Вилояти Хатлон

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="tg">
  <siteinfo>
    <sitename>Википедиа</sitename>
    <dbname>tgwiki</dbname>
    <base>https://tg.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%B0%D2%B3%D0%B8%D1%84%D0%B0%D0%B8_%D0%B0%D1%81%D0%BB%D3%A3</base>
    <generator>MediaWiki 1.46.0-wmf.24</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Медиа</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Вижа</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Баҳс</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Корбар</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Баҳси корбар</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Википедиа</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Баҳси Википедиа</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Акс</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Баҳси акс</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">Медиавики</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Баҳси медиавики</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Шаблон</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Баҳси шаблон</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Роҳнамо</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Баҳси роҳнамо</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Гурӯҳ</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Баҳси гурӯҳ</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">Портал</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">Баҳси портал</namespace>
      <namespace key="102" case="first-letter">Лоиҳа</namespace>
      <namespace key="103" case="first-letter">Баҳси Лоиҳа</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Модул</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Баҳси Модул</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Вилояти Хатлон</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1531</id>
    <revision>
      <id>1469781</id>
      <parentid>1425483</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:16:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Шухрат Саъдиев</username>
        <id>5132</id>
      </contributor>
      <comment>/* Таърих */ илова</comment>
      <origin>1469781</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18537" sha1="cie9xsyjyimz5nf839e3ay90vh8kpeh" xml:space="preserve">{{ВМ
| Ранг1 = {{ранг|Тоҷикистон}}
| Номи тоҷикӣ = Вилояти Хатлон
| Номи аслӣ = 
| Кишвар = {{Парчам|Тоҷикистон}}
| Пойтахт = [[Бохтар (шаҳр)|Бохтар]]
| lat_dir = N
| lat_deg = 37
| lat_min = 50
| lat_sec = 
| lon_dir = E
| lon_deg = 69
| lon_min = 00
| lon_sec = 
| Аҳолӣ = 3 444 000
| Соли барӯйхатгирӣ = 2022
| Ҷой аз рӯи аҳолӣ = 1
| ISO = TJ-KT
| FIPS = TI02
}}
'''Вилояти Хатлон'''  ({{lang-fa| ''' ﻭﻻﯾﺖ ﺧﺘﻼﻥ ''' }}) — вилоятест дар ҷануби Ҷумҳурии [[Тоҷикистон]].

Марказаш шаҳри [[Бохтар]] аст, ки 100 км ҷанубтар аз шаҳри [[Душанбе]], пойтахти Тоҷикистон, дар каронаи рӯди [[Вахш]] ҷой гирифта аст.

Вилояти Хатлон расман дар [[2 декабр]]и [[соли 1992]] бар асоси Қарори Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон ташкил шуда аст.

== Ҷойгоҳ ==

Вилояти Хатлон бо сарзамине 24 600 км² дар водии Вахш ҷойгир аст ва 17,2 дарсад аз сарзамини Тоҷикистонро дар бар мегирад. Ин вилоят дар шимол бо [[ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ]], дар шарқ бо [[вилояти мухтори Кӯҳистони Бадахшон]], дар ҷануб бо [[Афғонистон]] ва дар ғарб бо [[Ӯзбекистон]] ҳаммарз аст.

== Мардум ==

Бино бар саршумори соли 2016, шумораи аҳолии вилояти Хатлон 3 047800 кас буда, ки 35,6 дарсад аз аҳолии Тоҷикистонро ташкил медиҳад. Аз ин шумор 547,5 ҳазор нафар (18 дарсад аз шумораи умумии аҳолии вилоят) шаҳрӣ ва 2500,3 ҳазор нафар (82,0 дарсад) рустоӣ будаанд. Миёнгини зичии аҳолӣ дар вилоят 123,9 кас бар км² аст.&lt;ref&gt;[http://www.stat.tj/ru/img/65a709121baf8a64bf15d33f398aafde_1435736807.pdf Шумораи аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон то 1 январи соли 2016] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20150702021130/http://www.stat.tj/ru/img/65a709121baf8a64bf15d33f398aafde_1435736807.pdf |date=2015-07-02 }}.&lt;/ref&gt; Мардуми Хатлон ба забонҳои [[тоҷикӣ]] ва [[забони ӯзбекӣ|ӯзбекӣ]] сухан мегӯянд.
{|class=&quot;wikitable&quot; border=&quot;2&quot; cellpadding=&quot;4&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;margin: 1em 1em 1em 0; background: white; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse;  font-size: 95%;&quot; style=&quot;border: 1em solid white&quot;)
|-
|'''Сол'''
|2015
|2016
|2017
|2018
|2019
|2020
|2021
|2022
|-
|'''Аҳолӣ, &lt;br /&gt; млн наф.'''
|2.971,5
|3.047,8
|3.124,4
|3.198,5
|3.274,9
|3.348,3
|3.459,7
|3.530
|}

== Таърих ==
Пажӯҳиш дар китобҳо ва манобеъи мавҷуд ин натиҷаро медиҳад ки Хатлонро дар садаҳои миёна ''Хутталон'' ({{lang-fa|'''خـُتـَلان'''}}) ё ''Хуттал'' ({{lang-fa|'''خـُتَّـَل'''}}) меномиданд ва он вилояте буд ки миёни рӯдҳои [[Панҷ (рӯд)|Панҷ]] ва [[Вахш]] ҷой дошт.

Истахрӣ дар «Масолик вал-мамолик» Хутталро аз навоҳии Балх дониста ва шаҳрҳои онро чунин ном мебарад: [[Ҳаловард]], [[Леваканд|Ловаканд]], [[Корбанк]], [[Тамлиёт]] ва [[Ҳулбук]]. Вай ин шаҳрҳоро дар шумори [[Мовароуннаҳр]] меоварад ва мегӯяд ки «''аз Хуттал сутур нек хезад''»  ва «''Хуттал бар канори [[Панҷ (рӯд)|рӯди Ҷарёб]] аст''»  ва «''замини Хуттал ободон аст бо кишоварзӣ ва меваи бисёр ва дар миёни Хатлон пуле бар рӯи об сохтаанд, ки сарҳадди [[Ноҳияи Файзобод|Вишгирд]] аст, ки аз онҷо ба ҳудуди [[Балх]] меравад то ба [[Тирмиз]] бирасад ва ин рӯд [[Вахш]]об аст, ки аз [[Туркистон]] берун ояд ва ба замини Вахш расад ва ин пул дар наздикии кӯҳе дар байни Хатлон баста шудааст''».

Бино бар навиштаи «Ҳудуд ул-олам», «''Хутталон ({{lang-fa|خـُتـَلان}}) ноҳиятест ба ҳудуди Мовароуннаҳр андар миёни кӯҳҳои бузург ва ободон ва бисёркишту бисёрмардум ва неъматҳои фарох ва подшоҳи вай аз мулуки атроф аст ва мардуми ин ноҳият мардумоне ҷангианд ва андар ҳудуди вай аз сӯи Туббат мардумонеанд ваҳшӣ. Андар биёбонҳо ва андар кӯҳҳои вай маъдани сим аст ва зар ва аз ин ноҳият аспони нек хезад бисёр''».

Номи ин вилоятро Хатлон ({{lang-fa|'''خـَتلان'''}}), Хуталон ({{lang-fa|'''خـُتـَلان'''}}) ва ал-Хуттал ({{lang-fa|'''الختًل'''}}) низ овардаанд. Ҳаким Абулқосим [[Фирдавсӣ]] дар «[[Шоҳнома]]» овардааст:

::Зи Хатлон в-аз [[Тирмиз]]у Висагирд,
::Зи ҳар сӯ [[сипоҳ]] андар овард гирд.
  
Дар роҳномаҳо ва роҳнамоҳои асрҳои миёна Хуттал ё Хатлон аз иқлими чаҳорум, тӯлаш аз ҷазоири Холидот «фо» (81 дараҷа) ва арзи он аз хатти устуво «к» (20 дараҷа) зикр шудааст. Ҳамдуллоҳ Муставфӣ дар «Неҳзат ал-қулуб» мегӯяд ки Хуттал «''шаҳре бузург буда ва акнун (дар рӯзгори Муставфӣ) хароб аст. Ҳосилаш ғалла ва пунба ва ангур аст''».

Абулфидоъ дар «Тақвим ул-булдон» Хутталро номи иқлиме аз иқлимҳои [[Хуросон]] дар ин сӯи [[Дарёи Ому|Ҷайҳун]] медонад ва кӯраи Хутталро ба билоди Мовароуннаҳр мепайвандад ва дар тавсифи он мегӯяд: «... '''ҳамаи шаҳрҳои Хутталро обу дарахт бошад ва дар сарзаминест бас хуррам ва ботароват ва ҳамаи он сарзамин ҷуз андаке дар ҳамворӣ бошад. Миёни рӯди Вахшоб ва рӯди Бадахшон аст ва рӯди Хуталро [[Панҷ (рӯд)|Харвоб ё Ҷарёб]] гӯянд. Дар Хуттал рӯдҳои бисёр аст, ки чун гирд оянд оғози Ҷайҳун шаванд''».

Муқаддасӣ дар «Аҳсан ат-тақосим фӣ маърифат ул-ақолим» Хутталро «''хӯрае бузург бо шаҳрҳои бисёр''» муаррифӣ мекунад ва мегӯяд ки «''Хутал аз [[Вилояти Сурхондарё|Чағониён]] муҳимтар ва густурдатар ва дорои шаҳрҳои бештару пурбаракаттар аст''» ва қасабаи Хутталро ба номи Ҳулбук мехонад.

Ёқути Ҳамавӣ ки ин сарзаминро як – ду сол пеш аз ҳамлаи муғул ба чашми сар дида аст, дар «Муъҷам ул-булдон» Хутталро аз минтақаи Мовароуннаҳр медонад ва аз мансубон бад-он ''Наср ибни Муҳаммад ал-Хатли''ро муаррифӣ мекунад ки фақиҳи ҳанафӣ ва шореҳи китоби «ал-Қудури алӣ мазҳаб Аби-Ҳанифа» будааст.

Амирони Хуттал, ки Хутталоншоҳ ва ё Шери Хатлон хонда мешуданд, аслу насаби хешро ба [[Баҳроми Гӯр]] (Панҷум [[Баҳром]] (Вараҳрон) аз подшоҳони [[Сосониён]], [[420]] – [[438]] м.) мерасонданд. Хироҷи Хутталро дар замони хилофати Аббосиён 193 - 300 дирҳам зикр кардаанд.

Шаҳрҳои Хуттал ҳама дорои ҷӯйҳо ва дарахтон будаанд ва дар замини ҳамвор қарор доштанд, ҷуз аз шаҳр Сикандара ки дар кӯҳҳо қарор дошт. Роҳи Хуталро ибни Ҳавқал дар «Сурат ул-арз» чунин баён мекунад: «... ''роҳи Хутал ба сӯи Чағониён бад-ин шарҳ аст: аз маъбари [[Бадахшон]] воқеъ бар рӯди [[Панҷ (рӯд)|Харвоб]] то [[Мунк]] шаш манзил ва аз онҷо то [[Пули Сангӣ]] ду манзил ва то шаҳри [[Леваканд]] ду манзил ва то Ҳаловард як манзил''...».
=== Президенти Тоҷикистон дар бораи таърихи Хатлон ===
Дар асрҳои IX-X Хатлон, ки ҳудудаш аз қаламрави вилояти имрӯза хеле васеъ буд, яке аз вилоятҳои калонтарин ва дорои шаҳрҳои зиёди Хуросони бузург ба шумор мерафт. Аз ҷумла, танҳо дар ҳудуди минтақаи Кӯлоби имрӯза бо номҳои ''Искандара'', ''Ҳулбук'', ''Тамлиёт'', ''Мунк'', ''Маранд'', ''Андичароғ'', ''Форғар'', ''Рустоқбек'', ''Корбанг'', ''Борсориғ'' як қатор шаҳрҳои ободу зебо вуҷуд доштанд, ки ҳоло аз онҳо дар ноҳияҳои кунунии Кӯлоб, Восеъ, Данғара, Ховалинг, Ҳамадонӣ, Фархор ва Балҷувон нишонаҳо ва ёдгориҳои беназири бостонӣ боқӣ мондаанд. Аз тадқиқоти бостоншиносон бармеояд, ки ин ёдгориҳои таърихӣ ба ҳамаи давраҳои гузаштаи инкишофи инсоният тааллуқ доранд.

Дар миёни ҳамаи шаҳрҳои қадимии ин сарзамин дар гузашта шаҳри [[Ҳулбук]], ки маркази Хатлон маҳсуб меёфт ва ҳоло аз он як маҷмааи бузурги таърихӣ боқӣ мондааст, мақоми хоса дошт.

Қасри шоҳони Ҳулбук бо сабки хос ва маҳорати баланди меъморӣ бунёд ёфта, дорои иншооти мудофиавӣ, ҳуҷраҳои зист, толорҳои маъмурӣ, шабакаи гармидиҳӣ, таъминоти об, хатҳои интиқоли партов буданд, ки ин ҳама аз санъати беназири шаҳрдориву шаҳрсозии мардуми тоҷик гувоҳӣ медиҳад.&lt;ref&gt;[https://president.tj/event/speeches/8823 Суханронӣ дар маросими бошукӯҳи таҷлили ҷашни 2700-солагии шаҳри Кӯлоб 10.09.2006 шаҳри Кӯлоб]&lt;/ref&gt;

== Бахшбандӣ ==

Бино бар Қонуни тақсимоти кишварии Ҷумҳурии Тоҷикистон, вилояти Хатлон 4 шаҳр, 24 ноҳия ва 133 ҷамоат дорад&lt;ref&gt;Феҳристи номи маҳалҳои Тоҷикистон. — Душанбе: Сарредаксияи илмии Энсиклопедияи Миллии Тоҷик, 2013. — 332 с.&lt;/ref&gt;:

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; width=&quot;50%&quot;
|+
|-
! Номи воҳиди идорӣ !! Аҳолӣ&lt;br /&gt;(01.01.2022)&lt;br /&gt;ҳазор кас !! Паҳноварӣ&lt;br /&gt;ҳазор км²!! Зичии&lt;br /&gt;аҳолӣ&lt;br /&gt;кас/км²
|-
| шаҳри [[Бохтар (шаҳр)|Бохтар]] || 105,4 || ||
|-
| шаҳри [[Кӯлоб]] || 126,7|| ||
|-
| шаҳри [[Норак]] || 28,8 || ||
|-
| шаҳри  [[Левакант]] || 18,7|| ||
|-
| [[Ноҳияи Ҷомӣ|Ноҳияи Абдураҳмони Ҷомӣ]] || 183,9 || 0,6 || 306,5
|-
| [[Ноҳияи Балҷувон]] || 32,7 || 1,3 || 25,2
|-
| [[Ноҳияи Кӯшониён]] || 260,5 || 0,6 || 434,2
|-
| [[Ноҳияи Вахш]] || 213 || 1,0 || 213
|- 
| [[Ноҳияи Восеъ]] || 228,2 || 0,8 || 285,3
|-
| [[Ноҳияи Данғара]] || 171,9 || 2,0 || 86
|- 
| [[Ноҳияи Ҷалолиддин Балхӣ]] || 210,5 || 0,9 || 233,9
|- 
| [[Ноҳияи Дӯстӣ]] || 122,0 || 1,2 || 101,7
|-
| [[Ноҳияи Қубодиён]] || 195,1 || 1,9 || 108,4
|-
| [[Ноҳияи Кӯлоб]] * || 222,1 || 0,3 || 740,3
|-
| [[Ноҳияи Ҷайҳун]] || 145,6 || 1,0 || 145,6
|- 
| [[Ноҳияи Ҳамадонӣ]] || 154,3 || 0,5 || 308,6
|- 
| [[Ноҳияи Муъминобод]] || 99,3 || 0,9 || 110,3
|- 
| [[Ноҳияи Носири Хусрав]] || 45,1 || 0,8 || 56,4
|-
| [[Ноҳияи Норак]] * || 64,9 || 0,4 || 162,2
|- 
| [[Ноҳияи Панҷ]] || 124,1 || 0,9 || 137,8
|- 
| [[Ноҳияи Левакант]] * || 49,7 || 0,1 || 497
|- 
| [[Ноҳияи Темурмалик]] || 75,3 || 1,0 || 75,3
|- 
| [[Ноҳияи Фархор]] || 179,1 || 1,2 || 149,3
|- 
| [[Ноҳияи Ховалинг]] || 58,3 || 1,7 || 34,3
|-
| [[Ноҳияи Хуросон]] || 126,3 || 0,9 || 140,3
|- 
| [[Ноҳияи Шаҳритус]] || 135,7 || 1,5 || 90,5
|- 
| [[Ноҳияи Шамсиддин Шоҳин]] || 57,7 || 2,3 || 25,1
|-
| [[Ноҳияи Ёвон]] || 248,1 || 1,0 || 275,7
|-
| '''Ҳамагӣ''' ||'''3530,0''' || '''24,7''' || '''142,9'''
|-
| * ''ҳамроҳ бо шаҳрҳои тобеи вилоят''&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.stat.tj/ru/img/65a709121baf8a64bf15d33f398aafde_1435736807.pdf |title=Численность населения Республики Таджикистан на 1 января 2016 года. Сообщение Агентства по статистике при Президенте Республики Таджикистан. |accessdate=2016-10-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150702021130/http://www.stat.tj/ru/img/65a709121baf8a64bf15d33f398aafde_1435736807.pdf |archivedate=2015-07-02 }}&lt;/ref&gt;. 
|-
|}

== Иқтисодиёт ==
Вилояти Хатлон 334 корхонаи санъатӣ дорад, ки 29,8 дарсад аз ҳаҷми умумии тавлидоти санъатии Тоҷикистонро тавлид мекунанд. Дар соли 2009 дар вилоят 15196 млн. квт/соат нируи барқ, 27,9 ҳазор трансфарматори ниру, 59,2 ҳазор тонна нахи пахта, 774,0 ҳазор тонна ғалла, 197,0 ҳазор тонна качолу, 197,9 ҳазор тонна пахта, 461,9 ҳазор тонна сабзиҷот, 360,5 ҳазор тонна полезиҷот тавлид шуда буд.

Саршумори чорводорони вилоят дар охири соли 2009 756,4 ҳазор сар, аз он ҷумла модагов 394,7 ҳазор сар, гӯсфанду буз 1720,6 ҳазор сар, асп 54,7 ҳазор сарро будааст.

Барои рушди иқтисодиёти вилояти Хатлон дар соли 2009 маблағи 1020987,9 ҳазор сомонӣ сармоягузорӣ шудааст.

== Омӯзишу парвариш ==
Вилояти Хатлон 103 кӯдакистон, 1 303 мактаби рӯзонаи таҳсилоти умумӣ, 11 мактаби миёнаи касбӣ ва 5 донишгоҳ дорад, ки 10,3 ҳазор кӯдак, 643,6 ҳазор донишомӯз, 8,5 ҳазор ҳунаромӯз ва 23,6 ҳазор донишҷӯро омӯзишу парвариш медиҳанд.

== Ниҳодҳои фарҳангӣ ==
Вилояти Хатлон 496 китобхонаи ҳамагонӣ бо 3,0 млн. нусха китобу маҷалла, 312 фарҳангсаро, 18 синамокада, 2 намоишсаро (театр) ва 15 осорхона дорад. 
== Воситаҳои ахбори умум ==
Нашрияҳои даврии вилоят:

*  [[Хатлон (рӯзнома)|Хатлон]] (ба [[забони тоҷикӣ]])
* [[Новый Хатлон (ҳафтанома)|Новый Хатлон]] (русӣ: Новый Хатлон) (ба [[забони русӣ]])
барои хонандагон интишор мешаванд.

== Беҳдошту беҳзистӣ ==
Вилоят 144 дармонгоҳу бемористон дорад, ки 2,8 ҳазор пизишк ва 7,6 ҳазор дармонгарро дар бар мегиранд.
== Ҷойҳои саёҳат ==
* [[Водии Вахш]]
* [[Минтақаи сайёҳии водии Вахш]]
* [[Бешаи палангон]]
* [[Даштиҷум]] 
* [[Чилдухтарон (кӯҳ)|Чилдухтарон]]
* [[Чилучорчашма]]
* [[Обанбори Норак]]

== Нигаред ==
{{Вилоятҳои Тоҷикистон}}

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
{{commons|Category:Khatlon province|Вилояти Хатлон}}
{{Шаҳрҳо ва шаҳракҳои Вилояти Хатлон}}
{{Тақсимоти маъмурии вилояти Хатлон}} {{Тақсимоти маъмурии Тоҷикистон}}

{{Тоҷикистон-ҷуғ-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Вилоятҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Феҳристи вилоятҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вилояти Хатлон]]</text>
      <sha1>cie9xsyjyimz5nf839e3ay90vh8kpeh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Кӯлоб</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1632</id>
    <revision>
      <id>1469783</id>
      <parentid>1469191</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:24:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Шухрат Саъдиев</username>
        <id>5132</id>
      </contributor>
      <comment>/* Таърих */ илова</comment>
      <origin>1469783</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="36648" sha1="6r0dm3whv8cd1xvp381q0xo6c5qzjjy" xml:space="preserve">{{МА
 |мақом                   = Шаҳр
 |номи тоҷикӣ             = Кӯлоб
 |номи аслӣ               = 
 |тасвир                  = Kulob, Tajikistan - panoramio - Zack Knowles.jpg
 |итоат                   = 
 |кишвар                  = Тоҷикистон
 |нишон                   = 
 |парчам                  = 
 |тавсифи нишон           = 
Раиси шаҳр                  Мирзозода Махмуд
 |тавсифи парчам          = 
 |бари нишон              = 
 |бари парчам             = 
  |lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = 
  |lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = 
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale             = 
 |шакли минтақа           = Вилоят
 |минтақа                 = Вилояти Хатлон{{!}}Хатлон  
 |шаҳр дар ҷадвал        = 
 |шакли       шаҳр       = 
 |шаҳр                   =  Кӯлоб
| ноҳия = Ноҳияи Кӯлоб{{!}}Кӯлоб
 |ноҳия дар ҷадвал        = 
 |шакли ҳавзаи ҷомеа      = 
 |ҳавзаи ҷомеа            =
 |ҳавзаи ҷомеа дар ҷадвал =
 |шакли ҷомеа             = 
 |ҷомеа                   = 
 |ҷомеа дар ҷадвал        = 
 |тақсимоти дохилӣ        = 
 |шакли роҳбарӣ           = 
 |роҳбарӣ                 = 
 |замони таъсис           = 
 |ёдоварии аввал          = садаи VI пеш аз милод
 |номҳои пешина           = 
 |мақом аз                = 1934
 |масоҳат                 = 35
 |шакли баландӣ           = 
 |баландии марказ МА      = 580
 |иқлим                   = 
 |забони расмӣ            = тоҷикӣ
  |аҳолӣ                  = 105 800&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://stat.tj/storage//1.01.2022.pdf|title=ШУМОРАИ АҲОЛИИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН ТО 1 ЯНВАРИ СОЛИ 2022|author=Агентии омори назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон|accessdate=2022-11-20|archivedate=2022-10-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221010195817/https://stat.tj/storage//1.01.2022.pdf}}&lt;/ref&gt;
  |соли барӯйхатгирӣ      = 2022
  |зичӣ                   = 
  |агломератсия           = 
  |ҳайати миллӣ           = [[тоҷик]]он, русҳо
  |ҳайати динӣ            = [[мусулмон]]он
  |этнохороним            = 
 |вақти минтақавӣ         = +5
 |DST                     = 
 |коди телефон            = +992 3322
 |нишонаи почта           =  
 |нишонаҳои почта         = 
 |коди мошинҳо            = 03TJ
 |шакли шиноса          = 
 |шакли шиносаи ададӣ   = 
 |гурӯҳ дар Commons       = Kulob
 |сайт                    = www.kulob.tj
 |забони сайт             = 
 |забони сайт 2            = 
 |add1n                   = 
 |add1                    = 
 |add2n                   = 
 |add2                    = 
 |add3n                   = 
 |add3                    = 
}}

'''Кӯлоб''' ({{lang-fa|'''کولاب'''}}) — шаҳр дар [[вилояти Хатлон]]. Аз ҷумлаи қадимтарин шаҳрҳои Осиёи Марказӣ маҳсуб мешавад.

== Аҳолӣ ==
{|class=&quot;wikitable&quot; border=&quot;2&quot; cellpadding=&quot;4&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;margin: 1em 1em 1em 0; background: white; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse;  font-size: 95%;&quot; style=&quot;border: 1em solid white&quot;)
|-
|'''Сол'''
|2012
|2013
|2019
|2020
|2021
|2022
|-
|'''Аҳолӣ, &lt;br /&gt; ҳазор наф.'''
|97
|98,5
|105,5
|106,3
|104,1
|105,8
|}

== Таърих ==
Шаҳри Кӯлоб бо таърихи куҳани худ таваҷҷухи олимону сайёҳони оламро ба худ ҷалб сохта аст. Дар акнофи шаҳри қадимаи Кӯлоб шаҳрҳое амсоли Ҳулбук, Мунк, Бубакон, Тандичароғ, Искандара, Лангар, Маранда, мавҷуданд, ки ҳануз дар асрҳои IX-VII — пеш аз мелод дар Осиёи Вусто маълум буданд.
Кӯлоб аз шаҳрҳои нисбатан бузурги [[Тоҷикистон]]и имрӯзи, таърихи рангину бостона дорад. Дар замонҳои пешин он ҷузъи давлат ё вилояти таърихии [[Хатлон]] (Хутал, Хуталон) ба ҳисоб мерафт. Хатлони таърихи кишваре буд воқеъ дар байни ду руди бобаракати Панҷу Вахш ва шохони он тибқи маълумоти Ибни Хурдодбех лақаби «хуталоншоҳ» ё «шерони Хуталон»-ро доштаанд. Ин кишвар дар таърих бо аспҳои хушзоти бидови хуб, &quot;аспҳои хатлӣ&quot; ва мардуми ҷангии худ машҳури кишварҳои [[Хуросон]]у [[Мовароуннаҳр]] будааст.

Хатлон бо истихроҷи тилою намаки худ низ дар таърих шуҳрати беандоза дошт. Табарӣ муаррихи машҳур дар «Таърих-ар-русул вал-мулук»-и худ бори аввал зимни тавсифи ҳаводиси соли 108/726 ва сипас зимни овардани ҳаводиси таърихи 119/737 Хатлонро зикр намудааст. Дар соли 737 мелоди сарлашкару волии Хуросон Асад ибни Абдуллоҳ ба Хутал ҳуҷум оварда аз Ҳокони турк — Курсугонун мадад мехоҳад. Ӯ ба ёри пеш меояд. Асад аз ин ҳол бохабар шуда ба зуди аз назди Ҷабалу-л мулх (Кӯҳи намак,ки имрӯз дар Кӯлоб бо номи [[Кӯҳӣ Хоҷамӯъмин]] маъруф аст) гузашта ба соҳили дарёи Панҷ мерасад ва аз бисту се ҷои дарё ба гузаштан шурӯъ мекунад. Ҳануз убур ба охир нарасида буд,ки туркону хатлониён аз дарё гузашта бори дигар лашкари Асадро мунхазим сохтанд. Асад бо ҳоли табоҳ ба Балх муроҷиат мекунад. «Ана дар ҳамин газоҳо — навишта буд Табарӣ — мардум ба форсӣ ба ӯ чунин гуфтанд:

{{Иқтибос|Аз Хуталон омадия,
:Ба рӯ табоҳ омадия,
:Обор боз омадия,
:Хушк назар омадия.}}

Дар асрҳои IX-X мелоди дар замони Сомониён Хатлон хеле пурқувват буда, ба [[давлати Сомониён]] итоат намекард. Давлатҳои хурди минтақа ба амири Сомониён соле як бор ҳадя мефиристодаанд.

Баъд аз заволи [[давлати Сомониён]] дар охири асри X Хатлон низ мисли давлатчаҳои дигари ҳамсояи хурд дар тули асрҳои минбаъда борҳо дучори ҳамлаи ақвоми туркнажод гардида, ҳар дафъа баъд аз харобиҳои зиёду қатлу ғорати мардуми Хатлониён боз ба ободонии кишвари худ мепардохтанд. Ҳуҷумҳои қарахониҳо, қарахитоиҳо, лашкари Султон Маҳмуди Ғазнавӣ, салҷуқиён ва туркҳои маҳаллӣ аз ҳамин қабиланд.

Аз ҳуҷумҳои мазкур ду ҷанг боиси харобии ниҳоят сахти [[Хатлон]] гардидаанд. Яке аз онҳо бо номи шоҳзодаи қарахонӣ — Буритегин ва дигар бо номи Алпарслони салҷуқӣ марбут мебошад. Тибқи маълумоти овардаи соҳиби «Таърихи Байҳақӣ» Буритегини мазкур, ки номаш Иброҳим ибни Наср буд, дар таърихи 1038-1039 бо кумичиёну туркони ганҷина, ки дар дараҳои [[Шумон]]у [[Вашгирд]] байни Чағониёну Хуталон мезистанд, ба Вахшу Хутталон ҳуҷум бурда, онҳоро то наздикиҳои [[Хулбук]] — пойтахти Хутталон ғорат карданд. Амири Ғазнавӣ Масъуд баъди шунидани ин хабар чунин гуфта буд: &quot;Буритегин баъдтар аст аз туркманон, ки фурсате ҷуст ва дартохту бештар аз Хутталон ғорат кард. Ва агар мо пасттар (дертар) расидеми, вай он навоҳи ғорат кардӣ&quot;

Ҳамин тавр, ба соли 1038-1039 қисми бештари Хатлон дучори ғорат ва харобӣ гардид. Чӣ тавре, ки маъхазҳои таърихӣ дарак медиҳад, Хатлон баъд аз муддати кӯтоҳе вазъи худро ба эътидол оварда дар замони салҷуқиён сар аз итоат боз зад. Муаррихи бузурги араб Ибна-л-Асир воқеаи ҷанги байни Хатлониёну Алпарслони салҷуқиро зимни баёни ҳаводиси соли 456/1063-1064 чунин ба қалам додоааст.
{{аввали иқтибос}}''«Баъд аз марги Тоғрулбек ба ҷои ӯ Алпарслон подшоҳ шуд. Амири Хуталон дар қалъаи худ оси гардида, хироҷ напардохт. Султон ба ҷанги ӯ шитофт. Чун ба Хуталон расид, дид, ки қалъаи он бисёр мустаҳкаму баланд аст. Ӯ чанде бо соҳиби қалъа ҷангид, вале ба чизе ноил нагардид. Рӯзе Алпарслон бо шахси худ ба чанг пардохт. Ӯ аз асп пиёда шуда ба кӯҳ (баландӣ) баромадан гирифт. Аскарон аз ӯ пайравӣ карда, ба мавқеи Хутталиён наздик шуданд ва ба ҳуҷумҳои пай дар пай пардохтанд. Соҳиби қалъа (яъне шоҳи Хуталон) дар он замон дар болои қалъа назди тиркаше истода буд ва афроди худро ба ҷанг таҳриз мекард. Нохост тире, ки онро ба сӯи ӯ кушод дода буд, ба вай расид ва ӯро бикушт. Сипас Алпарслон қалъаро фатҳ кард ва Хуталон ба ҳайати кишварҳои ӯ даромад»''{{охири иқтибос}}

Гуфтан мумкин аст, ки бо ин ҷанги дар таърихи 456/1063-1964 рух дода, бо Хатлону маркази он зарбаи мухлик дода шуд. Баъд аз таърихи мазкур номи маркази Хатлон шаҳри [[Хулбук]]ро дигар дар маохизи таърихӣ дучор намеоем. Баръакс дар давраи мазкур муаррихон аз қалъаи Кӯлоб дар наздикиҳои [[Омударё|Ҷайҳун]] ёд кардаанд, ки ба гумони ғолиб он дар ҷои шаҳри Кӯлоби имрӯза вокеъ буд. Чунин ба назар мерасад, ки баъди дар таърихи 1038-1039 аз тарафи Буритегину кумичиёну туркони ганҷина хароб карда шудани шаҳрҳою деҳоти Хатлон табдил ёфт. Баъди хароб сохтани қалъа ҳаёт дар он мавзеъ ба кулли қатъ нагардид ва чи тавре ки дар боло қайд кардем, дар он қо бо мурури замон деҳа ва сипас шаҳре бо номи Кӯлоб дар асрҳои XV-XVI қомат афрохт. Бо ҳамин, дигар то асри XVI барои шаҳри Кӯлоб дар сарчашмаҳои таърихӣ маълумоте дучор намегардад. Як нафар амирони турк Сайиди Алии Раис, ки ашъори зиёдеро аз девонҳои [[Саъдӣ]], [[Амир Хусрави Деҳлавӣ]] ва Мавлоно [[Ҷалолиддини Румӣ]] аз бар медонист ва худ низ ба форсӣ шеър мегуфт, дар асари ба забони турки навишта  — «Миръоту-л-мамолик» («Ойинаи кишварҳо») барои Хатлону шаҳри Кӯлоб ва мавзеи тавозуди мазори ҳазрати Амири Кабир [[Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ]] маълумоти тозаи пурқимат додоааст. Аз порчаи мазкур чунин бармеояд, ки Дили яке аз мавзеъҳои асосии Хатлон будааст, зеро тобути мубораки Сайид Алии Ҳамадониро шогирдонаш дар асри XIV, бори аввал маҳз дар Дилии Хатлон гуронида будаанд, на дар шаҳри Кӯлоб ки шояд дар он замон ободу машҳур набуд. Аз мавзеи Дили як нафар амирзодаи муғул — Мирзо Ҳайдар дар асари худ «Таърихи Рашидӣ» ҳамчун яке аз мавзеъҳои муҳими Хатлон ёд кардааст. Мирзо Ҳайдар  дар соли 912/ 1506-1507 ҳангоми аз Хисори Шодмон ба Бадахшон аз ӯзбекҳо гурехтанаш аввало дар Пушинг (деҳаест маъруф то имрӯз бо ҳамин ном дар [[ноҳияи Данғара]]и [[вилояти Хатлон]]) истода, сипас аз он ҷо ба Дилии бозор меравад: «Чун бо Дилии бозор, ки аз курайёти муътабараи Хатлон аст, расида шуд, ин аҳвол маълум гашт».&lt;ref name=&quot;Таърихи Кӯлоб. Бойгонӣ&quot;&gt;[https://kulobjonvatanam.wordpress.com/about/ Таърихи Кӯлоб. Бойгонӣ]&lt;/ref&gt;

Дар ибтидои асри XVI — Ҳофиз Таниши Бухороӣ таърихнигори Абдуллохони Шайбонӣ дар китоби худ «Шарафномаи шоҳӣ» («Абдуллонома»), ки  ҳуҷуми Абдуллохон ба Кӯлоб ривоят мекунад, дар се мақола далелу арқом оварда аст. Дар мақолаи аввал, ки «Кӯлоб дар асрҳои 16» ном дорад муаллиф аз хусуси таьрихи бунёди шаҳри Кӯлоб дар асри XIII то асри XVI ва низ дар бораи хароб гардидани шаҳр аз ҷониби Шайбонӣ ва ҳам азнавсозии шаҳр замони ҳукуматронии Абдуллохон маълумот оварда шуда аст.

Ҳофизи Таниш зимни тавсифи ҷангҳои байни лашкари Абдуллохони узбек ва кӯлобиён дар соли 992/1584 барои калъаи Кӯлоб маълумоти муҳим меорад:
«Ва қалъаи Кӯлоб алҳақ аз килои машҳур ва ба ҳасонату устуворӣ, расонату пойдорӣ бар алсинаву афвоҳ мавсуфу мазкур, гуй аршест афрохта шуда. Ва хандақе амиқ монандаи муҳит гирди ҳисори сипеҳр пардохтаанд.

:Магу қалъа, кӯҳе, вале бошукуҳ,
:Дар ӯ кинаҷуён — палангони кӯҳ..
:Чу садри Сикандар дараш устувор,
:Чу ҳисни фалак маҳкаму пойдор.
:Ба ҳар рукни ӯ бурҷ афзун зи сад,
:Чу айвони Кайвону бурҷи Асад
:Зи пӯлод фаршу рахаш рехта,
:Сурайё зи такаш даровехта.
:Яке тарф хандақ чу дарёи Нил,
:Равон гирд дар гирди ӯ мил-мил.
:Ба болои бурҷу фасили Ҳисор,
:Муҳайёву омода то сад ҳазор….

Аз порчаи мазкур ба хулосаҳои зерин омадан мумкин аст: 1) Шаҳри Кӯлоб дар мавзеи Халвои бисёр тез қомат афрохтааст: 2) Дар он қалъаи устуворе сохтаанд: 3) Турбати поки Амири Кабир Сайид Алии Ҳамадониро аз мавзеи Дили (Имомалӣ) дар ҳудуди солҳои 1584-1594 ба чивори шаҳри Кӯлоб — ба мавзеи имрӯзааш кӯчонидаанд.&lt;ref name=&quot;Таърихи Кӯлоб. Бойгонӣ&quot;/&gt;

Мақолаи дуввум, «Дар бораи тасарруфи Кӯлоб аз тарафи Абдуллохони Шайбонӣ» роҷеъ ба  вазьи сиёсии шаҳри Кӯлоб ва аъзои ҳукумати Абдуллохон то давраи ҳуҷум ба Кӯлоб нақл мекунад.

Дар омӯзиши таьрихи Кӯлоб саҳми олимону  бостоншиносони рус аз ҷумла  Маева, Н,А, Матвеева, Покатило Н. Н, Семенов А. А, Баринский А. А, Варична М.А   калон аст. Дар асарҳои худ ин олимон дар бораи ҳудудҳои ҷуғрофӣ, таъриху маданияти халқҳои бумӣ, урфу одати онҳо ва мавзеъҳои топаграфӣ, маконҳои таърихӣ ва дигар махсусиятҳои ин диёр маълумотҳои дақиқ медиҳанд. Вале бо вуҷуди ин ҳама таърихи шаҳр ба омӯзиши чуқур ва ҳамаҷониба ниёз дорад. Дар  бораи  Хатлон, аз  ҷумла, минтақаи  Кӯлоб  дар  давраи  Юнонӣ Бохтарӣ  дар  сарчашмаҳои  хаттӣ  низ  баъзе  маълумот  мавҷуданд. Дар  нақли  муаррихи Юнони  қадим  Ариан  дар  бораи шӯриши  Бохтариён  бо  сарварии  Оксиарт  бар  зидди  Юнониёни  ишғолгар, шикаст  хурдани  шӯриш  ва  ба  дасти  Искандари  Македонӣ асир  афтодани  ӯ  ва  духтараш  Рухшона  «Пули  Сангин», ки  дар  наздикии  шаҳри Нораки  имрӯза  воқеъ гардидааст, номбар  карда  мешавад. Дар  ҷои  дигар  гуфта  мешавад, ки аз  ҳама  бештар  ба  муқобили  Юнониён  Пратакенҳо ва  сокинони  Бубасена  бо  сарварии  Катон  ва  Овсиён  мубориза  бурданд.  Муҳаққиқи  маъруф  Маркварт  Бубасенро  дар  Балҷувон  ҷой  медиҳад. Ба  ақидаи ӯ  Бубасена  шакли  қадими   номи  Балҷувон  мебошад. Бояд  ёдовар  шавем, ки дар  бораи  мавзеъи баргузоршавии  ин  шӯриш  фикру  мулоҳизаҳои  дигар  низ  вуҷуд  дорад. Масалан, ба  ақидаи  Ю. Яъқубов  шӯриш  бо  сарварии  Оксиарт  (Вахшуарт)  дар  Қалъаи куҳи  Хориён дар  вилояти  Самангон  рух  додааст. Ба  фикри  ҳамин  муаллиф  ноҳияҳои  Пратакен  ва  Бубасен  дар  ҳудуди  ноҳияи  Данғара  ҷойгир  буданд, зеро  дар  ин  ҷо  дар  роҳи  корвонгард деҳаи  Паркамчӣ  вуҷуд  дорад. Ин  деҳа  дар  таърихи  Байҳақӣ бо  номи  Баракадми во  мехурад. Дар  назди  он  қалъаи  қадиме  низ  ҳаст. Эҳтимол, вожаи Баркадми  шакли  арабишудаи  паркамчи  вуҷуд  дорад. Ин  деҳа  дар  таърихи  Байҳакӣ  бо  номи  Баракадми  вомехӯрад.

Далели мӯътамади таърихӣ будани онро ҳафриёти гуногуни бостоншиносон шаҳодат медиҳад. Дар солҳои 1993-1994 бостоншиносон Павел Самойлик ва Музаффар Азизов аз шафати оромгоҳи Мири Кабир хумдонеро пайдо карданд, ки ба асрҳои ҳафт шаши пеш аз мелод мансуб буд. Хумдони мазкур яке аз далелҳои таърихи 2700 солаи шаҳри Кӯлоб мебошад.

Омӯзиши таърихи Кӯлоб бо дастгирии [[Президенти Тоҷикистон]] [[Эмомалӣ Раҳмонов]] соли [[2001]]-ум шурӯъ шуда то кунун идома дорад. Дар атрофи шаҳри Кӯлоб бостоншиносон беш аз 200 – ҳандақро мавриди омӯзиш қарор доданд, ки панҷтои он дар ҳудуди хумдонҳои [[мақбара]]и Мири Кабир маҳфузанд. Бостоншиносон дар ҳар қабати хоки ин ҳандақхо, ки андозаи онҳо ба 1,5-2 метр мерасад шумораи зиёди сафолпораҳоро дарёфт карданд, ки аз осори тамаддуни салтанати Ҳахоманишиён гувоҳӣ медиҳад.

Сафолпораҳои ёфтшуда шаҳодати онанд, ки дар асрҳои VII-VIи пеш аз мелод дар ин ҷо ҳунари кулолгарӣ ба вижа кӯзагарӣ, ки усулан хоси мардумони шаҳранд, хело рушд карда будааст. Ин бозёфти археологӣ аз мавҷудияти як шаҳри  аз лиҳози фарҳангу маданият рушд карда дар ҳудуди имрӯзаи шаҳри Кӯлоб гувоҳ аст. Бозёфти қалъаи қадимае бо унвони «Қалъаи Кӯлоб» дар мавзеи имрӯзаи гузари «Чармгарон» яке аз шаҳрҳои қадимтарини [[Осиёи Марказӣ]] будани шаҳри Кӯлоб  гувоҳ аст.

Соли 1991 таҳти роҳбарии узви вобастаи АИ ҶТ [[Юсуфшо Ёқубов]] дар акнофи [[қалъа]]и Кӯлоб ҳафриёти бостоншиносӣ гузаронида шуд, ки дар натиҷа девори салтанати Кушониён, ки мансуб ба асрҳои 6-1- пеш аз мелод мебошад, ёфт гардид. Дар қабатҳои хоки  мавзеи таҳқиқшуда, дар чуқурии 2-4 метр осори  даврони ҳукмронии Юнону Бохтарро пайдо карданд, ки ба асрҳои 3-2-и  пеш аз мелод рост меояд. Қабатҳои зисти Юнонӣ Бохтарӣ дар як нуқтаи дигари шаҳри Кӯлоб дар қалъаи Купчинор ва соҳили рости сангови Тебалай, ки аз паҳлӯи он мегузарад, ошкор карда шуданд. Дар ин ҷо дар буриши рости сангови Тебалай дар масоҳати 200 -300 метр қабатҳои замони Юнонӣ Бохтарӣ мушоҳида мешаванд. Дар қабатҳо сафолҳои ин давра пайдо карда шудаанд. Ҳамин тавр дар замони Юнонӣ Бохтарӣ шаҳр аз ду қалъа ва ду шаҳристон иборат буд. Қалъаи якум калонтар ва асосӣ буда, дар мавзеи Чармгарони Поён дар қисми ғарбии имрӯзаи шаҳр ҷойгир буд. Дар назди ин қалъа шаҳристон вуҷуд дошт. Ин шаҳристон чандон калон набуда, масоҳаташ 170х150 метрро  ташкил мекард. Дар ин мавзеъ чашмаҳо бисёранд ва он барои зиндагӣ хело мувофиқ аст.

Дар ҳавлии хонаи 149, воқеъ дар кӯчаи якуми Май ёдгорие пайдо намуданд, ки ба замони [[Ҳахоманишиён]] (асри IV пеш аз мелод), замони Юнону Бохтарӣ ва давлатдории Кушониён мансуб мебошад.

[[File:Heliodotos inscription, Kuliab.jpg|thumb|left|300px|Навиштаҷоти Кӯлоб солҳои 200–195: &quot;Heliodotos dedicated this fragrant altar for [[Hestia]], venerable goddess, illustrious amongst all, in the grove of [[Zeus]], with beautiful trees; he made libations and sacrifices so that the greatest of all kings Euthydemos, as well as his son, the glorious, victorious and remarkable Demetrios, be preserved of all pains, with the help of [[Tyche]] with divine thoughts.&quot;&lt;ref&gt;Shane Wallace [https://www.academia.edu/25638818 Greek Culture in Afghanistan and India: Old Evidence and New Discoveries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200112215954/https://www.academia.edu/25638818 |date=2020-01-12 }} p.211&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.attalus.org/docs/seg/s54_1569.html |title=Supplementum Epigraphicum Graecum: 54.1569 |access-date=2019-11-15 |archive-date=2021-02-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210207033247/http://www.attalus.org/docs/seg/s54_1569.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;]]
=== Президенти Тоҷикистон дар бораи таърихи Кӯлоб ===
Дар маълумоти ҷуғрофии асрҳои IX-XII дар қатори 12 шаҳри Хатлон номи ''Искандара'', ки ба замони [[Юнону Бохтар]] мансуб аст, зикр шудааст. Шаҳри Искандара яке аз номҳои қадимии Кӯлоб мебошад ва дар асрҳои III-I пеш аз мелод ва I-VII мелод ҳамчун шаҳр дорои масоҳати калон буд.
Дар ҷараёни ҷустуҷӯйҳои археологӣ, омӯзишу тадқиқотҳо, ки солҳои охир сурат гирифтанд, шаҳри қадима ва маҳсули тамаддуни [[давлати Каёниён]] будани Кӯлоб низ муайян ва собит гардид.
Дар марҳилаҳои гуногуни таърихӣ Кӯлоб ҳамчун як қисми таркибии Хатлонзамин дар равандҳои сиёсиву иҷтимоӣ ва фарҳангии Хуросону Мовароуннаҳр нуфузу эътибори амиқ дошт.&lt;ref&gt;[https://president.tj/event/speeches/8823 Суханронӣ дар маросими бошукӯҳи таҷлили ҷашни 2700-солагии шаҳри Кӯлоб 10.09.2006 шаҳри Кӯлоб]&lt;/ref&gt;

== Нақлиёт ==
* [[Фурудгоҳи байналмилалии Кӯлоб]]
* Хати [[роҳи оҳан]]и Кӯлоб-Душанбе, Кӯлоб-Маскав

==Фарҳанг==
[[File:Kulob Republican Local Lore.jpg|300px|thumb|]]

* Осорхонаи 2700-солагии Кӯлоб;
* [[Қалъаи Кӯлоб]];
* [[Муҷтамаи ҷумҳуриявии осорхонаҳои Кӯлоб]];
* Мақбараи Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ;
* [[Театри давлатии мусиқӣ - мазҳакавии ба номи С. Вализодаи ш. Кўлоб]];
* Қасри фарҳанг;
* Боғи фарҳангӣ-фароғатии шаҳр;
* Варзишгоҳ;
* Гӯшаи фарҳанги Амрико дар шаҳри Кӯлоб.

== Маориф ==
Дар шаҳри Кӯлоб 63 муасиссаи таълимӣ амал мекунад, ки аз онҳо 39 муассисаи таълимоти умумӣ, 5 мактаби асосӣ, 7 мактаби ибтидоӣ, 3 литсей, 2 мактаб-интернат, 1 муассисаи  тарбиявии ғайримактабӣ мебошанд.
Шумораи муҳасилин дар макотиби таҳсилоти умумӣ 42 581 нафарро ташкил мекунад. Ба онҳо 2240 нафар устодон таълим медиҳанд. Аз ҷамъи умумии муаллимон 1916 нафар яъне (85,5) фисадашон дорои маълумоти олӣ мебошанд. 142 нафари дигар соҳиби маълумоти нопурраи олӣ ва 182 нафари дигар тахасуси миёна доранд. Аз шумораи дар боло зикр шуда 135 нафар устодон дараҷаи олии тахассус, 132 нафар дараҷаи якум ва 122 нафари дигар дорои дараҷаи дуюм мебошанд. Чор муаллим  бо унвони ифтихории корманди шоистаи Тоҷикистон ва 151 муаллим бо нишони аълочии маорифи Тоҷикистон сарафроз гаштаанд.
Соли 2004 бо кумаки президенти Тоҷикистон дар шаҳри Кӯлоб ду мактаб ва соли 2005 боз ду мактаби дигар ба истифода дода шуда, бо таҷҳизоти навтарин муҷаҳҳаз гаштанд. 
Соли 2005 ҳамаи мактабҳои шаҳру ноҳия бо  усули нави маблағгузори гузаштанд, ки ин усул аллакай натиҷаи дилхоҳ нишон дод.
Айни замон дар муассисаҳои таълимӣ 21-ҳазор мизу курсӣ, 320 компутар ва 10-муҳарики барқӣ мавҷуд аст. Дар шаҳр:
* [[Донишгоҳи давлатии Кӯлоб ба номи Абӯабдуллоҳи Рӯдакӣ]];&lt;ref&gt;http://www.kgu.tj&lt;/ref&gt;
* [[Донишкадаи технология ва менеҷменти инноватсионӣ дар шаҳри Кӯлоб]];&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://dtmik.tj/ |title=нусхаи бойгонӣ |accessdate=2018-12-26 |archivedate=2018-09-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180916222855/http://www.dtmik.tj/ }}&lt;/ref&gt;
* [[Коллеҷи тиббии шаҳри Кӯлоб]];
* Коллеҷи омӯзгорӣ;
* Литсейи касбӣ-сохтмонии шаҳри Кӯлоб;
* [[Коллеҷи санъати шаҳри Кӯлоб]]
фаъолият доранд ва барои соҳаҳои гуногуни хоҷагии халқ мутахассисонро тайёр менамоянд.

