулло Азизов (Хуҷанд) аз ҳар га ришқазорҳои обӣ 110—150 сентнер хасбеда мегирифтанд. Соли 1980 дар Тоҷикистон ба 152,6 ҳазор га (93,8 ҳазор га обӣ) ришқа киштанд. == Корбурд дар хоҷагии деҳот == Ришқа хӯроки хуби чорвост. Онро барои чаронидани ҳайвонот, инчунин тайёр кардани хасбеда, орди алаф, тарбеда, силос ва ғайра истифода мебаранд. Ҳама хӯрокиҳои аз ришқа тайёр кардашударо ҳайвонот, хӯроки сабз ва орди алафро бошад, паррандаҳо хуб мехӯранд. Хӯрокии аз ришқа тайёр шуда 70—80% ҳазм мешавад. 100 кг баргу пояи сабзи ришқа баробари 21,7 воҳиди хӯрокӣ ва 4,1 кг протеини ҳозим аст. 1 кг ришқаи хушк баробари 0,52 воҳиди хӯрокӣ буда, 136 г протеини ҳозим, 90 мг каротин, 14 г калций ва фосфору витаминҳои гуногуни зиёде дорад. Протеини ҳозими ришқа назар ба рустаниҳои хӯшадор 2,5—3 барсбар зиёд аст. == Зараррасонҳо ва касалиҳои ришқа == Ба юнучқазор ганданафасаки ришқа, баргхӯраки ришқа (фитономус), тухмхӯрак (брухофагус), гулхӯраки ришқа, тихпуси тухмхӯрак, кирми ришқа, ширинча ва ғайра зарар мерасонанд. Ришқа бештар ба касалиҳои доғзании барг, аскохитоз, гардзанӣ ва ғайра гирифтор мешавад. === Чораҳои мубориза ва пешгирӣ === Ришқаи навро аз ришқазори куҳна 500 м дуртар киштан, ба ришқазор [[пестисидҳо]] ва [[фунгисидҳо]] пошидан лозим аст. Ба ҳосили ришқа рустаниҳои паразит (заҳрпечак) зарари калон расонда метавонанд. Барои пешгирии он ришқазори зарардидаро то гул кардани заҳрпечак паст даравида нест мекунанд, заминро чуқур шудгор карда, [[гербисидҳо]] мепошанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Люцерна, М., 1964. Ҳ. Қаҳорова. == Сарчашма == * {{ЭСТ|||муаллиф=}} [[Гурӯҳ:Ришқа]] 1g0qsvq6p6la3v5tz4b6zr3r1dkqct1 1469250 1469249 2026-04-20T14:54:48Z Zosya95 54344 1469250 wikitext text/x-wiki {{Таксон |image file = 20120918Medicago × varia4.jpg |image title = Гунаи умумии рустании гулкарда |image descr = {{bt-ruslat|Ришқаи боғӣ|Medicago sativa}} |салтанат = Рустаниҳо |rang = Авлод |лотинӣ = Medicago |author = [[L.]], 1753 |syn = * {{btname|Crimaea|[[Vassilcz.]]}} * {{btname|Factorovskya|[[Eig]]}} * {{btname|Kamiella|Vassilcz.}} * {{btname|Lupulina|[[Noulet]]}} * {{btname|Medica|[[Mill.]]}} * {{btname|Pseudomelissitus|[[Ovcz.]] et al.}} * {{btname|Rhodusia|Vassilcz.}} * {{btname|Turukhania|Vassilcz.}} |typus = {{bt-latrus|Medicago sativa|aut=[[L.]]|txt=<ref name="ING">{{ING|Medicago}}</ref>|Ришқаи боғӣ}} |children name = |children = |range map = |range map caption = |range map width = |range legend = |wikispecies = Medicago |commons = Category:Medicago |grin = 7365 }} '''Ришқа''', '''рушқа''', '''юнучқа''', '''аспист''' ({{lang-la|Medicágo}}) — як ҷинси [[гиёҳҳои яксола]] ё бисёрсолаест аз оилаи [[лӯбиёиҳо]], дарбаргирандаи 103 намуд<ref name="TPL">{{cite web|url=http://www.theplantlist.org/1.1/browse/A/Leguminosae/Medicago/|title=''Medicago''|date=2013|publisher=[[The Plant List]]. Version 1.1.|lang=en|accessdate=2016-10-06}}</ref>. == Тавсифоти гиёҳшиносӣ == Пояаш сершох, баландиаш 70—100 (баъзан 150) см. Баргаш дарозрӯяи себарга (аз 3 баргча иборат аст). Хӯшагулаш 15—20-гула. Мевааш асосан ғилофаки досшакл ё спиралшакл. Тухмаш гурдашакли гирда, зард ё зардтоби бур (вазни 1000 донааш 1,5—3,5 г). Бехи ришқа тиррешаи бақувват аст. Дар хок бн чуқурии бештар аз 5—10 м реша меронад. Дар Аврупо, Осиё, Африқо қариб 100 намуди ришқа мерӯяд. Дар кшиварҳои пасошӯравӣ қариб 60 ва аз он ҷумла дар Тоҷикистон 10 намуди ришқа (7 намуди он яксола) месабзад. == Парвариш == Ватани ришқа Эрон, доманаи кӯҳ ва кӯҳҳои Осиёи Миёнаю Кавказ аст. Ришқаро дар Осиёи Миёна тақрибан 5 ҳазор сол то мелод мекоштанд. Тақрибан 2—2,5 ҳазол сол то мелод онро ба Юнони Қадим, Рум ва Африқои Шимолӣ оварданд, минбаъд дар Аврупо, Амрикои Шимолию Ҷанубӣ, Австралия маъмул шуд. Ришқакорӣ дар ИМА, Аргентина ва Ҳиндустон вусъат ёфтааст. Дар Иттиҳоди Шӯравӣ ришқаро асосан дар ноҳияҳои ҷануб мекориданд. === Аҳамият === Ришқа дар киштгардони пахтаи заминҳои обӣ аҳамияти калон дорад. Ришқа зироати муҳиммест, ки хокро ҳосилхез мегардонад. Дар решаи он лундачаҳои бактериявии [[Азотандӯзҳо|азотандӯз]] ҳосил мешаванд. Баъд аз 2 соли кишт дар ҳар га замин то 18 т решаи ришқа боқӣ мемонад ва 250— 300 кг нитроген (азот) гун мегардад. Дар шароити намию гармии кофӣ ҳосили фаровон медиҳад. Ришқаро дар хокҳои ҳосилхези ноҳияҳои лалмикор 2—3 бор (аз ҳар га 60—90 сентнер хасбеда) ва дар заминҳои обӣ 4—7 маротиба (аз ҳар га 200—250 сентнер хасбеда) дарав мекунанд. === Парвариш дар Тоҷикистон === Дар шароити Тоҷикистон махсусан [[ришқаи боғӣ]] ё мазруъ (''Medicago sativa'', ниг. расм) хуб месабзад. Дар ҷумҳурӣ асосан навъҳои «Вахш 233», «Вахш 300» ва қисман «Тошкент 721»-ро мекоранд. Муҳлати кишти ришқа ба навъи хок, шароити обу ҳаво ва минтақаи парвариш вобаста аст. Ришқаро дар минтақаҳои Вахшу Кӯлоб миёнаи феврал—аввали март, дар заминҳои лалмии водии Ҳисору минтақаи Кӯлоб нимаи дуюми март— аввали апрел, дар гурӯҳи ноҳияҳои Рашт нимаи дуюми апрел— аввали май кишт мекунанд. Муҳлати хуби кишти тирамоҳии ришқа дар гурӯҳи ноҳияҳои ҷанубӣ даҳаи дуюми сентябр—аввали октябр, дар вилояти Суғд ва водии Ҳисор аввали сентябр охири даҳаи дуюми сентябр мебошад. Тухми ришқаро асосан бо усули қатории яклухт (байни қаторҳо 8—15 см) дар чуқурии 1,5—2 см (ба ҳар га 16—18 кг) мекоранд. Ба ҳар га замини обӣ пеш аз шудгор 250—300 кг, дар заминҳои лалмӣ 120—150 кг суперфосфат меандозанд. Ришқаро барои хошок дар давраи ғунчабандӣ — ибтидои гулкунӣ, барои тухмӣ ҳангоми сиёҳтоб шудани 60—75 % гилофакҳо медараванд. Дар замони шӯравӣ колхозҳои «50-солагия СССР» (Шаҳритуз), «Маданият», «Роҳи Ленин» (Панҷ), ба номи В. И. Леннн (ноҳияи Турсунзода) ва ба номи Домулло Азизов (Хуҷанд) аз ҳар га ришқазорҳои обӣ 110—150 сентнер хасбеда мегирифтанд. Соли 1980 дар Тоҷикистон ба 152,6 ҳазор га (93,8 ҳазор га обӣ) ришқа киштанд. == Корбурд дар хоҷагии деҳот == Ришқа хӯроки хуби чорвост. Онро барои чаронидани ҳайвонот, инчунин тайёр кардани хасбеда, орди алаф, тарбеда, силос ва ғайра истифода мебаранд. Ҳама хӯрокиҳои аз ришқа тайёр кардашударо ҳайвонот, хӯроки сабз ва орди алафро бошад, паррандаҳо хуб мехӯранд. Хӯрокии аз ришқа тайёр шуда 70—80% ҳазм мешавад. 100 кг баргу пояи сабзи ришқа баробари 21,7 воҳиди хӯрокӣ ва 4,1 кг протеини ҳозим аст. 1 кг ришқаи хушк баробари 0,52 воҳиди хӯрокӣ буда, 136 г протеини ҳозим, 90 мг каротин, 14 г калций ва фосфору витаминҳои гуногуни зиёде дорад. Протеини ҳозими ришқа назар ба рустаниҳои хӯшадор 2,5—3 барсбар зиёд аст. == Зараррасонҳо ва касалиҳои ришқа == Ба юнучқазор ганданафасаки ришқа, баргхӯраки ришқа (фитономус), тухмхӯрак (брухофагус), гулхӯраки ришқа, тихпуси тухмхӯрак, кирми ришқа, ширинча ва ғайра зарар мерасонанд. Ришқа бештар ба касалиҳои доғзании барг, аскохитоз, гардзанӣ ва ғайра гирифтор мешавад. === Чораҳои мубориза ва пешгирӣ === Ришқаи навро аз ришқазори куҳна 500 м дуртар киштан, ба ришқазор [[пестисидҳо]] ва [[фунгисидҳо]] пошидан лозим аст. Ба ҳосили ришқа рустаниҳои паразит (заҳрпечак) зарари калон расонда метавонанд. Барои пешгирии он ришқазори зарардидаро то гул кардани заҳрпечак паст даравида нест мекунанд, заминро чуқур шудгор карда, [[гербисидҳо]] мепошанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Люцерна, М., 1964. Ҳ. Қаҳорова. == Сарчашма == * {{ЭСТ|||муаллиф=}} hh0hffo2fsflegg9fz0m071hqmacvgu 0 211738 1469403 1013202 2026-04-21T00:59:43Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Андромеда (бурҷ)]] 1469403 wikitext text/x-wiki '''Андромеда''' якчанд маъно дорад. Саҳифаи лозимаро аз инҷо гиред: * [[Андромеда (галаситора)]] * [[Андромеда (асотир)]] {{Шаблон:Муайянкунӣ}} ei62an3e779egvtkjcf9mzqxx65eule 0 211739 1469396 1315207 2026-04-21T00:56:47Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Андромеда (бурҷ)]] to [[Андромеда (галаситора)]] 1315207 wikitext text/x-wiki {{Сурати фалакӣ}} '''Андроме́да''' ({{lang-la|Andromeda}}), '''Мусалсала''', '''Имротулмусалсала''' ({{lang+ar|اِمرَاةالمُسَلسَله|«Зани занҷирӣ»}}) — бурҷи Нимкураи Шимолии осмон. Масоҳаташ 722 градуси квадратӣ, зиёда аз 100 ситора дорад, ҳанӯз ба каталоги ситорагони «Алмаҷастӣ»-и Батлимуси Қализӣ (Клавдий Птоломей, 87 – 165) дохил карда шуда буд. Тибқи асотири юнонӣ андромеда духтари подшоҳи Ҳабашистон Кефей ва малика Кассиопея (Зотулкурсӣ) буд. Падараш андромедаро барои махлуқи обие, ки мамлакатро хароб мекард, ба қурбонӣ бурд, вале Персей (Ҳомили Расъу-л-ғул) наҷоташ дод. Пас аз вафот андромеда ба бурҷи осмонӣ мубаддал шуд. Дар «Қонуни Масъудӣ»-и Берунӣ ба номи «Андарумида» ва дар «Зиҷи Маликшоҳӣ»-и Умари Хайём бо номи «Мусалсала» омадааст. Андромеда се ситораи равшани қадри дуюм – Ал-фарас (Алферас, Сиррах), Мирақ (Мирах, Мизар) ва Ал-маак (Аламак) дорад, ки аз онҳо Аламак ситораи дуқӯша аст. Дар андромеда галактикаи спиралшакли Туманоти Андромеда (М31) бо ду радифи худ – галактикаҳои хурди М32 ва NGC 205 (M110) воқеанд. Дар шаби бемаҳтоб галактикаи спиралшаклро дар масофаи кунҷии зиёда аз 1° ғарбии ситораи n-и андромеда бе асбоб дидан мумкин аст. Ин галактикаро ҳанӯз дар соли 964 мунаҷҷими форсу тоҷик Абдурраҳмони Суфӣ мушоҳида карда, дар асари маъруфи худ «Китоб сувару-л-кавокиб ас-собита» («Китоби тасвири ситорагони собита») «абри хурд» номида буд. Олимони Европа онро танҳо дар садаи XVII мушоҳида карданд. Тавсифи андромеда аз тарафи Симон Мариус, ҳамзамону ҳамкасби Галилео Галилей амалӣ гардида буд. Донишманди дигари аврупоӣ – Ҷованни Батиста Одерна (1597 – 1660) ин туманотро соли 1653 кашф кард. Ин галактикаи спиралшакли наздиктарин ба Замин буда, дар масофаи 2,2 млрд соли рушноӣ воқеъ шудааст, қутраш 220 ҳазор соли рушноӣ ва қариб 300 млрд ситора дорад. Беҳтарин фасли мушоҳидаи андромеда тирамоҳ (сентябр, октябр) аст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Андромеда|муаллиф=М. Холов|1}} [[Гурӯҳ:Андромеда (бурҷ)]] [[Гурӯҳ:Суратҳои фалакӣ]] lnfnxl7vxo6whidzstamdbbtmyb46ch 1469472 1469396 2026-04-21T03:26:01Z Zosya95 54344 1469472 wikitext text/x-wiki {{Сурати фалакӣ}} '''Андромеда''' ({{lang-la|Andromeda}}), '''Мусалсала''', '''Имротулмусалсала''' ({{lang+ar|اِمرَاةالمُسَلسَله|«Зани занҷирӣ»}}) — бурҷи Нимкураи Шимолии осмон. Масоҳаташ 722 градуси квадратӣ, зиёда аз 100 ситора дорад, ҳанӯз ба каталоги ситорагони «Алмаҷастӣ»-и Батлимуси Қализӣ (Клавдий Птоломей, 87 – 165) дохил карда шуда буд. Тибқи асотири юнонӣ андромеда духтари подшоҳи Ҳабашистон Кефей ва малика Кассиопея (Зотулкурсӣ) буд. Падараш андромедаро барои махлуқи обие, ки мамлакатро хароб мекард, ба қурбонӣ бурд, вале Персей (Ҳомили Расъу-л-ғул) наҷоташ дод. Пас аз вафот андромеда ба бурҷи осмонӣ мубаддал шуд. Дар «Қонуни Масъудӣ»-и Берунӣ ба номи «Андарумида» ва дар «Зиҷи Маликшоҳӣ»-и Умари Хайём бо номи «Мусалсала» омадааст. Андромеда се ситораи равшани қадри дуюм – Ал-фарас (Алферас, Сиррах), Мирақ (Мирах, Мизар) ва Ал-маак (Аламак) дорад, ки аз онҳо Аламак ситораи дуқӯша аст. Дар андромеда галактикаи спиралшакли Туманоти Андромеда (М31) бо ду радифи худ – галактикаҳои хурди М32 ва NGC 205 (M110) воқеанд. Дар шаби бемаҳтоб галактикаи спиралшаклро дар масофаи кунҷии зиёда аз 1° ғарбии ситораи n-и андромеда бе асбоб дидан мумкин аст. Ин галактикаро ҳанӯз дар соли 964 мунаҷҷими форсу тоҷик Абдурраҳмони Суфӣ мушоҳида карда, дар асари маъруфи худ «Китоб сувару-л-кавокиб ас-собита» («Китоби тасвири ситорагони собита») «абри хурд» номида буд. Олимони Европа онро танҳо дар садаи XVII мушоҳида карданд. Тавсифи андромеда аз тарафи Симон Мариус, ҳамзамону ҳамкасби Галилео Галилей амалӣ гардида буд. Донишманди дигари аврупоӣ – Ҷованни Батиста Одерна (1597 – 1660) ин туманотро соли 1653 кашф кард. Ин галактикаи спиралшакли наздиктарин ба Замин буда, дар масофаи 2,2 млрд соли рушноӣ воқеъ шудааст, қутраш 220 ҳазор соли рушноӣ ва қариб 300 млрд ситора дорад. Беҳтарин фасли мушоҳидаи андромеда тирамоҳ (сентябр, октябр) аст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Андромеда|муаллиф=М. Холов|1}} [[Гурӯҳ:Андромеда (бурҷ)]] [[Гурӯҳ:Суратҳои фалакӣ]] 59xxarh0s38srib6d7satw63ig6kjqe 1469473 1469472 2026-04-21T03:29:53Z Zosya95 54344 1469473 wikitext text/x-wiki {{Галаситора | ном = Андромеда | номи кӯтоҳ = And{{sfn|Russell|1922|p=469}} | номи лотинӣ = Andromedae | номҳои дигар = {{hlist|Мусалсала|Имротулмусалсала}} | symbolism = [[Andromeda (mythology)|Andromeda]], <br /> the Chained Woman{{sfn|Allen|1899|pp=32–33}} | RA = {{RA|23|25|48.6945}}–{{RA|02|39|32.5149}}{{sfn|IAU, ''The Constellations'', Andromeda}} | dec = {{dec|53.1870041}}–{{dec|21.6766376}}{{sfn|IAU, ''The Constellations'', Andromeda}} | оила = [[Perseus Family|Perseus]] | масоҳат = 722{{sfn|Ridpath, ''Constellations''}} | тартиб = 19 | numbermainstars = 16 | numberbfstars = 65 | numberbrightstars = 3 | numbernearbystars = 3 | brighteststarname = [[Alpheratz]] (α And) | starmagnitude = 2.07 | ситораи наздиктарин = [[Ross 248]]<ref name=Kirkpatrick2024/>{{rp|84}} | stardistancely = 10.31 | stardistancepc = 3.16 | numbermessierobjects = 3,{{sfn|Bakich|1995|p=54}} including the Andromeda Galaxy | meteorshowers = [[Andromedids]] (Bielids) | ҳамсоя = {{hlist |[[Perseus (constellation)|Perseus]]|[[Cassiopeia (constellation)|Cassiopeia]]|[[Lacerta]]|[[Pegasus (constellation)|Pegasus]]|[[Pisces (constellation)|Pisces]]|[[Triangulum]]{{sfn|Bakich|1995|p=26}} }} | latmax = [[North Pole|90]] | latmin = [[37th parallel south|37]] | моҳ = Ноябр }} '''Андромеда''' ({{lang-la|Andromeda}}), '''Мусалсала''', '''Имротулмусалсала''' ({{lang+ar|اِمرَاةالمُسَلسَله|«Зани занҷирӣ»}}) — бурҷи Нимкураи Шимолии осмон. Масоҳаташ 722 градуси квадратӣ, зиёда аз 100 ситора дорад, ҳанӯз ба каталоги ситорагони «Алмаҷастӣ»-и Батлимуси Қализӣ (Клавдий Птоломей, 87 – 165) дохил карда шуда буд. Тибқи асотири юнонӣ андромеда духтари подшоҳи Ҳабашистон Кефей ва малика Кассиопея (Зотулкурсӣ) буд. Падараш андромедаро барои махлуқи обие, ки мамлакатро хароб мекард, ба қурбонӣ бурд, вале Персей (Ҳомили Расъу-л-ғул) наҷоташ дод. Пас аз вафот андромеда ба бурҷи осмонӣ мубаддал шуд. Дар «Қонуни Масъудӣ»-и Берунӣ ба номи «Андарумида» ва дар «Зиҷи Маликшоҳӣ»-и Умари Хайём бо номи «Мусалсала» омадааст. Андромеда се ситораи равшани қадри дуюм – Ал-фарас (Алферас, Сиррах), Мирақ (Мирах, Мизар) ва Ал-маак (Аламак) дорад, ки аз онҳо Аламак ситораи дуқӯша аст. Дар андромеда галактикаи спиралшакли Туманоти Андромеда (М31) бо ду радифи худ – галактикаҳои хурди М32 ва NGC 205 (M110) воқеанд. Дар шаби бемаҳтоб галактикаи спиралшаклро дар масофаи кунҷии зиёда аз 1° ғарбии ситораи n-и андромеда бе асбоб дидан мумкин аст. Ин галактикаро ҳанӯз дар соли 964 мунаҷҷими форсу тоҷик Абдурраҳмони Суфӣ мушоҳида карда, дар асари маъруфи худ «Китоб сувару-л-кавокиб ас-собита» («Китоби тасвири ситорагони собита») «абри хурд» номида буд. Олимони Европа онро танҳо дар садаи XVII мушоҳида карданд. Тавсифи андромеда аз тарафи Симон Мариус, ҳамзамону ҳамкасби Галилео Галилей амалӣ гардида буд. Донишманди дигари аврупоӣ – Ҷованни Батиста Одерна (1597 – 1660) ин туманотро соли 1653 кашф кард. Ин галактикаи спиралшакли наздиктарин ба Замин буда, дар масофаи 2,2 млрд соли рушноӣ воқеъ шудааст, қутраш 220 ҳазор соли рушноӣ ва қариб 300 млрд ситора дорад. Беҳтарин фасли мушоҳидаи андромеда тирамоҳ (сентябр, октябр) аст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Андромеда|муаллиф=М. Холов|1}} [[Гурӯҳ:Андромеда (бурҷ)]] [[Гурӯҳ:Суратҳои фалакӣ]] 1e6zhmkz9qnn9mba5hjeocurn7eaukg 1469474 1469473 2026-04-21T03:31:36Z Zosya95 54344 1469474 wikitext text/x-wiki {{Галаситора | ном = Андромеда | номи кӯтоҳ = And{{sfn|Russell|1922|p=469}} | номи лотинӣ = Andromedae | номҳои дигар = {{hlist|Мусалсала|Имротулмусалсала}} | тасвир = Andromeda IAU.svg | symbolism = [[Andromeda (mythology)|Andromeda]], <br /> the Chained Woman{{sfn|Allen|1899|pp=32–33}} | RA = {{RA|23|25|48.6945}}–{{RA|02|39|32.5149}}{{sfn|IAU, ''The Constellations'', Andromeda}} | dec = {{dec|53.1870041}}–{{dec|21.6766376}}{{sfn|IAU, ''The Constellations'', Andromeda}} | оила = [[Perseus Family|Perseus]] | масоҳат = 722{{sfn|Ridpath, ''Constellations''}} | тартиб = 19 | numbermainstars = 16 | numberbfstars = 65 | numberbrightstars = 3 | numbernearbystars = 3 | brighteststarname = [[Alpheratz]] (α And) | starmagnitude = 2.07 | ситораи наздиктарин = [[Ross 248]]<ref name=Kirkpatrick2024/>{{rp|84}} | stardistancely = 10.31 | stardistancepc = 3.16 | numbermessierobjects = 3,{{sfn|Bakich|1995|p=54}} including the Andromeda Galaxy | meteorshowers = [[Andromedids]] (Bielids) | ҳамсоя = {{hlist |[[Perseus (constellation)|Perseus]]|[[Cassiopeia (constellation)|Cassiopeia]]|[[Lacerta]]|[[Pegasus (constellation)|Pegasus]]|[[Pisces (constellation)|Pisces]]|[[Triangulum]]{{sfn|Bakich|1995|p=26}} }} | latmax = [[North Pole|90]] | latmin = [[37th parallel south|37]] | моҳ = Ноябр }} '''Андромеда''' ({{lang-la|Andromeda}}), '''Мусалсала''', '''Имротулмусалсала''' ({{lang+ar|اِمرَاةالمُسَلسَله|«Зани занҷирӣ»}}) — бурҷи Нимкураи Шимолии осмон. Масоҳаташ 722 градуси квадратӣ, зиёда аз 100 ситора дорад, ҳанӯз ба каталоги ситорагони «Алмаҷастӣ»-и Батлимуси Қализӣ (Клавдий Птоломей, 87 – 165) дохил карда шуда буд. Тибқи асотири юнонӣ андромеда духтари подшоҳи Ҳабашистон Кефей ва малика Кассиопея (Зотулкурсӣ) буд. Падараш андромедаро барои махлуқи обие, ки мамлакатро хароб мекард, ба қурбонӣ бурд, вале Персей (Ҳомили Расъу-л-ғул) наҷоташ дод. Пас аз вафот андромеда ба бурҷи осмонӣ мубаддал шуд. Дар «Қонуни Масъудӣ»-и Берунӣ ба номи «Андарумида» ва дар «Зиҷи Маликшоҳӣ»-и Умари Хайём бо номи «Мусалсала» омадааст. Андромеда се ситораи равшани қадри дуюм – Ал-фарас (Алферас, Сиррах), Мирақ (Мирах, Мизар) ва Ал-маак (Аламак) дорад, ки аз онҳо Аламак ситораи дуқӯша аст. Дар андромеда галактикаи спиралшакли Туманоти Андромеда (М31) бо ду радифи худ – галактикаҳои хурди М32 ва NGC 205 (M110) воқеанд. Дар шаби бемаҳтоб галактикаи спиралшаклро дар масофаи кунҷии зиёда аз 1° ғарбии ситораи n-и андромеда бе асбоб дидан мумкин аст. Ин галактикаро ҳанӯз дар соли 964 мунаҷҷими форсу тоҷик Абдурраҳмони Суфӣ мушоҳида карда, дар асари маъруфи худ «Китоб сувару-л-кавокиб ас-собита» («Китоби тасвири ситорагони собита») «абри хурд» номида буд. Олимони Европа онро танҳо дар садаи XVII мушоҳида карданд. Тавсифи андромеда аз тарафи Симон Мариус, ҳамзамону ҳамкасби Галилео Галилей амалӣ гардида буд. Донишманди дигари аврупоӣ – Ҷованни Батиста Одерна (1597 – 1660) ин туманотро соли 1653 кашф кард. Ин галактикаи спиралшакли наздиктарин ба Замин буда, дар масофаи 2,2 млрд соли рушноӣ воқеъ шудааст, қутраш 220 ҳазор соли рушноӣ ва қариб 300 млрд ситора дорад. Беҳтарин фасли мушоҳидаи андромеда тирамоҳ (сентябр, октябр) аст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Андромеда|муаллиф=М. Холов|1}} [[Гурӯҳ:Андромеда (бурҷ)]] [[Гурӯҳ:Суратҳои фалакӣ]] lfnd6jki74dikmhcplznjbouldg1bvz 1469475 1469474 2026-04-21T03:32:09Z Zosya95 54344 1469475 wikitext text/x-wiki {{Галаситора | ном = Андромеда | номи кӯтоҳ = And{{sfn|Russell|1922|p=469}} | номи лотинӣ = Andromedae | номҳои дигар = {{hlist|Мусалсала|Имротулмусалсала}} | тасвир = Andromeda IAU.svg | symbolism = [[Andromeda (mythology)|Andromeda]], <br /> the Chained Woman{{sfn|Allen|1899|pp=32–33}} | RA = {{RA|23|25|48.6945}}–{{RA|02|39|32.5149}}{{sfn|IAU, ''The Constellations'', Andromeda}} | dec = {{dec|53.1870041}}–{{dec|21.6766376}}{{sfn|IAU, ''The Constellations'', Andromeda}} | оила = [[Perseus Family|Perseus]] | масоҳат = 722{{sfn|Ridpath, ''Constellations''}} | тартиб = 19 | numbermainstars = 16 | numberbfstars = 65 | numberbrightstars = 3 | numbernearbystars = 3 | brighteststarname = [[Alpheratz]] (α And) | starmagnitude = 2.07 | ситораи наздиктарин = [[Ross 248]]<ref name=Kirkpatrick2024/>{{rp|84}} | stardistancely = 10.31 | stardistancepc = 3.16 | numbermessierobjects = 3,{{sfn|Bakich|1995|p=54}} including the Andromeda Galaxy | meteorshowers = [[Andromedids]] (Bielids) | ҳамсоя = {{hlist |[[Perseus (constellation)|Perseus]]|[[Cassiopeia (constellation)|Cassiopeia]]|[[Lacerta]]|[[Pegasus (constellation)|Pegasus]]|[[Pisces (constellation)|Pisces]]|[[Triangulum]]{{sfn|Bakich|1995|p=26}} }} | latmax = [[North Pole|90]] | latmin = [[37th parallel south|37]] | моҳ = Ноябр }} '''Андромеда''' ({{lang-la|Andromeda}}), '''Мусалсала''', '''Имротулмусалсала''' ({{lang+ar|اِمرَاةالمُسَلسَله|«Зани занҷирӣ»}}) — бурҷи Нимкураи Шимолии осмон. Масоҳаташ 722 градуси квадратӣ, зиёда аз 100 ситора дорад, ҳанӯз ба каталоги ситорагони «Алмаҷастӣ»-и Батлимуси Қализӣ (Клавдий Птоломей, 87 – 165) дохил карда шуда буд. Тибқи асотири юнонӣ андромеда духтари подшоҳи Ҳабашистон Кефей ва малика Кассиопея (Зотулкурсӣ) буд. Падараш андромедаро барои махлуқи обие, ки мамлакатро хароб мекард, ба қурбонӣ бурд, вале Персей (Ҳомили Расъу-л-ғул) наҷоташ дод. Пас аз вафот андромеда ба бурҷи осмонӣ мубаддал шуд. Дар «Қонуни Масъудӣ»-и Берунӣ ба номи «Андарумида» ва дар «Зиҷи Маликшоҳӣ»-и Умари Хайём бо номи «Мусалсала» омадааст. Андромеда се ситораи равшани қадри дуюм – Ал-фарас (Алферас, Сиррах), Мирақ (Мирах, Мизар) ва Ал-маак (Аламак) дорад, ки аз онҳо Аламак ситораи дуқӯша аст. Дар андромеда галактикаи спиралшакли Туманоти Андромеда (М31) бо ду радифи худ – галактикаҳои хурди М32 ва NGC 205 (M110) воқеанд. Дар шаби бемаҳтоб галактикаи спиралшаклро дар масофаи кунҷии зиёда аз 1° ғарбии ситораи n-и андромеда бе асбоб дидан мумкин аст. Ин галактикаро ҳанӯз дар соли 964 мунаҷҷими форсу тоҷик Абдурраҳмони Суфӣ мушоҳида карда, дар асари маъруфи худ «Китоб сувару-л-кавокиб ас-собита» («Китоби тасвири ситорагони собита») «абри хурд» номида буд. Олимони Европа онро танҳо дар садаи XVII мушоҳида карданд. Тавсифи андромеда аз тарафи Симон Мариус, ҳамзамону ҳамкасби Галилео Галилей амалӣ гардида буд. Донишманди дигари аврупоӣ – Ҷованни Батиста Одерна (1597 – 1660) ин туманотро соли 1653 кашф кард. Ин галактикаи спиралшакли наздиктарин ба Замин буда, дар масофаи 2,2 млрд соли рушноӣ воқеъ шудааст, қутраш 220 ҳазор соли рушноӣ ва қариб 300 млрд ситора дорад. Беҳтарин фасли мушоҳидаи андромеда тирамоҳ (сентябр, октябр) аст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Андромеда|муаллиф=М. Холов|1}} mo0mninc45hen52zgnxqesunqn012ge 1469476 1469475 2026-04-21T03:33:15Z Zosya95 54344 1469476 wikitext text/x-wiki {{Галаситора | ном = Андромеда | номи кӯтоҳ = And{{sfn|Russell|1922|p=469}} | номи лотинӣ = Andromedae | номҳои дигар = {{hlist|Мусалсала|Имротулмусалсала}} | тасвир = Andromeda IAU.svg | symbolism = [[Andromeda (mythology)|Andromeda]], <br /> the Chained Woman{{sfn|Allen|1899|pp=32–33}} | RA = {{RA|23|25|48.6945}}–{{RA|02|39|32.5149}}{{sfn|IAU, ''The Constellations'', Andromeda}} | dec = {{dec|53.1870041}}–{{dec|21.6766376}}{{sfn|IAU, ''The Constellations'', Andromeda}} | оила = [[Perseus Family|Perseus]] | масоҳат = 722{{sfn|Ridpath, ''Constellations''}} | тартиб = 19 | numbermainstars = 16 | numberbfstars = 65 | numberbrightstars = 3 | numbernearbystars = 3 | brighteststarname = [[Alpheratz]] (α And) | starmagnitude = 2.07 | ситораи наздиктарин = [[Ross 248]]<ref name=Kirkpatrick2024/>{{rp|84}} | stardistancely = 10.31 | stardistancepc = 3.16 | numbermessierobjects = 3,{{sfn|Bakich|1995|p=54}} including the Andromeda Galaxy | meteorshowers = [[Andromedids]] (Bielids) | ҳамсоя = {{hlist |[[Perseus (constellation)|Perseus]]|[[Cassiopeia (constellation)|Cassiopeia]]|[[Lacerta]]|[[Pegasus (constellation)|Pegasus]]|[[Pisces (constellation)|Pisces]]|[[Triangulum]]{{sfn|Bakich|1995|p=26}} }} | latmax = [[North Pole|90]] | latmin = [[37th parallel south|37]] | моҳ = Ноябр }} '''Андромеда''' ({{lang-la|Andromeda}}), '''Мусалсала''', '''Имротулмусалсала''' ({{lang+ar|اِمرَاةالمُسَلسَله|«Зани занҷирӣ»}}) — бурҷи Нимкураи Шимолии осмон. Масоҳаташ 722 градуси квадратӣ, зиёда аз 100 ситора дорад, ҳанӯз ба каталоги ситорагони «Алмаҷастӣ»-и Батлимуси Қализӣ (Клавдий Птоломей, 87 – 165) дохил карда шуда буд. Тибқи асотири юнонӣ андромеда духтари подшоҳи Ҳабашистон Кефей ва малика Кассиопея (Зотулкурсӣ) буд. Падараш андромедаро барои махлуқи обие, ки мамлакатро хароб мекард, ба қурбонӣ бурд, вале Персей (Ҳомили Расъу-л-ғул) наҷоташ дод. Пас аз вафот андромеда ба бурҷи осмонӣ мубаддал шуд. Дар «Қонуни Масъудӣ»-и Берунӣ ба номи «Андарумида» ва дар «Зиҷи Маликшоҳӣ»-и Умари Хайём бо номи «Мусалсала» омадааст. Андромеда се ситораи равшани қадри дуюм – Ал-фарас (Алферас, Сиррах), Мирақ (Мирах, Мизар) ва Ал-маак (Аламак) дорад, ки аз онҳо Аламак ситораи дуқӯша аст. Дар андромеда галактикаи спиралшакли Туманоти Андромеда (М31) бо ду радифи худ – галактикаҳои хурди М32 ва NGC 205 (M110) воқеанд. Дар шаби бемаҳтоб галактикаи спиралшаклро дар масофаи кунҷии зиёда аз 1° ғарбии ситораи n-и андромеда бе асбоб дидан мумкин аст. Ин галактикаро ҳанӯз дар соли 964 мунаҷҷими форсу тоҷик Абдурраҳмони Суфӣ мушоҳида карда, дар асари маъруфи худ «Китоб сувару-л-кавокиб ас-собита» («Китоби тасвири ситорагони собита») «абри хурд» номида буд. Олимони Европа онро танҳо дар садаи XVII мушоҳида карданд. Тавсифи андромеда аз тарафи Симон Мариус, ҳамзамону ҳамкасби Галилео Галилей амалӣ гардида буд. Донишманди дигари аврупоӣ – Ҷованни Батиста Одерна (1597 – 1660) ин туманотро соли 1653 кашф кард. Ин галактикаи спиралшакли наздиктарин ба Замин буда, дар масофаи 2,2 млрд соли рушноӣ воқеъ шудааст, қутраш 220 ҳазор соли рушноӣ ва қариб 300 млрд ситора дорад. Беҳтарин фасли мушоҳидаи андромеда тирамоҳ (сентябр, октябр) аст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Андромеда|муаллиф=М. Холов|1}} {{Галаситораҳо}} 608vagtbxhoxddvcapy8aljf6m2nc0u 1469477 1469476 2026-04-21T03:33:40Z Zosya95 54344 1469477 wikitext text/x-wiki {{Галаситора | ном = Андромеда | номи кӯтоҳ = And{{sfn|Russell|1922|p=469}} | номи лотинӣ = Andromedae | номҳои дигар = {{hlist|Мусалсала|Имротулмусалсала}} | тасвир = Andromeda IAU.svg | symbolism = [[Andromeda (mythology)|Andromeda]], <br /> the Chained Woman{{sfn|Allen|1899|pp=32–33}} | RA = {{RA|23|25|48.6945}}–{{RA|02|39|32.5149}}{{sfn|IAU, ''The Constellations'', Andromeda}} | dec = {{dec|53.1870041}}–{{dec|21.6766376}}{{sfn|IAU, ''The Constellations'', Andromeda}} | оила = [[Perseus Family|Perseus]] | масоҳат = 722{{sfn|Ridpath, ''Constellations''}} | тартиб = 19 | numbermainstars = 16 | numberbfstars = 65 | numberbrightstars = 3 | numbernearbystars = 3 | brighteststarname = [[Alpheratz]] (α And) | starmagnitude = 2.07 | ситораи наздиктарин = [[Ross 248]]<ref name=Kirkpatrick2024/>{{rp|84}} | stardistancely = 10.31 | stardistancepc = 3.16 | numbermessierobjects = 3,{{sfn|Bakich|1995|p=54}} including the Andromeda Galaxy | meteorshowers = [[Andromedids]] (Bielids) | ҳамсоя = {{hlist |[[Perseus (constellation)|Perseus]]|[[Cassiopeia (constellation)|Cassiopeia]]|[[Lacerta]]|[[Pegasus (constellation)|Pegasus]]|[[Pisces (constellation)|Pisces]]|[[Triangulum]]{{sfn|Bakich|1995|p=26}} }} | latmax = [[North Pole|90]] | latmin = [[37th parallel south|37]] | моҳ = Ноябр }} '''Андромеда''', '''Мусалсала''' ё '''Имротулмусалсала''' ({{lang+ar|اِمرَاةالمُسَلسَله|«Зани занҷирӣ»}}) — бурҷи Нимкураи Шимолии осмон. Масоҳаташ 722 градуси квадратӣ, зиёда аз 100 ситора дорад, ҳанӯз ба каталоги ситорагони «Алмаҷастӣ»-и Батлимуси Қализӣ (Клавдий Птоломей, 87 – 165) дохил карда шуда буд. Тибқи асотири юнонӣ андромеда духтари подшоҳи Ҳабашистон Кефей ва малика Кассиопея (Зотулкурсӣ) буд. Падараш андромедаро барои махлуқи обие, ки мамлакатро хароб мекард, ба қурбонӣ бурд, вале Персей (Ҳомили Расъу-л-ғул) наҷоташ дод. Пас аз вафот андромеда ба бурҷи осмонӣ мубаддал шуд. Дар «Қонуни Масъудӣ»-и Берунӣ ба номи «Андарумида» ва дар «Зиҷи Маликшоҳӣ»-и Умари Хайём бо номи «Мусалсала» омадааст. Андромеда се ситораи равшани қадри дуюм – Ал-фарас (Алферас, Сиррах), Мирақ (Мирах, Мизар) ва Ал-маак (Аламак) дорад, ки аз онҳо Аламак ситораи дуқӯша аст. Дар андромеда галактикаи спиралшакли Туманоти Андромеда (М31) бо ду радифи худ – галактикаҳои хурди М32 ва NGC 205 (M110) воқеанд. Дар шаби бемаҳтоб галактикаи спиралшаклро дар масофаи кунҷии зиёда аз 1° ғарбии ситораи n-и андромеда бе асбоб дидан мумкин аст. Ин галактикаро ҳанӯз дар соли 964 мунаҷҷими форсу тоҷик Абдурраҳмони Суфӣ мушоҳида карда, дар асари маъруфи худ «Китоб сувару-л-кавокиб ас-собита» («Китоби тасвири ситорагони собита») «абри хурд» номида буд. Олимони Европа онро танҳо дар садаи XVII мушоҳида карданд. Тавсифи андромеда аз тарафи Симон Мариус, ҳамзамону ҳамкасби Галилео Галилей амалӣ гардида буд. Донишманди дигари аврупоӣ – Ҷованни Батиста Одерна (1597 – 1660) ин туманотро соли 1653 кашф кард. Ин галактикаи спиралшакли наздиктарин ба Замин буда, дар масофаи 2,2 млрд соли рушноӣ воқеъ шудааст, қутраш 220 ҳазор соли рушноӣ ва қариб 300 млрд ситора дорад. Беҳтарин фасли мушоҳидаи андромеда тирамоҳ (сентябр, октябр) аст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Андромеда|муаллиф=М. Холов|1}} {{Галаситораҳо}} b1atedg055sysurm42b5xj7rprpwp80 0 212898 1469221 1389141 2026-04-20T13:59:48Z Zosya95 54344 1469221 wikitext text/x-wiki '''Бӯрикалла''' — [[харбуза]]и пешпазаки маҳаллӣ. Давраи нашваш (аз неш зада баромадани тухмӣ то пухтан) 95 — 99 рӯз (бештар 75-80 рӯз). Палакаш калон, сершоху барг ва дароз, баргаш ба дарун хамида, ҳосилаш гирда, қутраш 18-25 см, вазнаш 2,5-5 кг, пӯсташ зарди сабзтоб, ғафси суфта, камтӯр, мағзаш сабзча, ғафс (5,0-5,5 см), нарму ширин, 9-10,6 % моддаҳои хушк, то 11 % қанд, аз ҷумла, 4,8-6,2 % сахароза дорад. Тухмаш калони дарозрӯя. Мувофиқи аломатҳои морфологӣ ба навъи гургаки хуҷандӣ хеле монанд аст. Мағзаш таъми нок дорад. Аз ҳар га-и полизаш 230—360 сентнер ҳосил меғундоранд. Барои хушкондан ва ба ҷойҳои дур кашондан мувофиқ нест. Бештар дар [[вилояти Суғд]], [[водии Вахш]], аз ҷумла ноҳияи Ҷалолиддини Румӣ, инчунин [[вилояти Қашқадарё]]и Узбекистон кишт мекунанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Бӯрикалла|3|муаллиф=Ҳ. Маҳмадқулов}} [[Гурӯҳ:Харбузаҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Навъҳои харбуза]] 2t83m098djbtwr4a2gcl9uf9fm0v3bx 0 213126 1469568 1459272 2026-04-21T07:19:19Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469568 wikitext text/x-wiki [[Акс:Flag TJ Bagh-i Rudaki.jpg|thumb|Маркази боғ бо Парчами Миллӣ (баландиаш 165 м.)]] '''Боғи Парчами Миллӣ''' — боғи фарҳангиву фароғатӣ дар [[Душанбе]], дар маркази ш. Душанбе, рӯ ба рӯи «Амфитеатр» ва [[Осорхонаи миллии Тоҷикистон]] воқеъ аст. == Таъсис == Боғ соли 2012 бунёд шуда, масоҳати он 16,68 га. аст. Боғ бо тарроҳӣ ва меъмориҳои вижааш аз дигар боғҳои шаҳр фарқ мекунад. Боғ ду дарвозаи мунаққаш дорад − яке аз самти [[Қасри миллат|«Қасри Миллат»]] ва дигаре аз кӯчаи Исмоили Сомонӣ. Маркази боғро [[Парчами Тоҷикистон|Парчами Миллӣ]] (баландиаш 165 м.) оро медиҳад. Дар ҳошияи Парчами Миллӣ кӯли бузургест, ки дар миёнҷояш буфету қаҳвахона дорад ва дар соҳилаш 10 қаиқча барои ҳавасмандони шиноварӣ омодааст. Дар атрофу дохили [[боғ]], аз ҷумла, дар назди Парчами Миллӣ [[фаввора]]ҳо сар мекашанд; дар атрофи парчам чароғҳои баландшиддат гузошта шудаанд, ки шабона тобиши ҷолибе доранд. Дар боғ майдони варзишие низ муҳайёст, ки дар миёнҷояш муҷассамаи уқоби болкушода устувор аст. Дар паҳлуи майдони варзишӣ барои саргармии наврасон 5 теппачаи бо ҳам васлшаванда ва 8 манораи кандакорӣ низ сохта шудааст. Барои баргузории мулоқотҳову бозиҳову ҷашнҳо дар боғ майдончаи мудаввар мавҷуд аст. Дар боғ беш аз 10 ҳазор бех (аз 50 намуд) дарахтони сояафкану гулбар шинонда шудааст. Роҳраву гулгаштҳои боғ то 4 км тӯл кашидаанд. Дар атрофи гулгашти бузурги боғ, дар назди Осорхонаи миллӣ 31 муҷассамаи номоварони таърихи миллат, ба монанди Куруши Кабир, Ҷамшед, Шоҳи Каёниён, Шоҳи Кушониён, Низомулмулк, Сарлашкари Суғд — Шоҳ Ҳусейн, Шоҳи Хатлон, Рӯдакӣ, Абуалии Сино, Исмоили Сомонӣ, Темурмалик, Восеъ ва диг. қомат афрохтаанд. Барои сайругашти меҳмонон мошинҳои махсус омодаанд. Дар боғ 8 ҳавз мавҷуданд, ки дар миёнҷойи ҳар кадом қаҳвахона сохта шудааст. == Нигористон == <gallery> Vid-iz-vertoleta.jpg|Намо аз чархбол Flagshtok.jpg|Парчам дар рӯз Flagshtok-nochu2.jpg|Парчам дар шом </gallery> == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Боғи Парчами Миллӣ |2|муаллиф= А. Раҳмонқулов }} {{ПБ}} {{Боғҳои Душанбе}} [[Гурӯҳ:Боғҳои Душанбе]] [[Гурӯҳ:Сутуни парчам]] [[Гурӯҳ:Боғҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Боғҳо, асосгузошташуда дар соли 2012]] [[Гурӯҳ:Биноҳо ва иншоотҳо дар Душанбе]] [[Гурӯҳ:Таъсисёфтагони соли 2011 дар Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] k4tvfplmxrgr20g0x247nmpp784mk2n 0 215946 1469530 1246826 2026-04-21T04:49:33Z VASHGIRD 8035 1469530 wikitext text/x-wiki '''Сариангушт''', '''сариангуштӣ''' — як навъ ангури маҳаллӣ. Селексияи халқист. Токаш зудсабз, баргаш панҷашакл, гулаш дуҷинса, хӯшааш ғуч (вазни миёнааш 324 грамм), донааш дарозрӯя ё гирда, пӯсташ ғафс (ширааш 27—30% қанд дорад). Охирҳои моҳи сентябр мепазад. Барои тархӯрӣ ва мавиз истифода мебаранд. Сариангушт ан- гури серҳосил (аз ҳар гектар 300—350 сентнер). Дар вилоятҳои Ленинобод, Сурхондарё ва Самарқанд мепарваранд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Сорта винограда Узбекистана, Ташкент, 1974. == Сарчашма == * {{ЭСТ|||муаллиф=}} [[Гурӯҳ:Ангурҳо]] qcng82mb5omccse3bkpshope5q8zz23 1469531 1469530 2026-04-21T04:49:49Z VASHGIRD 8035 1469531 wikitext text/x-wiki '''Сариангушт''', '''сариангуштӣ''' — як навъ ангури маҳаллӣ. Селексияи халқист. Токаш зудсабз, баргаш панҷашакл, гулаш дуҷинса, хӯшааш ғуч (вазни миёнааш 324 грамм), донааш дарозрӯя ё гирда, пӯсташ ғафс (ширааш 27—30% қанд дорад). Охирҳои моҳи сентябр мепазад. Барои тархӯрӣ ва мавиз истифода мебаранд. Сариангушт ан- гури серҳосил (аз ҳар гектар 300—350 сентнер). Дар вилоятҳои Ленинобод, Сурхондарё ва Самарқанд мепарваранд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Сорта винограда Узбекистана, Ташкент, 1974. == Сарчашма == * {{ЭСТ|Сариангушт|5|муаллиф=}} [[Гурӯҳ:Ангурҳо]] m5o52ujph3c1yzl7970rs71bq2fq5r8 1469532 1469531 2026-04-21T04:49:58Z VASHGIRD 8035 /* Сарчашма */ 1469532 wikitext text/x-wiki '''Сариангушт''', '''сариангуштӣ''' — як навъ ангури маҳаллӣ. Селексияи халқист. Токаш зудсабз, баргаш панҷашакл, гулаш дуҷинса, хӯшааш ғуч (вазни миёнааш 324 грамм), донааш дарозрӯя ё гирда, пӯсташ ғафс (ширааш 27—30% қанд дорад). Охирҳои моҳи сентябр мепазад. Барои тархӯрӣ ва мавиз истифода мебаранд. Сариангушт ан- гури серҳосил (аз ҳар гектар 300—350 сентнер). Дар вилоятҳои Ленинобод, Сурхондарё ва Самарқанд мепарваранд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Сорта винограда Узбекистана, Ташкент, 1974. == Сарчашма == * {{ЭСТ|Сариангушт|6|муаллиф=}} [[Гурӯҳ:Ангурҳо]] hly0n9w2ys8jfl3crl3vn84k69lkd01 0 216100 1469327 1456836 2026-04-20T19:55:48Z Yoonoos.tj 27005 1469327 wikitext text/x-wiki {{Ширкат |ном = Яндекс |номи аслӣ = Яндекс ООО |логотип = Yandex logo en.svg |навъ = [[Ширкати хусусӣ]] |таъсисёбӣ = [[23 сентябр]]и [[1997]] |асосгузорон = [[Аркадий Волож]], [[Илия Сегалович]] |макон = [[Маскав]], [[Русия]] |афроди калидӣ = Аркадий Волож (асосгузор) |бахш = [[Интернет]], [[Мотори ҷустуҷӯ]], [[Нақлиёти шаҳрӣ]] |маҳсулот = Яндекс.Ҷустуҷӯ, Яндекс.Такси, Яндекс.Харита, Яндекс.Мусиқӣ |сайт = {{URL|yandex.ru}} }} '''Яндекс''' ({{lang-ru|Яндекс}}, {{lang-en|Yandex}}) — ширкати технологии [[Русия|русӣ]] мебошад, ки хизматҳои интернетиро аз қабили [[мотори ҷустуҷӯ]], харитаҳои онлайн, [[стриминг|стриминги мусиқӣ]], такситранспорт ва ҳисоббарории абрӣ пешниҳод мекунад.<ref>{{cite web |url=https://yandex.com/company |title=About Yandex |publisher=Yandex}}</ref> Яндекс.Ҷустуҷӯ бузургтарин системаи ҷустуҷӯи [[Россия]] мебошад ва тақрибан 72% саҳмияи бозори ҷустуҷӯи кишварро дар ихтиёр дорад.<ref>{{cite web |url=https://gs.statcounter.com/search-engine-market-share/all/russian-federation |title=Search Engine Market Share Russia |publisher=StatCounter}}</ref> == Таърих == === Солҳои 1990 === Дар соли [[1990]] [[Аркадий Волож]] бо дӯсти мактабиаш [[Илия Сегалович]] (1964–2013) барои таҳияи [[алгоритм|алгоритмҳои]] ҷустуҷӯи матнҳои русӣ якҷоя шуд. Онҳо нармафзори ҷустуҷӯро зери номи ширкати «Arcadia» таҳия карданд. Дар соли [[1993]] номи «Яндекс» — аз ибораи англисии «Yet Another iNDEXer» — ихтироъ шуд.<ref>{{cite web |url=https://yandex.com/company/history |title=Yandex History |publisher=Yandex}}</ref> 23 сентябри [[1997]] системаи ҷустуҷӯии yandex.ru расман оғоз ба кор кард ва дар намоишгоҳи Softool дар [[Маскав]] муаррифӣ гардид. Дар соли [[1998]] Яндекс [[рекламаи контекстӣ|рекламаи контекстиро]] ба системаи ҷустуҷӯяш илова кард. Дар соли [[2000]] Яндекс дар [[Кипр]] ба ширкати мустақил табдил ёфт. === Солҳои 2000 === Дар соли [[2000]] Baring Vostok Capital Partners 35,72% саҳмияи ширкатро ба маблағи 5,28 миллион доллар харид. Дар соли [[2001]] Яндекс шабакаи рекламаи онлайни Яндекс.Direct-ро оғоз кард. Ширкат дар соли [[2003]] ба фоида расид. Дар сентябри [[2005]] Яндекс дар [[Украина]] дафтар кушод. Дар соли [[2008]] Яндекс ширкати SMILink — агентии назорати роҳҳои Русияро харид ва онро ба Яндекс.Харита дохил кард. Дар сентябри [[2008]] нармафзори Punto Switcher — барномаи иваз кардани забон — ба ширкат гузашт. === Солҳои 2010 === 24 майи [[2011]] ширкати модарии Яндекс — Yandex N.V. — дар биржаи [[NASDAQ]] ба маблағи 1,3 миллиард доллар IPO (аввалин фурӯши кушодаи саҳомӣ) гузаронд — бузургтарин IPO-и ширкати интернетӣ баъд аз [[Google]] дар соли [[2004]].<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2011/05/25/technology/25yandex.html |title=Yandex Raises $1.3 Billion in I.P.O. |work=The New York Times |date=24 майи 2011}}</ref> Дар октябри [[2012]] Яндекс браузери Chromium-асоси худро нашр кард. Дар октябри [[2013]] ширкати KinoPoisk — бузургтарин системаи ҷустуҷӯи кино дар Русияро харид. Дар феврали [[2018]] Яндекс бизнеси Uber-ро дар [[Русия]], [[Қазоқистон]], [[Озарбойҷон]], [[Арманистон]], [[Беларус]] ва [[Гурҷистон]] ба зери назорати худ гирифт ва ширкати муштараки Яндекс.Такси таъсис дод. Дар октябри [[2017]] дастёри зеҳни сунъии Алиса (Alice) барои Android, iOS ва Windows муаррифӣ гардид. === Тақсими ширкат (2022–2024) === Пас аз оғози ҷанги [[Русия]] дар [[Украина]] дар соли [[2022]] ва таҳримҳои байналмилалӣ, Яндекс зери фишори сиёсӣ қарор гирифт. Дар июли [[2024]] Nebius Group — ширкати модарии нидерландии Яндекс — активҳои русии ширкатро ба маблағи 5,3 миллиард доллар ба гурӯҳе аз сармоягузорони русӣ фурӯхт<ref>{{cite news |url=https://www.reuters.com/technology/yandex-completes-sale-russian-assets-53-bln-2024-07/ |title=Yandex completes sale of Russian assets for $5.3 bln |work=Reuters |date=2024}}</ref>. Бахши байналмилалии ширкат зери номи Nebius Group фаъолияташро дар [[Аврупо]] ва [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]] идома дод. == Хизматҳо == === Яндекс.Ҷустуҷӯ === Бузургтарин системаи ҷустуҷӯи интернет дар [[Россия]] ва яке аз чор системаи бузурги ҷустуҷӯи ҷаҳон. Дорои техологияи MatrixNet барои беҳтар кардани натиҷаҳои ҷустуҷӯ мебошад. === Яндекс.Такси === Хизмати нақлиёти такси, ки дар соли [[2011]] оғоз ёфт. Яндекс.Такси бузургтарин ширкати нақлиёти таксии [[Русия]] буда, дар зиёда аз 40 кишвар фаъолият мекунад. Баъди ҳамкорӣ бо [[Uber]] дар соли [[2018]] ба ширкати Яндекс.Go табдил ёфт. === Яндекс.Харита === Хизмати харитаҳои онлайн, ки барои навигатсия, назорати ҳаракати нақлиёт ва ҷустуҷӯи ташкилотҳо истифода мешавад. Аз соли [[2008]] фаъол аст. === Яндекс.Мусиқӣ === Хизмати [[стриминг|стриминги мусиқӣ]], ки дар сентябри [[2010]] оғоз ёфт. Бо каталоги миллионҳо суруд дар жанрҳои гуногун кор мекунад. === Яндекс.Браузер === Браузери интернети Chromium-асос, ки дар октябри [[2012]] нашр шуд ва дорои дастёри зеҳни сунъии Алиса мебошад. === Яндекс.Абр === Хизматҳои [[ҳисоббарории абрӣ]] барои ташкилотҳо ва таҳиягарон. == Танқид == Яндекс борҳо бо иттиҳоми ҳамкорӣ бо ҳукумати [[Русия]] дар сонсури маълумоти корбарон рӯ ба рӯ шудааст. Дар соли [[2019]] Думаи давлатии Русия лоиҳаи қонуне пешниҳод кард, ки тибқи он давлат метавонист назорати ширкатҳои интернетии калонро ба ихтиёр гирад, ки ин нигаронии сармоягузоронро ба вуҷуд овард. Дар соли [[2022]] пас аз таҷовузи Русия ба [[Украина]], Яндекс аз ҷониби кишварҳои ғарбӣ таҳримҳо гирифт. == Адабиёт == * Соколов-Митрич, Д. В. Яндекс. Книга. — М.: Манн, Иванов и Фербер, 2014. — 368 с. — ISBN 978-5-00-057092-0. * Дорофеев, Владислав. Яндекс Воложа: История создания компании мечты. — М.: Альпина Паблишер, 2013. — 358 с. — ISBN 978-5-9614-4514-5. == Пайвандҳо == * [https://yandex.ru Сомонаи расмии Яндекс] * [https://yandex.com Сомонаи байналмилалии Яндекс] == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Ширкатҳои технологӣ]] [[Гурӯҳ:Ширкатҳои русӣ]] [[Гурӯҳ:Низомҳои ҷустуҷӯӣ]] [[Гурӯҳ:Вебгоҳҳо]] [[Гурӯҳ:Таъсисёфтагони 1997]] fl8obbbalv46hmu6ucgnnlja9cr83zv 0 216671 1469363 1036449 2026-04-20T21:43:13Z Yoonoos.tj 27005 1469363 wikitext text/x-wiki {{Телесериал |НомТоҷ = «Юсуфи паёмбар» |НомАсл = {{lang-fa|یوسف پیامبر}} |тасвир = |имзо = |жанр = драмаи таърихию мазҳабӣ |маконҳо = |тул = 40 дақиқа |муаллиф = |таҳиякунандаи_иҷроия = [[Расул Аҳадӣ]] |таҳиякунанда = |коргардон = |наворбардор = |филмноманавис = |оҳангсоз = |дар нақшҳо = [[Мустафо Замонӣ]]<br/>[[Маҳмуди Покният]]<br>[[Катоюн Риёҳӣ]]<br>[[Ҷаъфари Деҳқон]]<br>[[Аббос Амирӣ]]<br>[[Илҳом Ҳамидӣ]]<br>[[Раҳим Наврӯзӣ]]<br>[[Фаришта Сарабандӣ]] |кӯлоҳ = |студия = |кишвар = |забон = |формати_тасвир = |овоз = |телеканал = |намоиши_аввал = |намоиши_охир = |фаслҳо = 3 |шумора = 45 |феҳристи_қисматҳо = |сайт = simafilmideh.ir |imdb_id = 3084150 }} «'''Юсуфи паёмбар'''» ({{lang-fa|یوسف پیامبر}}) — [[маҷмӯаи телевизионӣ]] перомуни зиндагии [[Юсуф ва Зулайхо]] ба коргардонии Фараҷуллоҳ Силаҳшӯр аст. Нахустин қисмати ин сериёли 45 қисматӣ ҷумъаи 7 тирмоҳи 1387 соати 22 пахш шуд. Дар сериёли «Юсуфи паёмбар» [[Мустафо Замонӣ]], [[Маҳмуди Покният]], [[Катоюн Риёҳӣ]], [[Ҷаъфари Деҳқон]], [[Аббос Амирӣ]], [[Ҷаҳонбахш Султонӣ]], [[Раҳим Наврӯзӣ]], [[Маҳваш Сабркун]], [[Илҳом Ҳамидӣ]], [[Парвона Маъсумӣ]], [[Лайло Блокот]] ба ифои нақш пардохтаанд. Дар ин маҷмӯа [[Мустафо Замонӣ]] ифогари нақши [[Юсуф]] аст ва нақши падараш [[Яъқуб]]ро [[Маҳмуди Покният]] ифо мекунад. Шахсияти [[Зулайхо]]ро [[Катоюн Риёҳӣ]], ки дар ҳинни мароҳили филмбардорӣ бозигари он интихоб шуд ва нақши [[Путифор|Азизи Миср Путифорро]] ҳам [[Ҷаъфари Деҳқон]] бозӣ кардаанд. == Достон == Замоне, ки [[Яъқуб]], мардумони [[Банӣ Исроил]]ро ба маъбуди ягонаи олам фаро хонда ва аз парастиши [[Худоёни Мисри Бостон|худоёни]] сард ва сангӣ инзор медиҳад, [[Худо|Худованд]], [[паёмбар]]и баъдиро дар насл ӯ қарор дода ва Юсуфро ба вай ато мекунад, ки дар ҳасан ва ҷамол, беназир аст. Юсуф дар кӯдакӣ рӯъёи аҷибе мебинад. Рӯъёе, ки дар он хуршед ва моҳ ва 11 ситора барои ӯ ба [[саҷда]] меафтанд. Яъқуб, ки ин рӯъёи азимро мешунавад ба ӯ тавсия мекунад то онро аз бародарони худ пинҳон кунад. Пас аз чанде, бародарони Юсуф, ки ба алоқаи падарашон нисбат ба Юсуф рашк меварзиданд, баъди азият ӯро ба корвониёни роҳи Миср мефурӯшанд. Ва корвониён ӯро дар Миср ба Азизи Миср Путифор мефурӯшанд, аммо Худованд, ки ирода фармуда то ба воситаи Юсуф, мардумро ба роҳи наҷот ва ҳидоят даъват намояд. Ӯро аз пастии чоҳ раҳонида ва баландӣ мақом ва мартабат ато менамояд... == Нигаред низ == * [[Сураи Юсуф]] * [[Юсуф ва Зулайхо]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{филм-нопурра}} {{новбарӣ}} {{ПБ}} qbizhway6l7h7yyxyxg1fu1vt7sef9h 0 220361 1469573 1392525 2026-04-21T07:22:51Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469573 wikitext text/x-wiki {{Масҷид |Номи тоҷикӣ = Масҷиди Абуҳанифа Нуъмон ибни Собит |Номи аслӣ = Масҷиди марказии ҷомеъи ба номи Абуҳанифа Нуъмон ибни Собит |Тасвир = Mosque Grand Masjid Imam Abuкhаnifa, Dushanbe 09.jpg |Имзои тасвир = |Бари тасвир = |Давлат = Тоҷикистон |Шакли минтақа = давлат |Минтақа = Тоҷикистон |Номи мавқеъ = шаҳр |Мавқеъ = Душанбе |Суроға = |lat_dir =N|lat_deg =38°|lat_min =35′|lat_sec =45″ |lon_dir =E|lon_deg =68°|lon_min =45′|lon_sec = 47″ |region = |CoordScale = |Унвон = амалкунанда |Равиш, мактаб = суннатӣ |Қозиёт = |Соҳибҳуқуқ = |Шакли масҷид = Ҷумъагӣ |Услуби меъморӣ = Меъмории исломӣ |Муаллифи лоиҳа = |Меъмор = |Бинокор = |Ташаббускори сохтумон = |Хайркардагон = |Санаҳои асосӣ = |Ибтидои сохтумон = |Анҷоми сохтумон = |Имом = |Ҳолат = амалкунанда |Масоҳати умумӣ = 18444 м² |Андоза = |Масоҳати биноҳо = 14000 м² |Ғунҷойиш = 133 000 нафар |Шумораи гумбаз = 18 |Баландӣ = |Баландии гумбаз = 43 метр |Бари гумбаз = |Шумораи манораҳо = 6 |Баландии манора = 4-74 м/ 2-21 м |Масолеҳ = |Таровеҳ = |Ифтор ва суҳур = |Китобхона = дорад |Мадраса = |Сайт = |Иттилооти иловагӣ = }} '''Масҷиди марказии ҷомеъи ба номи Абуҳанифа Нуъмон ибни Собит''' — масҷиди ҷумъахонӣ дар шимоли [[Душанбе|шаҳри Душанбе]]. Бузургтарин масҷид дар [[Осиёи Марказӣ]] аст. <ref name="spu">{{Cite web|url=https://tj.sputniknews.ru/country/20190914/1029861144/tadjikistan-otkrytie-samaya-bolshaya-mechet-2019.html|title= В Таджикистане готовятся к открытию самой большой мечети в Центральной Азии|date=2019-09-14|publisher=[[Sputnik]]|accessdate=2019-11-27}}</ref>. Бузургтарин макони мазҳабӣ дар Тоҷикистон дар солҳои истиқлол, дар соли 2019 сохта шудааст. Санади таҳкурсии масҷид аз ҷониби Президенти Тоҷикистон [[Эмомалӣ Раҳмон]] моҳи октябри 2009, дар доираи чорабиниҳо бахшида ба 1310 солагии асосгузори [[Ҳанафӣ|мазҳаби ҳанафӣ]] [[Абуҳанифа Нуъмон ибни Собит |Имом Абуҳанифа Нуъмон ибни Собит]] гузошта шудааст. Сохтмон моҳи октябри соли 2011 оғоз ёфтааст. Арзиши сохтмон тақрибан 100 миллион доллари ИМА-ро ташкил дод. Сохтмонро [[Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон|Ҳукумати Тоҷикистон]] (30 миллион доллар) ва Ҳукумати [[Қатар]] (70 миллион доллар) маблағгузорӣ карданд. Масҷид [[8 июн|8 июни]] [[соли 2023]] бо иштироки амири Қатар [[Тамим бин Ҳамад Оли Танӣ]] ва Президенти Тоҷикистон [[Эмомалӣ Раҳмон]] кушода шуд. Пешниҳод гардид, ки '''масҷид ба номи Имоми Аъзам - Абуҳанифа Нуъмон ибни Собит”''' гузошта шавад.<ref>{{Cite web|url=https://www.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/20230608/rasman-kalontarin-masidi-toikiston-iftito-shud|title= Расман: Калонтарин масҷиди Тоҷикистон ифтитоҳ шуд|date=2023-06-08 |publisher=www.asiaplustj.info|accessdate=2023-06-13}}</ref>. == Маълумот оид ба масҷид == Масҷид имконияти ғунҷоиши 133 ҳазор намозгузорро дар як вақт дорад, ки аз ин шумора 43 ҳазор намозгузор дар дохили масҷид ва боқимонда дар гирду атрофи он ҷой мегирад. Масоҳати ошёнаи якуми бино, дар маҷмуъ, 18444 метри мураббаъро ташкил медиҳад. Дохили толорҳо бо 14000 метри мураббаъ қолини истеҳсоли ватанӣ қолинпӯш гардида, дар қисмати ҷанубу ғарбӣ толори намозгузории калон [[меҳроб]] ҷойгир шудааст. Иншоот аз 4 [[манора]] бо баландии 74 метр, ду манораи хурди ороишӣ бо баландии 21 метр, гумбази зебову мунаққаши калон бо баландии 43 метр ва 17 гумбази хурд бо баландии 35 метр иборат мебошад. Дар дохили масҷид 6 синфхонаи барҳаво, толори қабули меҳмонон ва гузаронидани мулоқоту вохӯриҳо, 2 [[китобхона]], 9 ҳуҷраи корӣ, 3 [[меҳмонхона]] ва ҳуҷраҳои техникӣ ҷойгир шудааст. Намои берунаи бинои иншоот 62393 метри мураббаъро ташкил дода, масоҳати 33963 метри мураббаъ бо мармари сафед оро ёфтааст. Дар гирду атрофи иншоот дар масофаи 92000 метри мураббаъ корҳои кабудизоркунӣ гузаронида шуда, дар ду тарафи даромадгоҳ, ҳамчунин, таваққуфгоҳ барои 500 воситаи нақлиёт бунёд гардидааст. Барои ороиши масҷид 6630 метри мукааб кошин ва 2800 метри мукааб мармари сиёҳ истифода шудааст. Саҳни ҳавлии дохили бино аз 4800 метри мураббаъ ва як фаввора иборат буда, дар он ҷо дар як вақт 8000 намозгузор ҷой гирифта метавонад. Дар маҷмӯъ, масҷид дорои 178 дар мебошад, ки 40 адади он аз чӯби чормағз омода гардидааст. Дар ин иншоот, корҳои сохтмону васлгарӣ аз ҷониби ширкатҳои ватанӣ - пудратчии асосӣ Ҷамъияти саҳҳомии кушодаи “СТС-Иншоот” ва Ҷамъияти саҳҳомии кушодаи “Сомон таҷҳизот” анҷом ёфта, дар давраи бунёди он беш аз 1000 нафар бинокорони маҳаллӣ бо кор ва маоши хуб таъмин шуданд.<ref>{{Cite web|url=https://www.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/20230608/rasman-kalontarin-masidi-toikiston-iftito-shud |title= Расман: Калонтарин масҷиди Тоҷикистон ифтитоҳ шуд|date=2023-06-08 |publisher=www.asiaplustj.info|accessdate=2023-06-13}}</ref>. [[File:Mosque Grand Masjid Imam Abuкhаnifa, Dushanbe 10.jpg|300px|thumb|Нақшаи масҷид дар соли 2019]] == Нигаред низ == * [[Абуҳанифа Нуъмон ибни Собит]] * [[Ислом дар Тоҷикистон]] == Нигораҳо == <gallery> File:Mosque Grand Masjid Imam Abuкhаnifa Dushanbe 04.jpg File:Mosque Grand Masjid Imam Abuкhаnifa, Dushanbe 03.jpg File:Mosque Grand Masjid Imam Abuкhаnifa, Dushanbe 06.jpg File:Mosque Grand Masjid Imam Abuкhаnifa, Dushanbe 07.jpg File:Mosque Grand Masjid Imam Abuкhаnifa, Dushanbe 08.jpg File:Mosque Grand Masjid Imam Abuкhаnifa, Dushanbe 09.jpg File:Mosque Grand Masjid Imam Abuкhаnifa, Dushanbe 02.jpg File:Mosque Grand Masjid, Dushanbe 05.jpg </gallery> == Пайвандҳо == [https://yandex.tj/maps/org/tsentralnaya_sobornaya_mechet_goroda_dushanbe/160206648777/?ll=68.767086%2C38.594132&mode=search&sctx=ZAAAAAgCEAAaKAoSCQ3FHW%2FyMFFAEeW1ErpLTENAEhIJavgW1o13lz8R61VkdEAShj8iBgABAgMEBSgKOABAzlBIAWIacmVsZXZfbmV3X2dlb2FkZHJfcm91dGVyPTFiF2V4cF9pZD1wcnVubmVkX2Zvcm11bGFzagJ1YZ0BzcxMPaABAKgBAL0BkTBq48IBEsnrvejUBLSE25qeBcTs%2FPKSBuoBAPIBAPgBAIICZdCa0L7QvtGA0LTQuNC90LDRgtGLINCm0LXQvdGC0YDQsNC70YzQvdCw0Y8g0YHQvtCx0L7RgNC90LDRjyDQvNC10YfQtdGC0Ywg0LPQvtGA0L7QtNCwINCU0YPRiNCw0L3QsdC1igIAkgIFMTAzMTiaAgxkZXNrdG9wLW1hcHM%3D&sll=68.767086%2C38.594132&sspn=0.009683%2C0.007111&text=Координаты%20Центральная%20соборная%20мечеть%20города%20Душанбе&z=16.6 Масҷиди марказии ҷомеъи ба номи Абуҳанифа Нуъмон ибни Собит ] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Биноҳо ва иншоотҳо дар Душанбе]] [[Гурӯҳ:Масҷидҳои Душанбе]] [[Гурӯҳ:Масоҷиди суннӣ]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] 94tp2fgr28wn1zdsctpg09bj37mvnvp 0 220375 1469567 1443873 2026-04-21T07:18:53Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469567 wikitext text/x-wiki '''Боғи обии "Делфин" -и Душанбе''' — маркази фароғатӣ ва саломатӣ дар канори ғарбии пойтахт, дар ноҳияи Абуалии Сино шаҳри [[Душанбе]] воқеъ аст. == Хусусият == Боғи обӣ дар ҳавои кушод ҷойгир аст, асосан дар мавсими гармо - аз май то ноябр, вақте ки ҳарорати миёнаи ҳаво дар шаҳри [[Душанбе]] рӯзона аз + 20&nbsp;°C зиёд аст кор мекунад. Ин аввалин боғи обии ҳамон гунаест, ки дар Тоҷикистон барои фароғати сокинони пойтахт сохта шудааст. Дар тобистон яке аз ҷойҳои фароғатӣ ва саломатии сокинон ва меҳмонони шаҳр ба шумор меравад. Боғи обӣ 5 ҳавзро дар бар мегирад, ки дутои он барои кӯдакон мебошанд. Ҳавзи калонсолон 5 слайдро дар бар мегирад: Серпантин, Камикадзе, Мултислайд, Шикофии торик ва Шикофии кайҳон. Барои кӯдакон мини-слайдҳои обӣ мавҷуданд. == Таърих == Сохтмон ва ба истифода додани боғи обӣ барои сокинони пойтахт аз ҷониби мақомоти шаҳр дар [[соли 2004]], дар арафаи солгарди пойтахт, ба нақша гирифта шуда буд. Аммо, ширкати хориҷӣ, ки ба сохтани боғи обӣ шурӯъ кард, дар натиҷаи иҷро накардани шартнома, фаъолияташ қатъ гардид. Танҳо дар [[соли 2012]] дар канори ғарбии пойтахт як боғи замонавии обӣ сохта шуд. Ҳангоми сохтмон лоиҳаҳои, чунин иншоотҳои фароғативу ва саломатӣ дар Туркия, Дубай, Сочи ҳамчун асос гирифта шуданд ва тобистони [[соли 2012]] як ширкати олмонӣ боғро сохта ба мақомоти шаҳр супурд. Акнун сокинон имкон доранд, ки бе тарк кардани шаҳр вақти истироҳатиро дар боғи обӣ гузаронанд. Аммо, на ҳамаи меҳмонон аз "арзиши баланди лаззат" дар боғи обӣ қаноатманданд.<ref>http://rus.ozodi.org/content/aquapark-delfn-dushanbe/25031640.html {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160304190433/http://rus.ozodi.org/content/aquapark-delfn-dushanbe/25031640.html |date=2016-03-04 }}.</ref> <gallery> Аквапарк Дельфин (4).jpg Аквапарк Дельфин (1).jpg Аквапарк Дельфин (2).jpg Аквапарк Дельфин (3).jpg </gallery> == Пайвандҳо == * [http://news.tj/ru/news/v-dushanbe-otkrylsya-pervyi-chastnyi-akvapark-delfin Дар Душанбе аввалин парки хусусии обии "Делфин" ифтитоҳ ёфт ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20131029195346/http://news.tj/ru/news/v-dushanbe-otkrylsya-pervyi-chastnyi-akvapark-delfin |date=2013-10-29 }} * [https://web.archive.org/web/20131029192411/http://mir24.tv/news/society/5319298 Боғи об дар Душанбе ] * [http://www.delfin.tj Вебсайти Боғи обии «Делфин»] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20211128071709/http://delfin.tj/ |date=2021-11-28 }} == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} {{Боғҳои Душанбе}} [[Гурӯҳ:Боғҳои Душанбе]] [[Гурӯҳ:Душанбе]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] aptxhdfjzvnv207hgkgy35i5p6i6qsh 0 221953 1469529 1374639 2026-04-21T04:34:27Z Jaloliddin Madaminov 14413 /* Сарчашма */ 1469529 wikitext text/x-wiki {{МА |мақом = Деҳа |номи тоҷикӣ = Даҳана |номи аслӣ = |тасвир = |тавсифи тасвир = |тобеият = |кишвар = Тоҷикистон |lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = |lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = |CoordAddon = |CoordScale = |шакли минтақа = Вилоят |минтақа = Вилояти Суғд |минтақа дар ҷадвал = Вилояти Суғд {{!}} Суғд |шакли ноҳия = Ноҳия |ноҳия = ноҳияи Ашт |ноҳия дар ҷадвал = ноҳияи Ашт {{!}} Ашт |шакли ҷомеа = Ҷамоат |ҷомеа = Шаҳраки Шайдон |ҷомеа дар ҷадвал = |тақсимоти дохилӣ = |шакли роҳбарӣ = Раиси маҳалла |роҳбар = |замони таъсис = |аввалин номбарӣ = |номҳои пешина = |мақом аз = |забони расмӣ = тоҷикӣ |аҳолӣ = 2672 |соли барӯйхатгирӣ = 2017 |зичӣ = |агломератсия = |ҳайати миллӣ = [[мардуми тоҷик|тоҷикон]] |ҳайати динӣ = [[мусулмон]]они [[ҳанафӣ|ҳанафимазҳаб]] |этнохороним = |вақти минтақавӣ = |DST = |коди телефон = +992 3453 |нишонаи почта = 735790 |нишонаҳои почта = |коди мошинҳо = TJ02 |шакли шиноса = |шиносаи ададӣ = |гурӯҳ дар Commons = |сайт = }} '''Даҳана''' — [[деҳа]]ест тобеъи [[шаҳраки Шайдон]]и [[ноҳияи Ашт]]. Аз Даҳана то маркази ҷамоат 8 км, то маркази ноҳия 8 км. Аҳолиаш 2672 нафар ([[2017]]), тоҷикон. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — {{Д.}}: [[СИЭМТ]], 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2 {{Тоҷикистон-нопурра}} {{ноҳияи Ашт}} [[Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ашт]] [[Гурӯҳ:Ҷамоати Шайдон]] [[Гурӯҳ:Даҳана]] sm4nzdlpjkth7cxzyvdhrdhbqahrrdj 0 221954 1469528 1381528 2026-04-21T04:34:03Z Jaloliddin Madaminov 14413 1469528 wikitext text/x-wiki {{МА |мақом = Деҳа |номи тоҷикӣ = Кулихоҷа |номи аслӣ = |тасвир = |тавсифи тасвир = |тобеият = |кишвар = Тоҷикистон |lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = |lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = |CoordAddon = |CoordScale = |шакли минтақа = Вилоят |минтақа = Вилояти Суғд |минтақа дар ҷадвал = Вилояти Суғд {{!}} Суғд |шакли ноҳия = Ноҳия |ноҳия = ноҳияи Ашт |ноҳия дар ҷадвал = ноҳияи Ашт {{!}} Ашт |шакли ҷомеа = Ҷамоат |ҷомеа = Шаҳраки Шайдон |ҷомеа дар ҷадвал = |тақсимоти дохилӣ = |шакли роҳбарӣ = Раиси маҳалла |роҳбар = |замони таъсис = |аввалин номбарӣ = |номҳои пешина = |мақом аз = |забони расмӣ = тоҷикӣ |аҳолӣ = 1821 |соли барӯйхатгирӣ = 2017 |зичӣ = |агломератсия = |ҳайати миллӣ = [[мардуми тоҷик|тоҷикон]] |ҳайати динӣ = [[мусулмон]]они [[ҳанафӣ|ҳанафимазҳаб]] |этнохороним = |вақти минтақавӣ = |DST = |коди телефон = +992 3453 |нишонаи почта = 735790 |нишонаҳои почта = |коди мошинҳо = TJ02 |шакли шиноса = |шиносаи ададӣ = |гурӯҳ дар Commons = |сайт = }} '''Кулихоҷа''' — [[деҳа]]ест тобеъи [[шаҳраки Шайдон]]и [[ноҳияи Ашт]]. Аз Кулихоҷа то маркази ҷамоат 18 км, то маркази ноҳия 18 км. Аҳолиаш 1821 нафар ([[2017]]), тоҷикон. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — {{Д.}}: [[СИЭМТ]], 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2 {{Тоҷикистон-нопурра}} {{ноҳияи Ашт}} [[Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ашт]] [[Гурӯҳ:Ҷамоати Шайдон]] qj4rk333p5akftcbgdr2tkvqo49d8td 1 261512 1469215 1095881 2026-04-20T13:50:34Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Баҳс:Амирӣ (навъи харбуза)]] to [[Баҳс:Амирӣ (харбуза)]] 1095881 wikitext text/x-wiki {{Сарлавҳаи баҳс|arpol=yes}} dblicplmkfayol9ivafx7e2t3qf0rb0 1 264946 1469402 1100443 2026-04-21T00:58:34Z Zosya95 54344 1469402 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 1 264948 1469398 1100447 2026-04-21T00:56:48Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Баҳс:Андромеда (бурҷ)]] to [[Баҳс:Андромеда (галаситора)]] 1100447 wikitext text/x-wiki {{Сарлавҳаи баҳс|arpol=yes}} dblicplmkfayol9ivafx7e2t3qf0rb0 1 270855 1469587 1109999 2026-04-21T08:00:14Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Баҳс:Бадкунаки сафид]] to [[Баҳс:Бодкунаки сафед]] 1109999 wikitext text/x-wiki {{Сарлавҳаи баҳс|arpol=yes}} dblicplmkfayol9ivafx7e2t3qf0rb0 1 273338 1469350 1114165 2026-04-20T20:28:55Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Баҳс:Сус поро ревир]] to [[Баҳс:Рӯди Параи ҷанубӣ]] 1114165 wikitext text/x-wiki {{Сарлавҳаи баҳс|arpol=yes}} dblicplmkfayol9ivafx7e2t3qf0rb0 0 274136 1469315 1334392 2026-04-20T18:49:36Z Zosya95 54344 1469315 wikitext text/x-wiki {{Таксон |image file = |image title = |image descr = |салтанат = Рустаниҳо |табақа = Намуд |волид = Leonurus |лотинӣ = Leonurus turkestanicus }} '''Газнаи сагак''' ({{lang-la|Leonurus turkestanicus}}) — [[Рустаниҳо|гиёҳ]]ест бисёрсола. == Тавсифои гиёҳшинохтӣ == Пояаш сершох (70-200 см). Баргаш мудаввар ё байзашакли чокдор. Гулаш гулобии паст; моҳҳои июл—сентябр мешукуфад. Дар мавзеъҳои бешазори паҳнбарг, арчазор, алафзори нимсаванна, дашт мерӯяд. Дар водии дарёҳои Сир ва Зарафшон, инчунин Ҳисор, Дарвоз ва Тоҷикистони Шарқӣ (дар баландии 1100-3500 м аз с. б.) вомехӯрад. == Хосиятҳои шифоӣ == Газнаи сагак рустании доруист. Бо мақсади табобат навдаҳои гулдори онро ғундошта (дарозиашон 30-40 см) дар ҷойи соя ё шамолрас мехушконанд (то 3 сол метавон нигоҳ дошт). Табибони мардумӣ бо газнаи сагак бисёр бемориҳоро табобат мекунанд. Чой ё нақуи баргу пояи он давои заъфи силсилаи асаб, ғалаёни хун, ҷунун, саръ (эпилепсия), бемориҳои меъдаву рӯда, амрози занона аст; он ҳамчунин воситаи хобовар, рафъи илтиҳоб, арақовар, исҳоловар мебошад. Бо ин мақсад 1 чумча баргу пояи майда резакардаи онро дар як истакон оби ҷӯшида 20 дақ. нигоҳ медоранд; баъд даворо полонда, ҳар рӯз 2 бор пеш аз хӯрок як чумча истеъмол менамоянд. Доруҳое, ки аз алафи газнаи сагак таҳия карда шудаанд, дар бисёр мамлакатҳо истифода мегарданд. Табибони руминӣ бо онҳо саръ, бемории ҷоғар ва амрози дилу рагҳоро муолиҷа мекунанд. Он дар Англия барои табобати ғашён (истерия), невралгия, заъфи дил ва дамкӯтоҳӣ истифода мешавад. Табибони тоҷик нақуи газнаи сагак (2 қошуқча алафи он дар як истакон об)-ро чун давои таскинбахши асабҳо таъйин мекунанд (рӯзе 3 бор якчумчаӣ ошомидан лозим аст). == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Ковалев Н. Г. Лечение растениями. М., 1972; * Турова А. Д. Лекарственные растения СССР и их применение. М., 1974; * Гаммерман А. Ф., Гром И. И. Дикорастущие лекарственные растения СССР. М., 1976; * Ходжиматов М. Дикорастущие лекарственные растения Таджикистана. Д., 1989; * Вермейлен Н. Полезные травы. М., 2002. == Сарчашма == * {{ЭМТ|Газнаи сагак|4|муаллиф= }} gtjl0prmtdet8hqt17jdw5ghj4bbv5p 1469316 1469315 2026-04-20T18:50:52Z Zosya95 54344 1469316 wikitext text/x-wiki {{Таксон |салтанат = Рустаниҳо |табақа = Намуд |волид = Leonurus |лотинӣ = Leonurus turkestanicus |муаллиф = V.I.Krecz. & Kuprian. }} '''Газнаи сагак''' ({{lang-la|Leonurus turkestanicus}}) — [[Рустаниҳо|гиёҳ]]ест бисёрсола. == Тавсифои гиёҳшинохтӣ == Пояаш сершох (70-200 см). Баргаш мудаввар ё байзашакли чокдор. Гулаш гулобии паст; моҳҳои июл—сентябр мешукуфад. Дар мавзеъҳои бешазори паҳнбарг, арчазор, алафзори нимсаванна, дашт мерӯяд. Дар водии дарёҳои Сир ва Зарафшон, инчунин Ҳисор, Дарвоз ва Тоҷикистони Шарқӣ (дар баландии 1100-3500 м аз с. б.) вомехӯрад. == Хосиятҳои шифоӣ == Газнаи сагак рустании доруист. Бо мақсади табобат навдаҳои гулдори онро ғундошта (дарозиашон 30-40 см) дар ҷойи соя ё шамолрас мехушконанд (то 3 сол метавон нигоҳ дошт). Табибони мардумӣ бо газнаи сагак бисёр бемориҳоро табобат мекунанд. Чой ё нақуи баргу пояи он давои заъфи силсилаи асаб, ғалаёни хун, ҷунун, саръ (эпилепсия), бемориҳои меъдаву рӯда, амрози занона аст; он ҳамчунин воситаи хобовар, рафъи илтиҳоб, арақовар, исҳоловар мебошад. Бо ин мақсад 1 чумча баргу пояи майда резакардаи онро дар як истакон оби ҷӯшида 20 дақ. нигоҳ медоранд; баъд даворо полонда, ҳар рӯз 2 бор пеш аз хӯрок як чумча истеъмол менамоянд. Доруҳое, ки аз алафи газнаи сагак таҳия карда шудаанд, дар бисёр мамлакатҳо истифода мегарданд. Табибони руминӣ бо онҳо саръ, бемории ҷоғар ва амрози дилу рагҳоро муолиҷа мекунанд. Он дар Англия барои табобати ғашён (истерия), невралгия, заъфи дил ва дамкӯтоҳӣ истифода мешавад. Табибони тоҷик нақуи газнаи сагак (2 қошуқча алафи он дар як истакон об)-ро чун давои таскинбахши асабҳо таъйин мекунанд (рӯзе 3 бор якчумчаӣ ошомидан лозим аст). == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * Ковалев Н. Г. Лечение растениями. М., 1972; * Турова А. Д. Лекарственные растения СССР и их применение. М., 1974; * Гаммерман А. Ф., Гром И. И. Дикорастущие лекарственные растения СССР. М., 1976; * Ходжиматов М. Дикорастущие лекарственные растения Таджикистана. Д., 1989; * Вермейлен Н. Полезные травы. М., 2002. == Сарчашма == * {{ЭМТ|Газнаи сагак|4|муаллиф= }} dvwcjgajf2bezsj3rie4a3yo85kc2e1 0 274680 1469408 1119526 2026-04-21T01:04:17Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Пайкари осмонӣ]] 1469408 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 0 274681 1469412 1119361 2026-04-21T01:16:32Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Пайкари осмонӣ]] 1469412 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 0 274682 1469407 1119362 2026-04-21T01:04:03Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Пайкари осмонӣ]] 1469407 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 0 274683 1469406 1119363 2026-04-21T01:03:44Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Пайкари осмонӣ]] 1469406 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 0 274685 1469388 1469076 2026-04-21T00:34:41Z Zosya95 54344 1469388 wikitext text/x-wiki [[Акс:Constellation lièvre - al-Sufi.jpg|мини|Нигора ва феҳристе аз суратҳои фалакӣ дар китобе аз донишманди форсу тоҷик [[Абдурраҳмони Сӯфӣ]]|350x350пкс]] '''Галаситора''', '''пайкари осмонӣ''' ё '''ҳамахтарҳо''' — маҷмӯъи калони [[ситора]]ҳо, ки таҳти таъсири қувваҳои ҷозиба ба ҳам наздик шудаанд. Суратҳои фалакӣ ҳанӯз то кашфи галактикаҳо маълум буданд. Суратҳои фалакӣ дар [[Қаҳкашон]]и мо ва дигар галактикаҳо мавҷуд буда, дар як вақт аз як туманоти газучангӣ ҳосил шудаанд. Галаситораҳо аз [[бурҷ]]ҳо фарқи куллӣ доранд. Бурҷ маҷмӯи ситораҳои дар минтақаи муайяни кураи осмон ҷойгирифта аст, ситораҳои он нисбат ба мо дар масофаҳои гуногун ҷойгиранд ва бо ҳам кашиши ҷозибавӣ надоранд. Ду навъи Суратҳои фалакӣ мавҷуд аст — куравӣ (манзума) ва пароканда (мансура, бешакл). Суратҳои фалакии куравӣ зоҳиран курашакл буда, зичии ҷойгиршавии ситораҳояшон ба самти марказ меафзояд. Чунин суратҳои фалакӣ дар масофаҳои дур ‒ даҳҳо Мпк воқеанд: онҳоро фақат ба воситаи телескопҳо мушоҳида намудан мумкин аст. Суратҳои фалакии куравӣ умри зиёд (зиёда аз 12 млрд сол) ва ситораҳои бисёр дошта, ситораҳои қисми марказии онҳо нисбат ба ситораҳои атрофи Офтоб садҳо-ҳазорҳо баробар зичтар ҷойгир шудаанд. Андозаашон 20‒60 пк ва миқдори ситораҳояш аз даҳҳо ҳазор то ба миллионҳо мерасад. Шумораи онҳо дар Галактикаи мо қариб 200, дар Туманоти Андромеда 500 ва дар фавқулгалактикаи М87 то 13000 адад аст. Дар бисёр суратҳои фалакии куравӣ ситораҳо дар як марҳалаи таҳаввул ҳастанд, ки ин далели дар як вақт ба вуҷуд омадани онҳо мебошад. Мушоҳидаҳо нишон медиҳанд, ки онҳо дар муҳити байниситоравии зичиаш зиёд ба вуҷуд омадаанд. Чунин суратҳои фалакӣ дар гирди Галактикаи мо бо суръати ~200 км/с дар давоми 108—109 сол як маротиба давр мезананд. Суратҳои фалакии пароканда шакли муайян надошта, ситораҳои онҳо бе тартиби муайян ҷойгиранд. Баъзе суратҳои фалакии пароканда, ба монанди Парвин (арабиаш Сурайё), Гиадиҳо ё Алфа Персей ба чашм хуб намоён мешаванд. Мунаҷҷимони қадим онҳоро то кашфи галактикаҳо ба қайд гирифтаанд, аз ҷумла ахтаршиноси садаи X [[Абдурраҳмони Суфӣ]] онро дар бурҷи Бодбон (Сафина) тасвир намудааст. Онҳо дар наздикии тасмаи Роҳи Каҳкашон ҷойгир мебошанд, дар ҳолате, ки суратҳои фалакии куравӣ дур аз он, дар галои галактика ҷой гирифтааст. Суратҳои фалакии пароканда аз садҳо-ҳазорҳо ситораи дар як замон аз як абри азими молекулавӣ ҳосилшуда ташкил ёфтаанд. Дар Галактикаи мо қариб 1200 адад чунин суратҳои фалакӣ мушоҳида шудаанд, ҳарчанд миқдори умумии онҳо зиёд аст. Ситораҳои онҳо бо ҳамдигар алоқамандии зич надоранд ва ҳангоми гузариш аз назди галаситораҳои дигар ё абрҳои азими газучангӣ парешон мешаванд. Суратҳои фалакии пароканда дар галактикаҳои спиралшакл ва бешакл мушоҳида мешаванд, ки дар онҳо раванди фаъоли ситоратавлидшавӣ идома дорад. Суратҳои фалакии ҷавон дар байни абрҳои молекулавӣ ҷойгир мешаванд (аз он ба вуҷуд меоянд). Бисёр суратҳои фалакии пароканда устувор нестанд ва дар фосилаи якчанд миллион сол афканиши ҷавонситораҳои тафсон гази дохилии системаро ба берун тела дода, массаи онро то дараҷае кам мекунанд, ки ситораҳои онҳо зуд пароканда мешаванд. Гузариши як ситора аз назди ситораи дигар метавонад суръати онро зиёд намуда, сабаби аз Суратҳои фалакӣ канда шуданаш гардад. Чунин равандҳо сабаби парешон шудани ситораҳои суратҳои фалакии пароканда мегарданд. == Нигаред низ == *[[Феҳристи суратҳои фалакӣ бар пояи паҳно]] *[[Бурҷи фалакӣ]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Галаситораҳо|4|муаллиф=А. Раҳмонов}} {{ПБ}} {{Галаситораҳо}} [[Гурӯҳ:Суратҳои фалакӣ| ]] sdh9liu60lcjmly971kuxli3id82c59 1469393 1469388 2026-04-21T00:39:33Z Zosya95 54344 1469393 wikitext text/x-wiki [[Акс:Constellation lièvre - al-Sufi.jpg|мини|Нигора ва феҳристе аз суратҳои фалакӣ дар китобе аз донишманди форсу тоҷик [[Абдурраҳмони Сӯфӣ]]|350x350пкс]] '''Галаситора''', '''пайкари осмонӣ''' ё '''ҳамахтарҳо''' — маҷмӯъи калони [[ситора]]ҳо, ки таҳти таъсири қувваҳои ҷозиба ба ҳам наздик шудаанд. Суратҳои фалакӣ ҳанӯз то кашфи галактикаҳо маълум буданд. Суратҳои фалакӣ дар [[Қаҳкашон]]и мо ва дигар галактикаҳо мавҷуд буда, дар як вақт аз як туманоти газучангӣ ҳосил шудаанд. Галаситораҳо аз [[бурҷ]]ҳо фарқи куллӣ доранд. Бурҷ маҷмӯи ситораҳои дар минтақаи муайяни кураи осмон ҷойгирифта аст, ситораҳои он нисбат ба мо дар масофаҳои гуногун ҷойгиранд ва бо ҳам кашиши ҷозибавӣ надоранд. Ду навъи Суратҳои фалакӣ мавҷуд аст — куравӣ (манзума) ва пароканда (мансура, бешакл). Суратҳои фалакии куравӣ зоҳиран курашакл буда, зичии ҷойгиршавии ситораҳояшон ба самти марказ меафзояд. Чунин суратҳои фалакӣ дар масофаҳои дур ‒ даҳҳо Мпк воқеанд: онҳоро фақат ба воситаи телескопҳо мушоҳида намудан мумкин аст. Суратҳои фалакии куравӣ умри зиёд (зиёда аз 12 млрд сол) ва ситораҳои бисёр дошта, ситораҳои қисми марказии онҳо нисбат ба ситораҳои атрофи Офтоб садҳо-ҳазорҳо баробар зичтар ҷойгир шудаанд. Андозаашон 20‒60 пк ва миқдори ситораҳояш аз даҳҳо ҳазор то ба миллионҳо мерасад. Шумораи онҳо дар Галактикаи мо қариб 200, дар Туманоти Андромеда 500 ва дар фавқулгалактикаи М87 то 13000 адад аст. Дар бисёр суратҳои фалакии куравӣ ситораҳо дар як марҳалаи таҳаввул ҳастанд, ки ин далели дар як вақт ба вуҷуд омадани онҳо мебошад. Мушоҳидаҳо нишон медиҳанд, ки онҳо дар муҳити байниситоравии зичиаш зиёд ба вуҷуд омадаанд. Чунин суратҳои фалакӣ дар гирди Галактикаи мо бо суръати ~200 км/с дар давоми 108—109 сол як маротиба давр мезананд. Суратҳои фалакии пароканда шакли муайян надошта, ситораҳои онҳо бе тартиби муайян ҷойгиранд. Баъзе суратҳои фалакии пароканда, ба монанди Парвин (арабиаш Сурайё), Гиадиҳо ё Алфа Персей ба чашм хуб намоён мешаванд. Мунаҷҷимони қадим онҳоро то кашфи галактикаҳо ба қайд гирифтаанд, аз ҷумла ахтаршиноси садаи X [[Абдурраҳмони Суфӣ]] онро дар бурҷи Бодбон (Сафина) тасвир намудааст. Онҳо дар наздикии тасмаи Роҳи Каҳкашон ҷойгир мебошанд, дар ҳолате, ки суратҳои фалакии куравӣ дур аз он, дар галои галактика ҷой гирифтааст. Суратҳои фалакии пароканда аз садҳо-ҳазорҳо ситораи дар як замон аз як абри азими молекулавӣ ҳосилшуда ташкил ёфтаанд. Дар Галактикаи мо қариб 1200 адад чунин суратҳои фалакӣ мушоҳида шудаанд, ҳарчанд миқдори умумии онҳо зиёд аст. Ситораҳои онҳо бо ҳамдигар алоқамандии зич надоранд ва ҳангоми гузариш аз назди галаситораҳои дигар ё абрҳои азими газучангӣ парешон мешаванд. Суратҳои фалакии пароканда дар галактикаҳои спиралшакл ва бешакл мушоҳида мешаванд, ки дар онҳо раванди фаъоли ситоратавлидшавӣ идома дорад. Суратҳои фалакии ҷавон дар байни абрҳои молекулавӣ ҷойгир мешаванд (аз он ба вуҷуд меоянд). Бисёр суратҳои фалакии пароканда устувор нестанд ва дар фосилаи якчанд миллион сол афканиши ҷавонситораҳои тафсон гази дохилии системаро ба берун тела дода, массаи онро то дараҷае кам мекунанд, ки ситораҳои онҳо зуд пароканда мешаванд. Гузариши як ситора аз назди ситораи дигар метавонад суръати онро зиёд намуда, сабаби аз Суратҳои фалакӣ канда шуданаш гардад. Чунин равандҳо сабаби парешон шудани ситораҳои суратҳои фалакии пароканда мегарданд. == Нигаред низ == *[[Феҳристи суратҳои фалакӣ бар пояи паҳно]] *[[Бурҷи фалакӣ]] == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭМТ|Галаситораҳо|4|муаллиф=А. Раҳмонов}} {{Галаситораҳо}} [[Гурӯҳ:Суратҳои фалакӣ| ]] 06e5kdre8k12nj0v50brr4q7xy3cxeq 1469394 1469393 2026-04-21T00:40:27Z Zosya95 54344 1469394 wikitext text/x-wiki [[Акс:Constellation lièvre - al-Sufi.jpg|мини|Нигора ва феҳристе аз суратҳои фалакӣ дар китобе аз донишманди форсу тоҷик [[Абдурраҳмони Сӯфӣ]]|350x350пкс]] '''Галаситора''', '''пайкари осмонӣ''' ё '''ҳамахтарҳо''' — маҷмӯъи калони [[ситора]]ҳо, ки таҳти таъсири қувваҳои ҷозиба ба ҳам наздик шудаанд. Суратҳои фалакӣ ҳанӯз то кашфи галактикаҳо маълум буданд. Суратҳои фалакӣ дар [[Қаҳкашон]]и мо ва дигар галактикаҳо мавҷуд буда, дар як вақт аз як туманоти газучангӣ ҳосил шудаанд. Галаситораҳо аз [[бурҷ]]ҳо фарқи куллӣ доранд. Бурҷ маҷмӯи ситораҳои дар минтақаи муайяни кураи осмон ҷойгирифта аст, ситораҳои он нисбат ба мо дар масофаҳои гуногун ҷойгиранд ва бо ҳам кашиши ҷозибавӣ надоранд. Ду навъи Суратҳои фалакӣ мавҷуд аст — куравӣ (манзума) ва пароканда (мансура, бешакл). Суратҳои фалакии куравӣ зоҳиран курашакл буда, зичии ҷойгиршавии ситораҳояшон ба самти марказ меафзояд. Чунин суратҳои фалакӣ дар масофаҳои дур ‒ даҳҳо Мпк воқеанд: онҳоро фақат ба воситаи телескопҳо мушоҳида намудан мумкин аст. Суратҳои фалакии куравӣ умри зиёд (зиёда аз 12 млрд сол) ва ситораҳои бисёр дошта, ситораҳои қисми марказии онҳо нисбат ба ситораҳои атрофи Офтоб садҳо-ҳазорҳо баробар зичтар ҷойгир шудаанд. Андозаашон 20‒60 пк ва миқдори ситораҳояш аз даҳҳо ҳазор то ба миллионҳо мерасад. Шумораи онҳо дар Галактикаи мо қариб 200, дар Туманоти Андромеда 500 ва дар фавқулгалактикаи М87 то 13000 адад аст. Дар бисёр суратҳои фалакии куравӣ ситораҳо дар як марҳалаи таҳаввул ҳастанд, ки ин далели дар як вақт ба вуҷуд омадани онҳо мебошад. Мушоҳидаҳо нишон медиҳанд, ки онҳо дар муҳити байниситоравии зичиаш зиёд ба вуҷуд омадаанд. Чунин суратҳои фалакӣ дар гирди Галактикаи мо бо суръати ~200 км/с дар давоми 108—109 сол як маротиба давр мезананд. Суратҳои фалакии пароканда шакли муайян надошта, ситораҳои онҳо бе тартиби муайян ҷойгиранд. Баъзе суратҳои фалакии пароканда, ба монанди Парвин (арабиаш Сурайё), Гиадиҳо ё Алфа Персей ба чашм хуб намоён мешаванд. Мунаҷҷимони қадим онҳоро то кашфи галактикаҳо ба қайд гирифтаанд, аз ҷумла ахтаршиноси садаи X [[Абдурраҳмони Суфӣ]] онро дар бурҷи Бодбон (Сафина) тасвир намудааст. Онҳо дар наздикии тасмаи Роҳи Каҳкашон ҷойгир мебошанд, дар ҳолате, ки суратҳои фалакии куравӣ дур аз он, дар галои галактика ҷой гирифтааст. Суратҳои фалакии пароканда аз садҳо-ҳазорҳо ситораи дар як замон аз як абри азими молекулавӣ ҳосилшуда ташкил ёфтаанд. Дар Галактикаи мо қариб 1200 адад чунин суратҳои фалакӣ мушоҳида шудаанд, ҳарчанд миқдори умумии онҳо зиёд аст. Ситораҳои онҳо бо ҳамдигар алоқамандии зич надоранд ва ҳангоми гузариш аз назди галаситораҳои дигар ё абрҳои азими газучангӣ парешон мешаванд. Суратҳои фалакии пароканда дар галактикаҳои спиралшакл ва бешакл мушоҳида мешаванд, ки дар онҳо раванди фаъоли ситоратавлидшавӣ идома дорад. Суратҳои фалакии ҷавон дар байни абрҳои молекулавӣ ҷойгир мешаванд (аз он ба вуҷуд меоянд). Бисёр суратҳои фалакии пароканда устувор нестанд ва дар фосилаи якчанд миллион сол афканиши ҷавонситораҳои тафсон гази дохилии системаро ба берун тела дода, массаи онро то дараҷае кам мекунанд, ки ситораҳои онҳо зуд пароканда мешаванд. Гузариши як ситора аз назди ситораи дигар метавонад суръати онро зиёд намуда, сабаби аз Суратҳои фалакӣ канда шуданаш гардад. Чунин равандҳо сабаби парешон шудани ситораҳои суратҳои фалакии пароканда мегарданд. == Нигаред низ == *[[Феҳристи суратҳои фалакӣ бар пояи паҳно]] *[[Бурҷи фалакӣ]] == Сарчашма == * {{ЭМТ|Галаситораҳо|4|муаллиф=А. Раҳмонов}} {{Галаситораҳо}} 3vsh7cji1oku8yyao1is66d1tso7k3i 1469419 1469394 2026-04-21T01:47:20Z Zosya95 54344 1469419 wikitext text/x-wiki [[Акс:Constellation lièvre - al-Sufi.jpg|мини|Нигора ва феҳристе аз суратҳои фалакӣ дар китобе аз донишманди форсу тоҷик [[Абдурраҳмони Сӯфӣ]]|350x350пкс]] '''Галаситора''', '''пайкари осмонӣ''' ё '''ҳамахтар''' — маҷмӯъи калони [[ситора]]ҳо, ки таҳти таъсири қувваҳои ҷозиба ба ҳам наздик шудаанд. Суратҳои фалакӣ ҳанӯз то кашфи галактикаҳо маълум буданд. Суратҳои фалакӣ дар [[Қаҳкашон]]и мо ва дигар галактикаҳо мавҷуд буда, дар як вақт аз як туманоти газучангӣ ҳосил шудаанд. Галаситораҳо аз [[бурҷ]]ҳо фарқи куллӣ доранд. Бурҷ маҷмӯи ситораҳои дар минтақаи муайяни кураи осмон ҷойгирифта аст, ситораҳои он нисбат ба мо дар масофаҳои гуногун ҷойгиранд ва бо ҳам кашиши ҷозибавӣ надоранд. Ду навъи Суратҳои фалакӣ мавҷуд аст — куравӣ (манзума) ва пароканда (мансура, бешакл). Суратҳои фалакии куравӣ зоҳиран курашакл буда, зичии ҷойгиршавии ситораҳояшон ба самти марказ меафзояд. Чунин суратҳои фалакӣ дар масофаҳои дур ‒ даҳҳо Мпк воқеанд: онҳоро фақат ба воситаи телескопҳо мушоҳида намудан мумкин аст. Суратҳои фалакии куравӣ умри зиёд (зиёда аз 12 млрд сол) ва ситораҳои бисёр дошта, ситораҳои қисми марказии онҳо нисбат ба ситораҳои атрофи Офтоб садҳо-ҳазорҳо баробар зичтар ҷойгир шудаанд. Андозаашон 20‒60 пк ва миқдори ситораҳояш аз даҳҳо ҳазор то ба миллионҳо мерасад. Шумораи онҳо дар Галактикаи мо қариб 200, дар Туманоти Андромеда 500 ва дар фавқулгалактикаи М87 то 13000 адад аст. Дар бисёр суратҳои фалакии куравӣ ситораҳо дар як марҳалаи таҳаввул ҳастанд, ки ин далели дар як вақт ба вуҷуд омадани онҳо мебошад. Мушоҳидаҳо нишон медиҳанд, ки онҳо дар муҳити байниситоравии зичиаш зиёд ба вуҷуд омадаанд. Чунин суратҳои фалакӣ дар гирди Галактикаи мо бо суръати ~200 км/с дар давоми 108—109 сол як маротиба давр мезананд. Суратҳои фалакии пароканда шакли муайян надошта, ситораҳои онҳо бе тартиби муайян ҷойгиранд. Баъзе суратҳои фалакии пароканда, ба монанди Парвин (арабиаш Сурайё), Гиадиҳо ё Алфа Персей ба чашм хуб намоён мешаванд. Мунаҷҷимони қадим онҳоро то кашфи галактикаҳо ба қайд гирифтаанд, аз ҷумла ахтаршиноси садаи X [[Абдурраҳмони Суфӣ]] онро дар бурҷи Бодбон (Сафина) тасвир намудааст. Онҳо дар наздикии тасмаи Роҳи Каҳкашон ҷойгир мебошанд, дар ҳолате, ки суратҳои фалакии куравӣ дур аз он, дар галои галактика ҷой гирифтааст. Суратҳои фалакии пароканда аз садҳо-ҳазорҳо ситораи дар як замон аз як абри азими молекулавӣ ҳосилшуда ташкил ёфтаанд. Дар Галактикаи мо қариб 1200 адад чунин суратҳои фалакӣ мушоҳида шудаанд, ҳарчанд миқдори умумии онҳо зиёд аст. Ситораҳои онҳо бо ҳамдигар алоқамандии зич надоранд ва ҳангоми гузариш аз назди галаситораҳои дигар ё абрҳои азими газучангӣ парешон мешаванд. Суратҳои фалакии пароканда дар галактикаҳои спиралшакл ва бешакл мушоҳида мешаванд, ки дар онҳо раванди фаъоли ситоратавлидшавӣ идома дорад. Суратҳои фалакии ҷавон дар байни абрҳои молекулавӣ ҷойгир мешаванд (аз он ба вуҷуд меоянд). Бисёр суратҳои фалакии пароканда устувор нестанд ва дар фосилаи якчанд миллион сол афканиши ҷавонситораҳои тафсон гази дохилии системаро ба берун тела дода, массаи онро то дараҷае кам мекунанд, ки ситораҳои онҳо зуд пароканда мешаванд. Гузариши як ситора аз назди ситораи дигар метавонад суръати онро зиёд намуда, сабаби аз Суратҳои фалакӣ канда шуданаш гардад. Чунин равандҳо сабаби парешон шудани ситораҳои суратҳои фалакии пароканда мегарданд. == Нигаред низ == *[[Феҳристи суратҳои фалакӣ бар пояи паҳно]] *[[Бурҷи фалакӣ]] == Сарчашма == * {{ЭМТ|Галаситораҳо|4|муаллиф=А. Раҳмонов}} {{Галаситораҳо}} lgtndc7minv4lh2i6erlmjx5wjm4ipc 14 279267 1469241 1335299 2026-04-20T14:42:29Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Гурӯҳ:Гиёҳон аз рӯи алифбо]] 1469241 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 14 281220 1469462 1416871 2026-04-21T03:19:32Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Эзоҳ */ навсозӣ, гурӯҳбандӣ 1469462 wikitext text/x-wiki {{catmain|Эътироз}} [[Гурӯҳ:Фаоълиятҳо]] [[Гурӯҳ:Таърихи ҳаракатҳои иҷтимоӣ]] [[Гурӯҳ:Мухолифини сиёсӣ]] lzymjsddk287d9shxgb3crr5jyb3yys 14 281221 1469458 1204124 2026-04-21T03:17:22Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Гурӯҳ:Активизм]] to [[Гурӯҳ:Фаоълиятҳо]]: ивази ном 1204124 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Дигаргуни ҷамъият]] diopuj0yh4tpyzc8dun1igylpztr960 14 281223 1469468 1416869 2026-04-21T03:24:10Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Эзоҳ */ навсозӣ, гурӯҳбандӣ 1469468 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Фаъолиятҳои сиёсӣ]] [[Гурӯҳ:Ҳизбҳо]] [[Гурӯҳ:Дигарандешӣ]] dghn9im8h128czdj4iumb6ow7nxz9do 14 281224 1469460 1204134 2026-04-21T03:18:13Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Эзоҳ */ навсозӣ, гурӯҳбандӣ 1469460 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Сиёсат]] [[Гурӯҳ:Фаоълиятҳо]] sju1ku4lmm9709zm9fdlar59hycrvwy 1469466 1469460 2026-04-21T03:23:10Z Шухрат Саъдиев 5132 Шухрат Саъдиев moved page [[Гурӯҳ:Активизми сиёсӣ]] to [[Гурӯҳ:Фаъолиятҳои сиёсӣ]]: ивази номи гурӯҳ 1469460 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Сиёсат]] [[Гурӯҳ:Фаоълиятҳо]] sju1ku4lmm9709zm9fdlar59hycrvwy 0 282477 1469344 1443929 2026-04-20T20:21:04Z InternetArchiveBot 30618 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1469344 wikitext text/x-wiki {{Синамогар |ном = Майкл Паркс |номи аслӣ = {{lang-en|Michael Parks}} |тасвир = |бар = |тавсифи тасвир = |ном ҳангоми таваллуд = Harry Samuel Parks |таърихи таваллуд = 24.04.1940 |зодгоҳ = {{Зодгоҳ|Корона, Калифорния}}, [[округи Риверсайд|Риверсайд]], [[Калифорния]] |таърихи даргузашт = 09.05.2017 |маҳалли даргузашт = {{МаҳаллиМарг|Лос-Анҷелес}}, [[Калифорния]], [[ИМА]] |шаҳрвандӣ = {{Парчамбандӣ|ИМА}} |касб = [[ҳунарпеша]] |солҳои фаъолият = 1966 — 2016 |самт = |ҷоизаҳо = [[Ҷашнвораи Ситҷес ҷоизаи беҳтарин бозигари мард]] }} '''Майкл Паркс''' ({{lang-en|Michael Parks}}, ном ҳангоми таваллуд '''Ҳаррӣ Сэмуэл Паркс''' ({{lang-en|Harry Samuel Parks}}); [[24 апрел]]и [[соли 1940]]<ref>{{Cite web |url=http://www.filmreference.com/film/45/Michael-Parks.html |title=Биография Майкла Паркса |accessdate=2020-11-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170628013543/http://www.filmreference.com/film/45/Michael-Parks.html |archivedate=2017-06-28 }}</ref>, [[Корона, Калифорния|Корона]], [[Калифорния]], [[ИМА]] — [[9 май]]и [[соли 2017]], [[Лос-Анҷелес]], [[Калифорния]], [[ИМА]]<ref>{{cite web|url=https://lenta.ru/news/2017/05/10/parks/|title=Умер сыгравший в фильмах «Твин Пикс» и «Убить Билла» актёр Майкл Паркс|date=2017-05-10|publisher=[[Lenta.ru]]|description=Культура|accessdate=2017-05-10}}</ref>) — [[ҳунарпеша]] ва [[овозхон]]и амрикоӣ, ки дар филмҳои [[Квентин Тарантино]] ва [[Роберт Родригес]] нақши шериф Эрл Макгровро бозидааст. == Зиндагинома == Майкл Паркс дар Корона, Калифорния таваллуд шудааст<ref>{{cite web|url=https://www.californiabirthindex.org/birth/harry_samuel_parks_born_1940_2263989|title=Harry Samuel Parks|website=[[California Birth Index]]|access-date=August 10, 2019|accessdate=2023-05-18|archivedate=2023-05-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230518104026/https://www.californiabirthindex.org/birth/harry_samuel_parks_born_1940_2263989}}</ref>. Ӯ яке аз панҷ фарзанди оила буд. Вай то актёр шуданаш мевачин, хандаккан, ронандаи мошин, сухторхомӯшкунаки ҷангал шуда кор кардааст. == Фаъолият == Аз соли 1960 дар сериалҳои телевизионӣ бозӣ карданро оғоз кард. Дар охири солҳои 1960 ва аввали солҳои 1970-ум ӯ якчанд албомҳоро дар сабки кантрӣ, блюз ва ҷаз сабт кардааст. Машҳуртарин нақши ӯ шериф Эрл Макгроу мебошад, ки ӯ дар филмҳо бозӣ кардааст: "From Dusk till Dawn" (1996), "Kill Bill" (2003-2004), "Death Proof" (2007) ва "Planet Terror" (2007). Паркс ситораи силсилафилми "Then Came Bronson" аз соли 1969 то 1970 буд, ки дар он ӯ ҳангоми аз шаҳр ба шаҳр рафтан ба мошини сурхи Harley-Davidson Sportster савор буд. Ӯ суруди "Wayfarin' Stranger"-ро ҳамроҳии [[Боннӣ Беделиа]] дар қисми пилотӣ сурудааст ва баъдтар суруди мавзӯии намоиши "Long Lonesome Highway"-ро сароид, ки ба рақами 20 [[Billboard Hot 100]] ва №41 [[Hot Country Songs]] табдил ёфт. == Ҳаёти шахсӣ == Аз соли 1956 то 1958, Майкл Паркс бо Луиза М. Ҷонсон издивоҷ кард, дар издивоҷ як фарзанд таваллуд шудааст. Ӯ бори дуюм 11 январи соли 1964 бо ҳунарпеша Ҷейн Мориартӣ издивоҷ кард, ки завҷааш ду моҳ пас аз истеъмоли аз ҳад зиёди доруҳо даргузашт. Аз соли 1969 то 1977 ӯ бо Кэролин Кей Карсон (1969-1977) издивоҷ кард, онҳо писаре доштанд, [[Ҷеймс Паркс]], ки ӯ низ актёр мебошад. Аз соли 1997 то маргаш бо зани чорумаш ​​Ориана зиндагӣ кард. == Вафот == Майкл Паркс 9 майи соли 2017 дар синни 77-солагӣ дар хонаи худ дар [[Лос-Анҷелес]] даргузашт<ref>{{cite web|url=http://www.denofgeek.com/uk/movies/michael-parks/49326/michael-parks-dies-aged-77|title=Michael Parks dies, aged 77|website=denofgeek.com|accessdate=2017-06-17|archive-date=2017-05-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20170513073110/http://www.denofgeek.com/uk/movies/michael-parks/49326/michael-parks-dies-aged-77|deadlink=no|archivedate=2017-05-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170513073110/http://www.denofgeek.com/uk/movies/michael-parks/49326/michael-parks-dies-aged-77}}</ref>. Сабаби марги ӯ ҳеҷ гоҳ ном бурда нашудааст. Тибқи васияти марҳум ҷасади ӯро дар баҳр гуронданд. == Филмнома == ===Филм=== <!-- DO NOT add rowspans as they break the sorting and are not meant to be used in a sortable wikitable. The tables, as they stand right now, are in the preferred formatting. --> {| class = "wikitable sortable" |- ! Сол ! Номгӯй ! Нақш ! Шарҳҳо |- | rowspan=2 | 1965 | ''[[Wild Seed]]'' | Fargo | |- | ''[[Bus Riley's Back in Town]]'' | Bus Riley | |- | rowspan=2 | 1966 | ''[[The Bible: In the Beginning...]]'' | [[Adam]] | |- | ''[[The Idol (1966 film)|The Idol]]'' | Marco | |- | rowspan=2 | 1967 | ''[[The Happening]]'' | 'Sureshot' | |- | ''[[Stranger on the Run]]'' | Vincent McKay | |- | 1973 | ''[[Between Friends]]'' | Tony | |- | rowspan=2 | 1976 | ''[[The Last Hard Men]]'' | Sheriff Noel Nye | |- | ''[[The Savage Bees]]'' | Dr. Jeff DuRand | |- | rowspan=4 | 1977 | ''[[Murder at the World Series]]'' | Larry Marshall | |- | ''Escape from Bogen County'' | Jack Kern | |- | ''[[Sidewinder 1]]'' | J.W. Wyatt | |- | ''[[The Private Files of J. Edgar Hoover]]'' | [[Robert F. Kennedy]] | |- | rowspan=2 | 1978 | ''Love and the Midnight Auto Supply'' | 'Duke' | |- | ''[[Rainbow]]'' | Roger Edens | |- | rowspan=2 | 1979 | ''[[The Evictors]]'' | Ben Watkins | |- | ''[[Breakthrough]]'' | Sergeant Anderson | |- | 1980 | ''[[North Sea Hijack]]'' | Harold Shulman | |- | 1981 | ''[[Hard Country]]'' | Royce | |- | 1982 | ''[[Savannah Smiles]]'' | Lieutenant Savage | |- |rowspan=2 | 1986 | ''[[The Return of Josey Wales]]'' | Josey Wales | Инчунин коргардон |- | ''[[Spiker]]'' | Coach Doames | |- | rowspan=2 | 1988 | ''[[Arizona Heat]]'' | Larry Kapinski | |- | ''[[Nightmare Beach]]'' | 'Doc' Willet | |- | rowspan="2" | 1989 | ''[[Caged Fury]]'' | Mr. Collins | Инчунин коргардони иҷроия |- | ''[[Prime Suspect]]'' | Bill Nevins | |- | 1991 | ''[[The Hitman]]'' | Detective Ronny 'Del' Delany | |- | rowspan="2" | 1992 | ''[[Storyville]]'' | Detective Michael Trevllian | |- | ''Over the Line'' | Pearlmutter | |- | rowspan="2" | 1994 | ''[[Death Wish V: The Face of Death]]'' | Tommy O'Shea | |- | ''[[Stranger by Night]]'' | Detective Larson | Бевосита ба видео |- | 1995 | ''[[Sorceress]]'' | Stan | Бевосита ба видео |- | 1996 | ''[[From Dusk till Dawn]]'' | Texas Ranger Earl McGraw | |- |rowspan=3 | 1997 | ''[[Niagara, Niagara]]'' | Walter | |- | ''[[Deceiver (film)|Deceiver]]'' | Dr. Banyard | |- | ''[[Julian Po]]'' | Vern | |- | 1998 | ''[[Wicked]]'' | Detective Boland | |- | 1999 | ''[[From Dusk Till Dawn 3: The Hangman's Daughter]]'' | Ambrose Bierce | Бевосита ба видео |- | 2000 | ''[[Bullfighter (film)|Bullfighter]]'' | Cordobes | |- | 2001 | ''[[Big Bad Love]]'' | Mr. Aaron | |- | 2002 | ''[[13 Moons]]'' | Bartender | |- | rowspan="2" | 2003 | ''[[Kill Bill: Volume 1]]'' | Texas Ranger Earl McGraw | |- | ''The Librarians'' | William Clark | |- | 2004 | ''[[Kill Bill: Volume 2]]'' | Esteban Vihaio | |- | 2005 | ''Miracle at Sage Creek'' | Justice Stanley | |- | 2006 | ''[[The Listening]]'' | James Wagley | |- | rowspan=3 | 2007 | ''[[Grindhouse]]'' | Texas Ranger Earl McGraw | Segments: ''[[Planet Terror]]'' / ''[[Death Proof]]'' |- | ''[[El Muerto (2007 film)|El Muerto]]'' | Sheriff Stone | |- | ''[[The Assassination of Jesse James by the Coward Robert Ford]]'' | Henry Craig | |- | rowspan="3" | 2008 | ''Noble Things'' | Pete Collins | |- | ''Maidenhead'' | Dad | |- | ''Three Priests'' | Jacob | |- | rowspan="2" | 2010 | ''[[Smokin' Aces 2: Assassins' Ball]]'' | Fritz Tremor | Direct-to-DVD |- | ''Street Poet'' | Benny | |- | 2011 | ''[[Red State (2011 film)|Red State]]'' | Pastor Abin Cooper | |- | rowspan=2 | 2012 | ''[[Argo (2012 film)|Argo]]'' | [[Jack Kirby]] | |- | ''[[Django Unchained]]'' | LeQuint Dickey Mining Company Employee | |- | 2013 | ''[[We Are What We Are]]'' | 'Doc' Barrow | |- | 2014 | ''[[Tusk (2014 film)|Tusk]]'' | Howard Howe | |- | rowspan=2 | 2016 | ''[[Blood Father]]'' | Tom 'Preacher' Parker | |- | ''[[Greater (film)|Greater]]'' | Leo | |- | 2017 | ''The Queen of Hollywood Blvd'' | Chet Fuller | Намоиши баъди марг |- | | ''The Gnashing'' | Harrison | Нақши охирин |- |} ===Телевизион=== {| class = "wikitable sortable" |- ! Сол ! Номгӯй ! Нақш ! Шарҳҳо |- | 1960 | ''Dick Powell's Zane Grey Theater'' | Juanito | Қисм: "Ransom" |- | rowspan=5 | 1961 | ''Dick Powell's Zane Grey Theater'' | Younger Prisoner | Қисм: "The Scar" |- | ''[[The Law and Mr. Jones]]'' | Mike Enslow | Қисм: "One by One" |- | ''[[The Asphalt Jungle (TV series)|The Asphalt Jungle]]'' | Ty | Қисм: "The Sniper" |- | ''[[Straightaway (TV series)|Straightaway]]'' | Donald Stafford | Қисм: "Pledge a Nightmare" |- | ''[[The Detectives Starring Robert Taylor]]'' | Johnny Blaine / Eddy Washburn / Jimmy | Қисм: "Beyond a Reasonable Doubt", "Personal Enemy", "The Frightened Ones" |- | rowspan=7 | 1962 | ''[[Gunsmoke]]'' | Park | Қисм: "The Boys" |- | ''[[Target: The Corruptors!]]'' | 'Rocky' Kustak | Қисм: "Nobody Gets Hurt" |- | ''[[Stoney Burke (TV series)|Stoney Burke]]'' | 'Tack' Reynolds | Қисм: "The Mob Riders" |- | ''[[The Real McCoys]]'' | Tom | Қисм: "George's Nephew" |- | ''[[Bus Stop (TV series)|Bus Stop]]'' | | Қисм: "The Opposite Virtues" |- | ''[[Sam Benedict]]'' | Larry Wilcox | Қисм: "Too Many Strangers" |- | ''[[The Gallant Men]]'' | Billy Ray Medford | Қисм: "A Place to Die" |- | 1963 | ''[[List of The Alfred Hitchcock Hour episodes|The Alfred Hitchcock Hour]]'' | Skip Baxter | Қисм: "The Cadaver" |- | rowspan=5 | 1963 | ''[[List of The Alfred Hitchcock Hour episodes|The Alfred Hitchcock Hour]]'' | Dr. Daniel Dana | Қисм: "Diagnosis: Danger" |- | ''[[The Greatest Show on Earth (TV series)|The Greatest Show on Earth]]'' | Cristos | Қисм: "The Hanging Man" |- | ''[[Perry Mason (1957 TV series)|Perry Mason]]'' | Cal Leonard | Қисм: "[[The Case of Constant Doyle]]" |- | ''[[Arrest and Trial]]'' | Gregory Wade | Қисм: "We May Be Better Strangers" |- | ''[[77 Sunset Strip]]'' | Eddie Marco | Қисм: "Crash Out!" |- | rowspan=2 | 1963–1964 | ''[[Channing]]'' | Dante Donati | 2 қисм |- | ''[[Wagon Train]]'' | Hamish Browne / Michael Malone | Қисм: "The Heather and Hamish Story", "The Michael Malone Story" |- | 1964 | ''[[Route 66 (TV series)|Route 66]]'' | 'Tank' | Қисм: "Cries of Persons Close to One" |- | 1965 | ''[[Bob Hope Presents the Chrysler Theatre]]'' | Lieutenant Colonel Burt Engle | Қисм: "A Time for Killing" |- | 1969–1970 | ''[[Then Came Bronson]]'' | Jim Bronson | Нақши асосӣ, 26 қисм; |- | 1970 | ''[[The Johnny Cash Show]]'' | Худаш, Овозхон | |- | rowspan=2 | 1973 | ''[[Owen Marshall: Counselor at Law]]'' | Ollie Gregson | Қисм: "Sometimes Tough Is Good" |- | ''[[Medical Center (TV series)|Medical Center]]'' | Dr. Chris Wells | Қисм: "Fatal Memory" |- | 1974 | ''[[Ironside (TV series)|Ironside]]'' | Professor Riley MacDane | Қисм: "A Death in Academe" |- | 1976 | ''[[Ellery Queen (TV series)|Ellery Queen]]'' | Terry Purvis | Қисм: "The Adventure of the Wary Witness" |- | 1978 | ''Hunters Of The Reef'' | Jim Spanner | Телефилм 1979 "[[Fantasy Island]]" Convict pen pal to paraplegic Toni Tennille Қисм: "The Comic"; "Golden Hour" 5/5/79 |- | 1981 | ''[[Dial M for Murder]]'' | Max | Телефилм |- | 1986, 1988 | ''[[The Equalizer]]'' | Logan / Jonathan Grey | 2 қисм |- | 1987 | ''[[The Colbys]]'' | Phillip Colby | 12 қисм |- | rowspan="3" | 1989 | ''[[Murder, She Wrote]]'' | Ben Aaron | Қисм: "Prediction: Murder" |- | ''[[War of the Worlds]]'' | 'Cash' McCullough | Қисм: "My Soul to Keep" |- | ''[[Billy the Kid]]'' | Rynerson | Телефилм |- | 1990 | ''[[The China Lake Murders]]'' | Officer Jack Donnelly | Телефилм |- | 1990–1991 | ''[[Twin Peaks]]'' | [[List of Twin Peaks characters#Jean Renault|Jean Renault]] | 5 қисм |- | 1991 | ''[[Shades of L.A.]]'' | Reverend James Scarborough | 2 қисм |- | 1993 | ''[[SeaQuest 2032]]'' | George Le Chein | Қисм: "To Be or Not To Be" |- | 1993 | ''[[The Untouchables (1993 TV series)|The Untouchables]]'' | Dean O'Banion|Dean 'Dion' O'Banion |Қисми пилотӣ, |- | 1996 | ''[[Hart to Hart]]'' | Evan Powell | Қисм: "Secrets of the Hart" |- | 1996-1999 | ''[[Walker, Texas Ranger]]'' | Major Caleb Hooks | 2 қисм |} ==Дискография== Албомҳо: * 1969 – ''Closing The Gap'' (MGM) * 1970 – ''Long Lonesome Highway'' (MGM) * 1970 – ''Blue'' (MGM) * 1970 – ''Lost & Found '' (Verve) * 1971 – ''Best Of Michael Parks'' (MGM) * 1981 – ''You Don't Know Me '' (First American) * 1998 – ''Coolin' Soup'' (Listen) * 2011 – ''The Red State Sessions'' (SModcast) Сурудҳо: * 1969 - Tie Me To Your Apron Strings Again / Won't You Ride in My Little Red Wagon (MGM K14092) #117 Billboard's Bubbling Under chart * 1970 - Long Lonesome Highway / Mountain High (MGM K14104) #20 Billboard's Hot 100 chart * 1970 - Sally (Was A Gentle Woman) / Spend A Little, Save A Little (Give A Little Away) (MGM K14154) * 1970 - Big "T" Water / Won't You Ride in My Little Red Wagon (MGM K14363) * 1970 - I Was Born In Kentucky / Turn Around Little Mama (Verve VK10653) == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == {{Authority control}} [[Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони синамои ИМА]] [[Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони телевизиони ИМА]] [[Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои мард асри XXI]] [[Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои мард асри XX]] [[Гурӯҳ:Сарояндаҳои ИМА]] [[Гурӯҳ:Сарояндаҳои асри XX]] [[Гурӯҳ:Сарояндаҳои асри XXI]] lwfwh9zh3rv8l1axzv019d7dxznb3ec 14 285641 1469305 1232139 2026-04-20T18:22:11Z Zosya95 54344 1469305 wikitext text/x-wiki {{Commonscat|Extinct plants}} [[Гурӯҳ:Рустаниҳо]] [[Гурӯҳ:Дерингиёҳшиносӣ]] [[Гурӯҳ:Гунаҳои мунқаризшуда|Гиёҳон]] 1rqp6hladwaepudjw1cqrf5bbg0u14e 0 286247 1469509 1377970 2026-04-21T04:03:43Z Zosya95 54344 1469509 wikitext text/x-wiki {{МА | мақом = шаҳр | номи тоҷикӣ = Лерик | номи аслӣ = {{lang-az|Lerik}}<br> {{lang-tly|Lik}} | lat_deg = 38 | lon_deg = 48 | lat_min = 46 | lat_sec = 31 | lon_min = 24 | lon_sec = 55 | CoordScale = | этнохороним = | DST = | сайт = }} '''Лерик''' ( {{Lang-az|Lerik}}) — шаҳрест дар ҷануби [[Озарбойҷон]], дар наздикии марз бо [[Эрон]], маркази ноҳияи Лерик. Шаҳр дар кӯҳҳои Талиш, дар масофаи 56 км аз ш. [[Ланкарон]] ҷойгир аст. == Таърих == Деҳаи Лерик ба уезди [[Ланкарон]]<nowiki/>и губернатории Боку дохил буд. Дар [[соли 1930]] он маркази маъмурии ноҳияи Зуванди ҶШС Озарбойҷон гардид, ки соли 1938 ба Лерик номгузорӣ шуд. Тибқи рӯйхатҳои минтақаҳои аҳолинишини губернатории Боку аз соли 1870, тибқи тавсифи губернаторӣ ки аз соли 1859 то 1864 тартиб дода шудааст, дар деҳаи Лерики уезди Ланкарон 58 хонавода зиндагӣ мекарданд, ки 400 нафар аҳолӣ доштааст, ва аз [[толишон]] - [[шиа]]<nowiki/>ҳо иборат будааст <ref>{{Книга|автор=|заглавие=Списки населенных местностей Российской империи. По Кавказскому краю. Бакинская губерния|издательство=|место=Тифлис|том=LXV|год=1870|часть=Список населённых мест Бакинской губернии|страницы=48|isbn=}}</ref>. Тибқи «Тақвими Кавказӣ» барои соли 1915, дар Лерик 805 нафар, асосан [[Толишон|толишҳо]] зиндагӣ мекарданд <ref>{{Книга|автор=|заглавие=Кавказский календарь на 1915 год. Отдел статистический|место=Тифлис|том=|год=|страницы=152|isbn=}}</ref>. 23 июни соли 1962 Лерик мақоми шаҳраки навъи шаҳриро ба даст овард. Мувофиқи барӯйхатгирии соли 1979 дар Лерик 4503 нафар зиндагӣ мекарданд <ref>{{Cite web|url=http://demoscope.ru/weekly/ssp/ussr79_reg2.php|title=Всесоюзная перепись населения 1979 г. Численность городского населения союзных республик (кроме РСФСР), их территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу|publisher=Демоскоп Weekly}}</ref> ва мувофиқи барӯйхатгирии соли 1989 5824 нафар <ref>{{Cite web|url=http://demoscope.ru/weekly/ssp/sng89_reg2.php|title=Всесоюзная перепись населения 1989 г.|author=Демоскоп Weekly - Электронная версия бюллетеня Население и общество|description=Численность городского населения союзных республик, их территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу|publisher=Институт демографии Государственного университета - Высшей школы экономики|lang=ru|deadlink=no|accessdate=2010-09-22|archiveurl=|archivedate=}}</ref>. == Ҷуғрофия ва иқлим == === Релйеф === Қаламрави минтақаи Лерик дар ҳудуди қаторкӯҳи Талиш ҷойгир аст. Он бо Ярдимилӣ дар ҷанубу ғарб, ва [[Ланкарон]] дар шимолу шарқ, Масаллӣ дар шимолу ғарб ва [[Осторо]] дар ҷанубу шарқ ҳаммарз мебошад. Қуллаҳои баландтарин - Кёрсиргой (2492 м) ва Кизиурд (2433 м) дар қаторкӯҳи Талиш ҷойгиранд. Асосан ин ҷогоҳ аз боқимондаҳои вулқонӣ-таҳшинии палеогенӣ иборат аст.<ref>{{Cite web|url=https://azeritour.az/lerik|title=Город Лерик - Азербайджан, Лерикский район &#124; azeritour|website=Туристический сайт Азербайджана, новости туризма|date=2017-05-11|lang=ru|accessdate=2018-07-09}}</ref> === Табиат === Растаниҳои Лерик асосан аз марғзорҳои сердарахт ва дарахтони нодири кӯҳӣ иборатанд. Дар ҷангалҳо дуб, [[дулона]], арахис, [[чормағз]], [[санавбар]] арчаи элдор мерӯянд. === Иқлим === Дар Лерик дар моҳҳои тирамоҳ зуд-зуд борон меборад. Ҳарорати миёна дар моҳҳои январ аз 1 то -4 ва дар моҳи июл 22-12 C° дараҷа гарм аст. Боришоти солона аз 300 мм то 800 мм мебошад.<ref>{{Cite web|url=http://gomap.az/Info/Cities/Lerik.aspx?lng=ru|title=Лерик, Азербайджан|author=GoMap|publisher=gomap.az|accessdate=2018-07-09}}</ref> === [[Мамнуъгоҳ]]<nowiki/>ҳо === Мамнуъгоҳи давлатии табиии Зуванд дар Лерик ҷойгир аст. Растаниҳои минтақа асосан аз марғзорҳои нодир ва ҷангалҳои кӯҳӣ ( аз дарахти булут, дулона, бук, чормағз) иборатанд. Масоҳати ҷангал 40,3 ҳаз. гектар аст. Дар ин [[ҷангал]]<nowiki/>ҳо - [[рӯбоҳ]]<nowiki/>ҳо, [[Гург (ҷонвар)|гург]]<nowiki/>он, [[хирс]], хукҳои ваҳшӣ ва дигар ҳайвоноти ваҳшӣ.<ref>{{Cite web|url=http://www.ethno-kavkaz.narod.ru/lerik39.html|title=Лерикский район 1939|publisher=www.ethno-kavkaz.narod.ru|accessdate=2018-07-09}}</ref> == Ёдгориҳои таърихӣ ва меъморӣ == Ғори Бузеир яке аз қадимтарин шаҳракҳои асри сангини Озарбойҷон аст. Аз асри 18 то 19 бостоншиноси маъруфи фаронсавӣ Жак де Морган, К. Шаффер ва бародараш Анри Лерикро "биҳишти [[бостоншиносӣ]]" номиданд. Бостоншиноси маъруф Ҳ. Хуммел дурустии намунаҳои моддӣ ва фарҳангиро дар Лерики , ки дар минтақаи Лерик дар давраи неолит ёфт шудаанд, тасдиқ мекунад. Профессор Асадулло Ҷаъфаров, мудири шуъбаи бостоншиносӣ ва мардумшиносии Пажӯҳишгоҳи таърихи Академияи илмҳои Озарбойҷон, дар минтақаи Лерик таҳқиқоти илмӣ анҷом дод, аввал дар ғори Бузеир бошишгоҳи инсонии қадимаи палеолитро кушод.<ref>{{Cite web|url=http://www.azerbaijans.com/content_1506_ru.html|title=Azərbaycan :: Baş səhifə|publisher=www.azerbaijans.com|lang=az|accessdate=2018-07-09}}</ref> {{Озорбойҷон-ҷуғ-нопурра}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} <references group="lower-alpha" />{{ТарҷумаКунед|ru|Лерик}}<references /> {{ПБ}} {{Шаҳрҳои Озарбойҷон}} [[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Озарбойҷон]] jrebny89qhehu1iclqfeoff5i9a2wjz 0 286470 1469499 1378812 2026-04-21T03:59:25Z Zosya95 54344 1469499 wikitext text/x-wiki {{МА | мақом = шаҳр | номи тоҷикӣ = Тавуз | номи аслӣ = {{lang-az|Tovuz}} | lat_deg = 40 | lon_deg = 45 | lat_min = 59 | lat_sec = 11 | lon_min = 37 | lon_sec = 39 | CoordAddon = type:city(2070000) | CoordScale = | этнохороним = | DST = | сайт = }} [[Акс:Tovuz,_Heydər_Əliyev_Parkı_-_10.jpg|рост|мини|250x250пкс| Боғи Ҳайдар Алиев]] '''Тавуз''' ({{Lang-az|Tovuz}}) — шаҳр ва маркази маъмурии [[ноҳияи Тавуз]]и Озарбойҷон. 439 км дуртар аз [[Боку]] дар соҳили чапи дарёи Тавузчой ҷойгир аст. Ин шаҳрак соли 1912 аз ҷониби муҳоҷирони олмонӣ таъсис ёфта, '''Траубенфельд''' ({{Lang-de|Traubenfeld}} — ''майдони ангур'') номгузорӣ шудааст. Соли 1941 олмониҳо ба инҷо муҳоҷир карда шуда буданд ва деҳа тағйири ном кард <ref>{{Книга|автор=Мамед Джафаров.|заглавие=Немцы в Азербайджане|издательство=Издательство Бакинского университета|год=1997|место=Б.|isbn=|страницы=72}}</ref>. Тавуз соли [[Соли 1947|1947]] мақоми шаҳрро гирифтааст. Тибқи барӯйхатгирии умумииттифоқии аҳолии соли 1989, дар Тавуз 13373 нафар зиндагӣ мекарданд <ref>[http://demoscope.ru/weekly/ssp/sng89_reg2.php Демоскоп Weekly — Приложение. Справочник статистических показателей.]</ref>. Дар шаҳр заводҳои семент, асфалт, консерва ва шароббарорӣ, инчунин корхонаи равған ва панир мавҷуданд. == Ҷуғрофия == Ноҳияи Тавуз, ки дар ғарби Озарбойҷон ҷойгир аст, бо [[Гурҷистон]] ва [[Арманистон]] ҳамсарҳад аст. Қаламрави ноҳия ба ҳавзаи дарёи Кура дохил карда шудааст. Аз қаламрави ин минтақа дарёҳои Тавуз, Загам ва Ахинҷа мегузаранд. Иқлим [[Минтақаҳои субтропикӣ|субтропикии]] хушк аст. Шаҳр дар домани кӯҳ ҷойгир аст ва аз табиати зебо ва чашмаҳои зиёд бой аст. 32000 гектар районро чангалзор ишгол мекунад. Ин минтақа аз олами ҳайвоноти ваҳшӣ бой аст. [[Гург (ҷонвар)|Гург]], [[рӯбоҳ]], [[харгӯш]] ва намудҳои [[кабк]] паҳн шудаанд. Барои моҳидорӣ, шикори харгӯшҳо ва паррандаҳои обӣ шароити хуб фароҳам оварда шудааст. == Шахсиятҳои маъруф == * Сальников, Юрий Григорьевич, варзишгари шӯравӣ, қаҳрамони Олимпиада (1980), дорандаи медали нуқраи олимпӣ дар аспсаворӣ. * Ҳоҷиев Ҳоҷӣ Аскер оғлу, 1923 деҳаи Дуз Гирахлӣ, профессори таърих (1989), иштирокчии Ҷанги Бузурги Ватании 1941-1945, дар кафедраҳои таърихи Донишгоҳи давлатии Боку ба номи академик БО. М. Киров ва Академияи давлатии нафт (Институти нафт ва кимиёи Озарбойҷон ба номи А. М. Азизбеков). * Ҳоҷиев Афтандил Аскер оғлу. 15.01.1944. Хатмкардаи Институти хоҷагии халқи Озарбойҷон ба номи А. Бунятзода. 1960-1970. Соли 1968 ӯ дар Саридораи суғуртаи давлатии РСС Озарбойҷон ба кор шурӯъ кард. Соли 1981 вай аз соли 1989 муовини р таъин шуд. Муовини якуми раиси Раёсат. Дар айни замон, ӯ муовини якуми раиси раёсати Ширкати давлатии суғуртаи тиҷории "Азерсигорта" мебошад. == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} {{ПБ}} {{Шаҳрҳои Озарбойҷон}} [[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Озарбойҷон]] nmzrrg7iel6wt1wvva2v1umhrqw7qk4 0 294488 1469373 1318893 2026-04-21T00:07:57Z Zosya95 54344 1469373 wikitext text/x-wiki {{Қуттии ҳамагонӣ}} '''Грифон''' ({{lang-fr|griffon}} {{lang-la|grȳphus}} аз {{lang-el|γρύψ}}) — махлуқи болдори асотирӣ бо танаи [[Шер (ҷонвар)|шер]], сари [[уқоб]] ё шер. Дар асотири баъзе мамлакатҳои Шарқи Қадим махлуқи ваҳшатангез бо танаи шер, болҳои уқоб ва сари шер ва уқоб. Ба забони форсӣ-тоҷикӣ онро шербол номидаанд. Дорои чанголҳои тез ва болҳои сафед ё зарин аст. Грифонҳо махлуқи ихтилофнок мебошанд. Нақши онҳо дар асотири мухталиф ва адабиёти гузашта ба таври гуногун, яъне ҳамчун рамзи пайвандгари Осмону Замин ва ҳам Некию Бадӣ тавсиф шудааст. Онҳо ҳам ба сифати муҳофизу нигаҳбон ва ҳам дарандагони бадхашм тасвир гардидаанд. Дар замонҳои бостон тасвир намудани нақши грифон дар санъати меъморӣ, наққошӣ, рассомӣ, ҳайкалтарошӣ ва санъати амалӣ хеле маъмул будааст. Дар Мисри Қадим ҳанӯз 5 ҳазор сол то м. дар нақшҳои барҷастаи ошурӣ грифонҳо тасвир шудаанд. Дар минтақаи Байнаннаҳрайн аз замонҳои қадим нақши грифон вуҷуд дошт. Дар давраи Ҳахоманишиён сохти сарсутун ба шаклу намуди грифон бисёр ривоҷ дошт. Дар кохҳои Тахти Ҷамшед сарсутунҳои грифоншакл хеле моҳирона нақш ёфтаанд. Дар давраҳои пасин грифон дар муҳр ва тамғаҳои мухталифи ҳокимон низ нақш шудааст. Дар асотири Юнони Қадим аждаҳое, ки даҳони шер, думи мор ва танаи буз дорад ва нафасаш оташбор аст, рамзи қудрат ва муҳофизи сарватҳои бешумор мебошад. Ёдоварии аввалини хаттӣ дар бораи грифон аз ҷониби муаллифи юнонӣ Аристей аз Проконнес, ки дар асри 7 то м. зиндагонӣ кардааст, сурат гирифтааст. Гузаштагони мардуми тоҷик дар осори ҳунарӣ ва амалию ороишӣ шерҳоро дар намуди гуногун тасвир кардаанд. Мас., шерҳоеро мебинед, ки дар сар тоҷи подшоҳӣ доранду дарахти ҳаётро муҳофизат мекунанд (бозёфти бостоншиносӣ аз кохи Сомониён) ё шерҳое, ки бол доранд. Шерҳои болдор ба намуди грифонҳо дохил мешаванд (Оид ба сурати шерҳои болдор дар марзи Осиёи Марказӣ ва Тоҷикистон маълумоти пурра доштан хоҳед, нигаред ба китобҳои П. И. Ремпель «Занҷири замонаҳо». Тошканд, 1987 ва А. И. Беленицкий «Монументальное искусства Пенджикента»). Дар маркази Ливои Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон тасвири «Дирафши Ковиён» инъикос ёфтааст, ки дар маркази он шери болдор ҷой дода шудааст. Нишони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон аз се қисми таркибӣ — ордени «Ситораи Президенти Тоҷикистон» (дараҷаи як), шери болдор ва шаддаи зарин иборат аст. Ордени такмилёфтаи «Ситораи Президенти Тоҷикистон» (дараҷаи як) бо нишони ҳалқавии шери болдори дар ҳоли ҳаракати доимӣ буда васл гардидааст. Нишони ҳалқавии шери болдор аз ду ҷониб бо лавҳаҳои хоссаи зарин бо шаддаи зарин пайваст аст. Дар 6 ҳалқаи зарин шери болдор тасвир гардидааст. Шери болдор рамзи қудрат, нерумандӣ ва шукӯҳи давлат мебошад. Дар ҳафриёти бостоншиносии мамлакатҳои Осиёи Марказӣ ва минҷумла Ҷумҳурии Тоҷикистон грифонҳо бисёр дучор омадаанд. Бар асоси грифони аз ҳафриёти минтақаи Ҳисори Шодмон пайдошуда рамзи 3000-солагии он тартиб дода шудааст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Грифон|4|муаллиф=И. Раҳматуллоев}} * Ӯзбекистон миллий энциклопедияси. 3 ж. Т. 2002; * Адаш Истад. Шер рамзи бостонии давлатдорӣ (gerbisherdor. blogspot. com); * Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи рамзҳои Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон», 2006; * Новая российская энциклопедия. Т. V (1). М. 2008. [[Гурӯҳ:Парандагони афсонаӣ]] gzi80a9cop0aiaava4xn5psb1jkvym0 0 298711 1469346 1312590 2026-04-20T20:26:31Z Yoonoos.tj 27005 1469346 wikitext text/x-wiki {{Теннисбоз}} '''Рафаэл Надал Парера''' ({{Lang-es|Rafael Nadal Parera}}, Манакор, [[Ҷазираҳои Балеар]], [[3 июн|3 июни]] [[Соли 1986|1986]]), маъруф бо номи '''Рафа Надал''', [[Теннис|теннисбози]] касбии [[Испания|испанӣ]] аст, ки дар рейтинги ATP ҷои чорумро ишғол мекунад. Ӯ беҳтарин теннисбози тамоми таърих дар кортҳои гилин ва яке аз беҳтарин теннисбозони ҳама давру замон ҳисобида мешавад. То имрӯз, ӯ теннисбози мардест, ки дар мусобиқаҳои яккасаи Grand Slam бо 21 имтиёз пештар аз Роҷер Федерер аз Швейтсария ва Новак Ҷокович аз Сербистон, ҳарду бо 20 имтиёз пеш гузаштааст. Вай ҷавонтарин теннисбози мардона дар таърих аст, ки дар касбаш барандаи ҷоизаи Тӯбгоҳи тиллоӣ аст, ки аз ноил шудан ба чаҳор барандаи дубгоҳи калон ва медали тиллои [[Бозиҳои олимпии тобистона 2008|Бозиҳои олимпӣ]] дар тӯли тамоми касбаш иборат аст, ки ин дастовард танҳо бо Андре Агасси амрикоист. g4of80utp8zhgcj35twsfgmhn5nf0br 1469347 1469346 2026-04-20T20:27:09Z Yoonoos.tj 27005 1469347 wikitext text/x-wiki {{Теннисбоз}} '''Рафаэл Надал Парера''' ({{Lang-es|Rafael Nadal Parera}}, Манакор, [[Ҷазираҳои Балеар]], [[3 июн|3 июни]] [[Соли 1986|1986]]), маъруф бо номи '''Рафа Надал''', [[Теннис|теннисбози]] касбии [[Испания|испанӣ]] аст, ки дар рейтинги ATP ҷои чорумро ишғол мекунад. Ӯ беҳтарин теннисбози тамоми таърих дар кортҳои гилин ва яке аз беҳтарин теннисбозони ҳама давру замон ҳисобида мешавад. То имрӯз, ӯ теннисбози мардест, ки дар мусобиқаҳои яккасаи Grand Slam бо 21 имтиёз пештар аз Роҷер Федерер аз Швейтсария ва Новак Ҷокович аз Сербистон, ҳарду бо 20 имтиёз пеш гузаштааст. Вай ҷавонтарин теннисбози мардона дар таърих аст, ки дар касбаш барандаи ҷоизаи Тӯбгоҳи тиллоӣ аст, ки аз ноил шудан ба чаҳор барандаи дубгоҳи калон ва медали тиллои [[Бозиҳои олимпии тобистона 2008|Бозиҳои олимпӣ]] дар тӯли тамоми касбаш иборат аст, ки ин дастовард танҳо бо Андре Агасси амрикоист. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == 40r5nccydkj7gav74xa557eycvib9vx 0 298753 1469521 1468562 2026-04-21T04:18:20Z Zosya95 54344 1469521 wikitext text/x-wiki {{Дигар маъноҳо|Оила}} {{Табақабандии зистшинохтӣ}} '''Оила''' ({{lang-la|familia}}) — номи яке аз гурӯҳҳо дар дастабандии [[ҷондорон]] аст, ки пас аз як роста ва болотар аз як сарда қарор мегирад. Дар ҷонварон маъмулан пасванди «он» доранд монанди чаковакон, ки дар вожаҳое, ки ҳарфи поёни онҳо «о» бошад табдил ба «ён» мешавад монанди тукоён ва барои вожаҳое, ки ҳарфи поёнии онҳо «а» аст табдил ба «гон» мешавад монанди саъвагон. Дар гиёҳон маъмулан пасванди «ён» мегиранд монанди савсаниён. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Радаҳои орояӣ]] dtkxvwndk67dl337h0gq5ahs9m9cosn 0 298798 1469262 1461338 2026-04-20T16:21:39Z Yoonoos.tj 27005 /* Миллӣ */ 1469262 wikitext text/x-wiki {{Ҷаъбаи БФ |замина = #FF0000 |матн = #FFFFFF |ном = {{Парчами Олмон}} Бавария |мавсими ҷорӣ = 2025/2026 |логотип = |номи пурра = Бошгоҳи футболи «Бавария» Мюнхен <br>({{lang-de|Fußball-Club Bayern München e. V.}}) |лақаб = Бавариҳо ({{lang-de|Die Bayern}}) <br> Ахтари ҷануб <br>({{lang-de|Stern des Südens}}) <br> Сурхҳо ({{lang-de|Die Roten}}) <br> БФ «Ҳолливуд» ({{lang-en|FC Hollywood}}) |таъсис = 27.02.1900 |барҳам = |майдон = {{Парчами Олмон}} «[[Алянс Арена]]», [[Мюнхен]] |ғунҷоиш = 75 000 |молик = |президент = {{Парчами Олмон}} Ҳерберт Ҳайнер |мудир = |мудири кул = |мураббӣ = {{Парчами Белгия}} [[Венсан Компани]] |капитан = {{Парчами Олмон}} [[Мануел Нойер]] |рейтинг = ҷойи 2-юм дар [[Ҷадвали зарибҳои УЕФА|раддабандии УЕФА]]<ref>{{cite web|url= https://www.uefa.com/nationalassociations/uefarankings/club/?year=2025|title=Раддабандии УЕФА барои бошгоҳҳо|website=uefa.com|accessdate=2026-02-03}}</ref> |буҷет = |сарпараст = {{Парчами Олмон}} Telekom |мусобиқа = Бундеслига |мавсим = 2024/25 |мавқеъ = [[Акс:Golden star.svg|20px|Қаҳрамони феълӣ]] '''Қаҳрамон''' |сайт = https://www.fcbayern.de/ |pattern_la1 = _bayern2526h |pattern_b1 = _bayern2526h |pattern_ra1 = _bayern2526h |pattern_sh1 = _bayern2526h |pattern_so1 = _bayern2526hl |leftarm1 = FF0000 |body1 = FF0000 |rightarm1 = FF0000 |shorts1 = FF0000 |socks1 = FF0000 |pattern_la2 = _bayern2526a |pattern_b2 = _bayern2526a |pattern_ra2 = _bayern2526a |pattern_sh2 = _bayern2526a |pattern_so2 = _bayern2526al |leftarm2 = |body2 = |rightarm2 = |shorts2 = |socks2 = |pattern_la3 = _bayern2526t |pattern_b3 = _bayern2526t |pattern_ra3 = _bayern2526t |pattern_sh3 = _bayern2526t |pattern_so3 = _bayern2526tl |leftarm3 = 000000 |body3 = 000000 |rightarm3 = 000000 |shorts3 = 000000 |socks3 = 000000 }} '''«Бава́рия»''' ({{lang-de|Fußball-Club Bayern München e.V.}} {{IPA-de|ˈfuːsbalˌklʊp ˈbaɪɐn ˈmʏnçn̩|pron|De-FC Bayern München.ogg}}) — бошгоҳи футболи [[Олмон|олмонӣ]], ки дар шаҳри [[Мюнхен]] қарор дорад ва дар [[Чемпионати футболи Олмон|Бундеслига]]и Олмон бозӣ мекунад. Дар тӯли фаъолият бошгоҳи «Бавария» бештар аз 70 ҷоизаи миллиро соҳиб шудааст: 34 – қаҳрамони [[Чемпионати футболи Олмон|Бундеслига]], 20 – Ҷоми Олмон, 11 – Суперҷоми Олмон ва 6 – Ҷоми Лига. == Таърих == == Варзишгоҳ == [[Акс:Allianz arena at night Richard Bartz.jpg|thumb|left|349px|<center> [[Алянс Арена]] барои бозиҳои хонагии «Бавария» бо ранги сурх чароғон мешавад </center>]] == Ҷоизаҳо == === Миллӣ === * [[Акс:Icon Trophy Bundesliga (1 Fußball-Bundesliga).svg|17px]] '''[[Чемпионати футболи Олмон|Бундеслига]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Қаҳрамон (35, рекорд):''' 1931/32, 1968/69, 1971/72, 1972/73, 1973/74, 1979/80, 1980/81, 1984/85, 1985/86, 1986/87, 1988/89, 1989/90, 1993/94, 1996/97, 1998/99, 1999/00, 2000/01, 2002/03, 2004/05, 2005/06, 2007/08, 2009/10, 2012/13, 2013/14, 2014/15, 2015/16, 2016/17, 2017/18, 2018/19, 2019/20, 2020/21, 2021/22, 2022/23, [[Чемпионати футболи Олмон 2024/2025|2024/25]], [[Чемпионати футболи Олмон 2025/2026|2025/26]] ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Ноиби қаҳрамон (10):''' 1969/70, 1970/71, 1987/88, 1990/91, 1992/93, 1995/96, 1997/98, 2003/04, 2008/09, 2011/12 * [[Акс:DFB Pokal Trophy.png|10px]] '''[[Ҷоми футболи Олмон|Ҷоми Олмон]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (20, рекорд):''' 1956/57, 1965/66, 1966/67, 1968/69, 1970/71, 1981/82, 1983/84, 1985/86, 1997/98, 1999/00, 2002/03, 2004/05, 2005/06, 2007/08, 2009/10, 2012/13, 2013/14, 2015/16, 2018/19, 2019/20 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (4):''' 1984/85, 1998/99, 2011/12, 2017/18 * '''[[Ҷоми лигаи футболи Олмон|Ҷоми лигаи Олмон]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (6, рекорд):''' 1997, 1998, 1999, 2000, 2004, 2007 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (2):''' 2006, 2010 * [[Акс:DFLSupercupTrofeo.png|10px]] '''[[Суперҷоми футболи Олмон|Суперҷоми Олмон]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (11, рекорд):''' 1987, 1990, 2010, 2012, 2016, 2017, 2018, 2020, 2021, 2022, 2025 * '''[[Ҷоми Телеком]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (4, рекорд):''' 2013, 2014, 2017 (зимистон), 2017 (тобистон) ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист:''' 2010 === Байналмилалӣ === * {{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА|20px}} '''[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (6):''' 1973/74, 1974/75, 1975/76, 2000/01, 2012/13, 2019/20 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (5):''' 1981/82, 1986/87, 1998/99, 2009/10, 2011/12 * [[Акс:Cup Winners Cup Trophy.png|15px]] '''[[Ҷоми ҷомдорони УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 1966/67 * [[Акс:Coppauefa.png|15px]] '''[[Лигаи Урупо УЕФА|Ҷоми УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 1995/96 * [[Акс:UEFA - Super Cup.png|17px]] '''[[Суперҷоми УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2):''' [[Суперҷоми УЕФА 2013|2013]], [[Суперҷоми УЕФА 2020|2020]] ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (3):''' 1975, 1976, [[Суперҷоми УЕФА 2001|2001]] * [[Акс:Trofeo Copa Intercontinental 1960-2004.png|10px]] '''[[Ҷоми байниқораӣ]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2):''' 1976, 2001 * '''[[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2):''' [[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо 2013|2013]], [[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо 2020|2020]] == Ҳайати ҳозира == == Гузаришҳо == == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [http://www.fcbayern.de Сомонаи расмии бошгоҳи футболи Бавария] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболӣ]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футбол аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболи Олмон]] psu2qx3276k1f4ekvys4ewrr2zzqbag 1469263 1469262 2026-04-20T16:26:33Z Yoonoos.tj 27005 1469263 wikitext text/x-wiki {{Ҷаъбаи БФ |замина = #FF0000 |матн = #FFFFFF |ном = {{Парчами Олмон}} Бавария |мавсими ҷорӣ = [[Чемпионати футболи Олмон 2025/2026|Мавсими ҷорӣ]] |логотип = |номи пурра = Бошгоҳи футболи «Бавария» Мюнхен <br>({{lang-de|Fußball-Club Bayern München e. V.}}) |лақаб = Бавариҳо ({{lang-de|Die Bayern}}) <br> Ахтари ҷануб <br>({{lang-de|Stern des Südens}}) <br> Сурхҳо ({{lang-de|Die Roten}}) <br> БФ «Ҳолливуд» ({{lang-en|FC Hollywood}}) |таъсис = 27.02.1900 |барҳам = |майдон = {{Парчами Олмон}} «[[Алянс Арена]]», [[Мюнхен]] |ғунҷоиш = 75 000 |молик = |президент = {{Парчами Олмон}} Ҳерберт Ҳайнер |мудир = |мудири кул = |мураббӣ = {{Парчами Белгия}} [[Венсан Компани]] |капитан = {{Парчами Олмон}} [[Мануел Нойер]] |рейтинг = ҷойи 1-ум дар [[Ҷадвали зарибҳои УЕФА|раддабандии УЕФА]]<ref>{{cite web|url= https://www.uefa.com/nationalassociations/uefarankings/club/?year=2026|title=Раддабандии УЕФА барои бошгоҳҳо|website=uefa.com|accessdate=2026-04-16}}</ref> |буҷет = |сарпараст = {{Парчами Олмон}} Telekom |мусобиқа = [[Чемпионати футболи Олмон|Бундеслига]] |мавсим = [[Чемпионати футболи Олмон 2025/2026|2025/26]] |мавқеъ = [[Акс:Golden star.svg|20px|Қаҳрамони феълӣ]] '''Қаҳрамон''' |сайт = https://www.fcbayern.de/ |pattern_la1 = _bayern2526h |pattern_b1 = _bayern2526h |pattern_ra1 = _bayern2526h |pattern_sh1 = _bayern2526h |pattern_so1 = _bayern2526hl |leftarm1 = FF0000 |body1 = FF0000 |rightarm1 = FF0000 |shorts1 = FF0000 |socks1 = FF0000 |pattern_la2 = _bayern2526a |pattern_b2 = _bayern2526a |pattern_ra2 = _bayern2526a |pattern_sh2 = _bayern2526a |pattern_so2 = _bayern2526al |leftarm2 = |body2 = |rightarm2 = |shorts2 = |socks2 = |pattern_la3 = _bayern2526t |pattern_b3 = _bayern2526t |pattern_ra3 = _bayern2526t |pattern_sh3 = _bayern2526t |pattern_so3 = _bayern2526tl |leftarm3 = 000000 |body3 = 000000 |rightarm3 = 000000 |shorts3 = 000000 |socks3 = 000000 }} '''«Бава́рия»''' ({{lang-de|Fußball-Club Bayern München e.V.}} {{IPA-de|ˈfuːsbalˌklʊp ˈbaɪɐn ˈmʏnçn̩|pron|De-FC Bayern München.ogg}}) — бошгоҳи футболи [[Олмон|олмонӣ]], ки дар шаҳри [[Мюнхен]] қарор дорад ва дар [[Чемпионати футболи Олмон|Бундеслига]]и Олмон бозӣ мекунад. Дар тӯли фаъолият бошгоҳи «Бавария» бештар аз 70 ҷоизаи миллиро соҳиб шудааст: 34 – қаҳрамони [[Чемпионати футболи Олмон|Бундеслига]], 20 – Ҷоми Олмон, 11 – Суперҷоми Олмон ва 6 – Ҷоми Лига. == Таърих == == Варзишгоҳ == [[Акс:Allianz arena at night Richard Bartz.jpg|thumb|left|349px|<center> [[Алянс Арена]] барои бозиҳои хонагии «Бавария» бо ранги сурх чароғон мешавад </center>]] == Ҷоизаҳо == === Миллӣ === * [[Акс:Icon Trophy Bundesliga (1 Fußball-Bundesliga).svg|17px]] '''[[Чемпионати футболи Олмон|Бундеслига]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Қаҳрамон (35, рекорд):''' 1931/32, 1968/69, 1971/72, 1972/73, 1973/74, 1979/80, 1980/81, 1984/85, 1985/86, 1986/87, 1988/89, 1989/90, 1993/94, 1996/97, 1998/99, 1999/00, 2000/01, 2002/03, 2004/05, 2005/06, 2007/08, 2009/10, 2012/13, 2013/14, 2014/15, 2015/16, 2016/17, 2017/18, 2018/19, 2019/20, 2020/21, 2021/22, 2022/23, [[Чемпионати футболи Олмон 2024/2025|2024/25]], [[Чемпионати футболи Олмон 2025/2026|2025/26]] ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Ноиби қаҳрамон (10):''' 1969/70, 1970/71, 1987/88, 1990/91, 1992/93, 1995/96, 1997/98, 2003/04, 2008/09, 2011/12 * [[Акс:DFB Pokal Trophy.png|10px]] '''[[Ҷоми футболи Олмон|Ҷоми Олмон]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (20, рекорд):''' 1956/57, 1965/66, 1966/67, 1968/69, 1970/71, 1981/82, 1983/84, 1985/86, 1997/98, 1999/00, 2002/03, 2004/05, 2005/06, 2007/08, 2009/10, 2012/13, 2013/14, 2015/16, 2018/19, 2019/20 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (4):''' 1984/85, 1998/99, 2011/12, 2017/18 * '''[[Ҷоми лигаи футболи Олмон|Ҷоми лигаи Олмон]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (6, рекорд):''' 1997, 1998, 1999, 2000, 2004, 2007 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (2):''' 2006, 2010 * [[Акс:DFLSupercupTrofeo.png|10px]] '''[[Суперҷоми футболи Олмон|Суперҷоми Олмон]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (11, рекорд):''' 1987, 1990, 2010, 2012, 2016, 2017, 2018, 2020, 2021, 2022, 2025 * '''[[Ҷоми Телеком]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (4, рекорд):''' 2013, 2014, 2017 (зимистон), 2017 (тобистон) ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист:''' 2010 === Байналмилалӣ === * {{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА|20px}} '''[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (6):''' 1973/74, 1974/75, 1975/76, 2000/01, 2012/13, 2019/20 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (5):''' 1981/82, 1986/87, 1998/99, 2009/10, 2011/12 * [[Акс:Cup Winners Cup Trophy.png|15px]] '''[[Ҷоми ҷомдорони УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 1966/67 * [[Акс:Coppauefa.png|15px]] '''[[Лигаи Урупо УЕФА|Ҷоми УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 1995/96 * [[Акс:UEFA - Super Cup.png|17px]] '''[[Суперҷоми УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2):''' [[Суперҷоми УЕФА 2013|2013]], [[Суперҷоми УЕФА 2020|2020]] ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (3):''' 1975, 1976, [[Суперҷоми УЕФА 2001|2001]] * [[Акс:Trofeo Copa Intercontinental 1960-2004.png|10px]] '''[[Ҷоми байниқораӣ]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2):''' 1976, 2001 * '''[[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2):''' [[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо 2013|2013]], [[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо 2020|2020]] == Ҳайати ҳозира == == Гузаришҳо == == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [http://www.fcbayern.de Сомонаи расмии бошгоҳи футболи Бавария] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболӣ]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футбол аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболи Олмон]] c3fcie1uyq8dcx022eosaox20qjhavi 1469264 1469263 2026-04-20T16:26:58Z Yoonoos.tj 27005 1469264 wikitext text/x-wiki {{Ҷаъбаи БФ |замина = #FF0000 |матн = #FFFFFF |ном = {{Парчами Олмон}} Бавария |мавсими ҷорӣ = [[Чемпионати футболи Олмон 2025/2026|Мавсими ҷорӣ]] |логотип = |номи пурра = Бошгоҳи футболи «Бавария» Мюнхен <br>({{lang-de|Fußball-Club Bayern München e. V.}}) |лақаб = Бавариҳо ({{lang-de|Die Bayern}}) <br> Ахтари ҷануб <br>({{lang-de|Stern des Südens}}) <br> Сурхҳо ({{lang-de|Die Roten}}) <br> БФ «Ҳолливуд» ({{lang-en|FC Hollywood}}) |таъсис = 27.02.1900 |барҳам = |майдон = {{Парчами Олмон}} «[[Алянс Арена]]», [[Мюнхен]] |ғунҷоиш = 75 000 |молик = |президент = {{Парчами Олмон}} Ҳерберт Ҳайнер |мудир = |мудири кул = |мураббӣ = {{Парчами Белгия}} [[Венсан Компани]] |капитан = {{Парчами Олмон}} [[Мануел Нойер]] |рейтинг = ҷойи 1-ум дар [[Ҷадвали зарибҳои УЕФА|раддабандии УЕФА]]<ref>{{cite web|url= https://www.uefa.com/nationalassociations/uefarankings/club/?year=2026|title=Раддабандии УЕФА барои бошгоҳҳо|website=uefa.com|accessdate=2026-04-16}}</ref> |буҷет = |сарпараст = {{Парчами Олмон}} Telekom |мусобиқа = [[Чемпионати футболи Олмон|Бундеслига]] |мавсим = [[Чемпионати футболи Олмон 2025/2026|2025/26]] |мавқеъ = [[Акс:Golden star.svg|20px|Қаҳрамони феълӣ]] '''Қаҳрамон''' |сайт = https://www.fcbayern.de/ |pattern_la1 = _bayern2526h |pattern_b1 = _bayern2526h |pattern_ra1 = _bayern2526h |pattern_sh1 = _bayern2526h |pattern_so1 = _bayern2526hl |leftarm1 = FF0000 |body1 = FF0000 |rightarm1 = FF0000 |shorts1 = FF0000 |socks1 = FF0000 |pattern_la2 = _bayern2526a |pattern_b2 = _bayern2526a |pattern_ra2 = _bayern2526a |pattern_sh2 = _bayern2526a |pattern_so2 = _bayern2526al |leftarm2 = |body2 = |rightarm2 = |shorts2 = |socks2 = |pattern_la3 = _bayern2526t |pattern_b3 = _bayern2526t |pattern_ra3 = _bayern2526t |pattern_sh3 = _bayern2526t |pattern_so3 = _bayern2526tl |leftarm3 = 000000 |body3 = 000000 |rightarm3 = 000000 |shorts3 = 000000 |socks3 = 000000 }} '''«Бава́рия»''' ({{lang-de|Fußball-Club Bayern München e.V.}} {{IPA-de|ˈfuːsbalˌklʊp ˈbaɪɐn ˈmʏnçn̩|pron|De-FC Bayern München.ogg}}) — бошгоҳи футболи [[Олмон|олмонӣ]], ки дар шаҳри [[Мюнхен]] қарор дорад ва дар [[Чемпионати футболи Олмон|Бундеслига]]и Олмон бозӣ мекунад. Дар тӯли фаъолият бошгоҳи «Бавария» бештар аз 70 ҷоизаи миллиро соҳиб шудааст: 35 – қаҳрамони [[Чемпионати футболи Олмон|Бундеслига]], 20 – Ҷоми Олмон, 11 – Суперҷоми Олмон ва 6 – Ҷоми Лига. == Таърих == == Варзишгоҳ == [[Акс:Allianz arena at night Richard Bartz.jpg|thumb|left|349px|<center> [[Алянс Арена]] барои бозиҳои хонагии «Бавария» бо ранги сурх чароғон мешавад </center>]] == Ҷоизаҳо == === Миллӣ === * [[Акс:Icon Trophy Bundesliga (1 Fußball-Bundesliga).svg|17px]] '''[[Чемпионати футболи Олмон|Бундеслига]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Қаҳрамон (35, рекорд):''' 1931/32, 1968/69, 1971/72, 1972/73, 1973/74, 1979/80, 1980/81, 1984/85, 1985/86, 1986/87, 1988/89, 1989/90, 1993/94, 1996/97, 1998/99, 1999/00, 2000/01, 2002/03, 2004/05, 2005/06, 2007/08, 2009/10, 2012/13, 2013/14, 2014/15, 2015/16, 2016/17, 2017/18, 2018/19, 2019/20, 2020/21, 2021/22, 2022/23, [[Чемпионати футболи Олмон 2024/2025|2024/25]], [[Чемпионати футболи Олмон 2025/2026|2025/26]] ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Ноиби қаҳрамон (10):''' 1969/70, 1970/71, 1987/88, 1990/91, 1992/93, 1995/96, 1997/98, 2003/04, 2008/09, 2011/12 * [[Акс:DFB Pokal Trophy.png|10px]] '''[[Ҷоми футболи Олмон|Ҷоми Олмон]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (20, рекорд):''' 1956/57, 1965/66, 1966/67, 1968/69, 1970/71, 1981/82, 1983/84, 1985/86, 1997/98, 1999/00, 2002/03, 2004/05, 2005/06, 2007/08, 2009/10, 2012/13, 2013/14, 2015/16, 2018/19, 2019/20 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (4):''' 1984/85, 1998/99, 2011/12, 2017/18 * '''[[Ҷоми лигаи футболи Олмон|Ҷоми лигаи Олмон]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (6, рекорд):''' 1997, 1998, 1999, 2000, 2004, 2007 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (2):''' 2006, 2010 * [[Акс:DFLSupercupTrofeo.png|10px]] '''[[Суперҷоми футболи Олмон|Суперҷоми Олмон]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (11, рекорд):''' 1987, 1990, 2010, 2012, 2016, 2017, 2018, 2020, 2021, 2022, 2025 * '''[[Ҷоми Телеком]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (4, рекорд):''' 2013, 2014, 2017 (зимистон), 2017 (тобистон) ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист:''' 2010 === Байналмилалӣ === * {{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА|20px}} '''[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (6):''' 1973/74, 1974/75, 1975/76, 2000/01, 2012/13, 2019/20 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (5):''' 1981/82, 1986/87, 1998/99, 2009/10, 2011/12 * [[Акс:Cup Winners Cup Trophy.png|15px]] '''[[Ҷоми ҷомдорони УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 1966/67 * [[Акс:Coppauefa.png|15px]] '''[[Лигаи Урупо УЕФА|Ҷоми УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 1995/96 * [[Акс:UEFA - Super Cup.png|17px]] '''[[Суперҷоми УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2):''' [[Суперҷоми УЕФА 2013|2013]], [[Суперҷоми УЕФА 2020|2020]] ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (3):''' 1975, 1976, [[Суперҷоми УЕФА 2001|2001]] * [[Акс:Trofeo Copa Intercontinental 1960-2004.png|10px]] '''[[Ҷоми байниқораӣ]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2):''' 1976, 2001 * '''[[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2):''' [[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо 2013|2013]], [[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо 2020|2020]] == Ҳайати ҳозира == == Гузаришҳо == == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [http://www.fcbayern.de Сомонаи расмии бошгоҳи футболи Бавария] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболӣ]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футбол аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболи Олмон]] ix9pltelwjwubtgpnrqat77f92nhcac 0 298829 1469354 1384175 2026-04-20T21:15:04Z Yoonoos.tj 27005 1469354 wikitext text/x-wiki {{Сабукварз |ном = Алиса Шмидт [[Акс:Olympic rings without rims.svg|40px|[[Бозиҳои олимпӣ]]]] |сурат = 2022-02-27 Leichtathletik, Deutsche Hallenmeisterschaften 1DX 5169 by Stepro.jpg |андоза = |имзо = |номи пурра = Алиса Меган Шмидт <br> ({{lang-de|''Alica Megan Schmidt''}}) |лақаб = |шаҳрвандӣ = {{Парчами Олмон}} [[Олмон]] |бошгоҳ = |санаи таваллуд = 08.11.1998 |зодгоҳ = {{Зодгоҳ|Вормс}}, [[Райнланд-Пфалс]], [[Олмон]] |санаи марг = |маҳали вафот = |солҳои мансаб = |мурабиён = |қад = 1.75 |вазн = 60 кг |медалҳо = |ҷоизаҳо = |азнавсозӣ = |викианбор = Alica Schmidt }} '''Алиса Шмидт''' ({{lang-de|''Alica Schmidt''}}; [[8 ноябр]]и [[1998]], шаҳри [[Вормс]], замини [[Райнланд-Пфалс]], кишвари [[Олмон]]) — [[сабукварз]], варзишгари [[олмонӣ]]. == Зиндагинома == Алиса аз синни хурдсолӣ ба варзиш шавқу рағбати зиёд дошта, аз хурдсоли ба варзишгоҳ машғулиятҳои зиёд мекард. Аз синни мактабӣ ба мусобиқаҳои байни мактаби иштирок мекард ӯ дар синни 18-солагиаш ба мусобиқаҳои варзишии == Ширкат дар мусобиқаҳо == == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == i6n53ye8pa01zvx178zbdej115rjxgm 0 300765 1469386 1310636 2026-04-21T00:16:53Z Zosya95 54344 1469386 wikitext text/x-wiki {{Мусиқидон}} '''Эрос Лучано Уолтер Рамаззотти'''({{Lang-it|Eros Walter Luciano Ramazzotti}}; {{ВД-Дебоча}}) — овозхони итолиёӣ, маъруф бо номи «Eros Ramazotti». Эрос ба унвони яке аз овозхонҳои маъруф ва маъруф дар [[Итолиё]] ва дар бисёре аз кишварҳои аврупоӣ, аз ҷумла дар кишварҳои инглисизабон ва ҷаҳони испониёӣ шинохта шудааст. Аксари албомҳои худро ҳам бо забонҳои [[Забони итолиёӣ|итолиёӣ]] ва [[Забони испониёӣ|испониёӣ]] нашр мекунад. Дар соли 1984, ӯ 11 [[Албом|албоми студияро]] дар шакли се албоми компилятсионӣ, се албоми зинда ва 37 [[сингл]] баровардааст. Ҳамаи онҳо ба таври назаррас дар бисёре аз кишварҳои Аврупо, инчунин дар [[Амрикои Ҷанубӣ]] ва Марказӣ дар қатори ҷадвал ҷойгир буданд (график). Раматсути дар тӯли фаъолияти 25-солаи худ беш аз 50 миллион сабти албом сабт кардааст. Феҳристи мусиқии ӯ кор бо бисёре аз рассомони маъруфро дар бар мегирад: [[Шер (овозхон)|Шер]], Тина Тернер, [[Ондриё Бучеллӣ|Андреа Бочелли]], Анастасия, Лучано Паваротти, Лаура Поззини ва [[Рикки Мартин|Рики Мартин]] . Раматсути аввалин муваффақияти байналмилалии худро бо нашри албоми «Tutte storie» дар соли 1993 ба даст овард. ки шаш миллион альбом фурухтааст. Ин муваффақият ба шартномаи байналмилалии ӯ дар соли 1994 оварда расонд. бо ширкати «BMG». шуд. Ӯ мухлиси дастаи футболи [[Ювентус (бошгоҳи футбол)|Ювентус]] аст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{ПБ}} fqns3caevshwl1ft2aosgtdfrn3cu3v 0 301460 1469479 1315208 2026-04-21T03:40:00Z Zosya95 54344 1469479 wikitext text/x-wiki '''Гунё''' ({{lang-lat|Norma}}) — бурҷи Нимкураи ҷанубии Осмон, пойинтар аз бурҷҳои Ақраб ва Гург ҷойгир аст. Бурҷро соли 1754 Лакайл пешниҳод намуд ва минбаъд он номи гунёро гирифт. Гунё аз ҳисоби ситораҳои бурҷҳои Гург, Миҷмара ва Ақраб тартиб дода шуда, ҳан­гоми хаёлан пайвас­тани ситораҳои тобонаш шакли асбоби зовиясанҷи меъмориро мемонад. Гунё аз ду бозуи галактикаи Роҳи Каҳкашон мегузарад. Тобиши ситорагонаш то 4m қадри ситоравӣ мерасад. Масоҳаташ 165 дараҷаи квадратӣ, 42 ситорааш бо чашм дида мешавад. Гунёро баъзан Квад­ра­ти Уқлидус низ меноманд. Мавқеи ҷойгир­авиаш дар осмони ситоразор: фарози мустақим (ɑ) аз 15h 03m то 16h 25m ва майл (δ) аз −60° то −42°. Вақти муносиби му­шо­ҳи­да моҳҳои май-июн аст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Гунё |4|муаллиф=А. Раҳмонов}} [[Гурӯҳ:Галаситораҳо]] 4kbug20velehu2ql7nvr8gbctorxg3t 0 301669 1469510 1316609 2026-04-21T04:04:09Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Гург]] 1469510 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 0 301670 1469480 1316613 2026-04-21T03:41:31Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Гург (бурҷ)]] to [[Гург (галаситора)]] 1316613 wikitext text/x-wiki {{Сурати фалакӣ}} '''Гург''', '''Сабъ''', '''Фаҳд''' ({{lang-lat|Lupus}}) — яке аз [[Феҳристи суратҳои фалакӣ бар пояи паҳно|бурҷҳои]] Нимкураи ҷанубии Осмони ситоразор, ки дар байни бурҷҳои Ақраб ва Кентавр ҷойгир аст. Ҷилои ситораи муниртаринаш ба 2,3 қадри ситораӣ баробар буда, ҳашт ситораи дурахшониашон ба қадри ситоравии 4m дорад. Г-ситораҳои дурахшонаш дар масофаҳои 500—550 соли рӯшноӣ ҷойгиранд. Масоҳаташ 334 дараҷаи квадратӣ, 70 ситорааш қадри ситоравии то 6,0m дорад. Дар ин бурҷ соли 1006 таркиши ситораи фавқуннавъи SN 1006 мушоҳида шудааст, ки аз сайёраи Зӯҳра 2-3 баробар тобонтар будааст. Шумериҳо онро «деви марг» ва юнониҳо «ҳайвон» меномиданд. Ривоят мекунанд, ки шоҳи аккадиён Ликаон барои санҷиши Худо будани Зевс яке аз наздиконашро кушта, бо гӯшти он Зевсро зиёфат медиҳад. Зевс баъд аз фаҳмидани ин ҳолат макони шоҳро сӯхта, писаронашро мекушад ва барои ибрати дигарон Ликаонро ба гург табдил дода, дар Осмон ҷой медиҳад. Мавқеи ҷойгиршавии бурҷ дар осмони ситоразор: фарози мустақим (ɑ) аз 14h 10m то 16h 00m ва тамоюл (δ) аз −55° то −29° 30’. Моҳҳои май — июн хубтар мушоҳида мешавад. Ф. Раҳмонов. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Гург|4|муаллиф= }} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Суратҳои фалакӣ]] fykauw60h2sl9rbv1bkhwzxnzvugudi 1469511 1469480 2026-04-21T04:04:58Z Zosya95 54344 1469511 wikitext text/x-wiki {{Сурати фалакӣ}} '''Гург''', '''Сабъ''', '''Фаҳд''' ({{lang-lat|Lupus}}) — яке аз [[Феҳристи суратҳои фалакӣ бар пояи паҳно|бурҷҳои]] Нимкураи ҷанубии Осмони ситоразор, ки дар байни бурҷҳои Ақраб ва Кентавр ҷойгир аст. Ҷилои ситораи муниртаринаш ба 2,3 қадри ситораӣ баробар буда, ҳашт ситораи дурахшониашон ба қадри ситоравии 4m дорад. Г-ситораҳои дурахшонаш дар масофаҳои 500—550 соли рӯшноӣ ҷойгиранд. Масоҳаташ 334 дараҷаи квадратӣ, 70 ситорааш қадри ситоравии то 6,0m дорад. Дар ин бурҷ соли 1006 таркиши ситораи фавқуннавъи SN 1006 мушоҳида шудааст, ки аз сайёраи Зӯҳра 2-3 баробар тобонтар будааст. Шумериҳо онро «деви марг» ва юнониҳо «ҳайвон» меномиданд. Ривоят мекунанд, ки шоҳи аккадиён Ликаон барои санҷиши Худо будани Зевс яке аз наздиконашро кушта, бо гӯшти он Зевсро зиёфат медиҳад. Зевс баъд аз фаҳмидани ин ҳолат макони шоҳро сӯхта, писаронашро мекушад ва барои ибрати дигарон Ликаонро ба гург табдил дода, дар Осмон ҷой медиҳад. Мавқеи ҷойгиршавии бурҷ дар осмони ситоразор: фарози мустақим (ɑ) аз 14h 10m то 16h 00m ва тамоюл (δ) аз −55° то −29° 30’. Моҳҳои май — июн хубтар мушоҳида мешавад. Ф. Раҳмонов. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Гург|4|муаллиф= }} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Галаситораҳо]] 7q6bldvblq63g10sc0gqanto4ox40p8 1469514 1469511 2026-04-21T04:10:53Z Zosya95 54344 1469514 wikitext text/x-wiki {{Сурати фалакӣ}} '''Гург''', '''Сабъ''', '''Фаҳд''' ({{lang-lat|Lupus}}) — яке аз [[Феҳристи суратҳои фалакӣ бар пояи паҳно|бурҷҳои]] Нимкураи ҷанубии Осмони ситоразор, ки дар байни бурҷҳои Ақраб ва Кентавр ҷойгир аст. Ҷилои ситораи муниртаринаш ба 2,3 қадри ситораӣ баробар буда, ҳашт ситораи дурахшониашон ба қадри ситоравии 4m дорад. Г-ситораҳои дурахшонаш дар масофаҳои 500—550 соли рӯшноӣ ҷойгиранд. Масоҳаташ 334 дараҷаи квадратӣ, 70 ситорааш қадри ситоравии то 6,0m дорад. Дар ин бурҷ соли 1006 таркиши ситораи фавқуннавъи SN 1006 мушоҳида шудааст, ки аз сайёраи Зӯҳра 2-3 баробар тобонтар будааст. Шумериҳо онро «деви марг» ва юнониҳо «ҳайвон» меномиданд. Ривоят мекунанд, ки шоҳи аккадиён Ликаон барои санҷиши Худо будани Зевс яке аз наздиконашро кушта, бо гӯшти он Зевсро зиёфат медиҳад. Зевс баъд аз фаҳмидани ин ҳолат макони шоҳро сӯхта, писаронашро мекушад ва барои ибрати дигарон Ликаонро ба гург табдил дода, дар Осмон ҷой медиҳад. Мавқеи ҷойгиршавии бурҷ дар осмони ситоразор: фарози мустақим (ɑ) аз 14h 10m то 16h 00m ва тамоюл (δ) аз −55° то −29° 30’. Моҳҳои май — июн хубтар мушоҳида мешавад. Ф. Раҳмонов. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Гург|4|муаллиф= }} {{ПБ}} {{Галаситораҳо}} [[Гурӯҳ:Галаситораҳо]] r0cr2e3qkczmr0e5hci5v93ig6sz2hq 1469519 1469514 2026-04-21T04:15:45Z Zosya95 54344 1469519 wikitext text/x-wiki {{Дигар маъноҳо|Гург}} {{Сурати фалакӣ}} '''Гург''', '''Сабъ''', '''Фаҳд''' ({{lang-lat|Lupus}}) — яке аз [[Феҳристи суратҳои фалакӣ бар пояи паҳно|бурҷҳои]] Нимкураи ҷанубии Осмони ситоразор, ки дар байни бурҷҳои Ақраб ва Кентавр ҷойгир аст. Ҷилои ситораи муниртаринаш ба 2,3 қадри ситораӣ баробар буда, ҳашт ситораи дурахшониашон ба қадри ситоравии 4m дорад. Г-ситораҳои дурахшонаш дар масофаҳои 500—550 соли рӯшноӣ ҷойгиранд. Масоҳаташ 334 дараҷаи квадратӣ, 70 ситорааш қадри ситоравии то 6,0m дорад. Дар ин бурҷ соли 1006 таркиши ситораи фавқуннавъи SN 1006 мушоҳида шудааст, ки аз сайёраи Зӯҳра 2-3 баробар тобонтар будааст. Шумериҳо онро «деви марг» ва юнониҳо «ҳайвон» меномиданд. Ривоят мекунанд, ки шоҳи аккадиён Ликаон барои санҷиши Худо будани Зевс яке аз наздиконашро кушта, бо гӯшти он Зевсро зиёфат медиҳад. Зевс баъд аз фаҳмидани ин ҳолат макони шоҳро сӯхта, писаронашро мекушад ва барои ибрати дигарон Ликаонро ба гург табдил дода, дар Осмон ҷой медиҳад. Мавқеи ҷойгиршавии бурҷ дар осмони ситоразор: фарози мустақим (ɑ) аз 14h 10m то 16h 00m ва тамоюл (δ) аз −55° то −29° 30’. Моҳҳои май — июн хубтар мушоҳида мешавад. Ф. Раҳмонов. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Гург|4|муаллиф= }} {{ПБ}} {{Галаситораҳо}} [[Гурӯҳ:Галаситораҳо]] 9f0cjr3yhgvxgmz9owqnu7evfijl31h 14 304775 1469251 1333913 2026-04-20T14:56:14Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Гурӯҳ:Гиёҳони хӯрокӣ]] 1469251 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 14 304970 1469240 1335304 2026-04-20T14:41:31Z Zosya95 54344 1469240 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 0 305942 1469372 1338656 2026-04-21T00:06:52Z Zosya95 54344 1469372 wikitext text/x-wiki {{Таксон | салтанат = Ҷонварон | тасвир = Gir_lion.jpg | тавсифи тасвир = Шери нари осиёӣ | волид = Panthera | табақа = Намуд | children name = | children = | харита = Lion distribution.png | лотинӣ = Panthera leo persica | муаллиф = Meyer | соли муаллифӣ = 1826 | вазъи ҳифз = EN | iucn = 15951 }} '''[[Шер (ҷонвар)|Шер]]и осиёӣ''' ё '''шери''' '''порсӣ''' ({{lang-la|Panthera leo persica}}) — як зернамуди шерест, ки дар Осиёи Ҷанубӣ зиндагӣ мекунад. Ин намуди шери Осиёиро бори аввал соли 1826 зоологи австриягӣ Иоганн Н. Майер ба таври муфассал тавсиф намуда, онро Фелис Лео Персикус (''Felis leo persicus'') номидааст.