== Васоити ахбори омма ==
* Ҳафтаномаи «Ҳақиқати Кӯлоб» (бо [[тоҷикӣ]]) — «Кулябская Правда» бо ([[русӣ]]);
* ҳафтаномаи «Навиди Кӯлоб»;
* маҷаллаи ташкилоти ғайридавлатии &quot;Шаҳрванд&quot;
* ниҳоди мустақили хабарии «Хатлон-Пресс»
* «Телевизиони Кӯлоб»
Ниҳодҳои номбаршуда мунтазам мардумро аз хабарҳои шаҳр ва [[ноҳияи Кӯлоб]] огаҳ месозанд.

== Бародаршаҳрӣ ==
* {{flagicon|Эрон}} [[Ҳамадон]], ([[Забони форсӣ|форс.]] ''همدان'' ), [[Эрон]] ''(20 марти соли 2001)'';
* {{flagicon|Туркия}} [[Қуния]], ([[Забони туркӣ |тур.]] ''Konya''), [[Туркия]].
Ба хотири  бародаршаҳрӣ дар шаҳри Кӯлоб, хиёбонеро ба номи Ҳамадон номгузорӣ карданд ва хонаи Ҳамадон бунёд ёфт. Дар Ҳамадони Эрон низ, хиёбоне номи Кӯлобро гирифт ва хонаи Кӯлоб таъсис ёфт.

== Зодагони Кӯлоб ==
* [[Орзу Исо]]
* [[Мавзуна Чориева]]
* [[Сурайё Қосимова]]
* [[Шабнами Сурайё]]
* [[Манижа Давлатова]]
* [[Фарзонаи Хуршед]]

== Галерея ==
&lt;gallery&gt;
Kulob Republican Local Lore Museum Complex.jpg|Муҷтамаи ҷумҳуриявии осорхонаҳои Кӯлоб 
Kulob 2700 th Anniversary monument - panoramio.jpg|Маҷмааи «2700-солагии шаҳри Кӯлоб» дар майдони марказии шаҳр]]
Kulyab Airport Osokin.jpg|Фурудгоҳи байналмилалии Кӯлоб 
Kulob wed center.JPG|Хонаи бахт дар шаҳри Кӯлоб 
Kulob welcome-2.JPG|Дарвозаи даромадгоҳи шаҳри Кӯлоб 
Kulob,Hamadhani1.jpg|Оромгоҳи [[Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ]] дар шаҳри Кӯлоб, соли 2008 
Tomb of Mir Sayyid Ali Hamadani.jpg|Оромгоҳи Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ дар шаҳри Кӯлоб 
Оромгоҳи Ҳазрати Амирҷон.png| Оромгоҳи [[Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ]] дар шаҳри Кӯлоб 
Kulyab Museum, Kulyab, Tajikistan.JPG|Оромгоҳи [[Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ]] дар шаҳри Кӯлоб 
Kulob,AliHamadhani.jpg||Оромгоҳи [[Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ]] аз дарун, дар шаҳри Кӯлоб 
Kulob,ul-Somoni.jpg|Маркази хизматрасонии Ғайрат дар шаҳри Кӯлоб  
Kulob,main-market.jpg| Бозори марказии шаҳри Кӯлоб 
&lt;/gallery&gt;

== Нигаред == 
*[http://traveltotajikistan.org/cities-of-tajikistan/kulob Kulob travel guide] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20141008083733/http://traveltotajikistan.org/cities-of-tajikistan/kulob |date=2014-10-08 }} 
*[http://www.openstreetmap.org/search?query=Tajikistan#map=12/37.9146/69.7845&amp;layers=T Open Street Map Кӯлоб]

 
== Пайвандҳо ==
[http://www.kulob.tj Сомонаи расмии шаҳри Кӯлоб] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20061004043510/http://kulob.tj/ |date=2006-10-04 }}

== Адабиёт==
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — {{Д.}}: [[СИЭМТ]], 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2
* [[Кӯлоб (Китоб)|Энсиклопедия — Кӯлоб]], шаҳри Душанбе, соли 2006.
* [[Энсиклопедияи советии тоҷик|Энциклопедияи советии тоҷик]], шаҳри Душанбе, с.1980.

== Инчунин нигаред ==
{{commons|Kulob}}

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

{{Тақсимоти маъмурии вилояти Хатлон}} 
{{Ноҳияи Кӯлоб}}
{{Шаҳрҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон}}

[[Гурӯҳ:Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вилояти Хатлон]]
[[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Шаҳрҳои вилояти Хатлон]]
[[Гурӯҳ:Кӯлоб]]</text>
      <sha1>6r0dm3whv8cd1xvp381q0xo6c5qzjjy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469786</id>
      <parentid>1469783</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:31:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Шухрат Саъдиев</username>
        <id>5132</id>
      </contributor>
      <comment>илова</comment>
      <origin>1469786</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="36582" sha1="nvvow5pfq0qet3jd4adq9wbe44l6mch" xml:space="preserve">{{МА
 |мақом                   = Шаҳр
 |номи тоҷикӣ             = Кӯлоб
 |номи аслӣ               = 
 |тасвир                  = Kulob, Tajikistan - panoramio - Zack Knowles.jpg
 |итоат                   = 
 |кишвар                  = Тоҷикистон
 |нишон                   = 
 |парчам                  = 
 |тавсифи нишон           = 
Раиси шаҳр                  Мирзозода Махмуд
 |тавсифи парчам          = 
 |бари нишон              = 
 |бари парчам             = 
  |lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = 
  |lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = 
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale             = 
 |шакли минтақа           = Вилоят
 |минтақа                 = Вилояти Хатлон{{!}}Хатлон  
 |шаҳр дар ҷадвал        = 
 |шакли       шаҳр       = 
 |шаҳр                   =  Кӯлоб
| ноҳия = Ноҳияи Кӯлоб{{!}}Кӯлоб
 |ноҳия дар ҷадвал        = 
 |шакли ҳавзаи ҷомеа      = 
 |ҳавзаи ҷомеа            =
 |ҳавзаи ҷомеа дар ҷадвал =
 |шакли ҷомеа             = 
 |ҷомеа                   = 
 |ҷомеа дар ҷадвал        = 
 |тақсимоти дохилӣ        = 
 |шакли роҳбарӣ           = 
 |роҳбарӣ                 = 
 |замони таъсис           = 
 |ёдоварии аввал          = садаи VI пеш аз милод
 |номҳои пешина           = 
 |мақом аз                = 1934
 |масоҳат                 = 35
 |шакли баландӣ           = 
 |баландии марказ МА      = 580
 |иқлим                   = 
 |забони расмӣ            = тоҷикӣ
  |аҳолӣ                  = 105 800&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://stat.tj/storage//1.01.2022.pdf|title=ШУМОРАИ АҲОЛИИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН ТО 1 ЯНВАРИ СОЛИ 2022|author=Агентии омори назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон|accessdate=2022-11-20|archivedate=2022-10-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221010195817/https://stat.tj/storage//1.01.2022.pdf}}&lt;/ref&gt;
  |соли барӯйхатгирӣ      = 2022
  |зичӣ                   = 
  |агломератсия           = 
  |ҳайати миллӣ           = [[тоҷик]]он, русҳо
  |ҳайати динӣ            = [[мусулмон]]он
  |этнохороним            = 
 |вақти минтақавӣ         = +5
 |DST                     = 
 |коди телефон            = +992 3322
 |нишонаи почта           =  
 |нишонаҳои почта         = 
 |коди мошинҳо            = 03TJ
 |шакли шиноса          = 
 |шакли шиносаи ададӣ   = 
 |гурӯҳ дар Commons       = Kulob
 |сайт                    = www.kulob.tj
 |забони сайт             = 
 |забони сайт 2            = 
 |add1n                   = 
 |add1                    = 
 |add2n                   = 
 |add2                    = 
 |add3n                   = 
 |add3                    = 
}}

'''Кӯлоб''' ({{lang-fa|'''کولاب'''}}) — шаҳр дар [[вилояти Хатлон]]. Аз ҷумлаи қадимтарин шаҳрҳои Осиёи Марказӣ маҳсуб мешавад.

== Аҳолӣ ==
{|class=&quot;wikitable&quot; border=&quot;2&quot; cellpadding=&quot;4&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;margin: 1em 1em 1em 0; background: white; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse;  font-size: 95%;&quot; style=&quot;border: 1em solid white&quot;)
|-
|'''Сол'''
|2012
|2013
|2019
|2020
|2021
|2022
|-
|'''Аҳолӣ, &lt;br /&gt; ҳазор наф.'''
|97
|98,5
|105,5
|106,3
|104,1
|105,8
|}
[[File:Kulob Republican Local Lore.jpg|300px|thumb|]]
== Таърих ==
Шаҳри Кӯлоб бо таърихи куҳани худ таваҷҷухи олимону сайёҳони оламро ба худ ҷалб сохта аст. Дар акнофи шаҳри қадимаи Кӯлоб шаҳрҳое амсоли Ҳулбук, Мунк, Бубакон, Тандичароғ, Искандара, Лангар, Маранда, мавҷуданд, ки ҳануз дар асрҳои IX-VII — пеш аз мелод дар Осиёи Вусто маълум буданд.
Кӯлоб аз шаҳрҳои нисбатан бузурги [[Тоҷикистон]]и имрӯзи, таърихи рангину бостона дорад. Дар замонҳои пешин он ҷузъи давлат ё вилояти таърихии [[Хатлон]] (Хутал, Хуталон) ба ҳисоб мерафт. Хатлони таърихи кишваре буд воқеъ дар байни ду руди бобаракати Панҷу Вахш ва шохони он тибқи маълумоти Ибни Хурдодбех лақаби «хуталоншоҳ» ё «шерони Хуталон»-ро доштаанд. Ин кишвар дар таърих бо аспҳои хушзоти бидови хуб, &quot;аспҳои хатлӣ&quot; ва мардуми ҷангии худ машҳури кишварҳои [[Хуросон]]у [[Мовароуннаҳр]] будааст.

Хатлон бо истихроҷи тилою намаки худ низ дар таърих шуҳрати беандоза дошт. Табарӣ муаррихи машҳур дар «Таърих-ар-русул вал-мулук»-и худ бори аввал зимни тавсифи ҳаводиси соли 108/726 ва сипас зимни овардани ҳаводиси таърихи 119/737 Хатлонро зикр намудааст. Дар соли 737 мелоди сарлашкару волии Хуросон Асад ибни Абдуллоҳ ба Хутал ҳуҷум оварда аз Ҳокони турк — Курсугонун мадад мехоҳад. Ӯ ба ёри пеш меояд. Асад аз ин ҳол бохабар шуда ба зуди аз назди Ҷабалу-л мулх (Кӯҳи намак,ки имрӯз дар Кӯлоб бо номи [[Кӯҳӣ Хоҷамӯъмин]] маъруф аст) гузашта ба соҳили дарёи Панҷ мерасад ва аз бисту се ҷои дарё ба гузаштан шурӯъ мекунад. Ҳануз убур ба охир нарасида буд,ки туркону хатлониён аз дарё гузашта бори дигар лашкари Асадро мунхазим сохтанд. Асад бо ҳоли табоҳ ба Балх муроҷиат мекунад. «Ана дар ҳамин газоҳо — навишта буд Табарӣ — мардум ба форсӣ ба ӯ чунин гуфтанд:

{{Иқтибос|Аз Хуталон омадия,
:Ба рӯ табоҳ омадия,
:Обор боз омадия,
:Хушк назар омадия.}}

Дар асрҳои IX-X мелоди дар замони Сомониён Хатлон хеле пурқувват буда, ба [[давлати Сомониён]] итоат намекард. Давлатҳои хурди минтақа ба амири Сомониён соле як бор ҳадя мефиристодаанд.

Баъд аз заволи [[давлати Сомониён]] дар охири асри X Хатлон низ мисли давлатчаҳои дигари ҳамсояи хурд дар тули асрҳои минбаъда борҳо дучори ҳамлаи ақвоми туркнажод гардида, ҳар дафъа баъд аз харобиҳои зиёду қатлу ғорати мардуми Хатлониён боз ба ободонии кишвари худ мепардохтанд. Ҳуҷумҳои қарахониҳо, қарахитоиҳо, лашкари Султон Маҳмуди Ғазнавӣ, салҷуқиён ва туркҳои маҳаллӣ аз ҳамин қабиланд.

Аз ҳуҷумҳои мазкур ду ҷанг боиси харобии ниҳоят сахти [[Хатлон]] гардидаанд. Яке аз онҳо бо номи шоҳзодаи қарахонӣ — Буритегин ва дигар бо номи Алпарслони салҷуқӣ марбут мебошад. Тибқи маълумоти овардаи соҳиби «Таърихи Байҳақӣ» Буритегини мазкур, ки номаш Иброҳим ибни Наср буд, дар таърихи 1038-1039 бо кумичиёну туркони ганҷина, ки дар дараҳои [[Шумон]]у [[Вашгирд]] байни Чағониёну Хуталон мезистанд, ба Вахшу Хутталон ҳуҷум бурда, онҳоро то наздикиҳои [[Хулбук]] — пойтахти Хутталон ғорат карданд. Амири Ғазнавӣ Масъуд баъди шунидани ин хабар чунин гуфта буд: &quot;Буритегин баъдтар аст аз туркманон, ки фурсате ҷуст ва дартохту бештар аз Хутталон ғорат кард. Ва агар мо пасттар (дертар) расидеми, вай он навоҳи ғорат кардӣ&quot;

Ҳамин тавр, ба соли 1038-1039 қисми бештари Хатлон дучори ғорат ва харобӣ гардид. Чӣ тавре, ки маъхазҳои таърихӣ дарак медиҳад, Хатлон баъд аз муддати кӯтоҳе вазъи худро ба эътидол оварда дар замони салҷуқиён сар аз итоат боз зад. Муаррихи бузурги араб Ибна-л-Асир воқеаи ҷанги байни Хатлониёну Алпарслони салҷуқиро зимни баёни ҳаводиси соли 456/1063-1064 чунин ба қалам додоааст.
{{аввали иқтибос}}''«Баъд аз марги Тоғрулбек ба ҷои ӯ Алпарслон подшоҳ шуд. Амири Хуталон дар қалъаи худ оси гардида, хироҷ напардохт. Султон ба ҷанги ӯ шитофт. Чун ба Хуталон расид, дид, ки қалъаи он бисёр мустаҳкаму баланд аст. Ӯ чанде бо соҳиби қалъа ҷангид, вале ба чизе ноил нагардид. Рӯзе Алпарслон бо шахси худ ба чанг пардохт. Ӯ аз асп пиёда шуда ба кӯҳ (баландӣ) баромадан гирифт. Аскарон аз ӯ пайравӣ карда, ба мавқеи Хутталиён наздик шуданд ва ба ҳуҷумҳои пай дар пай пардохтанд. Соҳиби қалъа (яъне шоҳи Хуталон) дар он замон дар болои қалъа назди тиркаше истода буд ва афроди худро ба ҷанг таҳриз мекард. Нохост тире, ки онро ба сӯи ӯ кушод дода буд, ба вай расид ва ӯро бикушт. Сипас Алпарслон қалъаро фатҳ кард ва Хуталон ба ҳайати кишварҳои ӯ даромад»''{{охири иқтибос}}

Гуфтан мумкин аст, ки бо ин ҷанги дар таърихи 456/1063-1964 рух дода, бо Хатлону маркази он зарбаи мухлик дода шуд. Баъд аз таърихи мазкур номи маркази Хатлон шаҳри [[Хулбук]]ро дигар дар маохизи таърихӣ дучор намеоем. Баръакс дар давраи мазкур муаррихон аз қалъаи Кӯлоб дар наздикиҳои [[Омударё|Ҷайҳун]] ёд кардаанд, ки ба гумони ғолиб он дар ҷои шаҳри Кӯлоби имрӯза вокеъ буд. Чунин ба назар мерасад, ки баъди дар таърихи 1038-1039 аз тарафи Буритегину кумичиёну туркони ганҷина хароб карда шудани шаҳрҳою деҳоти Хатлон табдил ёфт. Баъди хароб сохтани қалъа ҳаёт дар он мавзеъ ба кулли қатъ нагардид ва чи тавре ки дар боло қайд кардем, дар он қо бо мурури замон деҳа ва сипас шаҳре бо номи Кӯлоб дар асрҳои XV-XVI қомат афрохт. Бо ҳамин, дигар то асри XVI барои шаҳри Кӯлоб дар сарчашмаҳои таърихӣ маълумоте дучор намегардад. Як нафар амирони турк Сайиди Алии Раис, ки ашъори зиёдеро аз девонҳои [[Саъдӣ]], [[Амир Хусрави Деҳлавӣ]] ва Мавлоно [[Ҷалолиддини Румӣ]] аз бар медонист ва худ низ ба форсӣ шеър мегуфт, дар асари ба забони турки навишта  — «Миръоту-л-мамолик» («Ойинаи кишварҳо») барои Хатлону шаҳри Кӯлоб ва мавзеи тавозуди мазори ҳазрати Амири Кабир [[Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ]] маълумоти тозаи пурқимат додоааст. Аз порчаи мазкур чунин бармеояд, ки Дили яке аз мавзеъҳои асосии Хатлон будааст, зеро тобути мубораки Сайид Алии Ҳамадониро шогирдонаш дар асри XIV, бори аввал маҳз дар Дилии Хатлон гуронида будаанд, на дар шаҳри Кӯлоб ки шояд дар он замон ободу машҳур набуд. Аз мавзеи Дили як нафар амирзодаи муғул — Мирзо Ҳайдар дар асари худ «Таърихи Рашидӣ» ҳамчун яке аз мавзеъҳои муҳими Хатлон ёд кардааст. Мирзо Ҳайдар  дар соли 912/ 1506-1507 ҳангоми аз Хисори Шодмон ба Бадахшон аз ӯзбекҳо гурехтанаш аввало дар Пушинг (деҳаест маъруф то имрӯз бо ҳамин ном дар [[ноҳияи Данғара]]и [[вилояти Хатлон]]) истода, сипас аз он ҷо ба Дилии бозор меравад: «Чун бо Дилии бозор, ки аз курайёти муътабараи Хатлон аст, расида шуд, ин аҳвол маълум гашт».&lt;ref name=&quot;Таърихи Кӯлоб. Бойгонӣ&quot;&gt;[https://kulobjonvatanam.wordpress.com/about/ Таърихи Кӯлоб. Бойгонӣ]&lt;/ref&gt;

Дар ибтидои асри XVI — Ҳофиз Таниши Бухороӣ таърихнигори Абдуллохони Шайбонӣ дар китоби худ «Шарафномаи шоҳӣ» («Абдуллонома»), ки  ҳуҷуми Абдуллохон ба Кӯлоб ривоят мекунад, дар се мақола далелу арқом оварда аст. Дар мақолаи аввал, ки «Кӯлоб дар асрҳои 16» ном дорад муаллиф аз хусуси таьрихи бунёди шаҳри Кӯлоб дар асри XIII то асри XVI ва низ дар бораи хароб гардидани шаҳр аз ҷониби Шайбонӣ ва ҳам азнавсозии шаҳр замони ҳукуматронии Абдуллохон маълумот оварда шуда аст.

Ҳофизи Таниш зимни тавсифи ҷангҳои байни лашкари Абдуллохони узбек ва кӯлобиён дар соли 992/1584 барои калъаи Кӯлоб маълумоти муҳим меорад:
«Ва қалъаи Кӯлоб алҳақ аз килои машҳур ва ба ҳасонату устуворӣ, расонату пойдорӣ бар алсинаву афвоҳ мавсуфу мазкур, гуй аршест афрохта шуда. Ва хандақе амиқ монандаи муҳит гирди ҳисори сипеҳр пардохтаанд.

:Магу қалъа, кӯҳе, вале бошукуҳ,
:Дар ӯ кинаҷуён — палангони кӯҳ..
:Чу садри Сикандар дараш устувор,
:Чу ҳисни фалак маҳкаму пойдор.
:Ба ҳар рукни ӯ бурҷ афзун зи сад,
:Чу айвони Кайвону бурҷи Асад
:Зи пӯлод фаршу рахаш рехта,
:Сурайё зи такаш даровехта.
:Яке тарф хандақ чу дарёи Нил,
:Равон гирд дар гирди ӯ мил-мил.
:Ба болои бурҷу фасили Ҳисор,
:Муҳайёву омода то сад ҳазор….

Аз порчаи мазкур ба хулосаҳои зерин омадан мумкин аст: 1) Шаҳри Кӯлоб дар мавзеи Халвои бисёр тез қомат афрохтааст: 2) Дар он қалъаи устуворе сохтаанд: 3) Турбати поки Амири Кабир Сайид Алии Ҳамадониро аз мавзеи Дили (Имомалӣ) дар ҳудуди солҳои 1584-1594 ба чивори шаҳри Кӯлоб — ба мавзеи имрӯзааш кӯчонидаанд.&lt;ref name=&quot;Таърихи Кӯлоб. Бойгонӣ&quot;/&gt;

Мақолаи дуввум, «Дар бораи тасарруфи Кӯлоб аз тарафи Абдуллохони Шайбонӣ» роҷеъ ба  вазьи сиёсии шаҳри Кӯлоб ва аъзои ҳукумати Абдуллохон то давраи ҳуҷум ба Кӯлоб нақл мекунад.

Дар омӯзиши таьрихи Кӯлоб саҳми олимону  бостоншиносони рус аз ҷумла  Маева, Н,А, Матвеева, Покатило Н. Н, Семенов А. А, Баринский А. А, Варична М.А   калон аст. Дар асарҳои худ ин олимон дар бораи ҳудудҳои ҷуғрофӣ, таъриху маданияти халқҳои бумӣ, урфу одати онҳо ва мавзеъҳои топаграфӣ, маконҳои таърихӣ ва дигар махсусиятҳои ин диёр маълумотҳои дақиқ медиҳанд. Вале бо вуҷуди ин ҳама таърихи шаҳр ба омӯзиши чуқур ва ҳамаҷониба ниёз дорад. Дар  бораи  Хатлон, аз  ҷумла, минтақаи  Кӯлоб  дар  давраи  Юнонӣ Бохтарӣ  дар  сарчашмаҳои  хаттӣ  низ  баъзе  маълумот  мавҷуданд. Дар  нақли  муаррихи Юнони  қадим  Ариан  дар  бораи шӯриши  Бохтариён  бо  сарварии  Оксиарт  бар  зидди  Юнониёни  ишғолгар, шикаст  хурдани  шӯриш  ва  ба  дасти  Искандари  Македонӣ асир  афтодани  ӯ  ва  духтараш  Рухшона  «Пули  Сангин», ки  дар  наздикии  шаҳри Нораки  имрӯза  воқеъ гардидааст, номбар  карда  мешавад. Дар  ҷои  дигар  гуфта  мешавад, ки аз  ҳама  бештар  ба  муқобили  Юнониён  Пратакенҳо ва  сокинони  Бубасена  бо  сарварии  Катон  ва  Овсиён  мубориза  бурданд.  Муҳаққиқи  маъруф  Маркварт  Бубасенро  дар  Балҷувон  ҷой  медиҳад. Ба  ақидаи ӯ  Бубасена  шакли  қадими   номи  Балҷувон  мебошад. Бояд  ёдовар  шавем, ки дар  бораи  мавзеъи баргузоршавии  ин  шӯриш  фикру  мулоҳизаҳои  дигар  низ  вуҷуд  дорад. Масалан, ба  ақидаи  Ю. Яъқубов  шӯриш  бо  сарварии  Оксиарт  (Вахшуарт)  дар  Қалъаи куҳи  Хориён дар  вилояти  Самангон  рух  додааст. Ба  фикри  ҳамин  муаллиф  ноҳияҳои  Пратакен  ва  Бубасен  дар  ҳудуди  ноҳияи  Данғара  ҷойгир  буданд, зеро  дар  ин  ҷо  дар  роҳи  корвонгард деҳаи  Паркамчӣ  вуҷуд  дорад. Ин  деҳа  дар  таърихи  Байҳақӣ бо  номи  Баракадми во  мехурад. Дар  назди  он  қалъаи  қадиме  низ  ҳаст. Эҳтимол, вожаи Баркадми  шакли  арабишудаи  паркамчи  вуҷуд  дорад. Ин  деҳа  дар  таърихи  Байҳакӣ  бо  номи  Баракадми  вомехӯрад.

Далели мӯътамади таърихӣ будани онро ҳафриёти гуногуни бостоншиносон шаҳодат медиҳад. Дар солҳои 1993-1994 бостоншиносон Павел Самойлик ва Музаффар Азизов аз шафати оромгоҳи Мири Кабир хумдонеро пайдо карданд, ки ба асрҳои ҳафт шаши пеш аз мелод мансуб буд. Хумдони мазкур яке аз далелҳои таърихи 2700 солаи шаҳри Кӯлоб мебошад.

Омӯзиши таърихи Кӯлоб бо дастгирии [[Президенти Тоҷикистон]] [[Эмомалӣ Раҳмонов]] соли [[2001]]-ум шурӯъ шуда то кунун идома дорад. Дар атрофи шаҳри Кӯлоб бостоншиносон беш аз 200 – ҳандақро мавриди омӯзиш қарор доданд, ки панҷтои он дар ҳудуди хумдонҳои [[мақбара]]и Мири Кабир маҳфузанд. Бостоншиносон дар ҳар қабати хоки ин ҳандақхо, ки андозаи онҳо ба 1,5-2 метр мерасад шумораи зиёди сафолпораҳоро дарёфт карданд, ки аз осори тамаддуни салтанати Ҳахоманишиён гувоҳӣ медиҳад.

Сафолпораҳои ёфтшуда шаҳодати онанд, ки дар асрҳои VII-VIи пеш аз мелод дар ин ҷо ҳунари кулолгарӣ ба вижа кӯзагарӣ, ки усулан хоси мардумони шаҳранд, хело рушд карда будааст. Ин бозёфти археологӣ аз мавҷудияти як шаҳри  аз лиҳози фарҳангу маданият рушд карда дар ҳудуди имрӯзаи шаҳри Кӯлоб гувоҳ аст. Бозёфти қалъаи қадимае бо унвони «Қалъаи Кӯлоб» дар мавзеи имрӯзаи гузари «Чармгарон» яке аз шаҳрҳои қадимтарини [[Осиёи Марказӣ]] будани шаҳри Кӯлоб  гувоҳ аст.

Соли 1991 таҳти роҳбарии узви вобастаи АИ ҶТ [[Юсуфшо Ёқубов]] дар акнофи [[қалъа]]и Кӯлоб ҳафриёти бостоншиносӣ гузаронида шуд, ки дар натиҷа девори салтанати Кушониён, ки мансуб ба асрҳои 6-1- пеш аз мелод мебошад, ёфт гардид. Дар қабатҳои хоки  мавзеи таҳқиқшуда, дар чуқурии 2-4 метр осори  даврони ҳукмронии Юнону Бохтарро пайдо карданд, ки ба асрҳои 3-2-и  пеш аз мелод рост меояд. Қабатҳои зисти Юнонӣ Бохтарӣ дар як нуқтаи дигари шаҳри Кӯлоб дар қалъаи Купчинор ва соҳили рости сангови Тебалай, ки аз паҳлӯи он мегузарад, ошкор карда шуданд. Дар ин ҷо дар буриши рости сангови Тебалай дар масоҳати 200 -300 метр қабатҳои замони Юнонӣ Бохтарӣ мушоҳида мешаванд. Дар қабатҳо сафолҳои ин давра пайдо карда шудаанд. Ҳамин тавр дар замони Юнонӣ Бохтарӣ шаҳр аз ду қалъа ва ду шаҳристон иборат буд. Қалъаи якум калонтар ва асосӣ буда, дар мавзеи Чармгарони Поён дар қисми ғарбии имрӯзаи шаҳр ҷойгир буд. Дар назди ин қалъа шаҳристон вуҷуд дошт. Ин шаҳристон чандон калон набуда, масоҳаташ 170х150 метрро  ташкил мекард. Дар ин мавзеъ чашмаҳо бисёранд ва он барои зиндагӣ хело мувофиқ аст.

Дар ҳавлии хонаи 149, воқеъ дар кӯчаи якуми Май ёдгорие пайдо намуданд, ки ба замони [[Ҳахоманишиён]] (асри IV пеш аз мелод), замони Юнону Бохтарӣ ва давлатдории Кушониён мансуб мебошад.

[[File:Heliodotos inscription, Kuliab.jpg|thumb|left|300px|Навиштаҷоти Кӯлоб солҳои 200–195: &quot;Heliodotos dedicated this fragrant altar for [[Hestia]], venerable goddess, illustrious amongst all, in the grove of [[Zeus]], with beautiful trees; he made libations and sacrifices so that the greatest of all kings Euthydemos, as well as his son, the glorious, victorious and remarkable Demetrios, be preserved of all pains, with the help of [[Tyche]] with divine thoughts.&quot;&lt;ref&gt;Shane Wallace [https://www.academia.edu/25638818 Greek Culture in Afghanistan and India: Old Evidence and New Discoveries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200112215954/https://www.academia.edu/25638818 |date=2020-01-12 }} p.211&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.attalus.org/docs/seg/s54_1569.html |title=Supplementum Epigraphicum Graecum: 54.1569 |access-date=2019-11-15 |archive-date=2021-02-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210207033247/http://www.attalus.org/docs/seg/s54_1569.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;]]
=== Президенти Тоҷикистон дар бораи таърихи Кӯлоб ===
Дар маълумоти ҷуғрофии асрҳои IX-XII дар қатори 12 шаҳри Хатлон номи ''Искандара'', ки ба замони [[Юнону Бохтар]] мансуб аст, зикр шудааст. Шаҳри Искандара яке аз номҳои қадимии Кӯлоб мебошад ва дар асрҳои III-I пеш аз мелод ва I-VII мелод ҳамчун шаҳр дорои масоҳати калон буд.
Дар ҷараёни ҷустуҷӯйҳои археологӣ, омӯзишу тадқиқотҳо, ки солҳои охир сурат гирифтанд, шаҳри қадима ва маҳсули тамаддуни [[давлати Каёниён]] будани Кӯлоб низ муайян ва собит гардид.
Дар марҳилаҳои гуногуни таърихӣ Кӯлоб ҳамчун як қисми таркибии Хатлонзамин дар равандҳои сиёсиву иҷтимоӣ ва фарҳангии Хуросону Мовароуннаҳр нуфузу эътибори амиқ дошт.&lt;ref&gt;[https://president.tj/event/speeches/8823 Суханронӣ дар маросими бошукӯҳи таҷлили ҷашни 2700-солагии шаҳри Кӯлоб 10.09.2006 шаҳри Кӯлоб]&lt;/ref&gt;

== Маориф ==
Дар шаҳри Кӯлоб 63 муасиссаи таълимӣ амал мекунад, ки аз онҳо 39 муассисаи таълимоти умумӣ, 5 мактаби асосӣ, 7 мактаби ибтидоӣ, 3 литсей, 2 мактаб-интернат, 1 муассисаи  тарбиявии ғайримактабӣ мебошанд.
Шумораи муҳасилин дар макотиби таҳсилоти умумӣ 42 581 нафарро ташкил мекунад. Ба онҳо 2240 нафар устодон таълим медиҳанд. Аз ҷамъи умумии муаллимон 1916 нафар яъне (85,5) фисадашон дорои маълумоти олӣ мебошанд. 142 нафари дигар соҳиби маълумоти нопурраи олӣ ва 182 нафари дигар тахасуси миёна доранд. Аз шумораи дар боло зикр шуда 135 нафар устодон дараҷаи олии тахассус, 132 нафар дараҷаи якум ва 122 нафари дигар дорои дараҷаи дуюм мебошанд. Чор муаллим  бо унвони ифтихории корманди шоистаи Тоҷикистон ва 151 муаллим бо нишони аълочии маорифи Тоҷикистон сарафроз гаштаанд.
Соли 2004 бо кумаки президенти Тоҷикистон дар шаҳри Кӯлоб ду мактаб ва соли 2005 боз ду мактаби дигар ба истифода дода шуда, бо таҷҳизоти навтарин муҷаҳҳаз гаштанд. 
Соли 2005 ҳамаи мактабҳои шаҳру ноҳия бо  усули нави маблағгузори гузаштанд, ки ин усул аллакай натиҷаи дилхоҳ нишон дод.
Айни замон дар муассисаҳои таълимӣ 21-ҳазор мизу курсӣ, 320 компутар ва 10-муҳарики барқӣ мавҷуд аст. Дар шаҳр:
* [[Донишгоҳи давлатии Кӯлоб ба номи Абӯабдуллоҳи Рӯдакӣ]];&lt;ref&gt;http://www.kgu.tj&lt;/ref&gt;
* [[Донишкадаи технология ва менеҷменти инноватсионӣ дар шаҳри Кӯлоб]];&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://dtmik.tj/ |title=нусхаи бойгонӣ |accessdate=2018-12-26 |archivedate=2018-09-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180916222855/http://www.dtmik.tj/ }}&lt;/ref&gt;
* [[Коллеҷи тиббии шаҳри Кӯлоб]];
* Коллеҷи омӯзгорӣ;
* Литсейи касбӣ-сохтмонии шаҳри Кӯлоб;
* [[Коллеҷи санъати шаҳри Кӯлоб]]
фаъолият доранд ва барои соҳаҳои гуногуни хоҷагии халқ мутахассисонро тайёр менамоянд.

==Фарҳанг==
* Осорхонаи 2700-солагии Кӯлоб;
* [[Қалъаи Кӯлоб]];
* [[Муҷтамаи ҷумҳуриявии осорхонаҳои Кӯлоб]];
* [[Театри давлатии мусиқӣ - мазҳакавии ба номи С. Вализодаи ш. Кўлоб]];
* Қасри фарҳанг;
* Боғи фарҳангӣ-фароғатии шаҳр;
* Варзишгоҳ;
* Гӯшаи фарҳанги Амрико дар шаҳри Кӯлоб.

== Нақлиёт ==
* [[Фурудгоҳи байналмилалии Кӯлоб]]
* Хати [[роҳи оҳан]]и Кӯлоб-Душанбе, Кӯлоб-Маскав

== Васоити ахбори омма ==
* Ҳафтаномаи «Ҳақиқати Кӯлоб» (бо [[тоҷикӣ]]) — «Кулябская Правда» бо ([[русӣ]]);
* ҳафтаномаи «Навиди Кӯлоб»;
* маҷаллаи ташкилоти ғайридавлатии &quot;Шаҳрванд&quot;
* ниҳоди мустақили хабарии «Хатлон-Пресс»
* «Телевизиони Кӯлоб»
Ниҳодҳои номбаршуда мунтазам мардумро аз хабарҳои шаҳр ва [[ноҳияи Кӯлоб]] огаҳ месозанд.

== Бародаршаҳрӣ ==
* {{flagicon|Эрон}} [[Ҳамадон]], ([[Забони форсӣ|форс.]] ''همدان'' ), [[Эрон]] ''(20 марти соли 2001)'';
* {{flagicon|Туркия}} [[Қуния]], ([[Забони туркӣ |тур.]] ''Konya''), [[Туркия]].
Ба хотири  бародаршаҳрӣ дар шаҳри Кӯлоб, хиёбонеро ба номи Ҳамадон номгузорӣ карданд ва хонаи Ҳамадон бунёд ёфт. Дар Ҳамадони Эрон низ, хиёбоне номи Кӯлобро гирифт ва хонаи Кӯлоб таъсис ёфт.

== Зодагони Кӯлоб ==
* [[Орзу Исо]]
* [[Мавзуна Чориева]]
* [[Сурайё Қосимова]]
* [[Шабнами Сурайё]]
* [[Манижа Давлатова]]
* [[Фарзонаи Хуршед]]

== Галерея ==
&lt;gallery&gt;
Kulob Republican Local Lore Museum Complex.jpg|Муҷтамаи ҷумҳуриявии осорхонаҳои Кӯлоб 
Kulob 2700 th Anniversary monument - panoramio.jpg|Маҷмааи «2700-солагии шаҳри Кӯлоб» дар майдони марказии шаҳр]]
Kulyab Airport Osokin.jpg|Фурудгоҳи байналмилалии Кӯлоб 
Kulob wed center.JPG|Хонаи бахт дар шаҳри Кӯлоб 
Kulob welcome-2.JPG|Дарвозаи даромадгоҳи шаҳри Кӯлоб 
Kulob,Hamadhani1.jpg|Оромгоҳи [[Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ]] дар шаҳри Кӯлоб, соли 2008 
Tomb of Mir Sayyid Ali Hamadani.jpg|Оромгоҳи Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ дар шаҳри Кӯлоб 
Оромгоҳи Ҳазрати Амирҷон.png| Оромгоҳи [[Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ]] дар шаҳри Кӯлоб 
Kulyab Museum, Kulyab, Tajikistan.JPG|Оромгоҳи [[Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ]] дар шаҳри Кӯлоб 
Kulob,AliHamadhani.jpg||Оромгоҳи [[Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ]] аз дарун, дар шаҳри Кӯлоб 
Kulob,ul-Somoni.jpg|Маркази хизматрасонии Ғайрат дар шаҳри Кӯлоб  
Kulob,main-market.jpg| Бозори марказии шаҳри Кӯлоб 
&lt;/gallery&gt;

== Нигаред == 
*[http://traveltotajikistan.org/cities-of-tajikistan/kulob Kulob travel guide] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20141008083733/http://traveltotajikistan.org/cities-of-tajikistan/kulob |date=2014-10-08 }} 
*[http://www.openstreetmap.org/search?query=Tajikistan#map=12/37.9146/69.7845&amp;layers=T Open Street Map Кӯлоб]

 
== Пайвандҳо ==
[http://www.kulob.tj Сомонаи расмии шаҳри Кӯлоб] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20061004043510/http://kulob.tj/ |date=2006-10-04 }}

== Адабиёт==
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — {{Д.}}: [[СИЭМТ]], 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2
* [[Кӯлоб (Китоб)|Энсиклопедия — Кӯлоб]], шаҳри Душанбе, соли 2006.
* [[Энсиклопедияи советии тоҷик|Энциклопедияи советии тоҷик]], шаҳри Душанбе, с.1980.

== Инчунин нигаред ==
{{commons|Kulob}}

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

{{Тақсимоти маъмурии вилояти Хатлон}} 
{{Ноҳияи Кӯлоб}}
{{Шаҳрҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон}}

[[Гурӯҳ:Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вилояти Хатлон]]
[[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Шаҳрҳои вилояти Хатлон]]
[[Гурӯҳ:Кӯлоб]]</text>
      <sha1>nvvow5pfq0qet3jd4adq9wbe44l6mch</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Олауда Эквиано</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2792</id>
    <revision>
      <id>1469769</id>
      <parentid>1274593</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T03:32:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <origin>1469769</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1729" sha1="pbbds2rytjyjmpqi33an017qurch2fc" xml:space="preserve">{{ятим}}
{{Шахс
| ном            = Олаудаҳ Эквиано
| номи аслӣ      =
| тасвир         =
| таваллуд       = тақр. [[1745]]
| зодгоҳ         =
| даргузашт      = [[31 март]]и [[1797]]
| маҳалли даргузашт = 
| пеша           =
| шаҳрвандӣ      = 
| падар          = 
| модар          = 
| хонадон        = 
| ҳамсар         = Сузанна Каллен
| фарзандон      = Анна Мария Васа, Ҷоанна Васа
| ҷоизаҳо        = 
| соядаст        = 
| вебгоҳ         = 
| викианбор      = 
}}

'''Олауда Эквиано''' (''кӯҳ. Олаудаҳ Экиано''; {{lang-en|Olaudah Equiano}}), инчунин — '''Густав Васа''' ('''Ваза''', {{lang-en|Gustavus Vassa}}), тақр. [[1745]] — [[31 март]]и [[1797]]) — [[аболитсионизм|аболитсионист]] ва аввалин нависандаи сиёҳпӯст инглисзабон, ки халқи [[игбо (халқ)|игбо]] дар ҳудуди [[Нигерия]]и имрӯза баромадааст. Ӯ дар ҷавонӣ [[ғуломдорӣ|ғулом]] буд, ки баъдтар озодии худро харид. Пеш аз он ки муқими Британия шавад ва ба ҳаракати маҳаллии зидди ғуломдорӣ ҳамроҳ гардад, тақрибан ду даҳсоларо дар сафару экспедитсияҳо гузаронидааст.

{{Зиндагинома-хурд}}

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
[[Гурӯҳ:Адабиёти Амрико]]</text>
      <sha1>pbbds2rytjyjmpqi33an017qurch2fc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469771</id>
      <parentid>1469769</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T03:32:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Yoonoos.tj moved page [[Олаудаҳ Эквиано]] to [[Олауда Эквиано]]</comment>
      <origin>1469769</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1729" sha1="pbbds2rytjyjmpqi33an017qurch2fc" xml:space="preserve">{{ятим}}
{{Шахс
| ном            = Олаудаҳ Эквиано
| номи аслӣ      =
| тасвир         =
| таваллуд       = тақр. [[1745]]
| зодгоҳ         =
| даргузашт      = [[31 март]]и [[1797]]
| маҳалли даргузашт = 
| пеша           =
| шаҳрвандӣ      = 
| падар          = 
| модар          = 
| хонадон        = 
| ҳамсар         = Сузанна Каллен
| фарзандон      = Анна Мария Васа, Ҷоанна Васа
| ҷоизаҳо        = 
| соядаст        = 
| вебгоҳ         = 
| викианбор      = 
}}

'''Олауда Эквиано''' (''кӯҳ. Олаудаҳ Экиано''; {{lang-en|Olaudah Equiano}}), инчунин — '''Густав Васа''' ('''Ваза''', {{lang-en|Gustavus Vassa}}), тақр. [[1745]] — [[31 март]]и [[1797]]) — [[аболитсионизм|аболитсионист]] ва аввалин нависандаи сиёҳпӯст инглисзабон, ки халқи [[игбо (халқ)|игбо]] дар ҳудуди [[Нигерия]]и имрӯза баромадааст. Ӯ дар ҷавонӣ [[ғуломдорӣ|ғулом]] буд, ки баъдтар озодии худро харид. Пеш аз он ки муқими Британия шавад ва ба ҳаракати маҳаллии зидди ғуломдорӣ ҳамроҳ гардад, тақрибан ду даҳсоларо дар сафару экспедитсияҳо гузаронидааст.

{{Зиндагинома-хурд}}

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
[[Гурӯҳ:Адабиёти Амрико]]</text>
      <sha1>pbbds2rytjyjmpqi33an017qurch2fc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469774</id>
      <parentid>1469771</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T03:33:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <origin>1469774</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1736" sha1="98rw9kna79otg0rpezu1jg8cqlwt7ml" xml:space="preserve">{{ятим}}
{{Шахс
| ном            = Олаудаҳ Эквиано
| номи аслӣ      =
| тасвир         =
| таваллуд       = тақр. [[1745]]
| зодгоҳ         =
| даргузашт      = [[31 март]]и [[1797]]
| маҳалли даргузашт = 
| пеша           =
| шаҳрвандӣ      = 
| падар          = 
| модар          = 
| хонадон        = 
| ҳамсар         = Сузанна Каллен
| фарзандон      = Анна Мария Васа, Ҷоанна Васа
| ҷоизаҳо        = 
| соядаст        = 
| вебгоҳ         = 
| викианбор      = 
}}

'''Олауда Эквиано''' (''кӯҳ. Олаудаҳ Экиано''; {{lang-en|Olaudah Equiano}}), инчунин — '''Густав Васа''' ('''Ваза''', {{lang-en|Gustavus Vassa}}), тақр. [[1745]] — [[31 март]]и [[1797]]) — [[аболитсионизм|аболитсионист]] ва аввалин нависандаи сиёҳпӯсти инглисзабон, ки аз халқи [[игбо (халқ)|игбо]] дар ҳудуди [[Нигерия]]и имрӯза баромадааст. Ӯ дар ҷавонӣ [[ғуломдорӣ|ғулом]] буд, ки баъдтар озодии худро харид. Пеш аз он ки муқими Британия шавад ва ба ҳаракати маҳаллии зидди ғуломдорӣ ҳамроҳ гардад, тақрибан ду даҳсоларо дар сафару экспедитсияҳо гузаронидааст.

{{Зиндагинома-хурд}}

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
[[Гурӯҳ:Адабиёти Амрико]]</text>
      <sha1>98rw9kna79otg0rpezu1jg8cqlwt7ml</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Илиада</title>
    <ns>0</ns>
    <id>13156</id>
    <revision>
      <id>1469849</id>
      <parentid>1294508</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T09:23:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469849</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5493" sha1="mchh57thom53ejk72dismaq9fr7deje" xml:space="preserve">[[Акс:Homer Ilias Griphanius c1572.jpg|thumb|right]]
'''Илиада''' ({{забон-код|grc|Ἰλιάς}})  — [[достон]]и [[эпос|эпикии]] адабиёти [[Юнони Қадим]], ки муаллифи онро [[Ҳомер]] медонанд. Ин қадимтарин осори хаттии адабиёти юнонӣ мебошад.

== «Илиада» ==
[[Акс:Çanakkale_trojan_horse.jpg|рост|мини|260x260пкс| “Аспи троянӣ” аз филми “Троя” дар бандари Чаноққалъа, Туркия]]
Дар достони «Илиада» чи хел бо сарварии шоҳ ''Агамемнон'' муҳосира гаштани шаҳри [[Троя]] (ҳоло шаҳри [[Чаноққалъа]], [[Туркия]]) васф шудааст. Сабаби cap задани ҷанг аз ҷониби ''Парис'', писари шоҳи Троя, дуздидани ''Еленаи соҳибҷамол'', завҷаи Менелай, будааст.

«Илиада» як воқеаи муҳорибаи Троя, ҷанги байни пешвои ахейҳо, шоҳи микенҳо ''Агамемнон''ро бо қаҳрамони юнонӣ ''Ахиллес'', ҷанговари ҷасур ва нерӯманд, ба чаҳорчӯбаи тасвир гирифтааст. Барои «Илиада» маҷмӯи ривоятҳо дар атрофи Троя, акси садои юриши бузурги юнониҳои микенӣ ба қалъаи [[Осиёи Хурд]], сарчашмаи асосӣ мебошад. Вале баъзе лаҳзаҳо бо дигар воқеаҳои таърихй тавъам гашта, дар навбати худ ҳикоятҳои навро дар васфи қаҳрамонҳо ба миён овардаанд. Муҳосираи шаҳр нуҳ сол идома ёфт. Баходурони юнонӣ бисёр корномаҳо карданд ва ҳамаи онҳоро Ҳомер муфассал ба риштаи назм кашидааст. Ӯ дар эҷодаш аз сохти анъанавии шеъри юнонӣ-гекзаметр-шеъри ҳар мисрааш шашрукна истифода бурда, лаҳзаҳои муҳориба, сару либоси ҷанговарон, рафтору кирдор ва маҳалли ҳарбу зарбро воқеъбинона сурудааст.
Ба шарофати достонҳои [[Ҳомер]] тарзи ҳаёти иҷтимоии сипоҳиёни юнонӣ имрӯз бароямон торик нест. Маҳз аз сурудаҳои [[Ҳомер]] дар достони «Илиада» бостоншиносон вайронаҳои Трояро ёфтанд ва таърихдонҳо аниқ карданд, ки дар ҳақиқат ин шаҳр тахминан солҳои 1200 пеш аз мелод аз тарафи юнониҳо забт шудааст.

Пас аз фатҳи шаҳри Троя ва озод намудани ''Еленаи соҳибҷамол'' ғолибон, қаҳрамонони юнонӣ роҳи бозгаштро пеш мегиранд.&lt;ref&gt;Мусский С., Семашко И. 100 инсони бузурггарин. Тарҷумаи Қурбон Мадалиев. – Душанбе, 2010. - С. 37 – 38&lt;/ref&gt;
== Адабиёт ==
** [http://www.lib.ru/POEEAST/GOMER/gomer01.txt Гомер. «Илиада»](ба забони русӣ)
* ''Шестаков С. П.'' О происхождении поэм Гомера. Вып. 2. О происхождении Илиады. — Казань, 1898. — 547 с.
* ''Сахарный Н. Л.'' Илиада: Разыскания в области смысла и стиля гомеровской поэмы. — Архангельск, 1957. — 379 с. — 800 экз.
* ''Шталь И. В.'' Гомеровский эпос: Опыт текстологического анализа «Илиады». — М.: Высш. шк., 1975. — 246 с. — 15000 экз. 
* ''Гиндин Л. А., Цымбурский В. Л.'' Гомер и история Восточного Средиземноморья. — М.: Восточная литература, 1996. — 328 с. 2000 экз.
* Page D. ''History and the Homeric Iliad.'' Berkeley, Univ. of California Press, 1959.
* Reinhardt K. ''Die Ilias und inr Dichter''. Göttingen, 1961.
* Edwards, Mark W.; Kirk, Geoffrey Stephen; et al. (editors), [http://books.google.com/books?id=-sKGGd1JuqoC&amp;printsec=frontcover ''The Iliad: A Commentary: Volume 5, Books 17-20''], Cambridge University Press, 1993
* West, Martin L., [http://books.google.com/books?id=ABWYSMNWjlIC&amp;printsec=frontcover ''Studies in the text and transmission of the Iliad''], München : K.G. Saur, 2001. ISBN 3-598-73005-5
* [http://eupress.ru/books/index/item/id/259 Панченко Д. В. Гомер. &quot;Илиада&quot;. Троя. СПб., Издательство Европейского университета в Санкт-Петербурге. 2016]{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}.