<ref name=Meyer1826>{{cite thesis |last1=Meyer |first1=J. N. |year=1826 |title=Dissertatio inauguralis anatomico-medica de genere felium |location=Vienna |type=Doctoral thesis |publisher=University of Vienna}}</ref>. Ҳоло танҳо дар ҷангалҳои воқеъ дар гуҷароти Ҳинд ёфт мешавад. == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == * {{cite web|url=http://bigcats.ru/index.php?bcif=lions-ind.shtml|title=Шери ҳиндӣ|publisher=Гурбаҳои калон|accessdate=2013-08-22}} * {{cite web|url=http://www.bbc.co.uk/russian/international/2015/05/150511_india_asian_lions_population|title=Популяция индийских львов выросла более чем на четверть}} [[Гурӯҳ:Шерҳо]] [[Гурӯҳ: Ширхӯрони Осиё]] [[Гурӯҳ:Олами ҳайвонот]] 0te37h78zlpx4zvxds4k05cgfi57pb0 0 308055 1469589 1452721 2026-04-21T08:02:48Z Yoonoos.tj 27005 1469589 wikitext text/x-wiki {{Футболбоз | ном = Ҷозе Моуринё | ҷинс = м | номи пурра = Ҷозе Мариу душ Сантуш Моуринё Феликс<br>({{lang-pt|José Mário dos Santos Mourinho Félix}}) | лақаб = ''Вижа'' ({{lang-en|The Special One}})<ref>{{cite web|url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/teams/c/chelsea/4392444.stm|title=The world according to Mourinho|lang=en|website=[[BBC Sport]]|date=2005-10-31|accessdate=2022-04-20|archive-date=2022-06-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20220601144851/http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/teams/c/chelsea/4392444.stm|deadlink=no}}</ref>,<br> ''Ягона'' ({{lang-en|The Only One}})<ref>{{cite web|url=http://www.dailymail.co.uk/sport/football/article-2188170/Jose-Mourinho-wants-called-Only-Special-One.html|title=Mourinho: I have won too much to be the Special One… I deserve to be called the Only One|website=[[Daily Mail]]|date=2012-08-14|lang=en|accessdate=2022-04-20|archive-date=2022-05-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20220528010803/https://www.dailymail.co.uk/sport/football/article-2188170/Jose-Mourinho-wants-called-Only-Special-One.html|deadlink=no}}</ref>,<br> ''Моур'' ({{lang-en|Mour}})<ref>{{cite web|url=https://www.sovsport.ru/football/articles/2:877440-mour-sdelal-svoe-delo-kak-uvolnyali-joze-mourinyu|lang=ru|title=Моур кори худро кард! Чӣ гуна Ҷозе Моуринёро барканор карданд|author=Степан Чаушян|website=«[[Советский спорт]]»|date=2018-12-18|accessdate=2022-04-20|archive-date=2021-08-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20210821033040/https://www.sovsport.ru/football/articles/2:877440-mour-sdelal-svoe-delo-kak-uvolnyali-joze-mourinyu|deadlink=no}}</ref> | тасвир = José Mourinho 20250206 (1).jpg | бар = | тавсифи тасвир = | таърихи таваллуд = 26.01.1963 | зодгоҳ = {{зодгоҳ|Сетубал}}, [[Португалия|Портуғол]] | шаҳрвандӣ = {{Парчами Португалия|20px}} [[Португалия|Портуғол]] | таърихи даргузашт = | маҳалли даргузашт = | қад = 176 | вазн = | мавқеъ = [[Нимҳимоятгар (футбол)| Миёнмайдон]] | бошгоҳи кунунӣ = {{Парчами Португалия|20px}} «[[Бенфика (бошгоҳи футбол)|Бенфика]]» | вазифа = Сармураббӣ | бошгоҳҳои ҷавонон = {{маснад дар футбол |1976–1977|{{Парчами Португалия|20px}} «Эстудиантес Порталегре»| |1977–1978|{{Парчами Португалия|20px}} «Калдаш»| |1978–1979|{{Парчами Португалия|20px}} «[[Униан Лейрия (бошгоҳи футбол)|Униан Лейрия]]»| |1979–1980|{{Парчами Португалия|20px}} «О Синдикату»| |1980–1981|{{Парчами Португалия|20px}} «[[Белененсеш (бошгоҳи футбол)|Белененсеш]]»|}} | бошгоҳҳо = {{ маснад дар футбол |1981–1982|{{Парчами Португалия|20px}} «[[Риу Аве (бошгоҳи футбол)|Риу Аве]]»|16 (2) |1982–1983|{{Парчами Португалия|20px}} «[[Белененсеш (бошгоҳи футбол)|Белененсеш]]»|16 (2) |1983–1985|{{Парчами Португалия|20px}} «Сезимбра»|35 (1) |1985–1987|{{Парчами Португалия|20px}} «Комерсиу ва Индустия»|27 (8) |'''1981—1987'''|'''Ҷамъ'''|'''94 (13)'''}} | мунтахаби миллӣ = | бошгоҳҳои мураббигарӣ = {{маснад дар футбол |1986–1987|{{Парчами Португалия|20px}} «Комерсиу ва Индустия» (то 15 сола)| |1987–1988|{{Парчами Португалия|20px}} «[[Витория (Сетубал) (бошгоҳи футбол)|Витория (Сетубал)]]» (то 17 сола)| |1987–1988|{{Парчами Португалия|20px}} «[[Витория (Сетубал) (бошгоҳи футбол)|Витория (Сетубал)]]» (то 19 сола) {{Ёвари сармураббӣ}}| |1988–1989|{{Парчами Португалия|20px}} «[[Витория (Сетубал) (бошгоҳи футбол)|Витория (Сетубал)]]» (то 17 сола)| |1989–1990|{{Парчами Португалия|20px}} «[[Витория (Сетубал) (бошгоҳи футбол)|Витория (Сетубал)]]» (то 19 сола)| |1990–1991|{{Парчами Португалия|20px}} «[[Эштрела (Амадора) (бошгоҳи футбол)|Эштрела (Амадора)]]» {{Ёвари сармураббӣ}}| |1992–1993|{{Парчами Португалия|20px}} «[[Спортинг (бошгоҳи футбол)|Спортинг (Лиссабон)]]» {{Ёвари сармураббӣ}}| |1993–1996|{{Парчами Португалия|20px}} «[[Порту (бошгоҳи футбол)|Порту]]» {{Ёвари сармураббӣ}}| |1996–2000|{{Парчами Испания|20px}} «[[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]]» {{Ёвари сармураббӣ}}| |2000|{{Парчами Португалия|20px}} «[[Бенфика (бошгоҳи футбол)|Бенфика]]»| |2001–2002|{{Парчами Португалия|20px}} «[[Униан Лейрия (бошгоҳи футбол)|Униан Лейрия]]»| |2002–2004|{{Парчами Португалия|20px}} «[[Порту (бошгоҳи футбол)|Порту]]»| |2004–2007|{{Парчами Англия|20px}} «[[Челси (бошгоҳи футбол)|Челси]]»| |2008–2010|{{Парчами Италия|20px}} «[[Интер (бошгоҳи футбол)|Интер]]»| |2010–2013|{{Парчами Испания|20px}} «[[Реал Мадрид (бошгоҳи футбол)|Реал Мадрид]]»| |2013–2015|{{Парчами Англия|20px}} «[[Челси (бошгоҳи футбол)|Челси]]»| |2016–2018|{{Парчами Англия|20px}} «[[Манчестер Юнайтед]]»| |2019–2021|{{Парчами Англия|20px}} «[[Тоттенҳем Ҳотспур]]»| |2021–2024|{{Парчами Италия|20px}} «[[Рум (бошгоҳи футбол)|Рум]]»| |2024–2025|{{Парчами Туркия|20px}} «[[Фенербоғча (бошгоҳи футбол)|Фенербоғча]]»| |2025–{{Т. ҳ.}}|{{Парчами Португалия|20px}} «[[Бенфика (бошгоҳи футбол)|Бенфика]]»| }} | медалҳо = | викианбор = José Mourinho }} '''Ҷозе́ Ма́риу душ Са́нтуш Моури́нё Фе́ликс''' ({{lang-pt|''José Mário dos Santos Mourinho Félix''}}; [[26 январ|26 январи]] [[1963]], [[Сетубал]], [[Португалия|Портуғол]]) — мураббии [[Португалия|портуғолӣ]]. Ҳоло сармураббии бошгоҳи «[[Бенфика (бошгоҳи футбол)|Бенфика]]». Ӯро яке аз бузургтарин мураббиёни тамоми даврон<ref name="espn1">{{cite web |url=http://espnfc.com/news/story/_/id/1514848/ |title=Greatest Managers, No. 9: Jose Mourinho |publisher=Espn Fc |date=7 August 2013 |access-date=19 January 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131023073918/http://espnfc.com/news/story/_/id/1514848/ |archive-date= 23 October 2013}}</ref><ref>{{cite web |url=http://espn.go.com/sportsnation/post/_/id/9539744/greatest-all-soccer-managers |title=Rank: Greatest all-time soccer managers – SportsNation – ESPN |publisher=Espn.go.com |date=9 August 2013 |access-date=19 January 2014 |archive-date=18 January 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140118181435/http://espn.go.com/sportsnation/post/_/id/9539744/greatest-all-soccer-managers |url-status=live }}</ref> ва пурифтихортарин мураббиёни таърих медонанд<ref>{{cite web |url=https://www.marca.com/en/football/international-football/2019/05/23/5ce5c24eca4741c7638b4567.html |title=Guardiola on his way to becoming the most successful coach of all time |publisher=Marca |last1=Rubio |first1=Alberto |last2=Clancy |first2=Conor |date=23 May 2019 |access-date=11 August 2019 |archive-date=24 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190624040914/https://www.marca.com/en/football/international-football/2019/05/23/5ce5c24eca4741c7638b4567.html |url-status=live }}</ref><ref name = "guardiola conference">[http://www.telegraph.co.uk/sport/football/competitions/champions-league/7643868/Barcelona-v-Inter-Milan-Jose-Mourinho-best-manager-in-the-world-says-Pep-Guardiola.html Jose Mourinho 'best manager in the world', says Pep Guardiola] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20110211104823/http://www.telegraph.co.uk/sport/football/competitions/champions-league/7643868/Barcelona-v-Inter-Milan-Jose-Mourinho-best-manager-in-the-world-says-Pep-Guardiola.html |date=2011-02-11 }}. ''[[The Daily Telegraph]]'' (28 April 2010). Retrieved on 23 August 2010.</ref><ref>[http://www.goal.com/en-gb/news/3277/la-liga/2010/10/02/2147187/arrigo-sacchi-real-madrid-manager-jose-mourinho-is-a «José Mourinho is a ‘phenomenon’», says Arrigo Sacchi] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120208083548/http://www.goal.com/en-gb/news/3277/la-liga/2010/10/02/2147187/arrigo-sacchi-real-madrid-manager-jose-mourinho-is-a |date=2012-02-08 }}. ''goal.com'' (2010-10-2). Retrieved on 2 October 2010. {{pt icon}}</ref><ref>[http://soccerlens.com/wesley-sneijder-believes-jose-mourinho-will-coach-manchester-united-and-england-in-the-future/51347/ «Best Coach in the World», says Wesley Sneijder] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20110716101126/http://soccerlens.com/wesley-sneijder-believes-jose-mourinho-will-coach-manchester-united-and-england-in-the-future/51347/ |date=2011-07-16 }}. ''Soccerlens'' (11 March 2011). Retrieved on 2011-03-11. {{pt icon}}</ref><ref>[http://sportsillustrated.cnn.com/vault/article/magazine/MAG1182630/index.htm «Real Madrid’s maestro may be the best coach in any sport»] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20110628234248/http://sportsillustrated.cnn.com/vault/article/magazine/MAG1182630/index.htm |date=2011-06-28 }}. ''[[Sports Illustrated]]'' (7 March 2011). Retrieved on 2011-03-07.</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.sovsport.ru/gazeta/article-item/521041 |title=Ҷозе Моуринё:Ман худамро мураббии бузург мешуморам |access-date=2013-06-05 |archive-date=2013-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131111171910/http://www.sovsport.ru/gazeta/article-item/521041 |deadlink=no }}</ref>. == Зиндагинома == {{васеъкунии фасл}} == Маснади бошгоҳӣ == == Мунтахаби миллӣ == == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == {{эзоҳ}}{{Portugal-footy-bio-stub}} da0sezybi9hkn9ozy99may6hlh2jstz 0 312553 1469228 1444394 2026-04-20T14:17:16Z Zosya95 54344 1469228 wikitext text/x-wiki {{Таксон | regnum = Рустаниҳо | image file = | image title = | image descr = | волид = Hypericum | rang = Намуд | лотинӣ = Hypericum elongatum | муаллиф = Ledeb. | syn = | typus = | children name = | children = | range map = | range map caption = | range map width = | range legend = | wikispecies = Hypericum elongatum | grin = 451205 }} '''Зарпеша''', '''гули зарпоша''' ё '''чойкаҳак''' ({{lang-la|Hypericum elongatum}}) — як навъ рустании бисёрсола. == Нашъу намо == Аз 30 то 90 см қад мекашад. Серпоя, сабзи кабудтоб, бӯрранг. Баргаш дарозрӯя (дарозиаш 1-3 см, бараш 0,2-0,8 см), нештаршакл. Хӯшагулаш ҷорубак, сергул. Гулаш сафедтоб ё зарди тилоранг (моҳҳои май — июл мешукуфад). Ғӯзааш дорчинӣ. Зарпеша дар Марокаш, Испания, Эрон, Туркия, Қрим, Арманистон, Озарбойҷон ва Осиёи Марказӣ мерӯяд. Дар Тоҷикистон дар мавзеъҳои ҷангалзори гармсер ва паҳнбарг, марғзор, нишебии [[қаторкӯҳи Қурама]], Туркистон, Ҳисору Дарвоз, навоҳии Сирдарё (дар баландии 1400—2700 м аз с.б.) мерӯяд. == Хусусиятҳои шифоӣ == Зарпеша гиёҳи доруист. Дар давраи гулшукуфт баргу шохчаҳои тарраки онро ғундошта даста мебанданд ва дар ҷои соя ва шамолрас мехушконанд. Баргу пояи тари он бӯи баласон карда, андаке талхмазза аст. Онро то 3 сол нигоҳ доштан мумкин аст. Дар таркиби баргу пояи Зарпеша 8-18 % моддаҳои даббоғӣ, 1,5-2 % флавоноидҳо, 0,15- 0,17 мг% витамини С, 5-7,5 мг% каротин, 0,1-0,3 % равғани эфир, 7-9 % қанд, 6-8 % луоб, 15-16,5 % сапонин, зифт ва асидҳои органикӣ мавҷуд аст. Табибони мардумӣ нақеи Зарпешаро барои муолиҷаи газак ва захми меъда, исҳол, дарунравӣ, бавосир, бемориҳои гурдаву ҷигар, тарбод ва ғ. ба кор мебаранд. Чойи гули он барои рафъи зардпарвин ва ҷӯшоби баргу пояаш барои табобати реши ҷигар муфид аст. Дар ҳолати хуншории милки дандонҳо бо Зарпеша даҳонро обгардон мекунанд == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зарпеша|7|муаллиф=М. Ҳоҷиматов }} [[Гурӯҳ:Гиёҳҳои доруӣ]] psw91e7gdbczphnjrsusy0slonra8yf 1469233 1469228 2026-04-20T14:26:19Z Zosya95 54344 1469233 wikitext text/x-wiki {{Таксон | салтанат = Рустаниҳо | image file = | image title = | image descr = | волид = Hypericum | rang = Намуд | лотинӣ = Hypericum elongatum | муаллиф = Ledeb. | syn = | typus = | children name = | children = | range map = | range map caption = | range map width = | range legend = | wikispecies = Hypericum elongatum | grin = 451205 }} '''Зарпеша''', '''гули зарпоша''' ё '''чойкаҳак''' ({{lang-la|Hypericum elongatum}}) — як навъ рустании бисёрсола. == Нашъу намо == Аз 30 то 90 см қад мекашад. Серпоя, сабзи кабудтоб, бӯрранг. Баргаш дарозрӯя (дарозиаш 1-3 см, бараш 0,2-0,8 см), нештаршакл. Хӯшагулаш ҷорубак, сергул. Гулаш сафедтоб ё зарди тилоранг (моҳҳои май — июл мешукуфад). Ғӯзааш дорчинӣ. Зарпеша дар Марокаш, Испания, Эрон, Туркия, Қрим, Арманистон, Озарбойҷон ва Осиёи Марказӣ мерӯяд. Дар Тоҷикистон дар мавзеъҳои ҷангалзори гармсер ва паҳнбарг, марғзор, нишебии [[қаторкӯҳи Қурама]], Туркистон, Ҳисору Дарвоз, навоҳии Сирдарё (дар баландии 1400—2700 м аз с.б.) мерӯяд. == Хусусиятҳои шифоӣ == Зарпеша гиёҳи доруист. Дар давраи гулшукуфт баргу шохчаҳои тарраки онро ғундошта даста мебанданд ва дар ҷои соя ва шамолрас мехушконанд. Баргу пояи тари он бӯи баласон карда, андаке талхмазза аст. Онро то 3 сол нигоҳ доштан мумкин аст. Дар таркиби баргу пояи Зарпеша 8-18 % моддаҳои даббоғӣ, 1,5-2 % флавоноидҳо, 0,15- 0,17 мг% витамини С, 5-7,5 мг% каротин, 0,1-0,3 % равғани эфир, 7-9 % қанд, 6-8 % луоб, 15-16,5 % сапонин, зифт ва асидҳои органикӣ мавҷуд аст. Табибони мардумӣ нақеи Зарпешаро барои муолиҷаи газак ва захми меъда, исҳол, дарунравӣ, бавосир, бемориҳои гурдаву ҷигар, тарбод ва ғ. ба кор мебаранд. Чойи гули он барои рафъи зардпарвин ва ҷӯшоби баргу пояаш барои табобати реши ҷигар муфид аст. Дар ҳолати хуншории милки дандонҳо бо Зарпеша даҳонро обгардон мекунанд == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зарпеша|7|муаллиф=М. Ҳоҷиматов }} [[Гурӯҳ:Гиёҳҳои доруӣ]] o9cybl5699od49zqp5as8srijfp68k1 14 313375 1469461 1384327 2026-04-21T03:18:51Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Эзоҳ */ навсозӣ, гурӯҳбандӣ 1469461 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Фаоълиятҳо]] [[Гурӯҳ:Одамон аз рӯи касб]] [[Гурӯҳ:Одамон аз рӯи касбу ҳунар]] 86n23wd1h3lyfhekg91wkznj10ec049 14 315272 1469252 1392880 2026-04-20T14:57:05Z Zosya95 54344 1469252 wikitext text/x-wiki {{Catmain}} [[Гурӯҳ:Рустаниҳои хӯрокӣ]] [[Гурӯҳ:Маҳсулоти кишоварзӣ]] 9pxcg7dc8q0zkpllq647qs5nuo1khq9 0 316561 1469357 1398172 2026-04-20T21:25:37Z Yoonoos.tj 27005 1469357 wikitext text/x-wiki {{Адиб}} '''Маҳдии Астарободӣ''' ({{lang-fa|مهدی استرابادی}}; ? — 1548) — {{шоир}}и дарвешмашраби форс-тоҷик, бародари [[Низомуддини Астарободӣ]]. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭАСТ|Маҳдии Астарободӣ|3|муаллиф=}} 9d3jkqx0hhwsqjl48ae9elxvcgvs4d6 0 317218 1469271 1468794 2026-04-20T17:01:15Z Zosya95 54344 1469271 wikitext text/x-wiki {{Таксон | тасвир = Chrysanthemum sp.jpg | тавсифи тасвир = Намуди гули довудӣ дар [[Килиманҷаро]], [[Танзания]] | салтанат = Рустаниҳо | табақа = Авлод | муаллиф = [[Карл Линней|L.]] | соли муаллифӣ = 1753 | волид = Asteraceae | лотинӣ = Chrysanthemum | ҳаммаъно = {{btname|Dendranthema|(DC.) Des Moul., 1860}} }} '''Гули довудӣ''' ё '''хризантема''' ({{lang-la|Chrysanthemum}}) [[Авлод (таксономия)|авлод]]е аз мураккабгулҳо, ки 42 [[Намуд (таксономия)|намуд]]ро дар бар мегирад ва дар минтақаҳои муътадилу [[Шимол|шимолии]] кураи замин, асосан дар [[Осиё]] мерӯяд. == Тавсифи ботаникӣ == Растаниҳо яксола ва бисёрсола, алафӣ ё [[Нимбутта|буттаҳо]] мебошанд. Навдаҳо бараҳна ё барҷаста мебошанд. [[Барг|Баргҳо]] бо тартиби алтернативӣ ҷойгир шудаанд, оддӣ, пурра, дандоншакл, дандондор ё ҷудошуда, ҳаҷм ва шаклашон гуногун, асосан сабзи сабук. [[Гул|Гулҳо]] хурданд, дар сабад ҷамъоварӣ карда мешаванд, дар баъзе намудҳо калон, аз гулҳои зардшакли марказӣ ва гулҳои канори лигулӣ иборатанд, рангҳои гуногун доранд ва одатан дар як қатор ҷойгиранд; дар бисёр [[Навъ (ботаника)|навъҳои]] [[Дурага|гибридӣ]] онҳо дар чандқатор ҷойгир шуда, гулдастаи ба истилоҳ «дугона»-ро ташкил медиҳанд Фарҳанги хризантемаҳои боғи ороишӣ таърихи ҳазорсола дорад. Дар [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]], ки аксари хризантемаҳо аз он ҷо меоянд, шаклҳои боғӣ ҳанӯз дар соли 551 пеш аз милод парвариш карда мешуданд. Хризантема ба [[Ҷопон]] ворид карда шуд ва дар он ҷо онҳо гули миллӣ гардиданд. Растаниҳо дар асри 17 ба [[Аврупо]] ва дар миёнаи асри 19 ба [[Русия]] омадаанд. Хусусиятҳои ороишии хризантема баҳои баланд дода шуда, дар натиҷаи кори селексия шумораи зиёди шаклҳо, гурӯҳҳо ва навъҳои онҳо пайдо шуданд. Баъзе намудҳои хризантемаҳоро дар шароити Русия дар ҳавои кушод бомуваффақият парвариш кардан мумкин аст, дигарон - танҳо дар [[Гулхона|гармхонаҳо]], аммо ҳамаи онҳо аз ҷониби боғдорон барои равшании рангҳои худ, гули дарозмуддат ва осонии паҳнкунӣ қадр карда мешаванд. == Ариза == [[Акс:Chrysanthemum_nangkingense.jpg|мини| [[Хризантема нанкинская|Хризантемаи Нанҷинг]], яке аз намудҳоест, ки дар тибби анъанавии Чин истифода мешавад]] Дар тибби халқии Чин хризантема ҳамчун растании шифобахш истифода мешавад: баргҳои онро барои мигрен ва гулҳои хушкро барои беҳтар кардани [[иштиҳо]] истифода мебаранд. Дар бисёр кишварҳо гулу баргҳои хризантема барои табобати бемориҳои чашм, [[вараҷа]], [[Алкоголизм|майзадагӣ]], бемориҳои меъда ва пешгирии бемориҳои дилу рагҳо истифода мешуданд. Дар кишварҳои Осиё, навдаҳо, баргҳо ва махсусан inflorescences ҳамчун [[сабзавот]] ва шириниҳои болаззат мехӯранд. Як намуди маъмули ғизо дар Чин хризантемаи тоҷдор аст, ки дар он ҷо бо номи ''тонхао'' маъруф аст. Дар солҳои охир, фарҳанги хризантемаи кӯза (дарунӣ) дар тамоми ҷаҳон паҳн шудааст. Хризантема хонаю боѓро оро дода, ба онҳо шаклњои зебо мебахшад ва дар Япония ба онҳо боғҳои махсус дода мешавад. == Символизм == [[Акс:Chrysanthemum_'Dance'.JPG|рост|мини| Хризантема "Рақс" дар намоишгоҳи [[:en:Gardeners' World Live|зинда дар Ҷаҳони боғбон]]]] [[Акс:Chrysanthemum_'Enbee_Wedding_Golden'_and_'Feeling_Green'.JPG|рост|мини| Хризантема "Тӯйи тиллоӣ Энби" ва "Ҳисси сабз" дар намоишгоҳи зиндаи ҷаҳони боғбонҳо]] Хризантема ба таври анъанавӣ дар тангаҳо тасвир шудааст ва нишони давлатии [[Ҷопон]] яке аз мукофотҳои олии ин кишвар [[Ордени Гули Довудӣ|ордени Хризантема]] мебошад; == Намудҳо == * {{Bt-lattg|Chrysanthemum aphrodite|aut=[[Kitam.]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum arcticum|aut=[[L.]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum argyrophyllum|aut=[[Ling]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum arisanense|aut=[[Hayata]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum chalchingolicum|aut=[[Grubov]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum chanetii|aut=[[H.Lév.]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum crassum|aut=(Kitam.) Kitam.}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum cuneifolium|aut=Kitam.}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum daucifolium|aut=([[Ledeb.]]) [[Parsa]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum dichrum|aut=([[C.Shih]]) [[H.Ohashi]] & [[Yonek.]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum foliaceum|aut=([[G.F.Peng]] et al.) [[J.M.Wang]] & [[Y.T.Hou]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum glabriusculum|aut=([[W.W.Sm.]]) [[Hand.-Mazz.]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum horaimontanum|aut=[[Masam.]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum hypargyreum|aut=[[Diels]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum indicum|Хризантема индийская|aut=L.}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum integrifolium|aut=[[Richardson]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum japonicum|aut=[[Makino]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum konoanum|aut=Makino}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum lavandulifolium|aut=([[Fisch.]] ex [[Trautv.]]) Makino}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum leucanthum|aut=(Makino) Makino}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum longibracteatum|aut=(C.Shih et al.) J.M.Wang & Y.T.Hou}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum maximowiczii|aut=[[Komar]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum miyatojimense|aut=Kitam.}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum mongolicum|aut=Ling}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum morifolium|Хризантема садовая|aut=[[Ramat.]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum morii|aut=Hayata}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum naktongense|aut=[[Nakai]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum ogawae|aut=Kitam.}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum okiense|aut=Kitam.}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum oreastrum|aut=[[Hance]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum ornatum|aut=[[Hemsl.]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum parvifolium|aut=[[Chang]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum potentilloides|aut=Hand.-Mazz.}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum rhombifolium|aut=([[Y.Ling]] & C.Shih) H.Ohashi & Yonek.}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum shimotomaii|aut=Makino}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum sinuatum|aut=Ledeb.}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum vestitum|aut=(Hemsl.) Kitam.}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum yoshinaganthum|aut=Makino}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum zawadskii|Хризантема Завадского|aut=[[Herbich]]}} * {{Bt-lattg|Chrysanthemum zhuozishanense|aut=[[L.Q.Zhao]] & [[Jie Yang]]}} * [[Акс:Russia_stamp_2018_№_2354.jpg|мини|241x241пкс| Хризантема, сакура дар маркаи почтаи Русия, 2018. Баромади якчояи РФГ ва Япония.]][[Акс:Soviet_Union_stamp_1962_CPA_2745.jpg|мини|253x253пкс| Хризантема дар маркаи почтам СССР, 1962]] Тахти Хризантема номи [[Ҷаҳони Ғарб|ғарбии]] тахти императори Ҷопон аст, ки аз [[Садаи XIX|асри 19]] истифода мешавад. * " Хризантема " як романтикаи қадимии рус аст. Сухан ва мусикии Н- Харито, мухаррир В. Шумский. * «Хризантема» — суруд аз репертуари Лилия Иванова (М. Щерев — И. Велчев). * "Нӯҳ хризантема" таронаи [[Валерий Леонтйев|Валерий Леонтьев]] дар соли 1999 аст. Сухани Н- Зиновьев, мусикии Р. Муратов. * "A. Million Chrysanthemums" таронаи гурӯҳи MGK дар соли 2007 аст. Суханхои С. Парадис, мусикии В. Кизилов. * Маҷмӯаи миллии бритониёии хризантемаҳои тобовар дар Hill Close Gardens дар наздикии Уорвик ҷойгир аст <ref>{{Cite web|url=http://www.floraldaily.com/article/4325/UK-National-Plant-Collection-to-preserve-chrysanthemums|title=UK: National Plant Collection to preserve chrysanthemums|website=web.archive.org|date=2017-10-14|lang=en|accessdate=2020-09-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171014083436/http://www.floraldaily.com/article/4325/UK-National-Plant-Collection-to-preserve-chrysanthemums|archivedate=2017-10-14}}</ref> . * "Ты была подобна дикой хризантеме" як мелодрамаи ҷопонӣ аст, ки коргардон Кейсуке Киношита аст, мутобиқсозӣ аз асари Ито Сачио "Мақбараи Хризантемаи ваҳшӣ" (1906). * Дар бозии видеоии Sonic and The Black Knight, хризантема рамзи асосӣ ва истиораи марг ва абадият дар дасти ҷодугар Мерлина мебошад. == Қайдҳо == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == * Chrysanthemum // Ботанический словарь / сост. Н. И. Анненков. — СПб.: Тип. Имп. АН, 1878. — XXI + 645 с. * {{ВТ-ЭСБЕ|Хризантема}} * ''Недолужко А. И'' [https://web.archive.org/web/20171103182720/http://www.gorodunet.com/nedoluzhko-a-i-hrizantemy-dlya-primorya-2004/ Хризантемы для Приморья]. — Владивосток: БСИ ДВО РАН, 2004. — 51 с. * ''Недолужко А. И.'' [http://www.gorodunet.com/rod-chrysanthemum-l-na-yuge-rossijskogo-dalnego-vostoka/ Род ''Chrysanthemum'' L.] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20230406155321/http://www.gorodunet.com/rod-chrysanthemum-l-na-yuge-rossijskogo-dalnego-vostoka/ |date=2023-04-06 }} [http://www.gorodunet.com/rod-chrysanthemum-l-na-yuge-rossijskogo-dalnego-vostoka/ на юге российского Дальнего Востока (интродукционные возможности, ресурсы изменчивости, селекция, сохранение генофонда)] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20230406155321/http://www.gorodunet.com/rod-chrysanthemum-l-na-yuge-rossijskogo-dalnego-vostoka/ |date=2023-04-06 }} (недоступная ссылка). Автореферат диссертации на соискание учёной степени доктора сельскохозяйственных наук. — Мичуринск: Наукоград, 2010. * {{Книга|автор=Шмыгун В. М.|заглавие=Хризантемы|ссылка=http://ashipunov.info/shipunov/school/books/shmygun1972_khrizantemy.djvu|издание=ГБС АН СССР|место=М.|издательство=Наука|год=1972|страниц=116}} {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20220409031504/http://ashipunov.info/shipunov/school/books/shmygun1972_khrizantemy.djvu |date=2022-04-09 }} * ''Павлова Т.'' Хризантемы: сибирские гибриды. // Цветоводство. — 1996. — № 6. * ''Александрова Л.'' Растущая ковриком. // АИФ на даче. — 2000. — № 23. 3y8cz4amxoe0ishxgx5183ztk5co2o3 0 320808 1469321 1420052 2026-04-20T19:26:01Z Amherst99 2571 1469321 wikitext text/x-wiki '''Видео бо дархост'''<ref>Компьютерные сети [Текст] / Э. Таненбаум, Д. Уэзеролл; [пер. с англ. А. Гребеньков]. — 5-е изд. — Москва [и др.] : Питер, 2012. — С.755 — 955 с. — ISBN 978-5-459-00342-0</ref><ref>Мультисервисные сети кабельного телевидения [Текст] = Multiservice cable television networks / П. А. Барабаш [и др.]; под общ. ред. В. С. Шибанова. — Изд. 2-е, перераб. и доп. — Санкт-Петербург : Наука, 2004. — С. 281—402 с. — ISBN 5-02-025015-5</ref><ref>Информационные технологии [Текст] : учеб. пособие / Г. Н. Исаев. — Москва : ОМЕГА-Л, 2012. — С.111 — 464 с. — (Высшее техническое образование). — ISBN 978-5-370-02165-7</ref> ({{lang-en|video on demand (VOD)}}) ([[IP-UNICAST]]) — системаи инфиродӣ расонидани [[Барномаи телевизионӣ|барномаҳо]] ва [[Филм|филмҳои телевизионӣ]] ба муштарӣ тавассути [[телевизиони ноқилӣ]], [[Пахши рақамӣ|рақамӣ]], [[Телевизиони моҳвораӣ|шабакаи моҳвораӣ]] ё [[DVB-T2|заминии телевизионӣ]] аз [[Мавҷи телевизионӣ|мавҷи чандрасонаӣ]] дар [[Медиаконтейнер|мултимедиаконтейнерҳои]] гуногун (масалан, [[MPEG]], [[AVI]], [[FLV]], [[MKV]] ё [[QuickTime]]). Филмро дар вақти дилхоҳ аз каталог фармоиш додан мумкин аст ва аксар вақт функсияҳои иловагӣ дастгирӣ мешаванд: бозгашт, таваққуф, хатчӯбҳо. Илова ба видео бо дархости муқаррарӣ, инчунин Near Video on Demand (“қариб видео бо дархост”) ва Internet Video on Demand (“интернет-видео бо дархост”) мавҷуданд<ref>Англо-русский словарь сокращений по компьютерным технологиям, информатике, электронике и связи / А. Т. Черепанов. — Санкт-Петербург : БХВ-Петербург, 2009. — 798 с.</ref>. == Таърих == Аввалин хидматрасонии тиҷоратии ВбД (Видео бо дархост) тақрибан соли 1990 дар [[Ҳонконг]] оғоз шудааст. Бо вуҷуди ин, фиттаҳои видеоӣ хеле арзонтар буданд ва пардохти телевизион дар Ҳонконг хеле кам буд. Hong Kong Telecom пули зиёдеро аз даст дод ва ин хидматрасониро дар соли 2000 аз ҷониби Pacific Century Cyberworks ба даст овард, ки баъдан онро ба кор бурд. Мизоҷон он вақт омода набуданд, ки пулро барои иҷораи рақамии видео сарф кунанд. Дар [[Иёлоти Муттаҳида]], ин хидматрасонӣ бори аввал аз ҷониби Oceanic Cable моҳи январи соли 2000 дар [[Ҳавайӣ]] пешниҳод карда шуд. Системаҳои ҷараёнии VoD тавассути провайдерҳои ноқилӣ дастрасанд, ки маҷрои назарраси худро барои расонидани филмҳо ва намоишҳои телевизионӣ ба корбари ниҳоӣ истифода мебаранд. Аксар вақт, мизоҷони ВбД бозгардонидани босуръати филмҳо, бозгаштан ва қобилияти таваққуф кардани филмро истифода мебаранд. Дар соли 1998, Kingston Communications аввалин ширкате дар [[Британияи Кабир]] гардид, ки хидмати пурраи ВбД-ро оғоз кард ва аввалин ширкате буд, ки дастрасии ҳамгирошудаи телевизион ва интернетро тавассути [[ADSL]] таъмин мекунад. Соли 2001 Kingston Interactive TV 15 000 муштарӣ дошт. Пас аз якчанд озмоишҳо, хидматрасонии HomeChoice соли 1999 пайдо шуд, ки дар дохили [[Лондон]] амал мекунад. Вақте ки он 40,000 корбаронро ҷалб кард (2006), онро Tiscali харидааст. Таҳияи таҷҳизот барои системаҳои ВбД дар аввал аз ҷониби [[Motorola]] ва [[Alcatel]] амалӣ карда шуд. Бо вуҷуди ин, он вақт истеҳсолкунандагони телевизион ба монанди [[LG]], [[Samsung]], [[Philips]], [[Sony]], [[Panasonic]] ва [[Toshiba]] ин ташаббусро ба даст гирифтанд. Тибқи ҳисобҳои ширкати [[консалтинг]]ии J'son & Partners Consulting, соли 2013 дар саросари ҷаҳон 234 миллион телевизор фурӯхта шудааст, ки дар муқоиса бо соли 2012 1% афзоиш ёфтааст. Аз 234 миллион телевизорҳои нав, тибқи маълумоти Strategy Analytics, 76 миллион дастгоҳ функсияҳои [[Smart TV]]-ро дастгирӣ мекунанд (33% тамоми телевизорҳои ҳамвор) - технологияи асосии пешниҳоди мундариҷаи ВбД ба тамошобинон<ref>{{Cite web |url=http://adindex.ru/news/media/2014/08/19/113990.phtml |title=Рынок Smart TV в России к 2017 году достигнет 29,8 млн установленных устройств |access-date=2014-09-08 |archive-date=2014-09-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140909005103/http://adindex.ru/news/media/2014/08/19/113990.phtml |deadlink=no |accessdate=2024-11-26 |archivedate=2014-09-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140909005103/http://adindex.ru/news/media/2014/08/19/113990.phtml }}</ref>. == Сабти ҷараёнҳо == Ба наздикӣ, Video on Demand маънои сабти "ҷараёнҳо" (пахшҳои вақти воқеӣ, [[ҷараёнҳои мултимедиявӣ]]) пайдо шуд, масалан, дар бораи бозиҳо бо шарҳ ё бидуни шарҳ. Одатан, ҷараёнҳо дар бозиҳои ки ба Бозиҳои Ҷаҳонии Киберӣ дохил карда мешаванд, масалан, [[Warcraft III]], [[Starcraft 2]], [[Counter Strike]], [[Need For Speed]], [[World of Tanks]] ё онҳое, ки маъмултаранд - ба монанди Dota 2, League of Legends, Hearthstone, - ва паёмҳо дар бозиҳои покер низ маъмуланд. == IVoD == [[Видео]]и интерактивӣ бо дархост (''Interactive Video on Demand'', IVoD) - роҳи тамошои филмҳо ё намоишҳои телевизионӣ, вақте ки видео бо истифода аз медиа (масалан, [[CD]] ё [[DVD]]) тамошо карда намешавад ва ҳамчун файл зеркашӣ намекунад, балки ба воситаи интернет нигоҳ мекунад, дар ҳоле ки видеоро метавон баргардонад, қатъ ё суръат бахшад ва ғайра, ки бо як видеои шабеҳ дар телевизион таҳия кардан ғайриимкон аст. Дар баъзе сарчашмаҳо, ВИбД ҳамчун телевизиони оянда, як навъ гибриди телевизионӣ ва интернет пешниҳод карда мешавад. Аввалин сайтҳои ВИбД тақрибан дарҳол пас аз ҷорӣ шудани технологияи видеоии ҷараён дар [[Windows Media Player]] дар тӯли 564 рӯз муайян карда нашудаанд. Бисёре аз вебсайтҳое, ки иҷораи филмҳоро пешниҳод мекунанд (ба монанди [[Netflix]]) ба пешниҳоди филмҳо тавассути Windows Media Player оғоз карданд. Аммо [[Microsoft]] Technology инқилоб накард - [[Windows]] ва шабакаи хеле васеъ барои пахш лозим буд. Инқилоб дар ВИбД дар солҳои 2000-ум оғоз ёфт, вақте ки [[Macromedia]] (баъдтар аз ҷониби [[Adobe]] харида шуд) ба озмоиш бо видео дар плеери машҳури Macromedia Flash (ҳоло [[Adobe Flash Player]]) оғоз кард. Аввалин "фароштурук" -и ВИбД дар технологияи Flash хидмати амрикоии [[YouTube]] буд. Афзалиятҳои асосии Flash мавҷудияти плеер барои OС-и гуногун, паҳншавӣ ва суръати кор мебошанд. Аз ин рӯ, технологияи Flash аз соли 2007 ба иваз кардани қарорҳои дигар барои ВИбД оғоз кард. Аз соли 2010 сар карда, рақобати Flash дар ин масъала ба тартиб додани технологияи [[HTML5]] оғоз кард, ки Apple Inc. онро дар дастгоҳҳои истеҳсоли худ ([[iPhone]] ва [[iPad]]) ҳамчун алтернатива ба ҳакерҳои флеши осебпазир истифода кардааст. Дар соли 2012, Apple аз ҷониби як истеҳсолкунандаи дастгоҳи дигар пайдо шуд, ки метавон ВИбД, [[Google]]-ро тамошо кард, ки он инчунин истифодаи HTML5-ро дар OС [[Android]] оғоз кардааст. Видеоҳои HTML5 дар яке аз ду формати имконпазир (ё ҳатто ду дар як вақт дар YouTube) ҷойгир карда шудаанд: дар формати [[WebM]] ройгон (кодекҳои [[VP8]], [[VP9]] ё [[AV1]]) ё дар [[MP4]] хусусӣ (кодеки [[H.264]] / AVC). Пас аз фаъол кардани HTML5 дар ҳама браузерҳо фаъол карда шуд, Flash тадриҷан қатъ шуд. == NVoD == Near Video On Demand (NVoD) ({{tr-en|қариб видео бо дархост}}) (IP-MULTICAST) — хадамоти телевизиони рақамӣ «кинотеатри виртуалӣ» ё «видео каруселӣ», пахши бисёрҷанбаҳои мундариҷаи видеоии қаблан ташаккулёфта аз рӯи ҷадвал дар якчанд ҷараён бо ивази вақт, одатан барои тамошои пулакӣ. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Video on demand]] [[Гурӯҳ:Истилоҳоти телевизионӣ]] [[Гурӯҳ:Видеоҳостинг]] [[Гурӯҳ:Сомонаҳои синамоӣ]] jyif1srlvbtscsh5jcx0lvtf2321np1 0 321102 1469364 1468135 2026-04-20T23:22:23Z InternetArchiveBot 30618 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1469364 wikitext text/x-wiki {{Ходими давлатӣ}} '''Муҳаммад ал-Бадр бин Аҳмад Ҳамидаддин''' ({{lang-ar2|محمد البدر بن أحمد حميد الدين}} 15 феврали 1926, [[Санъо]] — 6 августи 1996, [[Лондон]]) [[имом]] — подшоҳи Шоҳигарии Мутаваккилии Яман дар моҳи сентябри соли 1962. Номи пурраи ӯ: Ал-Мансур Биллоҳ Муҳаммад ал-Бадр бин Ал-Носиридинуллоҳ Аҳмад, имом ва пешвои мӯъминон ва подшоҳи Салтанати Мутаваккилии Яман. Муҳаммад ал-Бадр аз сайидҳо буд ва аз ин рӯ, насли мустақими Паёмбар [[Муҳаммад]], тавассути духтараш [[Фотима]] буд. Дар давраҳои гуногун ӯ волии Ҳудайда, [[Санъо]], вазири корҳои дохилӣ ва вазири корҳои хориҷӣ буд. 26 сентябри соли 1962 дар натиҷаи табаддулоти низомӣ таҳти роҳбарии [[Абдуллоҳ Саллол]], ки худи ал-Бадр сардори гвардияи подшоҳӣ таъин карда буд, сарнагун карда шуд. Имоми сарнагуншуда ба шимол гурехт ва эътилофи қабилаҳои зайдиро ҷамъ овард, то мухолифати мусаллаҳонаи ҷумҳуриро ташкил кунад. Имом ал-Бадр аз ҷониби [[Арабистони Саудӣ]] дастгирӣ ёфт, ки дар натиҷа ҷанги шаҳрвандии байни тарафдорони шоҳ ва ҷумҳурихоҳон то соли 1970 идома ёфт. == Зиндагинома == Муҳаммад ал-Бадр 15 феврали соли 1926 дар [[Санъо]] таваллуд шудааст. Ӯ писари калонии имом-подшоҳ [[Аҳмад ибни Яҳё Ҳамидаддин|Аҳмад]]{{sfn|Stephen J. King |2020|c= 216}} буд. Модараш Шарифа Сафийя бинт Муҳаммад аз оилаи [[сайид]]ҳои ал-Иссӣ аз Шаҳора буд. Дар шаҳри Ҳаҷҷа ӯ таҳсилоти анъанавии яманиро дар соҳаҳои Қуръон, дини ислом, сарфу наҳви арабӣ гирифт.<ref name=Obituary />. Дар соли 1944, бо мақсади идомаи таҳсил, шоҳзода ал-Бадр ба [[Таиз]] кӯчид, ки падараш чанд сол боз дар он ҷо муовини имом буд<ref name= Obituary/>. Пас аз куштори шадиди имом [[Яҳё ибни Муҳаммад Ҳамидаддин|Яҳё]] дар феврали соли 1948, ки онро Абдуллоҳ бин Аҳмад ал-Вазирӣ тарҳрезӣ карда буд, ал-Бадр ба Санъо омад, вале зоҳиран танҳо дастгирии хомӯшона ба режими нав нишон дод. Дар ҳамин ҳол, шоҳзода [[Аҳмад ибни Яҳё Ҳамидаддин|Аҳмад]] тавонист аз Таиз фирор кунад ва ба Ҳаҷҷа равад, ки дар он ҷо атрофи худ қабилаҳои вафодорро ҷамъ карда, худро бо унвони ''ан-Носир ли Динуллоҳ'' имом эълон намуд. Дар давоми як моҳ (14 март) ӯ ба осонӣ назорати Санъоро бозпас гирифт ва масъулони асосии [[Табаддулоти ал-Вазири (1948)|табаддулоти соли 1948]]-ро эъдом кард<ref name= Obituary/>. Шоҳзода ал-Бадр дар саркӯби шӯриши зидди имом Аҳмад дар соли 1955 нақши муҳим бозид. Ин шӯришро бародари Аҳмад, Сайф ал-Ислом Абдуллоҳ<ref name= Obituary/> роҳбарӣ мекард, вале бо амалҳои зуд ва қатъии ал-Бадр шикаст хӯрд{{sfn|Sydney Nettleton Fisher|2010|c=545}}. Дар соли 1955 ӯ вориси тахт эълон гардид<ref>Примаков Е.М. "Новейшая история арабских стран Африки: 1917-1987". Институт востоковедения (Академия наук СССР), Наука, (1990), стр. 415.</ref><ref>The Mizan Newsletter, Volume 1. Central Asian Research Centre, (1959), p. 2.</ref>. Дар соли 1959, ҳангоми сафар ва табобати имом Аҳмад дар [[Итолиё]], ал-Бадр чанд моҳ ба ҳайси регенти Яман фаъолият кард<ref name= Obituary/>. Дар моҳҳои июн–июли соли 1956, шоҳзодаи валиаҳд Сайф ал-Ислом Муҳаммад ал-Бадр ба [[ИҶШС]] сафари расмии сеҳафтаина анҷом дод{{sfn|Alexei Vassiliev |1994|c= 187 }}; 23 июн ду кишвар дар бораи мубодилаи намояндагони дипломатӣ ба созиш расиданд, ва 11 июл Созишномаи ҳамкории иқтисодӣ ва фаннӣ ба имзо расид<ref>Alexander Hopkins McDannald. ''The Americana Annual: An Encyclopedia of Current Events'', Americana corporation, (1957), p. 849.</ref>. Ӯ ҳамчунин ташаббускори Шартномаи дӯстӣ бо [[Иттиҳоди Шӯравӣ]] буд, ки 31 октябри соли 1955 дар [[Қоҳира]] ба имзо расид ва Шартномаи шӯравӣ-ямании соли 1928-ро аз нав эҳё кард<ref>Mordechai Abir, Aryeh Yodfat. "[https://books.google.ge/books?id=DXwuAgAAQBAJ&printsec=frontcover&dq=In+the+Direction+of+the+Gulf:+The+Soviet+Union+and+the+Persian+Gulf&hl=ru&sa=X&ved=2ahUKEwicwpixqs7sAhWhw4sKHSRKBOIQ6AEwAXoECAAQAg#v=onepage&q=In%20the%20Direction%20of%20the%20Gulf%3A%20The%20Soviet%20Union%20and%20the%20Persian%20Gulf&f=false In the Direction of the Gulf: The Soviet Union and the Persian Gulf]". (2013), p. 38.</ref>. 25 июни соли 1961 имом Аҳмади бемор назорати ҳукуматро ба Муҳаммад ал-Бадр супурд. Дар моҳи октябр ӯ аллакай назорати пурраи девони вазиронро ба даст гирифт<ref name= Obituary/><ref>The New York Times (June 26, 1961): "[https://www.nytimes.com/1961/06/26/archives/son-of-yemen-king-said-to-be-premier.html SON OF YEMEN KING SAID TO BE PREMIER] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20180225063215/https://www.nytimes.com/1961/06/26/archives/son-of-yemen-king-said-to-be-premier.html |date=2018-02-25 }}".</ref>. {{Wikidata/Ancestors|interleave=1|years=label-line|compact=1}} {{хурд}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{ПБ}} {{Сарварони давлатҳои Яман}} [[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]] 84735qirk0lyc3xqcxo2hi3xj5fuj7w 0 321786 1469533 1419396 2026-04-21T04:50:47Z VASHGIRD 8035 1469533 wikitext text/x-wiki [[Акс:Gold_bullion_bars.jpg|мини|240x240пкс| [[Тило|Тилло]]]] '''Сарват''' — фаровонии [[Инсон|шахс]] ё [[Ҷомеъа|ҷомеаи]] арзишҳои [[Нематериальная ценность|ғайримоддӣ]] ва моддӣ (аз қабили [[Пӯл|пул]], [[Маҷмӯи мол|воситаҳои истеҳсолот]], амволи ғайриманқул ё моликияти шахсӣ), ки аз эҳтиёҷоти ҳаётан муҳими инсон (сарват) зиёд аст<ref>{{Книга|автор=Компаниец В. В., д. э. н., профессор|заглавие=О СУЩНОСТИ, МЕХАНИЗМЕ И ЦЕННОСТНЫХ ОСНОВАХ ВИРТУАЛЬНОЙ МИРОВОЙ ЭКОНОМИКИ|ссылка=http://dspace.univer.kharkov.ua/bitstream/123456789/10895/2/%D0%9A%D0%BE%D0%BC%D0%BF%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5%D1%86%20%20%20%D0%92%D0%AD%D0%9C%20%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%82%D1%8C%D1%8F.doc|ответственный=|издание=|место=|издательство=|год=|страницы=|страниц=|isbn=}}</ref>. Сарват инчунин метавонад дастрасӣ ба тандурустӣ, маориф ва фарҳангро дар бар гирад. Дар ҷомеашиносӣ, шахси сарватманд шахсе ҳисобида мешавад, ки нисбат ба дигар аъзоёни ҷомеа арзишҳои назаррас дорад. Ба маънии динию фалсафӣ — сарвати рӯҳ ва сифатҳои ахлоқӣ. Баръакси сарват — [[фақр]] аст. Дар [[Забони инглисӣ|забони англисӣ]] сарват ба маънои соҳиби арзишҳои моддӣ ва молиявӣ ҳамчун Wealth (синоним — некӯаҳволӣ<ref>{{Cite news|title=Миллиардеры богатеют, Россия беднеет|author=|url=http://www.rbc.ru/newspaper/2016/11/23/583469339a7947f801d7631b|work=Газета РБК|date=|accessdate=2017-09-21|quote=Россия, равно как и большинство стран Восточной Европы, Китай, Бразилия, Мексика и Индонезия, вошла в группу государств со средним уровнем личного благосостояния в $5–25 тыс. на человека. Беднее — страны Центральной Африки и Средней Азии, Индия, Бангладеш, Камбоджа, а также Белоруссия, Молдавия и Украина. Здесь уровень личного благосостояния не превышает $5 тыс. на человека.|archiveurl=https://www.webcitation.org/6t7sqXWxt?url=http://www.rbc.ru/newspaper/2016/11/23/583469339a7947f801d7631b|archivedate=2017-08-31}}</ref>), сарват ба маънои бартарии шадид аз дигар аъзои ҷомеа ҳамчун Richness тарҷума шудааст. Кишварҳое, ки нисбат ба дигар кишварҳо ба таври назаррас бойтаранд, одатан кишварҳои пешрафта номида мешаванд. == Сарвати умумии ҷаҳон == Сарвати умумии хонавода 241 триллион долларро ташкил медиҳад (2013). Дар баробари ин, 100 триллион ба 0,51 миллион шаҳрвандони ИМА ва Швейтсария тааллуқ дорад<ref>{{Cite web|url=http://www.prnewswire.com/news-releases/credit-suisse-global-household-wealth-increases-49-to-usd-241-trillion-marked-by-a-resurgence-of-wealth-in-the-eurozone-227016151.html|title=Credit Suisse: Global household wealth increases 4.9% to USD 241 trillion|website=Credit Suisse AG|date=2013-10-09|deadlink=no|accessdate=2015-01-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150317163608/http://www.prnewswire.com/news-releases/credit-suisse-global-household-wealth-increases-49-to-usd-241-trillion-marked-by-a-resurgence-of-wealth-in-the-eurozone-227016151.html|archivedate=2015-03-17}}</ref>. Гузориши «Global Wealth Report 2013», лпули дар бонки Credit Suisse монда едиҳад, ки доштани 4000 доллар шуморо ба 50 % сарватмандтарин аҳолии ҷаҳон дохил мекунад (нисфи дигари аҳолии ҷаҳон аз ин камтар аст). Барои дохил шудан ба 10 % беҳтарин 75,000 доллар ва барои дохил шудан ба 1 % ҳадди ақал $753,000 лозим аст<ref>{{Cite web|url=https://www.credit-suisse.com/fi/en/news-and-expertise/research/credit-suisse-research-institute/news-and-videos.article.html/article/pwp/news-and-expertise/2013/10/en/global-wealth-reaches-new-all-time-high.html|title=Global Wealth Reaches New All-Time High|website=Credit Suisse AG|date=2013-10-09|deadlink=yes|accessdate=2015-01-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140429214937/https://www.credit-suisse.com/fi/en/news-and-expertise/research/credit-suisse-research-institute/news-and-videos.article.html/article/pwp/news-and-expertise/2013/10/en/global-wealth-reaches-new-all-time-high.html|archivedate=2014-04-29}}</ref> ^{барои 2015:} . Тибқи ҳамин гузориш дар соли 2015, дар ҷаҳон ҳудуди 34 миллион доллар миллионер мавҷуд аст, ки 45 ҳазор нафари онҳо беш аз 100 миллион доллар дороиро назорат мекунанд ва дар ҷаҳон 1722 миллиардер ҳастанд<ref name="autogenerated1" /> . == Нигаред низ == * [[Фақри мутлақ]] == Эзоҳ == {{Эзоҳ|2}} == Адабиёт == * {{Книга|автор=[[Бронзов А. А.]]|часть=Богатство и бедность (с их нравственной стороны)|ссылка часть=http://www.biblioteka3.ru/biblioteka/pravoslavnaja-bogoslovskaja-jenciklopedija/tom-2/bogatstvo-bednost.html|заглавие=Православная Богословская Энциклопедия|оригинал=|ссылка=|викитека=|ответственный=|издание=|место=СПб.|издательство=Издание Петроград. Приложение к духовному журналу «Странник»|год=1901|том=2|страницы=|столбцы=722|страниц=|серия=|isbn=|тираж=|ref=Бронзов}} * {{ВТ-ЭСБЕ|Богатство|[[Чупров, Александр Иванович|Чупров А. И.]]}} [[Гурӯҳ:Ҷомеашиносӣ]] [[Гурӯҳ:Иқтисод]] nwv8agvrw3fifmii48a1ustgumbbpwn 0 323498 1469576 1426262 2026-04-21T07:31:02Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469576 wikitext text/x-wiki {{Ёдмон}} «'''Кохи Истиқлол'''» — муҷтамаъи давлатӣ дар маркази шаҳри [[Душанбе]] ва тобеи Маҷмуи меҳмонхонаҳои [[Дастгоҳи иҷроияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон]]. == Таърих ва меъморӣ == Соли 2007 мавриди истифода қарор гирифт. Соли 2014 таҷдиду навсозӣ шудааст. Масоҳати умумияш 2736 м², дарозӣ 76 м, баландияш 8 м. «Кохи Истиқлол» чанд толори хурду бузург, ҳуҷраи тарҷумонҳо, толори мусиқӣ, ошхона, фаввораҳои дорои фавҷҳои гуногуни рангию мусиқӣ дорад. Дар ороиши «Кохи Истиқлол» аз сабкҳои суннатӣ ва муосири ороиш корбаст шудааст. Барои ободонию сабзкории атрофи «Кохи Истиқлол» гулу дарахту буттаҳои ҳамешасабзу нодир истифода шудаанд. Дастгоҳҳои рӯшноидиҳанда шабона бино ва атрофи онро мунаввар месозанд. «Кохи Истиқлол» барои қабули меҳмонҳо, баргузории конфронс, симпозиум, анҷуман, машварат, намоиш, вохӯрӣ ва дигар тадорукоти давлатӣ таъйин шудааст. Ба рӯйхатти ёдгорҳои меъмории шаҳри Душанбе дохил шудааст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Кохи Истиқлол|11|муаллиф=}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Кохҳои Душанбе]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] br3c08b3gqwkb9horkb278epb00p3pp 0 324953 1469579 1449044 2026-04-21T07:35:05Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469579 wikitext text/x-wiki {{Театр}} '''Театри миллии Тоҷикистон''' (номи расмӣ: ''Муассисаи давлатии «Театри миллӣ»-и Дастгоҳи иҷроияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон''<ref>{{Cite web|url=https://mmih.adlia.tj/SEARCH/DocumentView?DocumentId=171352|title=Оинномаи Муассисаи давлатии «Театри миллӣ»-и Дастгоҳи иҷроияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон|website=mmih.adlia.tj|publisher=ADLIA|accessdate=2026-01-07}}</ref>) — бузургтарин театр дар [[Осиёи Марказӣ]]<ref name=":0">{{Cite web|url=https://khovar.tj/2023/11/teatri-millii-to-ikiston-benazir-dar-osiyoi-markaz-dar-arafai-35-solagii-isti-loliyati-davlat-ba-istifoda-doda-meshavad/|title=ТЕАТРИ МИЛЛИИ ТОҶИКИСТОН — БЕНАЗИР ДАР ОСИЁИ МАРКАЗӢ. Дар арафаи 35-солагии Истиқлолияти давлатӣ ба истифода дода мешавад|author=София Шоик|date=2023-11-07|publisher=АМИТ «Ховар»|lang=|accessdate=2025-05-15}}</ref>, ки дар шаҳри [[Душанбе]] сохта мешавад. == Таърих == Хишти аввали Театри миллии Тоҷикистонро 17 марти соли 2015<ref>{{Cite web|url=https://khovar.tj/2025/05/peshvoi-millat-emomal-ra-mon-bo-rafti-kor-oi-sohtmon-dar-teatri-millii-to-ikiston-shinos-shudand/|title=Пешвои миллат Эмомалӣ Раҳмон бо рафти корҳои сохтмонӣ дар Театри миллии Тоҷикистон шинос шуданд|publisher=АМИТ "Ховар"|lang=|accessdate=2025-05-15}}</ref> Эмомалӣ Раҳмон бо иштироки аҳли фарҳанг ва ҳунари пойтахт дар фазои тантанавӣ ниҳод<ref>{{Cite web|url=https://jumhuriyat.tj/3886-teatri-mill-buzurgtarin-markazi-marifat-hoad-bud.html|title=ТЕАТРИ МИЛЛӢ БУЗУРГТАРИН МАРКАЗИ МАЪРИФАТӢ ХОҲАД БУД »|website=Нашрияи расмии Ҷумҳурии Тоҷикистон|date=2024-07-24|publisher=Ҷумҳурият|lang=|accessdate=2025-05-15}}</ref>. == Сохтмон == Тибқи лоиҳа Театри миллии Тоҷикистон аз 2 ошёнаи зеризаминӣ ва 5 ошёнаи рӯйизаминӣ иборат буда, баландиаш 34,5 метр хоҳад буд. Барои бунёди бинои театр наздики 3 га замин ҷудо шудааст<ref>{{Cite web|url=https://prezident.tj/event/news/50797|title=Шиносоӣ бо рафти сохтмони бинои Театри миллии Тоҷикистон|website=ПРЕЗИДЕНТИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН|date=2025-05-15|lang=|accessdate=2025-05-15}}</ref>. Тибқи лоиҳа, бинои театр аз 3 толори калон ва толору ҳуҷраҳои сершумори дигар иборат мешавад. Толори асосӣ дорои 2500 ҷойи нишаст ва 2 толори дигари конфронсию консертӣ ҳар яке дорои 1000 курсӣ хоҳад буд. Дар театр ҷой барои оркестр, ҳуҷраҳои машқу тамрин, меҳмонхона ва дигар шароити зарурии кории ҳунармандон бунёд мешавад, ки ҷавобгӯ ба талаботи сатҳи ҷаҳонӣ мешавад. Дар ошёнаҳои зеризаминӣ барои 250 мошин таваққуфгоҳ ва ҳам ҳуҷраҳои зиёди техникӣ ва ёрирасон ҷой хоҳанд гирифт. Бино бо шабакаҳои гармидиҳӣ, ҳавотозакунию салқинсозӣ ва ғайра муҷаҳҳаз карда мешавад. Иншоот дорои 17 лифти мусофирбару боркаш ва 6 эскалатор хоҳад буд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Театрҳои Душанбе]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] ts8sdqfgrsrt5bh58z8wmnqpo3ar7hz 1469580 1469579 2026-04-21T07:35:27Z Шухрат Саъдиев 5132 иловаи [[Гурӯҳ:Душанбе]] бо ёрии [[Википедиа:HotCat|HotCat]] 1469580 wikitext text/x-wiki {{Театр}} '''Театри миллии Тоҷикистон''' (номи расмӣ: ''Муассисаи давлатии «Театри миллӣ»-и Дастгоҳи иҷроияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон''<ref>{{Cite web|url=https://mmih.adlia.tj/SEARCH/DocumentView?DocumentId=171352|title=Оинномаи Муассисаи давлатии «Театри миллӣ»-и Дастгоҳи иҷроияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон|website=mmih.adlia.tj|publisher=ADLIA|accessdate=2026-01-07}}</ref>) — бузургтарин театр дар [[Осиёи Марказӣ]]<ref name=":0">{{Cite web|url=https://khovar.tj/2023/11/teatri-millii-to-ikiston-benazir-dar-osiyoi-markaz-dar-arafai-35-solagii-isti-loliyati-davlat-ba-istifoda-doda-meshavad/|title=ТЕАТРИ МИЛЛИИ ТОҶИКИСТОН — БЕНАЗИР ДАР ОСИЁИ МАРКАЗӢ. Дар арафаи 35-солагии Истиқлолияти давлатӣ ба истифода дода мешавад|author=София Шоик|date=2023-11-07|publisher=АМИТ «Ховар»|lang=|accessdate=2025-05-15}}</ref>, ки дар шаҳри [[Душанбе]] сохта мешавад. == Таърих == Хишти аввали Театри миллии Тоҷикистонро 17 марти соли 2015<ref>{{Cite web|url=https://khovar.tj/2025/05/peshvoi-millat-emomal-ra-mon-bo-rafti-kor-oi-sohtmon-dar-teatri-millii-to-ikiston-shinos-shudand/|title=Пешвои миллат Эмомалӣ Раҳмон бо рафти корҳои сохтмонӣ дар Театри миллии Тоҷикистон шинос шуданд|publisher=АМИТ "Ховар"|lang=|accessdate=2025-05-15}}</ref> Эмомалӣ Раҳмон бо иштироки аҳли фарҳанг ва ҳунари пойтахт дар фазои тантанавӣ ниҳод<ref>{{Cite web|url=https://jumhuriyat.tj/3886-teatri-mill-buzurgtarin-markazi-marifat-hoad-bud.html|title=ТЕАТРИ МИЛЛӢ БУЗУРГТАРИН МАРКАЗИ МАЪРИФАТӢ ХОҲАД БУД »|website=Нашрияи расмии Ҷумҳурии Тоҷикистон|date=2024-07-24|publisher=Ҷумҳурият|lang=|accessdate=2025-05-15}}</ref>. == Сохтмон == Тибқи лоиҳа Театри миллии Тоҷикистон аз 2 ошёнаи зеризаминӣ ва 5 ошёнаи рӯйизаминӣ иборат буда, баландиаш 34,5 метр хоҳад буд. Барои бунёди бинои театр наздики 3 га замин ҷудо шудааст<ref>{{Cite web|url=https://prezident.tj/event/news/50797|title=Шиносоӣ бо рафти сохтмони бинои Театри миллии Тоҷикистон|website=ПРЕЗИДЕНТИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН|date=2025-05-15|lang=|accessdate=2025-05-15}}</ref>. Тибқи лоиҳа, бинои театр аз 3 толори калон ва толору ҳуҷраҳои сершумори дигар иборат мешавад. Толори асосӣ дорои 2500 ҷойи нишаст ва 2 толори дигари конфронсию консертӣ ҳар яке дорои 1000 курсӣ хоҳад буд. Дар театр ҷой барои оркестр, ҳуҷраҳои машқу тамрин, меҳмонхона ва дигар шароити зарурии кории ҳунармандон бунёд мешавад, ки ҷавобгӯ ба талаботи сатҳи ҷаҳонӣ мешавад. Дар ошёнаҳои зеризаминӣ барои 250 мошин таваққуфгоҳ ва ҳам ҳуҷраҳои зиёди техникӣ ва ёрирасон ҷой хоҳанд гирифт. Бино бо шабакаҳои гармидиҳӣ, ҳавотозакунию салқинсозӣ ва ғайра муҷаҳҳаз карда мешавад. Иншоот дорои 17 лифти мусофирбару боркаш ва 6 эскалатор хоҳад буд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Театрҳои Душанбе]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] [[Гурӯҳ:Душанбе]] balu3bnvwqrn10rl6cwfxzjlhb12qg6 1469591 1469580 2026-04-21T10:42:09Z VASHGIRD 8035 1469591 wikitext text/x-wiki {{Театр}} '''Театри миллии Тоҷикистон''' (номи расмӣ: ''Муассисаи давлатии «Театри миллӣ»-и Дастгоҳи иҷроияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон''<ref>{{Cite web|url=https://mmih.adlia.tj/SEARCH/DocumentView?DocumentId=171352|title=Оинномаи Муассисаи давлатии «Театри миллӣ»-и Дастгоҳи иҷроияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон|website=mmih.adlia.tj|publisher=ADLIA|accessdate=2026-01-07}}</ref>) — бузургтарин [[театр]] дар [[Осиёи Марказӣ]]<ref name=":0">{{Cite web|url=https://khovar.tj/2023/11/teatri-millii-to-ikiston-benazir-dar-osiyoi-markaz-dar-arafai-35-solagii-isti-loliyati-davlat-ba-istifoda-doda-meshavad/|title=ТЕАТРИ МИЛЛИИ ТОҶИКИСТОН — БЕНАЗИР ДАР ОСИЁИ МАРКАЗӢ. Дар арафаи 35-солагии Истиқлолияти давлатӣ ба истифода дода мешавад|author=София Шоик|date=2023-11-07|publisher=АМИТ «Ховар»|lang=|accessdate=2025-05-15}}</ref>, ки дар шаҳри [[Душанбе]] сохта мешавад. == Таърих == Хишти аввали Театри миллии Тоҷикистонро 17 марти соли 2015<ref>{{Cite web|url=https://khovar.tj/2025/05/peshvoi-millat-emomal-ra-mon-bo-rafti-kor-oi-sohtmon-dar-teatri-millii-to-ikiston-shinos-shudand/|title=Пешвои миллат Эмомалӣ Раҳмон бо рафти корҳои сохтмонӣ дар Театри миллии Тоҷикистон шинос шуданд|publisher=АМИТ "Ховар"|lang=|accessdate=2025-05-15}}</ref> Эмомалӣ Раҳмон бо иштироки аҳли фарҳанг ва ҳунари пойтахт дар фазои тантанавӣ ниҳод<ref>{{Cite web|url=https://jumhuriyat.tj/3886-teatri-mill-buzurgtarin-markazi-marifat-hoad-bud.html|title=ТЕАТРИ МИЛЛӢ БУЗУРГТАРИН МАРКАЗИ МАЪРИФАТӢ ХОҲАД БУД »|website=Нашрияи расмии Ҷумҳурии Тоҷикистон|date=2024-07-24|publisher=Ҷумҳурият|lang=|accessdate=2025-05-15}}</ref>. == Сохтмон == Тибқи лоиҳа Театри миллии Тоҷикистон аз 2 ошёнаи зеризаминӣ ва 5 ошёнаи рӯйизаминӣ иборат буда, баландиаш 34,5 метр хоҳад буд. Барои бунёди бинои театр наздики 3 га замин ҷудо шудааст<ref>{{Cite web|url=https://prezident.tj/event/news/50797|title=Шиносоӣ бо рафти сохтмони бинои Театри миллии Тоҷикистон|website=ПРЕЗИДЕНТИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН|date=2025-05-15|lang=|accessdate=2025-05-15}}</ref>. Тибқи лоиҳа, бинои театр аз 3 толори калон ва толору ҳуҷраҳои сершумори дигар иборат мешавад. Толори асосӣ дорои 2500 ҷойи нишаст ва 2 толори дигари конфронсию консертӣ ҳар яке дорои 1000 курсӣ хоҳад буд. Дар театр ҷой барои оркестр, ҳуҷраҳои машқу тамрин, меҳмонхона ва дигар шароити зарурии кории ҳунармандон бунёд мешавад, ки ҷавобгӯ ба талаботи сатҳи ҷаҳонӣ мешавад. Дар ошёнаҳои зеризаминӣ барои 250 мошин таваққуфгоҳ ва ҳам ҳуҷраҳои зиёди техникӣ ва ёрирасон ҷой хоҳанд гирифт. Бино бо шабакаҳои гармидиҳӣ, ҳавотозакунию салқинсозӣ ва ғайра муҷаҳҳаз карда мешавад. Иншоот дорои 17 лифти мусофирбару боркаш ва 6 эскалатор хоҳад буд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Театрҳои Душанбе]] [[Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии Душанбе]] [[Гурӯҳ:Душанбе]] n8j097c2sau52qvgi0o590l89g5w65g 0 325238 1469286 1434997 2026-04-20T17:30:27Z Yoonoos.tj 27005 1469286 wikitext text/x-wiki {{Футболбоз | ном = Арда Гӯлер | номи пурра = Арда Гӯлер<br>({{lang-tr|''Arda Güler''}}) | тасвир = Derbide Fenerbahçe Yedek Oyuncu Arda Güler (2021-22 Süper Lig - Cropped).jpg | бар = 300px | тавсифи тасвир = | лақаб = | таърихи таваллуд = 25.02.2005 | зодгоҳ = {{зодгоҳ|Анқара}}, [[Туркия]] | шаҳрвандӣ = {{Парчами Туркия|20px}} [[Туркия]] | қад = 175<ref name="realmadrid.com">[https://www.realmadrid.com/es-ES/futbol/primer-equipo-masculino/plantilla/arda-guler Arda Güler | Web Oficial | Real Madrid]</ref> | вазн = 70<ref name="realmadrid.com"/> | мавқеъ = [[Нимҳимоятгар (футбол)|миёнмайдони ҳуҷумкор]] | даста = {{Парчами Испания|20px}} «[[Реал Мадрид (бошгоҳи футбол)|Реал Мадрид]]» |шумора = 15 | бошгоҳҳои ҷавонон = {{маснад дар футбол |2014—2019|{{Парчами Туркия|20px}} «[[Генчлербирлиги (бошгоҳи футбол)|Генчлербирлиги]]»| |2019—2021|{{Парчами Туркия|20px}} «[[Фенербоғча (бошгоҳи футбол)|Фенербоғча]]»|}} | бошгоҳҳо = {{маснад дар футбол |2021—2023|{{Парчами Туркия|20px}} «[[Фенербоғча (бошгоҳи футбол)|Фенербоғча]]»|32 (7) |2023—{{Т. ҳ.}}|{{Парчами Испания|20px}} «[[Реал Мадрид (бошгоҳи футбол)|Реал Мадрид]]»|69 (13)}} | мунтахаби миллӣ = {{маснад дар футбол |2021–2022|{{Парчами Туркия}} Туркия (то 17 сола)|10 (4) |2022—{{Т. ҳ.}}|{{Парчами Туркия}} [[Тими миллии футболи Туркия|Туркия]]|28 (6)}} | бошгоҳҳои мураббигарӣ = | медалҳо = | ҷоиза = | викианбор = Arda Güler }} '''Арда́ Гӯле́р''' ({{lang-tr|''Arda Güler''}}, {{IPA-tr|aɾˈda ˈɟylæɾ|-|Arda Güler - Name.ogg}}; [[25 феврал]]и [[2005]], [[Анқара]], [[Туркия]]) — [[футболбоз]]и [[Туркия|турк]]и бошгоҳи «[[Реал Мадрид (бошгоҳи футбол)|Реал Мадрид]]» ва [[Тими миллии футболи Туркия|тими миллии Туркия]]. == Зиндагинома == {{васеъкунии фасл}} == Маснади бошгоҳӣ == == Мунтахаби миллӣ == == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.realmadrid.com/en-US/football/first-team/players/arda-guler Саҳифаи футболбоз] дар вебгоҳи расмии БФ «Реал Мадрид»{{ref|en}} {{Пайвандҳои беруна}} {{Ҳайати БФ Реал Мадрид}} {{Турция дар ҶМУ 2024}} [[Гурӯҳ:Зодагони соли 2005]] [[Гурӯҳ:Зодагони 25 феврал]] [[Гурӯҳ:Ниммуҳофизатгарони футбол]] [[Гурӯҳ:Футболбозони Туркия]] [[Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Туркия]] [[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Фенербоғча]] [[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Реал Мадрид»]] hb6q59navrhrmy4rf803km3pyw074fn 0 325442 1469370 1467408 2026-04-21T00:03:43Z Zosya95 54344 1469370 wikitext text/x-wiki [[Акс:Male_Lion_and_Cub_Chitwa_South_Africa_Luca_Galuzzi_2004.JPG|рост|мини|{{Center|[[Шер (ҷонвар)|Шерҳо]] дар болои ҷасади [[Говмеши африқоӣ|говмеш]]}}]] [[Акс:Polar_bear_(Ursus_maritimus)_with_its_prey.jpg|рост|мини| Дарандаи танҳо: хирси сафед лахтаки куштанашро мехӯрад]] [[Акс:Ants_eating_cicada,_jjron_22.11.2009.jpg|рост|мини| [[:en:Social predator|Дарандаҳои иҷтимоӣ]] : Мӯрчаҳои гӯштӣ барои ғизогирӣ аз чирчиракҳои аз худашон калонтар ҳамкорӣ мекунанд]] '''Дарандагӣ''' — як шакли муносибатҳои трофикии байни организмҳои намудҳои гуногун мебошад, ки дар он яке аз онҳо (''даранда'') ба дигаре (''сайд'') ҳамла мекунад ва аз гӯшти он ғизо мегирад, яъне одатан сайдро мекушад. Баъзан ба маънои васеъ ин истилоҳро маънои ҳама гуна истеъмоли баъзе организмҳо аз ҷониби дигарон (пурра ё қисман бидуни куштан) , яъне муносибати байни ҳайвоноти фитофагҳо ва растаниҳои ғизоии онҳо, паразитҳо ва соҳибони онҳо фаҳмида мешавад. Дарандагӣ одатан бо истеъмоли доимии ҷасадҳо (''некрофагия'', гарчанде ки бисёре аз дарандаҳо низ гоҳ-гоҳ аз мурда ғизо мегиранд) ва маҳсулоти органикии таҷзияи онҳо (''детритофагия'') фарқ мекунанд. Таърифи дигари дарандагӣ, ки хеле маъмул аст, ин аст, ки ''дарандаҳо'' танҳо организмҳое мебошанд, ки [[Ҷонварон|ҳайвонотро]] мехӯранд, дар муқоиса бо ҳайвоноти алафхӯр, ки [[Рустаниҳо|гиёҳҳоро]] мехӯранд. Дар [[Экология|экологияи]] муосир, чун қоида, мафҳуми якум, бештар умумӣ истифода мешавад, ки он инчунин [[Муфтхӯр|паразитизмро]] дар бар мегирад, ки бо симбиоз байни паразит ва мизбон тавсиф мешавад, яъне қисман аз рӯи намуди ҳамкории байни гиёҳхӯрон ва растанӣ. Илова бар ин, дарандагии дохилинамудӣ бояд хӯрдани фардҳои намуди худ (каннибализм) баррасӣ карда шавад. Ба ғайр аз [[Ҷонварон|ҳайвоноти бисёрҳуҷайравӣ]], [[Протистҳо]], [[занбӯруғҳо]] ва растаниҳои олӣ метавонанд ҳамчун даранда баромад кунанд. Дарандаҳо ба ''ҳамлагарон'' (дар интизори қурбониёни худ) ва ''таъқибкунандагон'' тақсим мешаванд. Баъзан шаклҳои коллективии шикор (масалан, дар байни [[шер]], [[гург]]) вомехӯранд. == Таснифи ҳайвоноти даранда == {{Тасвири чандгона}}{{Тасвири чандгона}}{{Тасвири чандгона}}{{Тасвири чандгона}} === Принсипи таксономӣ === Тақсим аз рӯи принсипи таксономӣ дар шакли умумӣ мавҷудияти се гурӯҳи ҳайвонотро дар назар дорад: * дарандаҳо ё ҳайвоноти гӯштхӯр аз ҳайвонот ғизо мегиранд, * гиёҳхӯрон, аз растаниҳо ғизо мегиранд * ҳамахурандагон, ҳам аз ҳайвонот ва ҳам аз растанӣ ғизо мегиранд. === Принсипи функсионалӣ === Таснифи функсионалӣ ба тақсимот аз рӯи давомнокии алоқаи байни даранда ва сайд, марговар будани таъсири мутақобила барои сайд ва шумораи сайдҳое, ки дар давоми ҳаёташ ҳамла мекунанд, асос ёфтааст. Одатан, инҳоро фарқ мекунанд: * ''дарандаҳои ҳақиқӣ'', ки шумораи зиёди қурбониҳоро дар тӯли умри худ мекушанд. Мисолҳо: ширхӯрони даранда, растаниҳои гӯштхӯр, занбӯруғҳои даранда<ref>{{Cite web|url=http://elementy.ru/news/430649|title=Найден древнейший гриб-хищник|author=Александр Марков|date=2007-12-17|publisher=[[Элементы.ру]]|deadlink=no|accessdate=2012-04-07|archiveurl=https://www.webcitation.org/68p9GfPNF?url=http://elementy.ru/news/430649|archivedate=2012-07-01}}</ref>; * ''ҳайвоноти даранда бо як намуди парҳези чаронидани чорво'' ё " ''чаробонҳо'' ", ки дар давоми ҳаёти худ ба шумораи зиёди қурбониён ҳамла мекунанд, аммо одатан танҳо қисми қурбониро мехӯранд, ки метавонад зинда монад. Мисол: ҳашаротҳои дугонаи хунхор ; * ''паразитоидҳо'', ки муддати тӯлонӣ (дар марҳилаи кирмак) танҳо як қурбонӣ ғизо медиҳанд ва ногузир ба марги он оварда мерасонанд. * ''[[Муфтхӯр|паразитҳое]]'', ки ба як қурбонӣ муддати тӯлонӣ ғизо дода, боиси марги он мешаванд. == Муносибати даранда ва сайд == Андозаи популятсияи даранда ба шумораи популятсияи сайди онҳо таъсир мерасонад ва баръакс, [[Популяционная динамика|динамикаи популятсияро]] модели математикии Лотка-Волтерр тавсиф мекунад, аммо ин модел дараҷаи баланди абстраксия буда, муносибатҳои воқеии байни даранда ва сайдро тавсиф намекунад ва онро танҳо дараҷаи якуми наздикшавии абстраксияи математикӣ ҳисоб кардан мумкин аст<ref>{{Книга|автор=Базыкин А. Д.|заглавие=Математическая биофизика взаимодействующих популяций|место=М.|издательство=Наука|год=1985|страниц=181}}</ref>. == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == * Бигон М., Харпер Ҷ. , Таунсенд К., Экология. Шахсони алоҳида, аҳолӣ, ҷомеаҳо: дар 2 ҷилд, ҷ. 1, аз англисӣ тарҷума шудааст. – М.: Мир, 1989. — 667 с. * Шилов I. A. Экология: Китоби дарсӣ барои биологҳо. ва асал. мутахассис. донишгоҳҳо / Шилов И.А. - М.: Мактаби олӣ, 1998. - 512 саҳ. [[Гурӯҳ:Дарандагӣ]] [[Гурӯҳ:Истилоҳоти экологӣ]] npbngy2jqeggd3twyqgj2nqmt9za8kv 1469371 1469370 2026-04-21T00:04:10Z Zosya95 54344 1469371 wikitext text/x-wiki [[Акс:Male_Lion_and_Cub_Chitwa_South_Africa_Luca_Galuzzi_2004.JPG|рост|мини|{{Center|[[Шер (ҷонвар)|Шерҳо]] дар болои ҷасади [[Говмеши африқоӣ|говмеш]]}}]] [[Акс:Polar_bear_(Ursus_maritimus)_with_its_prey.jpg|рост|мини| Дарандаи танҳо: хирси сафед лахтаки куштанашро мехӯрад]] [[Акс:Ants_eating_cicada,_jjron_22.11.2009.jpg|рост|мини| [[:en:Social predator|Дарандаҳои иҷтимоӣ]] : Мӯрчаҳои гӯштӣ барои ғизогирӣ аз чирчиракҳои аз худашон калонтар ҳамкорӣ мекунанд]] '''Дарандагӣ''' — як шакли муносибатҳои трофикии байни организмҳои намудҳои гуногун мебошад, ки дар он яке аз онҳо (''даранда'') ба дигаре (''сайд'') ҳамла мекунад ва аз гӯшти он ғизо мегирад, яъне одатан сайдро мекушад. Баъзан ба маънои васеъ ин истилоҳро маънои ҳама гуна истеъмоли баъзе организмҳо аз ҷониби дигарон (пурра ё қисман бидуни куштан) , яъне муносибати байни ҳайвоноти фитофагҳо ва растаниҳои ғизоии онҳо, паразитҳо ва соҳибони онҳо фаҳмида мешавад. Дарандагӣ одатан бо истеъмоли доимии ҷасадҳо (''некрофагия'', гарчанде ки бисёре аз дарандаҳо низ гоҳ-гоҳ аз мурда ғизо мегиранд) ва маҳсулоти органикии таҷзияи онҳо (''детритофагия'') фарқ мекунанд. Таърифи дигари дарандагӣ, ки хеле маъмул аст, ин аст, ки ''дарандаҳо'' танҳо организмҳое мебошанд, ки [[Ҷонварон|ҳайвонотро]] мехӯранд, дар муқоиса бо ҳайвоноти алафхӯр, ки [[Рустаниҳо|гиёҳҳоро]] мехӯранд. Дар [[Экология|экологияи]] муосир, чун қоида, мафҳуми якум, бештар умумӣ истифода мешавад, ки он инчунин [[Муфтхӯр|паразитизмро]] дар бар мегирад, ки бо симбиоз байни паразит ва мизбон тавсиф мешавад, яъне қисман аз рӯи намуди ҳамкории байни гиёҳхӯрон ва растанӣ. Илова бар ин, дарандагии дохилинамудӣ бояд хӯрдани фардҳои намуди худ (каннибализм) баррасӣ карда шавад. Ба ғайр аз [[Ҷонварон|ҳайвоноти бисёрҳуҷайравӣ]], [[Протистҳо]], [[занбӯруғҳо]] ва растаниҳои олӣ метавонанд ҳамчун даранда баромад кунанд. Дарандаҳо ба ''ҳамлагарон'' (дар интизори қурбониёни худ) ва ''таъқибкунандагон'' тақсим мешаванд. Баъзан шаклҳои коллективии шикор (масалан, дар байни шер, [[гург]]) вомехӯранд. == Таснифи ҳайвоноти даранда == {{Тасвири чандгона}}{{Тасвири чандгона}}{{Тасвири чандгона}}{{Тасвири чандгона}} === Принсипи таксономӣ === Тақсим аз рӯи принсипи таксономӣ дар шакли умумӣ мавҷудияти се гурӯҳи ҳайвонотро дар назар дорад: * дарандаҳо ё ҳайвоноти гӯштхӯр аз ҳайвонот ғизо мегиранд, * гиёҳхӯрон, аз растаниҳо ғизо мегиранд * ҳамахурандагон, ҳам аз ҳайвонот ва ҳам аз растанӣ ғизо мегиранд. === Принсипи функсионалӣ === Таснифи функсионалӣ ба тақсимот аз рӯи давомнокии алоқаи байни даранда ва сайд, марговар будани таъсири мутақобила барои сайд ва шумораи сайдҳое, ки дар давоми ҳаёташ ҳамла мекунанд, асос ёфтааст. Одатан, инҳоро фарқ мекунанд: * ''дарандаҳои ҳақиқӣ'', ки шумораи зиёди қурбониҳоро дар тӯли умри худ мекушанд. Мисолҳо: ширхӯрони даранда, растаниҳои гӯштхӯр, занбӯруғҳои даранда<ref>{{Cite web|url=http://elementy.ru/news/430649|title=Найден древнейший гриб-хищник|author=Александр Марков|date=2007-12-17|publisher=[[Элементы.ру]]|deadlink=no|accessdate=2012-04-07|archiveurl=https://www.webcitation.org/68p9GfPNF?url=http://elementy.ru/news/430649|archivedate=2012-07-01}}</ref>; * ''ҳайвоноти даранда бо як намуди парҳези чаронидани чорво'' ё " ''чаробонҳо'' ", ки дар давоми ҳаёти худ ба шумораи зиёди қурбониён ҳамла мекунанд, аммо одатан танҳо қисми қурбониро мехӯранд, ки метавонад зинда монад. Мисол: ҳашаротҳои дугонаи хунхор ; * ''паразитоидҳо'', ки муддати тӯлонӣ (дар марҳилаи кирмак) танҳо як қурбонӣ ғизо медиҳанд ва ногузир ба марги он оварда мерасонанд. * ''[[Муфтхӯр|паразитҳое]]'', ки ба як қурбонӣ муддати тӯлонӣ ғизо дода, боиси марги он мешаванд. == Муносибати даранда ва сайд == Андозаи популятсияи даранда ба шумораи популятсияи сайди онҳо таъсир мерасонад ва баръакс, [[Популяционная динамика|динамикаи популятсияро]] модели математикии Лотка-Волтерр тавсиф мекунад, аммо ин модел дараҷаи баланди абстраксия буда, муносибатҳои воқеии байни даранда ва сайдро тавсиф намекунад ва онро танҳо дараҷаи якуми наздикшавии абстраксияи математикӣ ҳисоб кардан мумкин аст<ref>{{Книга|автор=Базыкин А. Д.|заглавие=Математическая биофизика взаимодействующих популяций|место=М.|издательство=Наука|год=1985|страниц=181}}</ref>. == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == * Бигон М., Харпер Ҷ. , Таунсенд К., Экология. Шахсони алоҳида, аҳолӣ, ҷомеаҳо: дар 2 ҷилд, ҷ. 1, аз англисӣ тарҷума шудааст. – М.: Мир, 1989. — 667 с. * Шилов I. A. Экология: Китоби дарсӣ барои биологҳо. ва асал. мутахассис. донишгоҳҳо / Шилов И.А. - М.: Мактаби олӣ, 1998. - 512 саҳ. [[Гурӯҳ:Дарандагӣ]] [[Гурӯҳ:Истилоҳоти экологӣ]] khykoqyj1g6c82l4bqnmjzgokytgygk 1469492 1469371 2026-04-21T03:56:16Z Zosya95 54344 1469492 wikitext text/x-wiki [[Акс:Male_Lion_and_Cub_Chitwa_South_Africa_Luca_Galuzzi_2004.JPG|рост|мини|{{Center|[[Шер (ҷонвар)|Шерҳо]] дар болои ҷасади [[Говмеши африқоӣ|говмеш]]}}]] [[Акс:Polar_bear_(Ursus_maritimus)_with_its_prey.jpg|рост|мини| Дарандаи танҳо: хирси сафед лахтаки куштанашро мехӯрад]] [[Акс:Ants_eating_cicada,_jjron_22.11.2009.jpg|рост|мини| [[:en:Social predator|Дарандаҳои иҷтимоӣ]] : Мӯрчаҳои гӯштӣ барои ғизогирӣ аз чирчиракҳои аз худашон калонтар ҳамкорӣ мекунанд]] '''Дарандагӣ''' — як шакли муносибатҳои трофикии байни организмҳои намудҳои гуногун мебошад, ки дар он яке аз онҳо (''даранда'') ба дигаре (''сайд'') ҳамла мекунад ва аз гӯшти он ғизо мегирад, яъне одатан сайдро мекушад. Баъзан ба маънои васеъ ин истилоҳро маънои ҳама гуна истеъмоли баъзе организмҳо аз ҷониби дигарон (пурра ё қисман бидуни куштан) , яъне муносибати байни ҳайвоноти фитофагҳо ва растаниҳои ғизоии онҳо, паразитҳо ва соҳибони онҳо фаҳмида мешавад. Дарандагӣ одатан бо истеъмоли доимии ҷасадҳо (''некрофагия'', гарчанде ки бисёре аз дарандаҳо низ гоҳ-гоҳ аз мурда ғизо мегиранд) ва маҳсулоти органикии таҷзияи онҳо (''детритофагия'') фарқ мекунанд. Таърифи дигари дарандагӣ, ки хеле маъмул аст, ин аст, ки ''дарандаҳо'' танҳо организмҳое мебошанд, ки [[Ҷонварон|ҳайвонотро]] мехӯранд, дар муқоиса бо ҳайвоноти алафхӯр, ки [[Рустаниҳо|гиёҳҳоро]] мехӯранд. Дар [[Экология|экологияи]] муосир, чун қоида, мафҳуми якум, бештар умумӣ истифода мешавад, ки он инчунин [[Муфтхӯр|паразитизмро]] дар бар мегирад, ки бо симбиоз байни паразит ва мизбон тавсиф мешавад, яъне қисман аз рӯи намуди ҳамкории байни гиёҳхӯрон ва растанӣ. Илова бар ин, дарандагии дохилинамудӣ бояд хӯрдани фардҳои намуди худ (каннибализм) баррасӣ карда шавад. Ба ғайр аз [[Ҷонварон|ҳайвоноти бисёрҳуҷайравӣ]], [[Протистҳо]], [[занбӯруғҳо]] ва растаниҳои олӣ метавонанд ҳамчун даранда баромад кунанд. Дарандаҳо ба ''ҳамлагарон'' (дар интизори қурбониёни худ) ва ''таъқибкунандагон'' тақсим мешаванд. Баъзан шаклҳои коллективии шикор (масалан, дар байни шер, [[Гург (ҷонвар)|гург]]) вомехӯранд. == Таснифи ҳайвоноти даранда == {{Тасвири чандгона}}{{Тасвири чандгона}}{{Тасвири чандгона}}{{Тасвири чандгона}} === Принсипи таксономӣ === Тақсим аз рӯи принсипи таксономӣ дар шакли умумӣ мавҷудияти се гурӯҳи ҳайвонотро дар назар дорад: * дарандаҳо ё ҳайвоноти гӯштхӯр аз ҳайвонот ғизо мегиранд, * гиёҳхӯрон, аз растаниҳо ғизо мегиранд * ҳамахурандагон, ҳам аз ҳайвонот ва ҳам аз растанӣ ғизо мегиранд. === Принсипи функсионалӣ === Таснифи функсионалӣ ба тақсимот аз рӯи давомнокии алоқаи байни даранда ва сайд, марговар будани таъсири мутақобила барои сайд ва шумораи сайдҳое, ки дар давоми ҳаёташ ҳамла мекунанд, асос ёфтааст. Одатан, инҳоро фарқ мекунанд: * ''дарандаҳои ҳақиқӣ'', ки шумораи зиёди қурбониҳоро дар тӯли умри худ мекушанд. Мисолҳо: ширхӯрони даранда, растаниҳои гӯштхӯр, занбӯруғҳои даранда<ref>{{Cite web|url=http://elementy.ru/news/430649|title=Найден древнейший гриб-хищник|author=Александр Марков|date=2007-12-17|publisher=[[Элементы.ру]]|deadlink=no|accessdate=2012-04-07|archiveurl=https://www.webcitation.org/68p9GfPNF?url=http://elementy.ru/news/430649|archivedate=2012-07-01}}</ref>; * ''ҳайвоноти даранда бо як намуди парҳези чаронидани чорво'' ё " ''чаробонҳо'' ", ки дар давоми ҳаёти худ ба шумораи зиёди қурбониён ҳамла мекунанд, аммо одатан танҳо қисми қурбониро мехӯранд, ки метавонад зинда монад. Мисол: ҳашаротҳои дугонаи хунхор ; * ''паразитоидҳо'', ки муддати тӯлонӣ (дар марҳилаи кирмак) танҳо як қурбонӣ ғизо медиҳанд ва ногузир ба марги он оварда мерасонанд. * ''[[Муфтхӯр|паразитҳое]]'', ки ба як қурбонӣ муддати тӯлонӣ ғизо дода, боиси марги он мешаванд. == Муносибати даранда ва сайд == Андозаи популятсияи даранда ба шумораи популятсияи сайди онҳо таъсир мерасонад ва баръакс, [[Популяционная динамика|динамикаи популятсияро]] модели математикии Лотка-Волтерр тавсиф мекунад, аммо ин модел дараҷаи баланди абстраксия буда, муносибатҳои воқеии байни даранда ва сайдро тавсиф намекунад ва онро танҳо дараҷаи якуми наздикшавии абстраксияи математикӣ ҳисоб кардан мумкин аст<ref>{{Книга|автор=Базыкин А. Д.|заглавие=Математическая биофизика взаимодействующих популяций|место=М.|издательство=Наука|год=1985|страниц=181}}</ref>. == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == * Бигон М., Харпер Ҷ. , Таунсенд К., Экология. Шахсони алоҳида, аҳолӣ, ҷомеаҳо: дар 2 ҷилд, ҷ. 1, аз англисӣ тарҷума шудааст. – М.: Мир, 1989. — 667 с. * Шилов I. A. Экология: Китоби дарсӣ барои биологҳо. ва асал. мутахассис. донишгоҳҳо / Шилов И.А. - М.: Мактаби олӣ, 1998. - 512 саҳ. [[Гурӯҳ:Дарандагӣ]] [[Гурӯҳ:Истилоҳоти экологӣ]] 93hn84jcd3zalzmpviktknqbozy8yfo 0 325558 1469272 1460362 2026-04-20T17:10:51Z Yoonoos.tj 27005 /* Ҷоизаҳо */ 1469272 wikitext text/x-wiki {{Ҷаъбаи БФ |замина = #FFFFF0 |матн = #000000 |ном = {{Парчами Испания}} Атлетико Мадрид |мавсими ҷорӣ = 2025/2026 |логотип = |номи пурра = ''Club Atlético de Madrid, S.A.D.'' |лақаб = ''Colchoneros (Ташксозон) <br> Indios (Сурхпустҳо)'' |таъсис = 26.04.1903 |барҳам = |майдон = {{Парчами Испания}} «[[Риёз Эйр Метрополитано (варзишгоҳ)|Метрополитано]]», [[Мадрид]] |ғунҷоиш = 70 692<ref>{{cite web|title=El Riyadh Air Metropolitano estrena dos espacios exclusivos para disfrutar del espectáculo|url=https://www.atleticodemadrid.com/noticias/el-riyadh-air-metropolitano-estrena-dos-espacios-exclusivos-para-disfrutar-del-espectaculo|website=Club Atlético de Madrid|date=2024-11-21|accessdate=2025-03-17|lang=es}}</ref> |молик = {{Парчами Испания}} Atlético HoldCo (65,98 %)<ref>{{cite web|title=Club Atlético de Madrid General Meeting unanimously agrees 181.8 million euro capital increase|url=https://en.atleticodemadrid.com/noticias/club-atletico-de-madrid-general-meeting-agrees-181-8-million-euro-capital-increase|website=Club Atlético de Madrid|date=2021-06-25|accessdate=2022-06-07|lang=en|archive-date=2022-03-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20220331180317/https://en.atleticodemadrid.com/noticias/club-atletico-de-madrid-general-meeting-agrees-181-8-million-euro-capital-increase|deadlink=no}}</ref> * {{Парчами Исроил}} [[Идан Офер]] (33 %)<ref>{{cite web|title=Israeli billionaire buys share of Atlético Madrid|url=https://www.thejc.com/news/world/israeli-billionaire-idan-ofer-buys-share-of-spanish-football-giants-atl%C3%A9tico-madrid-1.448264|website=www.thejc.com|date=2017-11-17|accessdate=2022-06-07|lang=en|archive-date=2018-07-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20180712220920/https://www.thejc.com/news/world/israeli-billionaire-idan-ofer-buys-share-of-spanish-football-giants-atl%C3%A9tico-madrid-1.448264|deadlink=no}}</ref> |президент = {{Парчами Испания}} [[Энрике Сересо]] |мудир = |мудири кул = |мураббӣ = {{Парчами Аргентина}} [[Диего Симеоне]] |капитан = {{Парчами Испания}} [[Коке (футболбоз, тав. 1992)|Коке]] |рейтинг = ҷойи 14-ум дар [[Ҷадвали зарибҳои УЕФА|раддабандии УЕФА]]<ref>{{cite web|url= https://www.uefa.com/nationalassociations/uefarankings/club/?year=2025|title=Раддабандии УЕФА барои бошгоҳҳо|website=uefa.com|accessdate=2025-05-28}}</ref> |буҷет = |сарпараст = {{Парчами Арабистони Саудӣ}} Riyadh Air |мусобиқа = [[Ла Лига]] |мавсим = 2024/25 |мавқеъ = [[Акс:Bronze star.png|20px|Медали нуқра]] ҷойи '''3-юм''' |сайт = https://www.atleticodemadrid.com/ |pattern_la1 = _atleticomadrid2526h |pattern_b1 = _atleticomadrid2526h |pattern_ra1 = _atleticomadrid2526h |pattern_sh1 = |pattern_so1 = |leftarm1 = FF0000 |body1 = FF0000 |rightarm1 = FF0000 |shorts1 = 0000FF |socks1 = 0000FF |pattern_la2 = _atleticomadrid2526a |pattern_b2 = _atleticomadrid2526a |pattern_ra2 = _atleticomadrid2526a |pattern_sh2 = _atleticomadrid2526a |pattern_so2 = _atleticomadrid2526al |leftarm2 = 3B3C62 |body2 = 3B3C62 |rightarm2 = 3B3C62 |shorts2 = 3B3C62 |socks2 = 3B3C62 |pattern_la3 = _atletico2425t |pattern_b3 = _atletico2425t |pattern_ra3 = _atletico2425t |pattern_sh3 = _atletico2425t |pattern_so3 = |leftarm3 = 0d1c45 |body3 = 0d1c45 |rightarm3 = 0d1c45 |shorts3 = 0d1c45 |socks3 = 0d1c45 }} '''«Атле́тико Мадри́д»''' (номи пурра — '''Бошгоҳи футболи «Атле́тико Мадри́д»''', {{lang-es|Club Atlético de Madrid, S.A.D.}}; {{IPA-es|ˈkluβ aˈtletiko ðe maˈðɾið}}) — бошгоҳи футболи [[Испания|испониёӣ]], ки дар шаҳри [[Мадрид]] қарор дорад. == Таърих == [[Акс:Atletico madrid 1911.jpg|thumb|left|<center>Ҳайати асосии тими «Атлетик Мадрид» бо пироҳанҳои сурх-сафед ([[соли 1910]])</center>]] == Варзишгоҳ == == Ҷоизаҳо == === Миллӣ === * [[Акс:Liga.png|15px]] '''[[Чемпионати футболи Испониё|Чемпионати Испониё]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Қаҳрамон (11):''' [[Чемпионати футболи Испониё 1939/1940|1939/40]], [[Чемпионат Испании по футболу 1940/1941|1940/41]], [[Чемпионати футболи Испониё 1949/1950|1949/50]], [[Чемпионати футболи Испониё 1950/1951|1950/51]], [[Чемпионати футболи Испониё 1965/1966|1965/66]], [[Чемпионат Испании по футболу 1969/1970|1969/70]], [[Чемпионати футболи Испониё 1972/1973|1972/73]], [[Чемпионати футболи Испониё 1976/1977|1976/77]], [[Чемпионати футболи Испониё 1995/1996|1995/96]], [[Чемпионати футболи Испониё 2013/2014|2013/14]], [[Чемпионати футболи Испониё 2020/2021|2020/21]] ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Ноиби қаҳрамон (10):''' [[Чемпионати футболи Испониё 1943/1944|1943/44]], [[Чемпионати футболи Испониё 1957/1958|1957/58]], [[Чемпионати футболи Испониё 1960/1961|1960/61,]] [[Чемпионати футболи Испониё 1962/1963|1962/63]], [[Чемпионати футболи Испониё 1964/1965|1964/65]], [[Чемпионати футболи Испониё 1973/1974|1973/74]], [[Чемпионати футболи Испониё 1984/1985|1984/85]], [[Чемпионати футболи Испониё 1990/1991|1990/91]], [[Чемпионати футболи Испониё 2017/2018|2017/18]], [[Чемпионати футболи Испониё 2018/2019|2018/19]] ** [[Акс:Bronze medal icon.svg|15px]] '''Мақоми сеюм (20):''' [[Чемпионати футболи Испониё 1941/1942|1941/42]], [[Чемпионати футболи Испониё 1944/1945|1944/45]], [[Чемпионати футболи Испониё 1946/1947|1946/47]], [[Чемпионати футболи Испониё 1947/1948|1947/48]], [[Чемпионати футболи Испониё 1961/1962|1961/62]], [[Чемпионати футболи Испониё 1970/1971|1970/71]], [[Чемпионати футболи Испониё 1975/1976|1975/76]], [[Чемпионати футболи Испониё 1978/1979|1978/79]], [[Чемпионати футболи Испониё 1980/1981|1980/81]], [[Чемпионати футболи Испониё 1982/1983|1982/83]], [[Чемпионати футболи Испониё 1987/1988|1987/88]], [[Чемпионати футболи Испониё 1991/1992|1991/92]], [[Чемпионати футболи Испониё 2012/2013|2012/13]], [[Чемпионати футболи Испониё 2014/2015|2014/15]], [[Чемпионати футболи Испониё 2015/2016|2015/16]], [[Чемпионати футболи Испониё 2016/2017|2016/17]], [[Чемпионати футболи Испониё 2019/2020|2019/20]], [[Чемпионати футболи Испониё 2021/2022|2021/22]], [[Чемпионати футболи Испониё 2022/2023|2022/23]], [[Чемпионати футболи Испониё 2024/2025|2024/25]] * [[Акс:RFEF - Copa del Rey.svg|15px]] '''[[Ҷоми футболи Испониё|Ҷоми Испониё]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (10):''' [[Ҷоми футболи Испониё 1959/1960|1959/60]], [[Ҷоми футболи Испониё 1960/1961|1960/61]], [[Ҷоми футболи Испониё 1964/1965|1964/65]], [[Ҷоми футболи Испониё 1971/1972|1971/72]], [[Ҷоми футболи Испониё 1975/1976|1975/76]], [[Ҷоми футболи Испониё 1984/1985|1984/85]], [[Ҷоми футболи Испониё 1990/1991|1990/91]], [[Ҷоми футболи Испониё 1991/1992|1991/92]], [[Ҷоми футболи Испониё 1995/1996|1995/96]], [[Ҷоми футболи Испониё 2012/2013|2012/13]] ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (10):''' [[Ҷоми футболи Испониё 1921|1921]], [[Ҷоми футболи Испониё 1926|1926]], [[Ҷоми футболи Испониё 1956|1956]], [[Ҷоми футболи Испониё 1963/1964|1963/64]], [[Ҷоми футболи Испониё 1974/1975|1974/75]], [[Ҷоми футболи Испониё 1986/1987|1986/87]], [[Ҷоми футболи Испониё 1998/1999|1998/99]], [[Ҷоми футболи Испониё 1999/2000|1999/00]], [[Ҷоми футболи Испониё 2009/2010|2009/10]], [[Ҷоми футболи Испониё 2025/2026|2025/26]] * [[Акс:Copa de Liga de España2.svg|15px]] '''[[Ҷоми Ла Лига]]''' ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (2):''' 1983/84, 1984/85 * [[Акс:RFEF - Supercopa de España.svg|15px]] '''[[Суперҷоми футболи Испониё|Суперҷоми Испониё]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2):''' [[Суперҷоми футболи Испониё 1985|1985]], [[Суперҷоми футболи Испониё 2014|2014]] * [[Акс:Copa Eva Duarte.png|15px]] '''[[Ҷоми Эва Дуарте]]:''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2):''' 1940, 1951 * '''[[Дивизиони дуюми футболи Испониё|Сегунда]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Қаҳрамон:''' [[Дивизиони дуюми футболи Испониё 2001/2002|2001/02]] * '''[[Ҷоизаи Манкомунадо]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Қаҳрамон (4):''' 1920/21, 1924/25, 1927/28, 1939/40 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (13):''' 1908/09, 1912/13, 1913/14, 1916/17, 1917/18, 1919/20, 1921/22, 1922/23, 1925/26, 1926/27, 1928/29, 1930/31, 1933/34 === Байналмилалӣ === * {{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА|20px}} '''[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА]]''' ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (3):''' [[Ҷоми Қаҳрамонҳои УЕФА 1973/1974|1973/74]], [[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2013/2014|2013/14]], [[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2015/2016|2015/16]] * [[Акс:Coppauefa.png|15px]] '''[[Лигаи Урупо УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (3):''' [[Лигаи Урупо УЕФА 2009/2010|2009/10]], [[Лигаи Урупо УЕФА 2011/2012|2011/12]], [[Лигаи Урупо УЕФА 2017/2018|2017/18]] * [[Акс:Cup Winners Cup Trophy.png|15px]] '''[[Ҷоми ҷомдорони УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 1961/62 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (2):''' 1962/63, 1985/86 * '''[[Ҷоми Интертото]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 2007 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист:''' 2004 * [[Акс:UEFA - Super Cup.png|15px]] '''[[Суперҷоми УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (3):''' [[Суперҷоми УЕФА 2010|2010]], [[Суперҷоми УЕФА 2012|2012]], [[Суперҷоми УЕФА 2018|2018]] * [[Акс:Trofeo Copa Intercontinental 1960-2004.png|10px]] '''[[Ҷоми байниқитъавӣ]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (1):''' 1974 * '''[[Ҷоми ҷаҳонии хурд]]''' ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист:''' 1965 * '''[[Ҷоми Лотин]]''' ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (2):''' 1950, 1951 * '''Ҷоми иберӣ''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 1991 == Ҳайати ҳозира == == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.atleticodemadrid.com/ Сомонаи расмии бошгоҳи футболи «Атлетико Мадрид»] * [https://www.laliga.com/en-DE/clubs/atletico-de-madrid/ БФ «Атлетико Мадрид»] дар [[Ла Лига]] * [https://www.uefa.com/uefachampionsleague/clubs/50124--atleti/ БФ «Атлетико Мадрид»] дар [[УЕФА]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболӣ]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футбол аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболи Испониё]] 1aazhb4qygx6jerujb4vlyggetodmet 1469276 1469272 2026-04-20T17:19:58Z Yoonoos.tj 27005 1469276 wikitext text/x-wiki {{Ҷаъбаи БФ |замина = #FFFFF0 |матн = #000000 |ном = {{Парчами Испания}} Атлетико Мадрид |мавсими ҷорӣ = [[Чемпионати футболи Испониё 2025/2026|Мавсими ҷорӣ]] |логотип = |номи пурра = ''Club Atlético de Madrid, S.A.D.'' |лақаб = ''Colchoneros (Ташксозон) <br> Indios (Сурхпустҳо)'' |таъсис = 26.04.1903 (таҳти номи Athletic Club Sucursal de Madrid) |барҳам = |майдон = {{Парчами Испания}} «[[Риёз Эйр Метрополитано (варзишгоҳ)|Метрополитано]]», [[Мадрид]] |ғунҷоиш = 70 692<ref>{{cite web|title=El Riyadh Air Metropolitano estrena dos espacios exclusivos para disfrutar del espectáculo|url=https://www.atleticodemadrid.com/noticias/el-riyadh-air-metropolitano-estrena-dos-espacios-exclusivos-para-disfrutar-del-espectaculo|website=Club Atlético de Madrid|date=2024-11-21|accessdate=2025-03-17|lang=es}}</ref> |молик = {{Парчами ИМА}} [[Apollo Global Management]] (55%)<ref>{{cite news|title=Atlético de Madrid to Welcome Apollo Sports Capital as Majority Shareholder|url=https://www.apollo.com/insights-news/pressreleases/2025/11/atl-tico-de-madrid-to-welcome-apollo-sports-capital-as-majority-shareholder-3184397|access-date= 10 November 2025|publisher=[[Apollo Global Management|Apollo]]|date=7 November 2025}}</ref><br />Quantum Pacific Group (25%)<ref>{{cite web|title=The General Shareholders' Meeting approves the new composition of the Board of Directors|url=https://en.atleticodemadrid.com/noticias/the-general-shareholders-meeting-approves-the-new-composition-of-the-board-of-directors|website=Club Atlético de Madrid|date=12 March 2026|access-date=13 March 2026}}</ref><ref>{{cite press release|title=Apollo Sports Capital Completes Transaction to Become Majority Shareholder of Atlético de Madrid|url=https://ir.apollo.com/news-events/press-releases/detail/612/apollo-sports-capital-completes-transaction-to-become|publisher=[[Apollo Global Management]]|date=12 March 2026|access-date=13 March 2026|via=GlobeNewsWire}}</ref> <br />Дигарон (20%) |президент = {{Парчами Испания}} [[Энрике Сересо]] |мудир = |мудири кул = |мураббӣ = {{Парчами Аргентина}} [[Диего Симеоне]] |капитан = {{Парчами Испания}} [[Коке (футболбоз, тав. 1992)|Коке]] |рейтинг = ҷойи 10-ум дар [[Ҷадвали зарибҳои УЕФА|раддабандии УЕФА]]<ref>{{cite web|url= https://www.uefa.com/nationalassociations/uefarankings/club/?year=2026|title=Раддабандии УЕФА барои бошгоҳҳо|website=uefa.com|accessdate=2026-04-16}}</ref> |буҷет = |сарпараст = {{Парчами Арабистони Саудӣ}} Riyadh Air |мусобиқа = [[Ла Лига]] |мавсим = [[Чемпионати футболи Испониё 2024/2025|2024/25]] |мавқеъ = [[Акс:Bronze star.png|20px|Медали нуқра]] ҷойи '''3-юм''' |сайт = https://www.atleticodemadrid.com/ |pattern_la1 = _atleticomadrid2526h |pattern_b1 = _atleticomadrid2526h |pattern_ra1 = _atleticomadrid2526h |pattern_sh1 = |pattern_so1 = |leftarm1 = FF0000 |body1 = FF0000 |rightarm1 = FF0000 |shorts1 = 0000FF |socks1 = 0000FF |pattern_la2 = _atleticomadrid2526a |pattern_b2 = _atleticomadrid2526a |pattern_ra2 = _atleticomadrid2526a |pattern_sh2 = _atleticomadrid2526a |pattern_so2 = _atleticomadrid2526al |leftarm2 = 3B3C62 |body2 = 3B3C62 |rightarm2 = 3B3C62 |shorts2 = 3B3C62 |socks2 = 3B3C62 |pattern_la3 = _atleticomadrid2526t |pattern_b3 = _atleticomadrid2526t |pattern_ra3 = _atleticomadrid2526t |pattern_sh3 = _atleticomadrid2526t |pattern_so3 = |leftarm3 = 0088FF |body3 = 0088FF |rightarm3 = 0088FF |shorts3 = 0088FF |socks3 = 0088FF }} '''«Атле́тико Мадри́д»''' (номи пурра — '''Бошгоҳи футболи «Атле́тико Мадри́д»''', {{lang-es|Club Atlético de Madrid, S.A.D.}}; {{IPA-es|ˈkluβ aˈtletiko ðe maˈðɾið}}) — бошгоҳи футболи [[Испания|испониёӣ]], ки дар шаҳри [[Мадрид]] қарор дорад. == Таърих == [[Акс:Atletico madrid 1911.jpg|thumb|left|<center>Ҳайати асосии тими «Атлетик Мадрид» бо пироҳанҳои сурх-сафед ([[соли 1910]])</center>]] == Варзишгоҳ == == Ҷоизаҳо == === Миллӣ === * [[Акс:Liga.png|15px]] '''[[Чемпионати футболи Испониё|Чемпионати Испониё]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Қаҳрамон (11):''' [[Чемпионати футболи Испониё 1939/1940|1939/40]], [[Чемпионат Испании по футболу 1940/1941|1940/41]], [[Чемпионати футболи Испониё 1949/1950|1949/50]], [[Чемпионати футболи Испониё 1950/1951|1950/51]], [[Чемпионати футболи Испониё 1965/1966|1965/66]], [[Чемпионат Испании по футболу 1969/1970|1969/70]], [[Чемпионати футболи Испониё 1972/1973|1972/73]], [[Чемпионати футболи Испониё 1976/1977|1976/77]], [[Чемпионати футболи Испониё 1995/1996|1995/96]], [[Чемпионати футболи Испониё 2013/2014|2013/14]], [[Чемпионати футболи Испониё 2020/2021|2020/21]] ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Ноиби қаҳрамон (10):''' [[Чемпионати футболи Испониё 1943/1944|1943/44]], [[Чемпионати футболи Испониё 1957/1958|1957/58]], [[Чемпионати футболи Испониё 1960/1961|1960/61,]] [[Чемпионати футболи Испониё 1962/1963|1962/63]], [[Чемпионати футболи Испониё 1964/1965|1964/65]], [[Чемпионати футболи Испониё 1973/1974|1973/74]], [[Чемпионати футболи Испониё 1984/1985|1984/85]], [[Чемпионати футболи Испониё 1990/1991|1990/91]], [[Чемпионати футболи Испониё 2017/2018|2017/18]], [[Чемпионати футболи Испониё 2018/2019|2018/19]] ** [[Акс:Bronze medal icon.svg|15px]] '''Мақоми сеюм (20):''' [[Чемпионати футболи Испониё 1941/1942|1941/42]], [[Чемпионати футболи Испониё 1944/1945|1944/45]], [[Чемпионати футболи Испониё 1946/1947|1946/47]], [[Чемпионати футболи Испониё 1947/1948|1947/48]], [[Чемпионати футболи Испониё 1961/1962|1961/62]], [[Чемпионати футболи Испониё 1970/1971|1970/71]], [[Чемпионати футболи Испониё 1975/1976|1975/76]], [[Чемпионати футболи Испониё 1978/1979|1978/79]], [[Чемпионати футболи Испониё 1980/1981|1980/81]], [[Чемпионати футболи Испониё 1982/1983|1982/83]], [[Чемпионати футболи Испониё 1987/1988|1987/88]], [[Чемпионати футболи Испониё 1991/1992|1991/92]], [[Чемпионати футболи Испониё 2012/2013|2012/13]], [[Чемпионати футболи Испониё 2014/2015|2014/15]], [[Чемпионати футболи Испониё 2015/2016|2015/16]], [[Чемпионати футболи Испониё 2016/2017|2016/17]], [[Чемпионати футболи Испониё 2019/2020|2019/20]], [[Чемпионати футболи Испониё 2021/2022|2021/22]], [[Чемпионати футболи Испониё 2022/2023|2022/23]], [[Чемпионати футболи Испониё 2024/2025|2024/25]] * [[Акс:RFEF - Copa del Rey.svg|15px]] '''[[Ҷоми футболи Испониё|Ҷоми Испониё]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (10):''' [[Ҷоми футболи Испониё 1959/1960|1959/60]], [[Ҷоми футболи Испониё 1960/1961|1960/61]], [[Ҷоми футболи Испониё 1964/1965|1964/65]], [[Ҷоми футболи Испониё 1971/1972|1971/72]], [[Ҷоми футболи Испониё 1975/1976|1975/76]], [[Ҷоми футболи Испониё 1984/1985|1984/85]], [[Ҷоми футболи Испониё 1990/1991|1990/91]], [[Ҷоми футболи Испониё 1991/1992|1991/92]], [[Ҷоми футболи Испониё 1995/1996|1995/96]], [[Ҷоми футболи Испониё 2012/2013|2012/13]] ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (10):''' [[Ҷоми футболи Испониё 1921|1921]], [[Ҷоми футболи Испониё 1926|1926]], [[Ҷоми футболи Испониё 1956|1956]], [[Ҷоми футболи Испониё 1963/1964|1963/64]], [[Ҷоми футболи Испониё 1974/1975|1974/75]], [[Ҷоми футболи Испониё 1986/1987|1986/87]], [[Ҷоми футболи Испониё 1998/1999|1998/99]], [[Ҷоми футболи Испониё 1999/2000|1999/00]], [[Ҷоми футболи Испониё 2009/2010|2009/10]], [[Ҷоми футболи Испониё 2025/2026|2025/26]] * [[Акс:Copa de Liga de España2.svg|15px]] '''[[Ҷоми Ла Лига]]''' ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (2):''' 1983/84, 1984/85 * [[Акс:RFEF - Supercopa de España.svg|15px]] '''[[Суперҷоми футболи Испониё|Суперҷоми Испониё]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2):''' [[Суперҷоми футболи Испониё 1985|1985]], [[Суперҷоми футболи Испониё 2014|2014]] * [[Акс:Copa Eva Duarte.png|15px]] '''[[Ҷоми Эва Дуарте]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (2):''' 1940, 1951 * '''[[Дивизиони дуюми футболи Испониё|Сегунда]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Қаҳрамон:''' [[Дивизиони дуюми футболи Испониё 2001/2002|2001/02]] * '''[[Ҷоизаи Манкомунадо]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Қаҳрамон (4):''' 1920/21, 1924/25, 1927/28, 1939/40 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (13):''' 1908/09, 1912/13, 1913/14, 1916/17, 1917/18, 1919/20, 1921/22, 1922/23, 1925/26, 1926/27, 1928/29, 1930/31, 1933/34 === Байналмилалӣ === * {{Ҷоми Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА|20px}} '''[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА]]''' ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (3):''' [[Ҷоми Қаҳрамонҳои УЕФА 1973/1974|1973/74]], [[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2013/2014|2013/14]], [[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА 2015/2016|2015/16]] * [[Акс:Coppauefa.png|15px]] '''[[Лигаи Урупо УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (3):''' [[Лигаи Урупо УЕФА 2009/2010|2009/10]], [[Лигаи Урупо УЕФА 2011/2012|2011/12]], [[Лигаи Урупо УЕФА 2017/2018|2017/18]] * [[Акс:Cup Winners Cup Trophy.png|15px]] '''[[Ҷоми ҷомдорони УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 1961/62 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (2):''' 1962/63, 1985/86 * '''[[Ҷоми Интертото]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 2007 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист:''' 2004 * [[Акс:UEFA - Super Cup.png|15px]] '''[[Суперҷоми УЕФА]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (3):''' [[Суперҷоми УЕФА 2010|2010]], [[Суперҷоми УЕФА 2012|2012]], [[Суперҷоми УЕФА 2018|2018]] * [[Акс:Trofeo Copa Intercontinental 1960-2004.png|10px]] '''[[Ҷоми байниқитъавӣ]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (1):''' 1974 * '''[[Ҷоми ҷаҳонии хурд]]''' ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист:''' 1965 * '''[[Ҷоми Лотин]]''' ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (2):''' 1950, 1951 * '''Ҷоми иберӣ''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 1991 == Ҳайати ҳозира == == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.atleticodemadrid.com/ Сомонаи расмии бошгоҳи футболи «Атлетико Мадрид»] * [https://www.laliga.com/en-DE/clubs/atletico-de-madrid/ БФ «Атлетико Мадрид»] дар [[Ла Лига]] * [https://www.uefa.com/uefachampionsleague/clubs/50124--atleti/ БФ «Атлетико Мадрид»] дар [[УЕФА]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболӣ]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футбол аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболи Испониё]] 57somqp1spa8k8g753zfn9hlb51u20y 0 326241 1469220 1440226 2026-04-20T13:58:42Z Zosya95 54344 1469220 wikitext text/x-wiki '''Зарафшонӣ''' — навъи [[харбуза]]и дерпаз. Дар водии Вахш, ноҳияи Панҷакент, инчунин вилоятҳои Самарқанду Сурхондарёи Узбекистон парвариш карда мешавад. Давраи нашваш 95-100 рӯз. Зарафшонӣ байзашакл (қутраш 25 см, вазнаш 3,5-4,5 кг) ва пӯсташ ғафси сахт аст. Рангаш сабзи баланд, рахҳои борики сабзи тира ва аксар сиёҳ дорад. Мағзаш (5-6 см) сафеди сабзтоб, сершира ва хуштаъм. Дар таркибаш аз 8,3-11,4 % қанд ва 11-13,5 % моддаҳои хушк мавҷуд аст. Тухмдонаш хурд, тухмпаллааш хушки камшира, тухмаш калони дарозрӯя, зард. Аз ҳар га 200—350 сентнер ҳосил мегиранд. Дар заминҳои лалмӣ ҳосили хуб медиҳад. Ба касалии фузариоз гирифтор мешавад. == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зарафшонӣ|7|муаллиф= }} * Силвандер В. Г., Файзиев Х. С., Шукуров Н. Дастури полизкор. Д., 1987. [[Гурӯҳ:Навъҳои харбуза]] [[Гурӯҳ:Харбузаҳои Тоҷикистон]] 2xpd3us3jyk85g2xq2wnx4e0zsaxl32 0 327154 1469395 1446905 2026-04-21T00:48:43Z Zosya95 54344 1469395 wikitext text/x-wiki [[Акс:Beit alfa01.jpg|мини|Дувоздаҳ бурҷ]] [[Акс:Denderazodiac.jpg|мини|Дувоздаҳ манора дар як табақ аз [[Мисри Қадим|Мисри қадим]]]] '''Бурҷҳо''' (дувоздаҳ бурҷҳо) 12 минтақаи баробар тақсимшудаи зодиак мебошанд, ки аз ҷониби [[Галаситораҳо|пайкари осмонии (бурҷҳои)]] мувофиқашон муайян карда мешаванд. Ҳар як бурҷ як камарбандест, ки 30 дараҷа дарозӣ дорад, ки бо доираи зодиак мувофиқ аст ва 16 дараҷа паҳнӣ буда, доираи зодиак ҳамчун мадори ибтидоӣ ва мобайнии он аст. Хар як бурч аз 8 градуси шимол то 8 градуси чанубй. Чунки ҳар як аломати зодиак 30 дараҷаи ҳаракати зоҳирии офтобро дар мадори ҳалқаи зодиак ифода мекунад ва азбаски ин ҳаракат ё ба истилоҳ таваққуфи зоҳирии маркази офтоб дар ҳар як аломати зодиак тақрибан 30 рӯз давом мекунад, онҳоро метавон тақрибан ба моҳҳои [[Тақвими ҳиҷрии шамсӣ|тақвими ҳиҷрии шамсиӣ]] шабеҳ донист. == Номгузорӣ == Тақрибан 2000 сол пеш, ин бурҷҳо ба номи [[Пайкари осмонӣ|пайкари осмонӣ]] дар ҳар як бурҷе, ки офтоб аз он мегузаранд, номгузорӣ шуда буд; масалан, [[Ҳамал|бурҷи Гӯсфанд]] барои он номгузорӣ шудааст, ки офтоб аз [[Пайкари осмонӣ|пайкари осмонии]] [[Ҳамал|бурҷи Гӯсфанд]] мегузашт. Аз сабаби пешравии меҳвари Замин (бо давраи 26000 сол) ин бурҷҳо нисбат ба [[Пайкари осмонӣ|пайкари осмонии]] худ тақрибан 30 дараҷа (як бурҷ) ақиб рафтаанд; аз ин сабаб, ҷисми [[Пайкари осмонӣ|пайкари осмонии]] [[Ҳамал|бурҷи Гӯсфанд]] дигар дар [[Ҳамал]] нест, балки дар [[Ҳут|аломати Моҳӣ (Ҳут)]] аст. Азбаски, тибқи анъана [[Ҳамал]] ҳамеша дар лаҳзаи баробаршавии баҳор оғоз меёбад; Номи ин бурҷҳо, новобаста аз ҷойгиршавии [[Пайкари осмонӣ|пайкари осмонии]] мувофиқ дар тартиби кӯҳна боқӣ мондаанд, ки дар номгузории моҳҳои [[Тақвими ҳиҷрии шамсӣ|солшумории ҳиҷрии шамсӣ]] дар [[Афғонистон]] мушоҳида мешавад. Номи ин бурҷҳо чунин аст: # [[Ҳамал]] ([[Гӯсфанд]]) # [[Савр]] ([[Гов]]) # [[Ҷавзо]] (Ду пайкар) # [[Саратон]] (Харчанг) # [[Асад]] (Шер) # [[Сунбула]] (Хӯша) # [[Мизон]] (Тарозу) # [[Ақраб]] (Каждум) # [[Қавс]] (Тирҳо) # [[Ҷадӣ]] (Буз) # [[Далв]] (Сатили об) # [[Ҳут]] (Моҳӣ) Дар астрономияи муосир муайян шудааст, ки [[Офтоб]] дар [[Ақраб (бурҷ)|бурҷи Ақраб]] низ аз ҷисми осмонии Марафсай мегузарад ва дар воқеъ дар Марафсай назар ба [[Ақраб (бурҷ)|бурҷи Ақраб]] бештар меистад. {{Бурҷҳои фалакӣ}} == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} {{Моҳҳои Эронӣ}} [[Гурӯҳ:Ситорабинӣ]] [[Гурӯҳ:Бурҷҳои фалакӣ]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] sfejdnd93572azsdbyk2iw7n669olhk 1469405 1469395 2026-04-21T01:03:11Z Zosya95 54344 1469405 wikitext text/x-wiki [[Акс:Beit alfa01.jpg|мини|Дувоздаҳ бурҷ]] [[Акс:Denderazodiac.jpg|мини|Дувоздаҳ манора дар як табақ аз [[Мисри Қадим|Мисри қадим]]]] '''Бурҷҳо''' (дувоздаҳ бурҷҳо) 12 минтақаи баробар тақсимшудаи зодиак мебошанд, ки аз ҷониби [[Галаситораҳо|пайкари осмонии (бурҷҳои)]] мувофиқашон муайян карда мешаванд. Ҳар як бурҷ як камарбандест, ки 30 дараҷа дарозӣ дорад, ки бо доираи зодиак мувофиқ аст ва 16 дараҷа паҳнӣ буда, доираи зодиак ҳамчун мадори ибтидоӣ ва мобайнии он аст. Хар як бурч аз 8 градуси шимол то 8 градуси чанубй. Чунки ҳар як аломати зодиак 30 дараҷаи ҳаракати зоҳирии офтобро дар мадори ҳалқаи зодиак ифода мекунад ва азбаски ин ҳаракат ё ба истилоҳ таваққуфи зоҳирии маркази офтоб дар ҳар як аломати зодиак тақрибан 30 рӯз давом мекунад, онҳоро метавон тақрибан ба моҳҳои [[Тақвими ҳиҷрии шамсӣ|тақвими ҳиҷрии шамсиӣ]] шабеҳ донист. == Номгузорӣ == Тақрибан 2000 сол пеш, ин бурҷҳо ба номи [[Пайкари осмонӣ|пайкари осмонӣ]] дар ҳар як бурҷе, ки офтоб аз он мегузаранд, номгузорӣ шуда буд; масалан, [[Ҳамал|бурҷи Гӯсфанд]] барои он номгузорӣ шудааст, ки офтоб аз [[Пайкари осмонӣ|пайкари осмонии]] [[Ҳамал|бурҷи Гӯсфанд]] мегузашт. Аз сабаби пешравии меҳвари Замин (бо давраи 26000 сол) ин бурҷҳо нисбат ба [[Пайкари осмонӣ|пайкари осмонии]] худ тақрибан 30 дараҷа (як бурҷ) ақиб рафтаанд; аз ин сабаб, ҷисми [[Пайкари осмонӣ|пайкари осмонии]] [[Ҳамал|бурҷи Гӯсфанд]] дигар дар [[Ҳамал]] нест, балки дар [[Ҳут|аломати Моҳӣ (Ҳут)]] аст. Азбаски, тибқи анъана [[Ҳамал]] ҳамеша дар лаҳзаи баробаршавии баҳор оғоз меёбад; Номи ин бурҷҳо, новобаста аз ҷойгиршавии [[Пайкари осмонӣ|пайкари осмонии]] мувофиқ дар тартиби кӯҳна боқӣ мондаанд, ки дар номгузории моҳҳои [[Тақвими ҳиҷрии шамсӣ|солшумории ҳиҷрии шамсӣ]] дар [[Афғонистон]] мушоҳида мешавад. Номи ин бурҷҳо чунин аст: # [[Ҳамал]] ([[Гӯсфанд]]) # [[Савр]] ([[Гов]]) # [[Ҷавзо]] (Ду пайкар) # [[Саратон]] (Харчанг) # [[Асад]] (Шер) # [[Сунбула]] (Хӯша) # [[Мизон]] (Тарозу) # [[Ақраб]] (Каждум) # [[Қавс]] (Тирҳо) # [[Ҷадӣ]] (Буз) # [[Далв]] (Сатили об) # [[Ҳут]] (Моҳӣ) Дар астрономияи муосир муайян шудааст, ки [[Офтоб]] дар [[Ақраб (бурҷ)|бурҷи Ақраб]] низ аз ҷисми осмонии Марафсай мегузарад ва дар воқеъ дар Марафсай назар ба [[Ақраб (бурҷ)|бурҷи Ақраб]] бештар меистад. {{Бурҷҳои фалакӣ}} == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} {{Моҳҳои Эронӣ}} [[Гурӯҳ:Ситорабинӣ]] [[Гурӯҳ:Бурҷҳои фалакӣ]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] n7exglwb3gp8i77nmnrk1q1ftgcgu5r 1469413 1469405 2026-04-21T01:16:47Z Zosya95 54344 1469413 wikitext text/x-wiki [[Акс:Beit alfa01.jpg|мини|Дувоздаҳ бурҷ]] [[Акс:Denderazodiac.jpg|мини|Дувоздаҳ манора дар як табақ аз [[Мисри Қадим|Мисри қадим]]]] '''Бурҷҳо''' (дувоздаҳ бурҷҳо) 12 минтақаи баробар тақсимшудаи зодиак мебошанд, ки аз ҷониби [[Галаситора|пайкари осмонии (бурҷҳои)]] мувофиқашон муайян карда мешаванд. Ҳар як бурҷ як камарбандест, ки 30 дараҷа дарозӣ дорад, ки бо доираи зодиак мувофиқ аст ва 16 дараҷа паҳнӣ буда, доираи зодиак ҳамчун мадори ибтидоӣ ва мобайнии он аст. Хар як бурч аз 8 градуси шимол то 8 градуси чанубй. Чунки ҳар як аломати зодиак 30 дараҷаи ҳаракати зоҳирии офтобро дар мадори ҳалқаи зодиак ифода мекунад ва азбаски ин ҳаракат ё ба истилоҳ таваққуфи зоҳирии маркази офтоб дар ҳар як аломати зодиак тақрибан 30 рӯз давом мекунад, онҳоро метавон тақрибан ба моҳҳои [[Тақвими ҳиҷрии шамсӣ|тақвими ҳиҷрии шамсиӣ]] шабеҳ донист. == Номгузорӣ == Тақрибан 2000 сол пеш, ин бурҷҳо ба номи [[Пайкари осмонӣ|пайкари осмонӣ]] дар ҳар як бурҷе, ки офтоб аз он мегузаранд, номгузорӣ шуда буд; масалан, [[Ҳамал|бурҷи Гӯсфанд]] барои он номгузорӣ шудааст, ки офтоб аз [[Пайкари осмонӣ|пайкари осмонии]] [[Ҳамал|бурҷи Гӯсфанд]] мегузашт. Аз сабаби пешравии меҳвари Замин (бо давраи 26000 сол) ин бурҷҳо нисбат ба [[Пайкари осмонӣ|пайкари осмонии]] худ тақрибан 30 дараҷа (як бурҷ) ақиб рафтаанд; аз ин сабаб, ҷисми [[Пайкари осмонӣ|пайкари осмонии]] [[Ҳамал|бурҷи Гӯсфанд]] дигар дар [[Ҳамал]] нест, балки дар [[Ҳут|аломати Моҳӣ (Ҳут)]] аст. Азбаски, тибқи анъана [[Ҳамал]] ҳамеша дар лаҳзаи баробаршавии баҳор оғоз меёбад; Номи ин бурҷҳо, новобаста аз ҷойгиршавии [[Пайкари осмонӣ|пайкари осмонии]] мувофиқ дар тартиби кӯҳна боқӣ мондаанд, ки дар номгузории моҳҳои [[Тақвими ҳиҷрии шамсӣ|солшумории ҳиҷрии шамсӣ]] дар [[Афғонистон]] мушоҳида мешавад. Номи ин бурҷҳо чунин аст: # [[Ҳамал]] ([[Гӯсфанд]]) # [[Савр]] ([[Гов]]) # [[Ҷавзо]] (Ду пайкар) # [[Саратон]] (Харчанг) # [[Асад]] (Шер) # [[Сунбула]] (Хӯша) # [[Мизон]] (Тарозу) # [[Ақраб]] (Каждум) # [[Қавс]] (Тирҳо) # [[Ҷадӣ]] (Буз) # [[Далв]] (Сатили об) # [[Ҳут]] (Моҳӣ) Дар астрономияи муосир муайян шудааст, ки [[Офтоб]] дар [[Ақраб (бурҷ)|бурҷи Ақраб]] низ аз ҷисми осмонии Марафсай мегузарад ва дар воқеъ дар Марафсай назар ба [[Ақраб (бурҷ)|бурҷи Ақраб]] бештар меистад. {{Бурҷҳои фалакӣ}} == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} {{Моҳҳои Эронӣ}} [[Гурӯҳ:Ситорабинӣ]] [[Гурӯҳ:Бурҷҳои фалакӣ]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] s0qd3k89a3i4lz4n81pf6ncvd2vo8ru 1469415 1469413 2026-04-21T01:19:37Z Zosya95 54344 1469415 wikitext text/x-wiki [[Акс:Beit alfa01.jpg|мини|Дувоздаҳ бурҷ]] [[Акс:Denderazodiac.jpg|мини|Дувоздаҳ манора дар як табақ аз [[Мисри Қадим|Мисри қадим]]]] '''Бурҷҳо''' (дувоздаҳ бурҷҳо) 12 минтақаи баробар тақсимшудаи зодиак мебошанд, ки аз ҷониби [[Галаситора|пайкари осмонии (бурҷҳои)]] мувофиқашон муайян карда мешаванд. Ҳар як бурҷ як камарбандест, ки 30 дараҷа дарозӣ дорад, ки бо доираи зодиак мувофиқ аст ва 16 дараҷа паҳнӣ буда, доираи зодиак ҳамчун мадори ибтидоӣ ва мобайнии он аст. Хар як бурч аз 8 градуси шимол то 8 градуси чанубй. Чунки ҳар як аломати зодиак 30 дараҷаи ҳаракати зоҳирии офтобро дар мадори ҳалқаи зодиак ифода мекунад ва азбаски ин ҳаракат ё ба истилоҳ таваққуфи зоҳирии маркази офтоб дар ҳар як аломати зодиак тақрибан 30 рӯз давом мекунад, онҳоро метавон тақрибан ба моҳҳои [[Тақвими ҳиҷрии шамсӣ|тақвими ҳиҷрии шамсиӣ]] шабеҳ донист. == Номгузорӣ == Тақрибан 2000 сол пеш, ин бурҷҳо ба номи пайкари осмонӣ дар ҳар як бурҷе, ки офтоб аз он мегузаранд, номгузорӣ шуда буд; масалан, [[Ҳамал|бурҷи Гӯсфанд]] барои он номгузорӣ шудааст, ки офтоб аз пайкари осмонии [[Ҳамал|бурҷи Гӯсфанд]] мегузашт. Аз сабаби пешравии меҳвари Замин (бо давраи 26000 сол) ин бурҷҳо нисбат ба пайкари осмонии худ тақрибан 30 дараҷа (як бурҷ) ақиб рафтаанд; аз ин сабаб, ҷисми пайкари осмонии [[Ҳамал|бурҷи Гӯсфанд]] дигар дар [[Ҳамал]] нест, балки дар [[Ҳут|аломати Моҳӣ (Ҳут)]] аст. Азбаски, тибқи анъана [[Ҳамал]] ҳамеша дар лаҳзаи баробаршавии баҳор оғоз меёбад; Номи ин бурҷҳо, новобаста аз ҷойгиршавии пайкари осмонии мувофиқ дар тартиби кӯҳна боқӣ мондаанд, ки дар номгузории моҳҳои [[Тақвими ҳиҷрии шамсӣ|солшумории ҳиҷрии шамсӣ]] дар [[Афғонистон]] мушоҳида мешавад. Номи ин бурҷҳо чунин аст: # [[Ҳамал]] ([[Гӯсфанд]]) # [[Савр]] ([[Гов]]) # [[Ҷавзо]] (Ду пайкар) # [[Саратон]] (Харчанг) # [[Асад]] (Шер) # [[Сунбула]] (Хӯша) # [[Мизон]] (Тарозу) # [[Ақраб]] (Каждум) # [[Қавс]] (Тирҳо) # [[Ҷадӣ]] (Буз) # [[Далв]] (Сатили об) # [[Ҳут]] (Моҳӣ) Дар астрономияи муосир муайян шудааст, ки [[Офтоб]] дар [[Ақраб (бурҷ)|бурҷи Ақраб]] низ аз ҷисми осмонии Марафсай мегузарад ва дар воқеъ дар Марафсай назар ба [[Ақраб (бурҷ)|бурҷи Ақраб]] бештар меистад. {{Бурҷҳои фалакӣ}} == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} {{Моҳҳои Эронӣ}} [[Гурӯҳ:Ситорабинӣ]] [[Гурӯҳ:Бурҷҳои фалакӣ]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] jfzmlsunxtkpnv7mqwcabwt99swvele 0 327940 1469265 1451140 2026-04-20T16:30:24Z Yoonoos.tj 27005 /* Миллӣ */ 1469265 wikitext text/x-wiki {{Ҷаъбаи БФ |замина = #005BAC |матн = #FFFFFF |ном = {{Парчами Испания}} Реал Сосиедад |мавсими ҷорӣ = 2025/26 |логотип = |номи пурра = Бошгоҳи футболи «Реал Сосиедад» <br>({{lang-es|Real Sociedad de Fútbol S.A.D.}}) |лақаб = «шоҳона» ({{lang-eu|Erreala}}) <br> «сафеду обиҳо» ({{lang-eu|Txuri-urdinak}}) |таъсис = 07.09.1909 |барҳам = |майдон = {{Парчами Испания}} «[[Аноэта (варзишгоҳ)|Аноэта]]», [[Сан-Себастиан]] |ғунҷоиш = 39 500 |молик = |президент = {{Парчами Испания}} [[Хокин Аперрибай]] |мудир = |мудири кул = |мураббӣ = {{Парчами ИМА}} [[Пеллегрино Матаратссо]] |капитан = {{Парчами Испания}} [[Микел Оярсабал]] |рейтинг = |буҷет = |сарпараст = Baghdadi Capital |мусобиқа = [[Ла Лига]] |мавсим = 2024/25 |мавқеъ = ҷойи '''11-ум''' |сайт = https://www.realsociedad.eus/ |pattern_la1 = _rsociedad2526h |pattern_b1 = _rsociedad2526h |pattern_ra1 = _rsociedad2526h |pattern_sh1 = _rsociedad2526h |pattern_so1 = _socks |leftarm1 = FFFFFF |body1 = FFFFFF |rightarm1 = FFFFFF |shorts1 = FFFFFF |socks1 = FFFFFF |pattern_la2 = _rsociedad2526a |pattern_b2 = _rsociedad2526a |pattern_ra2 = _rsociedad2526a |pattern_sh2 = _rsociedad2526a |pattern_so2 = _socks |leftarm2 = 4D4E68 |body2 = 4D4E68 |rightarm2 = 4D4E68 |shorts2 = FFFFFF |socks2 = 4D4E68 |pattern_la3 = _macrongede22os |pattern_b3 = _macrongede22os |pattern_ra3 = _macrongede22os |pattern_sh3 = _shorts |pattern_so3 = _socks |leftarm3 = FF5400 |body3 = FF5400 |rightarm3 = FF5400 |shorts3 = FF5400 |socks3 = FF5400 }} '''«Реа́л Сосиеда́д»''' ({{lang-eu|Reala Sociedad}}, {{lang-es|Real Sociedad de Fútbol}} ({{IPA-es|reˈal soθjeˈðað|pron}}) — бошгоҳи футболи ҳирфаии [[Испания|испониёӣ]], аз шаҳри [[Сан-Себастиан]], ки дар [[Ла Лига]] баромад мекунад. == Таърих == == Варзишгоҳ == == Ҷоизаҳо == === Миллӣ === * [[Акс:Liga.png|15px]] '''[[Чемпионати футболи Испониё|Чемпионати Испониё]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Қаҳрамон (2):''' 1980/81, 1981/82 ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Ноиби қаҳрамон (3):''' 1979/80, 1987/88, 2002/03 ** [[Акс:Bronze medal icon.svg|15px]] '''Мақоми сеюм (2):''' 1930/31, 1997/98 * [[Акс:RFEF - Copa del Rey.svg|15px]] '''[[Ҷоми футболи Испониё|Ҷоми Испониё]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб (4):''' 1909, 1986/87, [[Ҷоми футболи Испониё 2019/2020|2019/20]], [[Ҷоми футболи Испониё 2025/2026|2025/26]] ** [[Акс:Silver medal icon.svg|15px]] '''Финалист (5):''' 1910, 1913, 1928, 1951, 1987/1988 * [[Акс:RFEF - Supercopa de España.svg|15px]] '''[[Суперҷоми футболи Испониё|Суперҷоми Испониё]]''' ** [[Акс:Gold medal icon.svg|15px]] '''Ғолиб:''' 1982 == Ҳайати ҳозира == == Гузаришҳо == == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [http://www.realsociedad.eus Сомонаи расмии бошгоҳи футболи «Реал Сосиедад»] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболӣ]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футбол аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболи Испониё]] mpop46rpq62maqpoo30cunlt1c5wpc3 14 327959 1469470 1451236 2026-04-21T03:24:49Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Эзоҳ */ навсозӣ, гурӯҳбандӣ 1469470 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Ҳаракати иҷтимоӣ]] [[Гурӯҳ:Ҳаракати сиёсӣ]] [[Гурӯҳ:Фаъолиятҳои сиёсӣ]] b9h8xko5df2jnglpu7hmv8dma7zdoy8 0 328008 1469496 1451545 2026-04-21T03:58:15Z Zosya95 54344 1469496 wikitext text/x-wiki '''Ғунд''' - водӣ дар [[Ноҳияи Шуғнон|ноҳияи Шуғнони]] [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон|ВМКБ]]. == Тавсифи релеф == Релефи водии Ғунд кӯҳистонӣ аст. Қисми шимолиашро нишебиҳои ҷанубии [[Қаторкӯҳи Рӯшон|қаторкӯҳҳои Рӯшон]] (то 6080 м), ҷанубиашро нишебиҳои шимолии [[Қаторкӯҳи Шоҳдара|қаторкӯҳҳои Шохдара]] (то 6726 м) ва қисми мобайниашро [[Қаторкӯҳи Шуғнон|қаторкӯҳҳои Шуғнон]] (то 5704 м) ишғол кардаанд. Дар шар­қи водӣ қисми ғарбии қаторкӯҳҳои Аличури Ҷанубӣ (то 5706 м) ҷой­гир шудаанд. Аз [[чашмаи Ҷелондеҳ]] ва [[Кӯҳ­тезак (ағба)|ағбаи Кӯҳ­тезаки]] водии Ғунд то шаҳри [[Хоруғ]] 130 км; роҳ – мумфарш. Аҳо­лиаш 19770 нафар (январи 2015) == Олами наботот ва ҳайвонот == Хоки водии Ғунд ва до­ма­на­кӯҳҳои болооби [[Ғунд|дарёи Ғунд]] асосан ҷигариранги равшан. Дар кӯҳдоманҳои болооби дарёи Ғунд рустаниҳои биё­бонӣ ва ним­биё­бонӣ (шӯра, явшон, чимак, буттаҳои хордор), дар кӯҳ­до­ман­ҳои поёноби дарёи Ғунд дарахтони [[сафедор]], [[маҷнунбед]], зарбед, [[Арча|бурс]], [[санавбар]], [[Чормағз|чор­мағз]], [[себ]], [[нок]], [[муруд]], нош­потӣ, термева (як навъ дулонаи сиёҳи худ­рӯй), [[санҷид]], [[Олуча|олу­ча]], [[зардолу]], [[шафтолу]], [[олуболу]], [[гелос]]; ''рус­таниҳо'' – хор, [[Гулхор|гул­хор]] (хуч), пуш, [[юған]], вин, ширизм, куруш, стирахм, зир­дос ва сафедхор мерӯянд. Аз ''ҳайвоноти хонагӣ'' ғажгов (хуш­гов), [[гов]], [[гӯсфанд]], [[буз]], [[асп]], [[Харгӯш|хар­гӯш]], [[шутур]], [[саг]] ва ''ҳай­вонҳои ваҳшӣ'' гурбаи ваҳшӣ, [[Гург (ҷонвар)|гург]], [[шағол]], [[Бабри барфӣ|паланги кӯ­ҳӣ]], [[Хирс|хирси малла]], са­гобӣ, [[Заргӯшҳо|заргӯш]], суғур, [[бузи кӯҳӣ]], [[нах­чир]]; аз ''хазандагон'' ҳа­зор­по, [[мор]], [[Каждум|каҷдум]], [[ғунда]], анвои гуногуни [[калтакалос]] (чил­беск); аз ''ҳашарот'' анвои [[Мӯрча|мӯр­ча­гон]], [[Тортанак|торта­накҳо]], [[Гамбускҳо|гам­буск­ҳо]], [[Занбӯр|занбӯрҳо]], [[Магас|магасҳо]]; аз ''хояндагон'' [[Заргӯшҳо|зар­гӯш]], хаз, миримушон, [[калламуш]], [[кӯрмуш]], [[муш]]; аз ''парандаго''н анвои [[Гунҷишк|гунҷиш­кон]], [[Ғоз|ғози ҳиндӣ]], [[гавдар]], [[мо­ҳихӯрак]], зоғобӣ, [[Тазарв|тазарвак]], сан­ҷид­хор, [[саъва]], [[Мурғи ҳилол|мур­ғи ҳилол]], [[фохта]], [[Кабӯтарон|кафтар]], [[булбул]], дуҷ, харкафтар, ғале­вож, [[боша]], [[Мурғи марҷон|мур­ғи мар­ҷон]], [[каргас]], [[уқоб]], [[зоғ]], зоғча, ало­шақ­шақа мавҷуданд. == Иқлим ва сарватҳои табиӣ == Аз сарват­ҳои табиӣ кони абрақ, масо­леҳи бинокорӣ ва чашмаҳои маъдании оби гарм ва сард дорад. [[Иқлими континен­талӣ|Иқлимаш континен­талӣ]]. Тобистонаш гарм, зимис­тонаш сард. Миқдори боришоти солона то 300 мм. Со­ҳаҳои асосии хо­ҷагӣ: [[Чорводорӣ|чор­во­дорӣ]], [[Ғалла|ғаллакорӣ]], [[Картошка|картош­капарварӣ]] ва [[Сабзавот|саб­за­вот­корӣ]]. За­мин­ҳо асосан аз дарёи Ғунд, дараҳои он ва чаш­маҳои кӯҳӣ обёрӣ мешаванд. Дар водии Ғунд дарёчаҳои кӯ­ҳии Боғев­дара, Шорвдара, Би­ҷон­д­дара, Вархездара, Вор­ҷендара, Бадчордара, Хитамдара, Ҷелон­деҳдара, Шазуддара, Деҳ­бастадара ҷорианд. == Зерсохтҳои иқтисодӣ ва иҷтимоӣ-маданӣ == Саргаҳи дарёи Ғунд аз Яшилкӯл ва ағбаи Кӯҳтезак оғоз гардида, ба масофаи 3 км аз ҳудуди ш. Хоруғ мегузарадарёи Дар дарёи Ғунд соли 1940 НБО-и Хоруғ бо иқтидори солонаи 5 млн кВт/с неруи барқ ва соли 2011 НБО-и «Помир –1» (28 МВт) бунёд гардидарёи Дар ҳудуди водии Ғунд 4 ҷа­мо­ати деҳот (Сучон, Ванқалъа, Навобод, Вер) ва 11 ассотсиатсияи хоҷагиҳои деҳқонӣ, хоҷагиҳои моҳипар­ва­рии «Суман», «Упалидара» ва «Гоз» фаъолият доранд. Дар ҳу­ду­ди водии Ғунд деҳаҳои Бидурд, Боғев, Манем, Колхозобод, Питоб, Сангов, Спинз, Шиврож, Рож, Барсем, Танг, Ри­вак, Ғорҷвин, Мун, Бугод, Сижд, Турбат, Патхур, Пиш, Сардем, Шазуд, Гоз, Деҳмиёна, Зивор, Вохневда­шт, Вибист, Чарсем, Хитам, Абуалӣ Сино, Бадчор, Миё­на­кӯҳ, Миёншаҳр, Оқмамад, Деҳбаста, Вуж, Ванқалъа, Вер, Вар­хез, Имом ва Ҷелондеҳ воқеанд. Майдони умумии замин­ҳои корам 1260 га мебошад, ки аз он 42 га-ро боғҳо ташкил меди­ҳанд. Дар водии Ғунд 40 муассисаи таҳсилоти миёнаи уму­мӣ, 1 кӯдакистон, омӯзишгоҳи касбӣ-тех­ни­кӣ, 8 хо­наи фарҳанг, 10 клуб, чойхона, ошхона, тарабхона, меҳ­мон­хона ва зиёда аз 40 нуқтаи савдои хусусӣ фаъолият дорад. Дар беморхонаи марказӣ, 3 беморхонаи мин­тақ­авӣ, 12 бунгоҳи тиббии водӣ 13 табиби соҳиби маълумоти олӣ, 94 ҳамшираи шафқат ба мардум хидмати тиб­бӣ мерасонанд. Соли 2010 дар ҷамоати деҳоти Сучон мак­таби санъат бунёд ёфт, ки дар он 113 нафар талаба таҳсил мекунад. == Ходимони давлатӣ == Х. Мамадназаров (собиқ раиси ш. Душанбе), Ш. Ҷумъаев (собиқ узви Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳуррии Тоҷикистон ва раиси ноҳияи Шуғнон), Ш. Ҷамшедов (узви Маҷлиси миллии Маҷлиси олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, раиси ВМКБ), Г. Мамаднасимов (Корманди шоистаи Ҷумҳурии Тоҷи­кис­тон, собиқ раиси ноҳияи Шуғнон), И. Ғозибеков (собиқ раиси ш. Хо­руғ, муовини аввали раиси ВМКБ), гене­ралҳо М. Нав­ҷу­во­нов, Д. Мамадризобеков, С. Паноев, Ф. Шодмонбеков, А. Абдулназаров, академикҳо М. Илолов, О. Ақназаров, дарёи и. техникӣ И. Қаландарбеков, дарёи и. фило­логӣ П. Ҷам­ше­дов, дарёи и. биологӣ Х. Ақназаров, проф. И. Бекназаров, Ҳу­нар­пешаи халқии Тоҷикистон Д. Паллаев, ҳофизони хал­қӣ К. Мастибеков, Т. Соҳиб­наза­ров, С. Саидназаров дар во­дии Ғунд таваллуд шудаанд. Соли 1933 ро­ҳи Ӯш – Мур­ғоб – Хоруғ (732 км) сохта шуд, ки дар ма­соҳати 334 км аксарияти деҳаҳои водии Ғунд-ро бо ҳам пай­васт мекунад. == Ёдгориҳои таърихӣ == Ягона роҳи корвонгузар аз деҳаи имрӯзаи Ванқалъа оғоз ёфта, то резишгоҳи дарёи Ғунд ба Хоруғ ба воситаи водии Ғунд мавҷуд буд. Ҳамчунин оташкадаҳои водии Ғунд кушод сохта шуда, болопӯш надоштанд. Оташкадаҳо бо услуби қадимии маҳаллӣ ва таҷри­баи сохтани оташ­кадаҳои Шарқи Наздик ва Миёна бунёд шудаанд. Инчунин дар во­дии Ғунд қалъаҳои Сижд, Истанбул, Барсем, Деҳбаста, Вер, Бидеҷ, Бойқалъа ва ғ. мавҷуданд. Ин қалъаҳо дар байни мар­дум бештар бо номи «кофир­қалъаҳо» ёд мешаванд. Қал­ъаҳо дар балан­ди­ҳо, ҷойҳои намоён ва дар дар­омадгоҳи ҳар дара тарзе ҷойгир шудаанд, ки одамон ҳам­дигарро ме­ди­данд. Қалъа­ҳо вазифаи огоҳкуниро иҷро мекарданд ва ҳан­гоми аз даромадгоҳи дара намоён шудани душман ё шахсони бегона аз қалъае, ки онҳоро назора мекарданд, ба қалъа­ҳои дигар тавассути фурӯзон кардани оташ ва дуди он аз омаданашон хабар медоданд. Петроглифҳо (нақшҳои қадимии рӯи санг)-и водии Ғунд Дар ҳудуди ВМКБ дар 50 мавзеъ зиёда аз 10 ҳазор тасвири рӯи санг ба қайд гирифта шудааст, ки як қисмати онҳо таърихи чандинсола дорандарёи Маъмултарин ёдгори­ҳои петроглифӣ дар мавзеи Вибистдараи водии Ғунд ва ёд­гориҳои эпиграфӣ дар мавзеи Сарои Баҳори водии Поршинев боқӣ мондаандарёи Дар водии Ғунд расмҳои бузи кӯҳӣ дар шакли ду секунҷаи пайваст кашида шудаандарёи Ин гуна тас­вирҳо дар Боғевдара, Деҳбаста, Вибистдара, Вуж, Вер, Чарсем, Миёншаҳр, Ванқалъа, Бачор ба қайд гирифта шудаанд. == Зиёрат­гоҳҳо ва остонҳо == Бибӣ Зайнаб (деҳаи Рож), «Шоҳи Вилоят» (Боғев), «Пирони маскатижд» (Бар­семдара), «Имом Муҳаммади Боқир» (Имом), қадам­гоҳ­ҳои «Шоҳ Абдуллои Парвозӣ» (Сижд), «Питфӯнҷ» (Манем), «Сумби Дулдул» (Вер). Дар водии Ғунд коргоҳи хиштбарорӣ дар ҷамоати деҳоти Сучон, корхонаи орд дар деҳаи Боғев, терминали бор­ка­шо­нӣ дар деҳаи Танг фаъолият дорандарёи Бо ёрии соз­мон­ҳои байналмиллалӣ дар ҷамоатҳои Ван­қалъа, Вер, Сучон лӯлаҳои (хатти) оби ошомиданӣ кашида шуда, бунгоҳҳои тиббӣ таъмир ва дар ҷамоатҳои Ван­қалъа ва Вер пулҳои пиёдагард бунёд шудандарёи Дар мавзеи Ҷелондеҳ чашмаҳои шифобахш, осоишгоҳи табобатии «Са­рез», меҳмонхона, ошхона ва гармхонаҳо мав­ҷу­данд. == Адабиёт == {{ЭМТ|мақола=Ғунд (водӣ)|ном=Ғунд|ҷилд=5|саҳифаҳо=138-140}} gm1cltm2w3x47vs696per5v8wksnpdp 0 328021 1469463 1451748 2026-04-21T03:20:52Z Шухрат Саъдиев 5132 /* Пайвандҳо */ гурӯҳбандӣ 1469463 wikitext text/x-wiki {{Merge to|Активизм}} '''Фаъолияти сиёсӣ''' — қисми ҷудонашавандаи фаъолияти умумии инсон аст, ки моҳияти хоси он аз маҷмӯи амалҳои [[Фард (инсон)|афрод]] ва [[Гурӯҳи иҷтимоӣ|гурӯҳҳои бузурги иҷтимоӣ]] иборат аст, ки барои амалӣ кардани манфиатҳои сиёсии онҳо, пеш аз ҳама ба даст овардан, нигоҳ доштан ва истифодаи [[қудрат]] равона шудаанд. Фаъолияти сиёсиро бояд аз амал ва рафтори сиёсӣ фарқ кард. == Хусусиятҳои фаъолияти сиёсӣ == Фаъолияти сиёсӣ ҳамчун яке аз намудҳои фаъолияти инсонӣ, хусусиятҳои хоси зеринро дорад: * Фаъолияти сиёсӣ бо қонеъ кардани ниёзҳои фаврии инсон алоқаманд аст * Ин як фаъолияти эҷодии давлатӣ-хусусӣ аст, ки омилҳои оқилона ва ғайриоқилонаро муттаҳид мекунад. * Фаъолияти сиёсӣ ҳамзамон ҳамчун [[илм]] ва [[санъат]] амал мекунад. == [[Ангезиш|Ангезаи]] фаъолияти сиёсӣ == Умуман, чор омили асосии ангезандаи иштирок дар фаъолияти сиёсӣ метавонанд муайян карда шаванд: * некӯаҳволии умумӣ * худшиносӣ * қонеъ гардонидани манфиатҳои шахсӣ * хоҳиши [[қудрат]] [[Макс Вебер]] таъкид мекунад, ки муваффақияти фаъолияти сиесӣ на танҳо аз ангезаи [[пешво (унвон)|пешво]] вобаста хоҳад буд, ки барои ӯ имон ва садоқат ба идея шарти ҳатмӣ аст, балки аз ангезаҳои атрофи ӯ низ вобаста аст:{{text|"Он чизе, ки ӯ [[пешво (унвон)|пешво]] воқеан дар чунин шароит ба даст меорад, дар дасти ӯ нест, балки аз ҷониби он ангезаҳои афзояндаи амалҳои ҷаҳони ӯ пешакӣ муайян карда шудааст, ки то он даме, ки эътиқоди ростқавлона ба шахсияти ӯ ва кори ӯ ҳадди аққал як қисми ҷомеаро ба тарзе илҳом бахшад, ки ҳадди аққал аксариятро илҳом бахшад" <ref>http://www.kant.narod.ru/weber.htm</ref>}} Ежи Вятр ангезаҳои асосии зеринро дар фаъолияти сиёсӣ номбар мекунад: * иҷтимоӣ-марказӣ * худпарастӣ == Сохтор ва шаклҳои фаъолияти сиёсӣ == Иштироки сиёсӣ амалҳои муваққатӣ мебошанд, ки барои муайян кардани манфиатҳои худ ё таъсир расонидан ба қудрати сиёсӣ бо мақсади амалӣ кардани онҳо равона шудаанд. Он худро дар шаклҳои зерин зоҳир мекунад: интихобот (ҳамчун интиқоли қудрат), гирдиҳамоӣ, маҷлиси дастаҷамъӣ, [[Гирдиҳамоӣ|намоиш]] ). Мувофиқи меъёри тарзи фаъолияти сиёсӣ, услубҳои фаъолияти сиёсии [[ифротгароӣ]] ва созишӣ-тарафдор фарқ карда мешаванд. [[Макс Вебер]] фарқи байни инҳоро дорад: # Иштироки тасодуфӣ дар фаъолиятҳои сиёсӣ # Фаъолияти сиёсии ҳаррӯза # Фаъолияти касбии сиёсӣ Вобаста аз шиддати фаъолияти сиёсӣ, онҳо ба инҳо тақсим мешаванд: * вокуниш ба равандҳои сиёсӣ * иштирок дар чорабиниҳои даврӣ * фаъолият дар созмонҳои сиёсӣ * иҷрои вазифаҳои сиёсӣ дар дохили ниҳодҳои сиёсӣ * амалиёти мустақими сиёсӣ бар зидди [[Низоми сиёсӣ|низоми сиёсии]]<nowiki/> мавҷуда == Инчунин нигаред == * [[Низоми сиёсӣ]] * [[Активизм]] * [[Ҳаракати сиёсӣ]] == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Адабиёт == * ''В. Гусев'' . Намоиши сиёсӣ // Энсиклопедияи сиёсӣ. Муҳаррирон: Ю. Левенец (раис), Ю. Шаповал (муовини раис) ва дигарон.&nbsp;— Киев: Нашриёти Парламентӣ, 2011.&nbsp;- саҳ.197 ISBN 978-966-611-818-2 * ''О. Майборода'' . Маъракаи сиёсӣ // Энсиклопедияи сиёсӣ.&nbsp;— саҳ. 311 * ''М. Слюсаревский'' . Ангезаи сиёсӣ // Энсиклопедияи сиёсӣ.&nbsp;— саҳ. 469 * ''В. Тертичка'' . Қарори сиёсӣ // Энсиклопедияи сиёсӣ.&nbsp;— саҳ. 640 * ''Т. Траверс'' . Фаъолияти сиёсӣ // Энсиклопедияи сиёсӣ.&nbsp;— саҳ. 575 * ''Вебер М.'' Сиёсат ҳамчун касб ва касб [http://www.kant.narod.ru/weber.htm] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20110106014810/http://www.kant.narod.ru/weber.htm|date=6 січня 2011}} * ''Шляхтун П.'' Сиёсатшиносӣ [http://politics.ellib.org.ua/pages-cat-52.html] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20110903000707/http://politics.ellib.org.ua/pages-cat-52.html|date=3 вересня 2011}} == Пайвандҳо == * [http://leksika.com.ua/19920513/legal/politichna_diyalnist Фаъолияти сиёсӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20170310154255/http://leksika.com.ua/19920513/legal/politichna_diyalnist|date=10 березня 2017}} // Юридична енциклопедія : [дар 6 ҷилд] / таҳрири кол.: Ю. С. Шемшученко (муҳаррир) [ва диг.] . — К .: Энсиклопедияи украинӣ ба номи М. П. Бажан, 2002. — Ҷилди 4: Ш — П. — 720 саҳ. — <nowiki>ISBN 966-7492-04-4</nowiki>. {{Мақолаи тарҷумашуда|uk| Політична діяльність}} {{ТарҷумаКунед|en|Activism}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Пешаҳо]] [[Гурӯҳ:Фаоълиятҳо]] [[Гурӯҳ:Сиёсат]] dszx8egz9nq5ou28gcv9p9awfqqpjgs 0 329029 1469236 1468975 2026-04-20T14:28:28Z Zosya95 54344 1469236 wikitext text/x-wiki {{Таксон | салтанат = Рустаниҳо |тасвир = Berberis darwinii shoot.jpg |image_caption = ''[[Berberis darwinii]]'' shoot with flowers |лотинӣ = Berberidaceae |муаллиф = Juss. }} '''Зиркиҳо''' ({{lang-la|Berberidaceae}}) — оилаи рустаниҳои дупалла. [[Бутта]] ё нимбуттаҳои [[Рустаниҳои ҳамешасабз|ҳамешасабз]] ё [[хазонрез]], баъзан [[дарахт]] ва гиёҳҳои бисёрсоларо дар бар мегиранд. Баргашон сода ё мураккаб, гоҳо хоршакл. Гулашон хурд, дуҷинса, аз 3 (баъзан аз 2) узв иборат аст; дар нӯги хӯшагул ҷой гирифтааст. Ғуҷуммева, баъзан ғӯзамева ё меваи чор­мағзшакл доранд. Дар дунё 14 ҷинс ва 650 намуди зиркиҳо маълум буда, бештар дар минтақаҳои муътадил ва [[Субтропикӣ|субтропикии]] Нимкураи шимолӣ паҳн шудаанд. Дар [[Тоҷикистон]] 4 ҷинс (Berberis, Bongardia, Gymnospermium, Leontice) ва 13 намуди зиркиҳо вомехӯранд. Дар таркиби ҳама намудҳои зиркиҳо алкалоидҳо, хосса берберин мавҷуд аст. Зиркиҳо рустаниҳои пур­қимати ғизоӣ, [[шифобахш]] ва манбаи хоми ашёи сано­атӣ мебошанд. == Адабиёт == * {{ЭМТ||7|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Гиёҳҳои хӯрокӣ]] swtnkitdms16uex3o85lwse17bnrr91 0 329213 1469306 1458679 2026-04-20T18:25:20Z Zosya95 54344 1469306 wikitext text/x-wiki '''Зоохлореллаҳо''' — номи умумии обсабзҳои сабзи беш­тар якҳуҷайра (хлорелла, картерия, плеврокок), ки дар ҷисми ҳайвоноти бемуҳраи гуногун ([[инфузорияҳо]], ис­фанҷҳо, рӯдаковокҳо ва ғ.) зиндагӣ мекунанд. Байни зоохлореллаҳо ва [[ҳайвонот]] ҳамзистӣ (симбиоз) мавҷуд аст. Дар раванди он ҳайвонот [[Карбогидратҳо|карбоҳидрат]]<nowiki/>ҳоеро, ки зоохлореллаҳо дар ҷараёни [[фотосинтез]] ҳосил мекунанд, истифода мебаранд. Зоохлореллаҳо аз модда­ҳои [[нитроген]]<nowiki/>дор ва гази карбонати ҷудокардаи ҳайвонот ғизо мегиранд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зоохлореллаҳо|7|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Рустанипарварӣ]] n1mar46juzmzm3qtx2h9dkf5ov8ln08 1469311 1469306 2026-04-20T18:35:21Z Zosya95 54344 1469311 wikitext text/x-wiki {{Таксон | лотинӣ = Zoochlorella | муаллиф = [[K.Brandt]], ''nom. rejic.'' | соли муаллифӣ = 1881 | classification_status = obsolete }} '''Зоохлореллаҳо''' — номи умумии обсабзҳои сабзи беш­тар якҳуҷайра (хлорелла, картерия, плеврокок), ки дар ҷисми ҳайвоноти бемуҳраи гуногун ([[инфузорияҳо]], ис­фанҷҳо, рӯдаковокҳо ва ғ.) зиндагӣ мекунанд. Байни зоохлореллаҳо ва [[ҳайвонот]] ҳамзистӣ (симбиоз) мавҷуд аст. Дар раванди он ҳайвонот [[Карбогидратҳо|карбоҳидрат]]<nowiki/>ҳоеро, ки зоохлореллаҳо дар ҷараёни [[фотосинтез]] ҳосил мекунанд, истифода мебаранд. Зоохлореллаҳо аз модда­ҳои [[нитроген]]<nowiki/>дор ва гази карбонати ҷудокардаи ҳайвонот ғизо мегиранд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зоохлореллаҳо|7|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Рустанипарварӣ]] 648nzxsvf4ldtsubqtufsaaqx72o5r2 0 329835 1469299 1461034 2026-04-20T17:53:50Z InternetArchiveBot 30618 Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1469299 wikitext text/x-wiki {{short description|Илтиҳоби қарнияи чашм дар натиҷаи сирояти занбӯруғӣ}} {{Беморӣ | Name = Кератомикоз | Synonyms = Кератити микотикӣ, окуломикоз | Image = | Caption = | DiseasesDB = | ICD10 = {{ICD10|B|49}}, {{ICD10|H|19|2}} | ICD9 = | ICDO = | OMIM = | MedlinePlus = | eMedicineSubj = oph | eMedicineTopic = 99 | MeshID = | Field = [[Офталмология]], [[Бемориҳои сироятӣ]] | Symptoms = Дарди чашм, [[хирашавии биноӣ]], сурхшавии чашм, ихроҷ аз чашм, [[фотофобия]], захми қарния | Causes = [[Занбӯруғҳои патогенӣ]] (''[[Fusarium]]'', ''[[Aspergillus]]'', ''[[Candida]]'') | Treatment = Доруҳои зиддизабӯруғӣ ([[Натамитсин]], [[Флуконазол]]) }} '''Кератити занбӯруғӣ''' — ин сирояти занбӯруғии қарнияи чашм мебошад, ки метавонад ба [[Нобиноӣ|нобиноӣ]] оварда расонад.<ref name="Richardson2012">{{cite book |last1=Richardson |first1=Malcolm D. |last2=Warnock |first2=David W. |title=Fungal Infection: Diagnosis and Management |date=2012 |publisher=John Wiley & Sons |isbn=978-1-4051-7056-7 |page=156 |edition=4th |chapter-url=https://books.google.com/books?id=Me2kURFFttQC&dq=Fungal+Infection:+Diagnosis+and+Management++Malcolm+D.+Richardson,+fifth&pg=PT138 |language=en |chapter=8. Keratomycosis}}</ref> Одатан он бо сурхшавӣ, дарди чашм ва хирашавии биноӣ зоҳир мешавад.<ref name="Brown2020"/> Инчунин ҳассосияти зиёд ба нур (фотофобия) ва ашкрезӣ ё ихроҷи зиёди чашм мушоҳида мешавад.<ref name="Brown2020">{{cite journal |last1=Brown |first1=Lottie |last2=Leck |first2=Astrid K. |last3=Gichangi |first3=Michael |last4=Burton |first4=Matthew J. |last5=Denning |first5=David W. |title=The global incidence and diagnosis of fungal keratitis |journal=The Lancet. Infectious Diseases |date=22 October 2020 |volume=21 |issue=3 |pages=e49–e57 |doi=10.1016/S1473-3099(20)30448-5 |pmid=33645500 |language=en}}</ref> Он аз ҷониби организмҳои занбӯруғӣ ба монанди ''Fusarium'', ''Aspergillus'' ё ''Candida'' ба вуҷуд меояд.<ref name="Brown2020"/><ref name=CDC1>{{cite web |title=Basics of Fungal Keratitis {{!}} Contact Lenses {{!}} CDC |url=https://www.cdc.gov/contactlenses/fungal-keratitis.html |website=www.cdc.gov |access-date=13 August 2021 |language=en-us |date=24 May 2021}}</ref> То 70 намуди гуногуни занбӯруғҳо ҳамчун сабабгори беморӣ муайян карда шудаанд.<ref name="Richardson2012"/> Кератити занбӯруғӣ дар тамоми ҷаҳон паҳн шудааст, вале дар минтақаҳои тропикӣ бештар вомехӯрад.<ref name="Brown2020"/> Ҳар сол тақрибан 1 миллион нафар аз сабаби кератити занбӯруғӣ нобино мешаванд.<ref name="Rod2020">{{cite journal |last1=Rodrigues |first1=Marcio L. |last2=Nosanchuk |first2=Joshua D. |title=Fungal diseases as neglected pathogens: A wake-up call to public health officials |journal=PLOS Neglected Tropical Diseases |date=20 February 2020 |volume=14 |issue=2 |article-number=e0007964 |doi=10.1371/journal.pntd.0007964 |pmid=32078635 |language=en |pmc=7032689}}</ref> [[Теодор Лебер]] бори аввал ҳолати кератити занбӯруғиро, ки аз ҷониби ''Aspergillus'' ба вуҷуд омада буд, соли 1879 тасвир кардааст.<ref name="Rai2019">{{cite book |last1=Rai |first1=Mahendra |title=Mycotic Keratitis |date=2019 |publisher=CRC Press |isbn=978-0-429-66455-7 |language=en}}</ref> == Нишонаҳо ва аломатҳо == Аломатҳои кератити занбӯруғӣ одатан дар давоми 5-10 рӯз пайдо мешаванд ва бо дарди чашм, хирашавии биноӣ ва сурхшавии чашм ҳамроҳӣ мекунанд.<ref name="Brown2020"/> Фотофобия ва ашкрезӣ низ мавҷуданд. Нишонаҳо дар муқоиса бо захми бактериявӣ камтар ифода меёбанд.<ref name="Brown2020"/> '''Нишонаҳо:''' Пилкҳои чашм ва бофтаҳои атрофи он варам ва сурхшавиро нишон медиҳанд. Захми қарния метавонад мавҷуд бошад. Ин як захми қарнияи хушкнамо бо осебҳои "сателлитӣ" дар атрофаш мебошад. Одатан бо гипопион (мавҷудияти фасод дар палатаи пеши чашм) ҳамроҳ аст, ки намуди сафеди пахташакл дорад. Дар марҳилаҳои дер, он метавонад ба қисми қафои чашм паҳн шуда, боиси эндофталмит ва нобудшавии чашм гардад. == Сабабҳо == Зиёда аз 70 намуди занбӯруғҳо ҳамчун сабабгори кератити занбӯруғӣ гузориш дода шудаанд,<ref name="Richardson2012"/> ки аз онҳо ''Fusarium'', ''Aspergillus'' ва ''Candida'' масъули 95%-и ҳолатҳо мебошанд.<ref name="Brown2020"/> ''A. flavus'' ва ''A. fumigatus'' намудҳои маъмултарини ''Aspergillus'' мебошанд.<ref name="Richardson2012"/> Дар байни ''Candida'' бошад, ''C. albicans'' бештар вомехӯрад. == Патофизиология == Омили асосии ба вуҷуд омадани кератити занбӯруғӣ осеб (траума) бо маводи набототӣ ё органикӣ мебошад. Масалан, осеб аз хор ё ҳангоми дарави гандум барои коргарони соҳаи кишоварзӣ хос аст. Ин боиси мустақиман ба қарния ворид шудани занбӯруғ мегардад. Занбӯруғ дар қарния оҳиста месабзад ва ба қабатҳои амиқтар паҳн мешавад. == Ташхис == Ташхис аз ҷониби духтури чашм (офталмолог) дар асоси таърих, аломатҳо ва нишонаҳо гузошта мешавад. Бисёр вақт он метавонад хато ташхис шуда, бо захми бактериявӣ омехта карда шавад. Ташхиси дақиқ танҳо пас аз гирифтани натиҷаи кишти бактериологӣ (аз харошаи қарния) гузошта мешавад, ки одатан як ҳафта вақт мегирад. == Пешгирӣ == Пешгирии осеби чашм бо маводи набототӣ, махсусан дар байни коргарони кишоварзӣ, метавонад ҳолатҳои бемориро кам кунад. Истифодаи айнакҳои муҳофизатӣ барои одамоне, ки дар зери хатари чунин осебҳо ҳастанд, тавсия дода мешавад. == Табобат == Ташхиси эҳтимолии кератити занбӯруғӣ табобати таъҷилиро талаб мекунад. '''Натамитсин''' (Natamycin) доруи асосӣ барои сироятҳои занбӯруғҳои ришташакл (filamentous) мебошад. Маҳлули '''Флуконазол''' барои сироятҳои ''Candida'' тавсия дода мешавад. Дар ҳолатҳои вазнин истифодаи қатраҳои Амфотеритсин Б (Amphotericin B) лозим меояд. == Эпидемиология == Ин беморӣ дар минтақаҳои тропикӣ ва дар байни аҳолии кишоварзӣ хеле маъмул аст. Дар [[Ҳиндустон]] шумораи зиёди ҳолатҳои кератити занбӯруғӣ қайд карда мешавад. Тибқи маълумоти Бунёди амалиёти ҷаҳонӣ оид ба сироятҳои занбӯруғӣ, ҳар сол тақрибан 1 миллион ҳолати нобиноӣ аз ин беморӣ рух медиҳад.<ref name="Rod2020"/> == Ҷомеа ва фарҳанг == Аз даст додани биноӣ дар натиҷаи кератити занбӯруғӣ метавонад таъсири шадиди иқтисодӣ ва иҷтимоӣ дошта бошад. Набудани маълумоти тиббӣ ва муҳофизати дурусти чашм сабабгори асосии паҳншавии ин беморӣ дар байни кишоварзон мебошад. == Эзоҳ == {{reflist}} == Манбаъҳои тиббӣ == * '''ICD-10:''' [https://icd.who.int/browse10/2016/en#/B49 B49], [https://icd.who.int/browse10/2016/en#/H19.2 H19.2] * '''eMedicine:''' [https://emedicine.medscape.com/article/1194459-overview oph/99]{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} (Кератити занбӯруғӣ) * '''Манбаъҳои дигар:''' [https://diseasesdatabase.com/ DiseasesDB]{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[Гурӯҳ:Бемориҳои чашм]] [[Гурӯҳ:Микозҳо]] [[Гурӯҳ:Бемориҳо аз рӯи алифбо]] [[Гурӯҳ:Бемориҳои сироятӣ]] 9gnxby43bv5legta0xxa8v85u2b5ea1 0 329960 1469308 1468484 2026-04-20T18:28:07Z Zosya95 54344 1469308 wikitext text/x-wiki '''Косагул''' якчанд маъно дорад. Саҳифаи лозимаро аз инҷо гиред: * [[Косагул (авлод)]] * [[Косагул (деҳа)]] {{Шаблон:Муайянкунӣ}} h3sjk32y5uci8yvxex9h5eu2t22zhjj 0 330053 1469205 1466657 2026-04-20T13:45:24Z Zosya95 54344 1469205 wikitext text/x-wiki {{Таксон | салтанат = Рустаниҳо | табақа = Намуд | лотинӣ = Cucumis melo | муаллиф = [[Линней, Карл|L.]], 1753 }} '''Зоомӣ''' — як навъ ҳанда­лаки пешпазак. == Тавсифи шакл == Дар Стансияи таҷрибавии кишоварзии Чорҷӯ рӯёнда шудааст. Давраи нашваш 70–75 рӯз. Зоомӣ гирдашакл (дарозиаш 22 см, бараш 21 см; вазнаш 2,8–3,1 кг) ва рах-рахи тӯрдор аст. Рангаш зарди сабзтоб. Баъди пур­ра пухта расидан но­ран­ҷӣ мешавад. Пӯсташ нафис, мулоим. Дилааш сафеди зард­ча ё сабзтоб, хуштамъу хуш­бӯй. Дар таркибаш 10,3% моддаҳои хушк, 8,9% қанд, 18,6–21,4 мг% витамини С мавҷуд аст. Тухмаш калон, нӯгтези сафед. Аз ҳар га 220–280 сентнер ҳосил мегиранд. Барои ба ҷойҳои дур кашондан мувофиқ нест. Зоомӣ ба камобӣ тобовар буда, аз касалиҳои пажмурдашавии фузариозӣ ва гарда осеб мебинад. == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зоомӣ|7|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Навъҳои харбуза]] [[Гурӯҳ:Харбузаҳои Тоҷикистон]] raxkt7o599jhazgy8sbz5bk1lyshffm 0 330054 1469555 1461837 2026-04-21T05:25:03Z Сунатулло Сафарзода 108676 1469555 wikitext text/x-wiki '''Зузанаби Ҳаллей''' ('''1Р/Ҳаллей'''), зузанаби маш­ҳур­та­рини кӯтоҳдавр. Даври гардишаш дар гирди Офтоб 76 сол буда, 2200 (дар баъзе маъхазҳои таърихӣ зиёда аз 2600) соли охир (30 давр) мушоҳада мешавад. Зузанаби Ҳаллей зузанаби нахустин аст, ки мадораш чун эллипсӣ муайян гардида, даварони баргашти он муқаррар карда шудааст. Он ягона зузанабест, ки бо чашм мушоҳада мешавад. Падидор шудани Зузанаби Ҳаллей бори нахуст тақр. соли 240 то м. му­шо­ҳида шудааст. Бори охир он аз периҳелий 9 феврали соли 1986 дар бурҷи Далв гузашта буд. Наздик омадани Зузанаби Ҳаллей соли 2061 ва баъд тақрибан соли 2134 пешбинӣ мешавад. == Таърих == Ба ифтихори астрономи англис Эдмунд Ҳаллей (1656–1742) номгузорӣ шудааст. Ҳаллей робитаи Зузанаби Ҳаллейи соли 1682 мушоҳиданамудаашро бо Зузанаби Ҳаллейи солҳои 1531 ва 1607 кашфшуда муқоиса карда, шабоҳати мушаххасот (па­раметрҳо)-и мадори он ва якчанд зузанаби дигарро муайян намуд ва соли 1705 минбаъд намудоршавии онро дар солҳои 1758–59 пешгӯӣ кард. Периҳелийи мадори Зузанаби Ҳаллей дар масофаи 0,59 в. а. ва масофаи афелийии он баъд аз мадори Нептун воқеъ гардидааст. Мадори он нисбат ба ҳамвории доиратулбуруҷ (эклиптика) таҳти кунҷи 162° ҷойгир шуда, самти ҳаракаташ муқобили ҳаракати сайё­раҳо мебошад. Зондҳои сохти шӯравии «Вега-1» ва «Ве­га-2» ба ҳастаи Зузанаби Ҳаллей то масофаи 8890 ва 8030 км ва зонди аврупоии «Ҷотто» то масофаи 605 км наздик шуда, оид ба таркиби кимиёӣ ва сохтори он маълумот гирифтанд. Натиҷаи мушоҳадаи дастгоҳҳои кайҳонӣ мавҷудияти ҳас­таи сахти яху чангиро нишон дод. Ҳастаи Зузанаби Ҳаллей лӯнда­шакл буда, андозааш баробари 16 х 8 х 7 км ва албедояш 0,04 мебошад. Таркиби ҳастаи зузанаб 80% аз яхи обӣ, 10% оксиди карбон, 2,5% омехтаи метан ва аммиак дар фазаи сахт, инчунин оҳан, натрий, карбо­ҳидратҳо ва дигар пайвастагиҳо иборат аст. Андозаи лифофа (кома)-и Зузанаби Ҳаллей то 100000 м расида, думи аз он пайдошуда то даҳҳо млн км тӯл мекашад. Даври гардишаш ба 7,1 шаборӯз ва ҳа­рорати сатҳи офтобии он ба 350 К баробар аст. Селҳои шиҳоби (метеори)-и Эта-Аквариҳо ва Ҷаббориҳо ба Зузанаби Ҳаллей алоқаманданд. Ҳангоми гардиши худ дар гирди Офтоб За­мин Зузанаби Ҳаллейро ду бор убур мекунад (ба вуҷуд омадани бо­ронҳои шиҳобӣ дар моҳи май ва октябр маҳз аз ин ҷост). Зузанаби Ҳаллей дар ҳар дафъаи наздикшавӣ ба Офтоб зиёда аз млрд т модда (тақр. 0,2%-и массаи худ)-ро гум мекунад ва тақрибан баъди 500 бор гардиш хӯрдан (дар тӯли тақр. 10000 сол) пурра маҳв мешавад ё қабл аз он қабати чангии сахт пайдо карда, ба моддаи астероидӣ табдил меё­бад, ё аз таъсири шаклтағйирдиҳӣ (деформатсия) ҳас­таи он ба пораҳо тақсим мешавад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зузанаби Ҳаллей|7|муаллиф= }} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Ахтаршиносон]] [[Гурӯҳ:Ахтаршиносон аз рӯи алифбо]] 8j5xbq08jzdd6bv4sffmish4gcwzec3 0 330378 1469194 1468983 2026-04-20T12:55:13Z Zosya95 54344 /* Адабиёт */ 1469194 wikitext text/x-wiki [[Акс:Colouring pencils.jpg|thumb|upright=1.3|Қаламҳои ранга]] '''Қалами ранга''' як намуди асбоби рассомист, ки аз мағзи борики пигментдор сохта шуда, дар ғилофи найшакли чӯбин ҷойгир аст. Бар хилофи қаламҳои [[Графит|графитӣ]] ва [[Ангишт|ангиштӣ]], мағзи қалами ранга [[мум]], [[Равған|равған]] ва инчунин миқдорҳои гуногуни [[Рангдона|рангдона]]ҳо ва моддаҳои часпандаро дорад.<ref>{{Cite web|url=http://videos.howstuffworks.com/science-channel/36439-how-its-made-colored-pencils-video.htm|title=How It's Made: Colored Pencils|publisher=HowStuffWorks, Inc.|accessdate=13 September 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130829185101/http://videos.howstuffworks.com/science-channel/36439-how-its-made-colored-pencils-video.htm|archivedate=29 августи 2013}}</ref> Илова бар ин, қаламҳои ранга метавонанд [[Акварел|акварел]] (дар об ҳалшаванда), [[пастел|пастелӣ]] ва [[Қалами механикӣ|механикӣ]] бошанд. Қаламҳои ранга дар доираи васеи нарх ва сифат истеҳсол мешаванд. Миқдори рангдона, навъи чӯб, [[Устувории ранг ба рӯшноӣ|устувории ранг ба рӯшноӣ]] ва нармии мағз аз хусусиятҳое мебошанд, ки сифати бренд ва арзиши қаламро муайян мекунанд. Одатан, қаламҳои ранга дар [[Қаламдон|қаламдонҳои]] махсус нигоҳ дошта мешаванд, то аз шикастан ва осеб дидан муҳофизат шаванд. Гарчанде ки қаламҳои ранга зиёда аз як аср вуҷуд дошта бошанд ҳам, дар гузашта онҳоро рассомони профессионалӣ кам истифода мебурданд. Аммо бо рушди технология ва усулҳои нав, онҳо ба як маводи дастрас ва қулай табдил ёфта, корбурдашон дар ҷаҳони санъат фаровонтар шудааст.<ref>{{Cite book|title=Colored Pencil Painting Bible|last=Alyona|first=Nickelsen|publisher=Watson-Guptill Publications|year=2009|isbn=978-0-8230-8557-6|location=New York|pages=10–13}}</ref> == Таърих == Корбурди маводҳои асосаш мумдор аз Давраи тиллоии Юнони Қадим сарчашма мегирад ва дертар онро донишманди румӣ [[Плинийи Бузург]] низ зикр кардааст. Дар тӯли асрҳо рассомон ин маводҳоро барои устуворӣ, баландию бастагӣ ва хусусиятҳои хуби рангуборияшон истифода мебурданд.<ref>{{cite journal|last=Girdler Jr.|first=Reynolds|title=Crayons in the History of the Arts|journal=Art Education|year=1967|volume=20|issue=1|publisher=National Art Education Association|pages=31–32|doi=|jstor=3190944}}</ref> Дар давоми даҳсолаҳо қаламҳои ранга асосан барои баҳодиҳию нишонагузорӣ ба кор бурда мешуданд. Танҳо аз аввали асри XX сар карда, истеҳсоли қаламҳои рангаи босифат барои рассомӣ оғоз ёфтааст. Аввалин ширкатҳои истеҳсолкунандаи чунин қаламҳо инҳо мебошанд: [[Faber-Castell]] (1908), [[Caran d'Ache (ширкат)|Caran d’Ache]] (1924), [[Berol]] (1938) ва [[Prismacolor]] (1938).<ref>{{cite web|last=Ellis|first=Margaret|title=Categories of Wax-Based Drawing Media|date=Сентябри 1997|url=http://cool.conservation-us.org/waac/wn/wn19/wn19-3/wn19-308.html|publisher=waac newsletter|access-date=13 сентябри 2013}}</ref> == Намудҳо == Якчанд намуди қаламҳои ранга барои корбурди ҳунарӣ ва рӯзмарра истеҳсол карда мешаванд. === Қаламҳои профессионалӣ === Қаламҳои рангаи профессионалӣ нисбат ба навъҳои донишҷӯӣ дорои рангдонаҳои бештар ва босифаттар мебошанд. Устувории онҳо ба рӯшноӣ, яъне напаридани рангашон дар зери таъсири [[нурҳои ултрабунафш]]и офтоб санҷида ва ҳуҷҷатгузорӣ карда мешавад. Ин қаламҳо мағзи қавитар, муқовимати беҳтар ба шикастан ва об доранд. Нуфузи бренд низ яке аз омилҳои муҳими сифати онҳо ба ҳисоб меравад.