== Нигаред==
* [[Одиссея]]

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

[[Гурӯҳ:Китобҳо аз рӯи алифбо]]
[[Гурӯҳ:Достонҳо]]
[[Гурӯҳ:Китобҳои таърих]]
[[Гурӯҳ:Асотири Юнони Қадим]]</text>
      <sha1>mchh57thom53ejk72dismaq9fr7deje</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Нерӯгоҳи барқи обии «Хоруғ»</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16115</id>
    <revision>
      <id>1469798</id>
      <parentid>1454564</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:59:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Шухрат Саъдиев</username>
        <id>5132</id>
      </contributor>
      <comment>/* Таърих */ илова</comment>
      <origin>1469798</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7651" sha1="k9liahzglaar2dmv5owpp0r0k9iwqpw" xml:space="preserve">{{Нерӯгоҳ
 |Навъ                         = НБО
 |Ном                          = НБО Хоруғ
 |Номи аслӣ                    = 
 |Тасвир                       = 
 |Имзо                         = 
 |Кишвар                       = Тоҷикистон
 |Макон                        = 
  |lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = 
  |lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = 
 |Харитаи маҳал                = 
 |Молик                        = 
 |Девелопер                    = 
 |Вазъ                         = 
 |Дарё                         = 
 |Силсиланерӯгоҳ               = 
 |Оғози сохтмон                = 
 |Бакордарории агрегатҳо       = 
 |Тавоноӣ                      = &lt;!--  МВт --&gt;
 |Коркарди барқ                = &lt;!-- млн кВт·с  --&gt;
 |Навъи НБО                    = 
 |Фишори ҳисобӣ                = &lt;!--  м --&gt;
 |Навъи турбина                = 
 |Турбинаҳо                    = 
 |Хароҷот ба воситаи трубинаҳо = &lt;!-- м³/с   --&gt;
 |Генераторҳои барқӣ           = 
 |Тавоноии генераторҳо         = &lt;!-- МВт =--&gt;
 |Навъи сарбанд                = 
 |Баландии сарбанд             = &lt;!--  м  --&gt;
 |Дарозии сарбанд              = &lt;!--  м  --&gt;
 |Шлюз                         = 
 |Калидабзор                   = 
 |Гурӯҳ дар Викианбор          = 
}}
'''Нерӯгоҳи барқи обии «Хоруғ»''' — дар шаҳри [[Хоруғ]] ҷойгир аст. НБО «Хоруғ» дар соли [[1970]] ба истифода дода шуда, 5-то дастгоҳи он ҳамагӣ 9000 кВт барқро истеҳсол мекунанд.
==Таърих==
[[19 март]]и  соли [[1933]] бюрои КМ ҲК(б) Тоҷикистон  хоҳиши бюрои обкоми ВМКБ-ро дар бобати бунёди нерӯгоҳи барқӣ ба инобат гирифт. Ба Нарком (вазири) хоҷагии коммуналӣ супориш дод, ки қарори КМ КМ ҲК(б) Тоҷикистонро дар бобати бунеди неругоҳи барқӣ дар Помир иҷро намояд.

Дар  натиҷаи кушишҳои Ҳукумати ВМКБ баҳори соли [[1934]] дар [[Бадахшон]] нерӯгоҳи дизелӣ  ба кор даромад. Нерӯгоҳи дизелӣ имконият дод, ки муассисоти давлатӣ, беморхона нонвойхона ва алоҳида хонаҳои шаҳри [[Хоруғ]] чароғон гардад. Баробари ин пайдост, ки нерӯгоҳи дизелӣ хеч гоҳе имконият надорад, ки ба рушди саноатӣ ва муассисаҳои хидматрасонӣ мусоидат намояд.
Ҳукумати вилоят 10 марти соли 1934 масъалаи бунеди нерӯгоҳи барқии Хоруғро мавриди муҳокима қарор дода, таъкид кард ки қудрати нерӯгоҳи барқӣ бояд аз 1000 кВт кам набошад. Ба ин хотир кумиссиюни давлатӣ таъсис дода шуд.
Ҳукумати вилоят ба хотири ҳар чи тезтар сомон ёфтани кор фикру дархости кумиссиюнро ба Ҳукумати Тоҷикистон пешниҳод кард. Ҳукумати Тоҷикистон 24 августи соли 1934 фикру андешаҳои кумиссиюни Ҳукуматӣ бунеди нерӯгоҳи баркии Хоруғро бо кулӣ чузъиёташ тасдиқ кард. Яъне 1000 кВт арзиши бунёди нерӯгоҳи барқӣ 2296 сӯм буд.

26 октябри соли [[1939]] Ҳукумати вилоят масъалаи рафти кор дар нерӯгоҳи барқии Хоруғро муҳокима намуда, қайд кард, ки таввасути имдоди Ҳукумати ҷумҳурӣ соли 1939 то ҳолати 25 октябр иҷрои нақшаи солона 104,8 дар сад иҷро гардид. Дар сохтмон ба ҷойи 3400 ҳазор дар нақша пешбинӣ шуда, 3522,4 ҳазор сум корҳо сомон дода шуд.
=== Президенти Тоҷикистон дар бораи ба истифода додани агрегатҳои навбатии НБО-и &quot;Помир-1&quot; === 
Нерӯгоҳи обии барқии Хоруғ (НБО-и &quot;Помир-1&quot;) то соли 2005 дар як сол 45,6 миллион кВт қувваи барқ истеҳсол мекард, соли 2005 бошад тавоноии он ба 63 млн.кВт қувваи барқ расидааст. Ҳамчунин нерӯгоҳи барқии обии Ванҷ то имрӯз 5,2 млн. кВт дар як сол қувваи барқ истеҳсол мекард, ҳоло бошад тавоноии солонаи он ба 8,8 млн. кВт расонда шудааст. Иқтидори солонаи нерӯгоҳи Намангуди [[ноҳияи Ишкошим]], ки 7,5 млн. кВт буд, имрӯз ба 14,8 млн. кВт расид.

Дар маҷмӯъ дар 11 адад нерӯгоҳҳои хурду миёнаи [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон]] агар то соли 2005 136,7 млн.кВт қувваи барқ дар як сол истеҳсол карда мешуд, пас имрӯз тавоноии солонаи онҳо ба 238,5 млн. кВт қувваи барқ расидааст, ки фарқияти он 101,8 млн. кВт ро ташкил медиҳад.

Дар натиҷа имрӯз талаботи шаҳри [[Хоруғ]] бо нерӯи барқ дар тамоми сол 100 фоиз, ноҳияҳои Шуғнону Роштқалъа 90 фоиз ва ноҳияҳои Ишкошиму Рӯшон 70 фоиз қонеъ мегарданд.&lt;ref&gt;[https://president.tj/event/domestic_trips/10714 Ба истифода додани агрегатҳои навбатии НБО-и &quot;Помир-1&quot;01.11.2005шаҳри Хоруғ]&lt;/ref&gt;

==ҶСК Ширкати «Помир Энерҷӣ»==
Баъди таъсисёбии ҶСК Ширкати «Помир Энерҷӣ» азнавсозии таҷҳизоти гидромеханикӣ ва системаи идоракунии он амалӣ гардид. Бо мақсади таъмини фаъолияти самарабахши НБО-и «Хоруғ» ду намуди ситема – системаи ПУМА – панели идоракунӣ бо дастгоҳҳои хурд, ва системаи САУ — тарзи идоракунии автоматикии гидроагрегатҳо ҷорӣ гардид. 
== Пайвандҳо ==
* [http://www.pamirenergy.com/services/production/ Сомонаи ҶСК &quot;Помир Энерҷӣ&quot;] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20150925043611/http://www.pamirenergy.com/services/production/ |date=2015-09-25 }}

{{хурд}}

[[Гурӯҳ:Энергетикаи Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Нерӯгоҳҳои барқи обии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон]]</text>
      <sha1>k9liahzglaar2dmv5owpp0r0k9iwqpw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469799</id>
      <parentid>1469798</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:00:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Шухрат Саъдиев</username>
        <id>5132</id>
      </contributor>
      <comment>/* Пайвандҳо */</comment>
      <origin>1469799</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7692" sha1="duquq9laghj3hkns19url0a36pzanbz" xml:space="preserve">{{Нерӯгоҳ
 |Навъ                         = НБО
 |Ном                          = НБО Хоруғ
 |Номи аслӣ                    = 
 |Тасвир                       = 
 |Имзо                         = 
 |Кишвар                       = Тоҷикистон
 |Макон                        = 
  |lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = 
  |lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = 
 |Харитаи маҳал                = 
 |Молик                        = 
 |Девелопер                    = 
 |Вазъ                         = 
 |Дарё                         = 
 |Силсиланерӯгоҳ               = 
 |Оғози сохтмон                = 
 |Бакордарории агрегатҳо       = 
 |Тавоноӣ                      = &lt;!--  МВт --&gt;
 |Коркарди барқ                = &lt;!-- млн кВт·с  --&gt;
 |Навъи НБО                    = 
 |Фишори ҳисобӣ                = &lt;!--  м --&gt;
 |Навъи турбина                = 
 |Турбинаҳо                    = 
 |Хароҷот ба воситаи трубинаҳо = &lt;!-- м³/с   --&gt;
 |Генераторҳои барқӣ           = 
 |Тавоноии генераторҳо         = &lt;!-- МВт =--&gt;
 |Навъи сарбанд                = 
 |Баландии сарбанд             = &lt;!--  м  --&gt;
 |Дарозии сарбанд              = &lt;!--  м  --&gt;
 |Шлюз                         = 
 |Калидабзор                   = 
 |Гурӯҳ дар Викианбор          = 
}}
'''Нерӯгоҳи барқи обии «Хоруғ»''' — дар шаҳри [[Хоруғ]] ҷойгир аст. НБО «Хоруғ» дар соли [[1970]] ба истифода дода шуда, 5-то дастгоҳи он ҳамагӣ 9000 кВт барқро истеҳсол мекунанд.
==Таърих==
[[19 март]]и  соли [[1933]] бюрои КМ ҲК(б) Тоҷикистон  хоҳиши бюрои обкоми ВМКБ-ро дар бобати бунёди нерӯгоҳи барқӣ ба инобат гирифт. Ба Нарком (вазири) хоҷагии коммуналӣ супориш дод, ки қарори КМ КМ ҲК(б) Тоҷикистонро дар бобати бунеди неругоҳи барқӣ дар Помир иҷро намояд.

Дар  натиҷаи кушишҳои Ҳукумати ВМКБ баҳори соли [[1934]] дар [[Бадахшон]] нерӯгоҳи дизелӣ  ба кор даромад. Нерӯгоҳи дизелӣ имконият дод, ки муассисоти давлатӣ, беморхона нонвойхона ва алоҳида хонаҳои шаҳри [[Хоруғ]] чароғон гардад. Баробари ин пайдост, ки нерӯгоҳи дизелӣ хеч гоҳе имконият надорад, ки ба рушди саноатӣ ва муассисаҳои хидматрасонӣ мусоидат намояд.
Ҳукумати вилоят 10 марти соли 1934 масъалаи бунеди нерӯгоҳи барқии Хоруғро мавриди муҳокима қарор дода, таъкид кард ки қудрати нерӯгоҳи барқӣ бояд аз 1000 кВт кам набошад. Ба ин хотир кумиссиюни давлатӣ таъсис дода шуд.
Ҳукумати вилоят ба хотири ҳар чи тезтар сомон ёфтани кор фикру дархости кумиссиюнро ба Ҳукумати Тоҷикистон пешниҳод кард. Ҳукумати Тоҷикистон 24 августи соли 1934 фикру андешаҳои кумиссиюни Ҳукуматӣ бунеди нерӯгоҳи баркии Хоруғро бо кулӣ чузъиёташ тасдиқ кард. Яъне 1000 кВт арзиши бунёди нерӯгоҳи барқӣ 2296 сӯм буд.

26 октябри соли [[1939]] Ҳукумати вилоят масъалаи рафти кор дар нерӯгоҳи барқии Хоруғро муҳокима намуда, қайд кард, ки таввасути имдоди Ҳукумати ҷумҳурӣ соли 1939 то ҳолати 25 октябр иҷрои нақшаи солона 104,8 дар сад иҷро гардид. Дар сохтмон ба ҷойи 3400 ҳазор дар нақша пешбинӣ шуда, 3522,4 ҳазор сум корҳо сомон дода шуд.
=== Президенти Тоҷикистон дар бораи ба истифода додани агрегатҳои навбатии НБО-и &quot;Помир-1&quot; === 
Нерӯгоҳи обии барқии Хоруғ (НБО-и &quot;Помир-1&quot;) то соли 2005 дар як сол 45,6 миллион кВт қувваи барқ истеҳсол мекард, соли 2005 бошад тавоноии он ба 63 млн.кВт қувваи барқ расидааст. Ҳамчунин нерӯгоҳи барқии обии Ванҷ то имрӯз 5,2 млн. кВт дар як сол қувваи барқ истеҳсол мекард, ҳоло бошад тавоноии солонаи он ба 8,8 млн. кВт расонда шудааст. Иқтидори солонаи нерӯгоҳи Намангуди [[ноҳияи Ишкошим]], ки 7,5 млн. кВт буд, имрӯз ба 14,8 млн. кВт расид.

Дар маҷмӯъ дар 11 адад нерӯгоҳҳои хурду миёнаи [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон]] агар то соли 2005 136,7 млн.кВт қувваи барқ дар як сол истеҳсол карда мешуд, пас имрӯз тавоноии солонаи онҳо ба 238,5 млн. кВт қувваи барқ расидааст, ки фарқияти он 101,8 млн. кВт ро ташкил медиҳад.

Дар натиҷа имрӯз талаботи шаҳри [[Хоруғ]] бо нерӯи барқ дар тамоми сол 100 фоиз, ноҳияҳои Шуғнону Роштқалъа 90 фоиз ва ноҳияҳои Ишкошиму Рӯшон 70 фоиз қонеъ мегарданд.&lt;ref&gt;[https://president.tj/event/domestic_trips/10714 Ба истифода додани агрегатҳои навбатии НБО-и &quot;Помир-1&quot;01.11.2005шаҳри Хоруғ]&lt;/ref&gt;

==ҶСК Ширкати «Помир Энерҷӣ»==
Баъди таъсисёбии ҶСК Ширкати «Помир Энерҷӣ» азнавсозии таҷҳизоти гидромеханикӣ ва системаи идоракунии он амалӣ гардид. Бо мақсади таъмини фаъолияти самарабахши НБО-и «Хоруғ» ду намуди ситема – системаи ПУМА – панели идоракунӣ бо дастгоҳҳои хурд, ва системаи САУ — тарзи идоракунии автоматикии гидроагрегатҳо ҷорӣ гардид. 
== Пайвандҳо ==
* [http://www.pamirenergy.com/services/production/ Сомонаи ҶСК &quot;Помир Энерҷӣ&quot;] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20150925043611/http://www.pamirenergy.com/services/production/ |date=2015-09-25 }}

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

[[Гурӯҳ:Энергетикаи Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Нерӯгоҳҳои барқи обии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон]]
[[Гурӯҳ:Хоруғ]]</text>
      <sha1>duquq9laghj3hkns19url0a36pzanbz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Владимир Яковлевич Мотил</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17012</id>
    <revision>
      <id>1469811</id>
      <parentid>1405445</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:35:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469811</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6864" sha1="p3dlenrdwf4udus96qf6gvthyts4nh0" xml:space="preserve">{{Шахс
| ном     = Владимир Яковлевич Мотил
| номи аслӣ     = Влади́мир Я́ковлевич Моты́ль
| тасвир     = 
| таърихи таваллуд     = 26.06.1927
| зодгоҳ     = [[Лепел]]
| таърихи даргузашт     = [[21 февраля]] [[2010]]
| навъи фаъолият     = [[таҳиягар]]
}}

'''Владимир Яковлевич Мотил''' ([[26 июн]] [[1927]], [[Лепел]] — [[21 феврал]] [[2010]], [[Москва]]) — таҳиягар шӯравӣ ва рус теат ва синамо. [[Ҳунарпешаи халқии Федератсияи Русия|Ҳунарпешаи халқии Русия]] ([[2003]])&lt;ref name=&quot;24-12-2003&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.dotsmedia.ru/news/2003/inform/12/24_govnagradi_ruskino.html |title=www.dotsmedia.ru |accessdate=2010-02-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090217021523/http://www.dotsmedia.ru/news/2003/inform/12/24_govnagradi_ruskino.html |archivedate=2009-02-17 }}&lt;/ref&gt;.

== Зиндагинома ==

Владимир Мотил дар шаҳрчаи Лепели [[ҶШС Белорус|Белорус]] дар оилаи яҳудӣ таваллуд шудааст. Падари вай — аз маҳалли Гостиничи [[губернияи Варшава]], оҳангари корхонаи «Коммунар» [[Минск]] Яков Давидович (Данилович) Мотил (1901—1931) — баъд аз се соли таваллуди писараш ([[6 май]] соли [[1930]]) бо айбдор кардани фаъолияти ҷосусӣ ба ҳабс гирифта шуд ва ба лагери махсус фиристода шуда буд ва онҷо пас аз камтар як сол вафот кард.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://lists.memo.ru/d23/f332.htm |title=Жертвы политического террора в СССР |accessdate=2010-02-22 |archivedate=2011-01-31 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110131172236/http://lists.memo.ru/d23/f332.htm }}&lt;/ref&gt; Модараш — хатмкунандаи [[Донишнгоҳи давлатии Русия ба номи А. И. Гертсен|Донишкадаи омӯзгории Петроград ба номи А. И. Гертсен]] Берта Антоновна Левина — дар колонияи тарбиятгирандагони қаллобони хурдсол таҳти сарварии [[Макаренко Антон Семёнович|А. С. Макаренко]] ва баъдан сарвари бахши тарбияии хонаи кӯдакони зери фишормондагон дар шаҳри [[Оса]] [[вилояти Перм]] кор мекарда. Солҳои кӯдакиашро Владимир Мотил бо модар дар бадарға дар [[Урал]] гузаронидааст. Бобокалон ва модаркалон аз тарафи модараш ҳамчунин ба [[Шарқи Дур]] бадарға шуда буданд, баъд аз баргаштан ба Белорусия дар [[гетто]] солҳои [[Ҷанги Бузурги Ватанӣ|оккупатсия Германияи фашистӣ]] вафот карданд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.jjew.ru/index.php?prn=8234 |title=Владимиру Мотылю — 80 |accessdate=2010-02-22 |archivedate=2012-01-31 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120131153124/http://www.jjew.ru/index.php?prn=8234 }}&lt;/ref&gt;

Ӯ соли [[1948]] Донишгоҳи театрии Свердловскро хатм кард ва замоне, ки саркоргардони театри тамошобини худрсоли Свердловск таъйин шуд, ҳамагӣ 27 сол дошт. Ва аммо Мотил он солҳо шефтаи синамо шуда буд ва аз ин рӯ курсии саркоргардони театрро тарк кард ва дар студияи синамои шаҳри Свердловск мақоми пойинтар - ёвари таҳиягарро пазируфт.

Владимир Мотил нахустин филми худ – “[[Бачаҳои Помир]]”-ро соли [[1963]] дар студияи “[[Тоҷикфилм]]” навор гирифта буд. Ӯ баъди филмҳои“Женя, Женечка ва Катюша”, “Офтоби сафеди биёбон”, “Ситораи бахти оламгир” дар сартосари шӯравии собиқ ва берун аз он маъруф шуд.

Филми “[[Офтоби сафеди биёбон]]” то имрӯз яке аз шоҳкориҳои синамо маҳсуб мешавад ва тамошои он ҳатто ба барномаи ҳатмии омодагиҳои пеш аз парвози кайҳоннавардон шомил шудааст. Зимнан, ин филм чанд муддат мамнӯъ эълон шуда буд ва Владимир Мотил тақрибан баъд аз се даҳсола, яъне соли 1998, барои “Офтоби сафеди биёбон” сазовори Ҷоизаи давлатии Русия дар бахши адабиётва санъат гардид.

Владимир Мотилро ду бор – бори аввал баъд аз таҳияи филми мазҳакавии “Женя, Женечка ва Катюша” ва бори дуввум барои таҳияи филми “Ҷангал” аз рӯи намоишномаи Островский аз синамо берун карданд. Ва аммо ӯ тан намедод, боз ба кори синамо бармегашт ва филми беҳтар меофарид.

Владимир Мотил барои филми “Бачаҳои Помир” барандаи [[ҷоизаи давлатии Тоҷикистон ба номи Рӯдакӣ]] шуда буд. Ӯ ҳамчунин шаҳрванди фахрии Душанбе ва соҳиби унвони “Ходими шоистаи Тоҷикистон” буд&lt;ref&gt;[http://www.ozodi.org/content/article/1964525.html  www.ozodi.org]&lt;/ref&gt;.

== Пайвандҳо ==
* [http://www.avtografveka.ru/spravka_motyl.html] Фрагмент аудиозаписи беседы В. Я. Мотыля с Юрием Панковым, издателем серии книг «Автограф века», в марте 2006 года

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

[[Гурӯҳ:Таҳиягарони СССР]]
[[Гурӯҳ:Барандагони ҷоизаи давлатии Тоҷикистон ба номи Рӯдакӣ]]
[[Гурӯҳ:Шаҳрвандони фахрии Душанбе]]


{{bio-stub}}</text>
      <sha1>p3dlenrdwf4udus96qf6gvthyts4nh0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Театри Лоҳутӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>20802</id>
    <revision>
      <id>1469840</id>
      <parentid>1455090</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T07:26:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <origin>1469840</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16844" sha1="lt72jy3d7q6qkuhkeqht1rc3s317i26" xml:space="preserve">'''Театри давлатии академии драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ''' — яке аз муассисаҳои театрии тобеи Вазорати фарҳанги Тоҷикистон мебошад. Театр дар пойтахти [[Тоҷикистон]] – шаҳри [[Душанбе]] ҷойгир аст.


==  Таърих  ==
Театри давлатии академии драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ яке аз театрҳои аввалини давлатӣ - касбии Ҷумҳурии Тоҷикистон мебошад. Тибқи қарори Ҳукумати ҶШС Тоҷикистон, Комиссарияти Халқии Маорифи ҷумҳурӣ тобистони [[соли 1929]] ба ташкил намудани аввалин дастаи касбӣ-театрӣ шурӯъ кард. Асоси онро маҳфили ҳаваскорони аскарони сурхи аз артиш ҷавобшуда ташкил медод.

Ҳайати театри навбунёд аз ҳафт нафар иборат буд: актёрҳо [[Шариф Бақоев]], [[Гулчеҳра Бақоева]], [[Тӯбиё Бобоева]], навозандагон [[Пӯлод Аҳмадов]], [[Гулмирзо Ҳусейнов]], Михаил Ягудоев, коргардон [[Ҳомид Аҳмадов|Ҳомид Маҳмудов]] (ӯ вазифаи директорро низ ба уҳда дошт).

Нахустин коргардонҳои театрӣ, дорои маълумоти махсуси театрӣ, хатмкунандагони студияи Хонаи маърифати ӯзбекӣ дар шаҳри Маскав Ҳ. Маҳмудов, Ф.Умаров ва М.Саидов буданд.

Моҳи декабри [[соли 1939]] мардуми Тоҷикистон 10-умин солгарди таъсиси Ҷумҳурии шӯравии сотсиалистии Тоҷикистонро ҷашн гирифт, ки он ба даҳумин солгарди таъсиси театри драмавӣ рост омад. Ин ҷашнвораҳо аз ҷониби театр бо пйесаҳои С.Улуғзода «Шодмон» (ноябри соли 1939 ба саҳна гузошта шуд, коргардон М.Саидов), «Отелло» (таҳияи Мителман соли 1939), пйесаи Д.Фурманов ва С. Поливанов «Исён» (таҳияи нав) пешвоз гирифта шуд.

[[Соли 1939]] Театри аввалини тоҷик унвони академӣ- [[драма]]вии ба номи устод А.Лоҳутиро ба худ гирифт ва фаъолияти бархе аз актёрон, аз қабили Ф Исматов, М.Қосимов, М.Саидов, Г.Бақоева, С.Тӯйбоева, А.Бурҳонов, О.Зиёев ба унвони Артисти хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон тақдир гардида Е.И.Мителман ва оҳангсоз Сергей Баласянян сазовори унвони «Ходими шоистаи санъати ҶШС Тоҷикистон» дониста шуданд.

[[Соли 1964]] театри мазкур аз байни театрҳои Осиёи Марказӣ ва Қазоқистон якумин шуда бо панҷ намоишномаи азим- «Рӯдакӣ»-и С.Улуғзода, «[[Ромео ва Ҷулиетта]]»-и В.Шекспир, «Гунаҳкорони бегуноҳ»-и А.Н.Островский, «Ҳукми Модар»-и Ф.Ансорӣ ва «Гавҳари шабчароғ»-и С. Улуғзода дар Театри Пуҳаннандории кишвари ҳамсояи [[Афғонистон]] ҳунарнамоӣ кард. Сафари ҳунарӣ бо ширкати якҷояи ҳунарварони тоҷику афғон дар намоишномаи «Гунаҳкорони бегуноҳ»-и бародарони афғон (ин асарро ҳангоми сафари хидматӣ ба [[Кобул]] Ходими шоистаи санъати ҶШС Тоҷикистон [[Меҳрубон Назаров]] ба саҳна гузошта буд). Дар нақшҳои асосӣ: Кручинина - Ҳунарпешаи халқии Иттиҳоди Шӯравӣ [[Тӯҳфа Фозилова]], Незнамов - Ҳунарпешаи халқии Ҷумҳурии Тоҷикистон [[Маҳмуд Воҳидов]], ба поён расид. Ҳунарнамоии театри тоҷик бо музаффариятҳои калон гузашт.

Аз соли 1929 Ҳомид Маҳмудов, Фатҳулло Умаров, Миркарим Саидов, С. Саидмуродов, В.Тихонович, Я.Тоналский, аз соли 1937 то 1961 беш аз 20 сол  театрро ҳунарманди мардумии ҷумҳурӣ, устоди актёрони наслҳои аввал ва дуввум Е.И.Мителман сарварӣ намуд. Баъд аз ӯ В.Я Ланге (1961-1964), Ф.И.Александрин (1964-1969), [[Ҳоҷиқул Раҳматуллоев]] (1969-1971), [[Хушбахт Майбалиев]] (1971-1977), Н.К Детсик (1977-1981), Хушбахт Майбалиев (1981-1995), [[Мирзоватан Миров]] (1995-1998), [[Фаррух Қосимов]] (1998-2000), Д. Убайдуллоев (2000-2004), [[Баҳодур Миралибеков]] (2004-2008) ва аз соли 2008 [[Ибодулло Машрабов]] сарварӣ мекарданд. 

Ҳунарпешаҳои театри тоҷик — [[Муҳаммадҷон Қосимов]], [[Миркарим Саидов]], [[Абдураҳмон Саидов]], [[София Тӯйбоева]] ва [[Аслӣ Бурҳонов]], [[Ҳоҷиқул Раҳматуллоев]] ва [[Алиназар Хоҷаев]], [[Тӯҳфа Фозилова]] ва [[Гулчеҳра Бақоева]], [[Тӯти Ғафорова]] ва [[Хайрӣ Назарова]], [[Маҳмуд Воҳидов]], [[Ато Муҳаммадҷонов]] ва [[Ҳошим Гадо]], [[Ҳабибулло Абдураззоқов]] ва [[Марям Исоева|Майрам Исоева]], [[Баҳодур Миралибеков]], [[Соро Сабзалиева]], [[Саврӣ Сабзалиева]], [[Мавлуда Обидова]], [[Дилбар Умарова]], [[Шералӣ Абдулқайсов]] ва [[Ибодулло Машрабов]], [[Аҳмадшоҳ Улфатшоев]], [[Асалбек Назриев]], [[Нурулло Абдуллоев]], [[Бурҳон Раҷаб]], [[Қиёмиддин Чақалов]], [[Саодат Азизова]] ва [[Фирӯз Умаров]], [[Қурбони Собир]] ва [[Лутфулло Давлатов]] ва дигарон бо назокату нафосати шарқиёна, бо ҳарорату зиндадилии тоҷикона, лаҳни ширини шоирона аз рӯи ақлу хирад ва фардияту ҳаётдонии хеш нақшҳои ҷовидонаро ба ҳаводорони театр тақдим намудаанд.

Имрӯз Театри давлатии академии драмаи тоҷик ба номи А. Лоҳутӣ метавонад бо хатмкунандагони донишкада амсоли [[Шералӣ Абдулқайсов]], [[Баҳодур Миралибеков]], [[Соро Сабзалиева]], [[Саврӣ Сабзалиева]], [[Мавлуда Обидова]], [[Дилбар Умарова]], [[Ибодулло Машрабов]], [[Аҳмадшоҳ Улфатшоев]], [[Асалбек Назриев]], [[Нурулло Абдуллоев]], [[Қиёмиддин Чақалов]], [[Саодат Азизова]], [[Фирӯз Умаров]], [[Қурбони Собир]], [[Лутфулло Давлатов]]  [[Муҳаммадӣ Мирзоалиев]], [[Нурулло Абдуллоев]], [[Ортиқ Қодиров]], [[Нуриддин Ҷаронӣ]], [[Ғаюр Ашӯр]]ов, [[Давлат Убайдуллоев]], [[Бобоҷон Ҳасанов]], [[Муҳаммадҷон Шодиев]], [[Салоҳиддин Шукуров]], [[Латофат Барзиева]], [[Малоҳат Абдуллоева]], [[Майрам Турсунова]], [[Султонмурод Бобомуродов]] ва чандин тани дигаре фахр мекунад.

== Ҳунарпешаҳои унвондор ==
===Ҳунарпешаҳои халқии Тоҷикистон===
* [[Нурулло Абдуллоев]]
* [[Исо Абдурашидов]]   
* [[Саодат Азизова]]  
* [[Ибодулло Машрабов]] – (барандаи Ҷоизаи давлатии ба номи А.Рӯдакӣ)  
* [[Баҳодур Миралибеков]]  (барандаи Ҷоизаи давлатии ба номи А.Рӯдакӣ, с. 2012) 
* [[Марям Исоева]]
* [[Шералӣ Абдулқайсов]]
* [[Қурбони Собир]] 
* [[Гуландом Сафаралиева]] 
* [[Мавлуда Обидова]] 
* [[Соро Сабзалиева]]  
* [[Саврӣ Сабзалиева]]  
* [[Хайрӣ Назарова]]  
* [[Асалбек Назриев]]  
* [[Ортиқи Қодир]] 
* [[Майрам Турсунова]] 
* [[Бобоҷон Ҳасанов]] 
* [[Дилбар Умарова]]
* [[Бурҳон Раҷаб]], 
* [[Аҳмадшоҳ Улфатшоев]]  
* [[Фирӯз Умаров]] 
* [[Носир Ҳасанов]] 
* [[Қиёмиддин Чақалов]]  
* [[Зулхумор Иброҳимова]]  
* [[Давлат Убайдуллоев]] 
===Ҳунарпешаҳои шоистаи Тоҷикистон===
* [[Маҳмадҳаким Мамадзоҳиров]] 
* 
* [[Ҷомӣ Хоҷаев]]  
* 
* [[Фотима Ғуломова]]  
* 
* [[Маҳмадӣ Мирзоалиев]]  
* 
* [[Муҳаммадҷон Шодиев]]  
* 
* [[Латофат Барзиева]]  &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_akademii_dramavii_ba_nomi_abulkosim_lohuti |title=Театри давлатии академии драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ |accessdate=2015-05-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170302105834/http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_akademii_dramavii_ba_nomi_abulkosim_lohuti |archivedate=2017-03-02 }}&lt;/ref&gt;
==Ҳунарпешаҳои маъруф==
* [[Аслӣ Бурҳонов]]
* [[Зоҳир Дӯстматов]]
* [[Маҳмуд Воҳидов]]
* [[Муҳаммадҷон Қосимов]]
* [[София Тӯйбоева]]
* [[Ҳошим Гадо]]
* [[Ато Муҳаммадҷонов]]
* [[Мушаррафа Қосимова]]
* [[Фаррухи Қосим]]
* [[Ҳабибулло Абдураззоқов]]
* [[Муҳаммад Халилов]]
* [[Мирбобо Зиёев]]
* [[Мукаррама Камолова]]
* [[Шамсӣ Қиёмов]]
* [[Ҳоҷиқул Раҳматуллоев]]
* [[Равшан Тӯрабеков]] 
* [[Хайрӣ Назарова]]
== Асарҳои  таҳияшуда  ==
Аз ибтидо то соли 2014 саҳнаи Театри давлатии академии драмаи тоҷик ба номи А. Лоҳутиро инчунин асарҳои оламшумули драматургияи Ғарб зебу зиннат доданд: 
* «Отелло», «Ромео ва Ҷулйетта», «Шоҳ Лир»-и [[Вилям Шекспир]], 
* «Макр ва муҳаббат», «Роҳзанҳо»-и Ф.Шиллер, 
* «Эзоп»-и Г.Фигерейдо, «Хонадони Бернардо Алба»-и Гарсиа Лорка, 
* «Хизматгори ду хоҷа», «Соҳибаи меҳмонхона», «Моҷаро дар Киоза»-и Карло Голдони, 
* «Бемори хаёлӣ», «Дон Жуан»-и Ж.Б. Молйер, 
* «Чашмаи гӯсфандон»-и Лопе де Вега, 
* «Шоҳ-гавазн»-и К.Готси, 
* «ШоҳЭдип»-и Софокл, «Саид»-и П.Корнел, 
* «Антигона»-и Жан Ануй, «Медея»-и Эврипид 
80 соли сипаришуда барномаҳои Театри давлатии академии драмаи тоҷик ба номи А. Лоҳутиро беҳтарин асарҳои драмманависони миллӣ рангин сохтанд. 
«Калтакдорони сурх», «Рӯдакӣ», «Шодмон», «Гавҳари шабчироғ», «Алломаи Адҳам ва дигарон»-и [[Сотим Улуғзода]], 
* «Рустам ва Суҳроб», «Ҳуррият», «Сарбозони инқилоб»-и [[Ғанӣ Абдулло]], 
* «Дил-дили Зайнаб»-и [[Шамсӣ Қиёмов]] ва Анна Мороз, 
* «Хонаи Нодир», «Дили сӯзон», «Гарнизон таслим намешавад», «Дохунда»-и [[Ҷалол Икромӣ]], 
* «Шаҳри ман», «Корвони бахт» «Қишлоқи тилоӣ»-и [[Мирсаид Миршакар]], 
* «Имтиҳон», «Ҳаёт ва ишқ», «Ҳукми модар»-и [[Файзулло Ансорӣ]], 
* «Орзу», «Дасти дӯст»-и [[Меҳрубон Назаров]], 
* «Қиссаи аҷибу ғариб» «Баҳроми Чӯбина, «Чаманзори ваҳдат»-и [[Тӯрахон Аҳмадхонов]], 
* «Лаҳзаи ҷовид», «Захми забон», «Шоҳ Исмоили Сомонӣ»-и [[Меҳмон Бахтӣ]], 
* «Беватан», «Ҳақиқати талх»-и [[Султон Сафаров]], 
* «Бо имзои Ленин»-и [[Атобоев Абдуссалом|Абдусалом Атобоев]], 
* «Саодат»-и [[Саидсултон Саидмуродов]] ва [[Муҳаммадҷон Рабиев]], 
* «Рустам ва Суҳроб»-и Пирмуҳаммадзода ва В.Волкенштейн, 
* «Кӯпрук»-и Фотеҳ Ниёзӣ, «Тӯй»-и [[Самад Ғанӣ]], 
* «Ибтидо»-и [[Ато Ҳамдам]], 
* «Ғуруби Аҷам», «Хоҷа сагпараст»-и [[Ҷумъа Қуддус]], 
* «Кабки қафас»-и [[Темур Зулфиқоров]], 
* «Драмаи миллат»-и [[Сафармуҳаммад Аюбӣ]], 
* «Паёми зардушт»-и [[Нур Табаров]], 
* «Искандари Зулқарнайн ва Спитамен»-и [[Барот Абдураҳмонов]], 
* «Ҷияни хира», «Тахти Султонмаҳмуд»-и [[Шодӣ Солеҳ]], 
* «Афсонаҳои мӯйсафед», «Мусофир ё «Куҷо равонаем»-и [[Нурулло Абдуллоев]], 
* «Парвози сабзабаноз»-и [[Маҳмадалӣ Муҳаммадиев]], 
* «Парвози Шоҳин»-и [[Ато Ҳамдам]] ва [[Расул Ҳодизода]], 
* «Гурги нодон»- [[Ғаюрбек Ашӯров]], 
* «Шов-шов»-и [[Ҷумъа Қуддус]] ва [[Низом Қосим]], 
* «Дод аз дастиАфандӣ»-и [[Ғаюрбек Ашӯров]], 
* «Ганҷи ранҷ»-и [[Турахон Аҳмадхонов]] ва диг.

== Адабиёт == 
* {{книга|автор = Нурҷонов Н.|заглавие = [[Ҳоҷиқул Раҳматуллоев (Китоб)|Ҳоҷиқул Раҳматуллоев]]|место = {{Душ.}}|издательство = Эҷод|год = 2005|страниц = 216|ref = Нурҷонов}}
* {{книга|заглавие = Роҳнамо (маълумотнома)|ответственный = Маълумотномаи омории Вазорати фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон|место = {{Душ.}}|год = 2010|ref = Роҳнамо}}
* {{книга|автор = Шарифов Х.|заглавие = [[Ҷаҳони Марям (Китоб)|Ҷаҳони Марям]]|место = {{Душ.}}|издательство = Адиб|год = 2011|страниц = 40|ref = Шарифов}}

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ]]
[[Гурӯҳ:Муассисаҳои театрӣ дар Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Театрҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Душанбе]]</text>
      <sha1>lt72jy3d7q6qkuhkeqht1rc3s317i26</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон</title>
    <ns>0</ns>
    <id>20803</id>
    <revision>
      <id>1469790</id>
      <parentid>1468138</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:44:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <comment>викисозӣ, ороиш, вироишоти сабкӣ, имло</comment>
      <origin>1469790</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24419" sha1="hahc129o9my04u85ntkau2w55j5p9wy" xml:space="preserve">'''Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи [[Маҳмуд Воҳидов|Маҳмудҷон Воҳидов]]''' – яке аз муассисаҳои театрии тобеи [[Вазорати фарҳанги Тоҷикистон]] мебошад. Театр соли [[1979]] номи [[ҳунарпеша]]и барҷастаи театру кинои Тоҷикистон, коргардони театр, [[Ҳунарпешаи халқии ҶШС Тоҷикистон|Ҳунарпешаи мардумии ҶШС Тоҷикистон]] ([[1973]]), дорандаи [[Ҷоизаи давлатии Тоҷикистон ба номи Абӯабдуллоҳ Рӯдакӣ]] ([[1978]]) [[Маҳмуд Воҳидов]] гирифтааст. Театр дар пойтахти Тоҷикистон – шаҳри [[Душанбе]] ҷойгир аст &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |accessdate=2015-05-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305133725/http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |archivedate=2016-03-05 }}&lt;/ref&gt;.

== Таърих ==
Соли 1971 бо Қарори Совети вазирони ҶШС Тоҷикистон дар заминаи хатмкунандагони Донишкадаи давлатии санъати театрии шаҳри [[Москва]] ба номи А.В. Луначарский Театри давлатии ҷавонон таъсис дода шуд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. 27 декабри ҳамон сол бори аввал театр бо спектакли &quot;Васса Железнова&quot;-и М. Горький пардаи худро ба рӯи тамошобинон боз кард &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Ҳайати эҷодии театри навбунёдро актёрони ҷавон:
[[Малика Ҷӯрабекова]],
[[Раҷабгул Қосимова]],
[[Дилбар Умарова]],
[[Мавлуда Обидова]],
[[Гулсара Абдуллоева]],
[[Соҳибсултон Алиназарова]],
[[Абдулҳафиз Қодирӣ]],
[[Амонулло Қодиров]],
[[Даврон Алиматов]],
[[Шодӣ Солеҳов]],
[[Тағоймурод Розиқов]],
[[Исфандиёр Гуломов|Исфандиёр Ғуломов]],
[[Қурбон Ҳомидов]],
[[Ғолиб Исломов]],
[[Берди Мингбоев]],
[[Асалбегим Саодатова]],
[[Султоншоҳ Муқаддамов]],
[[Гулбегим Зоолшоева]],
[[Ашур Ғуломов]],
[[Сафаралӣ Қурбонов]],
[[Неъмат Яҳёзода]],
[[Зафар Ҷаводов]],
[[Музаффар Хаёлов]]
ва Саркоргардон – [[Ҳабибулло Абдуразоқов]], коргардон – [[Турахон Аҳмадхонов]] ташкил медоданд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Солҳои 1973-1977 як гурӯҳ, режиссёрони даьватшуда намоишҳои ҷолиберо дар саҳнаи театр гузоштанд. Аз ҷумла, А. Асанин &quot;Модар меояд&quot;-и Ш. Ҳусейнов, Бак Лан &quot;Таронаи ишқ»-и Нгуен Ву (Вьетнам), Шамсӣ Қиём &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А. Атобоев, Б. Долинов &quot;Муаллими рақс&quot;-и Лопе де Вега, В. Лонге,&quot;Модар&quot;- и К. Чапек, З. Масафоев &quot;Дилшод&quot;-и А. Сидқӣ, «Эҳ, ҷавонӣ, ҷавонӣ»-и М. Бахтӣ, «Ситораи роҳнамо»-и К. Яшинро таҳия намудаанд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1976]] дастаи ҳунарии Театр аз ҳисоби дастпарварони студияи нави тоҷикии ГИТИС - Ф.Умаров, И.Машрабов, Н.Нуриддинов, Х.Сиддиқ, Назирмат ва Маҳбуба Мусоевҳо, Ҳотам Нуров, Умар Алиев ва дигарон пурратар гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. Ҳамчунин [[Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон ба номи М. Турсунзода]] пайваста Театрро бо ҳунарпешагони хушсалиқа таъмин мекард &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1977]] барои спектаклҳои &quot;Васса Железнова&quot;-и М.Горький, &quot;Модар&quot;-и К.Чапек, &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А.Атобойев ва &quot;Дилшод&quot;-и [[Аъзам Сидқӣ]] Театр сазовори ҷоизаи Кумитаи марказии Комсомоли ленинии Тоҷикистон гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1978]] ба Театр номи ҳунарпешаи маҳбуби халқи тоҷик шодравон [[Маҳмуд Воҳидов|Маҳмудҷон Воҳидов]] дода шуд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. Сарварони ҳамонвақтаи Театр - директор [[Аъзам Сидқӣ]] ва саркоргардон [[Шамсӣ Қиёмов]], ки худ драмнавис буданд, кӯшиши зиёд ба харҷ доданд, ки барномаи Театр рангин бошад. Аз ин лиҳоз солҳои 1970-1980 асарҳои драмнависони тоҷик [[Абдумалик Баҳорӣ]], [[Меҳмон Бахтӣ]], Н. Исломов, Султон Сафаров, С. Ҳалимшо ва М. Холов рӯи саҳнаи Театрро диданд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.

== Дастовардҳо ==
Соли 1977:Театр барои спектаклҳои &quot;Васса Железнова&quot;-и М.Горький, &quot;Модар&quot;-и К.Чапек, &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А.Атобойев ва &quot;Дилшод&quot;-и [[Аъзам Сидқӣ]] сазовори ҷоизаи Кумитаи марказии Комсомоли ленинии Тоҷикистон гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Соли 1993: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|Ҷашнвора-озмуни ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ “Парасту-93”]] бо намоиши &quot;Сафар махсум&quot;–и А.Ҳамдам сазовори “Шоҳ Ҷоиза” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Бо ҳамин намоиш дар ҷашнвораи театрии “Наврӯз” дар Туркманистон [[Насриддин Нуриддинов]] ҷоизаи «Беҳтарин иҷрои нақши мардона»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 1994: Бо намоиши &quot;Рӯдакӣ&quot; дар коргардонии [[Музаффар Хаёлов]] ба [[Ҷумҳурии Исломии Эрон]] сафари ҳунарӣ дошт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 1997: Бо намоиши &quot;Чамбули мастон&quot;–и С. Айюбӣ дар когардонии Д. Убайдуллоев дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] соҳиби “Шоҳҷоиза” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2005: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши &quot;Шаби бепоёни фохта&quot;–и Ҳ. Наимӣ дар коргардонии [[Нозим Меликов]] соҳиби ҷоизаи «Кори нахустини муваффақонаи коргардонӣ» (Дебют) ва ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Тағоймурод Розиқов]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2007: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|Ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши «Отелло»-и У. Шекспир дар коргардонии [[Барзу Абдураззоқов]] [[Қурбон Собир]] ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2008: Дар Фестивал-озмуни байналмилалии театрии кишварҳои Осиёи Марказӣ дар шаҳри [[Алмаато]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Зани сарватманд»-и А. Амирлӣ дар таҳияи [[Султон Усмонов]] ширкат намуда, сазовори ҷоизаҳои «Беҳтарин ансамбли актёрӣ» ва «Беҳтарин иҷрои нақши мардона» (Насриддин Нуриддинов) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;khovar2008&quot; /&gt;. Дар моҳи ноябри ҳамон сол бо намоиши «Рӯзе дарозтар аз қарн» дар Фестивал-озмуни байналмилалии театрии «Арт-Ордо–2008» дар [[Бишкек]]и [[Қирғизистон]] ширкат намуда, ба дарёфти 5 ҷоиза: «Беҳтарин таҳиягар» (С. Усмонов), «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]), «Беҳтарин нақши мардона дуюмдараҷа» ([[Нозим Меликов]]), «Барои таҷассуми баланди ғоявии асари бадеӣ дар саҳна» ва «Беҳтарин ороиши мусиқӣ» ноил гашт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2009:Театр бо намоишномаи «Рустам ва Суҳроб» дар 27-умин [[Ҷашнвораи байналмилалии «Фаҷр»]]-и [[Эрон]] дар байни 16 давлати дунё соҳиби Шоҳҷоиза (ГРАН-ПРИ) ва ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Қурбон Собир]]) гардид. Моҳи ноябри ҳамон сол дубора тӯли як моҳ ин намоишро барои мардуми Теҳрон намоиш доданд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2010: Театр бо намоишномаи «Чашмони бародари қиёматӣ»-и Н. Табаров дар Фестивали миллии театрҳои [[Афғонистон]] ва соли 2012 дар Фестивали байналмилалии театрҳо дар шаҳри [[Лвов]]и [[Украина]] иштирок намуд. Инчунин ин намоиш сазовори “Ҷоизаи давлатии ба номи А. Рӯдакӣ” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2011: Бо намоиши «Шабе дур аз Ватан» дар [[Ҷашнвораи Парасту|Фестивал-озмуни ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ «Парасту–2011»]] иштирок намуда, сазовори ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]) ва намоиш сазовори мақоми дуюм гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Охири соли 2011 намоиши «Рустам ва Сӯҳроб» ба ҷашнвораи байналмилалии «Театрҳои ҷавони Русия» дар шаҳри [[Омск]] даъват шуд ва соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин таҷассуми асарҳои устуравӣ дар саҳна бо диди нав» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2012: Театр дар 4 ҷашнвораи байналмилалии театрӣ иштирок намудааст: а) Бо намоиши «Шабе дур аз Ватан»-и [[Нозим Меликов]] дар ҷашнвораҳои «Намоишҳои хиёбонӣ» дар [[Қирғизистон]] ва «С улицы роз» дар [[Молдова]] &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. б) Бо драмаи «Сарбозони қаторӣ» дар ҷашнвораи «Муқовимат» дар [[Ободон]]и [[Эрон]] &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. в) Бо намоиши «Рустам ва Суҳроб» дар ҷашнвораи «Театр Чехов Ялта» дар [[Украина]] ширкат намуда, соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин асари устуравӣ аз диди нав» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2014:Намоиши «Шабе дур аз Ватан»-и [[Нозим Меликов]] дар ҷашнвораи байналмилалии телевизионии «Ҷило–2014» ҷоизаи «Намоиши беҳтарини сол»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2015: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту-2015»]] бо намоиши «Гирдбод» дар коргардонии [[Шавкат Халилов]] театр соҳиби «Ҷои аввал», ҷоизаи «Беҳтарин коргардон» ва «Беҳтарин кори рассомӣ» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;jumhuriyat2015&quot; /&gt;. Дар моҳи октябри ҳамон сол дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии «АРТ-ОРДО 2015» дар [[Қирғизистон]] бо намоиши «ИШТИБОҲ» иштирок намуда, [[Нозим Меликов]] ҷоизаи «Беҳтарин коргардон»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Охири моҳи ноябри соли 2015 бо намоиши «Шабе дур аз ватан» дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ «Тунғушбай-Ал-Тарази» дар [[Тараз]]и [[Қазоқистон]] иштирок карда, [[Абдумумин Шарифӣ]] соҳиби ҷоизаи асосии ҷашнвора - «Беҳтарин нақши мардона» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2016: Дар 6-умин ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ «Қазоқистон қалби Осиё» дар шаҳри [[Талдиқурғон]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Шабе дур аз ватан» театр соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин иҷрои дуэти ҳунармандӣ» ([[Абдумумин Шарифӣ]] ва [[Моҳпайкар Ёрова]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2017: «Дирафши Коваёнӣ»-и [[Нозим Меликов]] Шоҳҷоизаи [[Ҷашнвораи Парасту|Фестивали «Парасту-2017»]]-ро соҳиб гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Ҳамчунин дар ҷашнвораҳои байналмилалии Русия дар шаҳрҳои [[Налчик]] ва [[Владиқафқоз]] бо намоиши «Шабе дур аз ватан» иштирок намуда, ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]) ва «Беҳтарин нақши занонаи дараҷаи 2» ([[Моҳпайкар Ёрова]])-ро ба даст овард &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2018: Дар [[Ҷашнвораи байналмилалии «Фазои ҷавонӣ»]] дар шаҳри [[Сочи]]и [[Русия]] бо намоиши «Актриса» иштирок намуда, соҳиби ҷоизаҳои «Беҳтарин нақши занонаи дараҷаи 3» (З. Бадалова) ва «Барои ҷуръати коргардонӣ» (Қ. Мирзоев) шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2019: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту-2019»]] бо намоиши «Кӯҳҳо вақте, ки суқут мекунанд»-и [[Чингиз Айтматов]] дар таҳияи [[Нозим Меликов]] соҳиби ҷои дуюм ва ҷоизаи «Беҳтарин коргардон» (Н. Меликов) ва «Беҳтарин нақши занона» ([[Шогун Давлатбекова]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;pressa2019&quot; /&gt;. Дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ дар шаҳри [[Ҷезқазғон]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Диравши Коваёнӣ» театр «Шоҳҷоиза» («Гран-При»)-и ҷашнвораро соҳиб гашт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2020: Бори аввал дар таърихи театри тоҷик дар [[Фестивали байналмилалии театрҳои касбӣ]] дар шаҳри [[Ню-Ҷерсӣ|Ню-Ҷерси]]и [[ИМА]] тариқи пахши бархат (онлайнӣ) бо намоишномаи «Дирафши Коваёнӣ» ширкат кард &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2021: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоишномаи «Гунҷишкакон ҳам механданд» [[Мавлона Наҷмиддинова]] соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин нақши занона» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2023: Театр дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши «Иштибоҳ»-и [[Албер Камю]] дар коргардонии [[Нозим Меликов]] иштирок намуд. [[Моҳпайкар Ёрова]] сазовори ҷоизаи «Беҳтарин нақши занона» ва коргардон [[Нозим Меликов]] сазовори ҷоизаи махсуси ба номи [[Хушназар Майбалиев|Х. Майбалиев]] гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Дар моҳи ноябри соли 2023 театр бо намоиши «Шабе дур аз ватан» дар ҷашнвораи байналмилалии театрӣ дар шаҳри [[Ашқобод]]и [[Туркманистон]] иштирок карда, баҳои баланди мутахассисони ҳунари театрро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;sinamo2023&quot; /&gt;.

== Ҳунарпешагони унвондор ==
=== Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон ===
[[Гулсара Абдуллоева]]
[[Раҷабгул Қосимова]]
[[Соибсултон Алиназарова]]
[[Асалбегим Саодатова]]
[[Шодӣ Солеҳов]]
[[Тағоймурод Розиқов]]
[[Ғолиб Исломов]]
[[Насриддин Нуриддинов]]
[[Имомбердӣ Мингбоев]]
[[Мирзоватан Миров]]
[[Дилбар Умарова]]

=== Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон ===
[[Толибҷон Бобоев]]
[[Шавкат Халилов]]
[[Абдумумин Шарифӣ]]
[[Сабзагул Қурбонова]]
[[Ашурмаҳмад Ғуломов]]
[[Ниёзаҳмад Мӯсоев]]
[[Холмурод Сиддиқов]]

== Асарҳои таҳияшуда ==
Репертуари театрро асарҳои зерин ташкил медоданд: &quot;Васса Железнова&quot;-и М. Горький, &quot;Табибизуракӣ&quot;-и Ж.Б.Молйер, &quot;Пирии пурзаҳмат&quot;-и Л. Разгонов, «Ғори аҷинаҳо»-и Г. Сафиева, «Хазони таги пой»-и Ф. Ғуломова, «Робияи Балхӣ»-и А. Атобойев &quot;Ҳалокати умед&quot;-и Г. Германсва &quot;Тангои ҷиноятӣ&quot;-и З. Раннет, &quot;Модар меояд&quot;-и Ш. Ҳусейнов, &quot;Таронаи ишқ»-и Нгуен Ву (Вьетнам), &quot;Муаллими рақс&quot;-и Лопе де Вега, &quot;Модар&quot;- и К. Чапек, &quot;Дилшод&quot;-и А. Сидқӣ, «Эҳ, ҷавонӣ, ҷавонӣ»-и М. Бахтӣ, «Ситораи роҳнамо»-и К. Яшин, «Кафшҳои Абулқосим»-и А. Аҳмадхонов, Н. Табаров, «Карим- девона»-и Т. Аҳмадхонов, «Чашмони бародари қиёматӣ»-и [[Нур Табаров]], «Тавқи лаънат ва номзад»-и [[Шодӣ Солеҳов|Шодӣ Солеҳ]] ва З. Содиқ дар таҳияи [[Мирзоватан Миров]], «Рӯзе дарозтар аз қарн»-и [[Чингиз Айтматов]] дар таҳияи С.Усмонов, «Зани сарватманд»-и А. Амирлӣ, «Рустам ва Суҳроб»-и А. Фирдавсӣ, «Харгушаки бодича»-и С. Михалков дар таҳияи С.Усмонов, «Отелло»-и В.Шекспир, «Фолбинии Афандӣ»-и А. Баҳорӣ дар таҳияи [[Барзу Абдураззоқов]], «Шаби бепоёни фохта»-и Ҳ. Наимӣ, «Афсонаи зимистон»

== Эзоҳ ==
&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;vfarhang&quot;&gt;{{cite web |url=http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |accessdate=2015-05-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305133725/http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |archivedate=2016-03-05 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;achievements&quot;&gt;{{cite web |url=http://example.com/achievements |title=Дастовардҳои коргардон Нозим Меликов (Маълумоти иловагӣ) |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;khovar2008&quot;&gt;{{cite web |url=https://khovar.tj/2008/08/teatri-1206-avononi-to-1206-ikiston-dar-1206-ashnvorai-bajnalhal-1178-1250-shirkat-mevarzad/ |title=Театри ҷавонони Тоҷикистон дар ҷашнвораи байналмилалӣ ширкат меварзад |website=Khovar.tj |date=10.08.2008 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;pressa2019&quot;&gt;{{cite web |url=http://pressa.tj/khabarho/teatri-javonon-dar-parastu-93-sohibi-shohjoiza-shud |title=Театри ҷавонон дар «Парасту-93» соҳиби Шоҳҷоиза шуд |website=Pressa.tj |date=19.04.2019 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;jumhuriyat2015&quot;&gt;{{cite web |url=https://peshina.jumhuriyat.tj/index.php?art_id=42013 |title=Бахшида ба Ҷашни 45-солагии Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |website=Jumhuriyat.tj |date=06.01.2015 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;sinamo2023&quot;&gt;{{cite web |url=https://sinamo.tv/news/849-shabe-dur-az-vatan-namoishi-teatri-davlatii-avononi-toikiston-dar-turkmaniston-muarrif-gardid.html |title=&quot;Шабе дур аз Ватан&quot; – намоиши Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон дар Туркманистон муаррифӣ гардид |website=Sinamo.tv |date=20.11.2023 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
{{cite web |url=https://2gis.tj/dushanbe/firm/70000001101706597 |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон |website=2gis.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://tj.gorodwiki.ru/dushanbe/teatri-davlatii-avononi-toikiston-4851-otzyvy |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон |website=Gorodwiki.ru |language=tg}}
{{cite web |url=https://mino.tj/tj/biz/teatri-davlatii-javononi-tojikiston-ba-nomi-m-vohidov-dushanbe |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи М. Воҳидов |website=Mino.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://dushanbetv.tj/news/2050-dar-teatri-davlatii-javononi-toikiston-ba-nomi-mamudon-voidov-chorabinii-idonai-solinav-doir-shud.html |title=Дар Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов чорабинии идонаи солинавӣ доир шуд |website=Dushanbetv.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://dushanbe.tj/teatr-o |title=Театрҳо |website=Dushanbe.tj |language=tg}}
&lt;/references&gt;</text>
      <sha1>hahc129o9my04u85ntkau2w55j5p9wy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469793</id>
      <parentid>1469790</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:47:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <origin>1469793</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24651" sha1="tcykawgrve3paiwppogvdf1wm0a4e73" xml:space="preserve">'''Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи [[Маҳмуд Воҳидов|Маҳмудҷон Воҳидов]]''' – яке аз муассисаҳои театрии тобеи [[Вазорати фарҳанги Тоҷикистон]] мебошад. Театр соли [[1979]] номи [[ҳунарпеша]]и барҷастаи театру кинои Тоҷикистон, коргардони театр, [[Ҳунарпешаи халқии ҶШС Тоҷикистон|Ҳунарпешаи мардумии ҶШС Тоҷикистон]] ([[1973]]), дорандаи [[Ҷоизаи давлатии Тоҷикистон ба номи Абӯабдуллоҳ Рӯдакӣ]] ([[1978]]) [[Маҳмуд Воҳидов]] гирифтааст. Театр дар пойтахти Тоҷикистон – шаҳри [[Душанбе]] ҷойгир аст &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |accessdate=2015-05-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305133725/http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |archivedate=2016-03-05 }}&lt;/ref&gt;.

== Таърих ==
Соли 1971 бо Қарори Совети вазирони ҶШС Тоҷикистон дар заминаи хатмкунандагони Донишкадаи давлатии санъати театрии шаҳри [[Москва]] ба номи А.В. Луначарский Театри давлатии ҷавонон таъсис дода шуд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. 27 декабри ҳамон сол бори аввал театр бо спектакли &quot;Васса Железнова&quot;-и М. Горький пардаи худро ба рӯи тамошобинон боз кард &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Ҳайати эҷодии театри навбунёдро актёрони ҷавон:
[[Малика Ҷӯрабекова]],
[[Раҷабгул Қосимова]],
[[Дилбар Умарова]],
[[Мавлуда Обидова]],
[[Гулсара Абдуллоева]],
[[Соҳибсултон Алиназарова]],
[[Абдулҳафиз Қодирӣ]],
[[Амонулло Қодиров]],
[[Даврон Алиматов]],
[[Шодӣ Солеҳов]],
[[Тағоймурод Розиқов]],
[[Исфандиёр Гуломов|Исфандиёр Ғуломов]],
[[Қурбон Ҳомидов]],
[[Ғолиб Исломов]],
[[Берди Мингбоев]],
[[Асалбегим Саодатова]],
[[Султоншоҳ Муқаддамов]],
[[Гулбегим Зоолшоева]],
[[Ашур Ғуломов]],
[[Сафаралӣ Қурбонов]],
[[Неъмат Яҳёзода]],
[[Зафар Ҷаводов]],
[[Музаффар Хаёлов]]
ва Саркоргардон – [[Ҳабибулло Абдуразоқов]], коргардон – [[Турахон Аҳмадхонов]] ташкил медоданд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Солҳои 1973-1977 як гурӯҳ, режиссёрони даьватшуда намоишҳои ҷолиберо дар саҳнаи театр гузоштанд. Аз ҷумла, А. Асанин &quot;Модар меояд&quot;-и Ш. Ҳусейнов, Бак Лан &quot;Таронаи ишқ»-и Нгуен Ву (Вьетнам), Шамсӣ Қиём &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А. Атобоев, Б. Долинов &quot;Муаллими рақс&quot;-и Лопе де Вега, В. Лонге,&quot;Модар&quot;- и К. Чапек, З. Масафоев &quot;Дилшод&quot;-и А. Сидқӣ, «Эҳ, ҷавонӣ, ҷавонӣ»-и М. Бахтӣ, «Ситораи роҳнамо»-и К. Яшинро таҳия намудаанд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1976]] дастаи ҳунарии Театр аз ҳисоби дастпарварони студияи нави тоҷикии ГИТИС - Ф.Умаров, И.Машрабов, Н.Нуриддинов, Х.Сиддиқ, Назирмат ва Маҳбуба Мусоевҳо, Ҳотам Нуров, Умар Алиев ва дигарон пурратар гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. Ҳамчунин [[Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон ба номи М. Турсунзода]] пайваста Театрро бо ҳунарпешагони хушсалиқа таъмин мекард &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1977]] барои спектаклҳои &quot;Васса Железнова&quot;-и М.Горький, &quot;Модар&quot;-и К.Чапек, &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А.Атобойев ва &quot;Дилшод&quot;-и [[Аъзам Сидқӣ]] Театр сазовори ҷоизаи Кумитаи марказии Комсомоли ленинии Тоҷикистон гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1978]] ба Театр номи ҳунарпешаи маҳбуби халқи тоҷик шодравон [[Маҳмуд Воҳидов|Маҳмудҷон Воҳидов]] дода шуд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. Сарварони ҳамонвақтаи Театр - директор [[Аъзам Сидқӣ]] ва саркоргардон [[Шамсӣ Қиёмов]], ки худ драмнавис буданд, кӯшиши зиёд ба харҷ доданд, ки барномаи Театр рангин бошад. Аз ин лиҳоз солҳои 1970-1980 асарҳои драмнависони тоҷик [[Абдумалик Баҳорӣ]], [[Меҳмон Бахтӣ]], Н. Исломов, Султон Сафаров, С. Ҳалимшо ва М. Холов рӯи саҳнаи Театрро диданд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.

== Дастовардҳо ==
Соли 1977:Театр барои спектаклҳои &quot;Васса Железнова&quot;-и М.Горький, &quot;Модар&quot;-и К.Чапек, &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А.Атобойев ва &quot;Дилшод&quot;-и [[Аъзам Сидқӣ]] сазовори ҷоизаи Кумитаи марказии Комсомоли ленинии Тоҷикистон гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Соли 1993: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|Ҷашнвора-озмуни ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ “Парасту-93”]] бо намоиши &quot;Сафар махсум&quot;–и А.Ҳамдам сазовори “Шоҳ Ҷоиза” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Бо ҳамин намоиш дар ҷашнвораи театрии “Наврӯз” дар Туркманистон [[Насриддин Нуриддинов]] ҷоизаи «Беҳтарин иҷрои нақши мардона»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 1994: Бо намоиши &quot;Рӯдакӣ&quot; дар коргардонии [[Музаффар Хаёлов]] ба [[Ҷумҳурии Исломии Эрон]] сафари ҳунарӣ дошт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 1997: Бо намоиши &quot;Чамбули мастон&quot;–и С. Айюбӣ дар когардонии Д. Убайдуллоев дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] соҳиби “Шоҳҷоиза” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2005: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши &quot;Шаби бепоёни фохта&quot;–и Ҳ. Наимӣ дар коргардонии [[Нозим Меликов]] соҳиби ҷоизаи «Кори нахустини муваффақонаи коргардонӣ» (Дебют) ва ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Тағоймурод Розиқов]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2007: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|Ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши «Отелло»-и У. Шекспир дар коргардонии [[Барзу Абдураззоқов|Барзу Абдураззоқов,]] [[Қурбон Собир]] ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2008: Дар Фестивал-озмуни байналмилалии театрии кишварҳои Осиёи Марказӣ дар шаҳри [[Алмаато]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Зани сарватманд»-и А. Амирлӣ дар таҳияи [[Султон Усмонов]] ширкат намуда, сазовори ҷоизаҳои «Беҳтарин ансамбли актёрӣ» ва «Беҳтарин иҷрои нақши мардона» (Насриддин Нуриддинов) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;khovar2008&quot; /&gt;. Дар моҳи ноябри ҳамон сол бо намоиши «Рӯзе дарозтар аз қарн» дар Фестивал-озмуни байналмилалии театрии «Арт-Ордо–2008» дар [[Бишкек]]и [[Қирғизистон]] ширкат намуда, ба дарёфти 5 ҷоиза: «Беҳтарин таҳиягар» (С. Усмонов), «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]), «Беҳтарин нақши мардона дуюмдараҷа» ([[Нозим Меликов]]), «Барои таҷассуми баланди ғоявии асари бадеӣ дар саҳна» ва «Беҳтарин ороиши мусиқӣ» ноил гашт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2009:Театр бо намоишномаи «Рустам ва Суҳроб» дар 27-умин [[Ҷашнвораи байналмилалии «Фаҷр»]]-и [[Эрон]] дар байни 16 давлати дунё соҳиби Шоҳҷоиза (ГРАН-ПРИ) ва ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Қурбон Собир]]) гардид. Моҳи ноябри ҳамон сол дубора тӯли як моҳ ин намоишро барои мардуми Теҳрон намоиш доданд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2010: Театр бо намоишномаи «Чашмони бародари қиёматӣ»-и Н. Табаров дар Фестивали миллии театрҳои [[Афғонистон]] ва соли 2012 дар Фестивали байналмилалии театрҳо дар шаҳри [[Лвов]]и [[Украина]] иштирок намуд. Инчунин ин намоиш сазовори “Ҷоизаи давлатии ба номи А. Рӯдакӣ” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2011: Бо намоиши «Шабе дур аз Ватан» дар [[Ҷашнвораи Парасту|Фестивал-озмуни ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ «Парасту–2011»]] иштирок намуда, сазовори ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]) ва намоиш сазовори мақоми дуюм гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Охири соли 2011 намоиши «Рустам ва Сӯҳроб» ба ҷашнвораи байналмилалии «Театрҳои ҷавони Русия» дар шаҳри [[Омск]] даъват шуд ва соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин таҷассуми асарҳои устуравӣ дар саҳна бо диди нав» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2012: Театр дар 4 ҷашнвораи байналмилалии театрӣ иштирок намудааст: а) Бо намоиши «Шабе дур аз Ватан»-и [[Нозим Меликов]] дар ҷашнвораҳои «Намоишҳои хиёбонӣ» дар [[Қирғизистон]] ва «С улицы роз» дар [[Молдова]] &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. б) Бо драмаи «Сарбозони қаторӣ» дар ҷашнвораи «Муқовимат» дар [[Ободон]]и [[Эрон]] &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. в) Бо намоиши «Рустам ва Суҳроб» дар ҷашнвораи «Театр Чехов Ялта» дар [[Украина]] ширкат намуда, соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин асари устуравӣ аз диди нав» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2014:Намоиши «Шабе дур аз Ватан»-и [[Нозим Меликов]] дар ҷашнвораи байналмилалии телевизионии «Ҷило–2014» ҷоизаи «Намоиши беҳтарини сол»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2015: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту-2015»]] бо намоиши «Гирдбод» дар коргардонии [[Шавкат Халилов]] театр соҳиби «Ҷои аввал», ҷоизаи «Беҳтарин коргардон» ва «Беҳтарин кори рассомӣ» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;jumhuriyat2015&quot; /&gt;. Дар моҳи октябри ҳамон сол дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии «АРТ-ОРДО 2015» дар [[Қирғизистон]] бо намоиши «ИШТИБОҲ» иштирок намуда, [[Нозим Меликов]] ҷоизаи «Беҳтарин коргардон»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Охири моҳи ноябри соли 2015 бо намоиши «Шабе дур аз ватан» дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ «Тунғушбай-Ал-Тарази» дар [[Тараз]]и [[Қазоқистон]] иштирок карда, [[Абдумумин Шарифӣ]] соҳиби ҷоизаи асосии ҷашнвора - «Беҳтарин нақши мардона» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2016: Дар 6-умин ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ «Қазоқистон қалби Осиё» дар шаҳри [[Талдиқурғон]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Шабе дур аз ватан» театр соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин иҷрои дуэти ҳунармандӣ» ([[Абдумумин Шарифӣ]] ва [[Моҳпайкар Ёрова]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2017: «Дирафши Коваёнӣ»-и [[Нозим Меликов]] Шоҳҷоизаи [[Ҷашнвораи Парасту|Фестивали «Парасту-2017»]]-ро соҳиб гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Ҳамчунин дар ҷашнвораҳои байналмилалии Русия дар шаҳрҳои [[Налчик]] ва [[Владиқафқоз]] бо намоиши «Шабе дур аз ватан» иштирок намуда, ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]) ва «Беҳтарин нақши занонаи дараҷаи 2» ([[Моҳпайкар Ёрова]])-ро ба даст овард &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2018: Дар [[Ҷашнвораи байналмилалии «Фазои ҷавонӣ»]] дар шаҳри [[Сочи]]и [[Русия]] бо намоиши «Актриса» иштирок намуда, соҳиби ҷоизаҳои «Беҳтарин нақши занонаи дараҷаи 3» (З. Бадалова) ва «Барои ҷуръати коргардонӣ» (Қ. Мирзоев) шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2019: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту-2019»]] бо намоиши «Кӯҳҳо вақте, ки суқут мекунанд»-и [[Чингиз Айтматов]] дар таҳияи [[Нозим Меликов]] соҳиби ҷои дуюм ва ҷоизаи «Беҳтарин коргардон» (Н. Меликов) ва «Беҳтарин нақши занона» ([[Шогун Давлатбекова]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;pressa2019&quot; /&gt;. Дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ дар шаҳри [[Ҷезқазғон]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Диравши Коваёнӣ» театр «Шоҳҷоиза» («Гран-При»)-и ҷашнвораро соҳиб гашт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2020: Бори аввал дар таърихи театри тоҷик дар [[Фестивали байналмилалии театрҳои касбӣ]] дар шаҳри [[Ню-Ҷерсӣ|Ню-Ҷерси]]и [[ИМА]] тариқи пахши бархат (онлайнӣ) бо намоишномаи «Дирафши Коваёнӣ» ширкат кард &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2021: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоишномаи «Гунҷишкакон ҳам механданд» [[Мавлона Наҷмиддинова]] соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин нақши занона» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2023: Театр дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши «Иштибоҳ»-и [[Албер Камю]] дар коргардонии [[Нозим Меликов]] иштирок намуд. [[Моҳпайкар Ёрова]] сазовори ҷоизаи «Беҳтарин нақши занона» ва коргардон [[Нозим Меликов]] сазовори ҷоизаи махсуси ба номи [[Хушназар Майбалиев|Х. Майбалиев]] гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Дар моҳи ноябри соли 2023 театр бо намоиши «Шабе дур аз ватан» дар ҷашнвораи байналмилалии театрӣ дар шаҳри [[Ашқобод]]и [[Туркманистон]] иштирок карда, баҳои баланди мутахассисони ҳунари театрро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;sinamo2023&quot; /&gt;.

== Ҳунарпешагони унвондор ==
=== Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон ===
[[Гулсара Абдуллоева]],
[[Раҷабгул Қосимова]],
[[Соибсултон Алиназарова|Соибсултон, Алиназарова]],
[[Асалбегим Саодатова]],
[[Шодӣ Солеҳов]],
[[Тағоймурод Розиқов]],
[[Ғолиб Исломов]],
[[Насриддин Нуриддинов]],
[[Имомбердӣ Мингбоев]],
[[Мирзоватан Миров]],
[[Дилбар Умарова]].

=== Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон ===
[[Толибҷон Бобоев]],
[[Шавкат Халилов|Шавкат Халилов,]]
[[Абдумумин Шарифӣ|Абдумумин Шарифӣ,]]
[[Сабзагул Қурбонова|Сабзагул Қурбонова,]]
[[Ашурмаҳмад Ғуломов|Ашурмаҳмад Ғуломов,]]
[[Ниёзаҳмад Мӯсоев]],
[[Холмурод Сиддиқов]].

== Асарҳои таҳияшуда ==
Репертуари театрро асарҳои зерин ташкил медоданд: &quot;Васса Железнова&quot;-и М. Горький, &quot;Табибизуракӣ&quot;-и Ж.Б.Молйер, &quot;Пирии пурзаҳмат&quot;-и Л. Разгонов, «Ғори аҷинаҳо»-и Г. Сафиева, «Хазони таги пой»-и Ф. Ғуломова, «Робияи Балхӣ»-и А. Атобойев &quot;Ҳалокати умед&quot;-и Г. Германсва &quot;Тангои ҷиноятӣ&quot;-и З. Раннет, &quot;Модар меояд&quot;-и Ш. Ҳусейнов, &quot;Таронаи ишқ»-и Нгуен Ву (Вьетнам), &quot;Муаллими рақс&quot;-и Лопе де Вега, &quot;Модар&quot;- и К. Чапек, &quot;Дилшод&quot;-и А. Сидқӣ, «Эҳ, ҷавонӣ, ҷавонӣ»-и М. Бахтӣ, «Ситораи роҳнамо»-и К. Яшин, «Кафшҳои Абулқосим»-и А. Аҳмадхонов, Н. Табаров, «Карим- девона»-и Т. Аҳмадхонов, «Чашмони бародари қиёматӣ»-и [[Нур Табаров]], «Тавқи лаънат ва номзад»-и [[Шодӣ Солеҳов|Шодӣ Солеҳ]] ва З. Содиқ дар таҳияи [[Мирзоватан Миров]], «Рӯзе дарозтар аз қарн»-и [[Чингиз Айтматов]] дар таҳияи С.Усмонов, «Зани сарватманд»-и А. Амирлӣ, «Рустам ва Суҳроб»-и А. Фирдавсӣ, «Харгушаки бодича»-и С. Михалков дар таҳияи С.Усмонов, «Отелло»-и В.Шекспир, «Фолбинии Афандӣ»-и А. Баҳорӣ дар таҳияи [[Барзу Абдураззоқов]], «Шаби бепоёни фохта»-и Ҳ. Наимӣ, «Афсонаи зимистон»

== Эзоҳ ==
&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;vfarhang&quot;&gt;{{cite web |url=http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |accessdate=2015-05-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305133725/http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |archivedate=2016-03-05 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;achievements&quot;&gt;{{cite web |url=http://example.com/achievements |title=Дастовардҳои коргардон Нозим Меликов (Маълумоти иловагӣ) |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;khovar2008&quot;&gt;{{cite web |url=https://khovar.tj/2008/08/teatri-1206-avononi-to-1206-ikiston-dar-1206-ashnvorai-bajnalhal-1178-1250-shirkat-mevarzad/ |title=Театри ҷавонони Тоҷикистон дар ҷашнвораи байналмилалӣ ширкат меварзад |website=Khovar.tj |date=10.08.2008 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;pressa2019&quot;&gt;{{cite web |url=http://pressa.tj/khabarho/teatri-javonon-dar-parastu-93-sohibi-shohjoiza-shud |title=Театри ҷавонон дар «Парасту-93» соҳиби Шоҳҷоиза шуд |website=Pressa.tj |date=19.04.2019 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;jumhuriyat2015&quot;&gt;{{cite web |url=https://peshina.jumhuriyat.tj/index.php?art_id=42013 |title=Бахшида ба Ҷашни 45-солагии Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |website=Jumhuriyat.tj |date=06.01.2015 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;sinamo2023&quot;&gt;{{cite web |url=https://sinamo.tv/news/849-shabe-dur-az-vatan-namoishi-teatri-davlatii-avononi-toikiston-dar-turkmaniston-muarrif-gardid.html |title=&quot;Шабе дур аз Ватан&quot; – намоиши Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон дар Туркманистон муаррифӣ гардид |website=Sinamo.tv |date=20.11.2023 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
{{cite web |url=https://2gis.tj/dushanbe/firm/70000001101706597 |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон |website=2gis.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://tj.gorodwiki.ru/dushanbe/teatri-davlatii-avononi-toikiston-4851-otzyvy |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон |website=Gorodwiki.ru |language=tg}}
{{cite web |url=https://mino.tj/tj/biz/teatri-davlatii-javononi-tojikiston-ba-nomi-m-vohidov-dushanbe |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи М. Воҳидов |website=Mino.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://dushanbetv.tj/news/2050-dar-teatri-davlatii-javononi-toikiston-ba-nomi-mamudon-voidov-chorabinii-idonai-solinav-doir-shud.html |title=Дар Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов чорабинии идонаи солинавӣ доир шуд |website=Dushanbetv.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://dushanbe.tj/teatr-o |title=Театрҳо |website=Dushanbe.tj |language=tg}}
&lt;/references&gt;</text>
      <sha1>tcykawgrve3paiwppogvdf1wm0a4e73</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469827</id>
      <parentid>1469793</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T06:20:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <origin>1469827</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24651" sha1="okhmki4y8vqvqbyuixcxxp7qvz7y8ra" xml:space="preserve">'''Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи [[Маҳмуд Воҳидов|Маҳмудҷон Воҳидов]]''' – яке аз муассисаҳои театрии тобеи [[Вазорати фарҳанги Тоҷикистон]] мебошад. Театр соли [[1979]] номи [[ҳунарпеша]]и барҷастаи театру кинои Тоҷикистон, коргардони театр, [[Ҳунарпешаи халқии ҶШС Тоҷикистон|Ҳунарпешаи мардумии ҶШС Тоҷикистон]] ([[1973]]), дорандаи [[Ҷоизаи давлатии Тоҷикистон ба номи Абӯабдуллоҳ Рӯдакӣ]] ([[1978]]) [[Маҳмуд Воҳидов]] гирифтааст. Театр дар пойтахти Тоҷикистон – шаҳри [[Душанбе]] ҷойгир аст &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |accessdate=2015-05-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305133725/http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |archivedate=2016-03-05 }}&lt;/ref&gt;.

== Таърих ==
Соли 1971 бо Қарори Совети вазирони ҶШС Тоҷикистон дар заминаи хатмкунандагони Донишкадаи давлатии санъати театрии шаҳри [[Москва]] ба номи А.В. Луначарский Театри давлатии ҷавонон таъсис дода шуд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. 27 декабри ҳамон сол бори аввал театр бо спектакли &quot;Васса Железнова&quot;-и М. Горький пардаи худро ба рӯи тамошобинон боз кард &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Ҳайати эҷодии театри навбунёдро актёрони ҷавон:
[[Малика Ҷӯрабекова]],
[[Раҷабгул Қосимова]],
[[Дилбар Умарова]],
[[Мавлуда Обидова]],
[[Гулсара Абдуллоева]],
[[Соҳибсултон Алиназарова]],
[[Абдулҳафиз Қодирӣ]],
[[Амонулло Қодиров]],
[[Даврон Алиматов]],
[[Шодӣ Солеҳов]],
[[Тағоймурод Розиқов]],
[[Исфандиёр Гуломов|Исфандиёр Ғуломов]],
[[Қурбон Ҳомидов]],
[[Ғолиб Исломов]],
[[Бердӣ Мингбоев]],
[[Асалбегим Саодатова]],
[[Султоншоҳ Муқаддамов]],
[[Гулбегим Зоолшоева]],
[[Ашур Ғуломов]],
[[Сафаралӣ Қурбонов]],
[[Неъмат Яҳёзода]],
[[Зафар Ҷаводов]],
[[Музаффар Хаёлов]]
ва Саркоргардон – [[Ҳабибулло Абдуразоқов]], коргардон – [[Турахон Аҳмадхонов]] ташкил медоданд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Солҳои 1973-1977 як гурӯҳ, режиссёрони даьватшуда намоишҳои ҷолиберо дар саҳнаи театр гузоштанд. Аз ҷумла, А. Асанин &quot;Модар меояд&quot;-и Ш. Ҳусейнов, Бак Лан &quot;Таронаи ишқ»-и Нгуен Ву (Вьетнам), Шамсӣ Қиём &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А. Атобоев, Б. Долинов &quot;Муаллими рақс&quot;-и Лопе де Вега, В. Лонге,&quot;Модар&quot;- и К. Чапек, З. Масафоев &quot;Дилшод&quot;-и А. Сидқӣ, «Эҳ, ҷавонӣ, ҷавонӣ»-и М. Бахтӣ, «Ситораи роҳнамо»-и К. Яшинро таҳия намудаанд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1976]] дастаи ҳунарии Театр аз ҳисоби дастпарварони студияи нави тоҷикии ГИТИС - Ф.Умаров, И.Машрабов, Н.Нуриддинов, Х.Сиддиқ, Назирмат ва Маҳбуба Мусоевҳо, Ҳотам Нуров, Умар Алиев ва дигарон пурратар гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. Ҳамчунин [[Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон ба номи М. Турсунзода]] пайваста Театрро бо ҳунарпешагони хушсалиқа таъмин мекард &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1977]] барои спектаклҳои &quot;Васса Железнова&quot;-и М.Горький, &quot;Модар&quot;-и К.Чапек, &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А.Атобойев ва &quot;Дилшод&quot;-и [[Аъзам Сидқӣ]] Театр сазовори ҷоизаи Кумитаи марказии Комсомоли ленинии Тоҷикистон гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1978]] ба Театр номи ҳунарпешаи маҳбуби халқи тоҷик шодравон [[Маҳмуд Воҳидов|Маҳмудҷон Воҳидов]] дода шуд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. Сарварони ҳамонвақтаи Театр - директор [[Аъзам Сидқӣ]] ва саркоргардон [[Шамсӣ Қиёмов]], ки худ драмнавис буданд, кӯшиши зиёд ба харҷ доданд, ки барномаи Театр рангин бошад. Аз ин лиҳоз солҳои 1970-1980 асарҳои драмнависони тоҷик [[Абдумалик Баҳорӣ]], [[Меҳмон Бахтӣ]], Н. Исломов, Султон Сафаров, С. Ҳалимшо ва М. Холов рӯи саҳнаи Театрро диданд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.

== Дастовардҳо ==
Соли 1977:Театр барои спектаклҳои &quot;Васса Железнова&quot;-и М.Горький, &quot;Модар&quot;-и К.Чапек, &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А.Атобойев ва &quot;Дилшод&quot;-и [[Аъзам Сидқӣ]] сазовори ҷоизаи Кумитаи марказии Комсомоли ленинии Тоҷикистон гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Соли 1993: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|Ҷашнвора-озмуни ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ “Парасту-93”]] бо намоиши &quot;Сафар махсум&quot;–и А.Ҳамдам сазовори “Шоҳ Ҷоиза” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Бо ҳамин намоиш дар ҷашнвораи театрии “Наврӯз” дар Туркманистон [[Насриддин Нуриддинов]] ҷоизаи «Беҳтарин иҷрои нақши мардона»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 1994: Бо намоиши &quot;Рӯдакӣ&quot; дар коргардонии [[Музаффар Хаёлов]] ба [[Ҷумҳурии Исломии Эрон]] сафари ҳунарӣ дошт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 1997: Бо намоиши &quot;Чамбули мастон&quot;–и С. Айюбӣ дар когардонии Д. Убайдуллоев дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] соҳиби “Шоҳҷоиза” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2005: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши &quot;Шаби бепоёни фохта&quot;–и Ҳ. Наимӣ дар коргардонии [[Нозим Меликов]] соҳиби ҷоизаи «Кори нахустини муваффақонаи коргардонӣ» (Дебют) ва ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Тағоймурод Розиқов]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2007: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|Ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши «Отелло»-и У. Шекспир дар коргардонии [[Барзу Абдураззоқов|Барзу Абдураззоқов,]] [[Қурбон Собир]] ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2008: Дар Фестивал-озмуни байналмилалии театрии кишварҳои Осиёи Марказӣ дар шаҳри [[Алмаато]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Зани сарватманд»-и А. Амирлӣ дар таҳияи [[Султон Усмонов]] ширкат намуда, сазовори ҷоизаҳои «Беҳтарин ансамбли актёрӣ» ва «Беҳтарин иҷрои нақши мардона» (Насриддин Нуриддинов) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;khovar2008&quot; /&gt;. Дар моҳи ноябри ҳамон сол бо намоиши «Рӯзе дарозтар аз қарн» дар Фестивал-озмуни байналмилалии театрии «Арт-Ордо–2008» дар [[Бишкек]]и [[Қирғизистон]] ширкат намуда, ба дарёфти 5 ҷоиза: «Беҳтарин таҳиягар» (С. Усмонов), «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]), «Беҳтарин нақши мардона дуюмдараҷа» ([[Нозим Меликов]]), «Барои таҷассуми баланди ғоявии асари бадеӣ дар саҳна» ва «Беҳтарин ороиши мусиқӣ» ноил гашт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2009:Театр бо намоишномаи «Рустам ва Суҳроб» дар 27-умин [[Ҷашнвораи байналмилалии «Фаҷр»]]-и [[Эрон]] дар байни 16 давлати дунё соҳиби Шоҳҷоиза (ГРАН-ПРИ) ва ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Қурбон Собир]]) гардид. Моҳи ноябри ҳамон сол дубора тӯли як моҳ ин намоишро барои мардуми Теҳрон намоиш доданд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2010: Театр бо намоишномаи «Чашмони бародари қиёматӣ»-и Н. Табаров дар Фестивали миллии театрҳои [[Афғонистон]] ва соли 2012 дар Фестивали байналмилалии театрҳо дар шаҳри [[Лвов]]и [[Украина]] иштирок намуд. Инчунин ин намоиш сазовори “Ҷоизаи давлатии ба номи А. Рӯдакӣ” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2011: Бо намоиши «Шабе дур аз Ватан» дар [[Ҷашнвораи Парасту|Фестивал-озмуни ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ «Парасту–2011»]] иштирок намуда, сазовори ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]) ва намоиш сазовори мақоми дуюм гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Охири соли 2011 намоиши «Рустам ва Сӯҳроб» ба ҷашнвораи байналмилалии «Театрҳои ҷавони Русия» дар шаҳри [[Омск]] даъват шуд ва соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин таҷассуми асарҳои устуравӣ дар саҳна бо диди нав» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2012: Театр дар 4 ҷашнвораи байналмилалии театрӣ иштирок намудааст: а) Бо намоиши «Шабе дур аз Ватан»-и [[Нозим Меликов]] дар ҷашнвораҳои «Намоишҳои хиёбонӣ» дар [[Қирғизистон]] ва «С улицы роз» дар [[Молдова]] &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. б) Бо драмаи «Сарбозони қаторӣ» дар ҷашнвораи «Муқовимат» дар [[Ободон]]и [[Эрон]] &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. в) Бо намоиши «Рустам ва Суҳроб» дар ҷашнвораи «Театр Чехов Ялта» дар [[Украина]] ширкат намуда, соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин асари устуравӣ аз диди нав» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2014:Намоиши «Шабе дур аз Ватан»-и [[Нозим Меликов]] дар ҷашнвораи байналмилалии телевизионии «Ҷило–2014» ҷоизаи «Намоиши беҳтарини сол»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2015: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту-2015»]] бо намоиши «Гирдбод» дар коргардонии [[Шавкат Халилов]] театр соҳиби «Ҷои аввал», ҷоизаи «Беҳтарин коргардон» ва «Беҳтарин кори рассомӣ» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;jumhuriyat2015&quot; /&gt;. Дар моҳи октябри ҳамон сол дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии «АРТ-ОРДО 2015» дар [[Қирғизистон]] бо намоиши «ИШТИБОҲ» иштирок намуда, [[Нозим Меликов]] ҷоизаи «Беҳтарин коргардон»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Охири моҳи ноябри соли 2015 бо намоиши «Шабе дур аз ватан» дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ «Тунғушбай-Ал-Тарази» дар [[Тараз]]и [[Қазоқистон]] иштирок карда, [[Абдумумин Шарифӣ]] соҳиби ҷоизаи асосии ҷашнвора - «Беҳтарин нақши мардона» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2016: Дар 6-умин ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ «Қазоқистон қалби Осиё» дар шаҳри [[Талдиқурғон]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Шабе дур аз ватан» театр соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин иҷрои дуэти ҳунармандӣ» ([[Абдумумин Шарифӣ]] ва [[Моҳпайкар Ёрова]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2017: «Дирафши Коваёнӣ»-и [[Нозим Меликов]] Шоҳҷоизаи [[Ҷашнвораи Парасту|Фестивали «Парасту-2017»]]-ро соҳиб гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Ҳамчунин дар ҷашнвораҳои байналмилалии Русия дар шаҳрҳои [[Налчик]] ва [[Владиқафқоз]] бо намоиши «Шабе дур аз ватан» иштирок намуда, ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]) ва «Беҳтарин нақши занонаи дараҷаи 2» ([[Моҳпайкар Ёрова]])-ро ба даст овард &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2018: Дар [[Ҷашнвораи байналмилалии «Фазои ҷавонӣ»]] дар шаҳри [[Сочи]]и [[Русия]] бо намоиши «Актриса» иштирок намуда, соҳиби ҷоизаҳои «Беҳтарин нақши занонаи дараҷаи 3» (З. Бадалова) ва «Барои ҷуръати коргардонӣ» (Қ. Мирзоев) шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2019: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту-2019»]] бо намоиши «Кӯҳҳо вақте, ки суқут мекунанд»-и [[Чингиз Айтматов]] дар таҳияи [[Нозим Меликов]] соҳиби ҷои дуюм ва ҷоизаи «Беҳтарин коргардон» (Н. Меликов) ва «Беҳтарин нақши занона» ([[Шогун Давлатбекова]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;pressa2019&quot; /&gt;. Дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ дар шаҳри [[Ҷезқазғон]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Диравши Коваёнӣ» театр «Шоҳҷоиза» («Гран-При»)-и ҷашнвораро соҳиб гашт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2020: Бори аввал дар таърихи театри тоҷик дар [[Фестивали байналмилалии театрҳои касбӣ]] дар шаҳри [[Ню-Ҷерсӣ|Ню-Ҷерси]]и [[ИМА]] тариқи пахши бархат (онлайнӣ) бо намоишномаи «Дирафши Коваёнӣ» ширкат кард &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2021: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоишномаи «Гунҷишкакон ҳам механданд» [[Мавлона Наҷмиддинова]] соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин нақши занона» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2023: Театр дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши «Иштибоҳ»-и [[Албер Камю]] дар коргардонии [[Нозим Меликов]] иштирок намуд. [[Моҳпайкар Ёрова]] сазовори ҷоизаи «Беҳтарин нақши занона» ва коргардон [[Нозим Меликов]] сазовори ҷоизаи махсуси ба номи [[Хушназар Майбалиев|Х. Майбалиев]] гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Дар моҳи ноябри соли 2023 театр бо намоиши «Шабе дур аз ватан» дар ҷашнвораи байналмилалии театрӣ дар шаҳри [[Ашқобод]]и [[Туркманистон]] иштирок карда, баҳои баланди мутахассисони ҳунари театрро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;sinamo2023&quot; /&gt;.

== Ҳунарпешагони унвондор ==
=== Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон ===
[[Гулсара Абдуллоева]],
[[Раҷабгул Қосимова]],
[[Соибсултон Алиназарова|Соибсултон, Алиназарова]],
[[Асалбегим Саодатова]],
[[Шодӣ Солеҳов]],
[[Тағоймурод Розиқов]],
[[Ғолиб Исломов]],
[[Насриддин Нуриддинов]],
[[Имомбердӣ Мингбоев]],
[[Мирзоватан Миров]],
[[Дилбар Умарова]].

=== Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон ===
[[Толибҷон Бобоев]],
[[Шавкат Халилов|Шавкат Халилов,]]
[[Абдумумин Шарифӣ|Абдумумин Шарифӣ,]]
[[Сабзагул Қурбонова|Сабзагул Қурбонова,]]
[[Ашурмаҳмад Ғуломов|Ашурмаҳмад Ғуломов,]]
[[Ниёзаҳмад Мӯсоев]],
[[Холмурод Сиддиқов]].

== Асарҳои таҳияшуда ==
Репертуари театрро асарҳои зерин ташкил медоданд: &quot;Васса Железнова&quot;-и М. Горький, &quot;Табибизуракӣ&quot;-и Ж.Б.Молйер, &quot;Пирии пурзаҳмат&quot;-и Л. Разгонов, «Ғори аҷинаҳо»-и Г. Сафиева, «Хазони таги пой»-и Ф. Ғуломова, «Робияи Балхӣ»-и А. Атобойев &quot;Ҳалокати умед&quot;-и Г. Германсва &quot;Тангои ҷиноятӣ&quot;-и З. Раннет, &quot;Модар меояд&quot;-и Ш. Ҳусейнов, &quot;Таронаи ишқ»-и Нгуен Ву (Вьетнам), &quot;Муаллими рақс&quot;-и Лопе де Вега, &quot;Модар&quot;- и К. Чапек, &quot;Дилшод&quot;-и А. Сидқӣ, «Эҳ, ҷавонӣ, ҷавонӣ»-и М. Бахтӣ, «Ситораи роҳнамо»-и К. Яшин, «Кафшҳои Абулқосим»-и А. Аҳмадхонов, Н. Табаров, «Карим- девона»-и Т. Аҳмадхонов, «Чашмони бародари қиёматӣ»-и [[Нур Табаров]], «Тавқи лаънат ва номзад»-и [[Шодӣ Солеҳов|Шодӣ Солеҳ]] ва З. Содиқ дар таҳияи [[Мирзоватан Миров]], «Рӯзе дарозтар аз қарн»-и [[Чингиз Айтматов]] дар таҳияи С.Усмонов, «Зани сарватманд»-и А. Амирлӣ, «Рустам ва Суҳроб»-и А. Фирдавсӣ, «Харгушаки бодича»-и С. Михалков дар таҳияи С.Усмонов, «Отелло»-и В.Шекспир, «Фолбинии Афандӣ»-и А. Баҳорӣ дар таҳияи [[Барзу Абдураззоқов]], «Шаби бепоёни фохта»-и Ҳ. Наимӣ, «Афсонаи зимистон»

== Эзоҳ ==
&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;vfarhang&quot;&gt;{{cite web |url=http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |accessdate=2015-05-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305133725/http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |archivedate=2016-03-05 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;achievements&quot;&gt;{{cite web |url=http://example.com/achievements |title=Дастовардҳои коргардон Нозим Меликов (Маълумоти иловагӣ) |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;khovar2008&quot;&gt;{{cite web |url=https://khovar.tj/2008/08/teatri-1206-avononi-to-1206-ikiston-dar-1206-ashnvorai-bajnalhal-1178-1250-shirkat-mevarzad/ |title=Театри ҷавонони Тоҷикистон дар ҷашнвораи байналмилалӣ ширкат меварзад |website=Khovar.tj |date=10.08.2008 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;pressa2019&quot;&gt;{{cite web |url=http://pressa.tj/khabarho/teatri-javonon-dar-parastu-93-sohibi-shohjoiza-shud |title=Театри ҷавонон дар «Парасту-93» соҳиби Шоҳҷоиза шуд |website=Pressa.tj |date=19.04.2019 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;jumhuriyat2015&quot;&gt;{{cite web |url=https://peshina.jumhuriyat.tj/index.php?art_id=42013 |title=Бахшида ба Ҷашни 45-солагии Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |website=Jumhuriyat.tj |date=06.01.2015 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;sinamo2023&quot;&gt;{{cite web |url=https://sinamo.tv/news/849-shabe-dur-az-vatan-namoishi-teatri-davlatii-avononi-toikiston-dar-turkmaniston-muarrif-gardid.html |title=&quot;Шабе дур аз Ватан&quot; – намоиши Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон дар Туркманистон муаррифӣ гардид |website=Sinamo.tv |date=20.11.2023 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
{{cite web |url=https://2gis.tj/dushanbe/firm/70000001101706597 |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон |website=2gis.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://tj.gorodwiki.ru/dushanbe/teatri-davlatii-avononi-toikiston-4851-otzyvy |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон |website=Gorodwiki.ru |language=tg}}
{{cite web |url=https://mino.tj/tj/biz/teatri-davlatii-javononi-tojikiston-ba-nomi-m-vohidov-dushanbe |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи М. Воҳидов |website=Mino.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://dushanbetv.tj/news/2050-dar-teatri-davlatii-javononi-toikiston-ba-nomi-mamudon-voidov-chorabinii-idonai-solinav-doir-shud.html |title=Дар Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов чорабинии идонаи солинавӣ доир шуд |website=Dushanbetv.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://dushanbe.tj/teatr-o |title=Театрҳо |website=Dushanbe.tj |language=tg}}
&lt;/references&gt;</text>
      <sha1>okhmki4y8vqvqbyuixcxxp7qvz7y8ra</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469828</id>
      <parentid>1469827</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T06:29:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <origin>1469828</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24621" sha1="afyfqibih64e678rjh3mknc8ogt4lhe" xml:space="preserve">'''Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи [[Маҳмуд Воҳидов|Маҳмудҷон Воҳидов]]''' – яке аз муассисаҳои театрии тобеи [[Вазорати фарҳанги Тоҷикистон]] мебошад. Театр соли [[1979]] номи [[ҳунарпеша]]и барҷастаи театру кинои Тоҷикистон, коргардони театр, [[Ҳунарпешаи халқии ҶШС Тоҷикистон|Ҳунарпешаи мардумии ҶШС Тоҷикистон]] ([[1973]]), дорандаи [[Ҷоизаи давлатии Тоҷикистон ба номи Абӯабдуллоҳ Рӯдакӣ]] ([[1978]]) [[Маҳмуд Воҳидов]] гирифтааст. Театр дар пойтахти Тоҷикистон – шаҳри [[Душанбе]] ҷойгир аст &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |accessdate=2015-05-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305133725/http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |archivedate=2016-03-05 }}&lt;/ref&gt;.

== Таърих ==
Соли 1971 бо Қарори Совети вазирони ҶШС Тоҷикистон дар заминаи хатмкунандагони Донишкадаи давлатии санъати театрии шаҳри [[Москва]] ба номи А.В. Луначарский Театри давлатии ҷавонон таъсис дода шуд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. 27 декабри ҳамон сол бори аввал театр бо спектакли &quot;Васса Железнова&quot;-и М. Горький пардаи худро ба рӯи тамошобинон боз кард &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Ҳайати эҷодии театри навбунёдро актёрони ҷавон:
[[Малика Ҷӯрабекова]],
[[Раҷабгул Қосимова]],
[[Дилбар Умарова]],
[[Мавлуда Обидова]],
[[Гулсара Абдуллоева]],
[[Соҳибсултон Алиназарова]],
[[Абдулҳафиз Қодирӣ]],
[[Амонулло Қодиров]],
[[Даврон Алиматов]],
[[Шодӣ Солеҳов]],
[[Тағоймурод Розиқов]],
[[Исфандиёр Ғуломзода]],
[[Қурбон Ҳомидов]],
[[Ғолиб Исломов]],
[[Бердӣ Мингбоев]],
[[Асалбегим Саодатова]],
[[Султоншоҳ Муқаддамов]],
[[Гулбегим Зоолшоева]],
[[Ашур Ғуломов]],
[[Сафаралӣ Қурбонов]],
[[Неъмат Яҳёзода]],
[[Зафар Ҷаводов]],
[[Музаффар Хаёлов]]
ва Саркоргардон – [[Ҳабибулло Абдуразоқов]], коргардон – [[Турахон Аҳмадхонов]] ташкил медоданд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Солҳои 1973-1977 як гурӯҳ, режиссёрони даьватшуда намоишҳои ҷолиберо дар саҳнаи театр гузоштанд. Аз ҷумла, А. Асанин &quot;Модар меояд&quot;-и Ш. Ҳусейнов, Бак Лан &quot;Таронаи ишқ»-и Нгуен Ву (Вьетнам), Шамсӣ Қиём &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А. Атобоев, Б. Долинов &quot;Муаллими рақс&quot;-и Лопе де Вега, В. Лонге,&quot;Модар&quot;- и К. Чапек, З. Масафоев &quot;Дилшод&quot;-и А. Сидқӣ, «Эҳ, ҷавонӣ, ҷавонӣ»-и М. Бахтӣ, «Ситораи роҳнамо»-и К. Яшинро таҳия намудаанд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1976]] дастаи ҳунарии Театр аз ҳисоби дастпарварони студияи нави тоҷикии ГИТИС - Ф.Умаров, И.Машрабов, Н.Нуриддинов, Х.Сиддиқ, Назирмат ва Маҳбуба Мусоевҳо, Ҳотам Нуров, Умар Алиев ва дигарон пурратар гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. Ҳамчунин [[Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон ба номи М. Турсунзода]] пайваста Театрро бо ҳунарпешагони хушсалиқа таъмин мекард &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1977]] барои спектаклҳои &quot;Васса Железнова&quot;-и М.Горький, &quot;Модар&quot;-и К.Чапек, &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А.Атобойев ва &quot;Дилшод&quot;-и [[Аъзам Сидқӣ]] Театр сазовори ҷоизаи Кумитаи марказии Комсомоли ленинии Тоҷикистон гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1978]] ба Театр номи ҳунарпешаи маҳбуби халқи тоҷик шодравон [[Маҳмуд Воҳидов|Маҳмудҷон Воҳидов]] дода шуд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. Сарварони ҳамонвақтаи Театр - директор [[Аъзам Сидқӣ]] ва саркоргардон [[Шамсӣ Қиёмов]], ки худ драмнавис буданд, кӯшиши зиёд ба харҷ доданд, ки барномаи Театр рангин бошад. Аз ин лиҳоз солҳои 1970-1980 асарҳои драмнависони тоҷик [[Абдумалик Баҳорӣ]], [[Меҳмон Бахтӣ]], Н. Исломов, Султон Сафаров, С. Ҳалимшо ва М. Холов рӯи саҳнаи Театрро диданд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.