<ref>{{cite book|last=Gildow|first=Janie|title=Colored Pencil Explorations: How to Mix Media for Creative Results|date=29 July 2012|publisher=North Light Books|pages=14–15|isbn=9781440323942|url=https://books.google.com/books?id=9t7_hkSrO54C&q=colored+pencil}}{{Dead link|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Ин намуди қаламҳо дорои рангҳои фаровонтарин буда, брендҳо асосан маҷмӯаҳои 72-ранга ва баъзан то 120-рангаро ҳам пешниҳод мекунанд. Ин гуна қаламҳоро, аз мағозаҳои асбобҳои рассомӣ, ба алоҳидагӣ низ дастрас кардан мумкин аст. === Қаламҳои донишҷӯӣ ва мактабӣ === [[Акс:Stabilo color pencils.jpg|thumb|Қаламҳои рангаи истеҳсоли Schwan-Stabilo]] Бисёре аз ширкатҳое, ки қаламҳои рангаи профессионалиро мебароранд, қаламҳои донишҷӯию мактабиро низ истеҳсол мекунанд. Ин гуна қаламҳо одатан рейтинги устуворӣ ба рӯшноӣ надоранд ва миқдори рангдонаи таркибашон ҳам камтар назорат мешавад. Қаламҳои рангаи донишҷӯӣ ва мактабӣ аз ҷиҳати сифати рангдонаҳо ва устуворӣ ба рӯшноӣ аз қаламҳои рангаи профессионалӣ поинтар буда, доираи рангҳояшон низ маҳдудтар аст (маҷмӯаҳои 24- ё 36-ранга). Бо вуҷуди ин, чунин қаламҳо арзонтаранд ва барои кӯдакон, донишҷӯён ва рассомони навомӯз хеле мувофиқ ва дастрас мебошанд. === Қаламҳои акварелӣ === {{Ҳамчунин бубинед|Акварел}} Қаламҳои акварелӣ (дар об ҳалшаванда) метавонанд ҳам хушк, чун қаламҳои рангаи оддӣ ва ҳам тар барои ба даст овардани эффектҳои акварелӣ истифода шаванд. Дар усули тар, рассом аввал рангро ба рӯи коғаз мекашад, сипас бо хасуи намнок онро фаъол карда, паҳн мекунад. Ин техника имкон медиҳад, ки рангҳо хуб омехта шаванд. Аз ҳамин сабаб, бисёре аз рассомон дар як расм ҳам усули хушк ва ҳам тарро якҷоя истифода мебаранд.<ref>{{cite book|last=Poulin|first=Bernard|title=The Complete Colored Pencil Book|publisher=North Light Books Inc.|pages=13–14|isbn=9781440303883|url=https://books.google.com/books?id=AwEnox7y4doC&q=colored+pencil}}{{Dead link|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> === Қаламҳои равғанасос === Қаламҳои равғанасос дорои моддаи часпандаи равғанӣ мебошанд.<ref>{{Cite web|url=https://thevirtualinstructor.com/blog/oil-based-vs-wax-based-colored-pencils|title = Oil-Based vs Wax-Based Colored Pencils|date = 4 апрели 2016}}</ref> Ин навъи часпанда ба онҳо сатҳи ҳамвортар ва устувории бештари ранг медиҳад. Бо ин қаламҳо рангҳо осон омехта мешаванд ва метавон онҳоро қабат-қабат истифода бурд. Ин ба рассом кӯмак мекунад, ки гузаришҳои мулоими ранг ба даст орад. Ин қаламҳо бо рангҳои баста ва серҷило машҳуранд ва метавонанд дар рӯи сатҳҳои гуногун истифода шаванд. Аз ҳамин сабаб, онҳо барои корҳои дақиқ ва дарозмуддат ба кор бурда мешаванд. === Қаламҳои пастелӣ === {{Ҳамчунин бубинед|Пастел}} Қаламҳои пастелӣ ба пастелҳои сахт монанд ҳастанд. Онҳоро метавон танҳо ё якҷоя бо дигар воситаҳои рассомӣ истифода бурд. Бо ин қаламҳо метавон ба таври хушк, тар ва омехта кор кард. Бисёре аз рассомон онҳоро барои эскизҳои аввалӣ истифода мебаранд. Ҳамчунин, нӯги онҳоро тез карда, қисмҳои дақиқи расмҳоро низ мекашанд.<ref>{{Cite web|url=https://www.art-is-fun.com/pastels|title=Art(https://www.art-is-fun.com/pastels|title=Art is fun|access-date=1 майи 2019}}</ref> == Адабиёт == {{Навигатсия |викилуғат = Қалам }} {{Reflist|2}} {{Қаламҳо}} n6ew8mlpgf6it6bkeoes07qv3mjxgtz 0 330404 1469401 1469083 2026-04-21T00:57:51Z Zosya95 54344 1469401 wikitext text/x-wiki {{Сурати фалакӣ}} '''Зотулкурсӣ''' ({{lang-ar|ذات الکرسی}} ‒ '''худованди курсӣ''' ё {{lang-la|Κασσιόπη}} ‒ тибқи асотири Юнони Қадим номи маликаи ҳабашӣ Кефей ва модари [[Андромеда (галаситора)|Андромеда]]), бурҷи хубмушоҳида­шаван­даи Нимкураи шимолии Осмон, ки дар назди Қут­би Ши­молӣ намудор аст. Зоҳи­ран маликаи дар тахт нишас­таро мемонад (мунаҷ­ҷи­мо­ни Шарқи Қадим онро чун «за­ни нишаста» тасвир кардаанд) ва яке аз бурҷ­ҳои [[Батламиюс]] (Птоломей) ба ҳисоб меравад. Сито­раҳои равшантаринаш Садр (α Cas) – 2,24m, Каффулхазиб (β Cas) – 2,27m, Нави (γ Cas) – 2,47m, Рукбаҳ (δ Cas) – 2,68m ва Сегин (ε Cas) – 3,4m ҳар­фи «М» – «W» мебошанд. Фарози муста­қими Зотулкурсӣ аз 22h 52m то 3h 25m буда, майли он аз +46° то +77° тӯл кашидааст. Дар фазои Осмон дар ма­соҳати 598,4 м2 паҳн шу­да, 150 ситораи бо чашми одӣ мушо­ҳа­да­шаван­да­ро дар бар мегирад. γ Cas ситораи та­ғй­ир­ёбан­даи эруп­тивӣ бу­да, рав­шаноияш аз 1,6m то 3m та­ғйир меёбад. Қисми асосии бурҷ дар тасмаи [[Роҳи Каҳкашон|«Роҳи Каҳ­кашон»]] воқеъ гардидааст. Аз ин рӯ, дар он шумораи зиё­ди тарокумҳои ситоравии мансура мавҷу­данд. Му­наҷ­ҷи­мо­ни Шарқ рав­шан­тарин си­тораҳои Зотулкурсӣ – Садр ва Каффул­хазибро дар устур­лобҳо сабт кардаанд. Соли 1572 ситораи нави ҳа­мин бурҷ таркид (онро Браге Тихо мушо­ҳида намудааст) ва аз сайё­раи [[Зуҳра]] дурахшонтар шуд. Зотулкурсӣ дар арз­ҳои +90° то −13° му­шо­ҳида мешавад. ρ Cas ситораи фав­қулазими бурҷ бу­да, аз Офтоб 40 баробар вазнинтар ва 500000 баробар дурахшонтар аст. Ҳарчанд қадри ситоравии он ба 4m наздик аст, ҳангоми ихроҷи газ ба фазои ат­роф он то 6,2m тира мешавад. η Cas ҷуфтситора буда, қад­ри ситоравии азимситораи зарди он 3,7m ва радифаш ба 7,4m баробар мебошад. Ин ҷуфтситора маркази умумии массаро дар давоми 526 сол як бор давр зада, аз Офтоб ҳамагӣ дар масофаи 20 с. р. дуртар ҷойгир аст. Дар Зотулкурсӣ ба ғайр аз га­лак­тикаҳо, ту­маноту таро­кумҳои зиёди сито­ра­вӣ, радиоманбаи шадидтарини Ос­мон, боқи­мон­даи ситораи фавқуннавъи со­ли 1667 – Зотулкурсӣ А (Cas A) ҷой­гиранд. Зотулкурсиро аз мар­зи [[Тоҷикистон]] моҳи ноябр му­шо­ҳида кардан мумкин аст (вақти мусоиди му­шоҳида моҳ­ҳои сентябр – ноябр). == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зотулкурсӣ|7|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Галаситораҳо]] s2ovnxlq78yl29frngk41awpdzvinwm 0 330472 1469274 1467351 2026-04-20T17:12:50Z Zosya95 54344 1469274 wikitext text/x-wiki '''Пӯшидатухмон''' [[Рустаниҳо|рустаниҳое]] мебошанд, ки [[гул]] ва мева медиҳанд ва шохаи '''Angiospermae''' ташкил медиҳанд.<ref>{{Cite book|last=Lindley|first=J.|year=1830|url=https://www.biodiversitylibrary.org/item/31944#page/21/mode/1up|title=Introduction to the Natural System of Botany|location=London|publisher=Longman, Rees, Orme, Brown, and Green|page=xxxvi|nopp=true|access-date=29 January 2018|archive-date=27 August 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170827171755/http://www.biodiversitylibrary.org/item/31944#page/21/mode/1up}}</ref><ref>{{Cite journal|author=Cantino|first=Philip D.|year=2007|title=Towards a phylogenetic nomenclature of ''Tracheophyta''|journal=[[Taxon (journal)|Taxon]]|volume=56|issue=3|pages=E1–E44|doi=10.2307/25065865}}</ref> Истилоҳи '''ангиосперм''' аз калимаҳои [[Забони юнонии бостон|юнонии]] {{Lang|grc|ἀγγεῖον}} гирифта шудааст. ( {{Lang|grc-Latn|angeion}} ; 'контейнер, зарф') ва {{Lang|grc|σπέρμα}} ( {{Lang|grc-Latn|sperma}} ; 'тухмӣ'), яъне тухмҳо дар дохили мева ҷойгиранд. Пештар ин гурӯҳро '''Magnoliophyta''' меномиданд.{{Sfn|Takhtajan|1980}} == Адабиёт == [[Гурӯҳ:Рустаниҳо]] tqkki8utjandn2zpr4ondi5aqb5h1xi 0 330503 1469497 1468997 2026-04-21T03:58:29Z Zosya95 54344 1469497 wikitext text/x-wiki {{Таксон | name = Carnivorans | тасвир = <imagemap> Акс:Carnivora_portraits.jpg|300px rect 580 485 0 0 [[Гепард]] rect 581 487 1190 971 [[Гург (ҷонвар)|Гург]] rect 0 486 577 972 [[Кафтори холдор]] rect 582 0 1191 485 [[Хирси малла]] rect 0 975 577 1387 [[Binturong]] rect 582 974 1190 1388 [[Еноти амрикоӣ]] rect 0 1392 577 1805 [[Indian grey mongoose]] rect 581 1391 1188 1807 [[American mink]] rect 0 1811 577 2231 [[Fossa (animal)|Fossa]] rect 581 1810 1190 2231 [[Морж]] </imagemap> | тавсифи тасвир = Various carnivorans, with [[feliform]]s to the left, and [[caniform]]s to the right | лотинӣ = Carnivora | муаллиф = [[Thomas Edward Bowdich|Bowdich]], 1821<ref name="Bowditch, T. E 1821. pages 24, 33">Bowditch, T. E. 1821. An analysis of the natural classifications of Mammalia for the use of students and travelers J. Smith Paris. 115. (refer pages 24, 33)</ref> | салтанат = Ҷонварон | subdivision = * [[Caniformia]] * [[Feliformia]] | synonyms = {{collapsible list |bullets=true |title=List of synonyms: |Caniformes {{small|(Zagorodniuk, 2008)}}<ref>Zagorodniuk, I. (2008) [https://www.academia.edu/27585773/%D0%9D%D0%B0%D1%83%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D1%96_%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B2%D0%B8_%D1%80%D1%8F%D0%B4%D1%96%D0%B2_%D1%81%D1%81%D0%B0%D0%B2%D1%86%D1%96%D0%B2_%D0%B2%D1%96%D0%B4_%D0%BE%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%85_%D0%B4%D0%BE_%D1%83%D0%BD%D1%96%D1%84%D1%96%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%85_Scientific_names_of_mammalian_orders_from_descriptive_to_uniform_ "Scientific names of mammal orders: from descriptive to uniform"] Visnyk of Lviv University, Biology series, Is. 48. P. 33–43</ref><ref>Zagorodniuk, I. (2014) [http://terioshkola.org.ua/library/pts12-divers/pts12-11-zag-mamdivers.pdf "Changes In Taxonomic Diversity Of Ukrainian Mammals For The Last Three Centuries: Extinct, Phantom And Alien Species"]. ''Proceedings of the Theriological School'', Vol. 12: 3–16</ref> |Carnaria {{small|(Haeckel, 1866)}}<ref>Haeckel, Ernst (1866.) [https://www.biodiversitylibrary.org/item/52177#page/11/mode/1up "Generelle Morphologie der Organismen."] Berlin: Georg Reimer.</ref> |Carnassidentia {{small|(Wortman, 1901)}}<ref>J. L. Wortman (1901.) [https://www.biodiversitylibrary.org/page/40243865#page/157/mode/1up "Studies of Eocene Mammalia in the Marsh Collection, Peabody Museum."] The American Journal of Science, series 4 12:193-206</ref> |Carnivoramorphia {{small|(Kalandadze & Rautian, 1992)}}<ref>Kalandadze, N. N. and S. A. Rautian (1992.) "Systema mlekopitayushchikh i istorygeskaya zoogeographei [The system of mammals and historical zoogeography]." Sbornik Trudov Zoologicheskogo Muzeya Moskovskogo Goschdarstvennoro Universiteta 29:44–152.</ref> |Carnivores {{small|(Cuvier, 1817)}}<ref>Georges Cuvier, Pierre André Latreille (1817.) [https://archive.org/details/bub_gb_H9sTAAAAQAAJ/page/n3/mode/2up "Le Règne Animal Distribué d'après son Organisation, pour Servir de Base à l'Histoire Naturelle des Animaux et d'Introduction à l'Anatomie Comparée"] Déterville libraire, Imprimerie de A. Belin, Paris, 4 Volumes</ref> |Carnivori {{small|(Vieq d'Azyr, 1792)}}<ref>Félix Vicq-Dazyr (1792.) [https://books.google.com/books?id=8E5wN2Ake3kC&pg=PP9 "Encyclopédie Méthodique, Vol. 2: Système Anatomique, Quadrupèdes"] Panckoucke</ref> |Carnivorida {{small|(Pearse, 1936)}}<ref>Arthur Sperry Pearse, (1936) [https://archive.org/details/zoologicalnamesl1936pear/page/24/mode/2up?q=Creodontina "Zoological names. A list of phyla, classes, and orders, prepared for section F, American Association for the Advancement of Science"] American Association for the Advancement of Science</ref><ref>G. G. Simpson (1952) [https://www.jstor.org/stable/2411849?seq=1 "For and Against Uniform Endings in Zoological Nomenclature"] in "Systematic Zoology Vol. 1, No. 1 (Spring, 1952)", pp. 20–23, Published By: Taylor & Francis, Ltd.</ref> |Carnivoriformes {{small|(Kinman, 1994)}}<ref>Kenneth E. Kinman (1994.) "The Kinman System: Toward a Stable Cladisto-Eclectic Classification of Organisms: Living and Extinct, 48 Phyla, 269 Classes, 1,719 Orders", Hays, Kan. (P. O. Box 1377, Hays 67601), 88 pages</ref> |Carnivoripedida {{small|(Vyalov, 1966)}}<ref>O. S. Vyalov (1966.) "Sledy Zhiznedeyatel'nosti Organizmov i ikh Paleontologicheskoye Znacheniye [Traces of Vital Activity of Organisms and their Paleontological Significance]" Naukova Dumka, Kyiv, 1-219</ref> |Cynofeliformia {{small|(Ginsburg, 1982)}} |Cynofeloidea {{small|(Hough, 1953)}}<ref>Hough, J. R. (1953.) [https://pubs.usgs.gov/pp/0243g/report.pdf "Auditory region in North American fossil Felidae: Its significance in phylogeny."] United States Geological SurveyProfessional Papers, 243-G,95–115.</ref> |Cynosia {{small|(Rafinesque, 1815)}}<ref name="Rafinesque1815">{{Cite book |last=Rafinesque |first=Constantine Samuel |date=1815 |title=Analyse de la Nature ou tableau de l'univers et des corps organisés |volume=1815 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/item/188066#page/11/mode/1up |publisher=Palermo, Aux dépens de l'auteur, 223 pp.}}</ref> |Digitigrada {{small|(Illiger, 1811)}}<ref>Johann Karl Wilhelm Illiger (1811.) [https://www.biodiversitylibrary.org/item/188747#page/7/mode/1up "Prodromus Systematis Mammalium et Avium."] Berlin: Sumptibus C. Salfeld, xviii, 301 pages</ref> |Digitigradae {{small|(Gray, 1821)}}<ref name="Gray1821">{{cite journal |last=Gray |first=J. E. |year=1821 |title=On the natural arrangement of vertebrose animals |url=https://archive.org/stream/londonmedicalre08unkngoog#page/n314/mode/1up |journal=London Medical Repository |volume=15 |issue=1 |pages=296–310}}</ref> |Eucarnivora {{small|(Mekayev, 2002)}}<ref>Mekayev, Y. A. (2002.) "The faunagenesis and classification of mammals." Petrov’s Academy of Sciences and Arts, St. Petersburg, 1–895.</ref> |Ferae {{small|(Linnaeus, 1758)}}<ref name=Linnaeus1758/> |Fissipeda {{small|(Blumenbach, 1791)}}<ref>Johann Friedrich Blumenbach (1791.) [https://www.deutschestextarchiv.de/book/view/blumenbach_naturgeschichte_1791?p=5 "Handbuch der Naturgeschichte. Vierte auflage."] Göttingen, Johann Christian Dieterich, xii+704+[33] pp., 3 pls.</ref> |Neocarnivora {{small|(Radinsky, 1977)}}<ref>Leonard Radinsky (1977.) [https://www.cambridge.org/core/journals/paleobiology/article/abs/brains-of-early-carnivores/AE507D4080D40AA8254D1306CC349824 "Brains of early carnivores."] Paleobiology, Volume 3, Issue 4, pp. 333 – 349</ref> |Plantigrada {{small|(Illiger, 1811)}} }} | харита = Carnivora_Distribution.png | тавсифи харита = The extant distribution and density of Carnivora species. }} '''Дарандагон''' ({{lang-la|Carnivora}}) — ин як ордери моддаҳои плосе ҳамвор аст, ки асосан ба хӯрдани гӯшт тахассус доранд ва аъзои он расман "корминварон" номида мешаванд. Ордери Carnivora шашумин ордери калонтарин дар байни ҳайвонот мебошад, ки дар он камтар аз 279 навъ мавҷуд аст. Корминварон дар ҳамаи қитъаҳои бузурги Замин ва дар муҳитҳои гуногун, аз минтақаҳои яхбанд ва полярии хунук то минтақаҳои хушки гипер-ариди Саҳара ва дарёҳои бозёбӣ мавҷуданд. Корминварон як тавсеаи васеи сохтори бадан доранд, ки аз ҷиҳати андоза ва шакл хеле гуногун аст. Гӯштхорҳо ба ду [[Қатор (таксономия)|қаторҳо]] тақсим мешаванд: Feliformia, hzgjrd05w0xad1kubbs2kz9d699mf9x 0 330525 1469204 1467903 2026-04-20T13:38:13Z Zosya95 54344 1469204 wikitext text/x-wiki {{Таксон | тавсифи тасвир = Харбуза дар палак | салтанат = Рустаниҳо | лотинӣ = Cucumis melo subsp. rigidus | муаллиф = [[Карл Линней|L.]] | волид = Cucumis melo | табақа = Зернамуд }} '''Зомуча''' — номи умумии чанд навъи [[харбуза]]и пешпазак; селексияи мардумист. == Тавсифот == Зомучаро бештар дар [[Хуҷанд]], водии [[Ҳисор]], [[Хоразм]], [[Самарқанд]] ва [[Бухоро]] мепарваранд. Зомуча сафед, зард, ало, кабуд ва ғ. мешавад. Онҳо аз якдигар бо ранги пӯст, қутр ва вазн фарқ мекунанд. Зомучаи сафед гирда (қутраш 15–16,8 см) буда, вазнаш 0,5–2,5 кг аст. Пӯсташ сафед, нарми суфта, ҷои ба думча наздикаш тӯрдор. Дилааш но­ранҷӣ, баъзан сабзи равшан (ғафсиаш 4–4,5 см), ширин ва хушбӯй; таъми нок­ро дорад. Тухмаш калони сафед, дароз­рӯя; давраи нашваш 68–73 рӯз. Аз ҳар га андаряк 140–170 сентнер ҳосил мегиранд. Барои кашондан ва нигоҳ доштан муво­фиқ нест. Ба беобӣ тобовар буда, бештар аз касалиҳои пажмур­дашавӣ ва гарда зарар мебинад. Зомучаи зард гирдаи андаке паҳн мешавад. Қутраш 15–18 см, вазнаш 0,8–2 кг. Пӯс­таш зарди нақшин, мулоим, доғдори ало, тӯрҳояш тунук. Дилааш сафед ё сабзи равшан (ғафсиаш 4–5 см), ши­рин ва хушбӯй; 6–7,5% қанд, аз ҷум­ла 4–6% сахароза ва 8,5–10% мод­даҳои хушк дорад. Тухмаш калон, борики сафед; дав­раи нашваш 55–60 рӯз. Аз ҳар га андаряк 180–200 сент­нер ҳо­сил мегиранд. Барои нигоҳ доштан ва ба ҷойҳои дур кашондан му­во­фиқ нест. Зомучаи кабуд навъи миён­со­лӣ аст. Қутраш 19–22 см, ваз­наш 3–3,5 кг. Пӯсташ кам­тӯр (асосан тарафи думчааш), сабзи равшан, рахҳои бо­рики карчмонанд дорад. Дилааш сафед, ковок, каме нахдори сероб ва хушбӯй (ғаф­сиаш 3,5–4,5 см), таъми нокро дорад. Давраи наш­ваш 70–76 рӯз. Аз ҳар га андаряк 250 сентнер ҳосил ме­ди­ҳад. Зомуча ало гирдшакли каме паҳн аст. Қутраш 12–14 см, вазнаш 0,6–1,7 кг. Пӯс­таш ғафси мулоим, суфтаи камтӯр, сабзи равшан, сафедтоб ва нақшин, рахҳои карчмонанди сабзи равшан ва зангори баланд дорад. Ди­лааш сабз ё норанҷӣ (ғафси­аш 3–4 см), камшира. Тухмаш калони сафед, дароз­рӯя; 7,46% қанд, аз ҷумла 5,42% сахароза ва 10,7% мод­даҳои хушк дорад. Аз ҳар га андаряк 170–200 сентнер ҳосил медиҳад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зомуча|7|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Кадуиҳо]] [[Гурӯҳ:Харбузаҳо]] k5nu5zyzlms6clz71okwosrvskcndeb 1469208 1469204 2026-04-20T13:47:40Z Zosya95 54344 1469208 wikitext text/x-wiki {{Таксон | тавсифи тасвир = Харбуза дар палак | салтанат = Рустаниҳо | лотинӣ = Cucumis melo subsp. rigidus | муаллиф = [[Карл Линней|L.]] | волид = Cucumis melo | табақа = Зернамуд }} '''Зомуча''' — номи умумии чанд навъи [[харбуза]]и пешпазак; селексияи мардумист. == Тавсифот == Зомучаро бештар дар [[Хуҷанд]], водии [[Ҳисор]], [[Хоразм]], [[Самарқанд]] ва [[Бухоро]] мепарваранд. Зомуча сафед, зард, ало, кабуд ва ғ. мешавад. Онҳо аз якдигар бо ранги пӯст, қутр ва вазн фарқ мекунанд. Зомучаи сафед гирда (қутраш 15–16,8 см) буда, вазнаш 0,5–2,5 кг аст. Пӯсташ сафед, нарми суфта, ҷои ба думча наздикаш тӯрдор. Дилааш но­ранҷӣ, баъзан сабзи равшан (ғафсиаш 4–4,5 см), ширин ва хушбӯй; таъми нок­ро дорад. Тухмаш калони сафед, дароз­рӯя; давраи нашваш 68–73 рӯз. Аз ҳар га андаряк 140–170 сентнер ҳосил мегиранд. Барои кашондан ва нигоҳ доштан муво­фиқ нест. Ба беобӣ тобовар буда, бештар аз касалиҳои пажмур­дашавӣ ва гарда зарар мебинад. Зомучаи зард гирдаи андаке паҳн мешавад. Қутраш 15–18 см, вазнаш 0,8–2 кг. Пӯс­таш зарди нақшин, мулоим, доғдори ало, тӯрҳояш тунук. Дилааш сафед ё сабзи равшан (ғафсиаш 4–5 см), ши­рин ва хушбӯй; 6–7,5% қанд, аз ҷум­ла 4–6% сахароза ва 8,5–10% мод­даҳои хушк дорад. Тухмаш калон, борики сафед; дав­раи нашваш 55–60 рӯз. Аз ҳар га андаряк 180–200 сент­нер ҳо­сил мегиранд. Барои нигоҳ доштан ва ба ҷойҳои дур кашондан му­во­фиқ нест. Зомучаи кабуд навъи миён­со­лӣ аст. Қутраш 19–22 см, ваз­наш 3–3,5 кг. Пӯсташ кам­тӯр (асосан тарафи думчааш), сабзи равшан, рахҳои бо­рики карчмонанд дорад. Дилааш сафед, ковок, каме нахдори сероб ва хушбӯй (ғаф­сиаш 3,5–4,5 см), таъми нокро дорад. Давраи наш­ваш 70–76 рӯз. Аз ҳар га андаряк 250 сентнер ҳосил ме­ди­ҳад. Зомуча ало гирдшакли каме паҳн аст. Қутраш 12–14 см, вазнаш 0,6–1,7 кг. Пӯс­таш ғафси мулоим, суфтаи камтӯр, сабзи равшан, сафедтоб ва нақшин, рахҳои карчмонанди сабзи равшан ва зангори баланд дорад. Ди­лааш сабз ё норанҷӣ (ғафси­аш 3–4 см), камшира. Тухмаш калони сафед, дароз­рӯя; 7,46% қанд, аз ҷумла 5,42% сахароза ва 10,7% мод­даҳои хушк дорад. Аз ҳар га андаряк 170–200 сентнер ҳосил медиҳад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зомуча|7|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Навъҳои харбуза]] [[Гурӯҳ:Харбузаҳои Тоҷикистон]] rfnste1e6cf3tp796b06bywk7vbp3a9 14 330594 1469207 1466652 2026-04-20T13:46:55Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Гурӯҳ:Харбузаҳо]] 1469207 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 10 330597 1469317 1466662 2026-04-20T19:07:47Z Zosya95 54344 1469317 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 0 330651 1469320 1467242 2026-04-20T19:12:22Z InternetArchiveBot 30618 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1469320 wikitext text/x-wiki {{short description|Ширбиринҷи ширин, ки маъмулан дар Аврупои Шарқӣ пешкаш мешавад}} {{Infobox food | name = Кутя | image = kutya.jpg | image_size = 260px | caption = | alternate_name = | associated_cuisine = [[Ошхонаи беларусӣ|беларусӣ]], [[Ошхонаи литвонӣ|литвонӣ]], [[Ошхонаи лаҳистонӣ|лаҳистонӣ]], [[Ошхонаи русӣ|русӣ]], [[Ошхонаи украинӣ|украинӣ]], [[Ошхонаи арманӣ|арманӣ]] | region = | creator = | course = | type = | served = | main_ingredient = Донаҳои [[Гандум|гандум]], тухми [[Хатмӣ|кӯкнор]], [[Асал|асал]] ё [[Қанд|шакар]], [[Чормағз|чормағзҳои]] гуногун ва гоҳе [[Мавиз|мавиз]] | variations = | calories = | other = }} '''Кутя''' ё '''кутя''' — як таоми маросимии сохташуда аз донаҳои ғалла бо шарбати ширин аст, ки маъмулан дар [[Ошхонаи беларусӣ|ошхонаҳои беларусӣ]] ва [[Ошхонаи украинӣ|украинӣ]], инчунин дар қисмҳои [[Литва]], [[Лаҳистон]] ва [[Русия]] пешкаш мешавад.<ref>{{cite book |last=Sfetcu |first=Nicolae |date=2014 |title=About Christmas |url=https://books.google.com/books?id=zxB7AwAAQBAJ&dq=kutia+lithuania&pg=PA217 |page=217}}</ref> Онро ҳам [[Масеҳияти ортодокс|масеҳиёни ортодокси шарқӣ]] ва ҳам [[Католисизм|католикҳо]] истеъмол мекунанд. Истифодаи он дар идҳои [[Мавлуди Исо]] ё ҳамчун қисми таоми маросими дафн вобаста ба кишвар ва минтақа фарқ мекунад. == Решашиносӣ (Этимология) == Калимаи ''кутя'' иқтибос аз забони юнонии {{lang|grc|[[wiktionary:κουκί|κουκκί]]}} ('лӯбиё') ё {{lang|grc|[[wiktionary:κόκκος|κόκκος]]}} ('дона') мебошад.<ref>{{Cite book|url=http://ukraineclub.net/sites/default/files/field/pdf/etymolog_slovnyk_tom3.pdf|chapter=Кутя|title=Етимологічний словник української мови|publisher=[[Naukova Dumka]]|year=1989|editor-last=Melnychuk|editor-first=O.|volume=3|location=Kyiv|language=uk}}</ref>. Дар Арманистон онро "ануш абур" (անուշապուր) меноманд, ки маънояш "гандуми ширин" аст. == Дар Украина == Дар [[Украина]] кутя яке аз ду таоми асосии маросимӣ дар [[Шоми Мавлуди Исо|зиёфати дувоздаҳ-таомаи шоми Мавлуд]] мебошад.<ref>{{Cite web |url=http://sovabooks.com.au/free-recipe-kutia-star-of-the-ukrainian-christmas-supper/ |title=Recipe: Kutia, Star of the Ukrainian Christmas Eve Supper |access-date=2016-12-16 |archive-date=2015-03-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150325003331/http://sovabooks.com.au/free-recipe-kutia-star-of-the-ukrainian-christmas-supper/ |url-status=dead |accessdate=2026-04-16 |archivedate=2015-03-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150325003331/http://sovabooks.com.au/free-recipe-kutia-star-of-the-ukrainian-christmas-supper/ }}</ref> Аҳамияти маросимии кутя ва узвар (нӯшокии мевагӣ) хеле қадимӣ аст. Этнографи украинӣ Федир Вовк решаҳои ин таомҳоро ба давраи неолит мебарад. Пеш аз хӯроки шом, кутяро дар кунҷи нишонаҳо ("кут") — ҷои аз ҳама боэҳтиром дар хона мегузоранд. Одате ҳаст, ки кӯдаконро бо кутя ба назди хешовандон, одатан бобою бибиҳо мефиристанд. Пас аз хӯроки шом, кутяро барои тамоми шаб бо қошуқҳо барои арвоҳи гузаштагон дар болои миз мегузоранд, "то ки хешовандони мо хӯроки шом бихӯранд ва аз мо хафа нашаванд". == Дар Лаҳистон == Кутя дар Лаҳистон (Польша) бо номҳои {{lang|pl|kutia}} ва {{lang|pl|kucja}} маъруф аст.<ref name="pwn">{{cite web|url=http://sjp.pwn.pl/haslo.php?id=2476824|title=Kutia|date=2013|website=Słownik PWN|publisher=Wydawnictwo naukowe PWN|access-date=2024-02-07|accessdate=2026-04-16|archivedate=2013-12-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131218235930/http://sjp.pwn.pl/haslo.php?id=2476824}}</ref> Он асосан дар минтақаҳои шарқии Лаҳистон, дар наздикии марз бо Беларус ва Украина истеъмол мешавад. Кутяи суннатии лаҳистонӣ аз гандум, тухми кӯкнор, асал, мавиз, чормағз ва ванил омода мешавад. Баъзе дастурҳо инчунин шир ё [[Сметана|''śmietana'']]-ро дар бар мегиранд.<ref name="kp">{{cite web|url=http://kuchnia-polska.net/kutia-ii,249|title=Kutia II|date=2002|website=kuchnia-polska.net|publisher=Kuchnia polska}}</ref> == Дар Арманистон == Дар Арманистон кутяро "Ануш Абур" меноманд. Фарқи асосӣ дар он аст, ки тухми кӯкнор гоҳе истифода намешавад. Онро аксар вақт бо донаҳои анор оро медиҳанд. Мувофиқи як ривоят, вақте ки киштии [[Нуҳ (алайҳиссалом)|Нуҳ]] дар кӯҳи [[Арарат]] қарор гирифт, оилаи Нуҳ бо ин таоми махсус ҷашн гирифтанд. Азбаски захираҳои онҳо тамом шуда буд, онҳо чизҳои боқимондаро (ғалладона ва меваҳои хушк) якҷоя пухтанд, ки онро "анушабур" номиданд.<ref>{{cite book |last=Hayden |first=Georgina |url=https://books.google.com/books?id=OQZqEAAAQBAJ&pg=PA254 |title=Nistisima: The secret to delicious vegan cooking from the Mediterranean and beyond |date=2022 |publisher=[[Bloomsbury Publishing]]}}</ref> == Кишварҳои дигар == Таоми донаҳои ҷӯшонидашудаи гандум, ки бо асал ва чормағз омехта шудааст, дар кишварҳои дигар низ бо номҳои гуногун мавҷуд аст: [[Булғористон]] – коливо [[Юнон]] – [[Колива|колива]] [[Руминия]] – colivă [[Русия]] – сочиво [[Сербия]] – koljivo [[Ситсилия]] – [[Куччия|cuccìa]] Шояд ба ин таом "[[Ашура]]"-и туркӣ низ шабоҳат дошта бошад, гарчанде ки реша ва компонентҳои он каме фарқ мекунанд. == Ҳамчунин нигаред == [[Колива]] [[Маросими ёдбуд дар Калисои ортодокси шарқӣ]] == Эзоҳ == {{Reflist}} == Пайвандҳои беруна == {{Commons category|Kutia}} [https://web.archive.org/web/20141223115154/http://smakplus.com/kutia-video/ Тарзи омода кардани Кутя (видео)] [[Гурӯҳ:Таомҳои Мавлуди Исо]] [[Гурӯҳ:Ошхонаи беларусӣ]] [[Гурӯҳ:Ошхонаи литвонӣ]] [[Гурӯҳ:Ошхонаи лаҳистонӣ]] [[Гурӯҳ:Ошхонаи русӣ]] [[Гурӯҳ:Ошхонаи украинӣ]] [[Гурӯҳ:Гандум]] 5qx99kgxg4q2ygflq8qiugj0uoaizb8 0 330663 1469245 1468897 2026-04-20T14:45:11Z Zosya95 54344 1469245 wikitext text/x-wiki {{Таксон |ном = Меваҳои ситрусӣ |тавсир = Цитрусовые.jpg |салтанат = Рустаниҳо |волид = Rutaceae |лотинӣ = Citrus |муаллиф = [[Карл Линней|L.]] |соли муаллифӣ = |вазъи ҳифз = |range map caption = |range map width = |range legend = |iucnstatus = |iucn = }} '''Меваҳои ситрусӣ''' ({{lang-la|Citrus}}) — як ҷинси рустаниҳои ҳамешасабз аз оилаи Rutceae, ягона ҷинс дар оилаи (Citreae). == Пайдоиш == Ватани меваҳои ситрусӣ [[Ҳиндустон]] ва [[Чин]] ҳисобида мешаванд, ки аз он ҷо онҳо ба Эрон, Сурия ва Миср омадаанд. Дар кишварҳои баҳри Миёназамин онҳо дар асри XI ба фарҳанг ворид карда шудаанд ва дар асри XIV асри XVI ба таври васеъ кишт карда шуд. Меваҳои ситрусӣ дар асри гузашта дар Амрико, махсусан дар [[Калифорния]] ва [[Флорида]], васеъ паҳн шуданд. Гулу баргҳои меваҳои ситрусӣ равғанҳои эфирии арзишманд ва гликозидҳоро дар бар мегиранд. Дар меваҳои грейпфрут нерол ва птеригин, гесперидин ва халкон, дар афлесуни турш. — нарингин ва сударатамарин. Яке аз хусусиятҳои меваҳои ситрусӣ дарозумрии онҳост. Умри миёнаи онҳо зиёда аз 100 сол аст, гарчанде ки ҳолатҳои умри хеле дарозтар маълуманд. К. Илияшик дар бораи дарахти [[афлесун|афлесуни]] беш аз 600-сола, ки дар Рим мерӯяд, хабар медиҳад. == Таксономия == Бисёре аз намудҳои ситрусии парваришёфта гибридҳои табиӣ ё сунъии шумораи ками намудҳои асосии аҷдодӣ, аз ҷумла ситрусӣ, помело ва мандарин мебошанд. Гибридҳои ситрусии табиӣ ва парваришёфта меваҳои муҳими тиҷоратӣ, аз қабили афлесун, грейпфрут, лимӯ, лайм ва баъзе мандаринҳоро дар бар мегиранд. [[Дурага|Дурагаҳои]] сершумор таксономияи ситрусиро ба вуҷуд овардаанд. <ref>{{Cite book |title=Medicinal and Aromatic Plants of the Middle-East |last=Klein |first=Joshua D. |year=2014 |series=Medicinal and Aromatic Plants of the World |volume=2 |pages=199–214 |chapter=Citron Cultivation, Production and Uses in the Mediterranean Region |doi=10.1007/978-94-017-9276-9_10 |isbn=978-94-017-9275-2 }}</ref><ref>{{Cite journal|last=Wu|first=Guohong Albert|last2=Terol|first2=Javier|last3=Ibanez|first3=Victoria|last4=López-García|first4=Antonio|last5=Pérez-Román|first5=Estela|last6=Borredá|first6=Carles|last7=Domingo|first7=Concha|last8=Tadeo|first8=Francisco R.|last9=Carbonell-Caballero|first9=Jose|displayauthors=6|year=2018|title=Genomics of the origin and evolution of ''Citrus''|journal=[[Nature (journal)|Nature]]|volume=554|issue=7692|pages=311–316|bibcode=2018Natur.554..311W|doi=10.1038/nature25447|pmid=29414943|doi-access=free|hdl-access=free}}</ref> [[Акс:Hybrid_origins_of_Citrus.svg|hjcn|міні |500px |Багато видів ''цитрусових'' є [[гібрид]]ами [[цитрон]]а, [[мандарин]]а і [[Помело (дерево)|помело]]<ref>{{Cite journal|last=Wu|first=Guohong Albert|last2=Terol|first2=Javier|last3=Ibanez|first3=Victoria|last4=López-García|first4=Antonio|last5=Pérez-Román|first5=Estela|last6=Borredá|first6=Carles|last7=Domingo|first7=Concha|last8=Tadeo|first8=Francisco R.|last9=Carbonell-Caballero|first9=Jose|displayauthors=6|year=2018|title=Genomics of the origin and evolution of ''Citrus''|journal=[[Nature (journal)|Nature]]|volume=554|issue=7692|pages=311–316|bibcode=2018Natur.554..311W|doi=10.1038/nature25447|pmid=29414943|doi-access=free|hdl-access=free}}</ref> Існують також гібриди [[×Citrofortunella|кумквата]] і [[Citrus ×insitorum|трійчастого апельсина]].]] Илова бар ин намудҳои асосӣ, лайм ба наздикӣ кашфшуда кишт карда мешаванд. Кумкватҳо ва климения ҳоло умуман ба ҷинси Citrus тааллуқ доранд. Афлесуни қалбакӣ, Oxanthera аз Каледонияи Нав, бар асоси далелҳои филогенетикӣ ба ҷинси Citrus интиқол дода шудааст.<ref>{{Cite web|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:35867-1|title=''Oxanthera'' Montrouz|website=Plants of the World Online|publisher=[[Royal Botanic Gardens, Kew]]|access-date=10 вересня 2021}}</ref> == [[Решашиносӣ]] == Номи маъмул аз лотинӣ гирифта шудааст, ки дар он ба растание ишора мекард, ки ҳоло бо номи ситрон (C. medica) ё сӯзанбарг ( Thuja ) маъруф аст. Он бо калимаи юнонии қадимии кедр алоқаманд аст. — κέδρος (kédros). Ин метавонад бо дарки монандӣ аз бӯи баргҳо ва меваҳои ситрусӣ ба бӯи кедр алоқаманд бошад.<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=SmRJnd73dbYC |title=Biology of Citrus |last=Spiegel-Roy |first=Pinchas |author2=Eliezer E. Goldschmidt |year=1996 |publisher=Cambridge University Press |page=4 |isbn=978-0-521-33321-4 }}{{Dead link|date=February 2023|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> Дар маҷмӯъ, меваҳо ва растаниҳои ситрусӣ инчунин бо номи agrumes (маънои аслӣ "меваҳои турш") маълуманд. — қарзҳо аз забонҳои романӣ == Дарахт == Ситрус буттаҳои калон ё [[дарахт|дарахтони]] хурду миёна мебошанд, ки баландии онҳо аз 5 то 15 метр мерасад, навдаҳои хордор ва [[барг|баргҳои]] ҳамешасабзи навбатӣ бо тамоми канорҳо доранд. <ref>{{Cite web|url=https://crfg.org/wp-content/uploads/CITRUS-PRUNING-Presentation.pdf|title=Citrus Pruning|last=Del Hotal|first=Tom|website=California Rare Fruit Growers}}</ref> Гулҳо танҳо ё дар шакли гулдастаҳои хурд ҷойгиранд, ки ҳар кадоме аз онҳо 2-4 см диаметр доранд, панҷ (кам чор) гулбарги сафед ва бисёр чанголчаҳо доранд; онҳо аксар вақт аз сабаби мавҷуд будани ғадудҳои равғани эфирӣ хеле хушбӯй мебошанд. <ref>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=OLaykfpqSaYC&dq=Citrus+genus&pg=PP1 |title=Citrus: The Genus ''Citrus'' |last=Ortiz |first=Jesus M. |date=2002 |editor-last=Di Giacomo |editor-first=Angelo |editor2-last=Dugo |editor2-first=Giovanni |publisher=Taylor & Francis |pages=16–35 |chapter=Botany: taxonomy, morphology and physiology of fruits, leaves and flowers |isbn=978-0-2032-1661-3 }}</ref> === Мева === [[Акс:Structure_of_an_orange.svg|міні|300 px |Сохтори гесперидиуми ботаникӣ]] Мева — [[Hesperidium]], <ref>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=OLaykfpqSaYC&dq=Citrus+genus&pg=PP1 |title=Citrus: The Genus ''Citrus'' |last=Ortiz |first=Jesus M. |date=2002 |editor-last=Di Giacomo |editor-first=Angelo |editor2-last=Dugo |editor2-first=Giovanni |publisher=Taylor & Francis |pages=16–35 |chapter=Botany: taxonomy, morphology and physiology of fruits, leaves and flowers |isbn=978-0-2032-1661-3 }}</ref> == Дурагаҳо ва навъхо == Мева гесперидиум аст, буттамеваи махсус бо якчанд поя, курашакл то дарозрӯя, дарозӣ 4-30 см (1.6-11.8 дюйм) ва диаметри 4-20 см (1.6-7.9 дюйм), бо пӯст ё "пӯст"-е, ки Мева номида мешавад. Қабати берунии Мева "экзокарп" аст, ки флаведо номида мешавад ва одатан пӯст номида мешавад. Қабати миёнаи Мева „мезокарп“ аст, ки дар меваҳои ситрусӣ аз албедо ё нӯги сафеди исфанҷӣ иборат аст. Қабати дарунии Мева „эндокарп“ аст. Он шумораи гуногуни карпелҳоро иҳота мекунад, ки ба шакли сегментҳои радиалӣ мебошанд. Тухмҳо, агар мавҷуд бошанд, дар дохили карпелҳо инкишоф меёбанд. Фазои дохили ҳар як сегмент локусест, ки бо весикулаҳои [[шарбат]] ё селлюлоза пур карда шудааст. "Мӯйҳои" риштадор аз „эндокарп“ ба „локус“ҳо мерезанд ва ҳангоми инкишофи мева [[ғизо]] медиҳанд. Ин ҷинс аз ҷиҳати тиҷоратӣ муҳим аст, зеро бисёр намудҳо барои меваашон парвариш карда мешаванд. Баъзе навъҳо тавре парвариш карда шудаанд, ки меваҳои онҳо ба осонӣ пӯстканда ва бедона бошанд, яъне онҳо „партенокарпӣ“ мебошанд. <ref>{{Cite web|url=http://www.hort.purdue.edu/newcrop/tropical/lecture_32/lec_32.html|title=Citrus|last=Janick, Jules|date=2005|publisher=[[Purdue University]] Tropical Horticulture Lecture 32|archive-url=https://web.archive.org/web/20050624235046/http://www.hort.purdue.edu/newcrop/tropical/lecture_32/lec_32.html|archive-date=24 червня 2005|access-date=28 лютого 2020}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050624235046/http://www.hort.purdue.edu/newcrop/tropical/lecture_32/lec_32.html |date=2005-06-24 }}</ref> <gallery mode=packed heights=130 caption="''Меваҳои ситрусӣ аз ҷиҳати андоза, ранг ва мазза гуногунанд''"> File:Ichangfruit.jpg|[[Citrus cavaleriei|Лимони ичанӣ]] File:Quinotos.jpg|Кумкат, аз тухмҳо дар дохили яке аз пояҳо File:Buddhas hand 1.jpg|Ситрони ангуштдор File:Citrus australasica red whole.jpg|Лайми ангушти сурх File:Fortpolyandra.jpg|Климентия </gallery> {{Хурд}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Меваҳои ситрусӣ]] n79xvk3kie5y3y1kcoql9oqv9ylke4n 1469362 1469245 2026-04-20T21:43:10Z InternetArchiveBot 30618 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1469362 wikitext text/x-wiki {{Таксон |ном = Меваҳои ситрусӣ |тавсир = Цитрусовые.jpg |салтанат = Рустаниҳо |волид = Rutaceae |лотинӣ = Citrus |муаллиф = [[Карл Линней|L.]] |соли муаллифӣ = |вазъи ҳифз = |range map caption = |range map width = |range legend = |iucnstatus = |iucn = }} '''Меваҳои ситрусӣ''' ({{lang-la|Citrus}}) — як ҷинси рустаниҳои ҳамешасабз аз оилаи Rutceae, ягона ҷинс дар оилаи (Citreae). == Пайдоиш == Ватани меваҳои ситрусӣ [[Ҳиндустон]] ва [[Чин]] ҳисобида мешаванд, ки аз он ҷо онҳо ба Эрон, Сурия ва Миср омадаанд. Дар кишварҳои баҳри Миёназамин онҳо дар асри XI ба фарҳанг ворид карда шудаанд ва дар асри XIV асри XVI ба таври васеъ кишт карда шуд. Меваҳои ситрусӣ дар асри гузашта дар Амрико, махсусан дар [[Калифорния]] ва [[Флорида]], васеъ паҳн шуданд. Гулу баргҳои меваҳои ситрусӣ равғанҳои эфирии арзишманд ва гликозидҳоро дар бар мегиранд. Дар меваҳои грейпфрут нерол ва птеригин, гесперидин ва халкон, дар афлесуни турш. — нарингин ва сударатамарин. Яке аз хусусиятҳои меваҳои ситрусӣ дарозумрии онҳост. Умри миёнаи онҳо зиёда аз 100 сол аст, гарчанде ки ҳолатҳои умри хеле дарозтар маълуманд. К. Илияшик дар бораи дарахти [[афлесун|афлесуни]] беш аз 600-сола, ки дар Рим мерӯяд, хабар медиҳад. == Таксономия == Бисёре аз намудҳои ситрусии парваришёфта гибридҳои табиӣ ё сунъии шумораи ками намудҳои асосии аҷдодӣ, аз ҷумла ситрусӣ, помело ва мандарин мебошанд. Гибридҳои ситрусии табиӣ ва парваришёфта меваҳои муҳими тиҷоратӣ, аз қабили афлесун, грейпфрут, лимӯ, лайм ва баъзе мандаринҳоро дар бар мегиранд. [[Дурага|Дурагаҳои]] сершумор таксономияи ситрусиро ба вуҷуд овардаанд. <ref>{{Cite book |title=Medicinal and Aromatic Plants of the Middle-East |last=Klein |first=Joshua D. |year=2014 |series=Medicinal and Aromatic Plants of the World |volume=2 |pages=199–214 |chapter=Citron Cultivation, Production and Uses in the Mediterranean Region |doi=10.1007/978-94-017-9276-9_10 |isbn=978-94-017-9275-2 }}</ref><ref>{{Cite journal|last=Wu|first=Guohong Albert|last2=Terol|first2=Javier|last3=Ibanez|first3=Victoria|last4=López-García|first4=Antonio|last5=Pérez-Román|first5=Estela|last6=Borredá|first6=Carles|last7=Domingo|first7=Concha|last8=Tadeo|first8=Francisco R.|last9=Carbonell-Caballero|first9=Jose|displayauthors=6|year=2018|title=Genomics of the origin and evolution of ''Citrus''|journal=[[Nature (journal)|Nature]]|volume=554|issue=7692|pages=311–316|bibcode=2018Natur.554..311W|doi=10.1038/nature25447|pmid=29414943|doi-access=free|hdl-access=free}}</ref> [[Акс:Hybrid_origins_of_Citrus.svg|hjcn|міні |500px |Багато видів ''цитрусових'' є [[гібрид]]ами [[цитрон]]а, [[мандарин]]а і [[Помело (дерево)|помело]]<ref>{{Cite journal|last=Wu|first=Guohong Albert|last2=Terol|first2=Javier|last3=Ibanez|first3=Victoria|last4=López-García|first4=Antonio|last5=Pérez-Román|first5=Estela|last6=Borredá|first6=Carles|last7=Domingo|first7=Concha|last8=Tadeo|first8=Francisco R.|last9=Carbonell-Caballero|first9=Jose|displayauthors=6|year=2018|title=Genomics of the origin and evolution of ''Citrus''|journal=[[Nature (journal)|Nature]]|volume=554|issue=7692|pages=311–316|bibcode=2018Natur.554..311W|doi=10.1038/nature25447|pmid=29414943|doi-access=free|hdl-access=free}}</ref> Існують також гібриди [[×Citrofortunella|кумквата]] і [[Citrus ×insitorum|трійчастого апельсина]].]] Илова бар ин намудҳои асосӣ, лайм ба наздикӣ кашфшуда кишт карда мешаванд. Кумкватҳо ва климения ҳоло умуман ба ҷинси Citrus тааллуқ доранд. Афлесуни қалбакӣ, Oxanthera аз Каледонияи Нав, бар асоси далелҳои филогенетикӣ ба ҷинси Citrus интиқол дода шудааст.<ref>{{Cite web|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:35867-1|title=''Oxanthera'' Montrouz|website=Plants of the World Online|publisher=[[Royal Botanic Gardens, Kew]]|access-date=10 вересня 2021}}</ref> == [[Решашиносӣ]] == Номи маъмул аз лотинӣ гирифта шудааст, ки дар он ба растание ишора мекард, ки ҳоло бо номи ситрон (C. medica) ё сӯзанбарг ( Thuja ) маъруф аст. Он бо калимаи юнонии қадимии кедр алоқаманд аст. — κέδρος (kédros). Ин метавонад бо дарки монандӣ аз бӯи баргҳо ва меваҳои ситрусӣ ба бӯи кедр алоқаманд бошад.<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=SmRJnd73dbYC |title=Biology of Citrus |last=Spiegel-Roy |first=Pinchas |author2=Eliezer E. Goldschmidt |year=1996 |publisher=Cambridge University Press |page=4 |isbn=978-0-521-33321-4 }}{{Dead link|date=February 2023|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> Дар маҷмӯъ, меваҳо ва растаниҳои ситрусӣ инчунин бо номи agrumes (маънои аслӣ "меваҳои турш") маълуманд. — қарзҳо аз забонҳои романӣ == Дарахт == Ситрус буттаҳои калон ё [[дарахт|дарахтони]] хурду миёна мебошанд, ки баландии онҳо аз 5 то 15 метр мерасад, навдаҳои хордор ва [[барг|баргҳои]] ҳамешасабзи навбатӣ бо тамоми канорҳо доранд. <ref>{{Cite web|url=https://crfg.org/wp-content/uploads/CITRUS-PRUNING-Presentation.pdf|title=Citrus Pruning|last=Del Hotal|first=Tom|website=California Rare Fruit Growers}}</ref> Гулҳо танҳо ё дар шакли гулдастаҳои хурд ҷойгиранд, ки ҳар кадоме аз онҳо 2-4 см диаметр доранд, панҷ (кам чор) гулбарги сафед ва бисёр чанголчаҳо доранд; онҳо аксар вақт аз сабаби мавҷуд будани ғадудҳои равғани эфирӣ хеле хушбӯй мебошанд. <ref>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=OLaykfpqSaYC&dq=Citrus+genus&pg=PP1 |title=Citrus: The Genus ''Citrus'' |last=Ortiz |first=Jesus M. |date=2002 |editor-last=Di Giacomo |editor-first=Angelo |editor2-last=Dugo |editor2-first=Giovanni |publisher=Taylor & Francis |pages=16–35 |chapter=Botany: taxonomy, morphology and physiology of fruits, leaves and flowers |isbn=978-0-2032-1661-3 }}</ref> === Мева === [[Акс:Structure_of_an_orange.svg|міні|300 px |Сохтори гесперидиуми ботаникӣ]] Мева — [[Hesperidium]], <ref>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=OLaykfpqSaYC&dq=Citrus+genus&pg=PP1 |title=Citrus: The Genus ''Citrus'' |last=Ortiz |first=Jesus M. |date=2002 |editor-last=Di Giacomo |editor-first=Angelo |editor2-last=Dugo |editor2-first=Giovanni |publisher=Taylor & Francis |pages=16–35 |chapter=Botany: taxonomy, morphology and physiology of fruits, leaves and flowers |isbn=978-0-2032-1661-3 }}</ref> == Дурагаҳо ва навъхо == Мева гесперидиум аст, буттамеваи махсус бо якчанд поя, курашакл то дарозрӯя, дарозӣ 4-30 см (1.6-11.8 дюйм) ва диаметри 4-20 см (1.6-7.9 дюйм), бо пӯст ё "пӯст"-е, ки Мева номида мешавад. Қабати берунии Мева "экзокарп" аст, ки флаведо номида мешавад ва одатан пӯст номида мешавад. Қабати миёнаи Мева „мезокарп“ аст, ки дар меваҳои ситрусӣ аз албедо ё нӯги сафеди исфанҷӣ иборат аст. Қабати дарунии Мева „эндокарп“ аст. Он шумораи гуногуни карпелҳоро иҳота мекунад, ки ба шакли сегментҳои радиалӣ мебошанд. Тухмҳо, агар мавҷуд бошанд, дар дохили карпелҳо инкишоф меёбанд. Фазои дохили ҳар як сегмент локусест, ки бо весикулаҳои [[шарбат]] ё селлюлоза пур карда шудааст. "Мӯйҳои" риштадор аз „эндокарп“ ба „локус“ҳо мерезанд ва ҳангоми инкишофи мева [[ғизо]] медиҳанд. Ин ҷинс аз ҷиҳати тиҷоратӣ муҳим аст, зеро бисёр намудҳо барои меваашон парвариш карда мешаванд. Баъзе навъҳо тавре парвариш карда шудаанд, ки меваҳои онҳо ба осонӣ пӯстканда ва бедона бошанд, яъне онҳо „партенокарпӣ“ мебошанд. <ref>{{Cite web|url=http://www.hort.purdue.edu/newcrop/tropical/lecture_32/lec_32.html|title=Citrus|last=Janick, Jules|date=2005|publisher=[[Purdue University]] Tropical Horticulture Lecture 32|archive-url=https://web.archive.org/web/20050624235046/http://www.hort.purdue.edu/newcrop/tropical/lecture_32/lec_32.html|archive-date=24 червня 2005|access-date=28 лютого 2020|accessdate=2026-04-19|archivedate=2005-06-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20050624235046/http://www.hort.purdue.edu/newcrop/tropical/lecture_32/lec_32.html}}</ref> <gallery mode=packed heights=130 caption="''Меваҳои ситрусӣ аз ҷиҳати андоза, ранг ва мазза гуногунанд''"> File:Ichangfruit.jpg|[[Citrus cavaleriei|Лимони ичанӣ]] File:Quinotos.jpg|Кумкат, аз тухмҳо дар дохили яке аз пояҳо File:Buddhas hand 1.jpg|Ситрони ангуштдор File:Citrus australasica red whole.jpg|Лайми ангушти сурх File:Fortpolyandra.jpg|Климентия </gallery> {{Хурд}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} {{хурд}} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Меваҳои ситрусӣ]] 8ldjljtfyxrfhmp1bojma717t5dhu62 0 330668 1469226 1469123 2026-04-20T14:08:47Z Zosya95 54344 1469226 wikitext text/x-wiki {{Дигар мазмунҳо|Офтобпараст}} [[Акс:Sunflower sky backdrop.jpg|thumbnail|Офтобпараст]] '''Офтобпараст''' ({{lang-la|Helianthus annuus}}) — як навъи растани аз оилаи [[мураккабгулҳо]] ё косниҳо (лот. Asteraceae). Аз 70 см. то 2,5 м қад мекашад. Пояаш рост, [[барг]]аш калон, дилшакли дандонадор, [[гул]]аш [[зард]], донакаш фонашакли мағздор. Офтобгардон зироати муҳимми равғандор ва хӯроки чорвост. Дар таркиби донаи Офтобгардон равған, триглитсерид, фосфолипидҳо, сафедаҳо, аминокислотаҳо, карбогидратҳо, каротин, ҷавҳари лиму ва диг. моддаҳо фаровон аст. [[Равған]]и Офтобпараст барои тайёр кардани таомҳои гуногун, [[маргарин]], [[алиф]], [[собун]] ва дар саноати консерв, мағзаш дар қаннодӣ, кунҷорааш чун хӯроки чорво истифода мешавад. Офтобгардон рустании асаловар аст. Табибони гузашта бо гули офтобгардон бемориҳои гуногунро муолиҷа мекарданд. Бино ба маълумоти эшон агар онро кӯфта гузошта банданд, варамҳоро мегардонад, истеъмоли он бар зидди заҳролудии бадан тарёки хубест, гиреҳҳои рагҳои майна ва ҷигарро мекушояд, мағзи сарро аз моддаҳои бегона ва зарарнок пок месозад, дарди дандонро таскин медиҳад, боҳро қавӣ мегардонад, олати мардиро ба ҳаракат меоварад; барои бавосир, захми шуш, зардпарвин, обварам дармон мешавад, пешоб ва ҳайзро меронад, санги гурда ва масонаро майда карда мерезонад. Агар ҳар як қисми ин рустаниро кӯфта гузошта банданд, дарди пайвандҳо, ирқуннасо (радикулит), ниқрис (подагра) ва ханозир (свинка)-ро дафъ мекунад. [[Акс:Iglesia de Nuestra Señora de La Blanca, Cardejón, España, 2012-09-01, DD 02.JPG|thumbnail]] Дар тибби халқӣ равғани гарми офтобгардонро барои муолиҷаи ҷойҳои сӯхта, ҷароҳат, шалҳидагӣ ва кафидагии пӯст истифода мебаранд. Онро чун воситаи исҳоловар низ (40 – 60 г) тавсия медиҳанд. Чой ва ҷӯшоби гули офтобгардонро барои муолиҷаи заъфарма, тарбод, радикулит, невралгия, дарди дил ва рафъи халаи рӯдаҳо кор мефармоянд. Бо гулҳои канории сабадаки офтобгардон назлаи роҳҳои болои нафасро муолиҷа мекунанд. Қиёми гули офтобгардон (40 г дар 200 мл об) ҳангоми вараҷа, судабандии бронхҳо ва халаи меъда муфид аст. Гули офтобгардонро дар давраи шукуфтанаш меғундоранд; онро дар ҷои сояи шамолрас хушкондан лозим аст. Барги онро алоҳида ҷамъоварӣ мекунанд ва дар ҷои соя мехушконанд. Бо мақсади муолиҷаи колити ташаннуҷӣ 15 – 20 г гули хушки офтобгардонро дар 1 истаон оби ҷӯш андохта дам медиҳанд. Онро полонда, 15 – 20 дақ. пеш аз хӯрок 3 чумчагӣ ошомидан лозим аст. Дар тибби муосир равғани Офтобпараст ба таркиби бисёр марҳамҳо ва линиментҳо дохил карда шудааст. Он холестерини хунро кам мекунад, бинобар ин барои пешгирии атеросклероз ва бемориҳои дигар аҳамияти калон дорад<ref>[http://tajmedun.tj/publ/ehnciklopedija/o/oftobparast/18-1-0-1951 Офтобпараст/Энсиклопедияи Донишгоҳи Давлатии Тиббии Тоҷикистон]{{Пайванди мурда|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. {{commons|Special:Search/Sunflower}} {{гиёҳшиносӣ-хурд}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Гиёҳони хӯрокӣ]] 7uft0kcn51rbjwcggpnah5rf7makrpb 1469234 1469226 2026-04-20T14:27:26Z Zosya95 54344 1469234 wikitext text/x-wiki {{Дигар мазмунҳо|Офтобпараст}} {{Таксон | ном = Офтобпараст | салтанат = Рустаниҳо | тасвир = Sunflower from Silesia.JPG | волид = Helianthus | табақа = Намуд | лотинӣ = Helianthus annuus | муаллиф = [[Карл Линней|L.]] | соли муаллифӣ = 1753 | ҳаммаъно = {{Collapsible list | title = '' | {{bt|Helianthus annuus f. annuus|}} | {{bt|Helianthus annuus f. fallax|B.Boivin}} | {{bt|Helianthus annuus f. lenticularis|(Douglas ex Lindl.) B.Boivin}} | {{bt|Helianthus annuus f. silvester|Thell.}} | {{bt|Helianthus annuus subsp. annuus|}} | {{bt|Helianthus annuus subsp. jaegeri|(Heiser) Heiser}} | {{bt|Helianthus annuus subsp. lenticularis|(Douglas ex Lindl.) Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus subsp. texanus|Heiser}} | {{bt|Helianthus annuus var. annuus|}} | {{bt|Helianthus annuus var. apicalis|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. aridus|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. basalis|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. chrysanthemoides|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. convolutus|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. coronatus|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. dilutus|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. flavobasis|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. indicus|(L.) DC.}} | {{bt|Helianthus annuus var. inornatus|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. latibasis|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. lenticularis|(Douglas ex Lindl.) Steyerm.}} | {{bt|Helianthus annuus var. lenticularis|(Douglas ex Lindl.) Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. macrocarpus|(DC.) Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. niger|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. pallescens|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. passiflora|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. primulinus|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. pumilus|DC.}} | {{bt|Helianthus annuus var. reversus|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. revolutus|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. ruberrimus|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. selene|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. semivinosus|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. texanus|(Heiser) Shinners}} | {{bt|Helianthus annuus var. tortuosus|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. trizonatus|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. vinosissimus|Cockerell}} | {{bt|Helianthus annuus var. vinosus|Cockerell}} | {{bt|Helianthus aridus|Rydb.}} | {{bt|Helianthus aridus var. aridus|}} | {{bt|Helianthus erythrocarpus|Bartl.}} | {{bt|Helianthus grandiflorus|Wender. ex Steud.}} | {{bt|Helianthus indicus|L.}} | {{bt|Helianthus jaegeri|Heiser}} | {{bt|Helianthus lenticularis|Douglas ex Lindl.}} | {{bt|Helianthus lenticularis|Douglas ex Lindl.}} | {{bt|Helianthus lindheimerianus|Scheele}} | {{bt|Helianthus macrocarpus|DC.}} | {{bt|Helianthus macrocarpus|DC. & A.DC.}} | {{bt|Helianthus multiflorus|Hook.}} | {{bt|Helianthus ovatus|Lehm.}} | {{bt|Helianthus petiolaris|hort. ex DC.}} | {{bt|Helianthus platycephalus|Cass.}} | {{bt|Helianthus pumilus|Pers.}} | {{bt|Helianthus tubaeformis|Nutt.}} }} | харита = Ареал_распространения_distribution_Helianthus_annuus.jpg |range map caption = Ареал по данным сайта [[Plants of the World Online|POWO]] | маънои харита = {{Легенда|#73994c|парокандагии табиӣ}}{{Легенда2|purple|[[Интродукция (биология)|интродукция]]}} | вазъи ҳифз = LC }} '''Офтобпараст''' ({{lang-la|Helianthus annuus}}) — як навъи растани аз оилаи [[мураккабгулҳо]] ё косниҳо (лот. Asteraceae). Аз 70 см. то 2,5 м қад мекашад. Пояаш рост, [[барг]]аш калон, дилшакли дандонадор, [[гул]]аш [[зард]], донакаш фонашакли мағздор. Офтобгардон зироати муҳимми равғандор ва хӯроки чорвост. Дар таркиби донаи Офтобгардон равған, триглитсерид, фосфолипидҳо, сафедаҳо, аминокислотаҳо, карбогидратҳо, каротин, ҷавҳари лиму ва диг. моддаҳо фаровон аст. [[Равған]]и Офтобпараст барои тайёр кардани таомҳои гуногун, [[маргарин]], [[алиф]], [[собун]] ва дар саноати консерв, мағзаш дар қаннодӣ, кунҷорааш чун хӯроки чорво истифода мешавад. Офтобгардон рустании асаловар аст. Табибони гузашта бо гули офтобгардон бемориҳои гуногунро муолиҷа мекарданд. Бино ба маълумоти эшон агар онро кӯфта гузошта банданд, варамҳоро мегардонад, истеъмоли он бар зидди заҳролудии бадан тарёки хубест, гиреҳҳои рагҳои майна ва ҷигарро мекушояд, мағзи сарро аз моддаҳои бегона ва зарарнок пок месозад, дарди дандонро таскин медиҳад, боҳро қавӣ мегардонад, олати мардиро ба ҳаракат меоварад; барои бавосир, захми шуш, зардпарвин, обварам дармон мешавад, пешоб ва ҳайзро меронад, санги гурда ва масонаро майда карда мерезонад. Агар ҳар як қисми ин рустаниро кӯфта гузошта банданд, дарди пайвандҳо, ирқуннасо (радикулит), ниқрис (подагра) ва ханозир (свинка)-ро дафъ мекунад. [[Акс:Iglesia de Nuestra Señora de La Blanca, Cardejón, España, 2012-09-01, DD 02.JPG|thumbnail]] Дар тибби халқӣ равғани гарми офтобгардонро барои муолиҷаи ҷойҳои сӯхта, ҷароҳат, шалҳидагӣ ва кафидагии пӯст истифода мебаранд. Онро чун воситаи исҳоловар низ (40 – 60 г) тавсия медиҳанд. Чой ва ҷӯшоби гули офтобгардонро барои муолиҷаи заъфарма, тарбод, радикулит, невралгия, дарди дил ва рафъи халаи рӯдаҳо кор мефармоянд. Бо гулҳои канории сабадаки офтобгардон назлаи роҳҳои болои нафасро муолиҷа мекунанд. Қиёми гули офтобгардон (40 г дар 200 мл об) ҳангоми вараҷа, судабандии бронхҳо ва халаи меъда муфид аст. Гули офтобгардонро дар давраи шукуфтанаш меғундоранд; онро дар ҷои сояи шамолрас хушкондан лозим аст. Барги онро алоҳида ҷамъоварӣ мекунанд ва дар ҷои соя мехушконанд. Бо мақсади муолиҷаи колити ташаннуҷӣ 15 – 20 г гули хушки офтобгардонро дар 1 истаон оби ҷӯш андохта дам медиҳанд. Онро полонда, 15 – 20 дақ. пеш аз хӯрок 3 чумчагӣ ошомидан лозим аст. Дар тибби муосир равғани Офтобпараст ба таркиби бисёр марҳамҳо ва линиментҳо дохил карда шудааст. Он холестерини хунро кам мекунад, бинобар ин барои пешгирии атеросклероз ва бемориҳои дигар аҳамияти калон дорад<ref>[http://tajmedun.tj/publ/ehnciklopedija/o/oftobparast/18-1-0-1951 Офтобпараст/Энсиклопедияи Донишгоҳи Давлатии Тиббии Тоҷикистон]{{Пайванди мурда|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. {{commons|Special:Search/Sunflower}} {{гиёҳшиносӣ-хурд}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Гиёҳҳои хӯрокӣ]] godzmy1h8tgjcu0cfvq5uk3c5f6ek0j 14 330675 1469313 1467346 2026-04-20T18:36:44Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Гурӯҳ:Рустаниҳо]] 1469313 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 14 330702 1469239 1467700 2026-04-20T14:40:09Z Zosya95 54344 1469239 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Рустаниҳои Тоҷикистон]] [[Гурӯҳ:Рустаниҳо]] hr4a8qv38pd2ps2b5b2eyi33y9y1450 1469248 1469239 2026-04-20T14:48:19Z Zosya95 54344 1469248 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Рустаниҳои Тоҷикистон]] qiex22sow728sg3ajtaxs5w74cxx2so 0 330767 1469253 1468594 2026-04-20T14:57:27Z Zosya95 54344 1469253 wikitext text/x-wiki '''Задвор''' ('''''Curcuma zedoaria''''' ) як гиёҳи бисёрсола буда, узви [[Авлод (таксономия)|авлод]]и [[Зардчӯба (авлод)|зарчӯба]], [[Оила (таксономия)|оила]]<nowiki/>и [[занҷабилиҳо]] мебошад. Ин рустанӣ дар [[Осиёи Ҷанубӣ]] ва [[Осиёи Ҷанубу Шарқӣ]] бумӣ аст, аммо ҳоло дар ҷойҳои дигар, аз ҷумла штати [[Флорида|Флоридаи]] ИМА, табиӣ шудааст.<ref>{{Cite web|url=http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=1&taxon_id=200028377|title=Curcuma zedoaria in Flora of North America @ efloras.org|website=www.efloras.org}}</ref> Задвор яке аз рустаниҳои қадимии ғизоии мардуми австронезӣ буд. Онҳо дар замонҳои қадим ба ҷазираҳои Уқёнуси Ором ва [[Мадагаскар]] дар давраи густариши австронезӣ (c. 3000 пеш аз милод ).<ref name="KikusawaReid">{{Cite book|first=Ritsuko|last=Kikusawa|first2=Lawrence A.|last2=Reid|editor-last=Siegel|editor-first2=John|editor-last2=Lynch|editor-first3=Diana|editor-last3=Eades|title=Language Description, History and Development: Linguistic indulgence in memory of Terry Crowley|chapter=Proto who utilized turmeric, and how?|publisher=John Benjamins Publishing Company|year=2007|pages=339–352|isbn=9789027292940|url=https://scholarspace.manoa.hawaii.edu/bitstream/10125/33035/A67.2007.pdf|access-date=2019-01-23|archive-date=2021-11-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125193557/https://scholarspace.manoa.hawaii.edu/bitstream/10125/33035/A67.2007.pdf}}</ref> Истифодаи он ҳамчун зираворӣ дар Ғарб имрӯз хеле кам ба назар мерасад, ки онро занҷабил ва то андозае камтар зардча иваз кардааст. [[Гурӯҳ:Рустаниҳои хонагӣ]] [[Гурӯҳ:Рустаниҳои хӯрокӣ]] 92zi3b8ukyb4uyn4plkpmgm233hvltw 1469267 1469253 2026-04-20T16:56:37Z Zosya95 54344 1469267 wikitext text/x-wiki '''Задвор''' ('''''Curcuma zedoaria''''' ) як гиёҳи бисёрсола буда, узви [[Авлод (таксономия)|авлод]]и [[Зардчӯба (авлод)|зарчӯба]], [[Оила (таксономия)|оила]]и [[занҷабилиҳо]] мебошад. Ин рустанӣ дар [[Осиёи Ҷанубӣ]] ва [[Осиёи Ҷанубу Шарқӣ]] бумӣ аст, аммо ҳоло дар ҷойҳои дигар, аз ҷумла штати [[Флорида|Флоридаи]] ИМА, табиӣ шудааст.<ref>{{Cite web|url=http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=1&taxon_id=200028377|title=Curcuma zedoaria in Flora of North America @ efloras.org|website=www.efloras.org}}</ref> Задвор яке аз рустаниҳои қадимии ғизоии мардуми австронезӣ буд. Онҳо дар замонҳои қадим ба ҷазираҳои Уқёнуси Ором ва [[Мадагаскар]] дар давраи густариши австронезӣ (c. 3000 пеш аз милод ).<ref name="KikusawaReid">{{Cite book|first=Ritsuko|last=Kikusawa|first2=Lawrence A.|last2=Reid|editor-last=Siegel|editor-first2=John|editor-last2=Lynch|editor-first3=Diana|editor-last3=Eades|title=Language Description, History and Development: Linguistic indulgence in memory of Terry Crowley|chapter=Proto who utilized turmeric, and how?|publisher=John Benjamins Publishing Company|year=2007|pages=339–352|isbn=9789027292940|url=https://scholarspace.manoa.hawaii.edu/bitstream/10125/33035/A67.2007.pdf|access-date=2019-01-23|archive-date=2021-11-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125193557/https://scholarspace.manoa.hawaii.edu/bitstream/10125/33035/A67.2007.pdf}}</ref> Истифодаи он ҳамчун зираворӣ дар Ғарб имрӯз хеле кам ба назар мерасад, ки онро занҷабил ва то андозае камтар зардча иваз кардааст. em9mart66jwcccyu22rfxyvyebg0ex8 1469268 1469267 2026-04-20T16:59:01Z Zosya95 54344 1469268 wikitext text/x-wiki {{Таксон |тасвир = Curcuma zedoaria Habitus.jpg |салтанат = Рустаниҳо |волид = Curcuma |табақа = Намуд |лотинӣ = Curcuma zedoaria |муаллиф = (Christm.) Roscoe |соли муаллифӣ = 1807 }} '''Задвор''' ({{lang-la|Curcuma zedoaria}}) як гиёҳи бисёрсола буда, узви [[Авлод (таксономия)|авлод]]и [[Зардчӯба (авлод)|зарчӯба]], [[Оила (таксономия)|оила]]и [[занҷабилиҳо]] мебошад. Ин рустанӣ дар [[Осиёи Ҷанубӣ]] ва [[Осиёи Ҷанубу Шарқӣ]] бумӣ аст, аммо ҳоло дар ҷойҳои дигар, аз ҷумла штати [[Флорида|Флоридаи]] ИМА, табиӣ шудааст.<ref>{{Cite web|url=http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=1&taxon_id=200028377|title=Curcuma zedoaria in Flora of North America @ efloras.org|website=www.efloras.org}}</ref> Задвор яке аз рустаниҳои қадимии ғизоии мардуми австронезӣ буд. Онҳо дар замонҳои қадим ба ҷазираҳои Уқёнуси Ором ва [[Мадагаскар]] дар давраи густариши австронезӣ (c. 3000 пеш аз милод ).<ref name="KikusawaReid">{{Cite book|first=Ritsuko|last=Kikusawa|first2=Lawrence A.|last2=Reid|editor-last=Siegel|editor-first2=John|editor-last2=Lynch|editor-first3=Diana|editor-last3=Eades|title=Language Description, History and Development: Linguistic indulgence in memory of Terry Crowley|chapter=Proto who utilized turmeric, and how?|publisher=John Benjamins Publishing Company|year=2007|pages=339–352|isbn=9789027292940|url=https://scholarspace.manoa.hawaii.edu/bitstream/10125/33035/A67.2007.pdf|access-date=2019-01-23|archive-date=2021-11-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20211125193557/https://scholarspace.manoa.hawaii.edu/bitstream/10125/33035/A67.2007.pdf}}</ref> Истифодаи он ҳамчун зираворӣ дар Ғарб имрӯз хеле кам ба назар мерасад, ки онро занҷабил ва то андозае камтар зардча иваз кардааст. == Адабиёт == 89u9z62dvr8ivxxi4ybdguxzdnxawmo 0 330809 1469309 1468497 2026-04-20T18:29:44Z Zosya95 54344 1469309 wikitext text/x-wiki {{маъноҳои дигар|Косагул}} {{Таксон | ном = Косагул | тасвир = Amaryllis belladonna (5).jpg | тавсифи тасвир = Гулҳои [[Косагули белладонна |косагули белладонна]] | салтанат = Рустаниҳо | табақа = Авлод | лотинӣ = Amaryllis | муаллиф = [[Карл Линней|L.]], 1753 |syn = |children name = |children = |range map = |range map caption = |range map width = |range legend = }} '''Косагул''' — як [[Авлод (таксономия)|авлод]]и хурди [[Рустаниҳои пӯшидатухм (гулдор)|рустаниҳои гулдор]] бо пиёз аст ва танҳо ду намуд дорад: [[Косагули белладонна|косагули белладонна]] ({{lang-la|Amaryllis belladonna}}) ва [[Косагули биҳиштӣ|косагули биҳиштӣ]] ({{lang-la|Amaryllis paradisicola}}). Аз ин ду, маъруфтаринаш косагули белладонна мебошад, ки дар минтақаи Кейпи Ғарбии Африқои Ҷанубӣ мерӯяд, махсусан дар минтақаҳои санглох байни водии дарёи Олифантс ва шаҳри Книсна. tj3rqu57ufgobkko6dk9lm93c5ysso8 1469310 1469309 2026-04-20T18:29:58Z Zosya95 54344 1469310 wikitext text/x-wiki {{маъноҳои дигар|Косагул}} {{Таксон | ном = Косагул | тасвир = Amaryllis belladonna (5).jpg | тавсифи тасвир = Гулҳои [[Косагули белладонна|косагули белладонна]] | салтанат = Рустаниҳо | табақа = Авлод | лотинӣ = Amaryllis | муаллиф = [[Карл Линней|L.]], 1753 |syn = |children name = |children = |range map = |range map caption = |range map width = |range legend = }} '''Косагул''' — як [[Авлод (таксономия)|авлод]]и хурди [[Рустаниҳои пӯшидатухм (гулдор)|рустаниҳои гулдор]] бо пиёз аст ва танҳо ду намуд дорад: [[Косагули белладонна|косагули белладонна]] ({{lang-la|Amaryllis belladonna}}) ва [[Косагули биҳиштӣ|косагули биҳиштӣ]] ({{lang-la|Amaryllis paradisicola}}). Аз ин ду, маъруфтаринаш косагули белладонна мебошад, ки дар минтақаи Кейпи Ғарбии Африқои Ҷанубӣ мерӯяд, махсусан дар минтақаҳои санглох байни водии дарёи Олифантс ва шаҳри Книсна. nyvbyaeyuu682eg3zlpvjfn9t4b7li7 0 330908 1469491 1469002 2026-04-21T03:56:00Z Zosya95 54344 1469491 wikitext text/x-wiki {{Таксон |салтанат = Ҷонварон |лотинӣ = Caniformia }} '''Сагшаклон''' як [[Қатор (таксономия)|зерқатори]] [[Дарандаҳо|дарандаҳо]] ({{lang-la|Carnivora}}) аст, ки аз гӯштхӯрони "сагмонанд" иборат аст. Онҳо сагҳо ([[Гург (ҷонвар)||гургҳо]], [[Рӯбоҳ|рӯбоҳҳо]] ва ғайра), [[Хирсҳо|хирсҳо]], енотҳо, хардалҳо<ref>{{Cite web|url=https://basicbiology.net/animal/mammals/carnivora|title=Carnivora|author=Basic Biology|date=2015}}</ref> ва [[Белпойҳо|пиннипедҳо]] ([[Белпойҳо|тюленҳо]], [[Гурози дарёӣ|моржҳо]] ва шерҳои баҳрӣ )-ро дар бар мегиранд. Маркази гуногунрангии Каниформия Амрикои Шимолӣ ва шимоли [[Авруосиё]] мебошад. Каниформия бо зергурӯҳи дигари Карнивора, Фелиформия ("гӯштхӯрони гурбамонанд"), ки маркази гуногунрангии он дар Африқо ва ҷануби Осиё буд, фарқ мекунад. bwfdqvzhz5rrks4bnxc02vgs6jnvwqe 0 330921 1469404 1469075 2026-04-21T01:02:54Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Галаситора]] 1469404 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 0 330922 1469410 1469110 2026-04-21T01:15:06Z Zosya95 54344 1469410 wikitext text/x-wiki {{маъноҳои дигар|Офтобпараст}} '''Офтобпараст''' як [[Галаситораҳо|галаситораи]] хурд дар осмони ҷанубии амиқ аст. Номаш аз номи як намуд [[Офтобпараст (ҷонвар)|калтакалос]] гирифта шудааст. Он бори аввал дар охири асри XVI муайян карда шудааст. === Ситораҳо === == Баробарон == [[Гурӯҳ:Галаситораҳо]] qsx4u57dxq1yvg24m3ghg2t1jilfhj5 1469411 1469410 2026-04-21T01:15:56Z Zosya95 54344 1469411 wikitext text/x-wiki {{маъноҳои дигар|Офтобпараст}} '''Офтобпараст''' як [[Галаситора|галаситораи]] хурд дар осмони ҷанубии амиқ аст. Номаш аз номи як намуд [[Офтобпараст (ҷонвар)|калтакалос]] гирифта шудааст. Он бори аввал дар охири асри XVI муайян карда шудааст. === Ситораҳо === == Баробарон == [[Гурӯҳ:Галаситораҳо]] dw9opieii7e0wwvdgdtde3v02kmbeac 10 330952 1469200 2026-04-20T13:14:25Z Zosya95 54344 Саҳифаи нав: {{Ҷадвали новбарӣ | ном = Галаситораҳо/замонавӣ | сарлавҳа = The [[IAU designated constellations|88 modern constellations]] | синфи_бадан = hlist | сабки_сарлавҳа = background:radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent),radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent),radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent),rad... 1469200 wikitext text/x-wiki {{Ҷадвали новбарӣ | ном = Галаситораҳо/замонавӣ | сарлавҳа = The [[IAU designated constellations|88 modern constellations]] | синфи_бадан = hlist | сабки_сарлавҳа = background:radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent),radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent),radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent),radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent),radial-gradient(1px 1px at 50% 50%,rgba(200,220,255,0.3), transparent),radial-gradient(1px 1px at 40% 60%,rgba(180,200,255,0.25), transparent),radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent),linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b);background-repeat: no-repeat;background-size: cover;color:white; | сабки_поёнӣ = background:radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent),radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent),radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent),radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent),radial-gradient(1px 1px at 50% 50%,rgba(200,220,255,0.3), transparent),radial-gradient(1px 1px at 40% 60%,rgba(180,200,255,0.25), transparent),radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent),linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b);background-repeat: no-repeat;background-size: cover;color:white; | state = {{{state<includeonly>|autocollapse</includeonly>}}} | феҳрист1 = {{Галаситораҳо/замонавӣ/феҳрист}} | поёнӣ = * [[Lists of constellations]] }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> nh5pklr2f3kijtdj8wp7tfmvyzjq3fm 1469273 1469200 2026-04-20T17:11:26Z Zosya95 54344 1469273 wikitext text/x-wiki {{Ҷадвали новбарӣ | ном = Галаситораҳо/замонавӣ | сарлавҳа = The [[IAU designated constellations|88 modern constellations]] | синфи_бадан = hlist | сабки_сарлавҳа = background: radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 15% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 25% 75%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 35% 15%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 45% 85%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 60% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 70% 65%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 80% 35%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 30% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent),radial-gradient(1px 1px at 50% 50%,rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(1px 1px at 40% 60%,rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #020617, #091871, #020617, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: white; | сабки_поёнӣ = background:radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent),radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent),radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent),radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent),radial-gradient(1px 1px at 50% 50%,rgba(200,220,255,0.3), transparent),radial-gradient(1px 1px at 40% 60%,rgba(180,200,255,0.25), transparent),radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent),linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b);background-repeat: no-repeat;background-size: cover;color:white; | state = {{{state<includeonly>|autocollapse</includeonly>}}} | феҳрист1 = {{Галаситораҳо/замонавӣ/феҳрист}} | поёнӣ = * [[Lists of constellations]] }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> tbhokkt0x1emnuw8r8tl3zifdnqa53i 1469292 1469273 2026-04-20T17:49:30Z Zosya95 54344 1469292 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/муосир/styles.css" /> {{Ҷадвали новбарӣ | ном = Галаситораҳо/замонавӣ | сарлавҳа = The [[IAU designated constellations|88 modern constellations]] | синфи_бадан = hlist | state = {{{state<includeonly>|autocollapse</includeonly>}}} | феҳрист1 = {{Галаситораҳо/замонавӣ/феҳрист}} | поёнӣ = * [[Феҳристҳои галаситораҳо]] }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> f4n8dvwien29cr4t3c3sgbionwiaskv 1469294 1469292 2026-04-20T17:51:27Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Шаблон:Галаситораҳо/замонавӣ]] to [[Шаблон:Галаситораҳо/муосир]] 1469292 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/муосир/styles.css" /> {{Ҷадвали новбарӣ | ном = Галаситораҳо/замонавӣ | сарлавҳа = The [[IAU designated constellations|88 modern constellations]] | синфи_бадан = hlist | state = {{{state<includeonly>|autocollapse</includeonly>}}} | феҳрист1 = {{Галаситораҳо/замонавӣ/феҳрист}} | поёнӣ = * [[Феҳристҳои галаситораҳо]] }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> f4n8dvwien29cr4t3c3sgbionwiaskv 1469390 1469294 2026-04-21T00:36:10Z Zosya95 54344 Ивазкунии саҳифа бо '{{Барои ҳазф}}' 1469390 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 10 330953 1469203 2026-04-20T13:38:02Z Zosya95 54344 Саҳифаи нав: {{TaxInfo|mode={{{1|}}}|parent=Cucumis|rang=Намуд|latin=Cucumis melo|name=Харбуза}} 1469203 wikitext text/x-wiki {{TaxInfo|mode={{{1|}}}|parent=Cucumis|rang=Намуд|latin=Cucumis melo|name=Харбуза}} jv94zyffou978waj3a2k46lwhej79dq 14 330954 1469209 2026-04-20T13:47:50Z Zosya95 54344 Саҳифаи холӣ эҷод шуд 1469209 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 1469210 1469209 2026-04-20T13:48:20Z Zosya95 54344 1469210 