== Дастовардҳо ==
Соли 1977:Театр барои спектаклҳои &quot;Васса Железнова&quot;-и М.Горький, &quot;Модар&quot;-и К.Чапек, &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А.Атобойев ва &quot;Дилшод&quot;-и [[Аъзам Сидқӣ]] сазовори ҷоизаи Кумитаи марказии Комсомоли ленинии Тоҷикистон гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Соли 1993: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|Ҷашнвора-озмуни ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ “Парасту-93”]] бо намоиши &quot;Сафар махсум&quot;–и А.Ҳамдам сазовори “Шоҳ Ҷоиза” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Бо ҳамин намоиш дар ҷашнвораи театрии “Наврӯз” дар Туркманистон [[Насриддин Нуриддинов]] ҷоизаи «Беҳтарин иҷрои нақши мардона»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 1994: Бо намоиши &quot;Рӯдакӣ&quot; дар коргардонии [[Музаффар Хаёлов]] ба [[Ҷумҳурии Исломии Эрон]] сафари ҳунарӣ дошт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 1997: Бо намоиши &quot;Чамбули мастон&quot;–и С. Айюбӣ дар когардонии Д. Убайдуллоев дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] соҳиби “Шоҳҷоиза” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2005: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши &quot;Шаби бепоёни фохта&quot;–и Ҳ. Наимӣ дар коргардонии [[Нозим Меликов]] соҳиби ҷоизаи «Кори нахустини муваффақонаи коргардонӣ» (Дебют) ва ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Тағоймурод Розиқов]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2007: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|Ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши «Отелло»-и У. Шекспир дар коргардонии [[Барзу Абдураззоқов|Барзу Абдураззоқов,]] [[Қурбон Собир]] ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2008: Дар Фестивал-озмуни байналмилалии театрии кишварҳои Осиёи Марказӣ дар шаҳри [[Алмаато]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Зани сарватманд»-и А. Амирлӣ дар таҳияи [[Султон Усмонов]] ширкат намуда, сазовори ҷоизаҳои «Беҳтарин ансамбли актёрӣ» ва «Беҳтарин иҷрои нақши мардона» (Насриддин Нуриддинов) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;khovar2008&quot; /&gt;. Дар моҳи ноябри ҳамон сол бо намоиши «Рӯзе дарозтар аз қарн» дар Фестивал-озмуни байналмилалии театрии «Арт-Ордо–2008» дар [[Бишкек]]и [[Қирғизистон]] ширкат намуда, ба дарёфти 5 ҷоиза: «Беҳтарин таҳиягар» (С. Усмонов), «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]), «Беҳтарин нақши мардона дуюмдараҷа» ([[Нозим Меликов]]), «Барои таҷассуми баланди ғоявии асари бадеӣ дар саҳна» ва «Беҳтарин ороиши мусиқӣ» ноил гашт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2009:Театр бо намоишномаи «Рустам ва Суҳроб» дар 27-умин [[Ҷашнвораи байналмилалии «Фаҷр»]]-и [[Эрон]] дар байни 16 давлати дунё соҳиби Шоҳҷоиза (ГРАН-ПРИ) ва ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Қурбон Собир]]) гардид. Моҳи ноябри ҳамон сол дубора тӯли як моҳ ин намоишро барои мардуми Теҳрон намоиш доданд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2010: Театр бо намоишномаи «Чашмони бародари қиёматӣ»-и Н. Табаров дар Фестивали миллии театрҳои [[Афғонистон]] ва соли 2012 дар Фестивали байналмилалии театрҳо дар шаҳри [[Лвов]]и [[Украина]] иштирок намуд. Инчунин ин намоиш сазовори “Ҷоизаи давлатии ба номи А. Рӯдакӣ” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2011: Бо намоиши «Шабе дур аз Ватан» дар [[Ҷашнвораи Парасту|Фестивал-озмуни ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ «Парасту–2011»]] иштирок намуда, сазовори ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]) ва намоиш сазовори мақоми дуюм гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Охири соли 2011 намоиши «Рустам ва Сӯҳроб» ба ҷашнвораи байналмилалии «Театрҳои ҷавони Русия» дар шаҳри [[Омск]] даъват шуд ва соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин таҷассуми асарҳои устуравӣ дар саҳна бо диди нав» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2012: Театр дар 4 ҷашнвораи байналмилалии театрӣ иштирок намудааст: а) Бо намоиши «Шабе дур аз Ватан»-и [[Нозим Меликов]] дар ҷашнвораҳои «Намоишҳои хиёбонӣ» дар [[Қирғизистон]] ва «С улицы роз» дар [[Молдова]] &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. б) Бо драмаи «Сарбозони қаторӣ» дар ҷашнвораи «Муқовимат» дар [[Ободон]]и [[Эрон]] &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. в) Бо намоиши «Рустам ва Суҳроб» дар ҷашнвораи «Театр Чехов Ялта» дар [[Украина]] ширкат намуда, соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин асари устуравӣ аз диди нав» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2014:Намоиши «Шабе дур аз Ватан»-и [[Нозим Меликов]] дар ҷашнвораи байналмилалии телевизионии «Ҷило–2014» ҷоизаи «Намоиши беҳтарини сол»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2015: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту-2015»]] бо намоиши «Гирдбод» дар коргардонии [[Шавкат Халилов]] театр соҳиби «Ҷои аввал», ҷоизаи «Беҳтарин коргардон» ва «Беҳтарин кори рассомӣ» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;jumhuriyat2015&quot; /&gt;. Дар моҳи октябри ҳамон сол дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии «АРТ-ОРДО 2015» дар [[Қирғизистон]] бо намоиши «ИШТИБОҲ» иштирок намуда, [[Нозим Меликов]] ҷоизаи «Беҳтарин коргардон»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Охири моҳи ноябри соли 2015 бо намоиши «Шабе дур аз ватан» дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ «Тунғушбай-Ал-Тарази» дар [[Тараз]]и [[Қазоқистон]] иштирок карда, [[Абдумумин Шарифӣ]] соҳиби ҷоизаи асосии ҷашнвора - «Беҳтарин нақши мардона» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2016: Дар 6-умин ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ «Қазоқистон қалби Осиё» дар шаҳри [[Талдиқурғон]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Шабе дур аз ватан» театр соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин иҷрои дуэти ҳунармандӣ» ([[Абдумумин Шарифӣ]] ва [[Моҳпайкар Ёрова]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2017: «Дирафши Коваёнӣ»-и [[Нозим Меликов]] Шоҳҷоизаи [[Ҷашнвораи Парасту|Фестивали «Парасту-2017»]]-ро соҳиб гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Ҳамчунин дар ҷашнвораҳои байналмилалии Русия дар шаҳрҳои [[Налчик]] ва [[Владиқафқоз]] бо намоиши «Шабе дур аз ватан» иштирок намуда, ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]) ва «Беҳтарин нақши занонаи дараҷаи 2» ([[Моҳпайкар Ёрова]])-ро ба даст овард &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2018: Дар [[Ҷашнвораи байналмилалии «Фазои ҷавонӣ»]] дар шаҳри [[Сочи]]и [[Русия]] бо намоиши «Актриса» иштирок намуда, соҳиби ҷоизаҳои «Беҳтарин нақши занонаи дараҷаи 3» (З. Бадалова) ва «Барои ҷуръати коргардонӣ» (Қ. Мирзоев) шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2019: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту-2019»]] бо намоиши «Кӯҳҳо вақте, ки суқут мекунанд»-и [[Чингиз Айтматов]] дар таҳияи [[Нозим Меликов]] соҳиби ҷои дуюм ва ҷоизаи «Беҳтарин коргардон» (Н. Меликов) ва «Беҳтарин нақши занона» ([[Шогун Давлатбекова]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;pressa2019&quot; /&gt;. Дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ дар шаҳри [[Ҷезқазғон]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Диравши Коваёнӣ» театр «Шоҳҷоиза» («Гран-При»)-и ҷашнвораро соҳиб гашт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2020: Бори аввал дар таърихи театри тоҷик дар [[Фестивали байналмилалии театрҳои касбӣ]] дар шаҳри [[Ню-Ҷерсӣ|Ню-Ҷерси]]и [[ИМА]] тариқи пахши бархат (онлайнӣ) бо намоишномаи «Дирафши Коваёнӣ» ширкат кард &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2021: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоишномаи «Гунҷишкакон ҳам механданд» [[Мавлона Наҷмиддинова]] соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин нақши занона» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2023: Театр дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши «Иштибоҳ»-и [[Албер Камю]] дар коргардонии [[Нозим Меликов]] иштирок намуд. [[Моҳпайкар Ёрова]] сазовори ҷоизаи «Беҳтарин нақши занона» ва коргардон [[Нозим Меликов]] сазовори ҷоизаи махсуси ба номи [[Хушназар Майбалиев|Х. Майбалиев]] гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Дар моҳи ноябри соли 2023 театр бо намоиши «Шабе дур аз ватан» дар ҷашнвораи байналмилалии театрӣ дар шаҳри [[Ашқобод]]и [[Туркманистон]] иштирок карда, баҳои баланди мутахассисони ҳунари театрро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;sinamo2023&quot; /&gt;.

== Ҳунарпешагони унвондор ==
=== Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон ===
[[Гулсара Абдуллоева]],
[[Раҷабгул Қосимова]],
[[Соибсултон Алиназарова|Соибсултон, Алиназарова]],
[[Асалбегим Саодатова]],
[[Шодӣ Солеҳов]],
[[Тағоймурод Розиқов]],
[[Ғолиб Исломов]],
[[Насриддин Нуриддинов]],
[[Имомбердӣ Мингбоев]],
[[Мирзоватан Миров]],
[[Дилбар Умарова]].

=== Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон ===
[[Толибҷон Бобоев]],
[[Шавкат Халилов|Шавкат Халилов,]]
[[Абдумумин Шарифӣ|Абдумумин Шарифӣ,]]
[[Сабзагул Қурбонова|Сабзагул Қурбонова,]]
[[Ашурмаҳмад Ғуломов|Ашурмаҳмад Ғуломов,]]
[[Ниёзаҳмад Мӯсоев]],
[[Холмурод Сиддиқов]].

== Асарҳои таҳияшуда ==
Репертуари театрро асарҳои зерин ташкил медоданд: &quot;Васса Железнова&quot;-и М. Горький, &quot;Табибизуракӣ&quot;-и Ж.Б.Молйер, &quot;Пирии пурзаҳмат&quot;-и Л. Разгонов, «Ғори аҷинаҳо»-и Г. Сафиева, «Хазони таги пой»-и Ф. Ғуломова, «Робияи Балхӣ»-и А. Атобойев &quot;Ҳалокати умед&quot;-и Г. Германсва &quot;Тангои ҷиноятӣ&quot;-и З. Раннет, &quot;Модар меояд&quot;-и Ш. Ҳусейнов, &quot;Таронаи ишқ»-и Нгуен Ву (Вьетнам), &quot;Муаллими рақс&quot;-и Лопе де Вега, &quot;Модар&quot;- и К. Чапек, &quot;Дилшод&quot;-и А. Сидқӣ, «Эҳ, ҷавонӣ, ҷавонӣ»-и М. Бахтӣ, «Ситораи роҳнамо»-и К. Яшин, «Кафшҳои Абулқосим»-и А. Аҳмадхонов, Н. Табаров, «Карим- девона»-и Т. Аҳмадхонов, «Чашмони бародари қиёматӣ»-и [[Нур Табаров]], «Тавқи лаънат ва номзад»-и [[Шодӣ Солеҳов|Шодӣ Солеҳ]] ва З. Содиқ дар таҳияи [[Мирзоватан Миров]], «Рӯзе дарозтар аз қарн»-и [[Чингиз Айтматов]] дар таҳияи С.Усмонов, «Зани сарватманд»-и А. Амирлӣ, «Рустам ва Суҳроб»-и А. Фирдавсӣ, «Харгушаки бодича»-и С. Михалков дар таҳияи С.Усмонов, «Отелло»-и В.Шекспир, «Фолбинии Афандӣ»-и А. Баҳорӣ дар таҳияи [[Барзу Абдураззоқов]], «Шаби бепоёни фохта»-и Ҳ. Наимӣ, «Афсонаи зимистон»

== Эзоҳ ==
&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;vfarhang&quot;&gt;{{cite web |url=http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |accessdate=2015-05-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305133725/http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |archivedate=2016-03-05 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;achievements&quot;&gt;{{cite web |url=http://example.com/achievements |title=Дастовардҳои коргардон Нозим Меликов (Маълумоти иловагӣ) |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;khovar2008&quot;&gt;{{cite web |url=https://khovar.tj/2008/08/teatri-1206-avononi-to-1206-ikiston-dar-1206-ashnvorai-bajnalhal-1178-1250-shirkat-mevarzad/ |title=Театри ҷавонони Тоҷикистон дар ҷашнвораи байналмилалӣ ширкат меварзад |website=Khovar.tj |date=10.08.2008 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;pressa2019&quot;&gt;{{cite web |url=http://pressa.tj/khabarho/teatri-javonon-dar-parastu-93-sohibi-shohjoiza-shud |title=Театри ҷавонон дар «Парасту-93» соҳиби Шоҳҷоиза шуд |website=Pressa.tj |date=19.04.2019 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;jumhuriyat2015&quot;&gt;{{cite web |url=https://peshina.jumhuriyat.tj/index.php?art_id=42013 |title=Бахшида ба Ҷашни 45-солагии Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |website=Jumhuriyat.tj |date=06.01.2015 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;sinamo2023&quot;&gt;{{cite web |url=https://sinamo.tv/news/849-shabe-dur-az-vatan-namoishi-teatri-davlatii-avononi-toikiston-dar-turkmaniston-muarrif-gardid.html |title=&quot;Шабе дур аз Ватан&quot; – намоиши Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон дар Туркманистон муаррифӣ гардид |website=Sinamo.tv |date=20.11.2023 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
{{cite web |url=https://2gis.tj/dushanbe/firm/70000001101706597 |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон |website=2gis.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://tj.gorodwiki.ru/dushanbe/teatri-davlatii-avononi-toikiston-4851-otzyvy |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон |website=Gorodwiki.ru |language=tg}}
{{cite web |url=https://mino.tj/tj/biz/teatri-davlatii-javononi-tojikiston-ba-nomi-m-vohidov-dushanbe |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи М. Воҳидов |website=Mino.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://dushanbetv.tj/news/2050-dar-teatri-davlatii-javononi-toikiston-ba-nomi-mamudon-voidov-chorabinii-idonai-solinav-doir-shud.html |title=Дар Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов чорабинии идонаи солинавӣ доир шуд |website=Dushanbetv.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://dushanbe.tj/teatr-o |title=Театрҳо |website=Dushanbe.tj |language=tg}}
&lt;/references&gt;</text>
      <sha1>afyfqibih64e678rjh3mknc8ogt4lhe</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469830</id>
      <parentid>1469828</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T06:34:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <origin>1469830</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24699" sha1="8o7dokfg6jsglfn7q3oxjznlu1a39o9" xml:space="preserve">'''Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи [[Маҳмуд Воҳидов|Маҳмудҷон Воҳидов]]''' – яке аз муассисаҳои театрии тобеи [[Вазорати фарҳанги Тоҷикистон]] мебошад. Театр соли [[1979]] номи [[ҳунарпеша]]и барҷастаи театру кинои Тоҷикистон, коргардони театр, [[Ҳунарпешаи халқии ҶШС Тоҷикистон|Ҳунарпешаи мардумии ҶШС Тоҷикистон]] ([[1973]]), дорандаи [[Ҷоизаи давлатии Тоҷикистон ба номи Абӯабдуллоҳ Рӯдакӣ]] ([[1978]]) [[Маҳмуд Воҳидов]] гирифтааст. Театр дар пойтахти Тоҷикистон – шаҳри [[Душанбе]] ҷойгир аст &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |accessdate=2015-05-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305133725/http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |archivedate=2016-03-05 }}&lt;/ref&gt;.

== Таърих ==
Соли 1971 бо Қарори Совети вазирони ҶШС Тоҷикистон дар заминаи хатмкунандагони Донишкадаи давлатии санъати театрии шаҳри [[Москва]] ба номи А.В. Луначарский Театри давлатии ҷавонон таъсис дода шуд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. 27 декабри ҳамон сол бори аввал театр бо спектакли &quot;Васса Железнова&quot;-и М. Горький пардаи худро ба рӯи тамошобинон боз кард &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Ҳайати эҷодии театри навбунёдро актёрони ҷавон:
[[Малика Ҷӯрабекова|Малика Ҷӯрабекова,]]
[[Раҷабгул Қосимова]],
[[Дилбар Умарова]],
[[Мавлуда Обидова]],
[[Гулсара Абдуллоева]],
[[Соибсултон Алиназарова|Соҳибсултон Алиназарова]],
[[Абдулҳафиз Қодирӣ]],
[[Амонулло Қодиров]],
[[Даврон Алиматов]],
[[Шодӣ Солеҳов]],
[[Тағоймурод Розиқов]],
[[Исфандиёр Ғуломзода]],
[[Қурбон Ҳомидов]],
[[Ғолиб Исломов]],
[[Бердӣ Мингбоев]],
[[Асалбегим Саодатова]],
[[Султоншоҳ Муқаддамов]],
[[Гулбегим Зоолшоева]],
[[Ашур Ғуломов]],
[[Сафаралӣ Қурбонов]],
[[Неъмат Яҳёзода]],
[[Зафар Ҷаводов]],
[[Музаффар Хаёлов]]
ва Саркоргардон – [[Ҳабибулло Абдуразоқов]], коргардон – [[Турахон Аҳмадхонов]] ташкил медоданд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Солҳои 1973-1977 як гурӯҳ, режиссёрони даьватшуда намоишҳои ҷолиберо дар саҳнаи театр гузоштанд. Аз ҷумла, А. Асанин &quot;Модар меояд&quot;-и Ш. Ҳусейнов, Бак Лан &quot;Таронаи ишқ»-и Нгуен Ву (Вьетнам), Шамсӣ Қиём &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А. Атобоев, Б. Долинов &quot;Муаллими рақс&quot;-и Лопе де Вега, В. Лонге,&quot;Модар&quot;- и К. Чапек, З. Масафоев &quot;Дилшод&quot;-и А. Сидқӣ, «Эҳ, ҷавонӣ, ҷавонӣ»-и М. Бахтӣ, «Ситораи роҳнамо»-и К. Яшинро таҳия намудаанд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1976]] дастаи ҳунарии Театр аз ҳисоби дастпарварони студияи нави тоҷикии ГИТИС - Ф.Умаров, И.Машрабов, Н.Нуриддинов, Х.Сиддиқ, Назирмат ва Маҳбуба Мусоевҳо, Ҳотам Нуров, Умар Алиев ва дигарон пурратар гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. Ҳамчунин [[Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон ба номи М. Турсунзода]] пайваста Театрро бо ҳунарпешагони хушсалиқа таъмин мекард &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1977]] барои спектаклҳои &quot;Васса Железнова&quot;-и М.Горький, &quot;Модар&quot;-и К.Чапек, &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А.Атобойев ва &quot;Дилшод&quot;-и [[Аъзам Сидқӣ]] Театр сазовори ҷоизаи Кумитаи марказии Комсомоли ленинии Тоҷикистон гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1978]] ба Театр номи ҳунарпешаи маҳбуби халқи тоҷик шодравон [[Маҳмуд Воҳидов|Маҳмудҷон Воҳидов]] дода шуд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. Сарварони ҳамонвақтаи Театр - директор [[Аъзам Сидқӣ]] ва саркоргардон [[Шамсӣ Қиёмов]], ки худ драмнавис буданд, кӯшиши зиёд ба харҷ доданд, ки барномаи Театр рангин бошад. Аз ин лиҳоз солҳои 1970-1980 асарҳои драмнависони тоҷик [[Абдумалик Баҳорӣ]], [[Меҳмон Бахтӣ]], Н. Исломов, Султон Сафаров, С. Ҳалимшо ва М. Холов рӯи саҳнаи Театрро диданд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.

== Дастовардҳо ==
Соли 1977:Театр барои спектаклҳои &quot;Васса Железнова&quot;-и М.Горький, &quot;Модар&quot;-и К.Чапек, &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А.Атобойев ва &quot;Дилшод&quot;-и [[Аъзам Сидқӣ]] сазовори ҷоизаи Кумитаи марказии Комсомоли ленинии Тоҷикистон гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Соли 1993: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|Ҷашнвора-озмуни ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ “Парасту-93”]] бо намоиши &quot;Сафар махсум&quot;–и А.Ҳамдам сазовори “Шоҳ Ҷоиза” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Бо ҳамин намоиш дар ҷашнвораи театрии “Наврӯз” дар Туркманистон [[Насриддин Нуриддинов]] ҷоизаи «Беҳтарин иҷрои нақши мардона»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 1994: Бо намоиши &quot;Рӯдакӣ&quot; дар коргардонии [[Музаффар Хаёлов]] ба [[Ҷумҳурии Исломии Эрон]] сафари ҳунарӣ дошт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 1997: Бо намоиши &quot;Чамбули мастон&quot;–и С. Айюбӣ дар когардонии Д. Убайдуллоев дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] соҳиби “Шоҳҷоиза” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2005: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши &quot;Шаби бепоёни фохта&quot;–и Ҳ. Наимӣ дар коргардонии [[Нозим Меликов]] соҳиби ҷоизаи «Кори нахустини муваффақонаи коргардонӣ» (Дебют) ва ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Тағоймурод Розиқов]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2007: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|Ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши «Отелло»-и У. Шекспир дар коргардонии [[Барзу Абдураззоқов|Барзу Абдураззоқов,]] [[Қурбон Собир]] ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2008: Дар Фестивал-озмуни байналмилалии театрии кишварҳои Осиёи Марказӣ дар шаҳри [[Алмаато]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Зани сарватманд»-и А. Амирлӣ дар таҳияи [[Султон Усмонов]] ширкат намуда, сазовори ҷоизаҳои «Беҳтарин ансамбли актёрӣ» ва «Беҳтарин иҷрои нақши мардона» (Насриддин Нуриддинов) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;khovar2008&quot; /&gt;. Дар моҳи ноябри ҳамон сол бо намоиши «Рӯзе дарозтар аз қарн» дар Фестивал-озмуни байналмилалии театрии «Арт-Ордо–2008» дар [[Бишкек]]и [[Қирғизистон]] ширкат намуда, ба дарёфти 5 ҷоиза: «Беҳтарин таҳиягар» (С. Усмонов), «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]), «Беҳтарин нақши мардона дуюмдараҷа» ([[Нозим Меликов]]), «Барои таҷассуми баланди ғоявии асари бадеӣ дар саҳна» ва «Беҳтарин ороиши мусиқӣ» ноил гашт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2009:Театр бо намоишномаи «Рустам ва Суҳроб» дар 27-умин [[Ҷашнвораи байналмилалии «Фаҷр»]]-и [[Эрон]] дар байни 16 давлати дунё соҳиби Шоҳҷоиза (ГРАН-ПРИ) ва ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Қурбон Собир]]) гардид. Моҳи ноябри ҳамон сол дубора тӯли як моҳ ин намоишро барои мардуми Теҳрон намоиш доданд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2010: Театр бо намоишномаи «Чашмони бародари қиёматӣ»-и Н. Табаров дар Фестивали миллии театрҳои [[Афғонистон]] ва соли 2012 дар Фестивали байналмилалии театрҳо дар шаҳри [[Лвов]]и [[Украина]] иштирок намуд. Инчунин ин намоиш сазовори “Ҷоизаи давлатии ба номи А. Рӯдакӣ” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2011: Бо намоиши «Шабе дур аз Ватан» дар [[Ҷашнвораи Парасту|Фестивал-озмуни ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ «Парасту–2011»]] иштирок намуда, сазовори ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]) ва намоиш сазовори мақоми дуюм гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Охири соли 2011 намоиши «Рустам ва Сӯҳроб» ба ҷашнвораи байналмилалии «Театрҳои ҷавони Русия» дар шаҳри [[Омск]] даъват шуд ва соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин таҷассуми асарҳои устуравӣ дар саҳна бо диди нав» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2012: Театр дар 4 ҷашнвораи байналмилалии театрӣ иштирок намудааст: а) Бо намоиши «Шабе дур аз Ватан»-и [[Нозим Меликов]] дар ҷашнвораҳои «Намоишҳои хиёбонӣ» дар [[Қирғизистон]] ва «С улицы роз» дар [[Молдова]] &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. б) Бо драмаи «Сарбозони қаторӣ» дар ҷашнвораи «Муқовимат» дар [[Ободон]]и [[Эрон]] &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. в) Бо намоиши «Рустам ва Суҳроб» дар ҷашнвораи «Театр Чехов Ялта» дар [[Украина]] ширкат намуда, соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин асари устуравӣ аз диди нав» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2014:Намоиши «Шабе дур аз Ватан»-и [[Нозим Меликов]] дар ҷашнвораи байналмилалии телевизионии «Ҷило–2014» ҷоизаи «Намоиши беҳтарини сол»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2015: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту-2015»]] бо намоиши «Гирдбод» дар коргардонии [[Шавкат Халилов]] театр соҳиби «Ҷои аввал», ҷоизаи «Беҳтарин коргардон» ва «Беҳтарин кори рассомӣ» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;jumhuriyat2015&quot; /&gt;. Дар моҳи октябри ҳамон сол дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии «АРТ-ОРДО 2015» дар [[Қирғизистон]] бо намоиши «ИШТИБОҲ» иштирок намуда, [[Нозим Меликов]] ҷоизаи «Беҳтарин коргардон»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Охири моҳи ноябри соли 2015 бо намоиши «Шабе дур аз ватан» дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ «Тунғушбай-Ал-Тарази» дар [[Тараз]]и [[Қазоқистон]] иштирок карда, [[Абдумумин Шарифӣ]] соҳиби ҷоизаи асосии ҷашнвора - «Беҳтарин нақши мардона» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2016: Дар 6-умин ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ «Қазоқистон қалби Осиё» дар шаҳри [[Талдиқурғон]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Шабе дур аз ватан» театр соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин иҷрои дуэти ҳунармандӣ» ([[Абдумумин Шарифӣ]] ва [[Моҳпайкар Ёрова]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2017: «Дирафши Коваёнӣ»-и [[Нозим Меликов]] Шоҳҷоизаи [[Ҷашнвораи Парасту|Фестивали «Парасту-2017»]]-ро соҳиб гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Ҳамчунин дар ҷашнвораҳои байналмилалии Русия дар шаҳрҳои [[Налчик]] ва [[Владиқафқоз]] бо намоиши «Шабе дур аз ватан» иштирок намуда, ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]) ва «Беҳтарин нақши занонаи дараҷаи 2» ([[Моҳпайкар Ёрова]])-ро ба даст овард &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2018: Дар [[Ҷашнвораи байналмилалии «Фазои ҷавонӣ»]] дар шаҳри [[Сочи]]и [[Русия]] бо намоиши «Актриса» иштирок намуда, соҳиби ҷоизаҳои «Беҳтарин нақши занонаи дараҷаи 3» (З. Бадалова) ва «Барои ҷуръати коргардонӣ» (Қ. Мирзоев) шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2019: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту-2019»]] бо намоиши «Кӯҳҳо вақте, ки суқут мекунанд»-и [[Чингиз Айтматов]] дар таҳияи [[Нозим Меликов]] соҳиби ҷои дуюм ва ҷоизаи «Беҳтарин коргардон» (Н. Меликов) ва «Беҳтарин нақши занона» ([[Шогун Давлатбекова]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;pressa2019&quot; /&gt;. Дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ дар шаҳри [[Ҷезқазғон]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Диравши Коваёнӣ» театр «Шоҳҷоиза» («Гран-При»)-и ҷашнвораро соҳиб гашт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2020: Бори аввал дар таърихи театри тоҷик дар [[Фестивали байналмилалии театрҳои касбӣ]] дар шаҳри [[Ню-Ҷерсӣ|Ню-Ҷерси]]и [[ИМА]] тариқи пахши бархат (онлайнӣ) бо намоишномаи «Дирафши Коваёнӣ» ширкат кард &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2021: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоишномаи «Гунҷишкакон ҳам механданд» [[Мавлона Наҷмиддинова]] соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин нақши занона» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2023: Театр дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши «Иштибоҳ»-и [[Албер Камю]] дар коргардонии [[Нозим Меликов]] иштирок намуд. [[Моҳпайкар Ёрова]] сазовори ҷоизаи «Беҳтарин нақши занона» ва коргардон [[Нозим Меликов]] сазовори ҷоизаи махсуси ба номи [[Хушназар Майбалиев|Х. Майбалиев]] гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Дар моҳи ноябри соли 2023 театр бо намоиши «Шабе дур аз ватан» дар ҷашнвораи байналмилалии театрӣ дар шаҳри [[Ашқобод]]и [[Туркманистон]] иштирок карда, баҳои баланди мутахассисони ҳунари театрро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;sinamo2023&quot; /&gt;.

== Ҳунарпешагони унвондор ==
=== Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон ===
[[Гулсара Абдуллоева]],
[[Раҷабгул Қосимова]],
[[Соибсултон Алиназарова|Соибсултон, Алиназарова]],
[[Асалбегим Саодатова]],
[[Шодӣ Солеҳов]],
[[Тағоймурод Розиқов]],
[[Ғолиб Исломов]],
[[Насриддин Нуриддинов]],
[[Имомбердӣ Мингбоев]],
[[Мирзоватан Миров]],
[[Дилбар Умарова]].

=== Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон ===
[[Толибҷон Бобоев]],
[[Шавкат Халилов|Шавкат Халилов,]]
[[Абдумумин Шарифӣ|Абдумумин Шарифӣ,]]
[[Сабзагул Қурбонова|Сабзагул Қурбонова,]]
[[Ашурмаҳмад Ғуломов|Ашурмаҳмад Ғуломов,]]
[[Ниёзаҳмад Мӯсоев]],
[[Холмурод Сиддиқов]].

== Асарҳои таҳияшуда ==
Репертуари театрро асарҳои зерин ташкил медоданд: &quot;Васса Железнова&quot;-и М. Горький, &quot;Табибизуракӣ&quot;-и Ж.Б.Молйер, &quot;Пирии пурзаҳмат&quot;-и Л. Разгонов, «Ғори аҷинаҳо»-и Г. Сафиева, «Хазони таги пой»-и Ф. Ғуломова, «Робияи Балхӣ»-и А. Атобойев &quot;Ҳалокати умед&quot;-и Г. Германсва &quot;Тангои ҷиноятӣ&quot;-и З. Раннет, &quot;Модар меояд&quot;-и Ш. Ҳусейнов, &quot;Таронаи ишқ»-и Нгуен Ву (Вьетнам), &quot;Муаллими рақс&quot;-и Лопе де Вега, &quot;Модар&quot;- и К. Чапек, &quot;Дилшод&quot;-и А. Сидқӣ, «Эҳ, ҷавонӣ, ҷавонӣ»-и М. Бахтӣ, «Ситораи роҳнамо»-и К. Яшин, «Кафшҳои Абулқосим»-и А. Аҳмадхонов, Н. Табаров, «Карим- девона»-и Т. Аҳмадхонов, «Чашмони бародари қиёматӣ»-и [[Нур Табаров]], «Тавқи лаънат ва номзад»-и [[Шодӣ Солеҳов|Шодӣ Солеҳ]] ва З. Содиқ дар таҳияи [[Мирзоватан Миров]], «Рӯзе дарозтар аз қарн»-и [[Чингиз Айтматов]] дар таҳияи С.Усмонов, «Зани сарватманд»-и А. Амирлӣ, «Рустам ва Суҳроб»-и А. Фирдавсӣ, «Харгушаки бодича»-и С. Михалков дар таҳияи С.Усмонов, «Отелло»-и В.Шекспир, «Фолбинии Афандӣ»-и А. Баҳорӣ дар таҳияи [[Барзу Абдураззоқов]], «Шаби бепоёни фохта»-и Ҳ. Наимӣ, «Афсонаи зимистон»

== Эзоҳ ==
&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;vfarhang&quot;&gt;{{cite web |url=http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |accessdate=2015-05-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305133725/http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |archivedate=2016-03-05 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;achievements&quot;&gt;{{cite web |url=http://example.com/achievements |title=Дастовардҳои коргардон Нозим Меликов (Маълумоти иловагӣ) |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;khovar2008&quot;&gt;{{cite web |url=https://khovar.tj/2008/08/teatri-1206-avononi-to-1206-ikiston-dar-1206-ashnvorai-bajnalhal-1178-1250-shirkat-mevarzad/ |title=Театри ҷавонони Тоҷикистон дар ҷашнвораи байналмилалӣ ширкат меварзад |website=Khovar.tj |date=10.08.2008 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;pressa2019&quot;&gt;{{cite web |url=http://pressa.tj/khabarho/teatri-javonon-dar-parastu-93-sohibi-shohjoiza-shud |title=Театри ҷавонон дар «Парасту-93» соҳиби Шоҳҷоиза шуд |website=Pressa.tj |date=19.04.2019 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;jumhuriyat2015&quot;&gt;{{cite web |url=https://peshina.jumhuriyat.tj/index.php?art_id=42013 |title=Бахшида ба Ҷашни 45-солагии Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |website=Jumhuriyat.tj |date=06.01.2015 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;sinamo2023&quot;&gt;{{cite web |url=https://sinamo.tv/news/849-shabe-dur-az-vatan-namoishi-teatri-davlatii-avononi-toikiston-dar-turkmaniston-muarrif-gardid.html |title=&quot;Шабе дур аз Ватан&quot; – намоиши Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон дар Туркманистон муаррифӣ гардид |website=Sinamo.tv |date=20.11.2023 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
{{cite web |url=https://2gis.tj/dushanbe/firm/70000001101706597 |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон |website=2gis.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://tj.gorodwiki.ru/dushanbe/teatri-davlatii-avononi-toikiston-4851-otzyvy |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон |website=Gorodwiki.ru |language=tg}}
{{cite web |url=https://mino.tj/tj/biz/teatri-davlatii-javononi-tojikiston-ba-nomi-m-vohidov-dushanbe |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи М. Воҳидов |website=Mino.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://dushanbetv.tj/news/2050-dar-teatri-davlatii-javononi-toikiston-ba-nomi-mamudon-voidov-chorabinii-idonai-solinav-doir-shud.html |title=Дар Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов чорабинии идонаи солинавӣ доир шуд |website=Dushanbetv.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://dushanbe.tj/teatr-o |title=Театрҳо |website=Dushanbe.tj |language=tg}}
&lt;/references&gt;</text>
      <sha1>8o7dokfg6jsglfn7q3oxjznlu1a39o9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469832</id>
      <parentid>1469830</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T06:37:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <origin>1469832</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24753" sha1="o3kiu5zgxx7l6yz68tc8i7ppn4pds2e" xml:space="preserve">'''Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи [[Маҳмуд Воҳидов|Маҳмудҷон Воҳидов]]''' – яке аз муассисаҳои театрии тобеи [[Вазорати фарҳанги Тоҷикистон]] мебошад. Театр соли [[1979]] номи [[ҳунарпеша]]и барҷастаи театру кинои Тоҷикистон, коргардони театр, [[Ҳунарпешаи халқии ҶШС Тоҷикистон|Ҳунарпешаи мардумии ҶШС Тоҷикистон]] ([[1973]]), дорандаи [[Ҷоизаи давлатии Тоҷикистон ба номи Абӯабдуллоҳ Рӯдакӣ]] ([[1978]]) [[Маҳмуд Воҳидов]] гирифтааст. Театр дар пойтахти Тоҷикистон – шаҳри [[Душанбе]] ҷойгир аст &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |accessdate=2015-05-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305133725/http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |archivedate=2016-03-05 }}&lt;/ref&gt;.

== Таърих ==
Соли 1971 бо Қарори Совети вазирони ҶШС Тоҷикистон дар заминаи хатмкунандагони Донишкадаи давлатии санъати театрии шаҳри [[Москва]] ба номи А.В. Луначарский Театри давлатии ҷавонон таъсис дода шуд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. 27 декабри ҳамон сол бори аввал театр бо спектакли &quot;Васса Железнова&quot;-и М. Горький пардаи худро ба рӯи тамошобинон боз кард &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Ҳайати эҷодии театри навбунёдро актёрони ҷавон:
[[Малика Ҷӯрабекова|Малика Ҷӯрабекова,]]
[[Раҷабгул Қосимова]],
[[Дилбар Умарова]],
[[Мавлуда Обидова]],
[[Гулсара Абдуллоева]],
[[Соибсултон Алиназарова|Соҳибсултон Алиназарова]],
[[Абдулҳафиз Қодирӣ]],
[[Амонулло Қодиров]],
[[Даврон Алиматов]],
[[Шодӣ Солеҳов]],
[[Тағоймурод Розиқов]],
[[Исфандиёр Ғуломзода]],
[[Қурбон Ҳомидов]],
[[Ғолиб Исломов]],
[[Бердӣ Мингбоев]],
[[Асалбегим Саодатова]],
[[Султоншоҳ Муқаддамов]],
[[Гулбегим Зоолшоева]],
[[Ашурмаҳмад Ғуломов]],
[[Сафаралӣ Қурбонов]],
[[Неъмат Яҳёзода]],
[[Зафар Ҷаводов]],
[[Музаффар Хаёлов]]
ва Саркоргардон – [[Ҳабибуллоҳ Абдураззоқ|Ҳабибулло Абдуразоқов]], коргардон – [[Турахон Аҳмадхонов]] ташкил медоданд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Солҳои 1973-1977 як гурӯҳ, режиссёрони даьватшуда намоишҳои ҷолиберо дар саҳнаи театр гузоштанд. Аз ҷумла, А. Асанин &quot;Модар меояд&quot;-и Ш. Ҳусейнов, Бак Лан &quot;Таронаи ишқ»-и Нгуен Ву (Вьетнам), Шамсӣ Қиём &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А. Атобоев, Б. Долинов &quot;Муаллими рақс&quot;-и Лопе де Вега, В. Лонге,&quot;Модар&quot;- и К. Чапек, З. Масафоев &quot;Дилшод&quot;-и А. Сидқӣ, «Эҳ, ҷавонӣ, ҷавонӣ»-и М. Бахтӣ, «Ситораи роҳнамо»-и К. Яшинро таҳия намудаанд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1976]] дастаи ҳунарии Театр аз ҳисоби дастпарварони студияи нави тоҷикии ГИТИС - Ф.Умаров, И.Машрабов, Н.Нуриддинов, Х.Сиддиқ, Назирмат ва Маҳбуба Мусоевҳо, Ҳотам Нуров, Умар Алиев ва дигарон пурратар гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. Ҳамчунин [[Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон ба номи М. Турсунзода]] пайваста Театрро бо ҳунарпешагони хушсалиқа таъмин мекард &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1977]] барои спектаклҳои &quot;Васса Железнова&quot;-и М.Горький, &quot;Модар&quot;-и К.Чапек, &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А.Атобойев ва &quot;Дилшод&quot;-и [[Аъзам Сидқӣ]] Театр сазовори ҷоизаи Кумитаи марказии Комсомоли ленинии Тоҷикистон гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1978]] ба Театр номи ҳунарпешаи маҳбуби халқи тоҷик шодравон [[Маҳмуд Воҳидов|Маҳмудҷон Воҳидов]] дода шуд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. Сарварони ҳамонвақтаи Театр - директор [[Аъзам Сидқӣ]] ва саркоргардон [[Шамсӣ Қиёмов]], ки худ драмнавис буданд, кӯшиши зиёд ба харҷ доданд, ки барномаи Театр рангин бошад. Аз ин лиҳоз солҳои 1970-1980 асарҳои драмнависони тоҷик [[Абдумалик Баҳорӣ]], [[Меҳмон Бахтӣ]], Н. Исломов, Султон Сафаров, С. Ҳалимшо ва М. Холов рӯи саҳнаи Театрро диданд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.

== Дастовардҳо ==
Соли 1977:Театр барои спектаклҳои &quot;Васса Железнова&quot;-и М.Горький, &quot;Модар&quot;-и К.Чапек, &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А.Атобойев ва &quot;Дилшод&quot;-и [[Аъзам Сидқӣ]] сазовори ҷоизаи Кумитаи марказии Комсомоли ленинии Тоҷикистон гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Соли 1993: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|Ҷашнвора-озмуни ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ “Парасту-93”]] бо намоиши &quot;Сафар махсум&quot;–и А.Ҳамдам сазовори “Шоҳ Ҷоиза” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Бо ҳамин намоиш дар ҷашнвораи театрии “Наврӯз” дар Туркманистон [[Насриддин Нуриддинов]] ҷоизаи «Беҳтарин иҷрои нақши мардона»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 1994: Бо намоиши &quot;Рӯдакӣ&quot; дар коргардонии [[Музаффар Хаёлов]] ба [[Ҷумҳурии Исломии Эрон]] сафари ҳунарӣ дошт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 1997: Бо намоиши &quot;Чамбули мастон&quot;–и С. Айюбӣ дар когардонии Д. Убайдуллоев дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] соҳиби “Шоҳҷоиза” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2005: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши &quot;Шаби бепоёни фохта&quot;–и Ҳ. Наимӣ дар коргардонии [[Нозим Меликов]] соҳиби ҷоизаи «Кори нахустини муваффақонаи коргардонӣ» (Дебют) ва ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Тағоймурод Розиқов]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2007: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|Ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши «Отелло»-и У. Шекспир дар коргардонии [[Барзу Абдураззоқов|Барзу Абдураззоқов,]] [[Қурбон Собир]] ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2008: Дар Фестивал-озмуни байналмилалии театрии кишварҳои Осиёи Марказӣ дар шаҳри [[Алмаато]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Зани сарватманд»-и А. Амирлӣ дар таҳияи [[Султон Усмонов]] ширкат намуда, сазовори ҷоизаҳои «Беҳтарин ансамбли актёрӣ» ва «Беҳтарин иҷрои нақши мардона» (Насриддин Нуриддинов) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;khovar2008&quot; /&gt;. Дар моҳи ноябри ҳамон сол бо намоиши «Рӯзе дарозтар аз қарн» дар Фестивал-озмуни байналмилалии театрии «Арт-Ордо–2008» дар [[Бишкек]]и [[Қирғизистон]] ширкат намуда, ба дарёфти 5 ҷоиза: «Беҳтарин таҳиягар» (С. Усмонов), «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]), «Беҳтарин нақши мардона дуюмдараҷа» ([[Нозим Меликов]]), «Барои таҷассуми баланди ғоявии асари бадеӣ дар саҳна» ва «Беҳтарин ороиши мусиқӣ» ноил гашт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2009:Театр бо намоишномаи «Рустам ва Суҳроб» дар 27-умин [[Ҷашнвораи байналмилалии «Фаҷр»]]-и [[Эрон]] дар байни 16 давлати дунё соҳиби Шоҳҷоиза (ГРАН-ПРИ) ва ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Қурбон Собир]]) гардид. Моҳи ноябри ҳамон сол дубора тӯли як моҳ ин намоишро барои мардуми Теҳрон намоиш доданд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2010: Театр бо намоишномаи «Чашмони бародари қиёматӣ»-и Н. Табаров дар Фестивали миллии театрҳои [[Афғонистон]] ва соли 2012 дар Фестивали байналмилалии театрҳо дар шаҳри [[Лвов]]и [[Украина]] иштирок намуд. Инчунин ин намоиш сазовори “Ҷоизаи давлатии ба номи А. Рӯдакӣ” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2011: Бо намоиши «Шабе дур аз Ватан» дар [[Ҷашнвораи Парасту|Фестивал-озмуни ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ «Парасту–2011»]] иштирок намуда, сазовори ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]) ва намоиш сазовори мақоми дуюм гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Охири соли 2011 намоиши «Рустам ва Сӯҳроб» ба ҷашнвораи байналмилалии «Театрҳои ҷавони Русия» дар шаҳри [[Омск]] даъват шуд ва соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин таҷассуми асарҳои устуравӣ дар саҳна бо диди нав» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2012: Театр дар 4 ҷашнвораи байналмилалии театрӣ иштирок намудааст: а) Бо намоиши «Шабе дур аз Ватан»-и [[Нозим Меликов]] дар ҷашнвораҳои «Намоишҳои хиёбонӣ» дар [[Қирғизистон]] ва «С улицы роз» дар [[Молдова]] &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. б) Бо драмаи «Сарбозони қаторӣ» дар ҷашнвораи «Муқовимат» дар [[Ободон]]и [[Эрон]] &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. в) Бо намоиши «Рустам ва Суҳроб» дар ҷашнвораи «Театр Чехов Ялта» дар [[Украина]] ширкат намуда, соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин асари устуравӣ аз диди нав» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2014:Намоиши «Шабе дур аз Ватан»-и [[Нозим Меликов]] дар ҷашнвораи байналмилалии телевизионии «Ҷило–2014» ҷоизаи «Намоиши беҳтарини сол»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2015: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту-2015»]] бо намоиши «Гирдбод» дар коргардонии [[Шавкат Халилов]] театр соҳиби «Ҷои аввал», ҷоизаи «Беҳтарин коргардон» ва «Беҳтарин кори рассомӣ» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;jumhuriyat2015&quot; /&gt;. Дар моҳи октябри ҳамон сол дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии «АРТ-ОРДО 2015» дар [[Қирғизистон]] бо намоиши «ИШТИБОҲ» иштирок намуда, [[Нозим Меликов]] ҷоизаи «Беҳтарин коргардон»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Охири моҳи ноябри соли 2015 бо намоиши «Шабе дур аз ватан» дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ «Тунғушбай-Ал-Тарази» дар [[Тараз]]и [[Қазоқистон]] иштирок карда, [[Абдумумин Шарифӣ]] соҳиби ҷоизаи асосии ҷашнвора - «Беҳтарин нақши мардона» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2016: Дар 6-умин ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ «Қазоқистон қалби Осиё» дар шаҳри [[Талдиқурғон]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Шабе дур аз ватан» театр соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин иҷрои дуэти ҳунармандӣ» ([[Абдумумин Шарифӣ]] ва [[Моҳпайкар Ёрова]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2017: «Дирафши Коваёнӣ»-и [[Нозим Меликов]] Шоҳҷоизаи [[Ҷашнвораи Парасту|Фестивали «Парасту-2017»]]-ро соҳиб гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Ҳамчунин дар ҷашнвораҳои байналмилалии Русия дар шаҳрҳои [[Налчик]] ва [[Владиқафқоз]] бо намоиши «Шабе дур аз ватан» иштирок намуда, ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]) ва «Беҳтарин нақши занонаи дараҷаи 2» ([[Моҳпайкар Ёрова]])-ро ба даст овард &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2018: Дар [[Ҷашнвораи байналмилалии «Фазои ҷавонӣ»]] дар шаҳри [[Сочи]]и [[Русия]] бо намоиши «Актриса» иштирок намуда, соҳиби ҷоизаҳои «Беҳтарин нақши занонаи дараҷаи 3» (З. Бадалова) ва «Барои ҷуръати коргардонӣ» (Қ. Мирзоев) шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2019: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту-2019»]] бо намоиши «Кӯҳҳо вақте, ки суқут мекунанд»-и [[Чингиз Айтматов]] дар таҳияи [[Нозим Меликов]] соҳиби ҷои дуюм ва ҷоизаи «Беҳтарин коргардон» (Н. Меликов) ва «Беҳтарин нақши занона» ([[Шогун Давлатбекова]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;pressa2019&quot; /&gt;. Дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ дар шаҳри [[Ҷезқазғон]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Диравши Коваёнӣ» театр «Шоҳҷоиза» («Гран-При»)-и ҷашнвораро соҳиб гашт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2020: Бори аввал дар таърихи театри тоҷик дар [[Фестивали байналмилалии театрҳои касбӣ]] дар шаҳри [[Ню-Ҷерсӣ|Ню-Ҷерси]]и [[ИМА]] тариқи пахши бархат (онлайнӣ) бо намоишномаи «Дирафши Коваёнӣ» ширкат кард &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2021: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоишномаи «Гунҷишкакон ҳам механданд» [[Мавлона Наҷмиддинова]] соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин нақши занона» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2023: Театр дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши «Иштибоҳ»-и [[Албер Камю]] дар коргардонии [[Нозим Меликов]] иштирок намуд. [[Моҳпайкар Ёрова]] сазовори ҷоизаи «Беҳтарин нақши занона» ва коргардон [[Нозим Меликов]] сазовори ҷоизаи махсуси ба номи [[Хушназар Майбалиев|Х. Майбалиев]] гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Дар моҳи ноябри соли 2023 театр бо намоиши «Шабе дур аз ватан» дар ҷашнвораи байналмилалии театрӣ дар шаҳри [[Ашқобод]]и [[Туркманистон]] иштирок карда, баҳои баланди мутахассисони ҳунари театрро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;sinamo2023&quot; /&gt;.

== Ҳунарпешагони унвондор ==
=== Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон ===
[[Гулсара Абдуллоева]],
[[Раҷабгул Қосимова]],
[[Соибсултон Алиназарова|Соибсултон, Алиназарова]],
[[Асалбегим Саодатова]],
[[Шодӣ Солеҳов]],
[[Тағоймурод Розиқов]],
[[Ғолиб Исломов]],
[[Насриддин Нуриддинов]],
[[Имомбердӣ Мингбоев]],
[[Мирзоватан Миров]],
[[Дилбар Умарова]].

=== Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон ===
[[Толибҷон Бобоев]],
[[Шавкат Халилов|Шавкат Халилов,]]
[[Абдумумин Шарифӣ|Абдумумин Шарифӣ,]]
[[Сабзагул Қурбонова|Сабзагул Қурбонова,]]
[[Ашурмаҳмад Ғуломов|Ашурмаҳмад Ғуломов,]]
[[Ниёзаҳмад Мӯсоев]],
[[Холмурод Сиддиқов]].

== Асарҳои таҳияшуда ==
Репертуари театрро асарҳои зерин ташкил медоданд: &quot;Васса Железнова&quot;-и М. Горький, &quot;Табибизуракӣ&quot;-и Ж.Б.Молйер, &quot;Пирии пурзаҳмат&quot;-и Л. Разгонов, «Ғори аҷинаҳо»-и Г. Сафиева, «Хазони таги пой»-и Ф. Ғуломова, «Робияи Балхӣ»-и А. Атобойев &quot;Ҳалокати умед&quot;-и Г. Германсва &quot;Тангои ҷиноятӣ&quot;-и З. Раннет, &quot;Модар меояд&quot;-и Ш. Ҳусейнов, &quot;Таронаи ишқ»-и Нгуен Ву (Вьетнам), &quot;Муаллими рақс&quot;-и Лопе де Вега, &quot;Модар&quot;- и К. Чапек, &quot;Дилшод&quot;-и А. Сидқӣ, «Эҳ, ҷавонӣ, ҷавонӣ»-и М. Бахтӣ, «Ситораи роҳнамо»-и К. Яшин, «Кафшҳои Абулқосим»-и А. Аҳмадхонов, Н. Табаров, «Карим- девона»-и Т. Аҳмадхонов, «Чашмони бародари қиёматӣ»-и [[Нур Табаров]], «Тавқи лаънат ва номзад»-и [[Шодӣ Солеҳов|Шодӣ Солеҳ]] ва З. Содиқ дар таҳияи [[Мирзоватан Миров]], «Рӯзе дарозтар аз қарн»-и [[Чингиз Айтматов]] дар таҳияи С.Усмонов, «Зани сарватманд»-и А. Амирлӣ, «Рустам ва Суҳроб»-и А. Фирдавсӣ, «Харгушаки бодича»-и С. Михалков дар таҳияи С.Усмонов, «Отелло»-и В.Шекспир, «Фолбинии Афандӣ»-и А. Баҳорӣ дар таҳияи [[Барзу Абдураззоқов]], «Шаби бепоёни фохта»-и Ҳ. Наимӣ, «Афсонаи зимистон»

== Эзоҳ ==
&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;vfarhang&quot;&gt;{{cite web |url=http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |accessdate=2015-05-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305133725/http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |archivedate=2016-03-05 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;achievements&quot;&gt;{{cite web |url=http://example.com/achievements |title=Дастовардҳои коргардон Нозим Меликов (Маълумоти иловагӣ) |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;khovar2008&quot;&gt;{{cite web |url=https://khovar.tj/2008/08/teatri-1206-avononi-to-1206-ikiston-dar-1206-ashnvorai-bajnalhal-1178-1250-shirkat-mevarzad/ |title=Театри ҷавонони Тоҷикистон дар ҷашнвораи байналмилалӣ ширкат меварзад |website=Khovar.tj |date=10.08.2008 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;pressa2019&quot;&gt;{{cite web |url=http://pressa.tj/khabarho/teatri-javonon-dar-parastu-93-sohibi-shohjoiza-shud |title=Театри ҷавонон дар «Парасту-93» соҳиби Шоҳҷоиза шуд |website=Pressa.tj |date=19.04.2019 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;jumhuriyat2015&quot;&gt;{{cite web |url=https://peshina.jumhuriyat.tj/index.php?art_id=42013 |title=Бахшида ба Ҷашни 45-солагии Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |website=Jumhuriyat.tj |date=06.01.2015 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;sinamo2023&quot;&gt;{{cite web |url=https://sinamo.tv/news/849-shabe-dur-az-vatan-namoishi-teatri-davlatii-avononi-toikiston-dar-turkmaniston-muarrif-gardid.html |title=&quot;Шабе дур аз Ватан&quot; – намоиши Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон дар Туркманистон муаррифӣ гардид |website=Sinamo.tv |date=20.11.2023 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
{{cite web |url=https://2gis.tj/dushanbe/firm/70000001101706597 |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон |website=2gis.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://tj.gorodwiki.ru/dushanbe/teatri-davlatii-avononi-toikiston-4851-otzyvy |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон |website=Gorodwiki.ru |language=tg}}
{{cite web |url=https://mino.tj/tj/biz/teatri-davlatii-javononi-tojikiston-ba-nomi-m-vohidov-dushanbe |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи М. Воҳидов |website=Mino.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://dushanbetv.tj/news/2050-dar-teatri-davlatii-javononi-toikiston-ba-nomi-mamudon-voidov-chorabinii-idonai-solinav-doir-shud.html |title=Дар Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов чорабинии идонаи солинавӣ доир шуд |website=Dushanbetv.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://dushanbe.tj/teatr-o |title=Театрҳо |website=Dushanbe.tj |language=tg}}
&lt;/references&gt;</text>
      <sha1>o3kiu5zgxx7l6yz68tc8i7ppn4pds2e</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469834</id>
      <parentid>1469832</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T06:59:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <origin>1469834</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24825" sha1="e8invmnder509x0gvqji6fnmasjk5k2" xml:space="preserve">'''Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи [[Маҳмуд Воҳидов|Маҳмудҷон Воҳидов]]''' – яке аз муассисаҳои театрии тобеи [[Вазорати фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон|Вазорати фарҳанги Тоҷикистон]] мебошад. Театр соли [[1979]] номи [[ҳунарпеша]]и барҷастаи театру кинои Тоҷикистон, коргардони театр, [[Ҳунарпешаи халқии ҶШС Тоҷикистон|Ҳунарпешаи мардумии ҶШС Тоҷикистон]] ([[1973]]), дорандаи [[Ҷоизаи давлатии Тоҷикистон ба номи Абӯабдуллоҳ Рӯдакӣ]] ([[1978]]) [[Маҳмуд Воҳидов]] гирифтааст. Театр дар пойтахти Тоҷикистон – шаҳри [[Душанбе]] ҷойгир аст &lt;ref&gt;{{cite web |url=http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |accessdate=2015-05-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305133725/http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |archivedate=2016-03-05 }}&lt;/ref&gt;.

== Таърих ==
Соли 1971 бо Қарори Совети вазирони ҶШС Тоҷикистон дар заминаи хатмкунандагони Донишкадаи давлатии санъати театрии шаҳри [[Москва]] ба номи А.В. Луначарский Театри давлатии ҷавонон таъсис дода шуд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. 27 декабри ҳамон сол бори аввал театр бо спектакли &quot;Васса Железнова&quot;-и М. Горький пардаи худро ба рӯи тамошобинон боз кард &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Ҳайати эҷодии театри навбунёдро актёрони ҷавон:
[[Малика Ҷӯрабекова|Малика Ҷӯрабекова,]]
[[Раҷабгул Қосимова]],
[[Дилбар Умарова]],
[[Мавлуда Обидова]],
[[Гулсара Абдуллоева]],
[[Соибсултон Алиназарова|Соҳибсултон Алиназарова]],
[[Абдулҳафиз Қодирӣ]],
[[Амонулло Қодиров]],
[[Даврон Алиматов]],
[[Шодӣ Солеҳов]],
[[Тағоймурод Розиқов]],
[[Исфандиёр Ғуломзода]],
[[Қурбон Ҳомидов]],
[[Ғолиб Исломов]],
[[Бердӣ Мингбоев]],
[[Асалбегим Саодатова]],
[[Султоншоҳ Муқаддамов]],
[[Гулбегим Зоолшоева]],
[[Ашурмаҳмад Ғуломов]],
[[Сафаралӣ Қурбонов]],
[[Неъмат Яҳёзода]],
[[Зафар Ҷаводов]],
[[Музаффар Хаёлов]]
ва Саркоргардон – [[Ҳабибуллоҳ Абдураззоқ|Ҳабибулло Абдуразоқов]], коргардон – [[Турахон Аҳмадхонов]] ташкил медоданд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Солҳои 1973-1977 як гурӯҳ, режиссёрони даьватшуда намоишҳои ҷолиберо дар саҳнаи театр гузоштанд. Аз ҷумла, А. Асанин &quot;Модар меояд&quot;-и Ш. Ҳусейнов, Бак Лан &quot;Таронаи ишқ»-и Нгуен Ву (Вьетнам), Шамсӣ Қиём &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А. Атобоев, Б. Долинов &quot;Муаллими рақс&quot;-и Лопе де Вега, В. Лонге,&quot;Модар&quot;- и К. Чапек, З. Масафоев &quot;Дилшод&quot;-и А. Сидқӣ, «Эҳ, ҷавонӣ, ҷавонӣ»-и М. Бахтӣ, «Ситораи роҳнамо»-и К. Яшинро таҳия намудаанд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1976]] дастаи ҳунарии Театр аз ҳисоби дастпарварони студияи нави тоҷикии ГИТИС - Ф.Умаров, И.Машрабов, Н.Нуриддинов, Х.Сиддиқ, Назирмат ва Маҳбуба Мусоевҳо, Ҳотам Нуров, Умар Алиев ва дигарон пурратар гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. Ҳамчунин [[Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон ба номи М. Турсунзода]] пайваста Театрро бо ҳунарпешагони хушсалиқа таъмин мекард &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1977]] барои спектаклҳои &quot;Васса Железнова&quot;-и М.Горький, &quot;Модар&quot;-и К.Чапек, &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А.Атобойев ва &quot;Дилшод&quot;-и [[Аъзам Сидқӣ]] Театр сазовори ҷоизаи Кумитаи марказии Комсомоли ленинии Тоҷикистон гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
[[Соли 1978]] ба Театр номи ҳунарпешаи маҳбуби халқи тоҷик шодравон [[Маҳмуд Воҳидов|Маҳмудҷон Воҳидов]] дода шуд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;. Сарварони ҳамонвақтаи Театр - директор [[Аъзам Сидқӣ]] ва саркоргардон [[Шамсӣ Қиёмов]], ки худ драмнавис буданд, кӯшиши зиёд ба харҷ доданд, ки барномаи Театр рангин бошад. Аз ин лиҳоз солҳои 1970-1980 асарҳои драмнависони тоҷик [[Абдумалик Баҳорӣ]], [[Меҳмон Бахтӣ]], Н. Исломов, Султон Сафаров, С. Ҳалимшо ва М. Холов рӯи саҳнаи Театрро диданд &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.

== Дастовардҳо ==
Соли 1977:Театр барои спектаклҳои &quot;Васса Железнова&quot;-и М.Горький, &quot;Модар&quot;-и К.Чапек, &quot;Робиаи Балхӣ&quot;-и А.Атобойев ва &quot;Дилшод&quot;-и [[Аъзам Сидқӣ]] сазовори ҷоизаи Кумитаи марказии Комсомоли ленинии Тоҷикистон гардид &lt;ref name=&quot;vfarhang&quot; /&gt;.
Соли 1993: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|Ҷашнвора-озмуни ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ “Парасту-93”]] бо намоиши &quot;Сафар махсум&quot;–и А.Ҳамдам сазовори “Шоҳ Ҷоиза” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Бо ҳамин намоиш дар ҷашнвораи театрии “Наврӯз” дар Туркманистон [[Насриддин Нуриддинов]] ҷоизаи «Беҳтарин иҷрои нақши мардона»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 1994: Бо намоиши &quot;Рӯдакӣ&quot; дар коргардонии [[Музаффар Хаёлов]] ба [[Ҷумҳурии Исломии Эрон]] сафари ҳунарӣ дошт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 1997: Бо намоиши &quot;Чамбули мастон&quot;–и С. Айюбӣ дар когардонии Д. Убайдуллоев дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] соҳиби “Шоҳҷоиза” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2005: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши &quot;Шаби бепоёни фохта&quot;–и Ҳ. Наимӣ дар коргардонии [[Нозим Меликов]] соҳиби ҷоизаи «Кори нахустини муваффақонаи коргардонӣ» (Дебют) ва ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Тағоймурод Розиқов]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2007: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|Ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши «Отелло»-и У. Шекспир дар коргардонии [[Барзу Абдураззоқов|Барзу Абдураззоқов,]] [[Қурбон Собир]] ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2008: Дар Фестивал-озмуни байналмилалии театрии кишварҳои Осиёи Марказӣ дар шаҳри [[Алмаато]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Зани сарватманд»-и А. Амирлӣ дар таҳияи [[Султон Усмонов]] ширкат намуда, сазовори ҷоизаҳои «Беҳтарин ансамбли актёрӣ» ва «Беҳтарин иҷрои нақши мардона» (Насриддин Нуриддинов) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;khovar2008&quot; /&gt;. Дар моҳи ноябри ҳамон сол бо намоиши «Рӯзе дарозтар аз қарн» дар Фестивал-озмуни байналмилалии театрии «Арт-Ордо–2008» дар [[Бишкек]]и [[Қирғизистон]] ширкат намуда, ба дарёфти 5 ҷоиза: «Беҳтарин таҳиягар» (С. Усмонов), «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]), «Беҳтарин нақши мардона дуюмдараҷа» ([[Нозим Меликов]]), «Барои таҷассуми баланди ғоявии асари бадеӣ дар саҳна» ва «Беҳтарин ороиши мусиқӣ» ноил гашт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2009:Театр бо намоишномаи «Рустам ва Суҳроб» дар 27-умин [[Ҷашнвораи байналмилалии «Фаҷр»]]-и [[Эрон]] дар байни 16 давлати дунё соҳиби Шоҳҷоиза (ГРАН-ПРИ) ва ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Қурбон Собир]]) гардид. Моҳи ноябри ҳамон сол дубора тӯли як моҳ ин намоишро барои мардуми Теҳрон намоиш доданд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2010: Театр бо намоишномаи «Чашмони бародари қиёматӣ»-и Н. Табаров дар Фестивали миллии театрҳои [[Афғонистон]] ва соли 2012 дар Фестивали байналмилалии театрҳо дар шаҳри [[Лвов]]и [[Украина]] иштирок намуд. Инчунин ин намоиш сазовори “Ҷоизаи давлатии ба номи А. Рӯдакӣ” гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2011: Бо намоиши «Шабе дур аз Ватан» дар [[Ҷашнвораи Парасту|Фестивал-озмуни ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ «Парасту–2011»]] иштирок намуда, сазовори ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]) ва намоиш сазовори мақоми дуюм гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Охири соли 2011 намоиши «Рустам ва Сӯҳроб» ба ҷашнвораи байналмилалии «Театрҳои ҷавони Русия» дар шаҳри [[Омск]] даъват шуд ва соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин таҷассуми асарҳои устуравӣ дар саҳна бо диди нав» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2012: Театр дар 4 ҷашнвораи байналмилалии театрӣ иштирок намудааст: а) Бо намоиши «Шабе дур аз Ватан»-и [[Нозим Меликов]] дар ҷашнвораҳои «Намоишҳои хиёбонӣ» дар [[Қирғизистон]] ва «С улицы роз» дар [[Молдова]] &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. б) Бо драмаи «Сарбозони қаторӣ» дар ҷашнвораи «Муқовимат» дар [[Ободон]]и [[Эрон]] &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. в) Бо намоиши «Рустам ва Суҳроб» дар ҷашнвораи «Театр Чехов Ялта» дар [[Украина]] ширкат намуда, соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин асари устуравӣ аз диди нав» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2014:Намоиши «Шабе дур аз Ватан»-и [[Нозим Меликов]] дар ҷашнвораи байналмилалии телевизионии «Ҷило–2014» ҷоизаи «Намоиши беҳтарини сол»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2015: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту-2015»]] бо намоиши «Гирдбод» дар коргардонии [[Шавкат Халилов]] театр соҳиби «Ҷои аввал», ҷоизаи «Беҳтарин коргардон» ва «Беҳтарин кори рассомӣ» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;jumhuriyat2015&quot; /&gt;. Дар моҳи октябри ҳамон сол дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии «АРТ-ОРДО 2015» дар [[Қирғизистон]] бо намоиши «ИШТИБОҲ» иштирок намуда, [[Нозим Меликов]] ҷоизаи «Беҳтарин коргардон»-ро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Охири моҳи ноябри соли 2015 бо намоиши «Шабе дур аз ватан» дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ «Тунғушбай-Ал-Тарази» дар [[Тараз]]и [[Қазоқистон]] иштирок карда, [[Абдумумин Шарифӣ]] соҳиби ҷоизаи асосии ҷашнвора - «Беҳтарин нақши мардона» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2016: Дар 6-умин ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ «Қазоқистон қалби Осиё» дар шаҳри [[Талдиқурғон]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Шабе дур аз ватан» театр соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин иҷрои дуэти ҳунармандӣ» ([[Абдумумин Шарифӣ]] ва [[Моҳпайкар Ёрова]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2017: «Дирафши Коваёнӣ»-и [[Нозим Меликов]] Шоҳҷоизаи [[Ҷашнвораи Парасту|Фестивали «Парасту-2017»]]-ро соҳиб гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Ҳамчунин дар ҷашнвораҳои байналмилалии Русия дар шаҳрҳои [[Налчик]] ва [[Владиқафқоз]] бо намоиши «Шабе дур аз ватан» иштирок намуда, ҷоизаи «Беҳтарин нақши мардона» ([[Абдумумин Шарифӣ]]) ва «Беҳтарин нақши занонаи дараҷаи 2» ([[Моҳпайкар Ёрова]])-ро ба даст овард &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2018: Дар [[Ҷашнвораи байналмилалии «Фазои ҷавонӣ»]] дар шаҳри [[Сочи]]и [[Русия]] бо намоиши «Актриса» иштирок намуда, соҳиби ҷоизаҳои «Беҳтарин нақши занонаи дараҷаи 3» (З. Бадалова) ва «Барои ҷуръати коргардонӣ» (Қ. Мирзоев) шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2019: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту-2019»]] бо намоиши «Кӯҳҳо вақте, ки суқут мекунанд»-и [[Чингиз Айтматов]] дар таҳияи [[Нозим Меликов]] соҳиби ҷои дуюм ва ҷоизаи «Беҳтарин коргардон» (Н. Меликов) ва «Беҳтарин нақши занона» ([[Шогун Давлатбекова]]) гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;pressa2019&quot; /&gt;. Дар ҷашнвора-озмуни байналмилалии театрӣ дар шаҳри [[Ҷезқазғон]]и [[Қазоқистон]] бо намоиши «Диравши Коваёнӣ» театр «Шоҳҷоиза» («Гран-При»)-и ҷашнвораро соҳиб гашт &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2020: Бори аввал дар таърихи театри тоҷик дар [[Фестивали байналмилалии театрҳои касбӣ]] дар шаҳри [[Ню-Ҷерсӣ|Ню-Ҷерси]]и [[ИМА]] тариқи пахши бархат (онлайнӣ) бо намоишномаи «Дирафши Коваёнӣ» ширкат кард &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2021: Дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоишномаи «Гунҷишкакон ҳам механданд» [[Мавлона Наҷмиддинова]] соҳиби ҷоизаи «Беҳтарин нақши занона» гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;.
Соли 2023: Театр дар [[Ҷашнвораи Парасту|ҷашнвораи «Парасту»]] бо намоиши «Иштибоҳ»-и [[Албер Камю]] дар коргардонии [[Нозим Меликов]] иштирок намуд. [[Моҳпайкар Ёрова]] сазовори ҷоизаи «Беҳтарин нақши занона» ва коргардон [[Нозим Меликов]] сазовори ҷоизаи махсуси ба номи [[Хушназар Майбалиев|Х. Майбалиев]] гардид &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;. Дар моҳи ноябри соли 2023 театр бо намоиши «Шабе дур аз ватан» дар ҷашнвораи байналмилалии театрӣ дар шаҳри [[Ашқобод]]и [[Туркманистон]] иштирок карда, баҳои баланди мутахассисони ҳунари театрро соҳиб шуд &lt;ref name=&quot;achievements&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;sinamo2023&quot; /&gt;.

== Ҳунарпешагони унвондор ==
=== Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон ===
[[Гулсара Абдуллоева]],
[[Раҷабгул Қосимова]],
[[Соибсултон Алиназарова|Соибсултон, Алиназарова]],
[[Асалбегим Саодатова]],
[[Шодӣ Солеҳов]],
[[Тағоймурод Розиқов]],
[[Ғолиб Исломов]],
[[Насриддин Нуриддинов]],
[[Имомбердӣ Мингбоев]],
[[Мирзоватан Миров]],
[[Дилбар Умарова]].

=== Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон ===
[[Толибҷон Бобоев]],
[[Шавкат Халилов|Шавкат Халилов,]]
[[Абдумумин Шарифӣ|Абдумумин Шарифӣ,]]
[[Сабзагул Қурбонова|Сабзагул Қурбонова,]]
[[Ашурмаҳмад Ғуломов|Ашурмаҳмад Ғуломов,]]
[[Ниёзаҳмад Мӯсоев]],
[[Холмурод Сиддиқов]].

== Асарҳои таҳияшуда ==
Репертуари театрро асарҳои зерин ташкил медоданд: &quot;Васса Железнова&quot;-и М. Горький, &quot;Табибизуракӣ&quot;-и Ж.Б.Молйер, &quot;Пирии пурзаҳмат&quot;-и Л. Разгонов, «Ғори аҷинаҳо»-и Г. Сафиева, «Хазони таги пой»-и Ф. Ғуломова, «Робияи Балхӣ»-и А. Атобойев &quot;Ҳалокати умед&quot;-и Г. Германсва &quot;Тангои ҷиноятӣ&quot;-и З. Раннет, &quot;Модар меояд&quot;-и Ш. Ҳусейнов, &quot;Таронаи ишқ»-и Нгуен Ву (Вьетнам), &quot;Муаллими рақс&quot;-и Лопе де Вега, &quot;Модар&quot;- и К. Чапек, &quot;Дилшод&quot;-и А. Сидқӣ, «Эҳ, ҷавонӣ, ҷавонӣ»-и М. Бахтӣ, «Ситораи роҳнамо»-и К. Яшин, «Кафшҳои Абулқосим»-и А. Аҳмадхонов, Н. Табаров, «Карим- девона»-и Т. Аҳмадхонов, «Чашмони бародари қиёматӣ»-и [[Нур Табаров]], «Тавқи лаънат ва номзад»-и [[Шодӣ Солеҳов|Шодӣ Солеҳ]] ва З. Содиқ дар таҳияи [[Мирзоватан Миров]], «Рӯзе дарозтар аз қарн»-и [[Чингиз Айтматов]] дар таҳияи С.Усмонов, «Зани сарватманд»-и А. Амирлӣ, «Рустам ва Суҳроб»-и А. Фирдавсӣ, «Харгушаки бодича»-и С. Михалков дар таҳияи С.Усмонов, «Отелло»-и В.Шекспир, «Фолбинии Афандӣ»-и А. Баҳорӣ дар таҳияи [[Барзу Абдураззоқов]], «Шаби бепоёни фохта»-и Ҳ. Наимӣ, «Афсонаи зимистон»

== Эзоҳ ==
&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;vfarhang&quot;&gt;{{cite web |url=http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |accessdate=2015-05-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305133725/http://vfarhang.tj/index.php?view=data_links&amp;link=teatri_davlatii_javononi_tojikiston_ba_nomi_mahmudjon_vohidov |archivedate=2016-03-05 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;achievements&quot;&gt;{{cite web |url=http://example.com/achievements |title=Дастовардҳои коргардон Нозим Меликов (Маълумоти иловагӣ) |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;khovar2008&quot;&gt;{{cite web |url=https://khovar.tj/2008/08/teatri-1206-avononi-to-1206-ikiston-dar-1206-ashnvorai-bajnalhal-1178-1250-shirkat-mevarzad/ |title=Театри ҷавонони Тоҷикистон дар ҷашнвораи байналмилалӣ ширкат меварзад |website=Khovar.tj |date=10.08.2008 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;pressa2019&quot;&gt;{{cite web |url=http://pressa.tj/khabarho/teatri-javonon-dar-parastu-93-sohibi-shohjoiza-shud |title=Театри ҷавонон дар «Парасту-93» соҳиби Шоҳҷоиза шуд |website=Pressa.tj |date=19.04.2019 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;jumhuriyat2015&quot;&gt;{{cite web |url=https://peshina.jumhuriyat.tj/index.php?art_id=42013 |title=Бахшида ба Ҷашни 45-солагии Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов |website=Jumhuriyat.tj |date=06.01.2015 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;sinamo2023&quot;&gt;{{cite web |url=https://sinamo.tv/news/849-shabe-dur-az-vatan-namoishi-teatri-davlatii-avononi-toikiston-dar-turkmaniston-muarrif-gardid.html |title=&quot;Шабе дур аз Ватан&quot; – намоиши Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон дар Туркманистон муаррифӣ гардид |website=Sinamo.tv |date=20.11.2023 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
{{cite web |url=https://2gis.tj/dushanbe/firm/70000001101706597 |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон |website=2gis.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://tj.gorodwiki.ru/dushanbe/teatri-davlatii-avononi-toikiston-4851-otzyvy |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон |website=Gorodwiki.ru |language=tg}}
{{cite web |url=https://mino.tj/tj/biz/teatri-davlatii-javononi-tojikiston-ba-nomi-m-vohidov-dushanbe |title=Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи М. Воҳидов |website=Mino.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://dushanbetv.tj/news/2050-dar-teatri-davlatii-javononi-toikiston-ba-nomi-mamudon-voidov-chorabinii-idonai-solinav-doir-shud.html |title=Дар Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов чорабинии идонаи солинавӣ доир шуд |website=Dushanbetv.tj |language=tg}}
{{cite web |url=https://dushanbe.tj/teatr-o |title=Театрҳо |website=Dushanbe.tj |language=tg}}
&lt;/references&gt;</text>
      <sha1>e8invmnder509x0gvqji6fnmasjk5k2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Абдулғаффор Раҳмонзода</title>
    <ns>0</ns>
    <id>21339</id>
    <revision>
      <id>1469755</id>
      <parentid>1462965</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T23:38:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469755</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7966" sha1="2knvfshb4txvkjduhjar4ll6ujdib98" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ}}
'''Раҳмонзода Абдулғаффор Азиз''' (зод. [[29 март]]и [[1961]], [[деҳаи Андароб]]и [[ноҳияи Кӯлоб]]) — ходими давлатӣ, Вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2015).

== Зиндагинома ==
Абдулғаффор Раҳмонзода 29 марти соли 1961 дар деҳаи Андароби шаҳри Кӯлоб, таваллуд ёфтааст. Миллаташ тоҷик. Ӯ соли 1978 мактаби миёнаи № 11 шаҳри Кӯлобро хатм намудааст.
Соли 1978 ба Донишгоҳи инженерҳои ирригатсия ва механизатсияи хоҷагии қишлоқи шаҳри Тошканд дохил шуда, онро соли 1983 бо ихтисоси инженер-заминсоз хатм намудааст.

== Корнома ==
Солҳои 1983—1984 ба ҳайси иқтисодчии гурӯҳ оид ба татбиқи пешравии илм ва техникаи Раёсати кишоварзии вилояти Кӯлоб кор кардааст.
Аз соли 1984 то соли 1988 дар вазифаҳои Котиби кумитаи комсомолии хоҷагии ба номи Жданови ноҳияи Кӯлоб, инструктори шуъбаи ташкилотҳои комсомолии Кумитаи комсомолии вилояти Кӯлоб, Мудири Шуъбаи ташкилотҳои комсомолии Кумитаи комсомолии шаҳри Кӯлоб, Инструктори Шуъбаи ташкилотҳои комсомолии Кумитаи комсомолии вилояти Брести Ҷумҳурии Белоруссия, Мудири Кобинети корҳои комсомолии Кумитаи комсомолии вилояти Кӯлоб, Инструктори шуъбаи ташкилии Кумитаи ҳизби коммунисти шаҳри Кӯлоб фаъолият намудааст.

Аз соли 1988 то соли 1993 дар вазифаҳои Котиби якуми Кумитаи комсомолии шаҳри Кӯлоб ва Раиси Иттифоқи ҷавонони шаҳри Кӯлоб интихоб гардида, кор намудааст.
Таи солҳои 1993—1996 дар вазифаҳои Мудири Сектори аграрии Корпоратсияи истеҳсолии «Кӯлоб» ва Директори Корхонаи муштараки «Ориёно» кор намудааст.
Аз соли 1996 то соли 2005 дар вазифаҳои мутахассис ва Сардори шуъбаи инвеститсияҳои хориҷии Раёсати ташкил ва ҳамоҳангсозии робитаҳои хориҷии Вазорати иқтисод ва робитаҳои иқтисоди хориҷии Ҷумҳурии Тоҷикистон, Сардори шуъбаи инвеститсияҳои берунаи Раёсати сиёсати сармоягузории Вазорати иқтисод ва робитаҳои иқтисоди хориҷии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Сардори Раёсати инвеститсияҳои хориҷии Вазорати иқтисод ва савдои Ҷумҳурии Тоҷикистон фаъолият намудааст.
Соли 2001 Донишгоҳи миллии Ҷумҳурии Тоҷикистонро бо ихтисоси иқтисодчӣ хатм намудааст.

Аз соли 2005 то соли 2006 бо қарорҳои Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон дар вазифаҳои муовини Вазири иқтисод ва савдои Ҷумҳурии Тоҷикистон ва муовини Вазири рушди иқтисод ва савдои Ҷумҳурии Тоҷикистон кор намудааст.
Таи солҳои 2009—2010 бо қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон дар вазифаи муовини аввали Раиси Кумитаи давлатии сармоягузорӣ ва идораи амволи давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон адои хидмат намудааст.
Солҳои 2010—2012 дар вазифаи муовини Раиси вилояти Хатлон кор намуда, вакили Маҷлиси вакилони халқи вилояти Хатлон интихоб гардидааст.
Аз соли 2012 то соли 2015 бо Фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар вазифаи иҷрокунандаи Раис ва Раиси шаҳри Кӯлоб фаъолият намуда, вакили Маҷлиси вакилони халқи шаҳри Кӯлоб интихоб гардидааст.
Соли 2014 аъзои Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон интихоб гардида то соли 2015 фаъолият намудааст.
Моҳи марти соли 2015 Вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати панҷум интихоб гардида, Муовини Раиси Кумитаи сохтори давлатӣ ва худидоракунии маҳаллӣ Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон таъйин гардидааст.

Аз моҳи апрели соли 2020 бо қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон муовини якуми Вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон таъин гардидааст.

== Ҷоизаҳо ==
Бо ордени «Шараф» дараҷаи 2, Медали ҷашнии «Хадамоти оташнишонии Вазорати корҳои дохилии Ҷумҳурии Тоҷикистон», Медали ҷашнии «20 солагии Кумитаи ҳолатҳои фавқуллода ва мудофиаи граждании назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон», Медали ҷашнии «15 солагии Қувваҳои мусалаҳи Ҷумҳурии Тоҷикистон» ва Медали ҷашнии «20 солагии Қувваҳои мусалаҳи Ҷумҳурии Тоҷикистон» сарфароз гардида, аъзои ифтихории Раёсати Иттифоқи арбобони санъти Тоҷикистон мебошад.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [http://www.ozodagon.tj/khabarho/tojikiston/3631-2012-01-23-06-34-24 Озодагон — Раҳмонов ислоҳот мекунад.Ҳоло аз барқ шурӯъ кард]{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Пайванди мурда|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Пайванди мурда|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Пайванди мурда|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Пайванди мурда|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Пайванди мурда|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Пайванди мурда|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Пайванди мурда|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes</text>
      <sha1>2knvfshb4txvkjduhjar4ll6ujdib98</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Занҷабили обӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>22398</id>
    <revision>
      <id>1469732</id>
      <parentid>1438687</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T19:00:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <origin>1469732</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4479" sha1="mdjydcru6496bmgwpjrngmedzacddgq" xml:space="preserve">{{Таксон
 |image file        = Polygonum hydropiper1.jpg
 |image descr       = 
 |regnum            = Гиёҳон
 |parent            = Persicaria
 |rang              = Гуна
 |latin             = Persicaria hydropiper
 |author            = ([[L.]]) [[Delarbre]], 1800
 |syn               = 
* {{bt|Polygonum hydropiper|[[L.]]}}{{basionym}}
* {{bt|Persicaria hydropiper|(L.) [[Opiz]]}}
* {{bt|Persicaria hydropiper|(L.) [[Spach]]}}
* {{bt|Persicaria urens|[[Garsault]]}} [[nom. inval.]]
* {{bt|Persicaria vernalis|[[Nakai]]}}
* {{bt|Polygonum schinzii|[[J.Schust.]]}}
 |wikispecies       = Persicaria hydropiper
 |grin              = 400981
}}
'''Занҷабили обӣ''', '''забонсӯзонак'''&lt;ref&gt;{{ЭМТ|Занҷабили обӣ|7|муаллиф= }}&lt;/ref&gt; ({{lang-la|Polygonum hydropiper}}) — рустании доруворӣ. Дар илми [[тиб]] истифода бурда мешавад.

== Тавсиф ва сифат ==
Занҷабили обӣ — рустании яксола буда, баландиаш 20-70 см бо
таъми тезӣ мебошад.
Пояаш — ростистодаи сабз буда, дар тирамоҳ сурх мешавад.
Баргҳояш — ҷойгиршавиашон пайдарҳам, дарозрӯяи борик, дарозиашон 3-10 см ва пањниаш 0,4-1,7 см мешавад.
Гулҳояш — майдаи нишаста буда, дар нӯгҳои навда ҷорӯбакҳои
гандумшаклро ташкил медиҳанд, ки дарозиашон 1-12 см буда, рангашон сафед ва ё сафеди сурхчатоб мебошанд.
Меваҳояш — донакҳои сиёҳи тухмшакли рангашон малла ё ҷигарии торик бо дарозии 2-3,5 мм мебошад. Вазни 1000 дона тухмӣ 1,5-3,02г. мебошад.

== Макон ==
Занҷабили обӣ дар бехи ҷӯйборҳо мерӯяд. Гулкуниаш аз моҳи июн то сентябр мегузарад.

== Хосиятҳои доруӣ ==
Занҷабили обӣ аз даври қадим ҳамчун доруворӣ маълум мебошад. Дар Рум ва Юнони қадим занҷабили обиро ҳамчун дорувории захмтозакун ва варамро нест мекарда, истифода мебурданд. Инчунин занҷабили обиро ҳамчун хунманъкун ва зидди дарунронӣ истифода мебурданд. Дар тибби халқи [[тоҷик]] занҷабили обиро зидди касалии бавосир (геморой) истифода
мебаранд. Қиммаи нав кардаи аз баргҳои занҷабили обиро ба захмҳо мемоланд.
Дар тибби илмӣ алафи занҷабили обиро дар намуди ширеши обӣ (водный настой) (20: 200) бо 1 қошуқи ошӣ 3 бор дар як рӯз ҳамчун хунманъкун дар вақти хунравии бачадон истифода мебаранд.
Занҷабили обӣ ба таркиби шамҳои зидди геморой «анастезол» ва «анузол» дохил мебошад.
Қисмҳои болоии занҷабили обӣ дар таркиби худ чунин моддаҳоро доранд:

* флавонидҳо 2-2,5 %, ки аз онҳо чунин моддаҳо тасдиқ шуданд:
* рутин, кверцибрин, гиперозид, рамнезин, кемпферол ва ғайра. 21
* Ба ғайр аз флавонидҳо дар таркиби занҷабили обӣ чунин моддаҳо
ҳастанд:
* моддаҳои дубилӣ — 3-8 %;
* қатронҳо — 3-4,5 %;
* гликозидњо — 0,10-0,16 %:
* равғанҳои эфирӣ — бо миқдори на чандон калон;
* кислатаҳои органикї;
* витаминҳо — К; Е; Д — 42,3 мг;
* каротин ва ғайра.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Сарчашма ==
* Сатторов Ҷ.С. Растаниҳои доруворӣ. Курси мухтасари лексия аз фанни «Растаниҳои доруворӣ». — Душанбе, 2007

[[Гурӯҳ:Гиёҳҳои доруӣ]]</text>
      <sha1>mdjydcru6496bmgwpjrngmedzacddgq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фурудгоҳи Гордон К. Буш</title>
    <ns>0</ns>
    <id>30396</id>
    <revision>
      <id>1469760</id>
      <parentid>1359345</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T03:06:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Yoonoos.tj moved page [[Фурудгоҳи гардан к. бӯш]] to [[Фурудгоҳи Гордон К. Буш]]</comment>
      <origin>1359345</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2968" sha1="jscmslxeg5tsld44la17bi288t8do1t" xml:space="preserve">{{Infobox airport
| ном         =Фурудгоҳи гардан к. бӯш
| номи маҳаллӣ  =Snyder Field 
| номи маҳаллӣ-1 = 
| номи маҳаллӣ-2 = 
| акс  = 
| акс-арз  =  
| унвон  =
| акс2 = 
| акс2-арз =  
| унвон2     =
| IATA         =ATO 
| ICAO         =KUNI 
| FAA          =UNI 
| TC           = 
| LID          = 
| GPS          = 
| WMO          =

| навъ        =ҳамагона (умумӣ) 
| молик-муроқиб   = 
| молик        =[[دانشگاه اوهایو]] 
| гардонанда     = 
| шаҳр  =[[отнз, Огаё]]
| муқеъият    =[[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]]
| марказ          =
| ҷузъ        = &lt;!-- фурудгоҳ низомӣ --&gt;
| бакор рафта дар         = 
| фармондеҳ/мудир    = 
| сокин    = 
| metric-elev  =
| аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси фут  =766
| аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси метр  =233
| Мухтасот  =
| вебгоҳ      =[http://www.ohiou.edu/airport/ www.ohiou.edu/airport/]
| metric-rwy   =
| R1-шумора    =41115
| R1-тул-фут  =5600
| R1-тул-метр =1707
| R1-сатҳ   = [[асфалт]]
| H1-шумора    =
| H1-тул-фут =
| H1-тул-метр  =
| H1-сатҳ  = 
| тавзеҳ-Сол    =2005
| тавзеҳ1-титр=баҳра‌бурдори ҳавоӣ
| тавзеҳ1-Иттилоот   = 51600
| понавис    =
}}

'''Фурудгоҳи гардан к. бӯш''' ({{lang-en|Gordon K. Bush Airport}}) (маҳаллӣ: Snyder Field) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ) баҳра‌бурдори ҳавоӣ бо [[Коди ИОТО]]и ATO аст, ки як [[Бонд фурудгоҳ|бонди фуруди]] [[асфалт]] дорад, ва тӯли бонди он 1707 метр аст. Ин фурудгоҳ дар шаҳри [[отнз, Огаё]] кишвари [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]] қарор дорад, ва дар баландии 233 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.

==Ҷусторҳои вобаста==
*[[Коди ИОТО]]
*[[Коди ИКАО]]
*[[Феҳристи фурудгоҳҳои Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]]

==Манобеъ==
&lt;references/&gt;
{{Reflist}}
* [http://worldaerodata.com World Aeronautical Database. Retrieved 29 July 2013] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120525203926/http://worldaerodata.com/ |date=2012-05-25 }} {{ref-en}}
* [http://www.airport-data.com Airport and Aircraft information. Retrieved 29 July 2013] {{ref-en}}

{{Фурудгоҳҳои Иёлоти Муттаҳидаи Амрико}}
{{Фурудгоҳ-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]]
[[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎]]</text>
      <sha1>jscmslxeg5tsld44la17bi288t8do1t</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469763</id>
      <parentid>1469760</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T03:09:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <origin>1469763</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2995" sha1="tjmohe6oqrcl3phq6t325ukj1k12ubx" xml:space="preserve">{{Infobox airport
| ном           = Фурудгоҳи Гордон К. Буш
| номи маҳаллӣ  = Snyder Field 
| номи маҳаллӣ-1 = 
| номи маҳаллӣ-2 = 
| акс  = 
| акс-арз  =  
| унвон  =
| акс2 = 
| акс2-арз =  
| унвон2     =
| IATA         =ATO 
| ICAO         =KUNI 
| FAA          =UNI 
| TC           = 
| LID          = 
| GPS          = 
| WMO          =
| навъ        =ҳамагона (умумӣ) 
| молик-муроқиб   = 
| молик        = [[Донишгоҳи Оҳаё]] 
| гардонанда     = 
| шаҳр        = [[Атенс, Оҳаё]]
| муқеъият    = [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]]
| марказ          =
| ҷузъ        = &lt;!-- фурудгоҳ низомӣ --&gt;
| бакор рафта дар         = 
| фармондеҳ/мудир    = 
| сокин    = 
| metric-elev  =
| аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси фут  =766
| аз иртифоъи сатҳи дарё бар асоси метр  =233
| Мухтасот  =
| вебгоҳ      =[http://www.ohiou.edu/airport/ www.ohiou.edu/airport/]
| metric-rwy    =
| R1-шумора     = 41115
| R1-тул-фут    = 5600
| R1-тул-метр   = 1707
| R1-сатҳ   = [[асфалт]]
| H1-шумора    =
| H1-тул-фут =
| H1-тул-метр  =
| H1-сатҳ  = 
| тавзеҳ-Сол    =2005
| тавзеҳ1-титр=баҳра‌бурдори ҳавоӣ
| тавзеҳ1-Иттилоот   = 51600
| понавис    =
}}

'''Фурудгоҳи Гордон К. Буш''' ({{lang-en|Gordon K. Bush Airport}}) (маҳаллӣ: Snyder Field) — фурудгоҳи ҳамагона (умумӣ) баҳра‌бурдори ҳавоӣ бо [[Коди ИОТО]]и ATO аст, ки як [[Бонд фурудгоҳ|бонди фуруди]] [[асфалт]] дорад ва тӯли бонди он 1707 метр аст. Ин фурудгоҳ дар шаҳри [[Атенс, Оҳаё]] кишвари [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]] қарор дорад ва дар баландии 233 метр аз сатҳи баҳр воқеъ шудааст.

== Ҷусторҳои вобаста ==
*[[Коди ИОТО]]
*[[Коди ИКАО]]
*[[Феҳристи фурудгоҳҳои Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]]

== Манобеъ ==
&lt;references/&gt;
{{Reflist}}
* [http://worldaerodata.com World Aeronautical Database. Retrieved 29 July 2013] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120525203926/http://worldaerodata.com/ |date=2012-05-25 }} {{ref-en}}
* [http://www.airport-data.com Airport and Aircraft information. Retrieved 29 July 2013] {{ref-en}}

{{Фурудгоҳҳои Иёлоти Муттаҳидаи Амрико}}
{{Фурудгоҳ-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]]
[[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳо аз рӯи алифбо‎]]</text>
      <sha1>tjmohe6oqrcl3phq6t325ukj1k12ubx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Билл Гейтс</title>
    <ns>0</ns>
    <id>94927</id>
    <revision>
      <id>1469764</id>
      <parentid>1458200</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T03:26:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469764</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10434" sha1="fb80t0580lsq5cwx2hfpoxtqj7nm1be" xml:space="preserve">{{Шахс
|ном                = Вилям Ҳенри Гейтс III
|тасвир             = Bill Gates at the European Commission - 2025 - P067383-987995 (cropped).jpg
|зернависи тасвир   = Билл Гейтс, 2025
|таърихи таваллуд   = [[28 октябр]]и [[1955]]
|зодгоҳ             = [[Сиэтл]], [[Вашингтон (иёлат)|Вашингтон]], [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]]
|шаҳрвандӣ          = [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]]
|пеша               = [[Соҳибкор]], [[барномасоз]], [[хайрхоҳ]], нависанда
|завҷа              = [[Мелинда Гейтс]] ([[1994]]–[[2021]], ҷудоӣ)
|фарзанд            = 3 (Ҷеннифер, Рори, Фиби)
|ҷоизаҳо            = Медали Озодии Президентӣ ([[2016]])&lt;br&gt;Рыцари Империяи Бритониёи Кабир ([[2005]])&lt;br&gt;Padma Bhushan ([[2015]])
|вебгоҳ             = [https://www.gatesnotes.com gatesnotes.com]
|дигар              = Ҳамасосгузори [[Microsoft]] ва [[Бунёди Гейтс]]&lt;br&gt;Таҳсил: [[Донишгоҳи Ҳарвард]] (нотамом, [[1973]]–[[1975]])
}}

'''Билл Гейтс''' ({{lang-en|Bill Gates}}; номи пурра: '''Вилям Ҳенри Гейтс III'''; зодаи [[28 октябр]]и [[1955]], [[Сиэтл]]) — соҳибкор ва хайрхоҳи амрикоӣ, яке аз асосгузорони ширкати [[Microsoft]] ва пешсафи [[инқилоби компютери шахсӣ]] мебошад&lt;ref&gt;{{cite encyclopedia |title=Bill Gates |encyclopedia=Encyclopaedia Britannica |url=https://www.britannica.com/biography/Bill-Gates |access-date=2025}}&lt;/ref&gt;. Дар соли [[1975]] ӯ якҷо бо дӯсти давраи мактабаш [[Пол Аллен]] ширкати [[Microsoft]]-ро таъсис дод. Пас аз IPO-и Microsoft дар соли [[1986]] Гейтс дар синни 31-солагӣ ҷавонтарин миллиардери ҷаҳон гардид&lt;ref&gt;{{cite news |title=Bill Gates profile |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/technology-30562165 |access-date=2025 }}{{Пайванди мурда|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;. Маҷаллаи ''[[Forbes]]'' ӯро давоми 18 сол дар байни солҳои 1995–2017 сарватмандтарин инсони ҷаҳон эълон кард. Дар соли [[1999]] Гейтс аввалин «сентимиллиардер» шуд — яъне арзиши молу мулкаш аз 100 миллиард доллар гузашт. Тибқи маълумоти Forbes феврали [[2026]], сарвати Гейтс 107,7 миллиард долларро ташкил медиҳад.

== Зиндагинома ==

=== Кӯдакӣ ва таҳсил ===
Билл Гейтс [[28 октябр]]и [[1955]] дар [[Сиэтл]], [[Вашингтон]] таваллуд шуд. Падараш Вилям Гейтси II адвокат ва модараш Мэри Максвелл Гейтс узви ҳайати директорони якчанд ширкат буд. Гейтс дар мактаби хусусии Lakeside School таҳсил кард, ки маҳз дар он ҷо дар синни 13-солагӣ бо компютер ва барномасозӣ шинос гардид ва бо Пол Аллен дӯст шуд&lt;ref&gt;{{cite book |title=Hard Drive: Bill Gates and the Making of the Microsoft Empire |author=James Wallace |year=1992 |publisher=Wiley}}&lt;/ref&gt;.

Дар соли [[1972]] Гейтс ва Аллен ширкати аввалини худ — «Traf-O-Data»-ро таъсис доданд, ки маълумоти ҳаракати нақлиётро коркард мекард. Дар соли [[1973]] Гейтс ба [[Донишгоҳи Ҳарвард]] дохил шуд, аммо онро дар соли [[1975]] нотамом тарк карда, комилан ба кори Microsoft машғул шуд.

=== Таъсиси Microsoft ===
Дар аввали соли [[1975]] Гейтс ва Аллен барои компютери шахсии Altair 8800-и ширкати MITS тарҷумони забони барномасозии BASIC-ро таҳия карданд. Он сол ширкати '''Microsoft''' расман таъсис ёфт — 60% саҳмия ба Гейтс ва 40% ба Аллен тааллуқ дошт. Дар соли [[1976]] Гейтс фурӯши литсензияи нармафзорро ҷорӣ кард — ин қадам чеҳраи саноати нармафзорро барои ҳамеша тағйир дод.

Дар соли [[1979]] Microsoft қароргоҳашро ба Белвю, [[Вашингтон]] кӯчонд. Дар соли [[1980]] ширкати [[IBM]] ба Microsoft муроҷиат кард ва онҳо системаи амалиётии '''MS-DOS'''-ро таҳия карданд — ки асоси бозори компютери шахсии ҷаҳон гардид&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.computerhistory.org/fellowawards/hall/bill-gates/ |title=Bill Gates — Computer History Museum |publisher=Computer History Museum |access-date=2024 }}{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.

=== Замони Microsoft (1986–2000) ===
Дар соли [[1986]] Microsoft IPO (аввалин фурӯши ошкорои саҳм) гузаронд ва Гейтс дар синни 31-солагӣ ҷавонтарин миллиардери ҷаҳон гардид. Дар солҳои [[1990]]-ум Microsoft бо '''Windows 95''', '''Windows 98''' ва '''Microsoft Office''' ба монополисти бозори нармафзори ҷаҳон табдил ёфт. Дар соли [[1998]] вазорати адлияи ИМА ба Microsoft даъво кард — иттиҳоми суиистифода аз мавқеи монополист&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2000/06/08/business/us-vs-microsoft-the-overview-us-judge-says-microsoft-violated-antitrust-laws.html |title=U.S. Judge Says Microsoft Violated Antitrust Laws |work=The New York Times |date=8 июни 2000}}&lt;/ref&gt;.

Дар соли [[1999]] арзиши молу мулки Гейтс аз 100 миллиард доллар гузашт ва ӯ аввалин «сентимиллиандер» дар таърих гардид. Дар соли [[2000]] Гейтс вазифаи директори иҷроияро ба [[Стив Балмер]] вогузор кард.