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Харбузаҳо]] ngv0zs6v1i4d536md0qliohbl1gt1mm 0 330955 1469214 2026-04-20T13:50:34Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Амирӣ (навъи харбуза)]] to [[Амирӣ (харбуза)]] 1469214 wikitext text/x-wiki #равона [[Амирӣ (харбуза)]] loogv3l4wtk22f1k21sqk0d99zbung0 1469217 1469214 2026-04-20T13:51:10Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Амирӣ (харбуза)]] 1469217 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 1 330956 1469216 2026-04-20T13:50:34Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Баҳс:Амирӣ (навъи харбуза)]] to [[Баҳс:Амирӣ (харбуза)]] 1469216 wikitext text/x-wiki #равона [[Баҳс:Амирӣ (харбуза)]] gaueczzbuiikyar7cv4jo2eqm6nd0cn 0 330957 1469218 2026-04-20T13:53:20Z Zosya95 54344 Саҳифаи нав: '''Амирӣ''' якчанд маъно дорад. Саҳифаи лозимаро аз инҷо гиред: * [[Амирӣ (суруд)]] * [[Амирӣ (себ)]] * [[Амирӣ (харбуза)]] * [[Амирӣ (зардолу)]] {{Шаблон:Муайянкунӣ}} 1469218 wikitext text/x-wiki '''Амирӣ''' якчанд маъно дорад. Саҳифаи лозимаро аз инҷо гиред: * [[Амирӣ (суруд)]] * [[Амирӣ (себ)]] * [[Амирӣ (харбуза)]] * [[Амирӣ (зардолу)]] {{Шаблон:Муайянкунӣ}} b81nk82il3j5k7eyvl0l2gt5utdioyw 10 330958 1469222 2026-04-20T14:05:29Z Zosya95 54344 Саҳифаи нав: {{TaxInfo|mode={{{1|}}}|parent= Cucurbitoideae|rang=Род|latin=Citrullus|name=Тарбуз}} 1469222 wikitext text/x-wiki {{TaxInfo|mode={{{1|}}}|parent= Cucurbitoideae|rang=Род|latin=Citrullus|name=Тарбуз}} 0l0z4qj72gf7va9d8kcjz94slluisi2 1469223 1469222 2026-04-20T14:05:39Z Zosya95 54344 1469223 wikitext text/x-wiki {{TaxInfo|mode={{{1|}}}|parent= Cucurbitoideae|rang=Авлод|latin=Citrullus|name=Тарбуз}} lrogy90zxv348ge5kfpvgmx9bwavnf1 14 330959 1469256 2026-04-20T14:59:17Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Гурӯҳ:Гиёҳони хӯрокӣ]] to [[Гурӯҳ:Рустаниҳои хӯрокӣ]] 1469256 wikitext text/x-wiki #равона [[:Гурӯҳ:Рустаниҳои хӯрокӣ]] of562haap5fcudu7mxavrvwc0p6w9q8 0 330960 1469277 2026-04-20T17:20:15Z Zosya95 54344 Бо тарҷумаи саҳифаи "[[:en:Special:Redirect/revision/1348573600|Lists of constellations]]" сохта шудааст 1469277 wikitext text/x-wiki * Бурҷҳои таъиншудаи IAU – рӯйхати бурҷҳои ҷорӣ ё "муосир" * Бурҷҳои собиқ - рӯйхати бурҷҳои собиқ * Бурҷҳои Китоби Муқаддас - рӯйхати бурҷҳои Китоби Муқаддас, ки аз ҷониби Юлий Шиллер тартиб дода шудааст * Бурҷҳои чинӣ - бурҷҳои анъанавии астрономӣ дар Чин * [[Феҳристи суратҳои фалакӣ бар пояи паҳно|IAU бурҷҳоро аз рӯи масоҳат муайян кардааст]] - рӯйхати бурҷҳое, ки аз рӯи масоҳат ҷойгир шудаанд * IAU бурҷҳоро аз рӯи намоёнии ҷуғрофӣ муайян кардааст - рӯйхати бурҷҳое, ки аз рӯи арзҳои ҷуғрофӣ онҳоро дидан мумкин аст. == Инчунин нигаред == * Рӯйхати объектҳои астрономӣ * Астеризм (астрономия) mtvxqmj16t9ycsnkx9omg4w2xyps8u6 1469278 1469277 2026-04-20T17:20:35Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Феҳристи галаситораҳо]] to [[Феҳристҳои галаситораҳо]] 1469277 wikitext text/x-wiki * Бурҷҳои таъиншудаи IAU – рӯйхати бурҷҳои ҷорӣ ё "муосир" * Бурҷҳои собиқ - рӯйхати бурҷҳои собиқ * Бурҷҳои Китоби Муқаддас - рӯйхати бурҷҳои Китоби Муқаддас, ки аз ҷониби Юлий Шиллер тартиб дода шудааст * Бурҷҳои чинӣ - бурҷҳои анъанавии астрономӣ дар Чин * [[Феҳристи суратҳои фалакӣ бар пояи паҳно|IAU бурҷҳоро аз рӯи масоҳат муайян кардааст]] - рӯйхати бурҷҳое, ки аз рӯи масоҳат ҷойгир шудаанд * IAU бурҷҳоро аз рӯи намоёнии ҷуғрофӣ муайян кардааст - рӯйхати бурҷҳое, ки аз рӯи арзҳои ҷуғрофӣ онҳоро дидан мумкин аст. == Инчунин нигаред == * Рӯйхати объектҳои астрономӣ * Астеризм (астрономия) mtvxqmj16t9ycsnkx9omg4w2xyps8u6 0 330961 1469279 2026-04-20T17:20:35Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Феҳристи галаситораҳо]] to [[Феҳристҳои галаситораҳо]] 1469279 wikitext text/x-wiki #равона [[Феҳристҳои галаситораҳо]] l4rl2uok1f3zkzgq66hcjnyidbszdt5 1469280 1469279 2026-04-20T17:20:58Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Феҳристҳои галаситораҳо]] 1469280 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 10 330962 1469281 2026-04-20T17:25:30Z Zosya95 54344 Саҳифаи нав: .navbox-title { background: radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 15% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 25% 75%, rg... 1469281 sanitized-css text/css .navbox-title { background: radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 15% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 25% 75%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 35% 15%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 45% 85%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 60% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 70% 65%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 80% 35%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 30% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(1px 1px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #020617, #091871, #020617, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; } ezmb3krfcsug0e4ccqdy9fmisma91ww 1469282 1469281 2026-04-20T17:26:05Z Zosya95 54344 1469282 sanitized-css text/css .navbox-title { background: radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 15% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 25% 75%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 35% 15%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 45% 85%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 60% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 70% 65%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 80% 35%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 30% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(1px 1px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #020617, #091871, #020617, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; } a { color: white !important; } 8bm5xk5vkpefpc6ee9kyk1nxjxunr72 1469283 1469282 2026-04-20T17:26:30Z Zosya95 54344 1469283 sanitized-css text/css .navbox-title { background: radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 15% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 25% 75%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 35% 15%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 45% 85%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 60% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 70% 65%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 80% 35%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 30% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(1px 1px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #020617, #091871, #020617, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; } .navbox-title > a { color: white !important; } emvu8e0mvr3euhmrgelxk2smvdxv6qq 1469284 1469283 2026-04-20T17:28:44Z Zosya95 54344 1469284 sanitized-css text/css .navbox-title { background: radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 15% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 25% 75%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 35% 15%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 45% 85%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 60% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 70% 65%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 80% 35%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 30% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(1px 1px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #020617, #091871, #020617, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; } .navbox-title a { color: white !important; } e0669ow0u8f8847ykf4655a5pz3yda9 1469285 1469284 2026-04-20T17:30:23Z Zosya95 54344 1469285 sanitized-css text/css .navbox-title { background: radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 15% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 25% 75%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 35% 15%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 45% 85%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 60% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 70% 65%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 80% 35%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1.2px 1.2px at 30% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(1px 1px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #020617, #091871, #020617, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #f8f9fa !important; } .navbox-title a { color: #f8f9fa !important; } bft6s1at1kh3gx6up17kziylv4qcal3 1469287 1469285 2026-04-20T17:37:30Z Zosya95 54344 1469287 sanitized-css text/css .navbox-title { background: radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), /* stars */ radial-gradient(1px 1px at 15% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 25% 70%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 35% 30%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 45% 80%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 60% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 70% 60%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 80% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 30% 45%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(1px 1px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), /* base */ radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #f8f9fa !important; } .navbox-title a { color: #f8f9fa !important; } 71vn1le7boygbxu9zrj8hm798ntjw2i 1469288 1469287 2026-04-20T17:38:45Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Шаблон:Галаситораҳо/замонавӣ/styles.css]] to [[Шаблон:Галаситораҳо/муосир/styles.css]] without leaving a redirect 1469287 sanitized-css text/css .navbox-title { background: radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), /* stars */ radial-gradient(1px 1px at 15% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 25% 70%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 35% 30%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 45% 80%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 60% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 70% 60%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 80% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 30% 45%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(1px 1px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), /* base */ radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #f8f9fa !important; } .navbox-title a { color: #f8f9fa !important; } 71vn1le7boygbxu9zrj8hm798ntjw2i 1469289 1469288 2026-04-20T17:45:07Z Zosya95 54344 1469289 sanitized-css text/css .navbox-title { background: radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), /* stars */ radial-gradient(1px 1px at 15% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 25% 70%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 35% 30%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 45% 80%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 60% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 70% 60%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 80% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 30% 45%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(1px 1px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), /* base */ radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .navbox-title a { color: #eeeeee !important; } ly8mi89mhkuydho9di2v19xa2thu9lo 1469290 1469289 2026-04-20T17:48:45Z Zosya95 54344 1469290 sanitized-css text/css .navbox-title { background: radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), /* stars */ radial-gradient(1px 1px at 15% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 25% 70%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 35% 30%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 45% 80%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 60% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 70% 60%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 80% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 30% 45%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(1px 1px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), /* base */ radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .navbox-title a { color: #eeeeee !important; } .navbox-abovebelow { background: radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(1px 1px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; } .mw-collapsible-text { color: #eeeeee !important; } a7j9k2f5d8graw51pq2gdp79icex3uq 1469291 1469290 2026-04-20T17:49:15Z Zosya95 54344 1469291 sanitized-css text/css .navbox-title { background: radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), /* stars */ radial-gradient(1px 1px at 15% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 25% 70%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 35% 30%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 45% 80%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 60% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 70% 60%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 80% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1px 1px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1px 1px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1px 1px at 30% 45%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(1px 1px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), /* base */ radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .navbox-title a, .navbox-abovebelow a { color: #eeeeee !important; } .navbox-abovebelow { background: radial-gradient(2px 2px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(1.8px 1.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1px 1px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(1px 1px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; } .mw-collapsible-text { color: #eeeeee !important; } d2clgrff6nytjkj75yig7flvhpg29gz 1469293 1469291 2026-04-20T17:50:46Z Zosya95 54344 1469293 sanitized-css text/css .navbox-title { background: radial-gradient(2.5px 2.5px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.3px 2.3px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), /* stars */ radial-gradient(1.5px 1.5px at 15% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 25% 70%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 35% 30%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 45% 80%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 60% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 70% 60%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 80% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 30% 45%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), /* base */ radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .navbox-title a, .navbox-abovebelow a { color: #eeeeee !important; } .navbox-abovebelow { background: radial-gradient(2.5px 2.5px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.3px 2.3px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(1.5px 1.5px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; } .mw-collapsible-text { color: #eeeeee !important; } ddsycg7pr4g12z6kgihwygx7e8ft95n 1469297 1469293 2026-04-20T17:52:37Z Zosya95 54344 1469297 sanitized-css text/css .navbox-title { background: radial-gradient(3px 3px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), /* stars */ radial-gradient(2px 2px at 15% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 25% 70%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 30%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 45% 80%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 60% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 70% 60%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 80% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 30% 45%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), /* base */ radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .navbox-title a, .navbox-abovebelow a { color: #eeeeee !important; } .navbox-abovebelow { background: radial-gradient(3px 3px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; } .mw-collapsible-text { color: #eeeeee !important; } 9st3e30uj2rtdgltj5mr0xdobaunsj8 1469298 1469297 2026-04-20T17:53:27Z Zosya95 54344 1469298 sanitized-css text/css .navbox-abovebelow { background: radial-gradient(3px 3px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), /* stars */ radial-gradient(2px 2px at 15% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 25% 70%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 30%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 45% 80%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 60% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 70% 60%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 80% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 30% 45%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), /* base */ radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .navbox-title a, .navbox-abovebelow a { color: #eeeeee !important; } .navbox-title { background: radial-gradient(3px 3px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; } .mw-collapsible-text { color: #eeeeee !important; } h5lpggbbydjizz2xtl0bqa6s6z6olcu 1469300 1469298 2026-04-20T17:54:55Z Zosya95 54344 1469300 sanitized-css text/css .navbox-abovebelow { background: radial-gradient(3px 3px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), /* stars */ radial-gradient(2px 2px at 15% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 25% 70%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 30%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 45% 80%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 60% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 70% 60%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 80% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 30% 45%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), /* base */ radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .navbox-title a, .navbox-abovebelow a { color: #eeeeee !important; } .navbox-title { background: radial-gradient(3px 3px at 8% 18%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 88% 22%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 18% 82%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 82% 78%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 48%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 65%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(2px 2px at 22% 35%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 68% 58%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 48% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; } .mw-collapsible-text { color: #eeeeee !important; } khogffeicaqbdn3wxjt412suwq3idfl 1469301 1469300 2026-04-20T17:55:49Z Zosya95 54344 1469301 sanitized-css text/css .navbox-abovebelow { background: radial-gradient(3px 3px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), /* stars */ radial-gradient(2px 2px at 15% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 25% 70%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 30%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 45% 80%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 60% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 70% 60%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 80% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 30% 45%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), /* base */ radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .navbox-title a, .navbox-abovebelow a { color: #eeeeee !important; } .navbox-title { background: radial-gradient(3px 3px at 8% 18%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 88% 22%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 18% 82%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 82% 78%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 48%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 65%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(2px 2px at 22% 35%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 68% 58%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 48% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .mw-collapsible-text { color: #eeeeee !important; } 908ds5vwjnftshlut3h044f1y8vt57n 1469302 1469301 2026-04-20T17:57:17Z Zosya95 54344 1469302 sanitized-css text/css .navbox-abovebelow { background: radial-gradient(3px 3px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), /* stars */ radial-gradient(2px 2px at 15% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 25% 70%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 30%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 45% 80%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 60% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 70% 60%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 80% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 30% 45%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), /* base */ radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .navbox-title a, .navbox-abovebelow a { color: #eeeeee !important; } .navbox-title { background: radial-gradient(3px 3px at 8% 18%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 88% 22%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 18% 82%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 82% 78%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 48%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 65%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(2px 2px at 22% 35%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 68% 58%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 48% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .mw-collapsible-text { color: #eeeeee !important; } .mw-collapsible-toggle-default::before, .mw-collapsible-toggle-default::after { color: #eeeeee !important; } 5mruyaruit8utpi5zbev11iemr9yljx 1469303 1469302 2026-04-20T17:58:09Z Zosya95 54344 1469303 sanitized-css text/css .navbox-abovebelow { background: radial-gradient(3px 3px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), /* ситораҳо */ radial-gradient(2px 2px at 15% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 25% 70%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 30%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 45% 80%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 60% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 70% 60%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 80% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 30% 45%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), /* ранги пушт */ radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .navbox-title a, .navbox-abovebelow a { color: #eeeeee !important; } .navbox-title { background: radial-gradient(3px 3px at 8% 18%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 88% 22%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 18% 82%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 82% 78%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 48%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 65%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(2px 2px at 22% 35%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 68% 58%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 48% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .mw-collapsible-text { color: #eeeeee !important; } .mw-collapsible-toggle-default::before, .mw-collapsible-toggle-default::after { color: #eeeeee !important; } qobryx4ycwb09f3mlk1yxicnh8h29np 1469391 1469303 2026-04-21T00:37:20Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Шаблон:Галаситораҳо/муосир/styles.css]] to [[Шаблон:Галаситораҳо/styles.css]] without leaving a redirect 1469303 sanitized-css text/css .navbox-abovebelow { background: radial-gradient(3px 3px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), /* ситораҳо */ radial-gradient(2px 2px at 15% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 25% 70%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 30%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 45% 80%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 60% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 70% 60%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 80% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 30% 45%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), /* ранги пушт */ radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .navbox-title a, .navbox-abovebelow a { color: #eeeeee !important; } .navbox-title { background: radial-gradient(3px 3px at 8% 18%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 88% 22%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 18% 82%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 82% 78%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 48%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 65%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(2px 2px at 22% 35%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 68% 58%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 48% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .mw-collapsible-text { color: #eeeeee !important; } .mw-collapsible-toggle-default::before, .mw-collapsible-toggle-default::after { color: #eeeeee !important; } qobryx4ycwb09f3mlk1yxicnh8h29np 1469445 1469391 2026-04-21T02:58:37Z Zosya95 54344 1469445 sanitized-css text/css .navbox-abovebelow { background: radial-gradient(3px 3px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), /* ситораҳо */ radial-gradient(2px 2px at 15% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 25% 70%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 30%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 45% 80%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 60% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 70% 60%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 80% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 30% 45%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), /* ранги пушт */ radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .navbox-title a, .navbox-abovebelow a { color: #eeeeee !important; } .navbox-title { background: radial-gradient(3px 3px at 8% 18%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 88% 22%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 18% 82%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 82% 78%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 48%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 65%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(2px 2px at 22% 35%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 68% 58%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 48% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; padding: 2px 0px; } .mw-collapsible-text { color: #eeeeee !important; } .mw-collapsible-toggle-default::before, .mw-collapsible-toggle-default::after { color: #eeeeee !important; } .infobox-header { color: #eeeeee !important; background: #0d2a6b; } .infobox-header a { color: #eeeeee !important; } 8s5je7asoiw84ftyke2aslepfree16p 1469446 1469445 2026-04-21T02:59:17Z Zosya95 54344 1469446 sanitized-css text/css .navbox-abovebelow { background: radial-gradient(3px 3px at 5% 10%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 95% 15%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 10% 90%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 90% 85%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), /* ситораҳо */ radial-gradient(2px 2px at 15% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 25% 70%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 30%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 45% 80%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 60% 25%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 70% 60%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 80% 40%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 20% 50%, rgba(255,255,255,0.75), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 75%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 75% 10%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2px 2px at 85% 55%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 30% 45%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 50% 50%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 40% 60%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), /* ранги пушт */ radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; } .navbox-title a, .navbox-abovebelow a { color: #eeeeee !important; } .navbox-title { background: radial-gradient(3px 3px at 8% 18%, rgba(255,255,255,0.95), transparent), radial-gradient(2.8px 2.8px at 88% 22%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 18% 82%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2.5px 2.5px at 82% 78%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 55% 48%, rgba(200,220,255,0.3), transparent), radial-gradient(2px 2px at 35% 65%, rgba(180,200,255,0.25), transparent), radial-gradient(2px 2px at 22% 35%, rgba(255,255,255,0.85), transparent), radial-gradient(2px 2px at 68% 58%, rgba(255,255,255,0.8), transparent), radial-gradient(2px 2px at 48% 20%, rgba(255,255,255,0.9), transparent), radial-gradient(600px circle at 50% 40%, rgba(40,80,200,0.25), transparent), linear-gradient(160deg, #091871, #020617, #0a1a4a, #0d2a6b); background-repeat: no-repeat; background-size: cover; color: #eeeeee !important; padding: 2px 0px; } .mw-collapsible-text { color: #eeeeee !important; } .mw-collapsible-toggle-default::before, .mw-collapsible-toggle-default::after { color: #eeeeee !important; } .infobox-header { color: #eeeeee !important; background: #0d2a6b; padding: 1px 0px; } .infobox-header a { color: #eeeeee !important; } 04azq1533nmwsc4avk8zc7q43pdtjcn 10 330963 1469295 2026-04-20T17:51:28Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Шаблон:Галаситораҳо/замонавӣ]] to [[Шаблон:Галаситораҳо/муосир]] 1469295 wikitext text/x-wiki #равона [[Шаблон:Галаситораҳо/муосир]] fx02yfynfn2q3s1xk9yy1ktw6df07c9 1469296 1469295 2026-04-20T17:51:45Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Шаблон:Галаситораҳо/муосир]] 1469296 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 0 330964 1469329 2026-04-20T19:57:30Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Пойгоҳ Низомй вркуто суитски]] to [[Пойгоҳи низомии Воркута]] 1469329 wikitext text/x-wiki #равона [[Пойгоҳи низомии Воркута]] iehseea66y3078ytb72fp5oyvlt34b8 0 330965 1469332 2026-04-20T20:03:35Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Фурудгоҳи штлув]] to [[Пойгоҳи низомии Шаталово]] 1469332 wikitext text/x-wiki #равона [[Пойгоҳи низомии Шаталово]] c08tde6gz611y54kbwpzsnvcp151rhd 0 330966 1469336 2026-04-20T20:12:15Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Игнасио Акукарро]] to [[Игнасио Ачукарро]] 1469336 wikitext text/x-wiki #равона [[Игнасио Ачукарро]] r9qdladlnftvulga6ffos350em767lr 0 330967 1469339 2026-04-20T20:13:28Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Фурудгоҳи пукчонг]] to [[Фурудгоҳи Пукчонг]] 1469339 wikitext text/x-wiki #равона [[Фурудгоҳи Пукчонг]] cs4unzksbfj3miax9f0vrr76c4x8hj0 0 330968 1469342 2026-04-20T20:15:49Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Фурудгоҳи чунгҷин]] to [[Фурудгоҳи Чунгҷин]] 1469342 wikitext text/x-wiki #равона [[Фурудгоҳи Чунгҷин]] 11x900upec1tqgemvd5wu843jlfvly1 0 330969 1469349 2026-04-20T20:28:55Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Сус поро ревир]] to [[Рӯди Параи ҷанубӣ]] 1469349 wikitext text/x-wiki #равона [[Рӯди Параи ҷанубӣ]] 3vsuphg74x9ofu63reaw5hd3trh58ar 1 330970 1469351 2026-04-20T20:28:55Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Баҳс:Сус поро ревир]] to [[Баҳс:Рӯди Параи ҷанубӣ]] 1469351 wikitext text/x-wiki #равона [[Баҳс:Рӯди Параи ҷанубӣ]] lbvlr9qtmuapwkm1wp3d3qp29gmx6ko 0 330971 1469360 2026-04-20T21:31:04Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Ҳелен Ҳунт]] to [[Ҳелен Ҳант]] 1469360 wikitext text/x-wiki #равона [[Ҳелен Ҳант]] sjx1983rqjyog6gkpgzpm7brlbokn5q 0 330972 1469381 2026-04-21T00:14:46Z Zosya95 54344 Саҳифаи нав: {{Дигар маъноҳо|Шер}} {{Таксон | тасвир = HansomeLion 002.jpg | тавсифи тасвир = Шери нар дар боғи ҳайвоноти Луисвилл | салтанат = Ҷонварон | табақа = Намуд | лотинӣ = Panthera leo | муаллиф = [[Карл Линней|L.]]<ref name=MSW3>{{MSW3 Carnivora |id=14000228 |page=546 |heading=Species ''Panthera leo''}}</ref> | соли муаллифӣ = 1758 | ха... 1469381 wikitext text/x-wiki {{Дигар маъноҳо|Шер}} {{Таксон | тасвир = HansomeLion 002.jpg | тавсифи тасвир = Шери нар дар боғи ҳайвоноти Луисвилл | салтанат = Ҷонварон | табақа = Намуд | лотинӣ = Panthera leo | муаллиф = [[Карл Линней|L.]]<ref name=MSW3>{{MSW3 Carnivora |id=14000228 |page=546 |heading=Species ''Panthera leo''}}</ref> | соли муаллифӣ = 1758 | харита = Lion distribution.png | вазъи ҳифз = VU | iucn = 15951 }} '''Шер''', ғазанфар, ҳайдар ({{lang-la|Panthera leo}}) — як навъ ҷонвари [[Ширхӯрон|ширхӯр]]и [[Дарандаҳо|даранда]]. == Таснифоти зоологӣ == Бино бар таснифоти зоологи мансуби оилаи гурбашаклҳост. Сар ва ҷуссаи калон дорад. Дарозиаш то 210 см, думаш то 110 см, вазнаш то 280 кг. Шер пурқуввату чолок аст. Мӯйи танаш паст ва зарди беранг мебошад; як қисми сар, гардан, сина ва зери шиками шери нар бо мӯйҳои дарози жӯлтда пӯшида шудааст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭСТ|||муаллиф=}} {{зоо-нопурра}} ge7cqa20hlm02fmhghanv1v5kr1ws5g 1469387 1469381 2026-04-21T00:17:32Z Zosya95 54344 1469387 wikitext text/x-wiki {{Дигар маъноҳо|Шер}} {{Таксон | ном = Шер | тасвир = HansomeLion 002.jpg | тавсифи тасвир = Шери нар дар боғи ҳайвоноти Луисвилл | салтанат = Ҷонварон | табақа = Намуд | лотинӣ = Panthera leo | муаллиф = [[Карл Линней|L.]]<ref name=MSW3>{{MSW3 Carnivora |id=14000228 |page=546 |heading=Species ''Panthera leo''}}</ref> | соли муаллифӣ = 1758 | харита = Lion distribution.png | вазъи ҳифз = VU | iucn = 15951 }} '''Шер''', ғазанфар, ҳайдар ({{lang-la|Panthera leo}}) — як навъ ҷонвари [[Ширхӯрон|ширхӯр]]и [[Дарандаҳо|даранда]]. == Таснифоти зоологӣ == Бино бар таснифоти зоологи мансуби оилаи гурбашаклҳост. Сар ва ҷуссаи калон дорад. Дарозиаш то 210 см, думаш то 110 см, вазнаш то 280 кг. Шер пурқуввату чолок аст. Мӯйи танаш паст ва зарди беранг мебошад; як қисми сар, гардан, сина ва зери шиками шери нар бо мӯйҳои дарози жӯлтда пӯшида шудааст. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Сарчашма == * {{ЭСТ|||муаллиф=}} {{зоо-нопурра}} gyixpnecacs5444szanadlh0s805awg 0 330973 1469384 2026-04-21T00:16:06Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Шер (овозxон)]] to [[Шер (овозхон)]] 1469384 wikitext text/x-wiki #равона [[Шер (овозхон)]] ayce3r17yyqtix8h75rosqkywi9yafl 1469385 1469384 2026-04-21T00:16:36Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Шер (овозхон)]] 1469385 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 10 330974 1469389 2026-04-21T00:35:46Z Zosya95 54344 Саҳифаи нав: <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Ҷадвали новбарӣ | ном = Галаситораҳо/замонавӣ | сарлавҳа = The [[IAU designated constellations|88 modern constellations]] | синфи_бадан = hlist | state = {{{state<includeonly>|autocollapse</includeonly>}}} | феҳрист1 = {{Галаситораҳо/феҳрист}} | поёнӣ = * [[Феҳристҳои галаситораҳо]]... 1469389 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Ҷадвали новбарӣ | ном = Галаситораҳо/замонавӣ | сарлавҳа = The [[IAU designated constellations|88 modern constellations]] | синфи_бадан = hlist | state = {{{state<includeonly>|autocollapse</includeonly>}}} | феҳрист1 = {{Галаситораҳо/феҳрист}} | поёнӣ = * [[Феҳристҳои галаситораҳо]] }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> eel4i863n3r3jvqkj2eq61hix2tko2t 1469392 1469389 2026-04-21T00:38:48Z Zosya95 54344 1469392 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Ҷадвали новбарӣ | ном = Галаситораҳо | сарлавҳа = The [[IAU designated constellations|88 modern constellations]] | синфи_бадан = hlist | state = {{{state<includeonly>|autocollapse</includeonly>}}} | феҳрист1 = {{Галаситораҳо/феҳрист}} | поёнӣ = * [[Феҳристҳои галаситораҳо]] }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> nfs7sacmdyiioje9tquvavzclcr58jb 1469409 1469392 2026-04-21T01:07:55Z Zosya95 54344 1469409 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Ҷадвали новбарӣ | ном = Галаситораҳо | сарлавҳа = The [[IAU designated constellations|88 modern constellations]] | синфи_бадан = hlist | state = {{{state<includeonly>|autocollapse</includeonly>}}} | феҳрист1 = * [[Андромеда (галаситора)|Андромеда]] * [[Дупайкар (галаситора)|Дупайкар]] * [[Большая Медведица]] * [[Большой Пёс]] * [[Весы (созвездие)|Весы]] * [[Водолей (галаситора)|Водолей]] * [[Возничий]] * [[Гург (галаситора)|Гург]] * [[Волопас]] * [[Волосы Вероники]] * [[Ворон (галаситора)|Ворон]] * [[Геркулес (созвездие)|Геркулес]] * [[Гидра (созвездие)|Гидра]] * [[Голубь (созвездие)|Голубь]] * [[Гончие Псы]] * [[Дева (созвездие)|Дева]] * [[Дельфин (созвездие)|Дельфин]] * [[Дракон (созвездие)|Дракон]] * [[Единорог (созвездие)|Единорог]] * [[Жертвенник (созвездие)|Жертвенник]] * [[Живописец (созвездие)|Живописец]] * [[Жираф (созвездие)|Жираф]] * [[Журавль (созвездие)|Журавль]] * [[Заяц (созвездие)|Заяц]] * [[Змееносец]] * [[Змея (созвездие)|Змея]] * [[Золотая Рыба]] * [[Индеец (созвездие)|Индеец]] * [[Кассиопея (созвездие)|Кассиопея]] * [[Киль (созвездие)|Киль]] * [[Кит (созвездие)|Кит]] * [[Козерог (созвездие)|Козерог]] * [[Компас (созвездие)|Компас]] * [[Корма (созвездие)|Корма]] * [[Лебедь (созвездие)|Лебедь]] * [[Лев (созвездие)|Лев]] * [[Летучая Рыба (созвездие)|Летучая Рыба]] * [[Лира (созвездие)|Лира]] * [[Лисичка (созвездие)|Лисичка]] * [[Малая Медведица]] * [[Малый Конь]] * [[Малый Лев]] * [[Малый Пёс]] * [[Микроскоп (созвездие)|Микроскоп]] * [[Муха (созвездие)|Муха]] * [[Насос (созвездие)|Насос]] * [[Наугольник]] * [[Овен (созвездие)|Овен]] * [[Октант (созвездие)|Октант]] * [[Орёл (созвездие)|Орёл]] * [[Орион (созвездие)|Орион]] * [[Павлин (созвездие)|Павлин]] * [[Паруса (созвездие)|Паруса]] * [[Пегас (созвездие)|Пегас]] * [[Персей (созвездие)|Персей]] * [[Печь (созвездие)|Печь]] * [[Райская Птица (созвездие)|Райская Птица]] * [[Рак (созвездие)|Рак]] * [[Резец (созвездие)|Резец]] * [[Рыбы (созвездие)|Рыбы]] * [[Рысь (созвездие)|Рысь]] * [[Северная Корона]] * [[Секстант (созвездие)|Секстант]] * [[Сетка (созвездие)|Сетка]] * [[Скорпион (созвездие)|Скорпион]] * [[Скульптор (созвездие)|Скульптор]] * [[Столовая Гора]] * [[Стрела (созвездие)|Стрела]] * [[Стрелец (созвездие)|Стрелец]] * [[Телескоп (созвездие)|Телескоп]] * [[Телец (созвездие)|Телец]] * [[Треугольник (созвездие)|Треугольник]] * [[Тукан (созвездие)|Тукан]] * [[Феникс (созвездие)|Феникс]] * [[Хамелеон (созвездие)|Хамелеон]] * [[Центавр (созвездие)|Центавр]] * [[Цефей (созвездие)|Цефей]] * [[Циркуль (созвездие)|Циркуль]] * [[Часы (созвездие)|Часы]] * [[Чаша (созвездие)|Чаша]] * [[Щит (созвездие)|Щит]] * [[Эридан (созвездие)|Эридан]] * [[Южная Гидра]] * [[Южная Корона]] * [[Южная Рыба]] * [[Южный Крест]] * [[Южный Треугольник]] * [[Ящерица (созвездие)|Ящерица]] | поёнӣ = * [[Феҳристҳои галаситораҳо]] }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> pfom1ii64t2cpttjnf0382vayxb3w7m 1469416 1469409 2026-04-21T01:27:34Z Zosya95 54344 1469416 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Ҷадвали новбарӣ | ном = Галаситораҳо | state = {{{state<includeonly>|autocollapse</includeonly>}}} | синфи_бадан = hlist | сарлавҳа = The [[IAU designated constellations|88 modern constellations]] | феҳрист1 = * [[Андромеда (галаситора)|Андромеда]] * [[Дупайкар (галаситора)|Дупайкар]] * [[Большая Медведица]] * [[Большой Пёс]] * [[Весы (галаситора)|Весы]] * [[Водолей (галаситора)|Водолей]] * [[Возничий]] * [[Волк (галаситора)|Волк]] * [[Волопас]] * [[Волосы Вероники]] * [[Ворон (галаситора)|Ворон]] * [[Геркулес (галаситора)|Геркулес]] * [[Гидра (галаситора)|Гидра]] * [[Голубь (галаситора)|Голубь]] * [[Гончие Псы]] * [[Дева (созвездие)|Дева]] * [[Дельфин (созвездие)|Дельфин]] * [[Дракон (созвездие)|Дракон]] * [[Единорог (созвездие)|Единорог]] * [[Жертвенник (созвездие)|Жертвенник]] * [[Живописец (созвездие)|Живописец]] * [[Жираф (созвездие)|Жираф]] * [[Журавль (созвездие)|Журавль]] * [[Заяц (созвездие)|Заяц]] * [[Змееносец]] * [[Змея (созвездие)|Змея]] * [[Золотая Рыба]] * [[Индеец (созвездие)|Индеец]] * [[Кассиопея (созвездие)|Кассиопея]] * [[Киль (созвездие)|Киль]] * [[Кит (созвездие)|Кит]] * [[Козерог (созвездие)|Козерог]] * [[Компас (созвездие)|Компас]] * [[Корма (созвездие)|Корма]] * [[Лебедь (созвездие)|Лебедь]] * [[Лев (созвездие)|Лев]] * [[Летучая Рыба (созвездие)|Летучая Рыба]] * [[Лира (созвездие)|Лира]] * [[Лисичка (созвездие)|Лисичка]] * [[Малая Медведица]] * [[Малый Конь]] * [[Малый Лев]] * [[Малый Пёс]] * [[Микроскоп (созвездие)|Микроскоп]] * [[Муха (созвездие)|Муха]] * [[Насос (созвездие)|Насос]] * [[Наугольник]] * [[Овен (созвездие)|Овен]] * [[Октант (созвездие)|Октант]] * [[Орёл (созвездие)|Орёл]] * [[Орион (созвездие)|Орион]] * [[Павлин (созвездие)|Павлин]] * [[Паруса (созвездие)|Паруса]] * [[Пегас (созвездие)|Пегас]] * [[Персей (созвездие)|Персей]] * [[Печь (созвездие)|Печь]] * [[Райская Птица (созвездие)|Райская Птица]] * [[Рак (созвездие)|Рак]] * [[Резец (созвездие)|Резец]] * [[Рыбы (созвездие)|Рыбы]] * [[Рысь (созвездие)|Рысь]] * [[Северная Корона]] * [[Секстант (созвездие)|Секстант]] * [[Сетка (созвездие)|Сетка]] * [[Скорпион (созвездие)|Скорпион]] * [[Скульптор (созвездие)|Скульптор]] * [[Столовая Гора]] * [[Стрела (созвездие)|Стрела]] * [[Стрелец (созвездие)|Стрелец]] * [[Телескоп (созвездие)|Телескоп]] * [[Телец (созвездие)|Телец]] * [[Треугольник (созвездие)|Треугольник]] * [[Тукан (созвездие)|Тукан]] * [[Феникс (созвездие)|Феникс]] * [[Хамелеон (созвездие)|Хамелеон]] * [[Центавр (созвездие)|Центавр]] * [[Цефей (созвездие)|Цефей]] * [[Циркуль (созвездие)|Циркуль]] * [[Часы (созвездие)|Часы]] * [[Чаша (созвездие)|Чаша]] * [[Щит (созвездие)|Щит]] * [[Эридан (созвездие)|Эридан]] * [[Южная Гидра]] * [[Южная Корона]] * [[Южная Рыба]] * [[Южный Крест]] * [[Южный Треугольник]] * [[Ящерица (созвездие)|Ящерица]] | поёнӣ = * [[Феҳристҳои галаситораҳо]] }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> 162ermpv6zq2sd9lxaekk52vfeb08j3 1469425 1469416 2026-04-21T02:00:31Z Zosya95 54344 1469425 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Ҷадвали новбарӣ | ном = Галаситораҳо | state = {{{state<includeonly>|autocollapse</includeonly>}}} | синфи_бадан = hlist | сарлавҳа = The [[IAU designated constellations|88 галаситораҳои муосир]] | феҳрист1 = * [[Андромеда (галаситора)|Андромеда]] * [[Дупайкар (галаситора)|Дупайкар]] * [[Большая Медведица]] * [[Большой Пёс]] * [[Весы (галаситора)|Весы]] * [[Водолей (галаситора)|Водолей]] * [[Возничий]] * [[Гург (галаситора)|Гург]] * [[Волопас]] * [[Волосы Вероники]] * [[Ворон (галаситора)|Ворон]] * [[Геркулес (галаситора)|Геркулес]] * [[Гидра (галаситора)|Гидра]] * [[Голубь (галаситора)|Голубь]] * [[Гончие Псы]] * [[Дева (созвездие)|Дева]] * [[Дельфин (созвездие)|Дельфин]] * [[Дракон (созвездие)|Дракон]] * [[Единорог (созвездие)|Единорог]] * [[Жертвенник (созвездие)|Жертвенник]] * [[Живописец (созвездие)|Живописец]] * [[Жираф (созвездие)|Жираф]] * [[Журавль (созвездие)|Журавль]] * [[Заяц (созвездие)|Заяц]] * [[Змееносец]] * [[Змея (созвездие)|Змея]] * [[Золотая Рыба]] * [[Индеец (созвездие)|Индеец]] * [[Кассиопея (созвездие)|Кассиопея]] * [[Киль (созвездие)|Киль]] * [[Кит (созвездие)|Кит]] * [[Козерог (созвездие)|Козерог]] * [[Компас (созвездие)|Компас]] * [[Корма (созвездие)|Корма]] * [[Лебедь (созвездие)|Лебедь]] * [[Лев (созвездие)|Лев]] * [[Летучая Рыба (созвездие)|Летучая Рыба]] * [[Лира (созвездие)|Лира]] * [[Лисичка (созвездие)|Лисичка]] * [[Малая Медведица]] * [[Малый Конь]] * [[Малый Лев]] * [[Малый Пёс]] * [[Микроскоп (созвездие)|Микроскоп]] * [[Муха (созвездие)|Муха]] * [[Насос (созвездие)|Насос]] * [[Наугольник]] * [[Овен (созвездие)|Овен]] * [[Октант (созвездие)|Октант]] * [[Орёл (созвездие)|Орёл]] * [[Орион (созвездие)|Орион]] * [[Павлин (созвездие)|Павлин]] * [[Паруса (созвездие)|Паруса]] * [[Пегас (созвездие)|Пегас]] * [[Персей (созвездие)|Персей]] * [[Печь (созвездие)|Печь]] * [[Райская Птица (созвездие)|Райская Птица]] * [[Рак (созвездие)|Рак]] * [[Резец (созвездие)|Резец]] * [[Рыбы (созвездие)|Рыбы]] * [[Рысь (созвездие)|Рысь]] * [[Северная Корона]] * [[Секстант (созвездие)|Секстант]] * [[Сетка (созвездие)|Сетка]] * [[Скорпион (созвездие)|Скорпион]] * [[Скульптор (созвездие)|Скульптор]] * [[Столовая Гора]] * [[Стрела (созвездие)|Стрела]] * [[Стрелец (созвездие)|Стрелец]] * [[Телескоп (созвездие)|Телескоп]] * [[Телец (созвездие)|Телец]] * [[Треугольник (созвездие)|Треугольник]] * [[Тукан (созвездие)|Тукан]] * [[Феникс (созвездие)|Феникс]] * [[Хамелеон (созвездие)|Хамелеон]] * [[Центавр (созвездие)|Центавр]] * [[Цефей (созвездие)|Цефей]] * [[Циркуль (созвездие)|Циркуль]] * [[Часы (созвездие)|Часы]] * [[Чаша (созвездие)|Чаша]] * [[Щит (созвездие)|Щит]] * [[Эридан (созвездие)|Эридан]] * [[Южная Гидра]] * [[Южная Корона]] * [[Южная Рыба]] * [[Южный Крест]] * [[Южный Треугольник]] * [[Ящерица (созвездие)|Ящерица]] | поёнӣ = * [[Феҳристҳои галаситораҳо]] }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> bjmahi1sq1c1oyfelvys20ap49h8lyv 1469478 1469425 2026-04-21T03:36:21Z Zosya95 54344 1469478 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Ҷадвали новбарӣ | ном = Галаситораҳо | state = {{{state<includeonly>|autocollapse</includeonly>}}} | синфи_бадан = hlist | сарлавҳа = [[IAU designated constellations|88 галаситораҳои муосир]] | феҳрист1 = * [[Андромеда (галаситора)|Андромеда]] * [[Дупайкар (галаситора)|Дупайкар]] * [[Большая Медведица]] * [[Большой Пёс]] * [[Весы (галаситора)|Весы]] * [[Водолей (галаситора)|Водолей]] * [[Возничий]] * [[Гург (галаситора)|Гург]] * [[Волопас]] * [[Волосы Вероники]] * [[Ворон (галаситора)|Ворон]] * [[Геркулес (галаситора)|Геркулес]] * [[Гидра (галаситора)|Гидра]] * [[Голубь (галаситора)|Голубь]] * [[Гончие Псы]] * [[Дева (галаситора)|Дева]] * [[Дельфин (галаситора)|Дельфин]] * [[Дракон (галаситора)|Дракон]] * [[Единорог (галаситора)|Единорог]] * [[Жертвенник (галаситора)|Жертвенник]] * [[Живописец (галаситора)|Живописец]] * [[Жираф (галаситора)|Жираф]] * [[Журавль (галаситора)|Журавль]] * [[Заяц (галаситора)|Заяц]] * [[Змееносец]] * [[Змея (галаситора)|Змея]] * [[Золотая Рыба]] * [[Индеец (созвездие)|Индеец]] * [[Кассиопея (созвездие)|Кассиопея]] * [[Киль (созвездие)|Киль]] * [[Кит (созвездие)|Кит]] * [[Козерог (созвездие)|Козерог]] * [[Компас (созвездие)|Компас]] * [[Корма (созвездие)|Корма]] * [[Лебедь (созвездие)|Лебедь]] * [[Лев (созвездие)|Лев]] * [[Летучая Рыба (созвездие)|Летучая Рыба]] * [[Лира (созвездие)|Лира]] * [[Лисичка (созвездие)|Лисичка]] * [[Малая Медведица]] * [[Малый Конь]] * [[Малый Лев]] * [[Малый Пёс]] * [[Микроскоп (созвездие)|Микроскоп]] * [[Муха (созвездие)|Муха]] * [[Насос (созвездие)|Насос]] * [[Наугольник]] * [[Овен (созвездие)|Овен]] * [[Октант (созвездие)|Октант]] * [[Орёл (созвездие)|Орёл]] * [[Орион (созвездие)|Орион]] * [[Павлин (созвездие)|Павлин]] * [[Паруса (созвездие)|Паруса]] * [[Пегас (созвездие)|Пегас]] * [[Персей (созвездие)|Персей]] * [[Печь (созвездие)|Печь]] * [[Райская Птица (созвездие)|Райская Птица]] * [[Рак (созвездие)|Рак]] * [[Резец (созвездие)|Резец]] * [[Рыбы (созвездие)|Рыбы]] * [[Рысь (созвездие)|Рысь]] * [[Северная Корона]] * [[Секстант (созвездие)|Секстант]] * [[Сетка (созвездие)|Сетка]] * [[Скорпион (созвездие)|Скорпион]] * [[Скульптор (созвездие)|Скульптор]] * [[Столовая Гора]] * [[Стрела (созвездие)|Стрела]] * [[Стрелец (созвездие)|Стрелец]] * [[Телескоп (созвездие)|Телескоп]] * [[Телец (созвездие)|Телец]] * [[Треугольник (созвездие)|Треугольник]] * [[Тукан (созвездие)|Тукан]] * [[Феникс (созвездие)|Феникс]] * [[Хамелеон (созвездие)|Хамелеон]] * [[Центавр (созвездие)|Центавр]] * [[Цефей (созвездие)|Цефей]] * [[Циркуль (созвездие)|Циркуль]] * [[Часы (созвездие)|Часы]] * [[Чаша (созвездие)|Чаша]] * [[Щит (созвездие)|Щит]] * [[Эридан (созвездие)|Эридан]] * [[Южная Гидра]] * [[Южная Корона]] * [[Южная Рыба]] * [[Южный Крест]] * [[Южный Треугольник]] * [[Ящерица (созвездие)|Ящерица]] | поёнӣ = * [[Феҳристҳои галаситораҳо]] }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> hc8mqm1iktfhhw68ux0yboi823792pm 1469485 1469478 2026-04-21T03:51:20Z Zosya95 54344 1469485 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Ҷадвали новбарӣ | ном = Галаситораҳо | state = {{{state<includeonly>|autocollapse</includeonly>}}} | синфи_бадан = hlist | сарлавҳа = [[IAU designated constellations|88 галаситораҳои муосир]] | феҳрист1 = * [[Андромеда (галаситора)|Андромеда]] * [[Дупайкар (галаситора)|Дупайкар]] * [[Большая Медведица]] * [[Большой Пёс]] * [[Весы (галаситора)|Весы]] * [[Водолей (галаситора)|Водолей]] * [[Возничий]] * [[Гург (галаситора)|Гург]] * [[Волопас]] * [[Волосы Вероники]] * [[Ворон (галаситора)|Ворон]] * [[Геркулес (галаситора)|Геркулес]] * [[Гидра (галаситора)|Гидра]] * [[Голубь (галаситора)|Голубь]] * [[Гончие Псы]] * [[Дева (галаситора)|Дева]] * [[Дельфин (галаситора)|Дельфин]] * [[Дракон (галаситора)|Дракон]] * [[Единорог (галаситора)|Единорог]] * [[Жертвенник (галаситора)|Жертвенник]] * [[Живописец (галаситора)|Живописец]] * [[Жираф (галаситора)|Жираф]] * [[Журавль (галаситора)|Журавль]] * [[Заяц (галаситора)|Заяц]] * [[Змееносец]] * [[Змея (галаситора)|Змея]] * [[Золотая Рыба]] * [[Индеец (созвездие)|Индеец]] * [[Кассиопея (созвездие)|Кассиопея]] * [[Киль (созвездие)|Киль]] * [[Кит (созвездие)|Кит]] * [[Козерог (созвездие)|Козерог]] * [[Компас (созвездие)|Компас]] * [[Корма (созвездие)|Корма]] * [[Лебедь (созвездие)|Лебедь]] * [[Лев (созвездие)|Лев]] * [[Летучая Рыба (созвездие)|Летучая Рыба]] * [[Лира (созвездие)|Лира]] * [[Лисичка (созвездие)|Лисичка]] * [[Малая Медведица]] * [[Малый Конь]] * [[Малый Лев]] * [[Малый Пёс]] * [[Микроскоп (созвездие)|Микроскоп]] * [[Муха (созвездие)|Муха]] * [[Насос (созвездие)|Насос]] * [[Наугольник]] * [[Овен (созвездие)|Овен]] * [[Октант (созвездие)|Октант]] * [[Орёл (созвездие)|Орёл]] * [[Орион (созвездие)|Орион]] * [[Павлин (созвездие)|Павлин]] * [[Паруса (созвездие)|Паруса]] * [[Пегас (созвездие)|Пегас]] * [[Персей (созвездие)|Персей]] * [[Печь (созвездие)|Печь]] * [[Райская Птица (созвездие)|Райская Птица]] * [[Рак (созвездие)|Рак]] * [[Резец (созвездие)|Резец]] * [[Рыбы (созвездие)|Рыбы]] * [[Рысь (созвездие)|Рысь]] * [[Северная Корона]] * [[Секстант (созвездие)|Секстант]] * [[Сетка (созвездие)|Сетка]] * [[Скорпион (созвездие)|Скорпион]] * [[Скульптор (созвездие)|Скульптор]] * [[Столовая Гора]] * [[Стрела (созвездие)|Стрела]] * [[Стрелец (созвездие)|Стрелец]] * [[Телескоп (созвездие)|Телескоп]] * [[Телец (созвездие)|Телец]] * [[Треугольник (созвездие)|Треугольник]] * [[Тукан (созвездие)|Тукан]] * [[Феникс (созвездие)|Феникс]] * [[Офтобпараст (галаситора)|Офтобпараст]] * [[Центавр (созвездие)|Центавр]] * [[Цефей (созвездие)|Цефей]] * [[Циркуль (созвездие)|Циркуль]] * [[Часы (созвездие)|Часы]] * [[Чаша (созвездие)|Чаша]] * [[Щит (созвездие)|Щит]] * [[Эридан (созвездие)|Эридан]] * [[Южная Гидра]] * [[Южная Корона]] * [[Южная Рыба]] * [[Южный Крест]] * [[Южный Треугольник]] * [[Ящерица (созвездие)|Ящерица]] | поёнӣ = * [[Феҳристҳои галаситораҳо]] }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> 35h2uc0h4mqu2vaqmwdz7ag6qq18tx1 1469526 1469485 2026-04-21T04:26:43Z Zosya95 54344 1469526 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Ҷадвали новбарӣ | ном = Галаситораҳо | state = {{{state<includeonly>|autocollapse</includeonly>}}} | синфи_бадан = hlist | сарлавҳа = [[IAU designated constellations|88 галаситораҳои муосир]] | феҳрист1 = * [[Андромеда (галаситора)|Андромеда]] * [[Дупайкар (галаситора)|Дупайкар]] * [[Большая Медведица]] * [[Большой Пёс]] * [[Весы (галаситора)|Весы]] * [[Водолей (галаситора)|Водолей]] * [[Возничий]] * [[Гург (галаситора)|Гург]] * [[Волопас]] * [[Волосы Вероники]] * [[Ворон (галаситора)|Ворон]] * [[Геркулес (галаситора)|Геркулес]] * [[Гидра (галаситора)|Гидра]] * [[Голубь (галаситора)|Голубь]] * [[Гончие Псы]] * [[Дева (галаситора)|Дева]] * [[Дельфин (галаситора)|Дельфин]] * [[Дракон (галаситора)|Дракон]] * [[Единорог (галаситора)|Единорог]] * [[Жертвенник (галаситора)|Жертвенник]] * [[Живописец (галаситора)|Живописец]] * [[Жираф (галаситора)|Жираф]] * [[Журавль (галаситора)|Журавль]] * [[Заяц (галаситора)|Заяц]] * [[Змееносец]] * [[Змея (галаситора)|Змея]] * [[Золотая Рыба]] * [[Индеец (созвездие)|Индеец]] * [[Кассиопея (созвездие)|Кассиопея]] * [[Киль (созвездие)|Киль]] * [[Кит (созвездие)|Кит]] * [[Козерог (созвездие)|Козерог]] * [[Компас (созвездие)|Компас]] * [[Корма (созвездие)|Корма]] * [[Лебедь (созвездие)|Лебедь]] * [[Шер (галаситора)|Шер]] * [[Летучая Рыба (созвездие)|Летучая Рыба]] * [[Лира (созвездие)|Лира]] * [[Лисичка (созвездие)|Лисичка]] * [[Малая Медведица]] * [[Малый Конь]] * [[Малый Лев]] * [[Малый Пёс]] * [[Микроскоп (созвездие)|Микроскоп]] * [[Муха (созвездие)|Муха]] * [[Насос (созвездие)|Насос]] * [[Наугольник]] * [[Овен (созвездие)|Овен]] * [[Октант (созвездие)|Октант]] * [[Орёл (созвездие)|Орёл]] * [[Орион (созвездие)|Орион]] * [[Павлин (созвездие)|Павлин]] * [[Паруса (созвездие)|Паруса]] * [[Пегас (созвездие)|Пегас]] * [[Персей (созвездие)|Персей]] * [[Печь (созвездие)|Печь]] * [[Райская Птица (созвездие)|Райская Птица]] * [[Рак (созвездие)|Рак]] * [[Резец (созвездие)|Резец]] * [[Рыбы (созвездие)|Рыбы]] * [[Рысь (созвездие)|Рысь]] * [[Северная Корона]] * [[Секстант (созвездие)|Секстант]] * [[Сетка (созвездие)|Сетка]] * [[Скорпион (созвездие)|Скорпион]] * [[Скульптор (созвездие)|Скульптор]] * [[Столовая Гора]] * [[Стрела (созвездие)|Стрела]] * [[Стрелец (созвездие)|Стрелец]] * [[Телескоп (созвездие)|Телескоп]] * [[Телец (созвездие)|Телец]] * [[Треугольник (созвездие)|Треугольник]] * [[Тукан (созвездие)|Тукан]] * [[Феникс (созвездие)|Феникс]] * [[Офтобпараст (галаситора)|Офтобпараст]] * [[Центавр (созвездие)|Центавр]] * [[Цефей (созвездие)|Цефей]] * [[Циркуль (созвездие)|Циркуль]] * [[Часы (созвездие)|Часы]] * [[Чаша (созвездие)|Чаша]] * [[Щит (созвездие)|Щит]] * [[Эридан (созвездие)|Эридан]] * [[Южная Гидра]] * [[Южная Корона]] * [[Южная Рыба]] * [[Южный Крест]] * [[Южный Треугольник]] * [[Ящерица (созвездие)|Ящерица]] | поёнӣ = * [[Феҳристҳои галаситораҳо]] }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> je1q1keum16bf7l6qzwnw7hf184qmcx 0 330975 1469397 2026-04-21T00:56:47Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Андромеда (бурҷ)]] to [[Андромеда (галаситора)]] 1469397 wikitext text/x-wiki #равона [[Андромеда (галаситора)]] gwkkepzu7tpncmkr30hmrp6h8waf7r1 1469400 1469397 2026-04-21T00:57:18Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Андромеда (галаситора)]] 1469400 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 1 330976 1469399 2026-04-21T00:56:48Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Баҳс:Андромеда (бурҷ)]] to [[Баҳс:Андромеда (галаситора)]] 1469399 wikitext text/x-wiki #равона [[Баҳс:Андромеда (галаситора)]] 0tjntb7uqnx12ei9ptwzxx9hge9aeaj 0 330977 1469417 2026-04-21T01:37:09Z Zosya95 54344 Саҳифаи нав: '''Дупайкар''' ё '''Ҷавзо''' ({{lang-en|Gemini}}) яке аз бурҷҳои зодиак мебошад ва дар нимкураи осмонии шимолӣ ҷойгир аст. Он яке аз 48 [[Галаситора|галаситора]]е буд, ки аз ҷониби астрономи асри II милодӣ Птолемей тавсиф шудааст ва то имрӯз яке аз 88 галаситора боқӣ мемонад. Но... 1469417 wikitext text/x-wiki '''Дупайкар''' ё '''Ҷавзо''' ({{lang-en|Gemini}}) яке аз бурҷҳои зодиак мебошад ва дар нимкураи осмонии шимолӣ ҷойгир аст. Он яке аз 48 [[Галаситора|галаситора]]е буд, ки аз ҷониби астрономи асри II милодӣ Птолемей тавсиф шудааст ва то имрӯз яке аз 88 галаситора боқӣ мемонад. Номи он аз лотинӣ гирифта шуда, маънои «дуқалъа»-ро дорад ва бо дугоникҳо Кастор ва Поллукс дар афсонаҳои юнонӣ алоқаманд аст. Рамзи қадимии астрономии он (♊︎) мебошад. 2fqufawnk0o02zes8chpj9gw3b0a7il 1469418 1469417 2026-04-21T01:40:13Z Zosya95 54344 1469418 wikitext text/x-wiki '''Дупайкар''' ё '''Ҷавзо''' ({{lang-en|Gemini}}) яке аз бурҷҳои зодиак мебошад ва дар нимкураи осмонии шимолӣ ҷойгир аст. Он яке аз 48 [[Галаситора|галаситора]]е буд, ки аз ҷониби астрономи асри II милодӣ Птолемей тавсиф шудааст ва то имрӯз яке аз 88 галаситора боқӣ мемонад. Номи он аз лотинӣ гирифта шуда, маънои «дуқалъа»-ро дорад ва бо дугоникҳо Кастор ва Поллукс дар афсонаҳои юнонӣ алоқаманд аст. Рамзи қадимии астрономии он (♊︎) мебошад. {{Галаситораҳо}} 638vabgouwletnhrnvg7jw2boxlwl5b 1469426 1469418 2026-04-21T02:01:51Z Zosya95 54344 1469426 wikitext text/x-wiki {{Галаситора |ном = Дупайкар |abbreviation = Gem |genitive = Geminorum |pronounce = {{IPAc-en|ˈ|dʒ|ɛ|m|ɪ|ˌ|n|aɪ}} {{respell|JEM|ih|ny}}<br/>genitive {{IPAc-en|ˌ|dʒ|ɛ|m|ɪ|ˈ|n|ɔr|əm}} {{respell|JEM|ih|NOR|əm}} |нишон = the [[Twin]]s, [[Castor and Pollux]] |RA = {{RA|7}} |dec= {{DEC|+20}} |family = [[Zodiac]] |quadrant = NQ2 |areatotal = 514 |arearank = 30th |numbermainstars = 8, 17 |numberbfstars = 80 |numberbrightstars = 4 |numbernearbystars = 4 |brighteststarname = [[Pollux (star)|Pollux]] (β Gem) |starmagnitude = 1.15 |neareststarname = [[Gliese 251]]<ref name=Kirkpatrick2024/>{{rp|84}} |stardistancely = 18.21 |stardistancepc = 5.58 |numbermessierobjects = 1 |meteorshowers = [[Geminids]]<br /> Rho Geminids |bordering = [[Lynx (constellation)|Lynx]]<br />[[Auriga (constellation)|Auriga]]<br />[[Taurus (constellation)|Taurus]]<br />[[Orion (constellation)|Orion]]<br />[[Monoceros (constellation)|Monoceros]]<br />[[Canis Minor]]<br />[[Cancer (constellation)|Cancer]] |latmax = [[North Pole|90]] |latmin = [[55th parallel south|55]] |моҳ = Феврал }} '''Дупайкар''' ё '''Ҷавзо''' ({{lang-en|Gemini}}) яке аз бурҷҳои зодиак мебошад ва дар нимкураи осмонии шимолӣ ҷойгир аст. Он яке аз 48 [[Галаситора|галаситора]]е буд, ки аз ҷониби астрономи асри II милодӣ Птолемей тавсиф шудааст ва то имрӯз яке аз 88 галаситора боқӣ мемонад. Номи он аз лотинӣ гирифта шуда, маънои «дуқалъа»-ро дорад ва бо дугоникҳо Кастор ва Поллукс дар афсонаҳои юнонӣ алоқаманд аст. Рамзи қадимии астрономии он (♊︎) мебошад. {{Галаситораҳо}} l35k0itbsp265icoyjs3hdli3ye1mim 1469431 1469426 2026-04-21T02:19:14Z Zosya95 54344 1469431 wikitext text/x-wiki {{Галаситора |ном = Дупайкар |кӯтоҳнавишт = Gem |лотинӣ = Gemini |нишон = the [[Twin]]s, [[Castor and Pollux]] |RA = {{RA|7}} |dec= {{DEC|+20}} |family = [[Zodiac]] |quadrant = NQ2 |areatotal = 514 |arearank = 30th |numbermainstars = 8, 17 |numberbfstars = 80 |numberbrightstars = 4 |numbernearbystars = 4 |brighteststarname = [[Pollux (star)|Pollux]] (β Gem) |starmagnitude = 1.15 |neareststarname = [[Gliese 251]]<ref name=Kirkpatrick2024/>{{rp|84}} |stardistancely = 18.21 |stardistancepc = 5.58 |numbermessierobjects = 1 |meteorshowers = [[Geminids]]<br /> Rho Geminids |bordering = [[Lynx (constellation)|Lynx]]<br />[[Auriga (constellation)|Auriga]]<br />[[Taurus (constellation)|Taurus]]<br />[[Orion (constellation)|Orion]]<br />[[Monoceros (constellation)|Monoceros]]<br />[[Canis Minor]]<br />[[Cancer (constellation)|Cancer]] |latmax = [[North Pole|90]] |latmin = [[55th parallel south|55]] |моҳ = Феврал }} '''Дупайкар''' ё '''Ҷавзо''' ({{lang-en|Gemini}}) яке аз бурҷҳои зодиак мебошад ва дар нимкураи осмонии шимолӣ ҷойгир аст. Он яке аз 48 [[Галаситора|галаситора]]е буд, ки аз ҷониби астрономи асри II милодӣ Птолемей тавсиф шудааст ва то имрӯз яке аз 88 галаситора боқӣ мемонад. Номи он аз лотинӣ гирифта шуда, маънои «дуқалъа»-ро дорад ва бо дугоникҳо Кастор ва Поллукс дар афсонаҳои юнонӣ алоқаманд аст. Рамзи қадимии астрономии он (♊︎) мебошад. {{Галаситораҳо}} k5187nsmxy6afvq3e60aqh8orbv0c8o 1469434 1469431 2026-04-21T02:26:15Z Zosya95 54344 1469434 wikitext text/x-wiki {{Галаситора |ном = Дупайкар |тасвир = Gemini_IAU.svg |кӯтоҳнавишт = Gem |лотинӣ = Gemini |нишон = the [[Twin]]s, [[Castor and Pollux]] |RA = {{RA|7}} |dec= {{DEC|+20}} |family = [[Zodiac]] |quadrant = NQ2 |areatotal = 514 |arearank = 30th |numbermainstars = 8, 17 |numberbfstars = 80 |numberbrightstars = 4 |numbernearbystars = 4 |brighteststarname = [[Pollux (star)|Pollux]] (β Gem) |starmagnitude = 1.15 |neareststarname = [[Gliese 251]]<ref name=Kirkpatrick2024/>{{rp|84}} |stardistancely = 18.21 |stardistancepc = 5.58 |numbermessierobjects = 1 |meteorshowers = [[Geminids]]<br /> Rho Geminids |bordering = [[Lynx (constellation)|Lynx]]<br />[[Auriga (constellation)|Auriga]]<br />[[Taurus (constellation)|Taurus]]<br />[[Orion (constellation)|Orion]]<br />[[Monoceros (constellation)|Monoceros]]<br />[[Canis Minor]]<br />[[Cancer (constellation)|Cancer]] |latmax = [[North Pole|90]] |latmin = [[55th parallel south|55]] |моҳ = Феврал }} '''Дупайкар''' ё '''Ҷавзо''' ({{lang-en|Gemini}}) яке аз бурҷҳои зодиак мебошад ва дар нимкураи осмонии шимолӣ ҷойгир аст. Он яке аз 48 [[Галаситора|галаситора]]е буд, ки аз ҷониби астрономи асри II милодӣ Птолемей тавсиф шудааст ва то имрӯз яке аз 88 галаситора боқӣ мемонад. Номи он аз лотинӣ гирифта шуда, маънои «дуқалъа»-ро дорад ва бо дугоникҳо Кастор ва Поллукс дар афсонаҳои юнонӣ алоқаманд аст. Рамзи қадимии астрономии он (♊︎) мебошад. {{Галаситораҳо}} d6wwxrp8d0eghw7o55kkpx6zo1q7jr8 1469439 1469434 2026-04-21T02:49:09Z Zosya95 54344 1469439 wikitext text/x-wiki {{Галаситора |ном = Дупайкар |тасвир = Gemini_IAU.svg |номи кӯтоҳ = Gem |номи лотинӣ = Gemini |номҳои дигар = Ҷавзо |нишон = the [[Twin]]s, [[Castor and Pollux]] |RA = {{RA|7}} |dec= {{DEC|+20}} |family = [[Zodiac]] |quadrant = NQ2 |areatotal = 514 |arearank = 30th |numbermainstars = 8, 17 |numberbfstars = 80 |numberbrightstars = 4 |numbernearbystars = 4 |brighteststarname = [[Pollux (star)|Pollux]] (β Gem) |starmagnitude = 1.15 |neareststarname = [[Gliese 251]]<ref name=Kirkpatrick2024/>{{rp|84}} |stardistancely = 18.21 |stardistancepc = 5.58 |numbermessierobjects = 1 |meteorshowers = [[Geminids]]<br /> Rho Geminids |bordering = [[Lynx (constellation)|Lynx]]<br />[[Auriga (constellation)|Auriga]]<br />[[Taurus (constellation)|Taurus]]<br />[[Orion (constellation)|Orion]]<br />[[Monoceros (constellation)|Monoceros]]<br />[[Canis Minor]]<br />[[Cancer (constellation)|Cancer]] |latmax = [[North Pole|90]] |latmin = [[55th parallel south|55]] |моҳ = Феврал }} '''Дупайкар''' ё '''Ҷавзо''' яке аз бурҷҳои зодиак мебошад ва дар нимкураи осмонии шимолӣ ҷойгир аст. Он яке аз 48 [[Галаситора|галаситора]]е буд, ки аз ҷониби астрономи асри II милодӣ Птолемей тавсиф шудааст ва то имрӯз яке аз 88 галаситора боқӣ мемонад. Номи он аз лотинӣ гирифта шуда, маънои «дуқалъа»-ро дорад ва бо дугоникҳо Кастор ва Поллукс дар афсонаҳои юнонӣ алоқаманд аст. Рамзи қадимии астрономии он (♊︎) мебошад. {{Галаситораҳо}} gzz2yp9fv3gjtkvmd2hdgrtuy3rfj5d 1469456 1469439 2026-04-21T03:14:09Z Zosya95 54344 1469456 wikitext text/x-wiki {{Галаситора |ном = Дупайкар |тасвир = Gemini_IAU.svg |номи кӯтоҳ = Gem |номи лотинӣ = Gemini |номҳои дигар = Ҷавзо |нишон = the [[Twin]]s, [[Castor and Pollux]] |RA = {{RA|7}} |dec= {{DEC|+20}} |оила = [[Бурҷ]] |чоряк = NQ2 |areatotal = 514 |arearank = 30th |numbermainstars = 8, 17 |numberbfstars = 80 |numberbrightstars = 4 |numbernearbystars = 4 |brighteststarname = [[Pollux (star)|Pollux]] (β Gem) |starmagnitude = 1.15 |ситораи наздиктарин = [[Gliese 251]]<ref name=Kirkpatrick2024/>{{rp|84}} |stardistancely = 18.21 |stardistancepc = 5.58 |numbermessierobjects = 1 |meteorshowers = [[Geminids]]<br /> Rho Geminids |bordering = [[Lynx (constellation)|Lynx]]<br />[[Auriga (constellation)|Auriga]]<br />[[Taurus (constellation)|Taurus]]<br />[[Orion (constellation)|Orion]]<br />[[Monoceros (constellation)|Monoceros]]<br />[[Canis Minor]]<br />[[Cancer (constellation)|Cancer]] |latmax = [[North Pole|90]] |latmin = [[55th parallel south|55]] |моҳ = Феврал }} '''Дупайкар''' ё '''Ҷавзо''' яке аз бурҷҳои зодиак мебошад ва дар нимкураи осмонии шимолӣ ҷойгир аст. Он яке аз 48 [[Галаситора|галаситора]]е буд, ки аз ҷониби астрономи асри II милодӣ Птолемей тавсиф шудааст ва то имрӯз яке аз 88 галаситора боқӣ мемонад. Номи он аз лотинӣ гирифта шуда, маънои «дуқалъа»-ро дорад ва бо дугоникҳо Кастор ва Поллукс дар афсонаҳои юнонӣ алоқаманд аст. Рамзи қадимии астрономии он (♊︎) мебошад. {{Галаситораҳо}} gvn6ifd7vhervp20ot4nrj0h3yd6ea9 1469457 1469456 2026-04-21T03:14:19Z Zosya95 54344 1469457 wikitext text/x-wiki {{Галаситора |ном = Дупайкар |тасвир = Gemini_IAU.svg |номи кӯтоҳ = Gem |номи лотинӣ = Gemini |номҳои дигар = Ҷавзо |нишон = the [[Twin]]s, [[Castor and Pollux]] |RA = {{RA|7}} |dec= {{DEC|+20}} |оила = [[Бурҷ]] |чоряк = NQ2 |areatotal = 514 |arearank = 30th |numbermainstars = 8, 17 |numberbfstars = 80 |numberbrightstars = 4 |numbernearbystars = 4 |brighteststarname = [[Pollux (star)|Pollux]] (β Gem) |starmagnitude = 1.15 |ситораи наздиктарин = [[Gliese 251]]<ref name=Kirkpatrick2024/>{{rp|84}} |stardistancely = 18.21 |stardistancepc = 5.58 |numbermessierobjects = 1 |meteorshowers = [[Geminids]]<br /> Rho Geminids |ҳамсоя = {{hlist|[[Lynx (constellation)|Lynx]]|[[Auriga (constellation)|Auriga]]|[[Taurus (constellation)|Taurus]]|[[Orion (constellation)|Orion]]|[[Monoceros (constellation)|Monoceros]]|[[Canis Minor]]|[[Cancer (constellation)|Cancer]]}} |latmax = [[North Pole|90]] |latmin = [[55th parallel south|55]] |моҳ = Феврал }} '''Дупайкар''' ё '''Ҷавзо''' яке аз бурҷҳои зодиак мебошад ва дар нимкураи осмонии шимолӣ ҷойгир аст. Он яке аз 48 [[Галаситора|галаситора]]е буд, ки аз ҷониби астрономи асри II милодӣ Птолемей тавсиф шудааст ва то имрӯз яке аз 88 галаситора боқӣ мемонад. Номи он аз лотинӣ гирифта шуда, маънои «дуқалъа»-ро дорад ва бо дугоникҳо Кастор ва Поллукс дар афсонаҳои юнонӣ алоқаманд аст. Рамзи қадимии астрономии он (♊︎) мебошад. {{Галаситораҳо}} r1uxpnl8x8mic716idxfqvfaqearsm6 10 330978 1469424 2026-04-21T02:00:14Z Zosya95 54344 Саҳифаи нав: {{Қуттӣ | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | сарлавҳа = {{{ном}}} | subheader1 = Constellation | subheaderstyle = font-size: 110%; | тасвир = {{#switch: {{{ном}}} |Serpens=[[File:Serpens Caput IAU.svg|frameless|upright=1.3|Serpens Caput|class={{{image_class|skin-invert-image}}}]][[File:Serpens Cauda IAU.svg|frameless|upright=1.3|Serpens Cauda|class={{{image_class|skin-invert-image}}}]] |Argo Navis=File:Argo navis constella... 