=== Хайрхоҳӣ (2000–ҳол) ===
Дар соли [[2000]] Гейтс ва ҳамсараш [[Мелинда Гейтс|Мелинда]] '''Бунёди Билл ва Мелинда Гейтс''' бузургтарин ташкилоти хайрхоҳонаи хусусии ҷаҳонро таъсис доданд&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.gatesfoundation.org/about |title=About the Gates Foundation |publisher=Bill &amp; Melinda Gates Foundation |access-date=2024}}&lt;/ref&gt;. Бунёд дар соҳаҳои тандурустӣ, маориф ва мубориза бо фақр дар саросари ҷаҳон фаъолият мекунад. Аз ҷумла, ташкилот барои решакан кардани [[фалаҷ (полиомиелит)|фалаҷи кӯдакон]], [[бемории сил]] ва [[вараҷа]] маблағҳои ҳангуфт сармоягузорӣ кардааст.

Дар соли [[2021]] Гейтс ва Мелинда пас аз 27 соли зиндагии муштарак ҷудо шуданд. Бунёд баъдтар ба «Бунёди Гейтс» номгузорӣ шуд ва Гейтс роҳбари ягонаи он боқӣ монд.

== Дигар лоиҳаҳо ==
Ғайр аз Microsoft, Гейтс асосгузор ё раиси якчанд ширкат ва лоиҳаи дигар мебошад:
* '''[[Cascade Investment]]''' — ширкати сармоягузории шахсии Гейтс
* '''[[TerraPower]]''' — ширкати реактори ядроии навъи нав барои энергияи тоза
* '''Breakthrough Energy''' — иттиҳоди сармоягузорон барои мубориза бо тағйири иқлим
* '''Gates Ventures''' — дафтари шахсии Гейтс барои идоракунии лоиҳаҳо

== Ҷоизаҳо ва эътироф ==
* Ритсари фармондеҳи Имперотурии Бритониёи Кабир — [[2005]]&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.thegazette.co.uk/London/issue/57728/supplement/1 |title=The London Gazette |date=2005 }}{{Пайванди мурда|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* Padma Bhushan — аз ҷониби ҳукумати [[Ҳиндустон]], [[2015]]
* Медали Озодии Президентӣ — аз ҷониби Президенти [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]], [[2016]]&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://obamawhitehouse.archives.gov/the-press-office/2016/11/16/presidential-medal-freedom-recipients |title=Presidential Medal of Freedom Recipients |publisher=The White House |date=2016 }}{{Пайванди мурда|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* Grand Cordon of the Order of the Rising Sun — аз ҷониби ҳукумати [[Ҷопон]], [[2020]]

== Адабиёт ==
* Gates, Bill. ''The Road Ahead''. — New York: Viking Press, 1995. — ISBN 978-0-670-77289-2
* Gates, Bill. ''Business @ the Speed of Thought''. — New York: Warner Books, 1999.
* Gates, Bill. ''How to Avoid a Climate Disaster''. — New York: Knopf, 2021. — ISBN 978-0-385-54613-6

== Пайвандҳо ==
* [https://www.gatesnotes.com Блоги шахсии Билл Гейтс]
* [https://www.gatesfoundation.org Бунёди Гейтс]

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

[[Гурӯҳ:Microsoft]]
[[Гурӯҳ:Миллиардерҳои ҷаҳон]]
[[Гурӯҳ:Соҳибкорони амрикоӣ]]
[[Гурӯҳ:Хайрхоҳон]]
[[Гурӯҳ:Таваллудёфтагони 1955]]
[[Гурӯҳ:Барномасозон]]</text>
      <sha1>fb80t0580lsq5cwx2hfpoxtqj7nm1be</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Имон</title>
    <ns>0</ns>
    <id>96421</id>
    <revision>
      <id>1469850</id>
      <parentid>1436149</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T09:35:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469850</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3582" sha1="mgss2oyuyujq2u8t818fk8po9lnpnws" xml:space="preserve">{{Ҳамчунин бубинед|Имон дар Ислом}}
'''Имон''' ({{lang-ar|ايمان}}) — эътиқод, боварӣ ба чизе; эътиқод ба [[дин]], [[мазҳаб]].&lt;ref&gt;Фарҳанги забони тоҷикӣ, ҷ. 1, — с. 478.&lt;/ref&gt;

:Имон —  дар дини [[ислом]] эътиқод ба [[Аллоҳ]], рисолати пайғамбари [[Муҳаммад]] (с) ва ба китобҳои муқаддас — [[Қуръон]], боварӣ ба қазову қадар ва охират аст. Имон аз ваҳдати се ҳад — [[эътиқод]] (боварии яқини ботинӣ), [[иқрор]] (дар сухан эътироф кардан) .&lt;ref&gt;Фарҳанги  истилоҳоти  ҳуқуқ   /  Зери  таҳрири  Маҳмудов М.А. —  Душанбе: ЭР-граф, 2009. — с. 177&lt;/ref&gt;

== Нигаред низ ==
*[[Ислом]]
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Пайванди беруна == 
* [http://iph.ras.ru/elib/0588.html Аверинцев С.С. Вера] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20160304205111/http://iph.ras.ru/elib/0588.html |date=2016-03-04 }}
{{Навигация
|Тема         = Вера
|Портал       = 
|Викисловарь  = вера
|Викиучебник  = 
|Викицитатник = Вера
|Викитека     = 
|Викивиды     = 
|Викиновости  = 
|Викисклад    = 
|Метавики     = 
|Проект       = 
}}
* [http://www.wco.ru/biblio/books/osip14/Main.htm А. И. Осипов. Путь разума в поисках истины] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20110906062114/http://www.wco.ru/biblio/books/osip14/Main.htm |date=2011-09-06 }} // Глава IV, § 1.
* [http://azbyka.ru/vera_i_neverie/o_vere/ О вере и неверии] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20110601203001/http://azbyka.ru/vera_i_neverie/o_vere/ |date=2011-06-01 }} Православная энциклопедия «Азбука веры»
* [http://www.philosophy.ru/iphras/library/ratiohist.html Кураев А. В., Кураев В. И. Религиозная вера и рациональность] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20110809020643/http://www.philosophy.ru/iphras/library/ratiohist.html |date=2011-08-09 }} // Исторические типы рациональности / Отв. ред. В. А. Лекторский. — Т.1. — М.:ИФРАН, 1995. — 350 с. (С. 74-95.) ISBN 5-201-01891-2
* [http://old.russ.ru/antolog/inoe/kuraev.htm А. В. Кураев. О вере и знании] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20121012204111/http://old.russ.ru/antolog/inoe/kuraev.htm |date=2012-10-12 }}
* Кураев А. В. О вере и знании — без антиномии // [[Вопросы философии]], 1992. — № 7 — С.45-63.
* [http://www.humanism.al.ru/ru/articles.phtml?num=000091 Л. И. Корочкин, чл.-корр. РАН. О роли науки и роли религии в формировании мировоззренческой парадигмы] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120128183911/http://www.humanism.al.ru/ru/articles.phtml?num=000091 |date=2012-01-28 }}
 
 
{{ислом-нопурра}}

[[Гурӯҳ:Имон| ]]
[[Гурӯҳ:Ислом]]
[[Гурӯҳ:Истилоҳи исломӣ‎]]
[[Гурӯҳ:Мафҳумҳои ҳуқуқ]]</text>
      <sha1>mgss2oyuyujq2u8t818fk8po9lnpnws</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедиа:Қаҳвахона/Пурсишҳо</title>
    <ns>4</ns>
    <id>112131</id>
    <revision>
      <id>1469736</id>
      <parentid>1453768</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T19:03:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>/*  */ мавзӯъи нав</comment>
      <origin>1469736</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4800" sha1="jrwms5qorfp7wvajdjet6yojovex0in" xml:space="preserve">{{/боло}}
Салом. Мехостам стили саҳифаи аслиро беҳтар гардонам. Саҳифаи аслӣ хатоҳо дорад ва навигатсияаш хеле душвор аст. Чӣ хел метавонам коди онро вироиш кунам?

== Help panel question on [[:Пуркунанда|Пуркунанда]] (16:12, 10 феврали 2026) ==

Дар зери пуркунанда чи гуна хат кашида мешавад ? --[[Корбар:Ehson Barzuev|Ehson Barzuev]] ([[Баҳси корбар:Ehson Barzuev|баҳс]]) 16:12, 10 феврали 2026 (UTC)

== Help panel question on [[:Барсовуш|Барсовуш]] (15:08, 14 феврали 2023) ==

Здравствуйте Хотел загрузить статью про себя --[[Корбар:Шохпаланг Мансуров|Шохпаланг Мансуров]] ([[Баҳси корбар:Шохпаланг Мансуров|баҳс]]) 15:08, 14 феврали 2023 (UTC)

:Салом @[[Корбар:Шохпаланг Мансуров|Шохпаланг Мансуров]]! Шумо наметавонед дар бораи худ, дӯстони худ ё гурӯҳи худ мақола бисозед. Дар бораи шумо бояд дигарон мақола бисозанд, аммо дар ҳоли ҳозир шахсияти шумо ба [[Википедиа:Саршиносӣ (афрод)|меъёри саршиносии Википедия]] созгор нест, аз ин рӯ барои дар бораи шумо мақола сохтан ҳоло хеле барвақт аст.  [[Корбар:VASHGIRD|Дӯстмурод Саид]] ([[Баҳси корбар:VASHGIRD|баҳс]]) 03:47, 15 феврали 2023 (UTC)

== Help panel question on [[:Рақами мошин|Рақами мошин]] (09:18, 23 июни 2023) ==

6814АТ02 --[[Корбар:Шокиров Довуд|Шокиров Довуд]] ([[Баҳси корбар:Шокиров Довуд|баҳс]]) 09:18, 23 июни 2023 (UTC)

== Help panel question on [[:Баҳс:Саҳифаи аслӣ|Баҳс:Саҳифаи аслӣ]] (07:43, 16 Январ 2024) ==

F --[[Корбар:VARDEST|VARDEST]] ([[Баҳси корбар:VARDEST|баҳс]]) 07:43, 16 Январ 2024 (UTC)

== Help panel question on [[:Баҳс:Саҳифаи аслӣ|Баҳс:Саҳифаи аслӣ]] (07:43, 16 Январ 2024) (2) ==

Ggffffxff --[[Корбар:VARDEST|VARDEST]] ([[Баҳси корбар:VARDEST|баҳс]]) 07:43, 16 Январ 2024 (UTC)

== Help panel question on [[:Калисо|Калисо]] (07:46, 3 марти 2024) ==

А --[[Корбар:Экспорттант|Экспорттант]] ([[Баҳси корбар:Экспорттант|баҳс]]) 07:46, 3 марти 2024 (UTC)

== Help panel question on [[:Калисо|Калисо]] (07:48, 3 марти 2024) ==

Чӣ хел матнро дар акс мондан мумкин аст --[[Корбар:Экспорттант|Экспорттант]] ([[Баҳси корбар:Экспорттант|баҳс]]) 07:48, 3 марти 2024 (UTC)

:Дуруд [[Корбар:Экспорттант|Экспорттант]]! Акс:Номи.акс|thumb|250px|Матни зери акс. Бо эҳтиром - [[Корбар:Jaloliddin Madaminov|Ҷалолиддин Мадаминов]] ([[Баҳси корбар:Jaloliddin Madaminov|баҳс]]) 08:25, 3 марти 2024 (UTC)

== Help panel question on [[:Бонки тавсеъаи исломӣ|Бонки тавсеъаи исломӣ]] (12:18, 12 июни 2024) ==

Салом алек мо соҳибкор мо аз куҷо қарз бигирем ай бонки шумо --[[Корбар:Ққрбонова Шарифа|Ққрбонова Шарифа]] ([[Баҳси корбар:Ққрбонова Шарифа|баҳс]]) 12:18, 12 июни 2024 (UTC)

== Help panel question on [[:Бонки тавсеъаи исломӣ|Бонки тавсеъаи исломӣ]] (12:20, 12 июни 2024) ==

Аз куҷо қарз г р фта мешавад аз банки шумо дар кулоб --[[Корбар:Ққрбонова Шарифа|Ққрбонова Шарифа]] ([[Баҳси корбар:Ққрбонова Шарифа|баҳс]]) 12:20, 12 июни 2024 (UTC)

== Help panel question on [[:Бонки тавсеъаи исломӣ|Бонки тавсеъаи исломӣ]] (12:25, 12 июни 2024) ==

Ба мо пул барой инвеститсия даркор аз кадом бонк гирифтан хуб аст ба мо --[[Корбар:Ққрбонова Шарифа|Ққрбонова Шарифа]] ([[Баҳси корбар:Ққрбонова Шарифа|баҳс]]) 12:25, 12 июни 2024 (UTC)</text>
      <sha1>jrwms5qorfp7wvajdjet6yojovex0in</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469739</id>
      <parentid>1469736</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T19:04:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469739</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4930" sha1="gwen03gog59kx2nbdfxcyoereczoja6" xml:space="preserve">{{/боло}}
== Help panel question on [[:Баҳс:Саҳифаи аслӣ|Баҳс:Саҳифаи аслӣ]] (16:12, 22 апрели 2026) ==
Салом. Мехостам стили саҳифаи аслиро беҳтар гардонам. Саҳифаи аслӣ хатоҳо дорад ва навигатсияаш хеле душвор аст. Чӣ хел метавонам коди онро вироиш кунам?

== Help panel question on [[:Пуркунанда|Пуркунанда]] (16:12, 10 феврали 2026) ==

Дар зери пуркунанда чи гуна хат кашида мешавад ? --[[Корбар:Ehson Barzuev|Ehson Barzuev]] ([[Баҳси корбар:Ehson Barzuev|баҳс]]) 16:12, 10 феврали 2026 (UTC)

== Help panel question on [[:Барсовуш|Барсовуш]] (15:08, 14 феврали 2023) ==

Здравствуйте Хотел загрузить статью про себя --[[Корбар:Шохпаланг Мансуров|Шохпаланг Мансуров]] ([[Баҳси корбар:Шохпаланг Мансуров|баҳс]]) 15:08, 14 феврали 2023 (UTC)

:Салом @[[Корбар:Шохпаланг Мансуров|Шохпаланг Мансуров]]! Шумо наметавонед дар бораи худ, дӯстони худ ё гурӯҳи худ мақола бисозед. Дар бораи шумо бояд дигарон мақола бисозанд, аммо дар ҳоли ҳозир шахсияти шумо ба [[Википедиа:Саршиносӣ (афрод)|меъёри саршиносии Википедия]] созгор нест, аз ин рӯ барои дар бораи шумо мақола сохтан ҳоло хеле барвақт аст.  [[Корбар:VASHGIRD|Дӯстмурод Саид]] ([[Баҳси корбар:VASHGIRD|баҳс]]) 03:47, 15 феврали 2023 (UTC)

== Help panel question on [[:Рақами мошин|Рақами мошин]] (09:18, 23 июни 2023) ==

6814АТ02 --[[Корбар:Шокиров Довуд|Шокиров Довуд]] ([[Баҳси корбар:Шокиров Довуд|баҳс]]) 09:18, 23 июни 2023 (UTC)

== Help panel question on [[:Баҳс:Саҳифаи аслӣ|Баҳс:Саҳифаи аслӣ]] (07:43, 16 Январ 2024) ==

F --[[Корбар:VARDEST|VARDEST]] ([[Баҳси корбар:VARDEST|баҳс]]) 07:43, 16 Январ 2024 (UTC)

== Help panel question on [[:Баҳс:Саҳифаи аслӣ|Баҳс:Саҳифаи аслӣ]] (07:43, 16 Январ 2024) (2) ==

Ggffffxff --[[Корбар:VARDEST|VARDEST]] ([[Баҳси корбар:VARDEST|баҳс]]) 07:43, 16 Январ 2024 (UTC)

== Help panel question on [[:Калисо|Калисо]] (07:46, 3 марти 2024) ==

А --[[Корбар:Экспорттант|Экспорттант]] ([[Баҳси корбар:Экспорттант|баҳс]]) 07:46, 3 марти 2024 (UTC)

== Help panel question on [[:Калисо|Калисо]] (07:48, 3 марти 2024) ==

Чӣ хел матнро дар акс мондан мумкин аст --[[Корбар:Экспорттант|Экспорттант]] ([[Баҳси корбар:Экспорттант|баҳс]]) 07:48, 3 марти 2024 (UTC)

:Дуруд [[Корбар:Экспорттант|Экспорттант]]! Акс:Номи.акс|thumb|250px|Матни зери акс. Бо эҳтиром - [[Корбар:Jaloliddin Madaminov|Ҷалолиддин Мадаминов]] ([[Баҳси корбар:Jaloliddin Madaminov|баҳс]]) 08:25, 3 марти 2024 (UTC)

== Help panel question on [[:Бонки тавсеъаи исломӣ|Бонки тавсеъаи исломӣ]] (12:18, 12 июни 2024) ==

Салом алек мо соҳибкор мо аз куҷо қарз бигирем ай бонки шумо --[[Корбар:Ққрбонова Шарифа|Ққрбонова Шарифа]] ([[Баҳси корбар:Ққрбонова Шарифа|баҳс]]) 12:18, 12 июни 2024 (UTC)

== Help panel question on [[:Бонки тавсеъаи исломӣ|Бонки тавсеъаи исломӣ]] (12:20, 12 июни 2024) ==

Аз куҷо қарз г р фта мешавад аз банки шумо дар кулоб --[[Корбар:Ққрбонова Шарифа|Ққрбонова Шарифа]] ([[Баҳси корбар:Ққрбонова Шарифа|баҳс]]) 12:20, 12 июни 2024 (UTC)

== Help panel question on [[:Бонки тавсеъаи исломӣ|Бонки тавсеъаи исломӣ]] (12:25, 12 июни 2024) ==

Ба мо пул барой инвеститсия даркор аз кадом бонк гирифтан хуб аст ба мо --[[Корбар:Ққрбонова Шарифа|Ққрбонова Шарифа]] ([[Баҳси корбар:Ққрбонова Шарифа|баҳс]]) 12:25, 12 июни 2024 (UTC)</text>
      <sha1>gwen03gog59kx2nbdfxcyoereczoja6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Барномаи компютерӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>142393</id>
    <revision>
      <id>1469759</id>
      <parentid>1053883</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T02:53:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469759</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6662" sha1="mfyqewyxo1fsmb78jcna4b4whf41glb" xml:space="preserve">{{otheruses|Барнома}}
[[Акс:Object-Oriented-Programming-Methods-And-Classes-with-Inheritance.png|thumb|Барномаи компютерӣ.]]
'''Барномáи компютерӣ''' ({{lang-en|Computer program}}) — пайдарпайии [[Рамзҳои мошинӣ|дастурҳоеро]] гӯянд, ки барои бо [[таҷҳизот]] идора кардани [[Компутар|компютерҳо]] таъйин шудааст. Барнома яке аз унсурҳои [[таъминоти барномавӣ]] мебошад. Вобаста ба мазмун истилоҳи мазкур чун матни ибтидоии барнома низ метавонад истифода шавад. Барномаи компютерӣ чун [[моликияти зеҳнӣ]] ба дороиҳои ғайримоддӣ мансуб аст.

== Сохтани барномаҳо ==
Барнома маҷмӯи маълумотҳо ва амрҳое мебошад, ки барои кор кардани ҳисобмошинҳои электронӣ ва дигар таҷҳизоти компютерӣ бо мақсади ба даст овардани натиҷаи дилҳоҳ, аз ҷумла маводди омодасозӣ, ки дар рафти таҳияи барнома барои компютер ба даст оварда шудаасту барои ҳосил кардани садо ва тасвирот имкон медиҳад, таъйин шудааст. Аксар вақт тимсоли барнома дар шакли модули иҷрошаванда (файли алоҳида ё гурӯҳи файлҳо) нигоҳ дошта мешавад. Аз ин тимсол, ки, одатан, дар диск ҷой мегирад, барномаи иҷрошаванда дар хотираи оперативӣ бо корандози барномавӣ таҳия мегардад. Дар барномасозии системавӣ барномаҳо чун маълумотҳо ва рамзҳои мошинӣ ифода карда мешаванд, ки протсессор барои иҷрои ягон кор амалӣ месозад. Дар ин маврид ду хусусият зоҳир мешавад: воқеъ гаштани барнома дар хотирот ва иҷроиши он аз ҷониби протсессор. Раванди коркарди таъминоти барномавӣ аз якчанд марҳилаҳо иборат мебошад, ки танҳо таҳия кардани рамзи барномавӣ барномасозӣ номида мешавад. Одатан, аксар вақт барномасозӣ гуфта тамоми коркарди таъминоти барномавиро мефаҳманд. Одамонеро, ки бо таъминоти барномавӣ машғуланд, барномасоз (таҳиягари барнома)меноманд. Баъзе забонҳои барномасозӣ бе компилятсияи пешакии барнома истифода гардида, ба рамзи мошинии дастури он бевосита дар вақти иҷроиш интиқол мекунанд. Матнҳои ибтидоии барномаҳои компютерӣ дар аксар забонҳои барномасозӣ аз рӯйхатти дастурҳое иборатанд, ки алгоритми воридшударо саҳеҳ тавсиф медиҳанд. Чунин усули барномасозӣ императивӣ номида мешавад. Аммо дигар методологияҳои барномасозӣ низ истифода мешаванд.

== Истифодаи барномаҳо ==
Аксар истифодабарандагони компютерҳо барномаҳоеро истифода мебаранд, ки барои иҷроиши масъалаҳои мушаххаси амалӣ, ба монанди тайёр кардан ва ба қолаб даровардани мавод, ҳисобу китоби математикӣ, таҳияи тасвирот ва ғайра лозим аст. Воситаҳои барномавии мувофиқро барномаҳои амалӣ ё таъминоти барномавии амалӣ меноманд. Системаи таъминоти барномавӣ, ки қисми таркибии онро системаи амалиётӣ ташкил медиҳад, унсурҳои системаи ҳисобкунӣ ва ташаккули муҳитро барои амал кардани барномаҳои амалӣ идора мекунад.

== Ронандагон ==
Ронандагон миёнарав байни системаи амалиётӣ ва дастгоҳҳои сахтафзори компютерӣ мебошанд, ки барои ирсол ва қабул кардани маълумот дар байни онҳо истифода мешаванд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://thinkmobiles.com/blog/ru/programy-dlja-obnovlenija-draiverov/|title=Барномаҳо барои навсозии драйверҳо - хосиятҳо ва функсияҳои драйверҳо.|author=|website=|date=|publisher=|lang=|accessdate=|archivedate=2019-12-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191219120106/https://thinkmobiles.com/blog/ru/programy-dlja-obnovlenija-draiverov/}}&lt;/ref&gt;

== Ҷиҳати ҳуқуқии барномаи компютерӣ ==
Барномаҳое, ки матнҳои ибтидоии онҳо ба ҳама дастрас аст, барномаҳои кушод номида мешаванд. Барномаи компютерӣ дар аксар давлатҳо объекти ҳуқуқи муаллиф мебошад. Дар давлатҳои дигар барномаи компютерӣ бо патентҳо муҳофизат карда мешаванд. Муаллифон ва моликони ҳуқуқии барномаи компютерӣ барои маҳдуд кардани дастрасӣ ба матнҳои ибтидоии барнома, ки моликияти зеҳнии онҳост, ҳуқуқ доранд.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* ''Silberschatz Abraham.'' Operating System Concepts, Fourth Edition. — Addison-Wesley, 1994. — С. 97. — &lt;nowiki&gt;ISBN 0-201-50480-4&lt;/nowiki&gt;.

== Сарчашма ==
* {{ЭМТ|Барномаи компютерӣ|2}}

[[Гурӯҳ:Барномасозӣ]]
[[Гурӯҳ:Таъминоти барномавӣ]]</text>
      <sha1>mfyqewyxo1fsmb78jcna4b4whf41glb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:User Тамоку</title>
    <ns>10</ns>
    <id>144746</id>
    <redirect title="Шаблон:Userbox/Сигор-накашанда" />
    <revision>
      <id>1469694</id>
      <parentid>844580</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T12:28:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EmausBot</username>
        <id>3642</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Ислоҳи масири дукарата ба [[Шаблон:Userbox/Сигор-накашанда]]</comment>
      <origin>1469694</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="68" sha1="ol3414ijhz0ykcghb1fwsnl1s4gxthd" xml:space="preserve">#равона [[Шаблон:Userbox/Сигор-накашанда]]</text>
      <sha1>ol3414ijhz0ykcghb1fwsnl1s4gxthd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Блез Паскал</title>
    <ns>0</ns>
    <id>147708</id>
    <revision>
      <id>1469775</id>
      <parentid>1447744</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T03:40:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469775</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8398" sha1="tigcexzevrzgkyngv24tcqoxi0apc14" xml:space="preserve">{{Олим}}
'''Блез Паска́л''' ({{Lang-fr|Blaise Pascal}} {{IPA|[blɛz pasˈkal]}}; [[19 июн]]и [[соли 1623]], Клермон-Ферран, Фаронса — [[19 август]]и [[соли 1662]], [[Порис|Париж]], Фаронса) — {{риёзидон}}, механик, {{физикдон}}, адабиётшинос ва файласуфи [[фаронса]]вӣ. Классики адабиёти фаронсавӣ, яке аз асосгузорони таҳлили риёзӣ, [[назарияи эҳтимолият]] ва ҳандасаи тасвирӣ, созандаи аввалин намунаи техникаи баҳисобгирӣ, муаллифи қонуни асосии ҳидростатика.

== Зиндагинома ==

=== Кӯдакӣ ===
Блез Паскал дар шаҳри Клермон-Ферран ([[фаронса]] вилоят Овернь) дар оилаи раиси раёсати андоз Этена Паскал ва Антуанетта Бегон, духтари сенешали Оверни ба дунё омадааст. Паскал се фарзанд дошт — Блез ва ду хоҳаронаш: хурдӣ — Жаклин ва калонӣ — Жилберта. Вақте ки Блез 3 сола буд, модарш аз дунё даргузашт. [[Соли 1631]] оила ба Париж кӯчид{{Sfn|Тарасов|1979|страницы=20}}.
[[Акс:Arts_et_Metiers_Pascaline_dsc03869.jpg|thumb|Мошини ҳисобкунии Паскал]]

== Асарҳои Блез Паскал ==
* ''Essai pour les coniques'' ([[1640]])
* ''Expériences nouvelles touchant le vide'' ([[1647]])
* ''Récit de la grande expérience de l'équilibre des liqueurs'' ([[1648]])
* ''Traité du triangle arithmétique'' ([[1654]])
* ''Les Provinciales'' (Correspondances [[1656]]—[[1657]])
* ''Éléments de géométrie'' ([[1657]])
* ''De l’Esprit géométrique et de l’Art de persuader'' ([[1657]])
* ''Histoire de la roulette'' ([[1658]])
* ''L’Art de persuader'' ([[1660]])
* ''Pensées'' ([[1669]], posthume)
* ''Abrégé de la vie de Jésus-Christ'' (texte retrouvé vers 1840, publié en 1846 ([http://books.google.be/books?id=24dYAAAAMAAJ&amp;printsec=frontcover&amp;dq=#v=onepage&amp;q=&amp;f=false ouvrage en ligne])

=== Тарҷумаҳои русӣ ===
* Трактат о равновесии жидкостей // Начала гидростатики (Архимед, Стевин, Галилей, Паскаль). — М. — Л., 1933.
* Опыт о конических сечениях. Приложение: «Письмо Лейбница к Перье… племяннику г. Паскаля» // Историко-математические исследования. — М., 1961.
* ''Паскаль Б.'' Мысли. — М.: «REFL-book», 1994. — 528 с. ISBN 5-87983-013-6
* ''Паскаль Б.'' [http://predanie.ru/audio/audioknigi/Blaise_Pascal/ Мысли (аудиокнига)]{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} // Православный mp3 архив
* {{Книга|автор=Перье М., Перье Ж., Паскаль Б.|заглавие=Блез Паскаль. Мысли. Малые сочинения. Письма|место=М.|издательство=АСТ, Пушкинская библиотека|год=2003|страниц=536|isbn=5-17-019607-5, 5-94643-080-7}}
* {{Книга|автор=Паскаль Б.|заглавие=Письма к провинциалу|место=Спб.|год=1898}}
* О геометрическом уме и искусстве убеждать; Разговор с г. де Саси об Эпиктете и Монтене; Об обращении грешника. (Перевод Г. Я. Стрельцовой) // Приложение к кн.: ''Стрельцова Г. Я.'' Паскаль и европейская культура. М.: Республика. — С. 434—472.

== Нигаред низ ==
* [[Секунҷаи Паскал]]
* Шартҳои Паскал
* [[Паскал (забони барноманависӣ)|Паскал (забони барномасозӣ)]] — забони барномасозӣ, номгузоришуда ба шарафи Блез Паскал
* Аломати Паскал
* [[Мошини ҳисоби Паскал]]
* Теоремаи Паскал

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* [http://schools.keldysh.ru/sch444/museum/1_17_114.htm Галерея портретов. Блез Паскаль] (недоступная ссылка с 20-05-2013 [1488 дней] — [//web.archive.org/web/*/http://schools.keldysh.ru/sch444/museum/1_17_114.htm ''история''], [//web.archive.org/web/20060629/http://schools.keldysh.ru/sch444/museum/1_17_114.htm ''копия''])
* {{Книга|автор=[[Гиндикин, Семён Григорьевич|Гиндикин С. Г.]]|заглавие=Рассказы о физиках и математиках|ссылка=http://www.mccme.ru/free-books/gindikin/index.html|издание=издание третье, расширенное|место=М.|издательство=[[МЦНМО]]|год=2001|страниц=465|isbn=5-900916-83-9|ref=Гиндикин}}
* История математики под редакцией А. П. Юшкевича в трёх томах, М.: Наука.
:* Том 2 [http://ilib.mccme.ru/djvu/istoria/istmat2.htm Математика XVII столетия. (1970)] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20110918072945/http://ilib.mccme.ru/djvu/istoria/istmat2.htm |date=2011-09-18 }}
* [http://www.math.ru/lib/book/djvu/istoria/bell.djvu ''Белл Э. Т.'' Творцы математики. М.: Просвещение, 1979. Глава 5 — Паскаль] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20071110021245/http://www.math.ru/lib/book/djvu/istoria/bell.djvu |date=2007-11-10 }}
* {{Книга|автор=Стрельцова Г.Я.|заглавие=Блез Паскаль|место=М.|издательство=Мысль|год=1979|серия=Мыслители прошлого}}
* {{Книга|автор=Стрельцова Г.Я.|заглавие=Паскаль и европейская культура|место=М.|издательство=Республика|год=1994|страниц=495|isbn=5-250-02415-7|тираж=11000}}
* {{Книга|автор=[[Тарасов, Борис Николаевич|Тарасов Б. Н.]]|заглавие=Паскаль|место=М.|издательство=[[Молодая гвардия (издательство)|Молодая гвардия]]|год=1979|страниц=330|ref=Тарасов}}
** ''Др. изд.:'' М.:&quot;Молодая гвардия&quot;, 1982. — 334 с.
** ''Др. изд.:'' М.:&quot;Молодая гвардия&quot;, 2006. — 384 с. — ISBN 5-235-02926-7.
* Шаль. [https://ru.wikisource.org/wiki/Исторический%20обзор%20происхождения%20и%20развития%20геометрических%20методов/Паскаль/ДО Исторический обзор происхождения и развития геометрических методов]. Гл. 2, § 15-19. М., 1883.
* [https://ru.wikisource.org/wiki/ЭСБЕ/Паскаль%20Блэз Паскаль Блэз] // [[Донишномаи Брокгауз ва Ефрон|Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона]] : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — &lt;abbr title=&quot;Санкт-Петербург&quot;&gt;СПб.&lt;/abbr&gt;, 1890—1907.
* Дональд Адамсон. ''Blaise Pascal: Mathematician, Physicist and Thinker About God''. — London, Macmillan, [[wikipedia:St. Martin's Press|St. Martin]], 1995
* [http://istmat.info/node/30131 Альфред Реньи. Письма о вероятности: письма Паскаля к Ферма / пер. с венг. Д.Сааса и А.Крамли под ред. Б. В. Гнеденко. М.: Мир. 1970] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20150419121943/http://istmat.info/node/30131 |date=2015-04-19 }}

{{олим-нопурра}}
{{ПБ}}

[[Гурӯҳ:Файласуфон аз рӯи алифбо]]</text>
      <sha1>tigcexzevrzgkyngv24tcqoxi0apc14</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Пиримқул Сатторӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>148588</id>
    <revision>
      <id>1469729</id>
      <parentid>1406287</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T17:00:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-24656-79</username>
        <id>123419</id>
      </contributor>
      <comment>/* Зиндагинома */</comment>
      <origin>1469729</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7539" sha1="4oky1z8m6wungs9is1nq8o9fkkgbr7t" xml:space="preserve">{{Адиб
 |ном                      = Пиримқул Сатторӣ 
 |номи аслӣ                = 
 |ном ҳангоми таваллуд     =  
 |тасвир                   = 
 |бар                      = 
 |тавсифи тасвир           =
 |таърихи таваллуд         = 1.08.1938 
 |зодгоҳ                   = {{Зодгоҳ|ноҳияи Бойсун}}, [[ҶШС Узбакистон]]
 |табаият                  = {{Парчамбандӣ|Тоҷикистон}} 
 |шаҳрвандӣ                =  
 |таърихи даргузашт        = 28.05.1993 
 |маҳалли даргузашт        = {{МаҳаллиМарг|Қурғонтеппа|шаҳри Қурғонтеппа}}    
 |падар                    = 
 |модар                    = 
 |ҳамсар                   = 
 |фарзандон                = 
 |навъи фаъолият           = {{рӯзноманигор|Тоҷикистон}}, {{нависанда|Тоҷикистон}}, {{шоир|Тоҷикистон}}, {{тарҷумон|Тоҷикистон}}
 |ҷоизаҳо                  = 
 |соядаст                  = 
 |сайт                     = 
 |викианбор                = 
}}
'''Пиримқул Сатторӣ''' ([[1 август]]и [[соли 1938|1938]], [[ноҳияи Бойсун]], [[ҶШС Узбакистон]] — [[28 май]]и [[соли 1993|1993]]&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;, [[Қурғонтеппа]], [[Тоҷикистон]]) — [[рӯзноманигор]], [[нависанда]], [[шоир]] ва [[Тарҷумон|тарҷумони]] тоҷик, узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон (1989)&lt;ref&gt;Адибони Тоҷикистон. — Душанбе: Адиб, 2002. — С. 484.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://navisandagan.tj/tj/%d1%81%d0%b0%d1%82%d1%82%d0%be%d1%80%d3%a3-%d0%bf%d0%b8%d1%80%d0%b8%d0%bc%d2%9b%d1%83%d0%bb/|title=Сатторӣ Пиримқул|website=Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон|date=2022-01-11}}&lt;/ref&gt;.

== Зиндагинома ==
Пирумқул Сатторӣ 1 августи соли 1938 дар деҳаи Ҳавзи ноҳияи Бойсуни вилояти Сурхондарёи Узбакистон ба ба дунё омадааст. Соли 1962 факултаи таъриху филологияи Донишкадаи омӯзгории шаҳри Душанберо хатм кардааст. Баъдан ба шаҳри Қурғонтеппа омада, ходими адабии рӯзномаҳои «Вахш»-у «Ҳақиқати Қӯрғонтеппа» буд ва дар як вақт дар мактаби миёнаи рақами 45 ноҳияи Бохтар муаллимӣ мекард.

Дар шаҳри Қӯрғонтеппа маҳфили адабии «Гулбарг»-ро таъсис дода, муддати мадиде дар тарбияи адибони ҷавони вилоят то таъсисёбии шуъбаи ИН Тоҷикистон дар минтақа ҳисси арзанда гузоштааст.

== Эҷод ==
Ӯ дар солҳои донишҷӯӣ машқи қалам мекард. Чакидаҳои хомааш дар матбуоти даврӣ, маҷмӯъаҳои дастҷамъи ва алоҳида «Пайғом» (1979), «Боли парвоз»(1986), «Хӯшаи парвин»(1989) «Дуди ҳасрат» (1993) дар ҳамкорӣ бо [[Алимуҳаммад Муродӣ]] ба чоп расидаанд.

Шеърҳои ӯро [[Зафар Нозим]], Саидмурод Ҳотамов ва [[Тағоймурод Хушвақтов]] бо оҳанг сурудаанд&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://jumhuriyat.tj/index.php?art_id=34767|title=Рӯзгоре барои ибрат|author=Исматулло ҲАСАНОВ|website=jumhuriyat.tj|date=2018-08-22|publisher=«Ҷумҳурият»|accessdate=2022-11-02}}&lt;/ref&gt;.

Пирумқул Сатторӣ аз соли 1989 ба узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон пазируфта шудааст&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://kmt.tj/kushtai-ishki-vatan |title=Куштаи ишқи Ватан |accessdate=2017-07-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190730052230/http://www.kmt.tj/kushtai-ishki-vatan |archivedate=2019-07-30 }}&lt;/ref&gt;.

== Кушта шудан ==
Пиримқул Сатторӣ соли 1993 бар асари фоҷиаи Ҷанги шаҳрванди Тоҷикистон кушта шуд&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=http://old.kmt.tj/shoiri-vatansaro-agar-umr-vafo-mekard-imruz-pirimkul-sattori-80-sola-meshud|title=Шоири ватансаро. Агар умр вафо мекард, имрӯз Пиримқул Сатторӣ 80-сола мешуд|author=Ҳасан Муродиён|website=Китобхонаи миллии Тоҷикистон|publisher=«Адабиёт ва санъат»|accessdate=2022-11-02}}&lt;/ref&gt;. Дар як гузориши Кумитаи ҳифозат аз рӯзноманигорон гуфта мешавад, ки Пиримқул Сатторӣ дар шаҳри [[Қурғонтеппа]] тавассути мардони ношиносе, ки либоси низомӣ доштанд, рабуда шуда чаанд рӯз баъд дар таърихи [[28 май]]и [[соли 1993]] ҷасади ӯро аз пахтазоре пайдо мекунанд&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cpj.org/data/people/pirimkul-sattori/|title=Pirimkul Sattori|website=Committee to Protect Journalists|lang=en|accessdate=2022-11-02}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book|last=Denber|first=Rachel|title=Human Rights in Tajikistan: In the Wake of Civil War|year=1993|publisher=[[Human Rights Watch]]|pages=11}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cpj.org/ru/2003/08/%D1%82%D0%B0%D0%B4%D0%B6%D0%B8%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD-%D0%BA%D0%B7%D0%B6-%D0%BE%D0%B1%D1%80%D0%B0%D1%89%D0%B0%D0%B5%D1%82%D1%81%D1%8F-%D1%81-%D0%B7%D0%B0%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BE%D0/|title=Таджикистан: КЗЖ обращается с запросом о 29 убитых журналистах.|date=2003-08-27}}&lt;/ref&gt; Тибқи як фарзия, Пиримқул Сатторӣ, хабарнигори рӯзномаи «Навиди Вахш», рӯзи 28 май бидуни пешниҳоди ҳуҷҷат барои ҳабс аз манзилаш дар Қӯрғонтеппа бурда шудааст. Ба гуфтаи наздикон, Сатторӣ дар навбат барои нон боздошт шудааст. Ба навиштаи ҳафтаномаи «Посух», ӯ 10 майи соли 1993 кушта шудааст. Ба навиштаи ҳафтаномаи «Чароғи рӯз», Пиримқул Сатторӣ рӯзи 25 май боздошт ва ба самти номаълум бурда, рӯзи 10 июн кушта шудааст&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.gdf.ru/murdered_journalists/list/1993|title=Погибшие журналисты|website=www.gdf.ru|accessdate=2022-11-02|archivedate=2015-07-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150709035812/http://www.gdf.ru/murdered_journalists/list/1993}}&lt;/ref&gt;.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

[[Гурӯҳ:Нависандагони тоҷик аз рӯи алифбо]]
[[Гурӯҳ:Аъзои Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>4oky1z8m6wungs9is1nq8o9fkkgbr7t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Жорди Эскура</title>
    <ns>0</ns>
    <id>155262</id>
    <revision>
      <id>1469734</id>
      <parentid>1350102</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T19:02:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Yoonoos.tj moved page [[Хорди Эскура]] to [[Жорди Эскура]]</comment>
      <origin>1350102</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3780" sha1="0ditalfr88ofntyig0a9gv913xtm8fv" xml:space="preserve">{{Варақаи футболбоз
 |embed = no
 |ном = Хорди Эскура
 |акс =
 |андозаи_акс = 200
 |alt = 
 |шарҳи_акс = 
 |номи_пурра = Хорди Эскура Ашас&lt;br&gt;(Jordi Escura Aixas)
 |ном_ҳангоми_таваллуд = 
 |санаи_таваллуд = {{таърихи таваллуд ва син|1980|4|19|df=y}}
 |макони_таваллуд = [[Андорра Ла Вела]], [[Андорра]]&lt;ref group=қайд&gt;[[:en:Andorra|Andorra]], [[:en:Andorra la Vella|Andorra la Vella]]&lt;/ref&gt;
 |санаи_вафот = 
 |макони_вафот = 
 |қад = {{қад|m=1.78|precision=0}}
 |мавқеъ = {{afp|DF}}
 |бошгоҳи_кунунӣ = 
 |рақам = 19

 |солҳои_ҷавонӣ1 = 1997–2000
 |бошгоҳҳои_ҷавонӣ1 = CE Europa[[:en:CE Europa|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]

 |солҳо1 = 2000–2001
 |бошгоҳҳо1 = CE Europa[[:en:CE Europa|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо1 = 4
 |голҳо1 = 0
 |солҳо2 = 2001–2002
 |бошгоҳҳо2 = {{расми парчам|Андорра}} [[Андорра (бошгоҳи футбол)|Андорра]][[:en:FC Andorra|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо2 = 17
 |голҳо2 = 1
 |солҳо3 = 2002–2003
 |бошгоҳҳо3 = FC Ascó[[:en:FC Ascó|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо3 = 23
 |голҳо3 = 0
 |солҳо4 = 2003–2004
 |бошгоҳҳо4 = CE Europa[[:en:CE Europa|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо4 = 7
 |голҳо4 = 0
 |солҳо5 = 2004–2005
 |бошгоҳҳо5 = CFJ Mollerussa[[:en:CFJ Mollerussa|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо5 = 12
 |голҳо5 = 1
 |солҳо6 = 2005–2009
 |бошгоҳҳо6 = FC Benavent[[:en:FC Benavent|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо6 = 
 |голҳо6 = 
 |солҳо7 = 2009–2010
 |бошгоҳҳо7 = CF Balaguer[[:en:CF Balaguer|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо7 = 30
 |голҳо7 = 1
 |солҳо8 = 2010–2013
 |бошгоҳҳо8 = Alcarràs[[:en:Alcarràs|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо8 = 
 |голҳо8 =

 |солҳои_умумӣ = 
 |баромадҳои_умумӣ = 
 |голҳои_умумӣ =

 |солҳои_миллӣ1 = 1998–2011
 |дастаи_миллӣ1 = {{Футбол|Andorra}}[[:en:Andorra national football team|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳои_миллӣ1 = 65
 |голҳои_миллӣ1 = 0

 |шаблонҳои_медал-title = 
 |шаблонҳои_медал = 
 |шаблонҳои_медал-expand = 
 |module = 
 |азнавсозии_бошгоҳ = 17 February 2017
 |азнавсозии_дастаи_миллӣ = 29 June 2011
 }}
'''Хорди Эскура Ашас''' (тав. [[19 апрел]]|19 апрели]] [[1980]]) —  футболбози [[Андорра|андоррӣ]], {{afp|df}}.&lt;ref&gt;[[:en:Jordi Escura|Jordi Escura]]&lt;/ref&gt;

== Зиндагинома ==
{{васеъкунии фасл}}

== Маснади бошгоҳӣ ==

== Мунтахаби миллӣ ==

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ|group=қайд|liststyle=lower-alpha}}
== Пайвандҳо ==
{{эзоҳ}}

__FORCETOC__

[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1980]]
[[Гурӯҳ:Зодагони 19 апрел]]
[[Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол]]
[[Гурӯҳ:Футболбозони Андорра]]
[[Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Андорра]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Europa]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Андорра]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Ascó]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ CFJ Mollerussa]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Benavent]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Balaguer]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Alcarràs]]


{{Andorra-footy-bio-stub}}</text>
      <sha1>0ditalfr88ofntyig0a9gv913xtm8fv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469737</id>
      <parentid>1469734</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T19:03:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <origin>1469737</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3728" sha1="3zi31qrxlkaaalailc2mqbm30wrf372" xml:space="preserve">{{Варақаи футболбоз
 |embed = no
 |ном = Жорди Эскура
 |акс =
 |андозаи_акс = 200
 |alt = 
 |шарҳи_акс = 
 |номи_пурра = Жорди Эскура Ашас&lt;br&gt;(Jordi Escura Aixas)
 |ном_ҳангоми_таваллуд = 
 |санаи_таваллуд = {{таърихи таваллуд ва син|1980|4|19|df=y}}
 |макони_таваллуд = [[Андорра Ла Вела]], [[Андорра]]&lt;ref group=қайд&gt;[[:en:Andorra|Andorra]], [[:en:Andorra la Vella|Andorra la Vella]]&lt;/ref&gt;
 |санаи_вафот = 
 |макони_вафот = 
 |қад = {{қад|m=1.78|precision=0}}
 |мавқеъ = {{afp|DF}}
 |бошгоҳи_кунунӣ = 
 |рақам = 19

 |солҳои_ҷавонӣ1 = 1997–2000
 |бошгоҳҳои_ҷавонӣ1 = CE Europa[[:en:CE Europa|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]

 |солҳо1 = 2000–2001
 |бошгоҳҳо1 = CE Europa[[:en:CE Europa|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо1 = 4
 |голҳо1 = 0
 |солҳо2 = 2001–2002
 |бошгоҳҳо2 = {{расми парчам|Андорра}} [[Андорра (бошгоҳи футбол)|Андорра]][[:en:FC Andorra|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо2 = 17
 |голҳо2 = 1
 |солҳо3 = 2002–2003
 |бошгоҳҳо3 = FC Ascó[[:en:FC Ascó|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо3 = 23
 |голҳо3 = 0
 |солҳо4 = 2003–2004
 |бошгоҳҳо4 = CE Europa[[:en:CE Europa|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо4 = 7
 |голҳо4 = 0
 |солҳо5 = 2004–2005
 |бошгоҳҳо5 = CFJ Mollerussa[[:en:CFJ Mollerussa|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо5 = 12
 |голҳо5 = 1
 |солҳо6 = 2005–2009
 |бошгоҳҳо6 = FC Benavent[[:en:FC Benavent|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо6 = 
 |голҳо6 = 
 |солҳо7 = 2009–2010
 |бошгоҳҳо7 = CF Balaguer[[:en:CF Balaguer|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо7 = 30
 |голҳо7 = 1
 |солҳо8 = 2010–2013
 |бошгоҳҳо8 = Alcarràs[[:en:Alcarràs|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо8 = 
 |голҳо8 =

 |солҳои_умумӣ = 
 |баромадҳои_умумӣ = 
 |голҳои_умумӣ =

 |солҳои_миллӣ1 = 1998–2011
 |дастаи_миллӣ1 = {{Футбол|Andorra}}[[:en:Andorra national football team|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳои_миллӣ1 = 65
 |голҳои_миллӣ1 = 0

 |шаблонҳои_медал-title = 
 |шаблонҳои_медал = 
 |шаблонҳои_медал-expand = 
 |module = 
 |азнавсозии_бошгоҳ = 17 February 2017
 |азнавсозии_дастаи_миллӣ = 29 June 2011
 }}
'''Жорди Эскура Ашас''' (тав. [[19 апрел]]|19 апрели]] [[1980]]) —  футболбози [[Андорра|андоррӣ]], {{afp|df}}.&lt;ref&gt;[[:en:Jordi Escura|Jordi Escura]]&lt;/ref&gt;

== Зиндагинома ==
{{васеъкунии фасл}}

== Маснади бошгоҳӣ ==

== Мунтахаби миллӣ ==

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
{{эзоҳ|group=қайд|liststyle=lower-alpha}}

== Пайвандҳо ==

[[Гурӯҳ:Зодагони 19 апрел]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1980]]
[[Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол]]
[[Гурӯҳ:Футболбозони Андорра]]
[[Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Андорра]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ Europa]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Андорра»]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ Ascó]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ CFJ Mollerussa]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ Benavent]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ Balaguer]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ Alcarràs]]</text>
      <sha1>3zi31qrxlkaaalailc2mqbm30wrf372</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469738</id>
      <parentid>1469737</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T19:04:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <origin>1469738</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3711" sha1="g6fviqqbq7rpqguf1ic8bnyw45pbcuq" xml:space="preserve">{{Варақаи футболбоз
 |embed = no
 |ном = Жорди Эскура
 |акс =
 |андозаи_акс = 200
 |alt = 
 |шарҳи_акс = 
 |номи_пурра = Жорди Эскура Ашас&lt;br&gt;(Jordi Escura Aixas)
 |ном_ҳангоми_таваллуд = 
 |санаи_таваллуд = {{таърихи таваллуд ва син|1980|4|19|df=y}}
 |макони_таваллуд = [[Андорра Ла Вела]], [[Андорра]]&lt;ref group=қайд&gt;[[:en:Andorra|Andorra]], [[:en:Andorra la Vella|Andorra la Vella]]&lt;/ref&gt;
 |санаи_вафот = 
 |макони_вафот = 
 |қад = {{қад|m=1.78|precision=0}}
 |мавқеъ = {{afp|DF}}
 |бошгоҳи_кунунӣ = 
 |рақам = 19

 |солҳои_ҷавонӣ1 = 1997–2000
 |бошгоҳҳои_ҷавонӣ1 = CE Europa[[:en:CE Europa|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]

 |солҳо1 = 2000–2001
 |бошгоҳҳо1 = CE Europa[[:en:CE Europa|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо1 = 4
 |голҳо1 = 0
 |солҳо2 = 2001–2002
 |бошгоҳҳо2 = {{расми парчам|Андорра}} [[Андорра (бошгоҳи футбол)|Андорра]][[:en:FC Andorra|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо2 = 17
 |голҳо2 = 1
 |солҳо3 = 2002–2003
 |бошгоҳҳо3 = FC Ascó[[:en:FC Ascó|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо3 = 23
 |голҳо3 = 0
 |солҳо4 = 2003–2004
 |бошгоҳҳо4 = CE Europa[[:en:CE Europa|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо4 = 7
 |голҳо4 = 0
 |солҳо5 = 2004–2005
 |бошгоҳҳо5 = CFJ Mollerussa[[:en:CFJ Mollerussa|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо5 = 12
 |голҳо5 = 1
 |солҳо6 = 2005–2009
 |бошгоҳҳо6 = FC Benavent[[:en:FC Benavent|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо6 = 
 |голҳо6 = 
 |солҳо7 = 2009–2010
 |бошгоҳҳо7 = CF Balaguer[[:en:CF Balaguer|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо7 = 30
 |голҳо7 = 1
 |солҳо8 = 2010–2013
 |бошгоҳҳо8 = Alcarràs[[:en:Alcarràs|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо8 = 
 |голҳо8 =

 |солҳои_умумӣ = 
 |баромадҳои_умумӣ = 
 |голҳои_умумӣ =

 |солҳои_миллӣ1 = 1998–2011
 |дастаи_миллӣ1 = {{Футбол|Andorra}}[[:en:Andorra national football team|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳои_миллӣ1 = 65
 |голҳои_миллӣ1 = 0

 |шаблонҳои_медал-title = 
 |шаблонҳои_медал = 
 |шаблонҳои_медал-expand = 
 |module = 
 |азнавсозии_бошгоҳ = 17 February 2017
 |азнавсозии_дастаи_миллӣ = 29 June 2011
 }}
'''Жорди Эскура Ашас''' (тав. [[19 апрел]]и [[1980]]) — футболбози [[Андорра|андоррӣ]], {{afp|df}}.&lt;ref&gt;[[:en:Jordi Escura|Jordi Escura]]&lt;/ref&gt;