1469424 wikitext text/x-wiki {{Қуттӣ | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | сарлавҳа = {{{ном}}} | subheader1 = Constellation | subheaderstyle = font-size: 110%; | тасвир = {{#switch: {{{ном}}} |Serpens=[[File:Serpens Caput IAU.svg|frameless|upright=1.3|Serpens Caput|class={{{image_class|skin-invert-image}}}]][[File:Serpens Cauda IAU.svg|frameless|upright=1.3|Serpens Cauda|class={{{image_class|skin-invert-image}}}]] |Argo Navis=[[File:Argo navis constellation map.png|frameless|upright=1.3]] |#default=[[File:{{{ном}}} IAU.svg|frameless|upright=1.3|{{{ном}}}|class={{{image_class|skin-invert-image}}}]] }} | тавсифи тасвир = [[List of stars in {{{ном}}}]] | label1 = Abbreviation | data1 = {{{abbreviation|}}} | label2 = [[Genitive case|Genitive]] | data2 = {{{genitive|}}} | label3 = Pronunciation | data3 = {{{pronounce|}}} | label4 = Symbolism | data4 = {{{symbolism|}}} | label5 = [[Right ascension]] | data5 = {{{RA|}}} | label6 = [[Declination]] | data6 = {{{dec|}}} | label7 = Quadrant | data7 = {{{quadrant|}}} | label8 = [[88 modern constellations by area|Area]] | data8 = {{#if:{{{areatotal|}}}|{{{areatotal}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | label9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | data9 = {{{numbermainstars|}}} | label10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | data10 = {{{numberbfstars|}}} | label11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | data11 = {{{numberstarsplanets|}}} | label12 = Stars brighter than 3.00^m | data12 = {{{numberbrightstars|}}} | label13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | data13 = {{{numbernearbystars|}}} | label14 = Brightest star | data14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | label15 = Nearest star | data15 = {{#if:{{{neareststarname|}}}|{{{neareststarname}}}}} | label16 = [[Messier object]]s | data16 = {{{numbermessierobjects|}}} | label17 = [[Meteor shower]]s | data17 = {{{meteorshowers|}}} | label18 = Bordering<br />constellations | data18 = {{{bordering|}}} | below = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> laxsar95zamo8y3xz0dtfjs5vti2yjb 1469429 1469424 2026-04-21T02:14:23Z Zosya95 54344 1469429 wikitext text/x-wiki {{Қуттӣ | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | сарлавҳа = {{{ном}}} | subheader1 = Constellation | subheaderstyle = font-size: 110%; | тасвир = {{#switch: {{{ном}}} |Serpens=[[File:Serpens Caput IAU.svg|frameless|upright=1.3|Serpens Caput|class={{{image_class|skin-invert-image}}}]][[File:Serpens Cauda IAU.svg|frameless|upright=1.3|Serpens Cauda|class={{{image_class|skin-invert-image}}}]] |Argo Navis=[[File:Argo navis constellation map.png|frameless|upright=1.3]] |#default=[[File:{{{ном}}} IAU.svg|frameless|upright=1.3|{{{ном}}}|class={{{image_class|skin-invert-image}}}]] }} | тавсифи тасвир = [[List of stars in {{{ном}}}]] | label1 = Кӯтоҳнавишт | data1 = {{{кӯтоҳнавишт|}}} | label2 = Номи лотинӣ | data2 = {{{лотинӣ|}}} | label3 = Номҳои дигар | data3 = {{{номҳои дигар|}}} | label4 = Symbolism | data4 = {{{symbolism|}}} | label5 = [[Right ascension]] | data5 = {{{RA|}}} | label6 = [[Declination]] | data6 = {{{dec|}}} | label7 = Quadrant | data7 = {{{quadrant|}}} | label8 = [[88 modern constellations by area|Area]] | data8 = {{#if:{{{areatotal|}}}|{{{areatotal}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | label9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | data9 = {{{numbermainstars|}}} | label10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | data10 = {{{numberbfstars|}}} | label11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | data11 = {{{numberstarsplanets|}}} | label12 = Stars brighter than 3.00^m | data12 = {{{numberbrightstars|}}} | label13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | data13 = {{{numbernearbystars|}}} | label14 = Brightest star | data14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | label15 = Nearest star | data15 = {{#if:{{{neareststarname|}}}|{{{neareststarname}}}}} | label16 = [[Messier object]]s | data16 = {{{numbermessierobjects|}}} | label17 = [[Meteor shower]]s | data17 = {{{meteorshowers|}}} | label18 = Bordering<br />constellations | data18 = {{{bordering|}}} | below = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> sj8ahmrbp8rahmpm9zvlkbu5rc1py03 1469430 1469429 2026-04-21T02:18:19Z Zosya95 54344 1469430 wikitext text/x-wiki {{Қуттӣ | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | сарлавҳа = {{{ном}}} | subheader1 = Constellation | subheaderstyle = font-size: 110%; | тасвир = {{#switch: {{{ном}}} |Serpens=[[File:Serpens Caput IAU.svg|frameless|upright=1.3|Serpens Caput|class={{{image_class|skin-invert-image}}}]][[File:Serpens Cauda IAU.svg|frameless|upright=1.3|Serpens Cauda|class={{{image_class|skin-invert-image}}}]] |Argo Navis=[[File:Argo navis constellation map.png|frameless|upright=1.3]] |#default=[[File:{{{ном}}} IAU.svg|frameless|upright=1.3|{{{ном}}}|class={{{image_class|skin-invert-image}}}]] }} | тавсифи тасвир = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ1 = Кӯтоҳнавишт | матн1 = {{{кӯтоҳнавишт|}}} | нишонагузорӣ2 = Номи лотинӣ | матн2 = {{{лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номҳои дигар | матн3 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Quadrant | матн7 = {{{quadrant|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Area]] | матн8 = {{#if:{{{areatotal|}}}|{{{areatotal}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Nearest star | матн15 = {{#if:{{{neareststarname|}}}|{{{neareststarname}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | нишонагузорӣ18 = Bordering<br />constellations | матн18 = {{{bordering|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> jh5acte2rnzjjh5wkrrtx3eolwv0cil 1469432 1469430 2026-04-21T02:24:19Z Zosya95 54344 1469432 wikitext text/x-wiki {{Қуттӣ | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | сарлавҳа = {{{ном}}} | subheader1 = Constellation | subheaderstyle = font-size: 110%; | тасвир = {{#if:{{{лотинӣ|}}}|[[Акс:{{{лотинӣ}}}|frameless|upright=1.3|{{{ном}}}]]}} | тавсифи тасвир = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ1 = Кӯтоҳнавишт | матн1 = {{{кӯтоҳнавишт|}}} | нишонагузорӣ2 = Номи лотинӣ | матн2 = {{{лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номҳои дигар | матн3 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Quadrant | матн7 = {{{quadrant|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Area]] | матн8 = {{#if:{{{areatotal|}}}|{{{areatotal}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Nearest star | матн15 = {{#if:{{{neareststarname|}}}|{{{neareststarname}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | нишонагузорӣ18 = Bordering<br />constellations | матн18 = {{{bordering|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> a87boxg531bobjkrpuzaavnkwvds8ag 1469433 1469432 2026-04-21T02:25:05Z Zosya95 54344 1469433 wikitext text/x-wiki {{Қуттӣ | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | сарлавҳа = {{{ном}}} | subheader1 = Constellation | subheaderstyle = font-size: 110%; | тасвир = {{#if:{{{тасвир|}}}|[[Акс:{{{тасвир}}}|frameless|upright=1.3|{{{ном}}}]]}} | тавсифи тасвир = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ1 = Кӯтоҳнавишт | матн1 = {{{кӯтоҳнавишт|}}} | нишонагузорӣ2 = Номи лотинӣ | матн2 = {{{лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номҳои дигар | матн3 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Quadrant | матн7 = {{{quadrant|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Area]] | матн8 = {{#if:{{{areatotal|}}}|{{{areatotal}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Nearest star | матн15 = {{#if:{{{neareststarname|}}}|{{{neareststarname}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | нишонагузорӣ18 = Bordering<br />constellations | матн18 = {{{bordering|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> 4nl3dy96tva71nyqv78b9jn8eei6xio 1469435 1469433 2026-04-21T02:27:39Z Zosya95 54344 1469435 wikitext text/x-wiki {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | сарлавҳа = {{{ном}}} | зерлавҳа1 = Галаситора | subheaderstyle = font-size: 110%; | тасвир = {{#if:{{{тасвир|}}}|[[Акс:{{{тасвир}}}|frameless|upright=1.3|{{{ном}}}]]}} | тавсифи тасвир = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ1 = Кӯтоҳнавишт | матн1 = {{{кӯтоҳнавишт|}}} | нишонагузорӣ2 = Номи лотинӣ | матн2 = {{{лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номҳои дигар | матн3 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Quadrant | матн7 = {{{quadrant|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Area]] | матн8 = {{#if:{{{areatotal|}}}|{{{areatotal}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Nearest star | матн15 = {{#if:{{{neareststarname|}}}|{{{neareststarname}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | нишонагузорӣ18 = Bordering<br />constellations | матн18 = {{{bordering|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> qai4cf6kigddw8zcna8tan0kt9bouoj 1469437 1469435 2026-04-21T02:43:17Z Zosya95 54344 1469437 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} | сабки_болоӣ = padding: 2px 0px; | синфи_болоӣ = navbox-title | болоӣ2 = Галаситора | сабки_болоӣ2 = padding: 1px 0px;background:#0d2a6b;color:#eeeeee; | тасвир = {{#if:{{{тасвир|}}}|[[Акс:{{{тасвир}}}|frameless|upright=1.3|{{{ном}}}]]}} | тавсифи тасвир = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ1 = Кӯтоҳнавишт | матн1 = {{{кӯтоҳнавишт|}}} | нишонагузорӣ2 = Номи лотинӣ | матн2 = {{{лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номҳои дигар | матн3 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Quadrant | матн7 = {{{quadrant|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Area]] | матн8 = {{#if:{{{areatotal|}}}|{{{areatotal}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Nearest star | матн15 = {{#if:{{{neareststarname|}}}|{{{neareststarname}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | нишонагузорӣ18 = Bordering<br />constellations | матн18 = {{{bordering|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> bddeakrxr1vk6hwogbklofqe0ytk9jx 1469438 1469437 2026-04-21T02:47:48Z Zosya95 54344 1469438 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} | сабки_болоӣ = padding: 2px 0px; | синфи_болоӣ = navbox-title | болоӣ2 = Галаситора | сабки_болоӣ2 = padding: 1px 0px;background:#0d2a6b;color:#eeeeee; | тасвир = {{#if:{{{тасвир|}}}|[[Акс:{{{тасвир}}}|frameless|upright=1.3|{{{ном}}}]]}} | тавсифи тасвир = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ1 = Номи кӯтоҳ | матн1 = {{{номи кӯтоҳ|}}} | нишонагузорӣ2 = Номи лотинӣ | матн2 = {{{номи лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номҳои дигар | матн3 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Quadrant | матн7 = {{{quadrant|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Area]] | матн8 = {{#if:{{{areatotal|}}}|{{{areatotal}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Nearest star | матн15 = {{#if:{{{neareststarname|}}}|{{{neareststarname}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | нишонагузорӣ18 = Bordering<br />constellations | матн18 = {{{bordering|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> amg6t3v1zopuw41pyi0tmmya6y2fe7b 1469440 1469438 2026-04-21T02:51:44Z Zosya95 54344 1469440 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} | сабки_болоӣ = padding: 2px 0px; | синфи_болоӣ = navbox-title | болоӣ2 = Галаситора | сабки_болоӣ2 = padding: 1px 0px;background:#0d2a6b;color:#eeeeee; | тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|caption={{{ном|}}}|from={{{from|}}}}} | матн1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ | матн2 = {{{номи кӯтоҳ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номи лотинӣ | матн3 = {{{номи лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номҳои дигар | матн3 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Quadrant | матн7 = {{{quadrant|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Area]] | матн8 = {{#if:{{{areatotal|}}}|{{{areatotal}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Nearest star | матн15 = {{#if:{{{neareststarname|}}}|{{{neareststarname}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | нишонагузорӣ18 = Bordering<br />constellations | матн18 = {{{bordering|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> t12z1juqnpid1tjsnilxr4kpdd7h1v1 1469441 1469440 2026-04-21T02:52:08Z Zosya95 54344 1469441 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} | сабки_болоӣ = padding: 2px 0px; | синфи_болоӣ = navbox-title | болоӣ2 = Галаситора | сабки_болоӣ2 = padding: 1px 0px;background:#0d2a6b;color:#eeeeee; | тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}} | матн1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ | матн2 = {{{номи кӯтоҳ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номи лотинӣ | матн3 = {{{номи лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номҳои дигар | матн3 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Quadrant | матн7 = {{{quadrant|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Area]] | матн8 = {{#if:{{{areatotal|}}}|{{{areatotal}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Nearest star | матн15 = {{#if:{{{neareststarname|}}}|{{{neareststarname}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | нишонагузорӣ18 = Bordering<br />constellations | матн18 = {{{bordering|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> o3jj2yc541yl5c1ck8t0bzxg1kj5nz4 1469442 1469441 2026-04-21T02:52:47Z Zosya95 54344 1469442 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} | сабки_болоӣ = padding: 2px 0px; | синфи_болоӣ = navbox-title | болоӣ2 = Галаситора | сабки_болоӣ2 = padding: 1px 0px;background:#0d2a6b;color:#eeeeee; | тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}} | матн1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | синфи_матн1 = navbox-title | нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ | матн2 = {{{номи кӯтоҳ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номи лотинӣ | матн3 = {{{номи лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номҳои дигар | матн3 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Quadrant | матн7 = {{{quadrant|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Area]] | матн8 = {{#if:{{{areatotal|}}}|{{{areatotal}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Nearest star | матн15 = {{#if:{{{neareststarname|}}}|{{{neareststarname}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | нишонагузорӣ18 = Bordering<br />constellations | матн18 = {{{bordering|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> s7xlf0bydlasf7n4asqgs5ip0jvvr1w 1469443 1469442 2026-04-21T02:55:32Z Zosya95 54344 1469443 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} | сабки_болоӣ = padding: 2px 0px; | синфи_болоӣ = navbox-title | болоӣ2 = Галаситора | сабки_болоӣ2 = padding: 1px 0px;background:#0d2a6b;color:#eeeeee; | сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px; | сабки_сарлавҳаҳо = padding: 1px 0px;background:#0d2a6b;color:#eeeeee; | тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}} | сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ | матн2 = {{{номи кӯтоҳ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номи лотинӣ | матн3 = {{{номи лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар | матн4 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Quadrant | матн7 = {{{quadrant|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Area]] | матн8 = {{#if:{{{areatotal|}}}|{{{areatotal}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Nearest star | матн15 = {{#if:{{{neareststarname|}}}|{{{neareststarname}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | нишонагузорӣ18 = Bordering<br />constellations | матн18 = {{{bordering|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> tvruvocb9ytg4kj5gkf5hh0pkjsl9vm 1469444 1469443 2026-04-21T02:56:15Z Zosya95 54344 1469444 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} | сабки_болоӣ = padding: 2px 0px; | синфи_болоӣ = navbox-title | болоӣ2 = Галаситора | сабки_болоӣ2 = padding: 1px 0px;background:#0d2a6b;color:#eeeeee; | сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px; | сабки_сарлавҳаҳо = padding: 1px 0px;background:#0d2a6b;color:#eeeeee !important; | тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}} | сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ | матн2 = {{{номи кӯтоҳ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номи лотинӣ | матн3 = {{{номи лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар | матн4 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Quadrant | матн7 = {{{quadrant|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Area]] | матн8 = {{#if:{{{areatotal|}}}|{{{areatotal}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Nearest star | матн15 = {{#if:{{{neareststarname|}}}|{{{neareststarname}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | нишонагузорӣ18 = Bordering<br />constellations | матн18 = {{{bordering|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> rdhd0o8cfy5oj3v85rf5b3hdq0q4zhp 1469447 1469444 2026-04-21T02:59:49Z Zosya95 54344 1469447 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} | синфи_болоӣ = navbox-title | болоӣ2 = Галаситора | синфи_болоӣ2 = infobox-header | сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px; | сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header | тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}} | сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ | матн2 = {{{номи кӯтоҳ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номи лотинӣ | матн3 = {{{номи лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар | матн4 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Quadrant | матн7 = {{{quadrant|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Area]] | матн8 = {{#if:{{{areatotal|}}}|{{{areatotal}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Nearest star | матн15 = {{#if:{{{neareststarname|}}}|{{{neareststarname}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | нишонагузорӣ18 = Bordering<br />constellations | матн18 = {{{bordering|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> icfbs16vfz10wbnzibbzjnzwrhvx82d 1469448 1469447 2026-04-21T03:01:32Z Zosya95 54344 1469448 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} | синфи_болоӣ = navbox-title | болоӣ2 = Галаситора | синфи_болоӣ2 = infobox-header | сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px; | сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header | тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}} | сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ | матн2 = {{{номи кӯтоҳ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номи лотинӣ | матн3 = {{{номи лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар | матн4 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Чоряк | матн7 = {{{чоряк|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Area]] | матн8 = {{#if:{{{areatotal|}}}|{{{areatotal}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Nearest star | матн15 = {{#if:{{{neareststarname|}}}|{{{neareststarname}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | нишонагузорӣ18 = Bordering<br />constellations | матн18 = {{{bordering|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> gzktzgw5xztdeeht0iklwsal9vqfjjj 1469449 1469448 2026-04-21T03:05:59Z Zosya95 54344 1469449 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} | синфи_болоӣ = navbox-title | болоӣ2 = Галаситора | синфи_болоӣ2 = infobox-header | сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px; | сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header | тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}} | сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ | матн2 = {{{номи кӯтоҳ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номи лотинӣ | матн3 = {{{номи лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар | матн4 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Чоряк | матн7 = {{{чоряк|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Масоҳат]] | матн8 = {{#if:{{{масоҳат|}}}|{{{масоҳат}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Ситораи наздиктарин | матн15 = {{#if:{{{ситораи наздиктарин|}}}|{{{ситораи наздиктарин}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | нишонагузорӣ18 = Bordering<br />constellations | матн18 = {{{bordering|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> 1pjy60veulr3xbhp8yfj6u49w4iqqyr 1469451 1469449 2026-04-21T03:09:39Z Zosya95 54344 1469451 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} | синфи_болоӣ = navbox-title | болоӣ2 = Галаситора | синфи_болоӣ2 = infobox-header | сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px; | сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header | тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}} | сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ | матн2 = {{{номи кӯтоҳ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номи лотинӣ | матн3 = {{{номи лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар | матн4 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Чоряк | матн7 = {{{чоряк|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Масоҳат]] | матн8 = {{#if:{{{масоҳат|}}}|{{{масоҳат}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Ситораи наздиктарин | матн15 = {{#if:{{{ситораи наздиктарин|}}}|{{{ситораи наздиктарин}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | нишонагузорӣ18 = Ситораҳои ҳамсоя | матн18 = {{{ҳамсоя|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> myrq4c6xu6gakabjbwrw1yoiqj7maw1 1469453 1469451 2026-04-21T03:11:13Z Zosya95 54344 1469453 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} | синфи_болоӣ = navbox-title | болоӣ2 = Галаситора | синфи_болоӣ2 = infobox-header | сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px; | сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header | тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}} | сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ | матн2 = {{{номи кӯтоҳ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номи лотинӣ | матн3 = {{{номи лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар | матн4 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Чоряк | матн7 = {{{чоряк|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Масоҳат]] | матн8 = {{#if:{{{масоҳат|}}}|{{{масоҳат}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Ситораи наздиктарин | матн15 = {{#if:{{{ситораи наздиктарин|}}}|{{{ситораи наздиктарин}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | сарлавҳа18 = Ситораҳои ҳамсоя | матн18 = {{{ҳамсоя|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> qvk8bq6ycsf8u5cj365aiuq6ikbk2z6 1469454 1469453 2026-04-21T03:11:30Z Zosya95 54344 1469454 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} | синфи_болоӣ = navbox-title | болоӣ2 = Галаситора | синфи_болоӣ2 = infobox-header | сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px; | сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header | тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}} | сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ | матн2 = {{{номи кӯтоҳ|}}} | нишонагузорӣ3 = Номи лотинӣ | матн3 = {{{номи лотинӣ|}}} | нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар | матн4 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Чоряк | матн7 = {{{чоряк|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Масоҳат]] | матн8 = {{#if:{{{масоҳат|}}}|{{{масоҳат}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Ситораи наздиктарин | матн15 = {{#if:{{{ситораи наздиктарин|}}}|{{{ситораи наздиктарин}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | сарлавҳа18 = Ситораҳои ҳамсоя | матн19 = {{{ҳамсоя|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> 5a270x99im7p93kv0em2aw5eviys96d 1469469 1469454 2026-04-21T03:24:27Z Zosya95 54344 1469469 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} | синфи_болоӣ = navbox-title | болоӣ2 = Галаситора | синфи_болоӣ2 = infobox-header | сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px; | сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header | тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}} | сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ | матн2 = {{lang-en|{{{номи кӯтоҳ|}}}}} | нишонагузорӣ3 = Номи лотинӣ | матн3 = {{lang-la|{{{номи лотинӣ|}}}}} | нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар | матн4 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Чоряк | матн7 = {{{чоряк|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Масоҳат]] | матн8 = {{#if:{{{масоҳат|}}}|{{{масоҳат}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Ситораи наздиктарин | матн15 = {{#if:{{{ситораи наздиктарин|}}}|{{{ситораи наздиктарин}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | сарлавҳа18 = Ситораҳои ҳамсоя | матн19 = {{{ҳамсоя|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> oy124y41wag1ym6j9ak1g7nbqpua8dx 1469471 1469469 2026-04-21T03:25:14Z Zosya95 54344 1469471 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Шаблон:Галаситораҳо/styles.css" /> {{Қуттӣ | номи қуттӣ = Галаситора | синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}} | болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}} | синфи_болоӣ = navbox-title | болоӣ2 = Галаситора | синфи_болоӣ2 = infobox-header | сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px; | сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header | тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}} | сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]] | нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ | матн2 = ''{{{номи кӯтоҳ|}}}'' | нишонагузорӣ3 = Номи лотинӣ | матн3 = ''{{{номи лотинӣ|}}}'' | нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар | матн4 = {{{номҳои дигар|}}} | нишонагузорӣ4 = Symbolism | матн4 = {{{symbolism|}}} | нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]] | матн5 = {{{RA|}}} | нишонагузорӣ6 = [[Declination]] | матн6 = {{{dec|}}} | нишонагузорӣ7 = Чоряк | матн7 = {{{чоряк|}}} | нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Масоҳат]] | матн8 = {{#if:{{{масоҳат|}}}|{{{масоҳат}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}} | нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]] | матн9 = {{{numbermainstars|}}} | нишонагузорӣ10 = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]<br />stars | матн10 = {{{numberbfstars|}}} | нишонагузорӣ11 = Stars with [[exoplanet|planet]]s | матн11 = {{{numberstarsplanets|}}} | нишонагузорӣ12 = Stars brighter than 3.00^m | матн12 = {{{numberbrightstars|}}} | нишонагузорӣ13 = Stars within 10.00 pc (32.62 ly) | матн13 = {{{numbernearbystars|}}} | нишонагузорӣ14 = Brightest star | матн14 = {{#if:{{{brighteststarname|}}}|{{{brighteststarname}}}&nbsp;({{{starmagnitude|}}}^{[[apparent magnitude|m]]})}} | нишонагузорӣ15 = Ситораи наздиктарин | матн15 = {{#if:{{{ситораи наздиктарин|}}}|{{{ситораи наздиктарин}}}}} | нишонагузорӣ16 = [[Messier object]]s | матн16 = {{{numbermessierobjects|}}} | нишонагузорӣ17 = [[Meteor shower]]s | матн17 = {{{meteorshowers|}}} | сарлавҳа18 = Ситораҳои ҳамсоя | матн19 = {{{ҳамсоя|}}} | поёнӣ = {{#if:{{{latmax|}}}{{{latmin|}}}|'''Visible at latitudes between +{{{latmax}}}° and −{{{latmin}}}°.'''}}{{#if:{{{month|}}}|<br />'''Best visible at 21:00 (9 p.m.) during the month of {{{month}}}.'''}}{{#if:{{{notes|}}}|<br />{{{notes}}}}} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> hv6dvkzovz4kvem4qgw3r13297jsz7x 14 330979 1469455 2026-04-21T03:13:21Z Шухрат Саъдиев 5132 гурӯҳбандӣ 1469455 wikitext text/x-wiki [[Гурӯҳ:Фаъолияти шаҳрвандӣ аз рӯи намудҳо]] efy8a0uuhghiz1njwmqf3cx1e0j5efv 0 330982 1469481 2026-04-21T03:41:31Z Zosya95 54344 Zosya95 moved page [[Гург (бурҷ)]] to [[Гург (галаситора)]] 1469481 wikitext text/x-wiki #равона [[Гург (галаситора)]] roe2s7f0brrqqe0xksur6ygxx0p3wqb 1469482 1469481 2026-04-21T03:41:56Z Zosya95 54344 Removed redirect to [[Гург (галаситора)]] 1469482 wikitext text/x-wiki {{Барои ҳазф}} prczml6xdxi3dl1rr8059l2p3tt7wd8 0 330983 1469484 2026-04-21T03:43:24Z Сунатулло Сафарзода 108676 Саҳифаи нав: «Зубдату-л-адвор» {{lang-ar|زبدة الادوار}} рисолаи мусиқии Хо­ҷа Абдулқодири Гӯянда (Мароғаӣ, 1356–1435), ки ба забони тоҷикӣ (бо хатти настаълиқи хоно) навишта шудааст. Ин рисоларо Абдулқодири Гӯянда баъд аз рисолаи «Завоид ва фавоиду-л-ашара» соли 1429 дар Ҳирот иншо... 1469484 wikitext text/x-wiki «Зубдату-л-адвор» {{lang-ar|زبدة الادوار}} рисолаи мусиқии Хо­ҷа Абдулқодири Гӯянда (Мароғаӣ, 1356–1435), ки ба забони тоҷикӣ (бо хатти настаълиқи хоно) навишта шудааст. Ин рисоларо Абдулқодири Гӯянда баъд аз рисолаи «Завоид ва фавоиду-л-ашара» соли 1429 дар Ҳирот иншо намудааст. «Зубдату-л-адвор» аз муқаддима, се фасл ва як мақола (ду фасл ва хотима дорад) иборат буда, мусиқиро чун илм бо тамоми таркиботаш шарҳ додааст. Муқаддимаи он низ ба се қисм ҷудо мешавад: 1) «Дар маънии лафзи мусиқӣ» (таф­сири илмӣ ва ақидаи гузаштагон доир ба он); 2) «Дар баёни мавзӯи мусиқӣ« (таҳқиқи мусиқӣ чун илму санъат ва назари мусиқидонон дар баёни таркибот, тафсири қисм­ҳои гуногуни оҳангӣ); 3) «Дар баёни мабодии му­сиқӣ» (моҳият, равияҳои назарию амалӣ, таълифи оҳанг, муайян намудани қатори овозҳо ва фосилаҳо ҳангоми эҷоди оҳанг, таносуби вазну зарб ва ислоҳи баъзе носа­ҳеҳиҳо дар на­виштаҳои дигарон). Дар ду фасли рисола қоидаву қонун­ҳо ва таркиботи амалии созию овозӣ зикр гардидаанд. Фас­ли аввал «Дар шарҳи адвор ва нағамот» (таҳқиқи алоқа­ман­дии назария бо амалия) буда, муаллиф дар он тавзеҳи гуфтаҳои мусиқидонони гузаштаю муосир ва андешаҳои тозаи худро ҷой додааст. Инчунин дар он масъалаҳои назарии мусиқие, ки дар ҳар фасл баррасӣ мешаванд ва нукоти муаллиф доир ба хулосаҳои муси­қи­донони пешин низ баён шудааст. Фасли дуввум «Дар шар­ҳи овоз ва иқо­ъот» ном дошта, дар баёни зарбу вазн­ҳои анъанавӣ, та­ҳав­вулоти фикрӣ, рухдодҳои гузаштаю муосир ва ғ. баҳс мекунад. Муаллиф дар фаслҳои асосӣ тафсири назарии мусиқиро дода, дар ҷараёни таҳ­қиқ баробари тавзеҳи фан­нии таркиботи созу овоз, диду назари донандагони му­си­қӣ, инчунин доир ба созҳои мусиқӣ, равишу шеваи эҷоди мусиқӣ дар тору пардаи соз­ҳо, созҳои комил ва фаръӣ, тарзи дурусти табақа­бандии таркиботи баҳру авзон, низо­ми зарбии мусиқӣ ва амсоли ин хулосаҳои мусиқи­до­нони гузаштаро низ зикр кардааст. Ҳарчанд ин мавзӯъҳо дар асарҳои дигари Хоҷа Абдул­қодири Гӯянда, аз ҷумла «Ма­қосиду-л-алҳон», «Ҷомеъу-л-алҳон», «Шарҳи адвор», «За­воид ва фавоиду-л-ашара» муфассалтар таҳқиқу баррасӣ шудаанд, вале дар ин «Зубдату-л-адвор» баъзе аз масъалаҳои сирф амалию назарии созу овоз бо такя ба рӯйдодҳои эҷодию иҷ­роӣ, ки дар ҳавзаҳои ҳуна­рии Самарқанд, Бухоро, Ҳирот ва ғ. сурат гирифтаанд, хулоса шудааст. «Зубдату-л-адвор» дар асрҳои мин­баъда боиси инкишофи тафаккури мусиқӣ гардид ва бисёр мусиқи­донони форс-тоҷик аз он баҳра бурдаанд. Нусхаҳои мукаммали «Зубдату-л-адвор» дар Китобхонаи фар­ҳангии Теҳ­рон (таҳти № 2927), Китобхонаи Нури Усмонӣ (Истанбул, таҳти № 491) маҳфузанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|«Зубдату-л-адвор»|7|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Асарҳо аз руйи алифбо]] d86h3gtwmb8mp21baxzartxpd82he04 1469494 1469484 2026-04-21T03:57:50Z Сунатулло Сафарзода 108676 1469494 wikitext text/x-wiki «Зубдату-л-адвор» ({{lang-ar|زبدة الادوار}}) рисолаи мусиқии Хо­ҷа Абдулқодири Гӯянда (Мароғаӣ, 1356–1435), ки ба забони тоҷикӣ (бо хатти настаълиқи хоно) навишта шудааст. Ин рисоларо Абдулқодири Гӯянда баъд аз рисолаи «Завоид ва фавоиду-л-ашара» соли 1429 дар Ҳирот иншо намудааст. «Зубдату-л-адвор» аз муқаддима, се фасл ва як мақола (ду фасл ва хотима дорад) иборат буда, мусиқиро чун илм бо тамоми таркиботаш шарҳ додааст. Муқаддимаи он низ ба се қисм ҷудо мешавад: 1) «Дар маънии лафзи мусиқӣ» (таф­сири илмӣ ва ақидаи гузаштагон доир ба он); 2) «Дар баёни мавзӯи мусиқӣ« (таҳқиқи мусиқӣ чун илму санъат ва назари мусиқидонон дар баёни таркибот, тафсири қисм­ҳои гуногуни оҳангӣ); 3) «Дар баёни мабодии му­сиқӣ» (моҳият, равияҳои назарию амалӣ, таълифи оҳанг, муайян намудани қатори овозҳо ва фосилаҳо ҳангоми эҷоди оҳанг, таносуби вазну зарб ва ислоҳи баъзе носа­ҳеҳиҳо дар на­виштаҳои дигарон). Дар ду фасли рисола қоидаву қонун­ҳо ва таркиботи амалии созию овозӣ зикр гардидаанд. Фас­ли аввал «Дар шарҳи адвор ва нағамот» (таҳқиқи алоқа­ман­дии назария бо амалия) буда, муаллиф дар он тавзеҳи гуфтаҳои мусиқидонони гузаштаю муосир ва андешаҳои тозаи худро ҷой додааст. Инчунин дар он масъалаҳои назарии мусиқие, ки дар ҳар фасл баррасӣ мешаванд ва нукоти муаллиф доир ба хулосаҳои муси­қи­донони пешин низ баён шудааст. Фасли дуввум «Дар шар­ҳи овоз ва иқо­ъот» ном дошта, дар баёни зарбу вазн­ҳои анъанавӣ, та­ҳав­вулоти фикрӣ, рухдодҳои гузаштаю муосир ва ғ. баҳс мекунад. Муаллиф дар фаслҳои асосӣ тафсири назарии мусиқиро дода, дар ҷараёни таҳ­қиқ баробари тавзеҳи фан­нии таркиботи созу овоз, диду назари донандагони му­си­қӣ, инчунин доир ба созҳои мусиқӣ, равишу шеваи эҷоди мусиқӣ дар тору пардаи соз­ҳо, созҳои комил ва фаръӣ, тарзи дурусти табақа­бандии таркиботи баҳру авзон, низо­ми зарбии мусиқӣ ва амсоли ин хулосаҳои мусиқи­до­нони гузаштаро низ зикр кардааст. Ҳарчанд ин мавзӯъҳо дар асарҳои дигари Хоҷа Абдул­қодири Гӯянда, аз ҷумла «Ма­қосиду-л-алҳон», «Ҷомеъу-л-алҳон», «Шарҳи адвор», «За­воид ва фавоиду-л-ашара» муфассалтар таҳқиқу баррасӣ шудаанд, вале дар ин «Зубдату-л-адвор» баъзе аз масъалаҳои сирф амалию назарии созу овоз бо такя ба рӯйдодҳои эҷодию иҷ­роӣ, ки дар ҳавзаҳои ҳуна­рии Самарқанд, Бухоро, Ҳирот ва ғ. сурат гирифтаанд, хулоса шудааст. «Зубдату-л-адвор» дар асрҳои мин­баъда боиси инкишофи тафаккури мусиқӣ гардид ва бисёр мусиқи­донони форс-тоҷик аз он баҳра бурдаанд. Нусхаҳои мукаммали «Зубдату-л-адвор» дар Китобхонаи фар­ҳангии Теҳ­рон (таҳти № 2927), Китобхонаи Нури Усмонӣ (Истанбул, таҳти № 491) маҳфузанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|«Зубдату-л-адвор»|7|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Асарҳо аз руйи алифбо]] s8oxxzy7r2r1t5jxz8ny7x2cy7c3nek 1469515 1469494 2026-04-21T04:11:49Z Сунатулло Сафарзода 108676 1469515 wikitext text/x-wiki «'''Зубдату-л-адвор'''» ({{lang-ar|زبدة الادوار}}) рисолаи мусиқии [[Хоҷа Абдулқодири Гӯянда|Хо­ҷа Абдулқодири Гӯянда]] (Мароғаӣ, 1356–1435), ки ба забони тоҷикӣ (бо хатти настаълиқи хоно) навишта шудааст. == Тавсиф == Ин рисоларо Абдулқодири Гӯянда баъд аз рисолаи «Завоид ва фавоиду-л-ашара» соли 1429 дар [[Ҳирот]] иншо намудааст. «Зубдату-л-адвор» аз муқаддима, се фасл ва як мақола (ду фасл ва хотима дорад) иборат буда, мусиқиро чун илм бо тамоми таркиботаш шарҳ додааст. Муқаддимаи он низ ба се қисм ҷудо мешавад: 1) «Дар маънии лафзи мусиқӣ» (таф­сири илмӣ ва ақидаи гузаштагон доир ба он); 2) «Дар баёни мавзӯи мусиқӣ« (таҳқиқи мусиқӣ чун илму санъат ва назари мусиқидонон дар баёни таркибот, тафсири қисм­ҳои гуногуни оҳангӣ); 3) «Дар баёни мабодии му­сиқӣ» (моҳият, равияҳои назарию амалӣ, таълифи оҳанг, муайян намудани қатори овозҳо ва фосилаҳо ҳангоми эҷоди оҳанг, таносуби вазну зарб ва ислоҳи баъзе носа­ҳеҳиҳо дар на­виштаҳои дигарон). Дар ду фасли рисола қоидаву қонун­ҳо ва таркиботи амалии созию овозӣ зикр гардидаанд. Фас­ли аввал «Дар шарҳи адвор ва нағамот» (таҳқиқи алоқа­ман­дии назария бо амалия) буда, муаллиф дар он тавзеҳи гуфтаҳои мусиқидонони гузаштаю муосир ва андешаҳои тозаи худро ҷой додааст. Инчунин дар он масъалаҳои назарии мусиқие, ки дар ҳар фасл баррасӣ мешаванд ва нукоти муаллиф доир ба хулосаҳои муси­қи­донони пешин низ баён шудааст. Фасли дуввум «Дар шар­ҳи овоз ва иқо­ъот» ном дошта, дар баёни зарбу вазн­ҳои анъанавӣ, та­ҳав­вулоти фикрӣ, рухдодҳои гузаштаю муосир ва ғ. баҳс мекунад. Муаллиф дар фаслҳои асосӣ тафсири назарии мусиқиро дода, дар ҷараёни таҳ­қиқ баробари тавзеҳи фан­нии таркиботи созу овоз, диду назари донандагони му­си­қӣ, инчунин доир ба созҳои мусиқӣ, равишу шеваи эҷоди мусиқӣ дар тору пардаи соз­ҳо, созҳои комил ва фаръӣ, тарзи дурусти табақа­бандии таркиботи баҳру авзон, низо­ми зарбии мусиқӣ ва амсоли ин хулосаҳои мусиқи­до­нони гузаштаро низ зикр кардааст. Ҳарчанд ин мавзӯъҳо дар асарҳои дигари Хоҷа Абдул­қодири Гӯянда, аз ҷумла «Ма­қосиду-л-алҳон», «Ҷомеъу-л-алҳон», «Шарҳи адвор», «За­воид ва фавоиду-л-ашара» муфассалтар таҳқиқу баррасӣ шудаанд, вале дар ин «Зубдату-л-адвор» баъзе аз масъалаҳои сирф амалию назарии созу овоз бо такя ба рӯйдодҳои эҷодию иҷ­роӣ, ки дар ҳавзаҳои ҳуна­рии [[Самарқанд]], [[Бухоро]], [[Ҳирот]] ва ғ. сурат гирифтаанд, хулоса шудааст. «Зубдату-л-адвор» дар асрҳои мин­баъда боиси инкишофи тафаккури мусиқӣ гардид ва бисёр мусиқи­донони форс-тоҷик аз он баҳра бурдаанд. Нусхаҳои мукаммали «Зубдату-л-адвор» дар Китобхонаи фар­ҳангии Теҳ­рон (таҳти № 2927), Китобхонаи Нури Усмонӣ (Истанбул, таҳти № 491) маҳфузанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|«Зубдату-л-адвор»|7|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Асарҳо дар асоси рӯйдодҳои воқеӣ]] [[Гурӯҳ:Асарҳо аз рӯи сарчашма]] qq5d91oivl876yivwxe5poe9oeobcm7 0 330984 1469512 2026-04-21T04:06:41Z Zosya95 54344 Саҳифаи нав: {{Таксон | image file = Canis lupus 265b.jpg | image title = Гург | image descr = | салтанат = Ҷонварон | волид = Гург | табақа = Намуд | лотинӣ = Canis lupus | author = [[Linnaeus]], [[1758]] | children name = [[Зернамуд]]ҳо | children = Ниг. ба матн | range map caption = Паҳншавии зернамуд... 1469512 wikitext text/x-wiki {{Таксон | image file = Canis lupus 265b.jpg | image title = Гург | image descr = | салтанат = Ҷонварон | волид = Гург | табақа = Намуд | лотинӣ = Canis lupus | author = [[Linnaeus]], [[1758]] | children name = [[Зернамуд]]ҳо | children = Ниг. ба матн | range map caption = Паҳншавии зернамуди гургҳо | харита = Wiki-Canis lupus (ru).png | iucnstatus = LC | iucn = 3746 }} [[Акс:The Soviet Union 1988 CPA 5996 stamp (Wolf).jpg|thumb|Маркаи почтаи СССР 1988 с. бо акси гург]] '''Гург''' ё '''гурги хокистарӣ''' ({{забон-код|la|Canis lupus}}) — ҷонварест [[даранда]] аз хонаводаи сагсонон (Canidae). == Тавсифот == Дарозии баданаш 105–160 см, думаш 35–50 см, қадаш 70–100 см; вазнаш 35–50 (баъзан то 80) кг; модагург нисбатан хурд аст. Рангаш хокистарии сиёҳтоб (шикамаш хокистарии кушод). Узвҳои бӯёӣ ва шунавоии гург нағз инкишоф ёфтаанд. Аз саг бо танумандӣ, сари дарозрӯя, гӯшҳои нӯгтези рост, ҷоғу дандонҳои калон, пойҳои дарози боқувват ва думи фаххаи овезонаш фарқ мекунад. Андоза ва бузургии гургҳо ба маҳалли сукунат вобастагӣ дорад. Иқлими маҳал ҳар қадар сард бошад, гургҳо ҳамон қадар калонҷусса мешаванд. Соли 1939 дар Аляска гургеро шикор карданд, ки 80 кг вазн дошт. Дар вилояти Полтаваи Украина шикорчиён гургеро парронданд, ки вазни он 86 кг буд. Мутахассисон дар Сибир гурги вазнаш 92 кг-ро сабт кардаанд. Гургҳо овози махсус (зӯза) доранд. Онҳо тавассути зӯзакашӣ ба якдигар дар масофаи хеле дур хабар мерасонанд, аз таҳдиди хавфу хатар маълумот медиҳанд, ҳатто аз омадани одамон ҳамдигарро огоҳ месозанд. Гургҳо, одатан, субҳдам ё шомгоҳон нӯла мекашанд. Тақр. 32 зернамуди гург вуҷуд дорад. Дар Тоҷикистон ду навъи гург – гурги даштӣ ва гурги тибетӣ (тибат) мавҷуд аст. Гург ҳангоми парвариши бачаҳояш дар лона зиндагӣ мекунад. Хӯрокаш ҷонварони сумдори ваҳшӣ ва хонагӣ, заргӯш ва дигар хояндаҳо, хазандаҳо, саг, паранда ва ғ. мебошад. Гург 15–18 сол умр мебинад. Гурги мода дар 2, гурги нар дар 3-солагӣ болиғ мешавад. Гургҳо охири декабр – аввали феврал ба гушн меоянд. Дар ин давра наргургҳо ба ҳамдигар задухӯрд мекунанд. Аз давраи ҷуфтшавӣ сар карда то калон шудани гургбачаҳо гурги нару мода дар як лона ҷой мегиранд. Давраи ҳамли гург 62–65 рӯз аст; 6–8, баъзан 10–13 бача мезояд. Гургбачаҳо 4–6 ҳафта шир, баъд гӯшт мехӯранд. Гургҳо дар давраи афзоиш ва то болиғ шудани бачаҳояшон ҷуфт-ҷуфт, аз охири тирамоҳ гала-гала (10–12-сарӣ) шуда зиндагӣ мекунанд. Ғизои гургҳои тундра гавазни шимолӣ, гургҳои бешазор ғазолу оҳу, гуроз ва ғ. мебошад. Гургҳо ба подаву рама ва галаи ҳайвонот дармеафтанд; аз охири тирамоҳ то аввали баҳор ба оғилҳо даромада чорворо нобуд месозанд. Онҳо хусусан ба моли майда бисёр зарар меоранд. Ҳамзамон гургҳо ангезандаи эхинококкоз, систитсеркоз, ҳорӣ ва дигар касалиҳо мебошанд. Шикори гург масъалаи муҳимми давлатист. Соли 2012 дар Ёқутистон гургҳо 300 сар асп ва зиёда аз 16 ҳазор гавазни хонагиро нобуд карданд. Бинобар ин қарор дода шуд, ки камаш 3 ҳазор сар гург нест карда шавад. Мӯинаи гург қимати баланд надорад. Дар мавзеъҳои дур аз истеҳсолоти кишоварзӣ гург ҷонварони ваҳшии касалро хӯрда, пайдоиши бемориҳои хавфноки чорворо пешгирӣ мекунад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Гург|4|муаллиф= }} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Ҳайвонот аз рӯи алифбо]] qsbkk64agj97apyt6u6ryulzupxvjtl 1469516 1469512 2026-04-21T04:13:26Z Zosya95 54344 1469516 wikitext text/x-wiki {{Таксон | ном = Гург | тасвир = Canis lupus 265b.jpg | салтанат = Ҷонварон | волид = Гург | табақа = Намуд | лотинӣ = Canis lupus | author = [[Linnaeus]], [[1758]] | children name = [[Зернамуд]]ҳо | children = Ниг. ба матн | range map caption = Паҳншавии зернамуди гургҳо | харита = Wiki-Canis lupus (ru).png | iucnstatus = LC | iucn = 3746 }} [[Акс:The Soviet Union 1988 CPA 5996 stamp (Wolf).jpg|thumb|Маркаи почтаи СССР 1988 с. бо акси гург]] '''Гург''' ё '''гурги хокистарӣ''' ({{забон-код|la|Canis lupus}}) — ҷонварест [[даранда]] аз хонаводаи сагсонон (Canidae). == Тавсифот == Дарозии баданаш 105–160 см, думаш 35–50 см, қадаш 70–100 см; вазнаш 35–50 (баъзан то 80) кг; модагург нисбатан хурд аст. Рангаш хокистарии сиёҳтоб (шикамаш хокистарии кушод). Узвҳои бӯёӣ ва шунавоии гург нағз инкишоф ёфтаанд. Аз саг бо танумандӣ, сари дарозрӯя, гӯшҳои нӯгтези рост, ҷоғу дандонҳои калон, пойҳои дарози боқувват ва думи фаххаи овезонаш фарқ мекунад. Андоза ва бузургии гургҳо ба маҳалли сукунат вобастагӣ дорад. Иқлими маҳал ҳар қадар сард бошад, гургҳо ҳамон қадар калонҷусса мешаванд. Соли 1939 дар Аляска гургеро шикор карданд, ки 80 кг вазн дошт. Дар вилояти Полтаваи Украина шикорчиён гургеро парронданд, ки вазни он 86 кг буд. Мутахассисон дар Сибир гурги вазнаш 92 кг-ро сабт кардаанд. Гургҳо овози махсус (зӯза) доранд. Онҳо тавассути зӯзакашӣ ба якдигар дар масофаи хеле дур хабар мерасонанд, аз таҳдиди хавфу хатар маълумот медиҳанд, ҳатто аз омадани одамон ҳамдигарро огоҳ месозанд. Гургҳо, одатан, субҳдам ё шомгоҳон нӯла мекашанд. Тақр. 32 зернамуди гург вуҷуд дорад. Дар Тоҷикистон ду навъи гург – гурги даштӣ ва гурги тибетӣ (тибат) мавҷуд аст. Гург ҳангоми парвариши бачаҳояш дар лона зиндагӣ мекунад. Хӯрокаш ҷонварони сумдори ваҳшӣ ва хонагӣ, заргӯш ва дигар хояндаҳо, хазандаҳо, саг, паранда ва ғ. мебошад. Гург 15–18 сол умр мебинад. Гурги мода дар 2, гурги нар дар 3-солагӣ болиғ мешавад. Гургҳо охири декабр – аввали феврал ба гушн меоянд. Дар ин давра наргургҳо ба ҳамдигар задухӯрд мекунанд. Аз давраи ҷуфтшавӣ сар карда то калон шудани гургбачаҳо гурги нару мода дар як лона ҷой мегиранд. Давраи ҳамли гург 62–65 рӯз аст; 6–8, баъзан 10–13 бача мезояд. Гургбачаҳо 4–6 ҳафта шир, баъд гӯшт мехӯранд. Гургҳо дар давраи афзоиш ва то болиғ шудани бачаҳояшон ҷуфт-ҷуфт, аз охири тирамоҳ гала-гала (10–12-сарӣ) шуда зиндагӣ мекунанд. Ғизои гургҳои тундра гавазни шимолӣ, гургҳои бешазор ғазолу оҳу, гуроз ва ғ. мебошад. Гургҳо ба подаву рама ва галаи ҳайвонот дармеафтанд; аз охири тирамоҳ то аввали баҳор ба оғилҳо даромада чорворо нобуд месозанд. Онҳо хусусан ба моли майда бисёр зарар меоранд. Ҳамзамон гургҳо ангезандаи эхинококкоз, систитсеркоз, ҳорӣ ва дигар касалиҳо мебошанд. Шикори гург масъалаи муҳимми давлатист. Соли 2012 дар Ёқутистон гургҳо 300 сар асп ва зиёда аз 16 ҳазор гавазни хонагиро нобуд карданд. Бинобар ин қарор дода шуд, ки камаш 3 ҳазор сар гург нест карда шавад. Мӯинаи гург қимати баланд надорад. Дар мавзеъҳои дур аз истеҳсолоти кишоварзӣ гург ҷонварони ваҳшии касалро хӯрда, пайдоиши бемориҳои хавфноки чорворо пешгирӣ мекунад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Гург|4|муаллиф= }} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Ҳайвонот аз рӯи алифбо]] qogi9i7kflzszj32x2nto4flj3t8eye 1469517 1469516 2026-04-21T04:14:36Z Zosya95 54344 1469517 wikitext text/x-wiki {{Таксон | ном = Гург | тасвир = Canis lupus 265b.jpg | салтанат = Ҷонварон | волид = Гург | табақа = Намуд | лотинӣ = Canis lupus | author = [[Linnaeus]], [[1758]] | children name = [[Зернамуд]]ҳо | children = Ниг. ба матн | range map caption = Паҳншавии зернамуди гургҳо | харита = Wiki-Canis lupus (ru).png | iucnstatus = LC | iucn = 3746 }} [[Акс:The Soviet Union 1988 CPA 5996 stamp (Wolf).jpg|thumb|Маркаи почтаи СССР 1988 с. бо акси гург]] '''Гург''' ё '''гурги хокистарӣ''' ({{lang-la|Canis lupus}}) — ҷонварест [[Дарандагҳо|даранда]] аз [[Оила (таксономия)|оила]]и сагсонон (Canidae). == Тавсифот == Дарозии баданаш 105–160 см, думаш 35–50 см, қадаш 70–100 см; вазнаш 35–50 (баъзан то 80) кг; модагург нисбатан хурд аст. Рангаш хокистарии сиёҳтоб (шикамаш хокистарии кушод). Узвҳои бӯёӣ ва шунавоии гург нағз инкишоф ёфтаанд. Аз саг бо танумандӣ, сари дарозрӯя, гӯшҳои нӯгтези рост, ҷоғу дандонҳои калон, пойҳои дарози боқувват ва думи фаххаи овезонаш фарқ мекунад. Андоза ва бузургии гургҳо ба маҳалли сукунат вобастагӣ дорад. Иқлими маҳал ҳар қадар сард бошад, гургҳо ҳамон қадар калонҷусса мешаванд. Соли 1939 дар Аляска гургеро шикор карданд, ки 80 кг вазн дошт. Дар вилояти Полтаваи Украина шикорчиён гургеро парронданд, ки вазни он 86 кг буд. Мутахассисон дар Сибир гурги вазнаш 92 кг-ро сабт кардаанд. Гургҳо овози махсус (зӯза) доранд. Онҳо тавассути зӯзакашӣ ба якдигар дар масофаи хеле дур хабар мерасонанд, аз таҳдиди хавфу хатар маълумот медиҳанд, ҳатто аз омадани одамон ҳамдигарро огоҳ месозанд. Гургҳо, одатан, субҳдам ё шомгоҳон нӯла мекашанд. Тақр. 32 зернамуди гург вуҷуд дорад. Дар Тоҷикистон ду навъи гург – гурги даштӣ ва гурги тибетӣ (тибат) мавҷуд аст. Гург ҳангоми парвариши бачаҳояш дар лона зиндагӣ мекунад. Хӯрокаш ҷонварони сумдори ваҳшӣ ва хонагӣ, заргӯш ва дигар хояндаҳо, хазандаҳо, саг, паранда ва ғ. мебошад. Гург 15–18 сол умр мебинад. Гурги мода дар 2, гурги нар дар 3-солагӣ болиғ мешавад. Гургҳо охири декабр – аввали феврал ба гушн меоянд. Дар ин давра наргургҳо ба ҳамдигар задухӯрд мекунанд. Аз давраи ҷуфтшавӣ сар карда то калон шудани гургбачаҳо гурги нару мода дар як лона ҷой мегиранд. Давраи ҳамли гург 62–65 рӯз аст; 6–8, баъзан 10–13 бача мезояд. Гургбачаҳо 4–6 ҳафта шир, баъд гӯшт мехӯранд. Гургҳо дар давраи афзоиш ва то болиғ шудани бачаҳояшон ҷуфт-ҷуфт, аз охири тирамоҳ гала-гала (10–12-сарӣ) шуда зиндагӣ мекунанд. Ғизои гургҳои тундра гавазни шимолӣ, гургҳои бешазор ғазолу оҳу, гуроз ва ғ. мебошад. Гургҳо ба подаву рама ва галаи ҳайвонот дармеафтанд; аз охири тирамоҳ то аввали баҳор ба оғилҳо даромада чорворо нобуд месозанд. Онҳо хусусан ба моли майда бисёр зарар меоранд. Ҳамзамон гургҳо ангезандаи эхинококкоз, систитсеркоз, ҳорӣ ва дигар касалиҳо мебошанд. Шикори гург масъалаи муҳимми давлатист. Соли 2012 дар Ёқутистон гургҳо 300 сар асп ва зиёда аз 16 ҳазор гавазни хонагиро нобуд карданд. Бинобар ин қарор дода шуд, ки камаш 3 ҳазор сар гург нест карда шавад. Мӯинаи гург қимати баланд надорад. Дар мавзеъҳои дур аз истеҳсолоти кишоварзӣ гург ҷонварони ваҳшии касалро хӯрда, пайдоиши бемориҳои хавфноки чорворо пешгирӣ мекунад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Гург|4|муаллиф= }} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Ҳайвонот аз рӯи алифбо]] mrdaoy9klcnw1wl9idxsm16kl5zotc0 1469518 1469517 2026-04-21T04:15:33Z Zosya95 54344 1469518 wikitext text/x-wiki {{Дигар маъноҳо|Гург}} {{Таксон | ном = Гург | тасвир = Canis lupus 265b.jpg | салтанат = Ҷонварон | волид = Гург | табақа = Намуд | лотинӣ = Canis lupus | author = [[Linnaeus]], [[1758]] | children name = [[Зернамуд]]ҳо | children = Ниг. ба матн | range map caption = Паҳншавии зернамуди гургҳо | харита = Wiki-Canis lupus (ru).png | iucnstatus = LC | iucn = 3746 }} [[Акс:The Soviet Union 1988 CPA 5996 stamp (Wolf).jpg|thumb|Маркаи почтаи СССР 1988 с. бо акси гург]] '''Гург''' ё '''гурги хокистарӣ''' ({{lang-la|Canis lupus}}) — ҷонварест [[Дарандагҳо|даранда]] аз [[Оила (таксономия)|оила]]и сагсонон (Canidae). == Тавсифот == Дарозии баданаш 105–160 см, думаш 35–50 см, қадаш 70–100 см; вазнаш 35–50 (баъзан то 80) кг; модагург нисбатан хурд аст. Рангаш хокистарии сиёҳтоб (шикамаш хокистарии кушод). Узвҳои бӯёӣ ва шунавоии гург нағз инкишоф ёфтаанд. Аз саг бо танумандӣ, сари дарозрӯя, гӯшҳои нӯгтези рост, ҷоғу дандонҳои калон, пойҳои дарози боқувват ва думи фаххаи овезонаш фарқ мекунад. Андоза ва бузургии гургҳо ба маҳалли сукунат вобастагӣ дорад. Иқлими маҳал ҳар қадар сард бошад, гургҳо ҳамон қадар калонҷусса мешаванд. Соли 1939 дар Аляска гургеро шикор карданд, ки 80 кг вазн дошт. Дар вилояти Полтаваи Украина шикорчиён гургеро парронданд, ки вазни он 86 кг буд. Мутахассисон дар Сибир гурги вазнаш 92 кг-ро сабт кардаанд. Гургҳо овози махсус (зӯза) доранд. Онҳо тавассути зӯзакашӣ ба якдигар дар масофаи хеле дур хабар мерасонанд, аз таҳдиди хавфу хатар маълумот медиҳанд, ҳатто аз омадани одамон ҳамдигарро огоҳ месозанд. Гургҳо, одатан, субҳдам ё шомгоҳон нӯла мекашанд. Тақр. 32 зернамуди гург вуҷуд дорад. Дар Тоҷикистон ду навъи гург – гурги даштӣ ва гурги тибетӣ (тибат) мавҷуд аст. Гург ҳангоми парвариши бачаҳояш дар лона зиндагӣ мекунад. Хӯрокаш ҷонварони сумдори ваҳшӣ ва хонагӣ, заргӯш ва дигар хояндаҳо, хазандаҳо, саг, паранда ва ғ. мебошад. Гург 15–18 сол умр мебинад. Гурги мода дар 2, гурги нар дар 3-солагӣ болиғ мешавад. Гургҳо охири декабр – аввали феврал ба гушн меоянд. Дар ин давра наргургҳо ба ҳамдигар задухӯрд мекунанд. Аз давраи ҷуфтшавӣ сар карда то калон шудани гургбачаҳо гурги нару мода дар як лона ҷой мегиранд. Давраи ҳамли гург 62–65 рӯз аст; 6–8, баъзан 10–13 бача мезояд. Гургбачаҳо 4–6 ҳафта шир, баъд гӯшт мехӯранд. Гургҳо дар давраи афзоиш ва то болиғ шудани бачаҳояшон ҷуфт-ҷуфт, аз охири тирамоҳ гала-гала (10–12-сарӣ) шуда зиндагӣ мекунанд. Ғизои гургҳои тундра гавазни шимолӣ, гургҳои бешазор ғазолу оҳу, гуроз ва ғ. мебошад. Гургҳо ба подаву рама ва галаи ҳайвонот дармеафтанд; аз охири тирамоҳ то аввали баҳор ба оғилҳо даромада чорворо нобуд месозанд. Онҳо хусусан ба моли майда бисёр зарар меоранд. Ҳамзамон гургҳо ангезандаи эхинококкоз, систитсеркоз, ҳорӣ ва дигар касалиҳо мебошанд. Шикори гург масъалаи муҳимми давлатист. Соли 2012 дар Ёқутистон гургҳо 300 сар асп ва зиёда аз 16 ҳазор гавазни хонагиро нобуд карданд. Бинобар ин қарор дода шуд, ки камаш 3 ҳазор сар гург нест карда шавад. Мӯинаи гург қимати баланд надорад. Дар мавзеъҳои дур аз истеҳсолоти кишоварзӣ гург ҷонварони ваҳшии касалро хӯрда, пайдоиши бемориҳои хавфноки чорворо пешгирӣ мекунад. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Гург|4|муаллиф= }} {{ПБ}} [[Гурӯҳ:Ҳайвонот аз рӯи алифбо]] g98df2qxg2qbnlejgkgip25zsr43x4n 0 330985 1469524 2026-04-21T04:25:34Z Zosya95 54344 Бо тарҷумаи саҳифаи "[[:en:Special:Redirect/revision/1350287395|Leo (constellation)]]" сохта шудааст 1469524 wikitext text/x-wiki '''Шер''' яке аз бурҷҳои зодиак аст. Он дар байни Сарато́н (харчанг) аз тарафи ғарб ва Сунбула (духтар) аз тарафи шарқ ҷойгир аст. Ин бурҷ дар нимкураи осмонии шимолӣ ҷой дорад. Номи он аз забони лотинӣ гирифта шуда, маънои «шер»-ро дорад. Дар афсонаҳои Юнони қадим он шереро нишон медиҳад, ки қаҳрамони афсонавӣ Ҳераклес дар яке аз дувоздаҳ кори худ кушта буд. Рамзи анъанавии астрономии он (♌︎) мебошад. Лев яке аз 48 бурҷест, ки астрономи асри II Птолемей тавсиф кардааст. Имрӯз ҳам он яке аз 88 бурҷи муосир аст ва аз ҳама осон шинохта мешавад, зеро ситораҳои равшан дорад ва шаклаш ба шери нишаста монанд аст. 0htvzp4tqwybjhefk59hhyzsgebcskw 1469525 1469524 2026-04-21T04:26:16Z Zosya95 54344 1469525 wikitext text/x-wiki '''Шер''' яке аз бурҷҳои зодиак аст. Он дар байни Сарато́н (харчанг) аз тарафи ғарб ва Сунбула (духтар) аз тарафи шарқ ҷойгир аст. Ин бурҷ дар нимкураи осмонии шимолӣ ҷой дорад. Номи он аз забони лотинӣ гирифта шуда, маънои «шер»-ро дорад. Дар афсонаҳои Юнони қадим он шереро нишон медиҳад, ки қаҳрамони афсонавӣ Ҳераклес дар яке аз дувоздаҳ кори худ кушта буд. Рамзи анъанавии астрономии он (♌︎) мебошад. Лев яке аз 48 бурҷест, ки астрономи асри II Птолемей тавсиф кардааст. Имрӯз ҳам он яке аз 88 бурҷи муосир аст ва аз ҳама осон шинохта мешавад, зеро ситораҳои равшан дорад ва шаклаш ба шери нишаста монанд аст. {{Галаситораҳо}} fpzy1rngtmf3m0raz0l3ejckd3lo3xs 10 330986 1469535 2026-04-21T04:59:42Z VASHGIRD 8035 Саҳифаи нав: мамнуъгоҳ 1469535 wikitext text/x-wiki мамнуъгоҳ rr5gzacccm774hy9jmmsgak2ly69hc7 1469536 1469535 2026-04-21T05:00:32Z VASHGIRD 8035 Тағйири масир ба [[Шаблон:Қуттии ҳамагонӣ]] 1469536 wikitext text/x-wiki #равона [[Шаблон:Қуттии ҳамагонӣ]] dbyuot9v09yti90za4hqy289eo2yq9n 0 330987 1469539 2026-04-21T05:03:06Z VASHGIRD 8035 Тағйири масир ба [[Накисо]] 1469539 wikitext text/x-wiki #равона [[Накисо]] 9bf11bq7yjlqrlt4yywz48xk258xh0t 0 330988 1469541 2026-04-21T05:05:57Z Сунатулло Сафарзода 108676 Саҳифаи нав: Зиҳеф ({{lang-ar| زحاف ҷамъи زحف }}– дур рафтан аз асл, аз нишон дур афтодан), дар илми арӯз тағйир додани (каму зиёд кардани ягон ҷузъи рукн, табдили ҳарфе ё ҳиҷое) ҷузъи ягон рукни солими баҳрҳои аслиро гӯянд. Миқ­дори Зиҳефро муҳаққиқони соҳа, муаллифи «ал-Мӯъҷам»... 1469541 wikitext text/x-wiki Зиҳеф ({{lang-ar| زحاف ҷамъи زحف }}– дур рафтан аз асл, аз нишон дур афтодан), дар илми арӯз тағйир додани (каму зиёд кардани ягон ҷузъи рукн, табдили ҳарфе ё ҳиҷое) ҷузъи ягон рукни солими баҳрҳои аслиро гӯянд. Миқ­дори Зиҳефро муҳаққиқони соҳа, муаллифи «ал-Мӯъҷам» ва «Ҷамъи мухтасар» 35, муаллифи «Ғиёсу-л-луғот» 47, «Вазни шеъри форсӣ» – Хонларӣ ва «Арӯзи тоҷикӣ» – Баҳром Сирус 45-то гуфтаанд. Муаллифони «Фарҳанги истилоҳоти ада­биётшиносӣ» миқдори Зиҳефро аз 50 зиёд донистаанд. Дар маҷмӯъ шумораи Зиҳефҳое, ки дар ашъори шоирони арабу аҷам истифода шудаанд, зиёда аз 180 шумурда шудаанд. Ҳар як Зиҳеф вобаста аз кадом рукн ба вуҷуд омадааст, номи махсус дорад. Масалан, агар аз рукни солими фоилотун (–v– –) ду ҳарфи охир, яъне «ун» партофта шавад, «фоъилот» (– v ~) боқӣ мемонад, ки онро Зиҳефи мақсур меноманд. Ҳамин тариқ, аз рукни мафоӣлун (v– – –) Зиҳефи мафоӣл (– v ~ ), аз рукни фаӯлун (v – – ) Зиҳефи фаӯл (v ~) сохта, мақсур номидан мумкин аст. Ба ин ё он баҳр тааллуқ доштани шеърро аз рӯи тартиби ҷойгиршавии рукнҳои солим ва Зиҳефҳо муайян мекунанд. Масалан, байти: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Баҳори лоларухсорӣ, нигори сарвболоӣ, Гули шамшодзулфайнӣ, маҳи хуршедсимоӣ. Адиб Собири Тирмизӣ.</poem>|сарчашма=}} дар баҳри ҳазаҷи мусаммани солим суруда шудааст, ки ин тавр тақтеъ мешавад: мафоӣлун / мафоӣлун / мафоӣлун / мафоӣлун v – – – / v – – – / v – – – / v – – – Дар натиҷаи тағйир ёфтани яке аз рукнҳои вазни бо­лоӣ вазни нав ба вуҷуд меояд. Масалан: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Хушо вақто, ки вақти навбаҳор аст, Мусоид рӯзу маймун рӯзгор аст. Адиб Собири Тирмизӣ.</poem>|сарчашма=}} мафоӣлун / мафоӣлун / мафоӣл v – – – / v – – – / v – ~ Номи Зиҳефҳое, ки дар ашъори шоирони арабу аҷам истифода шудаанд: абтар, азал(л), аслам, аслами мусаббағ, асрам, ахраб, ахраъ, ахрами макфуф, ахрами мусаббағ, аштар, аштари мусаббағ, ақсам, ақсами мусаббағ, аҳаз, аҳаз­зи махбун, аҳаззи мақсур, аҳаззи маҳзуф, аҳаззи музол, аҳаззи мусаббағ, аҳзаз, аҳтам, аҷам, аҷами музол, батр, измор, изолат, исбоғ, касф, кашф, мавқус, мавқуси музол, мавқуси муроффал, мавқуси мутаввал, мавқуф, мавқуфи матвӣ, мавқуфи махбун, максуф, макфуф, макшуф, макшуфи матвии махбун, макшуфи матвӣ, макшуфи махбун, макшуфи махбуни матвӣ, манқус, манҳур, марбӯъ, мар­бӯи мусаббағ, марфӯъ, марфӯи махбун, марфӯи музол, марфӯи мураффал, марфӯи мураффали мусаббағ, марфӯи мутаввал, маслух, масх, матвии мавқуф, матвии максуф, матвии макшуф, матвии максуфи махбун, матвии макшуфи махбун, матвии махбун, матвии махбуни мавқуф, мат­вии махбуни макшуф, матвии махбуни музол, матвии музол, матвии мураффал, матвии мураффали макфуф, мақ­буз, мақбузи мусаббағ, мақсур, мақтуф, мақ­тӯъ, мақ­тӯи махбун, мақтӯи махбуни мусаббағ, мақтӯи маҳзуф, мақ­тӯи маҳзуфи мусаббағ, мақтӯи мусаббағ, маҳҷуз, матвӣ, матмус, махбул, махбули мавқуф, махбули макшуф, махбули музол, махбун, махбуни аҳазз, махбуни аҳаззи музол, махбуни мавқуф, махбуни максуф, махбуни макфуф, махбуни макшуф, махбуни макшуфи матвӣ, махбуни мат­вии мавқуф, махбуни матвии макшуф, махбуни матвии музол, махбуни мақсур, махбуни матвӣ, махбуни мақтӯъ, махбуни мақтӯи музол, махбуни маҳ­зуф, махбуни мувассаъ, махбуни музаффо, махбуни музол, махбуни мураффал, махбуни мураффали макфуф, махбуни мураффали музол, махбуни мусаббағ, махбуни мутаввал, машкул, маъсуб, маъсуби матвӣ, маъсуби му­саб­бағ, маъқул, маъ­қу­ли музол, маъқус, мағзуб, мағзуби музол, маҳзуз, маҳ­зу­зи мақсур, маҳзузи маҳзуф, маҳзуф, маҳзуфи аҳазз, маҳ­зуфи матмус, маҳзуфи мақсур, маҳ­зуфи мақтӯъ, маҳзуфи мақтӯи махбун, маҳзуфи мусаб­бағ, маҷбуб, маҷбуби мав­қуф, маҷбуби максуф, маҷдӯъ, маҷзул, маҷзули мураффали махбуни мақсур, маҷзули мураффали махбуни мансур, маҷзули мураффали махбуни мақсури мувассаъ, маҷ­зули мураффали махбуни мақ­сури мувассаи музол, маҷ­зу­ли мураффали махбуни мақ­сури музол, маҷҳуф, маҷ­ҳу­фи мусаббағ, мувассаъ, мувассаи махбун, мувассаи мусаб­бағ, музаффо, музаффои махбун, музмар, музмари аҳазз, муз­мари аҳаззи мусаб­бағ, муз­мари мақтӯъ, музмари мақ­тӯи мусаббағ, музмари музол, музмари мураффал, музмари мураффали мусаб­бағ, музмари мутаввал, музол, мураффал, мураффали матвии мақсур, мураффали матвии мақ­сури музол, мураффали матвӣ, мураффали махбун, мураффали махбуни макфуф, мураффали махбуни матвии мақсур, мураффали махбуни матвии мақсури мувассаъ, мураффали махбуни матвии мақсури мувассаи музол, му­раффали махбуни матвии мақсури музол, мураффали мақ­сур, мураффали мақсури музол, мураффали мусаббағ, му­саббағ, мусбағ, мутаввал, мутаввали матвии мақсур, мутаввали матвӣ, мутаввали махбун, мутаввали мақсур, мухаззал, мухаллаъ, мухаллаи музол, мухаллаи мусаббағ, му­ханнақ, муханнақи мақ­сур, муханнақи маҳзуф, мухлаъ, мушаъас, мушаъасси мусаббағ, мушаббаъ, мушбаъ. Аз ин 180 Зиҳеф 32-тои он: мақбуз, мақсур, маҳзуф, махбун, макфуф, маш­кул, ахраб, ахрам, аштар, мақтӯъ, мушаас, мат­вӣ, мав­қуф, макшуф, аслам, мусаббағ, музол, махбул, мурафффал, асрам, мақ­туф, мухаллаъ, маъсуб, манқус, мав­қус, музмара аз арӯзи арабӣ ба арӯзи форсӣ-тоҷикӣ гузаштаанд. Зиҳефҳои маҷдӯъ, аҳтам, маҷҳуф, муханнақ, матмус, маслух, маҷбуб, азал(л), машҳур, марфӯъ, марбӯъ, аб­тар, аҳаз(з), мувассаъ ва мутаввалро арӯзиёни форс-то­ҷик эҷод кардаанд. Ғайр аз Зиҳефҳои дар боло зикршуда Зиҳефҳое мавҷуданд, ки дар ашъори шоирони мо камистеъмоланду дар баҳрҳои хосси ашъори шоирони араб ва баъзе шоирони форс-тоҷик каму беш дучор мешаванд. Зиҳефҳое­ро, ки аз рукнҳои солим танҳо дар натиҷаи даровардани як дигаргунӣ ба вуҷуд меоянд, Зиҳефҳои муфрад меноманд. Зиҳефҳои мураккаб дар натиҷаи даровардани ду ё зиёда дигар­гунӣ ба рукн­ҳои аслӣ ҳосил мешаванд. Ҳар як Зиҳефи муфрад ва Зиҳефи мураккаб номи алоҳида дорад. Масалан, дар як рукн ҷамъ омадани ду Зиҳеф: махбун (хаби) ва матвӣ (тай)-ро махбул, (хабл) ва якҷоя омадани Зиҳефҳои махбуну (хоби) макфуф (кафф)-ро машкул (шакл) меноманд. Аммо бештари Зиҳефҳои мураккаб номи махсус надошта, бо номи ду ё се дигаргуние, ки дар рукни аслӣ дароварда шудааст, шинохта мешаванд. Масалан, махбуни маҳзуф ё матвии махбуни макшуф ва ғ. Зиҳефҳои муфрад инҳоянд: аслам, мақбуз, мак­фуф, махбун, мақсур, маҳзуф, мақтӯъ, му­зол, музмар, аҳазз, маъқус, мураффал, ахрам, матвӣ, мусаббағ, мав­қуф, макшуф, мушаасс. Зиҳефҳои мураккаб: мах­бул, машкул, абтар, асрам, аштар, ахраб, аҳтам, мар­бӯъ, манқус, мухаззал, ақ­сам, маъқус, маҷҳуф, азалл, мухаллаъ ва манҳур. Зиҳефҳои му­раккабе, ки номи мураккаб доранд: аслами мусаббағ, ахрами мусаббағ, аштари му­саббағ, макшуфи матвӣ, матвии мавқуф, матвии макшуф, матвии махбун, матвии мах­буни макшуф, матвии музол, матвии мураффал, махбули мавқуф, махбули музол, махбуни мавқуф, махбуни макшуф, махбуни матвӣ, махбуни мақ­сур, махбуни мақтӯъ, махбуни маҳзуф, махбуни музол, махбуни мураффал, мах­буни мусаббағ, мақбузи му­саб­бағ, мақтӯи махбун, маҳ­зуфи мусаббағ, маҷҳуфи му­саб­бағ. Зиҳефҳои мақсур, маҳ­зуф, мусаббағ, музол, мураффал, аҳтам, маҷбуб, азалл, аб­тар, маҷдӯъ, манҳур, маслух, матмус, маҷҳуф, аҳазз, мақ­туф, мақтӯъ, аслам, мав­қуф, макшуф танҳо дар рукни охи­ри мисраи аввал ‒ арӯз ва рукни охири мисраи дуюм ‒ зарб меоянд. Зиҳефҳои боқи­монда бошанд, дар рукнҳои дигари байт, садр – рукни аввали мисраи якум; ибтидо – рукни аввали мисраи дуввум; ҳашв ва ҳашвайн – рукн­ҳои байни садру арӯз ва ибтидою зарб меоянд. Зиҳефҳои ахраб, аслам, ахтар, асрам, аштар, мағзуб, ақсам, маъқус ва ғ. ба воситаи кам кардани ҳарф ё ҳиҷое аз аввали рукн­ҳои садр ва ибтидо, яъне аз рукнҳои аввали мисраъ пайдо мешаванд. Зиҳефҳои маҳ­зуф, мақтӯъ, мақсур, мақтуф, аҳазз, аслам, мавқуф, макшуф, абтар, мақбуз, макфуф, маҷбуб бошанд, дар нати­ҷаи аз рукнҳои охир (арӯз ва зарб) гирифта партофтани ҳарфе ё ҳиҷое ҳосил мешаванд. Зиҳефҳои мусаббағ, музол ва мураффал тавассути зиёд кардани садоноки «о» ё ягон сабаби хафиф (–) дар охири рукнҳои байт (яъне дар рукнҳои арӯз ва зарб) ба вуҷуд меоянд. Баъзан ҳангоми тағйир додани рукнҳои аслӣ шаклҳои наве пайдо мешаванд, ки ба рукни аслии он қариб монан­дӣ надоранд. Масалан, Зиҳефи махбуни рукни аслии мус­таф­ъи­лун ( – – v –) «мафоилун» (v – v –) аст, ки аз мус­тафъилун куллан фарқ дорад. Сабаб он аст, ки ҳангоми ба дигар­гу­нӣ дучор омадани рукнҳои аслӣ шаклҳое ба вуҷуд меоянд, ки ҳам талаффузи онҳо душвор ва ҳам намуди зоҳи­риа­шон аз шаклҳои маъмулии арӯз дур аст. Аз ин рӯ, ба ҷойи шакли нави ҳосилшуда яке аз шаклҳои маъмули арӯз­ро мемонанд. Чунончи, агар аз рукни мус­тафъилун (– – v –) ба воситаи амали хабн (яъне партофтани ҳарфи дуюми сокин) ҳарфи «с» гирифта шавад, шакли «мутафъилун» (v – v –) боқӣ мемонад, ки аз ҷиҳати шакли ҳиҷою вазн бо мафоӣлун (v – v –) як аст, барои ҳамин ба ҷойи «мутафъилун» (v – v – ) мафоӣлун (v – v –) гузошта, онро Зиҳефи махбун номидаанд. Барои ҳамин, Зиҳефҳое, ки аз рукнҳои гуногун ба вуҷуд омадаанд, ҳарчанд як шакл доранд, ам­мо номҳои онҳо аз ҳамдигар фарқ мекунанд. Масалан, Зиҳефи мафъӯлун (– – –) ҳам дар баҳри ҳазаҷ (номаш – ахрам ё муханнақ), ҳам дар баҳри Рамал (номаш – мушаъасс), ҳам дар баҳри Раҷаз (номаш – мақтӯъ), ҳам дар рукни «мус-тафъилун» (– – v – , номаш – мақсур), ва ҳам дар рукни маф­ъӯлоту (– – – v, номаш – макшуф) дучор меояд. Ғайр аз ин, гоҳо дар зери номи як Зиҳеф шаклҳои мухталиф меоянд. Масалан, Зиҳефи мафоӣлун (v – v – ), ки аз рукни мустафъилун (– – v –) ба вуҷуд омадааст, махбун ном дорад, Зиҳефи махбуни рукни асосии баҳри Рамал – фоилотун (– v – –) дар шакли фаилотун (v v – –), Зиҳефи махбуни рукни асосии баҳри Мутадорик – фоилун (– v –) дар шакли фаилун (v v –) ва Зиҳефи махбуни рукни солим – мафъӯлоту (– – – v) дар шакли мафоӣлу (v – – v) дучор мешавад. Мисоли баҳри Рамали мусаммани махбуни маҳзуф: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Мазраи сабзи фалак дидаму доси Маҳи нав, Ёд аз киштаи хеш омаду ҳангоми дарав. Ҳофиз </poem>|сарчашма=}} фоӣлотун / фаилотун / фаилотун / фаилун – v – – / v v – – / v v – – / v v – Мисоли баҳри Раҷази мусаммани матвии махбун: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Он ки наботи оразаш оби Ҳаёт мехӯрад, Дар шакараш нигаҳ кунад, ҳар кӣ набот мехӯрад, Саъдӣ </poem>|сарчашма=}} муфтаилун / мафоилун / муфтаилун / мафоилун – v v – / v – v – / – v v – / v – v – Мисоли баҳри мутадорики мусаммани махбун: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Чу рухат набувад гули боғи Ирам, Чу қадат набувад қади сарви чаман. Салмони Соваҷӣ </poem>|сарчашма=}} фаилун / фаилун / фаилун / фаилун v – – / v – – / v – – / v – – Аз ҷумлаи Зиҳефҳое. ки ном бурдем, Зиҳефҳои ахраб (– – v), ахрам (– – –), макфуф (v – – v), мақбуз (v – v –), маҳзуф (v – –), мақсури (v – ~) рукни асосии баҳри Ҳазаҷ, Зиҳефҳои маҳзуф (– v –), мақсур (– v ~), аслам (– –), махбун (v v – –) ва махбуни маҳзуфи (v v –) рукни солими баҳри Рамал ва Зиҳефҳои матвӣ (– v v –) ва махбуни (v – v –) рукни солими баҳри Раҷаз хеле серистеъмол мебошанд. Онҳо ҳам дар сохтани навъҳои баҳрҳои Ҳазаҷ, Рамал, Раҷаз ва ҳам дар сохтани навъҳои гуногуни баҳрҳои фаръӣ: Қариб, Музореъ, Мушокил, Ҷадид, Хафиф, Муҷтасс, Сареъ, Мунсареҳ ва Муқтазаб иштирок менамоянд. Мисоли баҳри Ҳазаҷи мусаммани ахраб: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Ҳон, ай дили ибратбин, аз дида назар кун, ҳон, Айвони Мадоинро оинаи ибрат дон. Хоқонӣ </poem>|сарчашма=}} мафъӯлу / мафоӣлун / мафъӯлу / мафоӣлун – – v / v – – – / – – v / v – – – Мисоли баҳри Музореи мусаммани ахраби макфуфи мақсур: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Гуфтам: «Маро даҳону лабат комрон кунанд», Гуфто: «Ба чашм, ҳарчи ту гӯӣ, ҳамон кунам». Ҳофиз </poem>|сарчашма=}} мафъӯлу / фоилоту / мафоилу / фоилот – – v /– v – v / v – – v / – v ~ Мисоли баҳри Рамали мусаммани мақсур: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Мӯй дилбар, рӯй дилбар, чашму абрӯ дилбар аст, Хандаю гуфтор дилбар, қадди дилҷу дилбар аст. </poem>|сарчашма=}} фоилотун / фоилотун / фоилотун / фоилон – v – – / – v – – / – v – – / – v ~ Мисоли баҳри Хафифи мусаддаси махбуни маҳзуф: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Ин ҷаҳонро нигар ба чашми хирад, Не бад-он чашм, к-андар ӯ нигарӣ. А. Рудакӣ </poem>|сарчашма=}} фоилотун / мафоилун / фаилун – v – – / v – v ~ / v v – Мисоли баҳри Ҳазаҷи мусаддаси ахраби мақбузи маҳ­зуф: {{иқтибоси академикӣ|<poem> З-он рӯз, ки ту маро бизодӣ, Пистон ба даҳони ман ниҳодӣ. Ҳар чиз маро, ки ёд додӣ, Такрор намудамаш ба шодӣ. Маъсумӣ </poem>|сарчашма=}} мафъӯлу / мафоилун / фаъӯлун – – v / v – v – / v – – Мисоли баҳри Сареъи мусаддаси матвии макшуф (мак­суф): {{иқтибоси академикӣ|<poem> Пистаи ту ҳаст шифои дилам, З-он ки шуд ӯ хастаи бодоми ту. Рӯдакӣ </poem>|сарчашма=}} муфтаилун / муфтаилун / фоилун – v v – / – v v – /– v – Ҳар кадом аз 10 рукни солим аз 7 то 27 Зиҳеф доранд, ки ҳар яки онҳо дар сохтани навъҳои мухталифи баҳрҳои аслию фаръӣ иштирок менамоянд. Баъзе арӯзиёни форс-тоҷик мисли Рашиди Ватвот, Насируддини Тӯсӣ, Салмони Соваҷӣ дигаргуниҳои дар сабаби хафифу (–) сабаби сақил (v v) рӯйдодаро Зиҳеф ва дигаргуниҳои дар ватади маҷ­мӯъ (v –) ва ватади мафруқ (– v) рӯйдодаро илал номидаанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зиҳеф|7|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Истилоҳот]] 0ncbp2m9qdwarvb0u50uawyo9ie0asq 1469544 1469541 2026-04-21T05:12:58Z Сунатулло Сафарзода 108676 1469544 wikitext text/x-wiki '''Зиҳеф''' ({{lang-ar| زحاف ҷамъи زحف }}– '''дур рафтан аз асл''', '''аз нишон дур афтодан'''), дар илми арӯз тағйир додани (каму зиёд кардани ягон ҷузъи рукн, табдили ҳарфе ё ҳиҷое) ҷузъи ягон рукни солими баҳрҳои аслиро гӯянд. Миқ­дори Зиҳефро муҳаққиқони соҳа, муаллифи «ал-Мӯъҷам» ва «Ҷамъи мухтасар» 35, муаллифи «Ғиёсу-л-луғот» 47, «Вазни шеъри форсӣ» – Хонларӣ ва «Арӯзи тоҷикӣ» – Баҳром Сирус 45-то гуфтаанд. Муаллифони «Фарҳанги истилоҳоти ада­биётшиносӣ» миқдори Зиҳефро аз 50 зиёд донистаанд. Дар маҷмӯъ шумораи Зиҳефҳое, ки дар ашъори шоирони арабу аҷам истифода шудаанд, зиёда аз 180 шумурда шудаанд. Ҳар як Зиҳеф вобаста аз кадом рукн ба вуҷуд омадааст, номи махсус дорад. Масалан, агар аз рукни солими фоилотун (–v– –) ду ҳарфи охир, яъне «ун» партофта шавад, «фоъилот» (– v ~) боқӣ мемонад, ки онро Зиҳефи мақсур меноманд. Ҳамин тариқ, аз рукни мафоӣлун (v– – –) Зиҳефи мафоӣл (– v ~ ), аз рукни фаӯлун (v – – ) Зиҳефи фаӯл (v ~) сохта, мақсур номидан мумкин аст. Ба ин ё он баҳр тааллуқ доштани шеърро аз рӯи тартиби ҷойгиршавии рукнҳои солим ва Зиҳефҳо муайян мекунанд. Масалан, байти: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Баҳори лоларухсорӣ, нигори сарвболоӣ, Гули шамшодзулфайнӣ, маҳи хуршедсимоӣ. Адиб Собири Тирмизӣ.</poem>|сарчашма=}} дар баҳри ҳазаҷи мусаммани солим суруда шудааст, ки ин тавр тақтеъ мешавад: мафоӣлун / мафоӣлун / мафоӣлун / мафоӣлун v – – – / v – – – / v – – – / v – – – Дар натиҷаи тағйир ёфтани яке аз рукнҳои вазни бо­лоӣ вазни нав ба вуҷуд меояд. Масалан: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Хушо вақто, ки вақти навбаҳор аст, Мусоид рӯзу маймун рӯзгор аст. Адиб Собири Тирмизӣ.</poem>|сарчашма=}} мафоӣлун / мафоӣлун / мафоӣл v – – – / v – – – / v – ~ Номи Зиҳефҳое, ки дар ашъори шоирони арабу аҷам истифода шудаанд: абтар, азал(л), аслам, аслами мусаббағ, асрам, ахраб, ахраъ, ахрами макфуф, ахрами мусаббағ, аштар, аштари мусаббағ, ақсам, ақсами мусаббағ, аҳаз, аҳаз­зи махбун, аҳаззи мақсур, аҳаззи маҳзуф, аҳаззи музол, аҳаззи мусаббағ, аҳзаз, аҳтам, аҷам, аҷами музол, батр, измор, изолат, исбоғ, касф, кашф, мавқус, мавқуси музол, мавқуси муроффал, мавқуси мутаввал, мавқуф, мавқуфи матвӣ, мавқуфи махбун, максуф, макфуф, макшуф, макшуфи матвии махбун, макшуфи матвӣ, макшуфи махбун, макшуфи махбуни матвӣ, манқус, манҳур, марбӯъ, мар­бӯи мусаббағ, марфӯъ, марфӯи махбун, марфӯи музол, марфӯи мураффал, марфӯи мураффали мусаббағ, марфӯи мутаввал, маслух, масх, матвии мавқуф, матвии максуф, матвии макшуф, матвии максуфи махбун, матвии макшуфи махбун, матвии махбун, матвии махбуни мавқуф, мат­вии махбуни макшуф, матвии махбуни музол, матвии музол, матвии мураффал, матвии мураффали макфуф, мақ­буз, мақбузи мусаббағ, мақсур, мақтуф, мақ­тӯъ, мақ­тӯи махбун, мақтӯи махбуни мусаббағ, мақтӯи маҳзуф, мақ­тӯи маҳзуфи мусаббағ, мақтӯи мусаббағ, маҳҷуз, матвӣ, матмус, махбул, махбули мавқуф, махбули макшуф, махбули музол, махбун, махбуни аҳазз, махбуни аҳаззи музол, махбуни мавқуф, махбуни максуф, махбуни макфуф, махбуни макшуф, махбуни макшуфи матвӣ, махбуни мат­вии мавқуф, махбуни матвии макшуф, махбуни матвии музол, махбуни мақсур, махбуни матвӣ, махбуни мақтӯъ, махбуни мақтӯи музол, махбуни маҳ­зуф, махбуни мувассаъ, махбуни музаффо, махбуни музол, махбуни мураффал, махбуни мураффали макфуф, махбуни мураффали музол, махбуни мусаббағ, махбуни мутаввал, машкул, маъсуб, маъсуби матвӣ, маъсуби му­саб­бағ, маъқул, маъ­қу­ли музол, маъқус, мағзуб, мағзуби музол, маҳзуз, маҳ­зу­зи мақсур, маҳзузи маҳзуф, маҳзуф, маҳзуфи аҳазз, маҳ­зуфи матмус, маҳзуфи мақсур, маҳ­зуфи мақтӯъ, маҳзуфи мақтӯи махбун, маҳзуфи мусаб­бағ, маҷбуб, маҷбуби мав­қуф, маҷбуби максуф, маҷдӯъ, маҷзул, маҷзули мураффали махбуни мақсур, маҷзули мураффали махбуни мансур, маҷзули мураффали махбуни мақсури мувассаъ, маҷ­зули мураффали махбуни мақ­сури мувассаи музол, маҷ­зу­ли мураффали махбуни мақ­сури музол, маҷҳуф, маҷ­ҳу­фи мусаббағ, мувассаъ, мувассаи махбун, мувассаи мусаб­бағ, музаффо, музаффои махбун, музмар, музмари аҳазз, муз­мари аҳаззи мусаб­бағ, муз­мари мақтӯъ, музмари мақ­тӯи мусаббағ, музмари музол, музмари мураффал, музмари мураффали мусаб­бағ, музмари мутаввал, музол, мураффал, мураффали матвии мақсур, мураффали матвии мақ­сури музол, мураффали матвӣ, мураффали махбун, мураффали махбуни макфуф, мураффали махбуни матвии мақсур, мураффали махбуни матвии мақсури мувассаъ, мураффали махбуни матвии мақсури мувассаи музол, му­раффали махбуни матвии мақсури музол, мураффали мақ­сур, мураффали мақсури музол, мураффали мусаббағ, му­саббағ, мусбағ, мутаввал, мутаввали матвии мақсур, мутаввали матвӣ, мутаввали махбун, мутаввали мақсур, мухаззал, мухаллаъ, мухаллаи музол, мухаллаи мусаббағ, му­ханнақ, муханнақи мақ­сур, муханнақи маҳзуф, мухлаъ, мушаъас, мушаъасси мусаббағ, мушаббаъ, мушбаъ. Аз ин 180 Зиҳеф 32-тои он: мақбуз, мақсур, маҳзуф, махбун, макфуф, маш­кул, ахраб, ахрам, аштар, мақтӯъ, мушаас, мат­вӣ, мав­қуф, макшуф, аслам, мусаббағ, музол, махбул, мурафффал, асрам, мақ­туф, мухаллаъ, маъсуб, манқус, мав­қус, музмара аз арӯзи арабӣ ба арӯзи форсӣ-тоҷикӣ гузаштаанд. Зиҳефҳои маҷдӯъ, аҳтам, маҷҳуф, муханнақ, матмус, маслух, маҷбуб, азал(л), машҳур, марфӯъ, марбӯъ, аб­тар, аҳаз(з), мувассаъ ва мутаввалро арӯзиёни форс-то­ҷик эҷод кардаанд. Ғайр аз Зиҳефҳои дар боло зикршуда Зиҳефҳое мавҷуданд, ки дар ашъори шоирони мо камистеъмоланду дар баҳрҳои хосси ашъори шоирони араб ва баъзе шоирони форс-тоҷик каму беш дучор мешаванд. Зиҳефҳое­ро, ки аз рукнҳои солим танҳо дар натиҷаи даровардани як дигаргунӣ ба вуҷуд меоянд, Зиҳефҳои муфрад меноманд. Зиҳефҳои мураккаб дар натиҷаи даровардани ду ё зиёда дигар­гунӣ ба рукн­ҳои аслӣ ҳосил мешаванд. Ҳар як Зиҳефи муфрад ва Зиҳефи мураккаб номи алоҳида дорад. Масалан, дар як рукн ҷамъ омадани ду Зиҳеф: махбун (хаби) ва матвӣ (тай)-ро махбул, (хабл) ва якҷоя омадани Зиҳефҳои махбуну (хоби) макфуф (кафф)-ро машкул (шакл) меноманд. Аммо бештари Зиҳефҳои мураккаб номи махсус надошта, бо номи ду ё се дигаргуние, ки дар рукни аслӣ дароварда шудааст, шинохта мешаванд. Масалан, махбуни маҳзуф ё матвии махбуни макшуф ва ғ. Зиҳефҳои муфрад инҳоянд: аслам, мақбуз, мак­фуф, махбун, мақсур, маҳзуф, мақтӯъ, му­зол, музмар, аҳазз, маъқус, мураффал, ахрам, матвӣ, мусаббағ, мав­қуф, макшуф, мушаасс. Зиҳефҳои мураккаб: мах­бул, машкул, абтар, асрам, аштар, ахраб, аҳтам, мар­бӯъ, манқус, мухаззал, ақ­сам, маъқус, маҷҳуф, азалл, мухаллаъ ва манҳур. Зиҳефҳои му­раккабе, ки номи мураккаб доранд: аслами мусаббағ, ахрами мусаббағ, аштари му­саббағ, макшуфи матвӣ, матвии мавқуф, матвии макшуф, матвии махбун, матвии мах­буни макшуф, матвии музол, матвии мураффал, махбули мавқуф, махбули музол, махбуни мавқуф, махбуни макшуф, махбуни матвӣ, махбуни мақ­сур, махбуни мақтӯъ, махбуни маҳзуф, махбуни музол, махбуни мураффал, мах­буни мусаббағ, мақбузи му­саб­бағ, мақтӯи махбун, маҳ­зуфи мусаббағ, маҷҳуфи му­саб­бағ. Зиҳефҳои мақсур, маҳ­зуф, мусаббағ, музол, мураффал, аҳтам, маҷбуб, азалл, аб­тар, маҷдӯъ, манҳур, маслух, матмус, маҷҳуф, аҳазз, мақ­туф, мақтӯъ, аслам, мав­қуф, макшуф танҳо дар рукни охи­ри мисраи аввал ‒ арӯз ва рукни охири мисраи дуюм ‒ зарб меоянд. Зиҳефҳои боқи­монда бошанд, дар рукнҳои дигари байт, садр – рукни аввали мисраи якум; ибтидо – рукни аввали мисраи дуввум; ҳашв ва ҳашвайн – рукн­ҳои байни садру арӯз ва ибтидою зарб меоянд. Зиҳефҳои ахраб, аслам, ахтар, асрам, аштар, мағзуб, ақсам, маъқус ва ғ. ба воситаи кам кардани ҳарф ё ҳиҷое аз аввали рукн­ҳои садр ва ибтидо, яъне аз рукнҳои аввали мисраъ пайдо мешаванд. Зиҳефҳои маҳ­зуф, мақтӯъ, мақсур, мақтуф, аҳазз, аслам, мавқуф, макшуф, абтар, мақбуз, макфуф, маҷбуб бошанд, дар нати­ҷаи аз рукнҳои охир (арӯз ва зарб) гирифта партофтани ҳарфе ё ҳиҷое ҳосил мешаванд. Зиҳефҳои мусаббағ, музол ва мураффал тавассути зиёд кардани садоноки «о» ё ягон сабаби хафиф (–) дар охири рукнҳои байт (яъне дар рукнҳои арӯз ва зарб) ба вуҷуд меоянд. Баъзан ҳангоми тағйир додани рукнҳои аслӣ шаклҳои наве пайдо мешаванд, ки ба рукни аслии он қариб монан­дӣ надоранд. Масалан, Зиҳефи махбуни рукни аслии мус­таф­ъи­лун ( – – v –) «мафоилун» (v – v –) аст, ки аз мус­тафъилун куллан фарқ дорад. Сабаб он аст, ки ҳангоми ба дигар­гу­нӣ дучор омадани рукнҳои аслӣ шаклҳое ба вуҷуд меоянд, ки ҳам талаффузи онҳо душвор ва ҳам намуди зоҳи­риа­шон аз шаклҳои маъмулии арӯз дур аст. Аз ин рӯ, ба ҷойи шакли нави ҳосилшуда яке аз шаклҳои маъмули арӯз­ро мемонанд. Чунончи, агар аз рукни мус­тафъилун (– – v –) ба воситаи амали хабн (яъне партофтани ҳарфи дуюми сокин) ҳарфи «с» гирифта шавад, шакли «мутафъилун» (v – v –) боқӣ мемонад, ки аз ҷиҳати шакли ҳиҷою вазн бо мафоӣлун (v – v –) як аст, барои ҳамин ба ҷойи «мутафъилун» (v – v – ) мафоӣлун (v – v –) гузошта, онро Зиҳефи махбун номидаанд. Барои ҳамин, Зиҳефҳое, ки аз рукнҳои гуногун ба вуҷуд омадаанд, ҳарчанд як шакл доранд, ам­мо номҳои онҳо аз ҳамдигар фарқ мекунанд. Масалан, Зиҳефи мафъӯлун (– – –) ҳам дар баҳри ҳазаҷ (номаш – ахрам ё муханнақ), ҳам дар баҳри Рамал (номаш – мушаъасс), ҳам дар баҳри Раҷаз (номаш – мақтӯъ), ҳам дар рукни «мус-тафъилун» (– – v – , номаш – мақсур), ва ҳам дар рукни маф­ъӯлоту (– – – v, номаш – макшуф) дучор меояд. Ғайр аз ин, гоҳо дар зери номи як Зиҳеф шаклҳои мухталиф меоянд. Масалан, Зиҳефи мафоӣлун (v – v – ), ки аз рукни мустафъилун (– – v –) ба вуҷуд омадааст, махбун ном дорад, Зиҳефи махбуни рукни асосии баҳри Рамал – фоилотун (– v – –) дар шакли фаилотун (v v – –), Зиҳефи махбуни рукни асосии баҳри Мутадорик – фоилун (– v –) дар шакли фаилун (v v –) ва Зиҳефи махбуни рукни солим – мафъӯлоту (– – – v) дар шакли мафоӣлу (v – – v) дучор мешавад. Мисоли баҳри Рамали мусаммани махбуни маҳзуф: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Мазраи сабзи фалак дидаму доси Маҳи нав, Ёд аз киштаи хеш омаду ҳангоми дарав. Ҳофиз </poem>|сарчашма=}} фоӣлотун / фаилотун / фаилотун / фаилун – v – – / v v – – / v v – – / v v – Мисоли баҳри Раҷази мусаммани матвии махбун: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Он ки наботи оразаш оби Ҳаёт мехӯрад, Дар шакараш нигаҳ кунад, ҳар кӣ набот мехӯрад, Саъдӣ </poem>|сарчашма=}} муфтаилун / мафоилун / муфтаилун / мафоилун – v v – / v – v – / – v v – / v – v – Мисоли баҳри мутадорики мусаммани махбун: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Чу рухат набувад гули боғи Ирам, Чу қадат набувад қади сарви чаман. Салмони Соваҷӣ </poem>|сарчашма=}} фаилун / фаилун / фаилун / фаилун v – – / v – – / v – – / v – – Аз ҷумлаи Зиҳефҳое. ки ном бурдем, Зиҳефҳои ахраб (– – v), ахрам (– – –), макфуф (v – – v), мақбуз (v – v –), маҳзуф (v – –), мақсури (v – ~) рукни асосии баҳри Ҳазаҷ, Зиҳефҳои маҳзуф (– v –), мақсур (– v ~), аслам (– –), махбун (v v – –) ва махбуни маҳзуфи (v v –) рукни солими баҳри Рамал ва Зиҳефҳои матвӣ (– v v –) ва махбуни (v – v –) рукни солими баҳри Раҷаз хеле серистеъмол мебошанд. Онҳо ҳам дар сохтани навъҳои баҳрҳои Ҳазаҷ, Рамал, Раҷаз ва ҳам дар сохтани навъҳои гуногуни баҳрҳои фаръӣ: Қариб, Музореъ, Мушокил, Ҷадид, Хафиф, Муҷтасс, Сареъ, Мунсареҳ ва Муқтазаб иштирок менамоянд. Мисоли баҳри Ҳазаҷи мусаммани ахраб: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Ҳон, ай дили ибратбин, аз дида назар кун, ҳон, Айвони Мадоинро оинаи ибрат дон. Хоқонӣ </poem>|сарчашма=}} мафъӯлу / мафоӣлун / мафъӯлу / мафоӣлун – – v / v – – – / – – v / v – – – Мисоли баҳри Музореи мусаммани ахраби макфуфи мақсур: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Гуфтам: «Маро даҳону лабат комрон кунанд», Гуфто: «Ба чашм, ҳарчи ту гӯӣ, ҳамон кунам». Ҳофиз </poem>|сарчашма=}} мафъӯлу / фоилоту / мафоилу / фоилот – – v /– v – v / v – – v / – v ~ Мисоли баҳри Рамали мусаммани мақсур: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Мӯй дилбар, рӯй дилбар, чашму абрӯ дилбар аст, Хандаю гуфтор дилбар, қадди дилҷу дилбар аст. </poem>|сарчашма=}} фоилотун / фоилотун / фоилотун / фоилон – v – – / – v – – / – v – – / – v ~ Мисоли баҳри Хафифи мусаддаси махбуни маҳзуф: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Ин ҷаҳонро нигар ба чашми хирад, Не бад-он чашм, к-андар ӯ нигарӣ. А. Рудакӣ </poem>|сарчашма=}} фоилотун / мафоилун / фаилун – v – – / v – v ~ / v v – Мисоли баҳри Ҳазаҷи мусаддаси ахраби мақбузи маҳ­зуф: {{иқтибоси академикӣ|<poem> З-он рӯз, ки ту маро бизодӣ, Пистон ба даҳони ман ниҳодӣ. Ҳар чиз маро, ки ёд додӣ, Такрор намудамаш ба шодӣ. Маъсумӣ </poem>|сарчашма=}} мафъӯлу / мафоилун / фаъӯлун – – v / v – v – / v – – Мисоли баҳри Сареъи мусаддаси матвии макшуф (мак­суф): {{иқтибоси академикӣ|<poem> Пистаи ту ҳаст шифои дилам, З-он ки шуд ӯ хастаи бодоми ту. Рӯдакӣ </poem>|сарчашма=}} муфтаилун / муфтаилун / фоилун – v v – / – v v – /– v – Ҳар кадом аз 10 рукни солим аз 7 то 27 Зиҳеф доранд, ки ҳар яки онҳо дар сохтани навъҳои мухталифи баҳрҳои аслию фаръӣ иштирок менамоянд. Баъзе арӯзиёни форс-тоҷик мисли Рашиди Ватвот, Насируддини Тӯсӣ, Салмони Соваҷӣ дигаргуниҳои дар сабаби хафифу (–) сабаби сақил (v v) рӯйдодаро Зиҳеф ва дигаргуниҳои дар ватади маҷ­мӯъ (v –) ва ватади мафруқ (– v) рӯйдодаро илал номидаанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зиҳеф|7|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Истилоҳот]] 0xygl7qs36vvbbkedm5enovjg8vgdn7 1469546 1469544 2026-04-21T05:15:04Z Сунатулло Сафарзода 108676 1469546 wikitext text/x-wiki '''Зиҳеф''' ({{lang-ar| زحاف ҷамъи زحف }}– '''дур рафтан аз асл''', '''аз нишон дур афтодан'''), дар илми арӯз тағйир додани (каму зиёд кардани ягон ҷузъи рукн, табдили ҳарфе ё ҳиҷое) ҷузъи ягон рукни солими баҳрҳои аслиро гӯянд. Миқ­дори Зиҳефро муҳаққиқони соҳа, муаллифи «ал-Мӯъҷам» ва «Ҷамъи мухтасар» 35, муаллифи «Ғиёсу-л-луғот» 47, «Вазни шеъри форсӣ» – Хонларӣ ва «Арӯзи тоҷикӣ» – Баҳром Сирус 45-то гуфтаанд. Муаллифони «Фарҳанги истилоҳоти ада­биётшиносӣ» миқдори Зиҳефро аз 50 зиёд донистаанд. Дар маҷмӯъ шумораи Зиҳефҳое, ки дар ашъори шоирони арабу аҷам истифода шудаанд, зиёда аз 180 шумурда шудаанд. Ҳар як Зиҳеф вобаста аз кадом рукн ба вуҷуд омадааст, номи махсус дорад. Масалан, агар аз рукни солими фоилотун (–v– –) ду ҳарфи охир, яъне «ун» партофта шавад, «фоъилот» (– v ~) боқӣ мемонад, ки онро Зиҳефи мақсур меноманд. Ҳамин тариқ, аз рукни мафоӣлун (v– – –) Зиҳефи мафоӣл (– v ~ ), аз рукни фаӯлун (v – – ) Зиҳефи фаӯл (v ~) сохта, мақсур номидан мумкин аст. Ба ин ё он баҳр тааллуқ доштани шеърро аз рӯи тартиби ҷойгиршавии рукнҳои солим ва Зиҳефҳо муайян мекунанд. Масалан, байти: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Баҳори лоларухсорӣ, нигори сарвболоӣ, Гули шамшодзулфайнӣ, маҳи хуршедсимоӣ. Адиб Собири Тирмизӣ.</poem>|сарчашма=}} дар баҳри ҳазаҷи мусаммани солим суруда шудааст, ки ин тавр тақтеъ мешавад: мафоӣлун / мафоӣлун / мафоӣлун / мафоӣлун v – – – / v – – – / v – – – / v – – – Дар натиҷаи тағйир ёфтани яке аз рукнҳои вазни бо­лоӣ вазни нав ба вуҷуд меояд. Масалан: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Хушо вақто, ки вақти навбаҳор аст, Мусоид рӯзу маймун рӯзгор аст. Адиб Собири Тирмизӣ.</poem>|сарчашма=}} мафоӣлун / мафоӣлун / мафоӣл v – – – / v – – – / v – ~ Номи Зиҳефҳое, ки дар ашъори шоирони арабу аҷам истифода шудаанд: абтар, азал(л), аслам, аслами мусаббағ, асрам, ахраб, ахраъ, ахрами макфуф, ахрами мусаббағ, аштар, аштари мусаббағ, ақсам, ақсами мусаббағ, аҳаз, аҳаз­зи махбун, аҳаззи мақсур, аҳаззи маҳзуф, аҳаззи музол, аҳаззи мусаббағ, аҳзаз, аҳтам, аҷам, аҷами музол, батр, измор, изолат, исбоғ, касф, кашф, мавқус, мавқуси музол, мавқуси муроффал, мавқуси мутаввал, мавқуф, мавқуфи матвӣ, мавқуфи махбун, максуф, макфуф, макшуф, макшуфи матвии махбун, макшуфи матвӣ, макшуфи махбун, макшуфи махбуни матвӣ, манқус, манҳур, марбӯъ, мар­бӯи мусаббағ, марфӯъ, марфӯи махбун, марфӯи музол, марфӯи мураффал, марфӯи мураффали мусаббағ, марфӯи мутаввал, маслух, масх, матвии мавқуф, матвии максуф, матвии макшуф, матвии максуфи махбун, матвии макшуфи махбун, матвии махбун, матвии махбуни мавқуф, мат­вии махбуни макшуф, матвии махбуни музол, матвии музол, матвии мураффал, матвии мураффали макфуф, мақ­буз, мақбузи мусаббағ, мақсур, мақтуф, мақ­тӯъ, мақ­тӯи махбун, мақтӯи махбуни мусаббағ, мақтӯи маҳзуф, мақ­тӯи маҳзуфи мусаббағ, мақтӯи мусаббағ, маҳҷуз, матвӣ, матмус, махбул, махбули мавқуф, махбули макшуф, махбули музол, махбун, махбуни аҳазз, махбуни аҳаззи музол, махбуни мавқуф, махбуни максуф, махбуни макфуф, махбуни макшуф, махбуни макшуфи матвӣ, махбуни мат­вии мавқуф, махбуни матвии макшуф, махбуни матвии музол, махбуни мақсур, махбуни матвӣ, махбуни мақтӯъ, махбуни мақтӯи музол, махбуни маҳ­зуф, махбуни мувассаъ, махбуни музаффо, махбуни музол, махбуни мураффал, махбуни мураффали макфуф, махбуни мураффали музол, махбуни мусаббағ, махбуни мутаввал, машкул, маъсуб, маъсуби матвӣ, маъсуби му­саб­бағ, маъқул, маъ­қу­ли музол, маъқус, мағзуб, мағзуби музол, маҳзуз, маҳ­зу­зи мақсур, маҳзузи маҳзуф, маҳзуф, маҳзуфи аҳазз, маҳ­зуфи матмус, маҳзуфи мақсур, маҳ­зуфи мақтӯъ, маҳзуфи мақтӯи махбун, маҳзуфи мусаб­бағ, маҷбуб, маҷбуби мав­қуф, маҷбуби максуф, маҷдӯъ, маҷзул, маҷзули мураффали махбуни мақсур, маҷзули мураффали махбуни мансур, маҷзули мураффали махбуни мақсури мувассаъ, маҷ­зули мураффали махбуни мақ­сури мувассаи музол, маҷ­зу­ли мураффали махбуни мақ­сури музол, маҷҳуф, маҷ­ҳу­фи мусаббағ, мувассаъ, мувассаи махбун, мувассаи мусаб­бағ, музаффо, музаффои махбун, музмар, музмари аҳазз, муз­мари аҳаззи мусаб­бағ, муз­мари мақтӯъ, музмари мақ­тӯи мусаббағ, музмари музол, музмари мураффал, музмари мураффали мусаб­бағ, музмари мутаввал, музол, мураффал, мураффали матвии мақсур, мураффали матвии мақ­сури музол, мураффали матвӣ, мураффали махбун, мураффали махбуни макфуф, мураффали махбуни матвии мақсур, мураффали махбуни матвии мақсури мувассаъ, мураффали махбуни матвии мақсури мувассаи музол, му­раффали махбуни матвии мақсури музол, мураффали мақ­сур, мураффали мақсури музол, мураффали мусаббағ, му­саббағ, мусбағ, мутаввал, мутаввали матвии мақсур, мутаввали матвӣ, мутаввали махбун, мутаввали мақсур, мухаззал, мухаллаъ, мухаллаи музол, мухаллаи мусаббағ, му­ханнақ, муханнақи мақ­сур, муханнақи маҳзуф, мухлаъ, мушаъас, мушаъасси мусаббағ, мушаббаъ, мушбаъ. Аз ин 180 Зиҳеф 32-тои он: мақбуз, мақсур, маҳзуф, махбун, макфуф, маш­кул, ахраб, ахрам, аштар, мақтӯъ, мушаас, мат­вӣ, мав­қуф, макшуф, аслам, мусаббағ, музол, махбул, мурафффал, асрам, мақ­туф, мухаллаъ, маъсуб, манқус, мав­қус, музмара аз арӯзи арабӣ ба арӯзи форсӣ-тоҷикӣ гузаштаанд. Зиҳефҳои маҷдӯъ, аҳтам, маҷҳуф, муханнақ, матмус, маслух, маҷбуб, азал(л), машҳур, марфӯъ, марбӯъ, аб­тар, аҳаз(з), мувассаъ ва мутаввалро арӯзиёни форс-то­ҷик эҷод кардаанд. Ғайр аз Зиҳефҳои дар боло зикршуда Зиҳефҳое мавҷуданд, ки дар ашъори шоирони мо камистеъмоланду дар баҳрҳои хосси ашъори шоирони араб ва баъзе шоирони форс-тоҷик каму беш дучор мешаванд. Зиҳефҳое­ро, ки аз рукнҳои солим танҳо дар натиҷаи даровардани як дигаргунӣ ба вуҷуд меоянд, Зиҳефҳои муфрад меноманд. Зиҳефҳои мураккаб дар натиҷаи даровардани ду ё зиёда дигар­гунӣ ба рукн­ҳои аслӣ ҳосил мешаванд. Ҳар як Зиҳефи муфрад ва Зиҳефи мураккаб номи алоҳида дорад. Масалан, дар як рукн ҷамъ омадани ду Зиҳеф: махбун (хаби) ва матвӣ (тай)-ро махбул, (хабл) ва якҷоя омадани Зиҳефҳои махбуну (хоби) макфуф (кафф)-ро машкул (шакл) меноманд. Аммо бештари Зиҳефҳои мураккаб номи махсус надошта, бо номи ду ё се дигаргуние, ки дар рукни аслӣ дароварда шудааст, шинохта мешаванд. Масалан, махбуни маҳзуф ё матвии махбуни макшуф ва ғ. Зиҳефҳои муфрад инҳоянд: аслам, мақбуз, мак­фуф, махбун, мақсур, маҳзуф, мақтӯъ, му­зол, музмар, аҳазз, маъқус, мураффал, ахрам, матвӣ, мусаббағ, мав­қуф, макшуф, мушаасс. Зиҳефҳои мураккаб: мах­бул, машкул, абтар, асрам, аштар, ахраб, аҳтам, мар­бӯъ, манқус, мухаззал, ақ­сам, маъқус, маҷҳуф, азалл, мухаллаъ ва манҳур. Зиҳефҳои му­раккабе, ки номи мураккаб доранд: аслами мусаббағ, ахрами мусаббағ, аштари му­саббағ, макшуфи матвӣ, матвии мавқуф, матвии макшуф, матвии махбун, матвии мах­буни макшуф, матвии музол, матвии мураффал, махбули мавқуф, махбули музол, махбуни мавқуф, махбуни макшуф, махбуни матвӣ, махбуни мақ­сур, махбуни мақтӯъ, махбуни маҳзуф, махбуни музол, махбуни мураффал, мах­буни мусаббағ, мақбузи му­саб­бағ, мақтӯи махбун, маҳ­зуфи мусаббағ, маҷҳуфи му­саб­бағ. Зиҳефҳои мақсур, маҳ­зуф, мусаббағ, музол, мураффал, аҳтам, маҷбуб, азалл, аб­тар, маҷдӯъ, манҳур, маслух, матмус, маҷҳуф, аҳазз, мақ­туф, мақтӯъ, аслам, мав­қуф, макшуф танҳо дар рукни охи­ри мисраи аввал ‒ арӯз ва рукни охири мисраи дуюм ‒ зарб меоянд. Зиҳефҳои боқи­монда бошанд, дар рукнҳои дигари байт, садр – рукни аввали мисраи якум; ибтидо – рукни аввали мисраи дуввум; ҳашв ва ҳашвайн – рукн­ҳои байни садру арӯз ва ибтидою зарб меоянд. Зиҳефҳои ахраб, аслам, ахтар, асрам, аштар, мағзуб, ақсам, маъқус ва ғ. ба воситаи кам кардани ҳарф ё ҳиҷое аз аввали рукн­ҳои садр ва ибтидо, яъне аз рукнҳои аввали мисраъ пайдо мешаванд. Зиҳефҳои маҳ­зуф, мақтӯъ, мақсур, мақтуф, аҳазз, аслам, мавқуф, макшуф, абтар, мақбуз, макфуф, маҷбуб бошанд, дар нати­ҷаи аз рукнҳои охир (арӯз ва зарб) гирифта партофтани ҳарфе ё ҳиҷое ҳосил мешаванд. Зиҳефҳои мусаббағ, музол ва мураффал тавассути зиёд кардани садоноки «о» ё ягон сабаби хафиф (–) дар охири рукнҳои байт (яъне дар рукнҳои арӯз ва зарб) ба вуҷуд меоянд. Баъзан ҳангоми тағйир додани рукнҳои аслӣ шаклҳои наве пайдо мешаванд, ки ба рукни аслии он қариб монан­дӣ надоранд. Масалан, Зиҳефи махбуни рукни аслии мус­таф­ъи­лун ( – – v –) «мафоилун» (v – v –) аст, ки аз мус­тафъилун куллан фарқ дорад. Сабаб он аст, ки ҳангоми ба дигар­гу­нӣ дучор омадани рукнҳои аслӣ шаклҳое ба вуҷуд меоянд, ки ҳам талаффузи онҳо душвор ва ҳам намуди зоҳи­риа­шон аз шаклҳои маъмулии арӯз дур аст. Аз ин рӯ, ба ҷойи шакли нави ҳосилшуда яке аз шаклҳои маъмули арӯз­ро мемонанд. Чунончи, агар аз рукни мус­тафъилун (– – v –) ба воситаи амали хабн (яъне партофтани ҳарфи дуюми сокин) ҳарфи «с» гирифта шавад, шакли «мутафъилун» (v – v –) боқӣ мемонад, ки аз ҷиҳати шакли ҳиҷою вазн бо мафоӣлун (v – v –) як аст, барои ҳамин ба ҷойи «мутафъилун» (v – v – ) мафоӣлун (v – v –) гузошта, онро Зиҳефи махбун номидаанд. Барои ҳамин, Зиҳефҳое, ки аз рукнҳои гуногун ба вуҷуд омадаанд, ҳарчанд як шакл доранд, ам­мо номҳои онҳо аз ҳамдигар фарқ мекунанд. Масалан, Зиҳефи мафъӯлун (– – –) ҳам дар баҳри ҳазаҷ (номаш – ахрам ё муханнақ), ҳам дар баҳри Рамал (номаш – мушаъасс), ҳам дар баҳри Раҷаз (номаш – мақтӯъ), ҳам дар рукни «мус-тафъилун» (– – v – , номаш – мақсур), ва ҳам дар рукни маф­ъӯлоту (– – – v, номаш – макшуф) дучор меояд. Ғайр аз ин, гоҳо дар зери номи як Зиҳеф шаклҳои мухталиф меоянд. Масалан, Зиҳефи мафоӣлун (v – v – ), ки аз рукни мустафъилун (– – v –) ба вуҷуд омадааст, махбун ном дорад, Зиҳефи махбуни рукни асосии баҳри Рамал – фоилотун (– v – –) дар шакли фаилотун (v v – –), Зиҳефи махбуни рукни асосии баҳри Мутадорик – фоилун (– v –) дар шакли фаилун (v v –) ва Зиҳефи махбуни рукни солим – мафъӯлоту (– – – v) дар шакли мафоӣлу (v – – v) дучор мешавад. Мисоли баҳри Рамали мусаммани махбуни маҳзуф: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Мазраи сабзи фалак дидаму доси Маҳи нав, Ёд аз киштаи хеш омаду ҳангоми дарав. Ҳофиз </poem>|сарчашма=}} фоӣлотун / фаилотун / фаилотун / фаилун – v – – / v v – – / v v – – / v v – Мисоли баҳри Раҷази мусаммани матвии махбун: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Он ки наботи оразаш оби Ҳаёт мехӯрад, Дар шакараш нигаҳ кунад, ҳар кӣ набот мехӯрад, Саъдӣ </poem>|сарчашма=}} муфтаилун / мафоилун / муфтаилун / мафоилун – v v – / v – v – / – v v – / v – v – Мисоли баҳри мутадорики мусаммани махбун: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Чу рухат набувад гули боғи Ирам, Чу қадат набувад қади сарви чаман. Салмони Соваҷӣ </poem>|сарчашма=}} фаилун / фаилун / фаилун / фаилун v – – / v – – / v – – / v – – Аз ҷумлаи Зиҳефҳое. ки ном бурдем, Зиҳефҳои ахраб (– – v), ахрам (– – –), макфуф (v – – v), мақбуз (v – v –), маҳзуф (v – –), мақсури (v – ~) рукни асосии баҳри Ҳазаҷ, Зиҳефҳои маҳзуф (– v –), мақсур (– v ~), аслам (– –), махбун (v v – –) ва махбуни маҳзуфи (v v –) рукни солими баҳри Рамал ва Зиҳефҳои матвӣ (– v v –) ва махбуни (v – v –) рукни солими баҳри Раҷаз хеле серистеъмол мебошанд. Онҳо ҳам дар сохтани навъҳои баҳрҳои Ҳазаҷ, Рамал, Раҷаз ва ҳам дар сохтани навъҳои гуногуни баҳрҳои фаръӣ: Қариб, Музореъ, Мушокил, Ҷадид, Хафиф, Муҷтасс, Сареъ, Мунсареҳ ва Муқтазаб иштирок менамоянд. Мисоли баҳри Ҳазаҷи мусаммани ахраб: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Ҳон, ай дили ибратбин, аз дида назар кун, ҳон, Айвони Мадоинро оинаи ибрат дон. Хоқонӣ </poem>|сарчашма=}} мафъӯлу / мафоӣлун / мафъӯлу / мафоӣлун – – v / v – – – / – – v / v – – – Мисоли баҳри Музореи мусаммани ахраби макфуфи мақсур: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Гуфтам: «Маро даҳону лабат комрон кунанд», Гуфто: «Ба чашм, ҳарчи ту гӯӣ, ҳамон кунам». Ҳофиз </poem>|сарчашма=}} мафъӯлу / фоилоту / мафоилу / фоилот – – v /– v – v / v – – v / – v ~ Мисоли баҳри Рамали мусаммани мақсур: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Мӯй дилбар, рӯй дилбар, чашму абрӯ дилбар аст, Хандаю гуфтор дилбар, қадди дилҷу дилбар аст. </poem>|сарчашма=}} фоилотун / фоилотун / фоилотун / фоилон – v – – / – v – – / – v – – / – v ~ Мисоли баҳри Хафифи мусаддаси махбуни маҳзуф: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Ин ҷаҳонро нигар ба чашми хирад, Не бад-он чашм, к-андар ӯ нигарӣ. А. Рудакӣ </poem>|сарчашма=}} фоилотун / мафоилун / фаилун – v – – / v – v ~ / v v – Мисоли баҳри Ҳазаҷи мусаддаси ахраби мақбузи маҳ­зуф: {{иқтибоси академикӣ|<poem> З-он рӯз, ки ту маро бизодӣ, Пистон ба даҳони ман ниҳодӣ. Ҳар чиз маро, ки ёд додӣ, Такрор намудамаш ба шодӣ. Маъсумӣ </poem>|сарчашма=}} мафъӯлу / мафоилун / фаъӯлун – – v / v – v – / v – – Мисоли баҳри Сареъи мусаддаси матвии макшуф (мак­суф): {{иқтибоси академикӣ|<poem> Пистаи ту ҳаст шифои дилам, З-он ки шуд ӯ хастаи бодоми ту. Рӯдакӣ </poem>|сарчашма=}} муфтаилун / муфтаилун / фоилун – v v – / – v v – /– v – Ҳар кадом аз 10 рукни солим аз 7 то 27 Зиҳеф доранд, ки ҳар яки онҳо дар сохтани навъҳои мухталифи баҳрҳои аслию фаръӣ иштирок менамоянд. Баъзе арӯзиёни форс-тоҷик мисли Рашиди Ватвот, Насируддини Тӯсӣ, Салмони Соваҷӣ дигаргуниҳои дар сабаби хафифу (–) сабаби сақил (v v) рӯйдодаро Зиҳеф ва дигаргуниҳои дар ватади маҷ­мӯъ (v –) ва ватади мафруқ (– v) рӯйдодаро илал номидаанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зиҳеф|7|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Истилоҳот]] geb3ld9i8cs23o18hxdok1n3mvkdx74 1469554 1469546 2026-04-21T05:18:06Z Сунатулло Сафарзода 108676 1469554 wikitext text/x-wiki '''Зиҳеф''' ({{lang-ar| زحاف ҷамъи زحف }}– '''дур рафтан аз асл''', '''аз нишон дур афтодан'''), дар илми арӯз тағйир додани (каму зиёд кардани ягон ҷузъи рукн, табдили ҳарфе ё ҳиҷое) ҷузъи ягон рукни солими баҳрҳои аслиро гӯянд. Миқ­дори Зиҳефро муҳаққиқони соҳа, муаллифи «ал-Мӯъҷам» ва «Ҷамъи мухтасар» 35, муаллифи «Ғиёсу-л-луғот» 47, «Вазни шеъри форсӣ» – Хонларӣ ва «Арӯзи тоҷикӣ» – Баҳром Сирус 45-то гуфтаанд. Муаллифони «Фарҳанги истилоҳоти ада­биётшиносӣ» миқдори Зиҳефро аз 50 зиёд донистаанд. Дар маҷмӯъ шумораи Зиҳефҳое, ки дар ашъори шоирони арабу аҷам истифода шудаанд, зиёда аз 180 шумурда шудаанд. Ҳар як Зиҳеф вобаста аз кадом рукн ба вуҷуд омадааст, номи махсус дорад. Масалан, агар аз рукни солими фоилотун (–v– –) ду ҳарфи охир, яъне «ун» партофта шавад, «фоъилот» (– v ~) боқӣ мемонад, ки онро Зиҳефи мақсур меноманд. Ҳамин тариқ, аз рукни мафоӣлун (v– – –) Зиҳефи мафоӣл (– v ~ ), аз рукни фаӯлун (v – – ) Зиҳефи фаӯл (v ~) сохта, мақсур номидан мумкин аст. Ба ин ё он баҳр тааллуқ доштани шеърро аз рӯи тартиби ҷойгиршавии рукнҳои солим ва Зиҳефҳо муайян мекунанд. Масалан, байти: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Баҳори лоларухсорӣ, нигори сарвболоӣ, Гули шамшодзулфайнӣ, маҳи хуршедсимоӣ. Адиб Собири Тирмизӣ.</poem>|сарчашма=}} дар баҳри ҳазаҷи мусаммани солим суруда шудааст, ки ин тавр тақтеъ мешавад: мафоӣлун / мафоӣлун / мафоӣлун / мафоӣлун v – – – / v – – – / v – – – / v – – – Дар натиҷаи тағйир ёфтани яке аз рукнҳои вазни бо­лоӣ вазни нав ба вуҷуд меояд. Масалан: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Хушо вақто, ки вақти навбаҳор аст, Мусоид рӯзу маймун рӯзгор аст. Адиб Собири Тирмизӣ.</poem>|сарчашма=}} мафоӣлун / мафоӣлун / мафоӣл v – – – / v – – – / v – ~ Номи Зиҳефҳое, ки дар ашъори шоирони арабу аҷам истифода шудаанд: абтар, азал(л), аслам, аслами мусаббағ, асрам, ахраб, ахраъ, ахрами макфуф, ахрами мусаббағ, аштар, аштари мусаббағ, ақсам, ақсами мусаббағ, аҳаз, аҳаз­зи махбун, аҳаззи мақсур, аҳаззи маҳзуф, аҳаззи музол, аҳаззи мусаббағ, аҳзаз, аҳтам, аҷам, аҷами музол, батр, измор, изолат, исбоғ, касф, кашф, мавқус, мавқуси музол, мавқуси муроффал, мавқуси мутаввал, мавқуф, мавқуфи матвӣ, мавқуфи махбун, максуф, макфуф, макшуф, макшуфи матвии махбун, макшуфи матвӣ, макшуфи махбун, макшуфи махбуни матвӣ, манқус, манҳур, марбӯъ, мар­бӯи мусаббағ, марфӯъ, марфӯи махбун, марфӯи музол, марфӯи мураффал, марфӯи мураффали мусаббағ, марфӯи мутаввал, маслух, масх, матвии мавқуф, матвии максуф, матвии макшуф, матвии максуфи махбун, матвии макшуфи махбун, матвии махбун, матвии махбуни мавқуф, мат­вии махбуни макшуф, матвии махбуни музол, матвии музол, матвии мураффал, матвии мураффали макфуф, мақ­буз, мақбузи мусаббағ, мақсур, мақтуф, мақ­тӯъ, мақ­тӯи махбун, мақтӯи махбуни мусаббағ, мақтӯи маҳзуф, мақ­тӯи маҳзуфи мусаббағ, мақтӯи мусаббағ, маҳҷуз, матвӣ, матмус, махбул, махбули мавқуф, махбули макшуф, махбули музол, махбун, махбуни аҳазз, махбуни аҳаззи музол, махбуни мавқуф, махбуни максуф, махбуни макфуф, махбуни макшуф, махбуни макшуфи матвӣ, махбуни мат­вии мавқуф, махбуни матвии макшуф, махбуни матвии музол, махбуни мақсур, махбуни матвӣ, махбуни мақтӯъ, махбуни мақтӯи музол, махбуни маҳ­зуф, махбуни мувассаъ, махбуни музаффо, махбуни музол, махбуни мураффал, махбуни мураффали макфуф, махбуни мураффали музол, махбуни мусаббағ, махбуни мутаввал, машкул, маъсуб, маъсуби матвӣ, маъсуби му­саб­бағ, маъқул, маъ­қу­ли музол, маъқус, мағзуб, мағзуби музол, маҳзуз, маҳ­зу­зи мақсур, маҳзузи маҳзуф, маҳзуф, маҳзуфи аҳазз, маҳ­зуфи матмус, маҳзуфи мақсур, маҳ­зуфи мақтӯъ, маҳзуфи мақтӯи махбун, маҳзуфи мусаб­бағ, маҷбуб, маҷбуби мав­қуф, маҷбуби максуф, маҷдӯъ, маҷзул, маҷзули мураффали махбуни мақсур, маҷзули мураффали махбуни мансур, маҷзули мураффали махбуни мақсури мувассаъ, маҷ­зули мураффали махбуни мақ­сури мувассаи музол, маҷ­зу­ли мураффали махбуни мақ­сури музол, маҷҳуф, маҷ­ҳу­фи мусаббағ, мувассаъ, мувассаи махбун, мувассаи мусаб­бағ, музаффо, музаффои махбун, музмар, музмари аҳазз, муз­мари аҳаззи мусаб­бағ, муз­мари мақтӯъ, музмари мақ­тӯи мусаббағ, музмари музол, музмари мураффал, музмари мураффали мусаб­бағ, музмари мутаввал, музол, мураффал, мураффали матвии мақсур, мураффали матвии мақ­сури музол, мураффали матвӣ, мураффали махбун, мураффали махбуни макфуф, мураффали махбуни матвии мақсур, мураффали махбуни матвии мақсури мувассаъ, мураффали махбуни матвии мақсури мувассаи музол, му­раффали махбуни матвии мақсури музол, мураффали мақ­сур, мураффали мақсури музол, мураффали мусаббағ, му­саббағ, мусбағ, мутаввал, мутаввали матвии мақсур, мутаввали матвӣ, мутаввали махбун, мутаввали мақсур, мухаззал, мухаллаъ, мухаллаи музол, мухаллаи мусаббағ, му­ханнақ, муханнақи мақ­сур, муханнақи маҳзуф, мухлаъ, мушаъас, мушаъасси мусаббағ, мушаббаъ, мушбаъ. Аз ин 180 Зиҳеф 32-тои он: мақбуз, мақсур, маҳзуф, махбун, макфуф, маш­кул, ахраб, ахрам, аштар, мақтӯъ, мушаас, мат­вӣ, мав­қуф, макшуф, аслам, мусаббағ, музол, махбул, мурафффал, асрам, мақ­туф, мухаллаъ, маъсуб, манқус, мав­қус, музмара аз арӯзи арабӣ ба арӯзи форсӣ-тоҷикӣ гузаштаанд. Зиҳефҳои маҷдӯъ, аҳтам, маҷҳуф, муханнақ, матмус, маслух, маҷбуб, азал(л), машҳур, марфӯъ, марбӯъ, аб­тар, аҳаз(з), мувассаъ ва мутаввалро арӯзиёни форс-то­ҷик эҷод кардаанд. Ғайр аз Зиҳефҳои дар боло зикршуда Зиҳефҳое мавҷуданд, ки дар ашъори шоирони мо камистеъмоланду дар баҳрҳои хосси ашъори шоирони араб ва баъзе шоирони форс-тоҷик каму беш дучор мешаванд. Зиҳефҳое­ро, ки аз рукнҳои солим танҳо дар натиҷаи даровардани як дигаргунӣ ба вуҷуд меоянд, Зиҳефҳои муфрад меноманд. Зиҳефҳои мураккаб дар натиҷаи даровардани ду ё зиёда дигар­гунӣ ба рукн­ҳои аслӣ ҳосил мешаванд. Ҳар як Зиҳефи муфрад ва Зиҳефи мураккаб номи алоҳида дорад. Масалан, дар як рукн ҷамъ омадани ду Зиҳеф: махбун (хаби) ва матвӣ (тай)-ро махбул, (хабл) ва якҷоя омадани Зиҳефҳои махбуну (хоби) макфуф (кафф)-ро машкул (шакл) меноманд. Аммо бештари Зиҳефҳои мураккаб номи махсус надошта, бо номи ду ё се дигаргуние, ки дар рукни аслӣ дароварда шудааст, шинохта мешаванд. Масалан, махбуни маҳзуф ё матвии махбуни макшуф ва ғ. Зиҳефҳои муфрад инҳоянд: аслам, мақбуз, мак­фуф, махбун, мақсур, маҳзуф, мақтӯъ, му­зол, музмар, аҳазз, маъқус, мураффал, ахрам, матвӣ, мусаббағ, мав­қуф, макшуф, мушаасс. Зиҳефҳои мураккаб: мах­бул, машкул, абтар, асрам, аштар, ахраб, аҳтам, мар­бӯъ, манқус, мухаззал, ақ­сам, маъқус, маҷҳуф, азалл, мухаллаъ ва манҳур. Зиҳефҳои му­раккабе, ки номи мураккаб доранд: аслами мусаббағ, ахрами мусаббағ, аштари му­саббағ, макшуфи матвӣ, матвии мавқуф, матвии макшуф, матвии махбун, матвии мах­буни макшуф, матвии музол, матвии мураффал, махбули мавқуф, махбули музол, махбуни мавқуф, махбуни макшуф, махбуни матвӣ, махбуни мақ­сур, махбуни мақтӯъ, махбуни маҳзуф, махбуни музол, махбуни мураффал, мах­буни мусаббағ, мақбузи му­саб­бағ, мақтӯи махбун, маҳ­зуфи мусаббағ, маҷҳуфи му­саб­бағ. Зиҳефҳои мақсур, маҳ­зуф, мусаббағ, музол, мураффал, аҳтам, маҷбуб, азалл, аб­тар, маҷдӯъ, манҳур, маслух, матмус, маҷҳуф, аҳазз, мақ­туф, мақтӯъ, аслам, мав­қуф, макшуф танҳо дар рукни охи­ри мисраи аввал ‒ арӯз ва рукни охири мисраи дуюм ‒ зарб меоянд. Зиҳефҳои боқи­монда бошанд, дар рукнҳои дигари байт, садр – рукни аввали мисраи якум; ибтидо – рукни аввали мисраи дуввум; ҳашв ва ҳашвайн – рукн­ҳои байни садру арӯз ва ибтидою зарб меоянд. Зиҳефҳои ахраб, аслам, ахтар, асрам, аштар, мағзуб, ақсам, маъқус ва ғ. ба воситаи кам кардани ҳарф ё ҳиҷое аз аввали рукн­ҳои садр ва ибтидо, яъне аз рукнҳои аввали мисраъ пайдо мешаванд. Зиҳефҳои маҳ­зуф, мақтӯъ, мақсур, мақтуф, аҳазз, аслам, мавқуф, макшуф, абтар, мақбуз, макфуф, маҷбуб бошанд, дар нати­ҷаи аз рукнҳои охир (арӯз ва зарб) гирифта партофтани ҳарфе ё ҳиҷое ҳосил мешаванд. Зиҳефҳои мусаббағ, музол ва мураффал тавассути зиёд кардани садоноки «о» ё ягон сабаби хафиф (–) дар охири рукнҳои байт (яъне дар рукнҳои арӯз ва зарб) ба вуҷуд меоянд. Баъзан ҳангоми тағйир додани рукнҳои аслӣ шаклҳои наве пайдо мешаванд, ки ба рукни аслии он қариб монан­дӣ надоранд. Масалан, Зиҳефи махбуни рукни аслии мус­таф­ъи­лун ( – – v –) «мафоилун» (v – v –) аст, ки аз мус­тафъилун куллан фарқ дорад. Сабаб он аст, ки ҳангоми ба дигар­гу­нӣ дучор омадани рукнҳои аслӣ шаклҳое ба вуҷуд меоянд, ки ҳам талаффузи онҳо душвор ва ҳам намуди зоҳи­риа­шон аз шаклҳои маъмулии арӯз дур аст. Аз ин рӯ, ба ҷойи шакли нави ҳосилшуда яке аз шаклҳои маъмули арӯз­ро мемонанд. Чунончи, агар аз рукни мус­тафъилун (– – v –) ба воситаи амали хабн (яъне партофтани ҳарфи дуюми сокин) ҳарфи «с» гирифта шавад, шакли «мутафъилун» (v – v –) боқӣ мемонад, ки аз ҷиҳати шакли ҳиҷою вазн бо мафоӣлун (v – v –) як аст, барои ҳамин ба ҷойи «мутафъилун» (v – v – ) мафоӣлун (v – v –) гузошта, онро Зиҳефи махбун номидаанд. Барои ҳамин, Зиҳефҳое, ки аз рукнҳои гуногун ба вуҷуд омадаанд, ҳарчанд як шакл доранд, ам­мо номҳои онҳо аз ҳамдигар фарқ мекунанд. Масалан, Зиҳефи мафъӯлун (– – –) ҳам дар баҳри ҳазаҷ (номаш – ахрам ё муханнақ), ҳам дар баҳри Рамал (номаш – мушаъасс), ҳам дар баҳри Раҷаз (номаш – мақтӯъ), ҳам дар рукни «мус-тафъилун» (– – v – , номаш – мақсур), ва ҳам дар рукни маф­ъӯлоту (– – – v, номаш – макшуф) дучор меояд. Ғайр аз ин, гоҳо дар зери номи як Зиҳеф шаклҳои мухталиф меоянд. Масалан, Зиҳефи мафоӣлун (v – v – ), ки аз рукни мустафъилун (– – v –) ба вуҷуд омадааст, махбун ном дорад, Зиҳефи махбуни рукни асосии баҳри Рамал – фоилотун (– v – –) дар шакли фаилотун (v v – –), Зиҳефи махбуни рукни асосии баҳри Мутадорик – фоилун (– v –) дар шакли фаилун (v v –) ва Зиҳефи махбуни рукни солим – мафъӯлоту (– – – v) дар шакли мафоӣлу (v – – v) дучор мешавад. Мисоли баҳри Рамали мусаммани махбуни маҳзуф: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Мазраи сабзи фалак дидаму доси Маҳи нав, Ёд аз киштаи хеш омаду ҳангоми дарав. Ҳофиз </poem>|сарчашма=}} фоӣлотун / фаилотун / фаилотун / фаилун – v – – / v v – – / v v – – / v v – Мисоли баҳри Раҷази мусаммани матвии махбун: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Он ки наботи оразаш оби Ҳаёт мехӯрад, Дар шакараш нигаҳ кунад, ҳар кӣ набот мехӯрад, Саъдӣ </poem>|сарчашма=}} муфтаилун / мафоилун / муфтаилун / мафоилун – v v – / v – v – / – v v – / v – v – Мисоли баҳри мутадорики мусаммани махбун: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Чу рухат набувад гули боғи Ирам, Чу қадат набувад қади сарви чаман. Салмони Соваҷӣ </poem>|сарчашма=}} фаилун / фаилун / фаилун / фаилун v – – / v – – / v – – / v – – Аз ҷумлаи Зиҳефҳое. ки ном бурдем, Зиҳефҳои ахраб (– – v), ахрам (– – –), макфуф (v – – v), мақбуз (v – v –), маҳзуф (v – –), мақсури (v – ~) рукни асосии баҳри Ҳазаҷ, Зиҳефҳои маҳзуф (– v –), мақсур (– v ~), аслам (– –), махбун (v v – –) ва махбуни маҳзуфи (v v –) рукни солими баҳри Рамал ва Зиҳефҳои матвӣ (– v v –) ва махбуни (v – v –) рукни солими баҳри Раҷаз хеле серистеъмол мебошанд. Онҳо ҳам дар сохтани навъҳои баҳрҳои Ҳазаҷ, Рамал, Раҷаз ва ҳам дар сохтани навъҳои гуногуни баҳрҳои фаръӣ: Қариб, Музореъ, Мушокил, Ҷадид, Хафиф, Муҷтасс, Сареъ, Мунсареҳ ва Муқтазаб иштирок менамоянд. Мисоли баҳри Ҳазаҷи мусаммани ахраб: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Ҳон, ай дили ибратбин, аз дида назар кун, ҳон, Айвони Мадоинро оинаи ибрат дон. Хоқонӣ </poem>|сарчашма=}} мафъӯлу / мафоӣлун / мафъӯлу / мафоӣлун – – v / v – – – / – – v / v – – – Мисоли баҳри Музореи мусаммани ахраби макфуфи мақсур: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Гуфтам: «Маро даҳону лабат комрон кунанд», Гуфто: «Ба чашм, ҳарчи ту гӯӣ, ҳамон кунам». Ҳофиз </poem>|сарчашма=}} мафъӯлу / фоилоту / мафоилу / фоилот – – v /– v – v / v – – v / – v ~ Мисоли баҳри Рамали мусаммани мақсур: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Мӯй дилбар, рӯй дилбар, чашму абрӯ дилбар аст, Хандаю гуфтор дилбар, қадди дилҷу дилбар аст. </poem>|сарчашма=}} фоилотун / фоилотун / фоилотун / фоилон – v – – / – v – – / – v – – / – v ~ Мисоли баҳри Хафифи мусаддаси махбуни маҳзуф: {{иқтибоси академикӣ|<poem> Ин ҷаҳонро нигар ба чашми хирад, Не бад-он чашм, к-андар ӯ нигарӣ. А. Рудакӣ </poem>|сарчашма=}} фоилотун / мафоилун / фаилун – v – – / v – v ~ / v v – Мисоли баҳри Ҳазаҷи мусаддаси ахраби мақбузи маҳ­зуф: {{иқтибоси академикӣ|<poem> З-он рӯз, ки ту маро бизодӣ, Пистон ба даҳони ман ниҳодӣ. Ҳар чиз маро, ки ёд додӣ, Такрор намудамаш ба шодӣ. Маъсумӣ </poem>|сарчашма=}} мафъӯлу / мафоилун / фаъӯлун – – v / v – v – / v – – Мисоли баҳри Сареъи мусаддаси матвии макшуф (мак­суф): {{иқтибоси академикӣ|<poem> Пистаи ту ҳаст шифои дилам, З-он ки шуд ӯ хастаи бодоми ту. Рӯдакӣ </poem>|сарчашма=}} муфтаилун / муфтаилун / фоилун – v v – / – v v – /– v – Ҳар кадом аз 10 рукни солим аз 7 то 27 Зиҳеф доранд, ки ҳар яки онҳо дар сохтани навъҳои мухталифи баҳрҳои аслию фаръӣ иштирок менамоянд. Баъзе арӯзиёни форс-тоҷик мисли [[Рашидуддини Ватвот|Рашиди Ватвот]], [[Насируддини Тӯсӣ]], [[Салмони Соваҷӣ]] дигаргуниҳои дар сабаби хафифу (–) сабаби сақил (v v) рӯйдодаро Зиҳеф ва дигаргуниҳои дар ватади маҷ­мӯъ (v –) ва ватади мафруқ (– v) рӯйдодаро илал номидаанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зиҳеф|7|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Истилоҳот]] 3wh7bwxpm1oknd4xzj7993p6fd0opwy 0 330989 1469542 2026-04-21T05:08:45Z VASHGIRD 8035 Саҳифаи нав: {{Мусиқидон}} '''Саркаб''' ({{lang-fa|سرکب}}) — [[мутриб]] ва созандае буд, ки дар аҳди худ назир надошт. {{иқтибоси академикӣ|<poem> Шоиронат чу Рӯдакиву Шаҳид, Мутрибонат чу Саркашу Саркаб. </poem>|сарчашма=Фаррухӣ}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} 1469542 wikitext text/x-wiki {{Мусиқидон}} '''Саркаб''' ({{lang-fa|سرکب}}) — [[мутриб]] ва созандае буд, ки дар аҳди худ назир надошт. {{иқтибоси академикӣ|<poem> Шоиронат чу Рӯдакиву Шаҳид, Мутрибонат чу Саркашу Саркаб. </poem>|сарчашма=Фаррухӣ}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} 3kdra2rihbpy6dd2uyffdl6xh2sv2ub 1469543 1469542 2026-04-21T05:09:06Z VASHGIRD 8035 1469543 wikitext text/x-wiki {{Мусиқидон}} '''Саркаб''' ({{lang-fa|سرکب}})<ref>{{Cite web|url=https://vajehyab.com/dehkhoda/%D8%B3%D8%B1%DA%A9%D8%A8|title=معنی سرکب {{!}} لغت‌نامه دهخدا {{!}} واژه یاب|website=vajehyab.com|accessdate=2026-04-21}}</ref> — [[мутриб]] ва созандае буд, ки дар аҳди худ назир надошт. {{иқтибоси академикӣ|<poem> Шоиронат чу Рӯдакиву Шаҳид, Мутрибонат чу Саркашу Саркаб. </poem>|сарчашма=Фаррухӣ}} == Эзоҳ == {{эзоҳ}} dkhug04kflukn956ctdkqe052ca357t 0 330990 1469551 2026-04-21T05:17:39Z VASHGIRD 8035 VASHGIRD moved page [[Капитализм]] to [[Сармоядорӣ]] 1469551 wikitext text/x-wiki #равона [[Сармоядорӣ]] hu4saiemg0bw2a562lixn3iowlujzyc 0 330991 1469557 2026-04-21T05:55:37Z Сунатулло Сафарзода 108676 Саҳифаи нав: Зузанаб ({{lang-ar| ذوذنب}}) – дорандаи дум, думдор), дунболадор, комета, ҷирми нисбатан хурди Манзумаи оф­тобӣ, ки аз рӯи мадори байзашакл дар гирди Офтоб давр зада, ҳангоми ба он наздик шудан сахт медурахшад. Зузанаб зоҳиран объекти туманшакл буда, ҳастаи мунир ва... 1469557 wikitext text/x-wiki Зузанаб ({{lang-ar| ذوذنب}}) – дорандаи дум, думдор), дунболадор, комета, ҷирми нисбатан хурди Манзумаи оф­тобӣ, ки аз рӯи мадори байзашакл дар гирди Офтоб давр зада, ҳангоми ба он наздик шудан сахт медурахшад. Зузанаб зоҳиран объекти туманшакл буда, ҳастаи мунир ва дум дорад. Зузанаб танҳо замоне намоён мешавад, ки ҷисми на он қадар калони яхӣ – ҳастаии Зузанаб ба Офтоб дар масофаи 4–5 в. а. (600–750 млн км) наздик ва аз шуъоҳои он гарм шуда, аз худ газу ғубор хориҷ мекунад. Ин газу ғубор атрофи ҳастаро чун пардаи туманӣ (атмосфераи Зузанаб) иҳота мекунад. Онро баъзан кома ҳам меноманд. Ко­ма якҷо бо ҳаста сари Зузанабро ташкил медиҳанд (расми 1). Массаи Зузанаб (тақр. 108–1014 т), асосан, дар ҳастаи он (андозаи ҳаста аз як то даҳҳо км) воқеъ гардидааст. Пардаи ат­рофи Зузанаб дар натиҷаи бухор шудан (сублимат­сия)-и яхи ҳас­та ва конденсатсияи молекулаҳои мод­даҳои атрофи ҳаста ба вуҷуд меояд. Бинобар хурд будани массаи Зузанаб нисбат ба массаи Замин (10-8–10-12 МЗ, МЗ-мас­саи Замин), ҷози­баи ҳастаи он ночиз буда, молекулаҳою зарраҳои бухоршударо дар атрофи ҳаста нигоҳ дошта наметавонад. Ин молекулаҳову зарраҳо зери таъсири фишори рӯшноии Офтоб ва плазмаи офтобӣ аз ҳаста дур шуда, думи Зузанабро ташкил медиҳанд. Зузанабҳо ҳарчанд зери таъсири ҷозибаи сайёра­ҳо мадорашонро дигар мекунанд, вале ба ҳаракати сайёра­ҳо таъсир расонда наметавонанд. Зузанаб аз рӯи андоза дар Манзумаи офтобӣ ҷирми калонтарин буда, андозаи атмосфераи Зузанаб ба садҳо ҳазор ва андозаи думи Зузанаб ба садҳо млн км мерасад. Зичии кома ва думи Зузанаб ниҳоят хурд мебошад. Маълумоти таърихӣ оид ба пайдоиш ва ҳаракати Зузанабҳо дар маъхазҳои қадимии Чин вомехӯрад. Мутафаккирони Юнони Қадим Пифагор ва Ҳиппократи Хиосӣ Зузанабҳоро сай­ёраи шашум меҳисобиданд, ба ақидаи Анаксагор ва Де­мокрит Зузанабҳо ҳодисаи қирони сайёраҳое мебошанд, ки аз худ аланга мебароранд; дар тасаввури Ксенофонт ва Теони Искандаронӣ Зузанабҳо абрҳои тафсонанд. Тибқи таълимоти Арасту Зузанабҳо гӯё буғҳои заминӣ мебошанд, ки дар атмос­фераи Замин пайдо шуда, ҳангоми ба боло ҳа­ра­кат кардан ба «кураи оташ» наздик шуда, месӯзанд ва думи онҳо шӯълаест, ки бо таъсири бод ронда мешавад. Дар осори олимони Шарқи Қадим Зузанаб бо номҳои «кавокиби музанниба» (айнан ситораи мӯйдор), «кавкаби бодунбол», «кавкаби безанаб», «ахтари дунболадор» низ во­ме­хӯрад. Нахустин маълумот роҷеъ ба ситораҳои думдор ба замони Зардушт тааллуқ дорад. Дар вожаномаи «Бунда­ҳишн» ома­дааст: «Ҷавзаҳир номи ситораи думболадорест, ки ба дав­ри Хуршед мегардад». Яъне олимони он давра низ медонистанд, ки Зузанабҳо ҷирмҳои осмонии Манзумаи офтобӣ буда, ҳаракати даврӣ доранд. Дар осори баъзе аз гузаштагони мо ҳатто якчанд номи Зузанабҳо зикр шудааст. Чунончи, дар рисолаи «ал-Муғнӣ фӣ ирсоди-л-қасид»-и мунаҷ­ҷи­ми бағдодӣ Ибни Хибинта (асри 9) ва «Зиҷ»-и олими бағ­додӣ Ҷамолуддин Қосим ибни Манфуз (асри 13) си­то­ра­ҳои думдор бо номҳои «Тӯфон», «Азим», «Зуалзаваба» ва ғ. зикр шудаанд. Натиҷаи мушоҳадаҳои Зузанабҳои бисёр дурахшо­ни думашон азим дар дастхатҳои қадими то м. ва ҳам дар зиҷҳои олимони асримиёнагии Шарқ боқӣ мондааст. То асри 17 дар Аврупо таълимоти Арасту ҳукмфармо буд. Т. Браге ҳаракати Зузанаби 1377-ро дар байни ситораҳо омӯх­та, параллакси онро муайян кард. Маълум шуд, ки параллакси Зузанаби мазкур аз параллакси Моҳ хурд мебошад, яъне Зузанаб аз Моҳ дуртар ҷойгир аст. Дар натиҷа монанди Моҳу сайёраҳо ҷирмҳои осмонӣ будани Зузанабҳо собит гардид. Зузанаб дар радифи астероидҳо (сайёрачаҳо), ши­ҳоб­по­ра­ҳо ва чанги шиҳобӣ ба ҷисмҳои хурди Манзумаи офтобӣ мансубанд. Миқдори умумии Зузанабҳо дар Манзумаи офтобӣ хеле зиёд буда, тақр. бо бузургии на камтар аз 1012 арзёбӣ шудаанд. Ҳар сол бо телескопҳо то 10–20 Зузанабро мушоҳада кардан мумкин аст. Зузанабҳо ба гурӯҳҳои даврӣ ва ғайри­дав­рӣ ҷудо мешаванд. Вобаста ба даври гардишашон Зузанабҳоро ба дароздавр (даври гардишашон зиёда аз 200 сол) ва кӯтоҳдавр (даври гардишашон камтар аз 200 сол) тақсим мекунанд. Зузанабро Э. Галлей, Ф. Бессел, Ф. А. Бредихин ва дигарон низ таҳқиқ намудаанд. Дар байни олимон то асри 18 оид ба табиати пайдоиши Зузанаб (кайҳонӣ ё атмосферӣ) баҳс­ҳои зиёд вуҷуд дош­танд. Дар асри 20 ба туфайли парвози дастгоҳҳои кайҳо­нӣ Зузанабҳо нисбатан мукаммал таҳқиқ ва дар давраи шӯравӣ дар То­ҷи­кистон Зузанабҳо хуб омӯхта шуданд. Дар натиҷаи инкишофи му­шо­ҳадаҳои тайфӣ (спектрӣ) ва маҷмӯии маълумот оид ба таркиби кимиёии атмосфераи Зузанабҳо, ки вақтҳои охир ҷамъ карда шудаанд, ақидаҳои гуногун дар бораи сохти ҳастаи Зузанабҳо пайдо шуданд. Таркиби кимиёии ҳаста дар асоси мушоҳадаҳои нурсанҷӣ (фо­тометрия), санҷиши қутбият (поляромет­рия) ва тайф­санҷи (спект­ро­метрия)-и атмосфераи Зузанабҳо муайян карда мешавад. Маълумоти нисбатан мукаммал дар бораи таркиби газу чангҳои атмосфераи Зузанабҳо бо ёрии дастгоҳҳои кайҳонӣ ба даст оварда шудаанд. Ҳастаи Зузанабҳо аз манбаи газ ва чанг иборат буда, асосан, омехтаи газҳои гуногуни яхкарда (Н2О, СО, СО2) ва зар­раҳои чангии дергудозро ташкил медиҳанд. Андоза, таркиби кимиёӣ, тартиби мавҷудияти зарраҳои чанг ва табиати онҳо гуногун мебошад. Тақрибан 2/3 ҳиссаи массаи ҳаста аз яхҳои гуногун ва боқимондаи онҳо аз моддаҳои сангӣ иборатанд. Дар сари Зузанабҳо баъзан галосҳо (дав­раҳои нурафкане, ки дар сари Зузанаб бо суръати садҳо метр ё якчанд ки­лометр дар сония афзоиш меёбанд) ва «пар­даҳо» ҷой мегиранд. Сари Зузанаб ҳангоми ҳаракат аз рӯи мадор шаклҳои гу­ногун мегирад. Он дур аз Офтоб шакли куравӣ дошта, чун ба Офтоб наздик мешавад, шакли парабола ё хатти занҷирӣ мегирад. Думи Зузанаб қисми тӯлкашидаи он буда, ҳангоми ба Офтоб наздик шудан дар натиҷаи табхир (сублиматсия)-и яхҳои ҳастаи Зузанаб зери афканиши Офтоб ба вуҷуд меояд ва тақрибан ҳар замон ба самти муқобил аз Офтоб ҷой мегирад. Думи Зузанаб аз чангу газ ва зарраҳои ионишуда иборат мебошад. Тиб­қи таснифоти астрономи рус Ф. А. Бредихин (дар нимаи дуввуми асри 19) думҳои Зузанаб ду навъанд: 1) думи плаз­магӣ (ионӣ ё газӣ) ва 2) думҳои чангӣ. Ӯ аз рӯи шакл Зузанабҳоро ба се намуд ҷудо кардааст: мустақим ва борик, ки нисбат ба Офтоб рост (мустақим) тӯл кашидаанд (I), васеъ ва андаке каҷшуда, ки аз Офтоб андаке тамоюл доранд, яъне нис­бат ба ҳаракати мадории Зузанаб ба қафо тамоюл доранд (II) ва кӯтоҳу аз Офтоб сахт тамоюлдошта (III) (нигар Думи зузанабҳо). Баъзан Зузанабҳо ҳангоми аз назди сайёраҳо гузаштан зери таъсири ғалаёни онҳо мемонанд. Масалан, Зузанаби ҳастааш 20-ки­ло­метраи Шумейкер-Леви 9 июли 1992 дар масофаи ними нимқутр (радиус)-и сайёра (35000 км) ба Муштарӣ наздик ва зери таъсири ғалаёни он тақрибан ба 40 қисм тақсим шудааст. Пораҳои он чун занҷир аз рӯи мадори тӯлкашида ҳа­ра­кат карда, ниҳоят июли 1994 ба сатҳи Муштарӣ афтидаанд. Яке аз механизмҳои эҳтимолии пайдоиши модда­ҳои дергудоз ва чанг дар Зузанабҳо реаксияҳои ионию молеку­лавӣ мебошанд, ки дар натиҷаи таъсири мутақобилаи мод­да­ҳои зудгудози ҳастаи Зузанабҳо (яхҳо) – зарраҳои яхини атмосфера бо зарраҳои корпускулавии боди офтобӣ ба ву­ҷуд меоянд. Дар натиҷаи чунин реаксияҳо дар сатҳи ҳас­таи Зузанаб эҳти­мо­лияти ҳосил шудани қабати тунуки графитмонанди тира пай­до мешавад. Манбаи Зузанабҳое, ки дар канори Манзумаи офтобӣ ҷой гирифтаанд (онро Абри Оорт низ меноманд), дар ибтидои пайдоиши низоми сайёравӣ аз соҳаи сайёраҳои азим ба канори он партофта шудааст. Миқдори онҳо тақр. даҳ­ҳо мил­лиард буда, аз Офтоб дар масофаи 20000–200000 в. а. дур воқеанд. Зери таъсири ситораҳои ба Офтоб наз­дик­ша­ванда ё абрҳои газу чангии азим онҳо ба қисми дохилии Манзумаи офтобӣ тела дода мешаванд ва чун Зузанабҳо (си­то­раҳои думдор) мушоҳада мегарданд. Ҳоло зиёда аз 1000 Зузанаб мушоҳида шудааст, ки қисми зиё­ди онҳо ба Зузанабҳои кӯтоҳдавр мансуб буда, мадорашон ба доиратулбуруҷ (эклиптика) наздик ҷойгир шудааст. Онҳо зери таъсири сайёраҳои азим мадори худро дигар намудаанд. Ин гурӯҳи Зузанабҳо ба оилаҳои сайёрагӣ тақсим мешаванд. Оилаи калонтарин ба Муштарӣ тааллуқ дорад. Масофаи афелии (дуртарин аз Офтоб) қариб 450 Зузанаб ба ним­тири калони мадори Муштарӣ (5,2 в. а.) наздик аст. Даври гардиши аъзои ин гурӯҳ 3,3–20 сол мебошад. Оилаи Зуҳал тақрибан 100 Зузанаби даври гардишаш 10–20 сол, оилаи Уран қариб 50 Зузанаби даври гардишаш 28–40 сол ва оилаи Неп­тун даҳҳо Зузанаби даври гардишашон 58–120 сол доранд. Зиё­да аз садҳо Зузанаби дароздавр ба қайд гирифта шудаанд, ки мадори байза (эллипс)-шакли онҳо тӯл кашидааст ва он­ро аз парабола фарқ кардан душвор аст. Чунин Зузанабҳоро па­раболӣ низ меноманд. Тақр. 50 адади онҳо масофаи перигелийи хурд дошта, онҳоро Зузанабҳои «офтобхарош» низ меноманд. Мадори Зузанабҳои дароздавр нисбат ба мадори сай­ёраҳо ва қисми зиёди сайёрачаҳо (асте­роид­ҳо), ки ба дои­ратулбуруҷ наздик ҷойгир шуда, ба як самт ҳаракат менамоянд, куллан фарқ мекунад. Мадори Зузанабҳои дароздавр нисбат ба ҳамвории доиратулбуруҷ таҳти кунҷҳои гуногун ҷойгир шуда, ҳаракаташон дар атрофи Офтоб гуногунсамт мебошад. Мушаххасот (параметрҳо)-и мадори Зузанабҳо аз ҳамдигар фарқ мекунанд. Аз рӯи мушаххасоти мадор ҳолати он­ҳо­ро дар фазо муайян кардан мумкин аст. Шакли мадор тавассути маҷмӯи мушаххасот тасвир карда мешавад, аммо барои ҳисоб кардан ақаллан шаштои онҳо заруранд. Шак­лу андозаи мадорро мушаххасоти зерин муайян мекунанд: q – масофаи перигелийӣ, масофаи байни нуқтаи перигелий ва Офтоб буда, бо воҳиди астрономӣ чен карда мешавад; e – эксентриситет. Ҳолати Зузанабро дар мадор хусусияти зерин муайян мекунад: T – лаҳзаи гузариш аз пе­ригелий; ω – асоси перигелий – кунҷи байни самтҳои гиреҳи фарози мадор ва перигелий; Ω – тӯли гиреҳи фароз – кунҷи байни самтҳо ба гиреҳи фароз ва нуқтаи эъти­доли баҳорӣ; ι – майл – кунҷи тамоюли ҳамвории мадор ва ҳамвории доиратулбуруҷ. Ҳангоми аз 90° хурд будани тамоюл ҳаракати Зузанаб роста ва ҳангоми зиёда аз 90° будан, ҳаракат чаппа ҳисобида мешавад. Парвози дастгоҳҳои худсайри кайҳонӣ барои таққиқи бевоситаи Зузанабҳо аҳаммияти махсус дорад. Парвози «Inter­national Comet Explorer» (ICE, дастгоҳи байналмилалии таҳ­қиқи кайҳонии Зузанаб) ба Зузанаби 21P/Giacobini-Zinner (1985) дар бораи мушаххасоти майдони магнитӣ ва плазмаи он маълумот дод. Соли 1986 якчанд дастгоҳи кайҳонӣ – Вега-1, 2, Giotto, Suisei, Sagikake ва ICE дар бораи табиати физикии ҳаста, таркиби кимиёии зарраҳои чангии Зузанаб, таъсири мутақобили боди офтобӣ бо думи плазмагии Зузанаби 1P/Halley маълумотҳои нодир ҷамъ намуданд. Минбаъд чунин вази­фа­ҳоро дастгоҳҳои ICE probe ба Зузанаби 26P/Grigg-Skjelerupp, Deep Space 1 (New Millenium) ба Зузанаби 19P/Borrelly, Stardust ба Зузанаби 81P/Wild 2, Deep Impact ва Stardust, NЕXT ба Зузанабҳои 9P/Tempel ва 103 P/Hartley 2 амалӣ намуданд. Соли 2015 дастгоҳи кайҳонии Розеттаро ба мадори Зузанаби 67/Р Чурюмов-Герасименко бароварданд ва модули Филаро ба сатҳи ҳастаи он шинонданд. Асбобҳои дар сатҳи ҳаста ва ҳамза­мон дар дастгоҳи худсайри Розетта мавҷудбуда мушаххасоти муҳити атроф, атмосфера ва сатҳи Зузанабро таҳқиқ намуданд. Натиҷаи ин таҳқиқоти кайҳонӣ бисёр масъалаҳои илмиро дар бораи ҳаста, механизмҳои ихроҷи газу чанг, сохтори плазмагӣ дар кома ва думи Зузанаб, таркиби кимиёии онҳоро ба миён овард. Наздикшавии дастгоҳҳои сайёри кайҳонӣ ба ҳастаи зузанабҳо: Сана Зонд Зузанаб Қутр, км Масофаи хурдтарин, км 11.09.1985 ICE (NASA, ESA) 21P/Giacobini-Zinner 7800 0.03.1986 Suisei (Ҷопон) 1P/Halley 15x8 151000 11.03.1986 Sakigake (Ҷопон) 1P/Halley 15x8 7 млн 6.03.1986 Вега-1 (ИҶШС) 1P/Halley 15x8 8890 9.03.1986 Вега-2 (ИҶШС) 1P/Halley 15x8 8030 14.03.1986 Giotto (ESA) 1P/Halley 15x8 596 10.07.1992 Giotto (ESA) 26 P/Grigg-Skjellerup 200 22.09.2001 Deep Space 1 (NASA) 19 P/Borelly 8 2200 2.01.2004 Stardust (NASA) 81 P/Wild-2 5 240 4.07.2005 Deep Impact (NASA) 9 P/Tempel-1 7,6х4,9 500, зарба 4.07.2005 Deep Impact (NASA) 3Р/Хартли 7,6х4,9 500, зарба 2011 Stardust (NASA) 9 P/Tempel-1 7,6х4,9 12.11.2014 Розетта 67P/Churyumov-Gerasimenko 4,1 Барои омӯхтани табиати физикию кимиёии Зузанаб таҷ­ри­баҳои махсусро дар ташхисгоҳ ё Кайҳон мегузаронанд. Дар шароити озмоишгоҳҳои заминӣ муҳити шабе­ҳи кай­ҳонӣ ба вуҷуд оварда, Зузанаби сунъиро меомӯзанд. Чунин таҷ­ри­ба­ҳо бори аввал дар ИҶШС дар ш-ҳои Ленинград ва Душанбе аз солҳои 70 асри 20 бо роҳбарии Б. П. Константинов ва О. В. Доброволский ба роҳ монда шуда буданд. Ин-ти астрофизикаи АИ Ҷумҳурии Тоҷикистон яке аз марказҳои асосии таҳқиқи физикии Зузанаб мебошад. Бо роҳба­рии О. В. Доб­роволский дар асоси мушо­ҳа­даҳои мав­қеӣ, тасвирӣ, тайфӣ, фотометрӣ ва ғ. олимони тоҷик назарияи механикии шакли Зузанаб ва назарияи физикии атмосфераи он­ро такмил дода, вобастагии равандҳои гуногуни Зузанабро ба фаъолияти Офтоб, тайф (спектр) ва қутбно­кшави (поляри­затсия)-и рӯшноии он, механизми ихроҷи газу чангҳо аз ҳастаи Зузанаб ва ғ-ро омӯхтанд. Ходими илмии Расадхонаи астрономии АИ ҶШС Тоҷ. А. М. Бахарев Зузанаберо кашф намудааст, ки онро новобаста ба ӯ баъди 13 соат дар ИМА Макфарлан ва Крин­ке кашф карданд. Ба Зузанаби мазкур номи Зузанаби 19551У Бахарев-Макфарлан-Кринке дода шудааст. Номи пурраи Зузанаб аз номи кашшофон (на зиёда аз се нафар), соли кашф шудан, сарҳарфи алифбои лотинӣ, рақа­ми дар кадом лаҳзаи сол кашф шудани Зузанабро нишон­ди­ҳан­да ва пешванде, ки навъи Зузанабро нишон медиҳад, иборат буд. Ҳоло номи Зузанаб соли кашф гардидан, ҳарфе, ки ни­ми моҳи кашф гардиданро ифода мекунад ва рақами каш­шофиро, ки дар ин нимаи моҳ амалӣ шудааст, ифода мекунад. Ҳамин тариқ, Зузанаби чорум, ки дар нимаи дуввуми моҳи феврали соли 2006 кашф шудааст, бо рақами 2006 D4 ишора мегардад. Пеш аз ишорати Зузанаб пешвандҳои зеринро истифода мекунанд: P – Зузанаби кӯтоҳдавр, С – Зузанаби дароздавр, D – Зузанаби таҷзияшаванда ва ғ. Таҳқиқи Зузанабҳо аз он ҷиҳат ҷолиб аст, ки онҳо моддаҳои ибтидоии протосайёрагиро дар шакли аввал нигоҳ медоранд. Аз чунин моддаҳо 4,57 млрд сол пеш ҷирмҳои Манзумаи офтобӣ ҳосил шудаанд. Моддаҳои реликтии дар сайёраҳову радифони онҳо ҷойдошта дар чунин муддати тӯлонӣ ба тағйироти зиёд дучор гаштаанд. == Эзоҳ == {{эзоҳ}} == Адабиёт == * {{ЭМТ|Зузанаб|7|муаллиф= }} [[Гурӯҳ:Ахтаршиносӣ]] qnf0deg7j544q68vzw2mlzy52sdsmno 0 330992 1469560 2026-04-21T06:35:46Z Шухрат Саъдиев 5132 Бо тарҷумаи саҳифаи "[[:ru:Special:Redirect/revision/148384900|Муридке]]" сохта шудааст 1469560 wikitext text/x-wiki {{МА | мақом = шаҳр | номи тоҷикӣ = Муридке | номи аслӣ = {{lang-en|Muridke}} | кишвар = Покистон | lat_deg = 31 | lon_deg = 73 | lat_min = 45 | lat_sec = | lat_dir = N | lon_min = 50 | lon_sec = | lon_dir = E | CoordAddon = | CoordScale = | этнохороним = | DST = | сайт = }} '''Муридке''' ({{Lang-en|Muridke}}) — шаҳрест дар вилояти [[Панҷоб (Покистон)|Панҷоби]] [[Покистон]], ки дар ноҳияи Шайхупура ҷойгир аст. Аҳолӣ: 163,268 (тақрибан 2010) <ref>{{Cite web|url=http://world-gazetteer.com/wg.php?x=&men=gpro&lng=en&des=wg&geo=-2943&srt=pnan&col=abcdefghinoq&msz=1500&pt=c&va=&geo=438541425|title=Muridke|lang=en|accessdate=2011-03-24|archiveurl=https://www.webcitation.org/69oMdavnZ?url=http://world-gazetteer.com/wg.php?x=|archivedate=2012-08-10}}</ref> . == Мавқеи ҷуғрофӣ == Шаҳр мавқеи стратегӣ дорад ва шоҳроҳи байнишаҳрӣ шаҳрҳо ба монанди [[Лоҳур]], [[Гуҷранвала]] ва Шайхупураро мепайвандад <ref>{{Cite web|url=http://www.fallingrain.com/world/PK/4/Muridke2.html|title=redirect to /world/PK/04/Muridke2.html<!-- Заголовок добавлен ботом -->|accessdate=2011-03-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170910105804/http://www.fallingrain.com/world/PK/4/Muridke2.html|archivedate=2017-09-10}}</ref> . == Нақлиёт == Шаҳр дар роҳи таърихӣ - [[Роҳи бузурги чархӣ]] ҷойгир аст. == Аҳолӣ == {| class="wikitable" border="1" |+Аҳолии шаҳр ! Соли 1961 ! Соли 1972 ! Соли 1981 ! Соли 1998 ! Соли 2010 |- | 6,757 | 18,507 | 35,419 | 108,578 | 163 268 |} == Эзоҳ == {{Эзоҳ}}  [[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Покистон]] [[Гурӯҳ:Иёлати Панҷоб (Покистон)]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] rga2s6zks307vggkgrt2dqn8mbzugfd 0 330993 1469561 2026-04-21T06:40:33Z Шухрат Саъдиев 5132 Бо тарҷумаи саҳифаи "[[:ru:Special:Redirect/revision/148072984|Дауд-Хель]]" сохта шудааст 1469561 wikitext text/x-wiki {{МА | мақом = шаҳр | номи тоҷикӣ = Дауд-Хил | номи аслӣ = {{lang-ur|داؤد خيل}}, {{lang-en|Daud Khel}} | кишвар = Покистон | lat_deg = 32 | lon_deg = 71 | lat_min = 52 | lat_sec = 30 | lat_dir = N | lon_min = 34 | lon_sec = 12 | lon_dir = E | CoordAddon = | CoordScale = | этнохороним = | DST = | сайт = }}'''Довуд-Хил''' <ref>{{Атлас мира|2002|164|Пенджаб}}</ref>, қаблан ''Довудхайл'' ( {{Lang-ur|داؤد خيل}} шаҳрест дар вилояти [[Панҷоб (Покистон)|Панҷоби]] [[Покистон]], ки дар ноҳияи Мианвалӣ ҷойгир аст. Аҳолии он 21,748 нафар аст (то соли 2010) <ref>{{Cite web|url=http://world-gazetteer.com/wg.php?x=&men=gpro&lng=en&des=wg&geo=-2943&srt=pnan&col=abcdefghinoq&msz=1500&pt=c&va=&geo=442393156|title=Dāūd Khel|lang=en|accessdate=2011-01-30|archiveurl=https://www.webcitation.org/696zrLuQz?url=http://world-gazetteer.com/wg.php?x=|archivedate=2012-07-12}}</ref> . Он дар соҳили дарёи [[Ҳинду (дарё)|Ҳинду]] ҷойгир аст. == Аҳолӣ == Тибқи барӯйхатгирии аҳолӣ дар соли 1998, аҳолии шаҳр 22,387 нафарро ташкил медод. == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Покистон]] [[Гурӯҳ:Иёлати Панҷоб (Покистон)]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] kvb6qhv4t1meoirvzmwowlb9wbbxf9t 1469581 1469561 2026-04-21T07:51:09Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Доуд-Хил]] to [[Довуд-Хил]] 1469561 wikitext text/x-wiki {{МА | мақом = шаҳр | номи тоҷикӣ = Дауд-Хил | номи аслӣ = {{lang-ur|داؤد خيل}}, {{lang-en|Daud Khel}} | кишвар = Покистон | lat_deg = 32 | lon_deg = 71 | lat_min = 52 | lat_sec = 30 | lat_dir = N | lon_min = 34 | lon_sec = 12 | lon_dir = E | CoordAddon = | CoordScale = | этнохороним = | DST = | сайт = }}'''Довуд-Хил''' <ref>{{Атлас мира|2002|164|Пенджаб}}</ref>, қаблан ''Довудхайл'' ( {{Lang-ur|داؤد خيل}} шаҳрест дар вилояти [[Панҷоб (Покистон)|Панҷоби]] [[Покистон]], ки дар ноҳияи Мианвалӣ ҷойгир аст. Аҳолии он 21,748 нафар аст (то соли 2010) <ref>{{Cite web|url=http://world-gazetteer.com/wg.php?x=&men=gpro&lng=en&des=wg&geo=-2943&srt=pnan&col=abcdefghinoq&msz=1500&pt=c&va=&geo=442393156|title=Dāūd Khel|lang=en|accessdate=2011-01-30|archiveurl=https://www.webcitation.org/696zrLuQz?url=http://world-gazetteer.com/wg.php?x=|archivedate=2012-07-12}}</ref> . Он дар соҳили дарёи [[Ҳинду (дарё)|Ҳинду]] ҷойгир аст. == Аҳолӣ == Тибқи барӯйхатгирии аҳолӣ дар соли 1998, аҳолии шаҳр 22,387 нафарро ташкил медод. == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Покистон]] [[Гурӯҳ:Иёлати Панҷоб (Покистон)]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] kvb6qhv4t1meoirvzmwowlb9wbbxf9t 0 330994 1469563 2026-04-21T06:50:32Z Шухрат Саъдиев 5132 Бо тарҷумаи саҳифаи "[[:ru:Special:Redirect/revision/148073490|Даска]]" сохта шудааст 1469563 wikitext text/x-wiki {{МА | мақом = шаҳр | номи тоҷикӣ = Даска | номи аслӣ = {{lang-en|Daska}} | кишвар = Покистон | lat_deg = 32 | lon_deg = 74 | lat_min = 19 | lat_sec = | lat_dir = N | lon_min = 21 | lon_sec = | lon_dir = E | CoordScale = | этнохороним = | DST = | сайт = }}'''Даска''' ({{Lang-en|Daska}} ) — шаҳрест дар вилояти [[Панҷоб (Покистон)|Панҷоби]] [[Покистон]], ки дар ноҳияи Сиалкот ҷойгир аст. Шумораи аҳолӣ 146,579 нафар (то соли 2010) аст <ref>{{Cite web|url=http://world-gazetteer.com/wg.php?x=&men=gpro&lng=en&des=wg&geo=-2943&srt=pnan&col=abcdefghinoq&msz=1500&pt=c&va=&geo=440413436|title=Daska|lang=en|accessdate=2011-03-20|archiveurl=https://www.webcitation.org/69RpWiLIk?url=http://world-gazetteer.com/wg.php?x=|archivedate=2012-07-26}}</ref> . == Таърих == Пеш аз тақсим шудани [[Ҳиндустони Бритониё]], шаҳри Даска таҳти ҳукмронии мустамликавии Бритониё қарор дошт. Шаҳр бо саноати пешрафтаи хӯрокворӣ, техникаи кишоварзӣ, молҳои варзишӣ ва [[асбобҳои мусиқӣ]] шӯҳрат пайдо кардааст. [[Кишоварзӣ]] дар минтақаҳои атроф низ хуб рушд кардааст. ''Муранвали Котҳи'' (Қасри [[Товус]]) як [[Бино|бинои]] таърихӣ дар Даска аст. Он [[соли 1930]] аз ҷониби як оилаи машҳури сикхҳо сохта шудааст, ки баъдтар [[соли 1947]] ба [[Ҳиндустон]] муҳоҷират карданд. == Аҳолӣ == {| class="wikitable" border="1" |+Аҳолии шаҳр ! Соли 1961 ! Соли 1972 ! Соли 1981 ! Соли 1998 ! Соли 2010 |- | 20,406 | 34,487 | 55 555 | 101,500 | 146,579 |} == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} [[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Покистон]] [[Гурӯҳ:Иёлати Панҷоб (Покистон)]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] qe3oqpz94at7kvt0tcoxx9qp465cky8 0 330995 1469564 2026-04-21T07:10:33Z Шухрат Саъдиев 5132 Бо тарҷумаи саҳифаи "[[:ru:Special:Redirect/revision/149025999|Джалалпур]]" сохта шудааст 1469564 wikitext text/x-wiki {{МА | мақом = шаҳр | номи тоҷикӣ = Ҷалолпур | номи аслӣ = {{lang-en|Jalalpur}} | кишвар = Покистон | lat_deg = 32 | lon_deg = 74 | lat_min = 46 | lat_sec = 00 | lat_dir = N | lon_min = 13 | lon_sec = 00 | lon_dir = E | CoordScale = | этнохороним = | DST = | сайт = }}'''Ҷалолпур''' (урду: جلالپور, англисӣ: ''Jalalpur'' ) шаҳрест дар шарқи [[Покистон]], ки дар [[Панҷоб (Покистон)|вилояти Панҷоб]] ҷойгир аст. Он маркази маъмурии ноҳияи ҳамном аст. Он пойтахти Агентии Ҷалолпур - Ҷаттан аст, ки тақрибан 50 км аз [[Кашмир]] ҷойгир аст. <ref>[http://www.nrb.gov.pk/lg_election/union.asp?district=10&dn=Gujrat Tehsils & Unions in the District of Gujrat – Government of Pakistan] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20090214003046/http://www.nrb.gov.pk/lg_election/union.asp?district=10&dn=Gujrat|date=2009-02-14}}</ref> == Ҷуғрофия ва иқлим == Шаҳр дар дашти Ҳинду-Ганг, дар 120 км ҷанубу шарқи [[Исломобод]] ҷойгир аст. Иқлим [[Иқлими гармсерӣ]] бо тобистони гарм (то +45°C) аст .&nbsp;) ва зимистонҳои мулоим (+10-15 °C). == Таърих == [[Искандари Мақдунӣ]] Порро мағлуб кард ва дар баробари дигар корҳо, шаҳри Шаклангарро дар замини ӯ дар наздикии дарёи Ченаб бунёд кард. Аҳолии он асосан юнониҳо буданд. Пас аз рафтани Искандари Мақдунӣ, шаҳр муддати тӯлонӣ шукуфоӣ мекард. Гумон меравад, ки Чандрагупта Мауря дар ин шаҳр биноҳо сохтааст. Ҷалолуддин Фирӯз, ки барои мубориза бо истилои муғул ба шаҳр такя мекард, шаҳрро ба шарафи ӯ Ҷалолуд номгузорӣ кард. Сипас шаҳр аз ҷониби Ҷаттҳои маҳаллӣ дубора номгузорӣ шуд. Дар [[Ҳиндустони Бритониё|давраи мустамликадорӣ]] (1849–1947), он як маркази муҳими тиҷоратӣ буд. <ref>{{Cite news|title=HISTORY OF JALAPURJATTAN|url=https://jalalpurjattan.com/history-jalalpur-jattan/|work=Jalalpur Jattan|date=2020-10-07|accessdate=2025-05-26|language=en-US|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210923052519/https://jalalpurjattan.com/history-jalalpur-jattan/|archivedate=2021-09-23}}</ref> == Иқтисод == Саноати асосӣ: * [[Кишоварзӣ]] (пахта, гандум, найшакар) * Саноати [[нассоҷӣ]] * Истеҳсоли молҳои чармӣ * [[Қолинбофӣ]] ("қолинҳои Ҷалолпур"-и машҳур) == Аҳолӣ == {| class="wikitable" |+Шумораи Аҳолӣ ! Сол ! Шумораи аҳолӣ |- | Соли 1951 | Соли 18138 |- | Соли 1961 | 16988 |- | Соли 1972 | 23459 |- | Соли 1981 | 29590 |- | Соли 1998 | 69395 |- | соли 2017 | 96210 |- | Соли 2023 | 146743 |} Маълумот аз <ref>{{Cite web|url=https://repository.lahoreschool.edu.pk/xmlui/bitstream/handle/123456789/13673/Administrative%20Units.pdf?isAllowed=y&sequence=1|title=Population by administrative units 1951-1998|publisher=[[Pakistan Bureau of Statistics]]}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.pbs.gov.pk/sites/default/files//dcr/GUJRAT_BLOCKWISE.pdf|title=District Census Report Gujrat 2017|publisher=Pakistan Bureau of Statistics}}</ref> Хусусиятҳои аҳолӣ (2023): * Зичии аҳолӣ: 1,214 нафар/км² * Рушди солона: 2.7% * Таносуби ҷинсӣ: 105 мард ба 100 зан * Саводнокӣ: 68% (аз миёнаи Покистон болотар) == Ҷойҳои тамошобоб == * Масҷиди Ҷалолуддин (асри XIX) * Қалъаи Ҷалолпур (харобаҳои қалъаи Муғул) * Фестивали солонаи мусиқии суфӣ == Нақлиёт == Роҳҳои зерин аз шаҳр мегузаранд: * Шоҳроҳи N5 ( [[Карочӣ]] - [[Пешовар]] ) * Истгоҳи роҳи оҳани Покистон == Сокинони машҳур == * Абдулҳақ (1920-1995) - классики шеъри урду * Заҳро Шаҳид Ҳусайн (1954–2013) – сиёсатмадор, шаҳрдори [[Лоҳур]] == Эзоҳ == {{Эзоҳ}} == Пайвандҳо == * [https://www.punjab.gov.pk Сомонаи расмии ҳукумати Панҷоб] [[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Покистон]] [[Гурӯҳ:Иёлати Панҷоб (Покистон)]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] 9vvzcre6ho2af92xw3qvztnuopen254 0 330996 1469565 2026-04-21T07:14:00Z Шухрат Саъдиев 5132 равона 1469565 wikitext text/x-wiki #равона [[Ҷозибаҳои гардишгарӣ]] 5osfyto4ngz4c9jtj7xcnxo51tz317w 0 330997 1469575 2026-04-21T07:28:45Z Шухрат Саъдиев 5132 Бо тарҷумаи саҳифаи "[[:ru:Special:Redirect/revision/149227349|Дера-Гази-Хан]]" сохта шудааст 1469575 wikitext text/x-wiki {{МА | мақом = шаҳр | номи тоҷикӣ = Дараи Ғози Хон | номи аслӣ = {{lang-ur|ڈیرہ غازی خان}} | кишвар = Покистон | lat_deg = 30 | lon_deg = 70 | lat_min = 03 | lat_sec = | lat_dir = N | lon_min = 38 | lon_sec = | lon_dir = E | CoordScale = | этнохороним = | DST = | сайт = }}'''Дараи Ғози Хон''' ( {{Lang-ur|ڈیرہ غازی خان}} , з.-панҷ. ڈیرہ غازی خان ) [[Шаҳр|шаҳрест]] дар вилояти [[Панҷоб (Покистон)|Панҷоби]] [[Покистон]], [[Маркази маъмурӣ|маркази маъмурии]] ноҳияи ҳамном . == Мавқеи ҷуғрофӣ == Маркази шаҳр дар баландии 120 м аз [[сатҳи баҳр]] ҷойгир аст <ref>{{Cite web|url=http://www.fallingrain.com/world/PK/04/Dera_Ghazi_Khan.html|title=Dera Ghazi Khan, Pakistan Page|publisher=|lang=en|accessdate=2012-08-15|archiveurl=https://www.webcitation.org/6A2JI0vWk?url=http://www.fallingrain.com/world/PK/04/Dera_Ghazi_Khan.html|archivedate=2012-08-19}}</ref> . == Аҳолӣ == {| class="wikitable" border="1" |+Аҳолии шаҳр аз рӯи сол <ref>{{Cite web|url=http://world-gazetteer.com/wg.php?x=&men=gpro&lng=en&des=wg&geo=-172&srt=pnan&col=abcdefghinoq&msz=1500&pt=c&va=&geo=432241064|title=Dera Ghāzi Khān|publisher=World Gazetteer|lang=en|accessdate=2012-08-15|archiveurl=https://www.webcitation.org/6A2JIUWmX?url=http://world-gazetteer.com/wg.php?x=|archivedate=2012-08-19}}</ref> : ! Соли 1961 ! Соли 1972 ! Соли 1981 ! Соли 1998 ! Соли 2012 |- | 47 105 | 72,343 | 102 007 | 188 149 | 243,564 |} == Нақлиёт == Дар шаҳр [[фурудгоҳ]]<nowiki/>е мавҷуд аст <ref>{{Cite web|url=http://www.world-airport-codes.com/pakistan/dera-ghazi-khan-8132.html|title=Dera Ghazi Khan (DEA) Pakistan|publisher=|lang=en|accessdate=2012-08-15|archiveurl=https://www.webcitation.org/6A2JNHPvE?url=http://www.world-airport-codes.com/pakistan/dera-ghazi-khan-8132.html|archivedate=2012-08-19}}</ref> . == Саноат == Ин шаҳр макони корхонаҳои нассоҷӣ ва корхонаҳои кимиёвӣ мебошад. == Эзоҳ == {{Эзоҳ}}  [[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Покистон]] [[Гурӯҳ:Иёлати Панҷоб (Покистон)]] [[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]] f0v0qpc8fpj1whoatb5sh1qaczpzf53 0 330998 1469582 2026-04-21T07:51:10Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Доуд-Хил]] to [[Довуд-Хил]] 1469582 wikitext text/x-wiki #равона [[Довуд-Хил]] jp9dzq19rhsr6g8egdcu63y3v1oguz3 0 330999 1469586 2026-04-21T08:00:14Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Бадкунаки сафид]] to [[Бодкунаки сафед]] 1469586 wikitext text/x-wiki #равона [[Бодкунаки сафед]] mwuvbtffvv2srru57rmcey6km7t4rsf 1 331000 1469588 2026-04-21T08:00:14Z Yoonoos.tj 27005 Yoonoos.tj moved page [[Баҳс:Бадкунаки сафид]] to [[Баҳс:Бодкунаки сафед]] 1469588 wikitext text/x-wiki #равона [[Баҳс:Бодкунаки сафед]] dcxitgetoczn0kwtt1opvloe271bdvs