== Зиндагинома ==
{{васеъкунии фасл}}

== Маснади бошгоҳӣ ==

== Мунтахаби миллӣ ==

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
{{эзоҳ|group=қайд|liststyle=lower-alpha}}

== Пайвандҳо ==

[[Гурӯҳ:Зодагони 19 апрел]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1980]]
[[Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол]]
[[Гурӯҳ:Футболбозони Андорра]]
[[Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Андорра]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ Europa]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Андорра»]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ Ascó]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ CFJ Mollerussa]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ Benavent]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ Balaguer]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ Alcarràs]]</text>
      <sha1>g6fviqqbq7rpqguf1ic8bnyw45pbcuq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Алексис Санчес</title>
    <ns>0</ns>
    <id>155853</id>
    <revision>
      <id>1469745</id>
      <parentid>1144987</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T19:17:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <origin>1469745</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4831" sha1="bc30ahmy5xbr1bpdpsvv7cgkgauy7ll" xml:space="preserve">{{Варақаи футболбоз
 |embed = no
 |ном = Алексис Санчес
 |акс = Alexis Sánchez 2011.jpg
 |андозаи_акс = 200
 |alt = 
 |шарҳи_акс = Sánchez in 2011
 |номи_пурра = Алексис Алехандро Санчес Санчес&lt;br&gt;(Alexis Alejandro Sánchez Sánchez)
 |ном_ҳангоми_таваллуд = 
 |санаи_таваллуд = {{таърихи таваллуд ва син|1988|12|19|df=y}}
 |макони_таваллуд = [[Токопила]], [[Чили]]&lt;ref group=қайд&gt;[[:en:Chile|Chile]], [[:en:Tocopilla|Tocopilla]]&lt;/ref&gt;
 |санаи_вафот = 
 |макони_вафот = 
 |қад = {{қад|m=1.69|=0|abbr=on}}
 |мавқеъ = 
 |бошгоҳи_кунунӣ = {{расми парчам|Испания}} [[Севийя (бошгоҳи футбол)|Севийя]]
 |рақам = 10

 |солҳои_ҷавонӣ1 = 2004–2005
 |бошгоҳҳои_ҷавонӣ1 = Cobreloa[[:en:Cobreloa|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]

 |солҳо1 = 2005–2006
 |бошгоҳҳо1 = Cobreloa[[:en:Cobreloa|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо1 = 47
 |голҳо1 = 9
 |солҳо2 = 2006–2011
 |бошгоҳҳо2 = {{расми парчам|Италия}} [[Удинезе (бошгоҳи футбол)|Удинезе]]
 |баромадҳо2 = 95
 |голҳо2 = 20
 |солҳо3 = 2006–2007
 |бошгоҳҳо3 = {{расми парчам|Чили}} {{кироя}} [[Коло Коло]] (кироӣ)[[:en:Colo-Colo|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо3 = 32
 |голҳо3 = 5
 |солҳо4 = 2007–2008
 |бошгоҳҳо4 = {{расми парчам|Аргентина}} {{кироя}} [[Ривер Плейт (бошгоҳи футбол)|Ривер Плейт]] (кироӣ)
 |баромадҳо4 = 23
 |голҳо4 = 4
 |солҳо5 = 2011–2014
 |бошгоҳҳо5 = {{расми парчам|Испания}} [[Барселона (бошгоҳи футбол)|Барселона]][[:en:FC Barcelona|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо5 = 88
 |голҳо5 = 39
 |солҳо6 = 2014–
 |бошгоҳҳо6 = {{расми парчам|Англия}} [[Арсенал (бошгоҳи футбол)|Арсенал]][[:en:Arsenal F.C.|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо6 = 103&lt;!--LEAGUE ONLY IN INFOBOXES AND YOU MUST UPDATE THE DATE IN PCUPDATE PARAMETER--&gt;
 |голҳо6 = 53&lt;!--LEAGUE ONLY IN INFOBOXES AND YOU MUST UPDATE THE DATE IN PCUPDATE PARAMETER--&gt;

 |солҳои_умумӣ = 
 |баромадҳои_умумӣ = 
 |голҳои_умумӣ =

 |солҳои_миллӣ1 = 2006–2008
 |дастаи_миллӣ1 = {{Футбол то|20|Chile}}[[:en:Chile national under-20 football team|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳои_миллӣ1 = 18
 |голҳои_миллӣ1 = 4
 |солҳои_миллӣ2 = 2006–
 |дастаи_миллӣ2 = {{Футбол|Chile}}[[:en:Chile national football team|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳои_миллӣ2 = 115
 |голҳои_миллӣ2 = 38

 |шаблонҳои_медал-title = 
 |шаблонҳои_медал = {{MedalCountry|{{CHI}}}}
{{Medal|W|[[Copa América]]|[[2015 Copa América|2015]]}}
{{Medal|W|[[Copa América Centenario]]|[[Copa América Centenario|2016]]}}
{{Medal|RU|[[FIFA Confederations Cup]]|[[2017 FIFA Confederations Cup|2017]]}}
{{Medal|3rd|[[FIFA U-20 World Cup]]|[[2007 FIFA U-20 World Cup|2007]]}}
 |шаблонҳои_медал-expand = 
 |module = 
 |азнавсозии_бошгоҳ = 21 May 2017
 |азнавсозии_дастаи_миллӣ = 
 }}
'''Алексис Алехандро Санчес Санчес''' ({{lang-es|''Alexis Alejandro Sánchez Sánchez''}}; [[19 декабр]]и [[1988]], [[Токопила]], [[Чили]]) — футболбози [[чили]]гӣ.&lt;ref&gt;[[:en:Alexis Sánchez|Alexis Sánchez]]&lt;/ref&gt;

== Зиндагинома ==
{{васеъкунии фасл}}

== Маснади бошгоҳӣ ==

== Мунтахаби миллӣ ==

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
{{эзоҳ|group=қайд|liststyle=lower-alpha}}

== Пайвандҳо ==

[[Гурӯҳ:Зодагони 19 декабр]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1988]]
[[Гурӯҳ:Футболбозони Чили]]
[[Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Чили]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Кобрелоа»]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Удинезе»]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Коло Коло»]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Ривер Плейт»]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Барселона»]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Арсенал»]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Интер»]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Олимпик Марсей»]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Севийя»]]</text>
      <sha1>bc30ahmy5xbr1bpdpsvv7cgkgauy7ll</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Вордӣ Алфаро</title>
    <ns>0</ns>
    <id>160334</id>
    <revision>
      <id>1469742</id>
      <parentid>1146899</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T19:08:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Yoonoos.tj moved page [[Вардй Алфаро]] to [[Вордӣ Алфаро]]</comment>
      <origin>1146899</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3727" sha1="tb8y21tz2vdljly2hsyma3cbhivyppn" xml:space="preserve">{{Варақаи футболбоз
 |embed = no
 |ном = Вардй Алфаро
 |акс = 
 |андозаи_акс = 200
 |alt = 
 |шарҳи_акс = 
 |номи_пурра = Вардй Алфаро Писарро&lt;br&gt;(Wardy Alfaro Pizarro)
 |ном_ҳангоми_таваллуд = 
 |санаи_таваллуд = {{таърихи таваллуд ва син|1977|12|31|df=yes}}
 |макони_таваллуд = [[Алахуэла]], [[Коста Рика]]&lt;ref group=қайд&gt;[[:en:Costa Rica|Costa Rica]], [[:en:Alajuela|Alajuela]]&lt;/ref&gt;
 |санаи_вафот = 
 |макони_вафот = 
 |қад = {{convert|1.80|m|ftin|abbr=on}}
 |мавқеъ = {{afp|GK}}
 |бошгоҳи_кунунӣ = 
 |рақам =

 |солҳо1 = 1998–1999
 |бошгоҳҳо1 = {{расми парчам|Коста Рика}} [[Сантос Де Гуапилес]][[:en:Santos de Guápiles|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо1 = 
 |голҳо1 = 
 |солҳо2 = 1999–2001
 |бошгоҳҳо2 = AD Guanacasteca[[:en:AD Guanacasteca|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо2 = 
 |голҳо2 = 
 |солҳо3 = 2001–2004
 |бошгоҳҳо3 = {{расми парчам|Коста Рика}} [[К.С. Картахинес|Картахинес]][[:en:C.S. Cartaginés|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо3 = 
 |голҳо3 = 
 |солҳо4 = 2004–2010
 |бошгоҳҳо4 = {{расми парчам|Коста Рика}} [[Л.Д. Алахуэленсе|Алахуэленсе]][[:en:L.D. Alajuelense|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо4 = 154
 |голҳо4 = 0
 |солҳо5 = 2010–2011
 |бошгоҳҳо5 = {{расми парчам|Коста Рика}} [[Сантос Де Гуапилес]][[:en:Santos de Guápiles|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо5 = 52
 |голҳо5 = 0
 |солҳо6 = 2012–2014
 |бошгоҳҳо6 = {{расми парчам|Коста Рика}} [[К.С. Картахинес|Картахинес]][[:en:C.S. Cartaginés|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо6 = 40
 |голҳо6 = 0

 |солҳои_умумӣ = 
 |баромадҳои_умумӣ = 
 |голҳои_умумӣ =

 |солҳои_миллӣ1 = 2006–2007
 |дастаи_миллӣ1 = {{Футбол|Costa Rica}}[[:en:Costa Rica national football team|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳои_миллӣ1 = 5
 |голҳои_миллӣ1 = 0

 |шаблонҳои_медал-title = 
 |шаблонҳои_медал = 
 |шаблонҳои_медал-expand = 
 |module = 
 |азнавсозии_бошгоҳ = 
 |азнавсозии_дастаи_миллӣ = 
 }}
'''Вардй Алфаро Писарро''' ({{lang-es|''Wardy Alfaro Pizarro''}}; [[31 декабр]]и [[1977]], [[Алахуэла]], [[Коста Рика]]) —  футболбози [[Коста Рика|коста рикагӣ]], {{afp|gk}}.&lt;ref&gt;[[:en:Wardy Alfaro|Wardy Alfaro]]&lt;/ref&gt;

== Зиндагинома ==
{{васеъкунии фасл}}

== Маснади бошгоҳӣ ==

== Мунтахаби миллӣ ==

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ|group=қайд|liststyle=lower-alpha}}
== Пайвандҳо ==
{{эзоҳ}}

__FORCETOC__

[[Гурӯҳ:Зодагони 31 декабр]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1977]]
[[Гурӯҳ:Дарвозабонони футбол]]
[[Гурӯҳ:Футболбозони Коста Рика]]
[[Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Коста Рика]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Сантос Де Гуапилес]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Guanacasteca]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ К.С. Картахинес]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Л.Д. Алахуэленсе]]


{{CostaRica-footy-bio-stub}}</text>
      <sha1>tb8y21tz2vdljly2hsyma3cbhivyppn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469744</id>
      <parentid>1469742</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T19:09:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <origin>1469744</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3673" sha1="kclb8006hbuoznlalep5lvajca3aeua" xml:space="preserve">{{Варақаи футболбоз
 |embed = no
 |ном = Вордӣ Алфаро
 |акс = 
 |андозаи_акс = 200
 |alt = 
 |шарҳи_акс = 
 |номи_пурра = Вордӣ Алфаро Писарро&lt;br&gt;(Wardy Alfaro Pizarro)
 |ном_ҳангоми_таваллуд = 
 |санаи_таваллуд = {{таърихи таваллуд ва син|1977|12|31|df=yes}}
 |макони_таваллуд = [[Алахуэла]], [[Коста Рика]]&lt;ref group=қайд&gt;[[:en:Costa Rica|Costa Rica]], [[:en:Alajuela|Alajuela]]&lt;/ref&gt;
 |санаи_вафот = 
 |макони_вафот = 
 |қад = {{convert|1.80|m|ftin|abbr=on}}
 |мавқеъ = {{afp|GK}}
 |бошгоҳи_кунунӣ = 
 |рақам =

 |солҳо1 = 1998–1999
 |бошгоҳҳо1 = {{расми парчам|Коста Рика}} [[Сантос Де Гуапилес]][[:en:Santos de Guápiles|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо1 = 
 |голҳо1 = 
 |солҳо2 = 1999–2001
 |бошгоҳҳо2 = AD Guanacasteca[[:en:AD Guanacasteca|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо2 = 
 |голҳо2 = 
 |солҳо3 = 2001–2004
 |бошгоҳҳо3 = {{расми парчам|Коста Рика}} [[К.С. Картахинес|Картахинес]][[:en:C.S. Cartaginés|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо3 = 
 |голҳо3 = 
 |солҳо4 = 2004–2010
 |бошгоҳҳо4 = {{расми парчам|Коста Рика}} [[Л.Д. Алахуэленсе|Алахуэленсе]][[:en:L.D. Alajuelense|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо4 = 154
 |голҳо4 = 0
 |солҳо5 = 2010–2011
 |бошгоҳҳо5 = {{расми парчам|Коста Рика}} [[Сантос Де Гуапилес]][[:en:Santos de Guápiles|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо5 = 52
 |голҳо5 = 0
 |солҳо6 = 2012–2014
 |бошгоҳҳо6 = {{расми парчам|Коста Рика}} [[К.С. Картахинес|Картахинес]][[:en:C.S. Cartaginés|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо6 = 40
 |голҳо6 = 0

 |солҳои_умумӣ = 
 |баромадҳои_умумӣ = 
 |голҳои_умумӣ =

 |солҳои_миллӣ1 = 2006–2007
 |дастаи_миллӣ1 = {{Футбол|Costa Rica}}[[:en:Costa Rica national football team|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳои_миллӣ1 = 5
 |голҳои_миллӣ1 = 0

 |шаблонҳои_медал-title = 
 |шаблонҳои_медал = 
 |шаблонҳои_медал-expand = 
 |module = 
 |азнавсозии_бошгоҳ = 
 |азнавсозии_дастаи_миллӣ = 
 }}
'''Вордӣ Алфаро Писарро''' ({{lang-es|''Wardy Alfaro Pizarro''}}; [[31 декабр]]и [[1977]], [[Алахуэла]], [[Коста Рика]]) — футболбози [[Коста Рика|костарикагӣ]], {{afp|gk}}.&lt;ref&gt;[[:en:Wardy Alfaro|Wardy Alfaro]]&lt;/ref&gt;

== Зиндагинома ==
{{васеъкунии фасл}}

== Маснади бошгоҳӣ ==

== Мунтахаби миллӣ ==

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
{{эзоҳ|group=қайд|liststyle=lower-alpha}}

== Пайвандҳо ==

[[Гурӯҳ:Зодагони 31 декабр]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1977]]
[[Гурӯҳ:Дарвозабонони футбол]]
[[Гурӯҳ:Футболбозони Коста Рика]]
[[Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Коста Рика]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ Сантос Де Гуапилес]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ Guanacasteca]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ К.С. Картахинес]]
[[Гурӯҳ:Бозигарони БФ Л.Д. Алахуэленсе]]</text>
      <sha1>kclb8006hbuoznlalep5lvajca3aeua</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фредди Тернеро</title>
    <ns>0</ns>
    <id>161011</id>
    <revision>
      <id>1469740</id>
      <parentid>1160673</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T19:06:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <origin>1469740</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5050" sha1="8ovmeakg5lwhnzxqgl6oj0dyjnptsdf" xml:space="preserve">{{Варақаи футболбоз
 |embed = no
 |ном = Фредди Тернеро
 |акс = Freddy Ternero.jpg
 |андозаи_акс = 200
 |alt = 
 |шарҳи_акс = 
 |номи_пурра = Фредди Сантос Тернеро Корралес&lt;br&gt;(Freddy Santos Ternero Corrales)
 |ном_ҳангоми_таваллуд = 
 |санаи_таваллуд = [[26 март]]и [[1962]]
 |макони_таваллуд = [[Лима]], [[Перу]]&lt;ref group=қайд&gt;[[:en:Peru|Peru]], [[:en:Lima|Lima]]&lt;/ref&gt;
 |санаи_вафот = [[18 сентябр]]и [[2015]]
 |макони_вафот = 
 |қад = 
 |мавқеъ = {{afp|DF}}
 |бошгоҳи_кунунӣ = 
 |рақам =

 |солҳои_ҷавонӣ1 = 
 |бошгоҳҳои_ҷавонӣ1 = Universitario de Deportes[[:en:Universitario de Deportes|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]

 |солҳо1 = 1978–1980
 |бошгоҳҳо1 = Universitario de Deportes[[:en:Universitario de Deportes|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо1 = 
 |голҳо1 = 
 |солҳо2 = 1981
 |бошгоҳҳо2 = León de Huánuco[[:en:León de Huánuco|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо2 = 
 |голҳо2 = 
 |солҳо3 = 1982–1985
 |бошгоҳҳо3 = Universitario de Deportes[[:en:Universitario de Deportes|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо3 = 
 |голҳо3 = 
 |солҳо4 = 1986
 |бошгоҳҳо4 = Deportivo San Agustín[[:en:Deportivo San Agustín|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо4 = 
 |голҳо4 = 
 |солҳо5 = 1987–1988
 |бошгоҳҳо5 = Universitario de Deportes[[:en:Universitario de Deportes|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо5 = 
 |голҳо5 = 
 |солҳо6 = 1989–1990
 |бошгоҳҳо6 = Defensor Lima[[:en:Defensor Lima|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо6 = 
 |голҳо6 = 
 |солҳо7 = 1992
 |бошгоҳҳо7 = {{расми парчам|Перу}} [[Сиенкяно]][[:en:Cienciano|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо7 = 
 |голҳо7 =

 |солҳои_умумӣ = 
 |баромадҳои_умумӣ = 
 |голҳои_умумӣ =

 |солҳои_мураббигарӣ1= 1993
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ1 = Universitario de Deportes[[:en:Universitario de Deportes|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ2= 1994–1995
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ2 = {{расми парчам|Перу}} [[Сиенкяно]][[:en:Cienciano|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ3= 1995
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ3 = {{расми парчам|Перу}} [[Алянса Атлетико]][[:en:Alianza Atlético|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ4= 1996–1998
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ4 = {{Футбол|Peru}}[[:en:Peru national football team|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ5= 1998
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ5 = {{расми парчам|Перу}} [[ФБК Мелгар|Мелгар]][[:en:FBC Melgar|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ6= 2000–2001
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ6 = {{расми парчам|Перу}} [[Сиенкяно]][[:en:Cienciano|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ7= 2002
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ7 = Estudiantes de Medicina[[:en:Estudiantes de Medicina|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ8= 2003–2004
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ8 = {{расми парчам|Перу}} [[Сиенкяно]][[:en:Cienciano|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ9= 2005
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ9 = {{Футбол|Peru}}[[:en:Peru national football team|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]

 |шаблонҳои_медал-title = 
 |шаблонҳои_медал = 
 |шаблонҳои_медал-expand = 
 |module = 
 |азнавсозии_бошгоҳ = 
 |азнавсозии_дастаи_миллӣ = 
 }}
'''Фредди Сантос Тернеро Корралес''' ({{lang-es|''Freddy Santos Ternero Corrales''}}; [[26 март]]и [[1962]], — [[18 сентябр]]и [[2015]], [[Лима]], [[Перу]]) — футболбози [[перу]]ӣ, {{afp|df}}, мураббӣ.&lt;ref&gt;[[:en:Freddy Ternero|Freddy Ternero]]&lt;/ref&gt;

== Зиндагинома ==
{{васеъкунии фасл}}

== Маснади бошгоҳӣ ==

== Мунтахаби миллӣ ==

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ|group=қайд|liststyle=lower-alpha}}
== Пайвандҳо ==
{{эзоҳ}}

__FORCETOC__

[[Гурӯҳ:Зодагони 26 март]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1962]]
[[Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол]]
[[Гурӯҳ:Мураббиёни футбол]]
[[Гурӯҳ:Футболбозони Перу]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Universitario Deportes]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ León Huánuco]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Deportivo San Agustín]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Defensor Lima]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Сиенкяно]]


{{Peru-footy-bio-stub}}</text>
      <sha1>8ovmeakg5lwhnzxqgl6oj0dyjnptsdf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469741</id>
      <parentid>1469740</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T19:07:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <origin>1469741</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5049" sha1="gijvq82w7rhm8ewtlpfn3z8iant1n24" xml:space="preserve">{{Варақаи футболбоз
 |embed = no
 |ном = Фредди Тернеро
 |акс = Freddy Ternero.jpg
 |андозаи_акс = 200
 |alt = 
 |шарҳи_акс = 
 |номи_пурра = Фредди Сантос Тернеро Корралес&lt;br&gt;(Freddy Santos Ternero Corrales)
 |ном_ҳангоми_таваллуд = 
 |санаи_таваллуд = [[26 март]]и [[1962]]
 |макони_таваллуд = [[Лима]], [[Перу]]&lt;ref group=қайд&gt;[[:en:Peru|Peru]], [[:en:Lima|Lima]]&lt;/ref&gt;
 |санаи_вафот = [[18 сентябр]]и [[2015]]
 |макони_вафот = 
 |қад = 
 |мавқеъ = {{afp|DF}}
 |бошгоҳи_кунунӣ = 
 |рақам =

 |солҳои_ҷавонӣ1 = 
 |бошгоҳҳои_ҷавонӣ1 = Universitario de Deportes[[:en:Universitario de Deportes|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]

 |солҳо1 = 1978–1980
 |бошгоҳҳо1 = Universitario de Deportes[[:en:Universitario de Deportes|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо1 = 
 |голҳо1 = 
 |солҳо2 = 1981
 |бошгоҳҳо2 = León de Huánuco[[:en:León de Huánuco|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо2 = 
 |голҳо2 = 
 |солҳо3 = 1982–1985
 |бошгоҳҳо3 = Universitario de Deportes[[:en:Universitario de Deportes|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо3 = 
 |голҳо3 = 
 |солҳо4 = 1986
 |бошгоҳҳо4 = Deportivo San Agustín[[:en:Deportivo San Agustín|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо4 = 
 |голҳо4 = 
 |солҳо5 = 1987–1988
 |бошгоҳҳо5 = Universitario de Deportes[[:en:Universitario de Deportes|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо5 = 
 |голҳо5 = 
 |солҳо6 = 1989–1990
 |бошгоҳҳо6 = Defensor Lima[[:en:Defensor Lima|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо6 = 
 |голҳо6 = 
 |солҳо7 = 1992
 |бошгоҳҳо7 = {{расми парчам|Перу}} [[Сиенкяно]][[:en:Cienciano|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |баромадҳо7 = 
 |голҳо7 =

 |солҳои_умумӣ = 
 |баромадҳои_умумӣ = 
 |голҳои_умумӣ =

 |солҳои_мураббигарӣ1= 1993
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ1 = Universitario de Deportes[[:en:Universitario de Deportes|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ2= 1994–1995
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ2 = {{расми парчам|Перу}} [[Сиенкяно]][[:en:Cienciano|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ3= 1995
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ3 = {{расми парчам|Перу}} [[Алянса Атлетико]][[:en:Alianza Atlético|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ4= 1996–1998
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ4 = {{Футбол|Peru}}[[:en:Peru national football team|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ5= 1998
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ5 = {{расми парчам|Перу}} [[ФБК Мелгар|Мелгар]][[:en:FBC Melgar|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ6= 2000–2001
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ6 = {{расми парчам|Перу}} [[Сиенкяно]][[:en:Cienciano|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ7= 2002
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ7 = Estudiantes de Medicina[[:en:Estudiantes de Medicina|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ8= 2003–2004
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ8 = {{расми парчам|Перу}} [[Сиенкяно]][[:en:Cienciano|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]
 |солҳои_мураббигарӣ9= 2005
 |бошгоҳҳои_мураббигарӣ9 = {{Футбол|Peru}}[[:en:Peru national football team|&lt;sup&gt;en&lt;/sup&gt;]]

 |шаблонҳои_медал-title = 
 |шаблонҳои_медал = 
 |шаблонҳои_медал-expand = 
 |module = 
 |азнавсозии_бошгоҳ = 
 |азнавсозии_дастаи_миллӣ = 
 }}
'''Фредди Сантос Тернеро Корралес''' ({{lang-es|''Freddy Santos Ternero Corrales''}}; [[26 март]]и [[1962]] — [[18 сентябр]]и [[2015]], [[Лима]], [[Перу]]) — футболбози [[перу]]ӣ, {{afp|df}}, мураббӣ.&lt;ref&gt;[[:en:Freddy Ternero|Freddy Ternero]]&lt;/ref&gt;

== Зиндагинома ==
{{васеъкунии фасл}}

== Маснади бошгоҳӣ ==

== Мунтахаби миллӣ ==

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ|group=қайд|liststyle=lower-alpha}}
== Пайвандҳо ==
{{эзоҳ}}

__FORCETOC__

[[Гурӯҳ:Зодагони 26 март]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1962]]
[[Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол]]
[[Гурӯҳ:Мураббиёни футбол]]
[[Гурӯҳ:Футболбозони Перу]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Universitario Deportes]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ León Huánuco]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Deportivo San Agustín]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Defensor Lima]]
[[Гурӯҳ:Бозингарони БФ Сиенкяно]]


{{Peru-footy-bio-stub}}</text>
      <sha1>gijvq82w7rhm8ewtlpfn3z8iant1n24</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Нардсунбулиҳо</title>
    <ns>0</ns>
    <id>206143</id>
    <revision>
      <id>1469856</id>
      <parentid>1468792</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T11:10:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469856</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1977" sha1="0pndvv9dvfqfzq1egaqmcoysbx0n1qk" xml:space="preserve">{{Таксон
 |тасвир = Valeriana pyrenaica 1.jpg
 |тавсифи тасвир = Valeriana pyrenaica
 |салтанат = Рустаниҳо
 |табақа = Оила
 |лотинӣ = Caprifoliaceae
 |муаллиф = Raf.
 |соли муаллифӣ = 1820
 |ҳаммаъно = * {{bt|Valerianaceae|Batsch (1802), nom. cons.}}
}}
'''Нардсунбулиҳо''' ({{lang-lat|Caprifoliaceae}}) — [[Оила (таксономия)|оила]]и [[Рустаниҳо|рустаниҳо]]ҳои [[Дупаллагиҳо|дупаллагӣ]], [[алаф]]ӣ, [[нимбутта]] ё [[бутта]].

== Тавсифоти гиёҳшиносӣ ==
Баргҳои рӯ ба рўи яклухт, сетоӣ ё серчок, гули дуҷинса ё ҷудоҷинса ва гултӯдаи мураккаб доранд. Гинетсеяшон аз 3 мевабарг иборат аст.

== Густариш ==
Зиёда аэ 420 намуд, ки ба 13 ҷинс мансуб аст, дар минтақаҳои мӯътадили Авруосиё, Африқо, Амрико мерӯяд. Дар кишварҳои пасошӯравӣ зиёда аз 70 намуди нардсумбулиҳо аз 5 ҷинс дар қисми Кавказ, Шарқи Дур ва Осиёи Миёна месабзанд. Дар Тоҷикистон қариб 20 намуди нардсунбул, ки 3 ҷинс (Нардсунбул, Valerianellа ва Patrinia)-po дарбар мегирад, naҳн шудааст. Аз решаи [[Valeriana officinalis]] қиём тайёр мекунанд.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* Закиров К. 3., Флора и растительность бассейна реки Зеравшан, Ташкент, 1961; 
* Иконников С. С., Определитель растений Памира, Д., 1963.

== Сарчашма ==
* {{ЭСТ|||муаллиф=}}

[[Гурӯҳ:Нардсунбулиҳо]]</text>
      <sha1>0pndvv9dvfqfzq1egaqmcoysbx0n1qk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469857</id>
      <parentid>1469856</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T11:14:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469857</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1905" sha1="akberer8uezm05k4m9trgthwwkipwgt" xml:space="preserve">{{Таксон
 |тасвир = Valeriana pyrenaica 1.jpg
 |тавсифи тасвир = Valeriana pyrenaica
 |салтанат = Рустаниҳо
 |табақа = Оила
 |лотинӣ = Valerianaceae
 |муаллиф = Raf.
 |соли муаллифӣ = 1820
}}
'''Нардсунбулиҳо''' ({{lang-lat|Valerianaceae}}) — [[Оила (таксономия)|оила]]и [[Рустаниҳо|рустаниҳо]]ҳои [[Дупаллагиҳо|дупаллагӣ]], [[алаф]]ӣ, [[нимбутта]] ё [[бутта]].

== Тавсифоти гиёҳшиносӣ ==
Баргҳои рӯ ба рўи яклухт, сетоӣ ё серчок, гули дуҷинса ё ҷудоҷинса ва гултӯдаи мураккаб доранд. Гинетсеяшон аз 3 мевабарг иборат аст.

== Густариш ==
Зиёда аэ 420 намуд, ки ба 13 ҷинс мансуб аст, дар минтақаҳои мӯътадили Авруосиё, Африқо, Амрико мерӯяд. Дар кишварҳои пасошӯравӣ зиёда аз 70 намуди нардсумбулиҳо аз 5 ҷинс дар қисми Кавказ, Шарқи Дур ва Осиёи Миёна месабзанд. Дар Тоҷикистон қариб 20 намуди нардсунбул, ки 3 ҷинс (Нардсунбул, Valerianellа ва Patrinia)-po дарбар мегирад, naҳн шудааст. Аз решаи [[Valeriana officinalis]] қиём тайёр мекунанд.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* Закиров К. 3., Флора и растительность бассейна реки Зеравшан, Ташкент, 1961; 
* Иконников С. С., Определитель растений Памира, Д., 1963.

== Сарчашма ==
* {{ЭСТ|||муаллиф=}}

[[Гурӯҳ:Нардсунбулиҳо]]</text>
      <sha1>akberer8uezm05k4m9trgthwwkipwgt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469858</id>
      <parentid>1469857</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T11:41:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469858</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1907" sha1="kpa7hplv8bvz15ta0o4y8fxoalyxcmu" xml:space="preserve">{{Таксон
 |тасвир = Valeriana pyrenaica 1.jpg
 |тавсифи тасвир = Valeriana pyrenaica
 |салтанат = Рустаниҳо
 |табақа = Оила
 |лотинӣ = Valerianoideae
 |муаллиф = Raf.
 |соли муаллифӣ = 1820
}}
'''Нардсунбулиҳо''' ({{lang-lat|Valerianoideae}}) — [[Оила (таксономия)|оила]]и [[Рустаниҳо|рустаниҳо]]ҳои [[Дупаллагиҳо|дупаллагӣ]], [[алаф]]ӣ, [[нимбутта]] ё [[бутта]].

== Тавсифоти гиёҳшиносӣ ==
Баргҳои рӯ ба рўи яклухт, сетоӣ ё серчок, гули дуҷинса ё ҷудоҷинса ва гултӯдаи мураккаб доранд. Гинетсеяшон аз 3 мевабарг иборат аст.

== Густариш ==
Зиёда аэ 420 намуд, ки ба 13 ҷинс мансуб аст, дар минтақаҳои мӯътадили Авруосиё, Африқо, Амрико мерӯяд. Дар кишварҳои пасошӯравӣ зиёда аз 70 намуди нардсумбулиҳо аз 5 ҷинс дар қисми Кавказ, Шарқи Дур ва Осиёи Миёна месабзанд. Дар Тоҷикистон қариб 20 намуди нардсунбул, ки 3 ҷинс (Нардсунбул, Valerianellа ва Patrinia)-po дарбар мегирад, naҳн шудааст. Аз решаи [[Valeriana officinalis]] қиём тайёр мекунанд.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* Закиров К. 3., Флора и растительность бассейна реки Зеравшан, Ташкент, 1961; 
* Иконников С. С., Определитель растений Памира, Д., 1963.

== Сарчашма ==
* {{ЭСТ|||муаллиф=}}

[[Гурӯҳ:Нардсунбулиҳо]]</text>
      <sha1>kpa7hplv8bvz15ta0o4y8fxoalyxcmu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Dipsacales</title>
    <ns>10</ns>
    <id>206149</id>
    <revision>
      <id>1469855</id>
      <parentid>984848</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T11:07:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469855</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="111" sha1="oug599tlojkb0zqvkugs6ubuvxgk70t" xml:space="preserve">{{TaxInfo|mode={{{1|}}}|parent=Magnoliopsida|rang=Тартиб|latin=Dipsacales|name=Хорғӯзагулҳо}}</text>
      <sha1>oug599tlojkb0zqvkugs6ubuvxgk70t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Valerianaceae</title>
    <ns>10</ns>
    <id>206150</id>
    <revision>
      <id>1469859</id>
      <parentid>984849</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T11:43:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Removed redirect to [[Шаблон:Valerianoideae]]</comment>
      <origin>1469859</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="81" sha1="padbox2gbsqekvc77hruci6vtbkjqau" xml:space="preserve">Ин зероила номаш дигар шудааст 
{{Барои ҳазф}}</text>
      <sha1>padbox2gbsqekvc77hruci6vtbkjqau</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Андромеда (галаситора)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>211739</id>
    <revision>
      <id>1469697</id>
      <parentid>1469477</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T12:58:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469697</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4847" sha1="j4amw4fvhwcnvm8ngmpyqlcxeatr5yd" xml:space="preserve">{{Галаситора
| ном = Андромеда
| номи кӯтоҳ = And{{sfn|Russell|1922|p=469}}
| номи лотинӣ = Andromedae
| номҳои дигар = {{hlist|Мусалсала|Имротулмусалсала}}
| тасвир = Andromeda IAU.svg
| symbolism = [[Andromeda (mythology)|Andromeda]], &lt;br /&gt; the Chained Woman{{sfn|Allen|1899|pp=32–33}}
| RA = {{RA|23|25|48.6945}}–{{RA|02|39|32.5149}}{{sfn|IAU, ''The Constellations'', Andromeda}}
| dec = {{dec|53.1870041}}–{{dec|21.6766376}}{{sfn|IAU, ''The Constellations'', Andromeda}}
| оила = [[Perseus Family|Perseus]]
| масоҳат = 722{{sfn|Ridpath, ''Constellations''}}
| тартиб = 19
| numbermainstars = 16
| numberbfstars = 65
| numberbrightstars = 3
| numbernearbystars = 3
| brighteststarname = [[Alpheratz]] (α And)
| starmagnitude = 2.07
| ситораи наздиктарин = [[Ross 248]]&lt;ref name=Kirkpatrick2024/&gt;{{rp|84}}
| stardistancely = 10.31
| stardistancepc = 3.16
| numbermessierobjects = 3,{{sfn|Bakich|1995|p=54}} including the Andromeda Galaxy
| meteorshowers = [[Andromedids]] (Bielids)
| ҳамсоя = {{hlist |[[Perseus (constellation)|Perseus]]|[[Cassiopeia (constellation)|Cassiopeia]]|[[Lacerta]]|[[Pegasus (constellation)|Pegasus]]|[[Pisces (constellation)|Pisces]]|[[Сегӯша (галаситора)|Сегӯша]]{{sfn|Bakich|1995|p=26}}
}}
| latmax = [[North Pole|90]]
| latmin = [[37th parallel south|37]]
| моҳ = Ноябр
}}
'''Андромеда''', '''Мусалсала''' ё '''Имротулмусалсала''' ({{lang+ar|اِمرَاةالمُسَلسَله|«Зани занҷирӣ»}}) — бурҷи Нимкураи Шимолии осмон.

Масоҳаташ 722 градуси квадратӣ, зиёда аз 100 ситора дорад, ҳанӯз ба каталоги ситорагони «Алмаҷастӣ»-и Батлимуси Қализӣ (Клавдий Птоломей, 87 – 165) дохил карда шуда буд. Тибқи асотири юнонӣ андромеда духтари подшоҳи Ҳабашистон Кефей ва малика Кассиопея (Зотулкурсӣ) буд. Падараш андромедаро барои махлуқи обие, ки мамлакатро хароб мекард, ба қурбонӣ бурд, вале Персей (Ҳомили Расъу-л-ғул) наҷоташ дод. Пас аз вафот андромеда ба бурҷи осмонӣ мубаддал шуд. Дар «Қонуни Масъудӣ»-и Берунӣ ба номи «Андарумида» ва дар «Зиҷи Маликшоҳӣ»-и Умари Хайём бо номи «Мусалсала» омадааст. Андромеда се ситораи равшани қадри дуюм – Ал-фарас (Алферас, Сиррах), Мирақ (Мирах, Мизар) ва Ал-маак (Аламак) дорад, ки аз онҳо Аламак ситораи дуқӯша аст. Дар андромеда галактикаи спиралшакли Туманоти Андромеда (М31) бо ду радифи худ – галактикаҳои хурди М32 ва NGC 205 (M110) воқеанд. Дар шаби бемаҳтоб галактикаи спиралшаклро дар масофаи кунҷии зиёда аз 1° ғарбии ситораи n-и андромеда бе асбоб дидан мумкин аст. Ин галактикаро ҳанӯз дар соли 964 мунаҷҷими форсу тоҷик Абдурраҳмони Суфӣ мушоҳида карда, дар асари маъруфи худ «Китоб сувару-л-кавокиб ас-собита» («Китоби тасвири ситорагони собита») «абри хурд» номида буд. Олимони Европа онро танҳо дар садаи XVII мушоҳида карданд. Тавсифи андромеда аз тарафи Симон Мариус, ҳамзамону ҳамкасби Галилео Галилей амалӣ гардида буд. Донишманди дигари аврупоӣ – Ҷованни Батиста Одерна (1597 – 1660) ин туманотро соли 1653 кашф кард. Ин галактикаи спиралшакли наздиктарин ба Замин буда, дар масофаи 2,2 млрд соли рушноӣ воқеъ шудааст, қутраш 220 ҳазор соли рушноӣ ва қариб 300 млрд ситора дорад. Беҳтарин фасли мушоҳидаи андромеда тирамоҳ (сентябр, октябр) аст.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Сарчашма ==
* {{ЭМТ|Андромеда|муаллиф=М. Холов|1}}
{{Галаситораҳо}}</text>
      <sha1>j4amw4fvhwcnvm8ngmpyqlcxeatr5yd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бемории вабо</title>
    <ns>0</ns>
    <id>215303</id>
    <revision>
      <id>1469762</id>
      <parentid>1463464</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T03:09:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 6 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469762</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="69324" sha1="62p90fruomcwuavlw6ri2acee67q8o8" xml:space="preserve">
{{Ҳолати тиббӣ
 |ном            = 
 |синонимҳо        = &lt;!-- ё |синоним= --&gt;
 |тасвир           = 
 |андозаи тасвир   = 
 |матани алт       = 
 |тасвир_thumbtime = 
 |зернависи_тасвир = 
 |бар           = 
 |тасвир2           = 
 |андозаи тасвир2   = 
 |матани алт2       = 
 |тасвир_thumbtime2 = 
 |зернависи_тасвир2 = 
 |бар2            = 
 |талаффуз        = 
 |талаффуз2      = 
 |ихтисос         = &lt;!-- аз Wikidata; аз нав навиштан мумкин аст --&gt;
 |нишонаҳо        = 
 |вазниншавӣ   = 
 |оғози беморӣ    = 
 |давомнокӣ        = 
 |навъҳо           = 
 |сабабҳо          = &lt;!-- ё |сабаб= --&gt;
 |хавфҳо           = &lt;!-- ё |хавф= --&gt;
 |ташхис           = 
 |дифференсиалӣ    = 
 |пешгирӣ      = 
 |табобат       = &lt;!-- ё |муолиҷа= --&gt;
 |доруворӣ      = 
 |пешгӯиҳо       = 
 |паҳншавӣ       = &lt;!-- инчунин |адади беморон= ё |Frequency= --&gt;
 |маргҳо          = 
}}

{{ТаснифиБеморӣ}}
'''Бемории вабо''', '''холера''' {{Lang-grc|χολή «заҳра» ва ῥέω «ҷорӣ шудан»}} — бемории шадиду хавфноки сироятӣ.

Ангезандаи Вабо. ({{Lang-la|Vibrio cholerae}}) [[вибрион]] ном дошта, онро соли 1883 микробиологи олмонӣ Р. Кох кашф кардааст. Вибриони В. зери таъсири нури офтоб, ҳарорати баланд (мас., ҷӯшонидан) ва беобӣ зуд маҳв мешавад; дар оби равон 3–5 ва дар наҷосат то 30 рӯз, дар ҷойи торику намнок то 2 моҳ зинда мемонад, ба таъсири маводди гандзудо (дезинфексия) ва маҳлули кислотаҳо тоб намеорад. Манбаи сироят бемор, бемори шифоёфта ва ҳомилони ангезаи Вабо мебошанд. Ангезаҳои беморӣ ба муҳит ба воситаи наҷосат ва қай хориҷ мешаванд. Ангезаҳоро хусусан ашхоси гирифтори Вабои сабук ва ниҳонӣ, инчунин магасҳо паҳн мекунанд. Ангезаи Вабо ба воситаи хӯрокворӣ, об, ҳамчунин дасти чиркин ва асбобҳои рӯзгор, ки аз наҷосат ва қайи бемор олуда гаштаанд, мегузарад. Вогириҳои Вабо тамосӣ, маишӣ, обӣ, ғизоӣ ва омехта мешаванд. Бештар вогириҳои обӣ ва обиву тамосии Вабо дучор меоянд. В. асосан тобистону тирамоҳ авҷ мегиранд. Ангезаҳои Вабо ба ҷисми [[одам]] аз роҳи узвҳои гувориш (ҳозима) ворид мешаванд. Онҳо аксаран дар меъда зери таъсири кислотаи хлорид маҳв мегарданд. Беморӣ ҳамон вақт сар мезанад, ки агар ангезаҳо аз меъда гузашта, дар рӯдаи борик ҷой гиранд ва афзоиш ёфта хориҷ шаванд. Давраи ниҳонии Вабо аз чанд соат то 5 шаборӯз (бештар 2–3 рӯз) давом мекунад. Вобаста ба зоҳир шудани аломатҳои В., ки асосан камшавии об дар бадан аст, он сабук, миёна, вазнин ва беҳад вазнин мешавад. Олими рус В. И. Покровский чаҳор дараҷаи камоб гардидани баданро муайян кардааст: дараҷаи I – об баробари 1–3 дарсади массаи бадан кам мешавад (Вабои сабук); дараҷаи II– камшавии моеот ба 4–6 дарсад мерасад (Вабои андаке вазнин); дараҷаи III – тақр. 7–9 дарсади оби андомгон кам мешавад (Вабои вазнин); дараҷаи IV– камшавии моеот 9 дарсадро ташкил мекунад (Вабои беҳад вазнин).

Ташхиси Вабо дар давраи вогирӣ (эпидемия) чандон душвор нест. Онро ҳатто метавон фақат дар асоси аломатҳои беморӣ (клиникӣ) муайян намуд. Дар маҳалҳои вабозада беморон ва ашхоси гирифтори амрози шадиди меъдаву рӯда бояд ҳатман ошкор карда шаванд; кормандони тиббӣ ҳавлӣ ба ҳавлӣ гарданд, беморонро ба қайд гирифта, дар шифохона бистарӣ гардонанд.

Доруҳое, ки барои табобати В. истифода мешаванд, мувозанати обу намакро дар организм барқарор сохта, заҳролудиро рафъ ва ангезаи бемориро маҳв менамоянд. Одатан, пас аз 15–25 дақиқаи истифодаи маҳлули намак набз ва фишори шараён рӯ ба беҳбудӣ меорад. Баъди 30–45 дақиқа дамкӯтаҳӣ рафъ, кабудии пӯст (сианоз) кам, забон тар ва овозу набз пайдо мешавад.

Бо мақсади ба дигар маҳалҳо паҳн нагаштан, манбаи В.-ро зуд барҳам додан лозим аст.

Солҳои 90 садаи XX ва миёнаи солҳои 2000-ум дар баъзе ноҳияҳои Тоҷикистон ҳодисаҳои ба Вабо гирифтор шудани одамон ҷой доштанд. Дар як муддати кӯтоҳ садҳо нафар бемор гаштанд, вале бо андешидани тадбирҳои зарурӣ эпидемия пешгирӣ карда шуд.

Ҳангоми пайдоиши Вабо маҳалро мамнӯъ (карантин) эълон карда, рафтуомади одамонро манъ менамоянд. Беморон, инчунин ашхоси ба бемории Вабо гумонбар, зуд дар бемористон бистарӣ ва манзили онҳо гандзудоӣ (дизенфексия) карда мешавад. Ҳомилони вибрион ва одамонеро, ки бо онҳо алоқа доштанд, дар ҷойи алоҳида бистарӣ мекунанд, манзил ва асбобу анҷоми онҳоро безарар мегардонанд. Беморони шифоёфта баъди 3 бор натиҷаи манфӣ додани таҳқиқ (кишт)-и наҷосат аз касалхона ҷавоб дода мешаванд. Онҳо ва ҳамчунин ашхосе, ки бо беморон алоқа доштанд, тӯли як сол зери назорати дармонгоҳи махсус қарор мегиранд.
== Таърих ==
[[акс:Cholera.jpg|мини|слева|[[Марг (тамсол)|Тамсоли марг]], ки беморони марговари ваборо медаравад. Муқоваи маҷаллаи аввали асри XX]]
[[акс:Africa cholera2008b.jpg|мини|Бемории вабо дар Африқо дар соли 2008]]
[[акс:Bräcke askgravlund2.jpg|мини|Қабристони собиқи вабо дар Шветсия]]
Инсоният дар тӯли таърихи худ гоҳ-гоҳ аз хуруҷҳои харобиовари вабо азият мекашид. Ҳамаи пандемияҳои вабо дар саросари ҷаҳон аз водии [[Ганг (дарё)|дарёи Ганг]] паҳн шудаанд, ки дар он ҷо ин беморӣ аз замони антиқа маълум аст&lt;ref&gt;{{Статья |автор=David A. Sack, R. Bradley Sack, G. Balakrish Nair, A. K. Siddique |год=2004-01-17 |doi=10.1016/s0140-6736(03)15328-7 |issn=1474-547X |выпуск=9404 |страницы=223—233 |издание=[[The Lancet]] |заглавие=Cholera |ссылка=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/14738797 |том=363 |издательство=[[Elsevier]] |archive-date=2015-07-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150729041238/http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/14738797 }}&lt;/ref&gt;. Гармии доимӣ, олудагии обҳои дарё ва ҷамъшавии оммавии одамон дар назди дарёҳо ҳангоми маросимҳое мисли [[Кумбха-мела]], ба паҳншавии беморӣ дар нимҷазираи Ҳиндустон мусоидат мекарданд.

Гарчанде ки дар Аврупо дар бораи вабо ҳанӯз [[Гиппократ]] ва [[Гален]] навишта буданд&lt;ref&gt;{{Статья |автор=Antonis A. Kousoulis |год=2012-3 |doi=10.3201/eid1803.111636 |issn=1080-6040 |выпуск=3 |страницы=540 |издание={{Нп3|Бемориҳои сироятии пайдошаванда (маҷалла)|Emerging Infectious Diseases||Emerging Infectious Diseases (journal)}} |заглавие=Etymology of Cholera |ссылка=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3309598/ |том=18 |язык=en |издательство=[[Марказҳои назорат ва пешгирии бемориҳои ИМА|Centers for Disease Control and Prevention]] |archive-date=2021-02-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210213034208/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3309598/ }}&lt;/ref&gt;, то асри XIX ин беморӣ дар ҷануби Осиё маҳдуд буд. Аз соли 1817 мавҷи [[пандемия|пандемияҳои]] пайваста оғоз мешавад, ки дар асри XIX нисбат ба хуруҷи ҳар бемории дигар бештар ҷони одамонро рабудаанд. Чунин фарзия мавҷуд аст, ки сабаби пандемияҳо мутатсияи барангезандаи вабо дар Бангола дар «соли бе тобистон» гардид, ки бар асари шароити ғайримуқаррарии обу ҳавои соли 1816 ба вуҷуд омада буд&lt;ref&gt;{{Книга|автор=William K. Klingaman, Nicholas P. Klingaman |год=2013-02-26 |isbn=9781250012067 |страниц=352 |издательство=St. Martin's Press |заглавие=The Year Without Summer: 1816 and the Volcano That Darkened the World and Changed History |ссылка=https://books.google.com/books?id=O8WoqlSDXH0C&amp;pg=RA1-PT218}}&lt;/ref&gt;.

Дар соли 1817 [[пандемияи якуми вабо]] бидуни истисно ҳамаи кишварҳои Осиёро фаро гирифт ва то ба [[Астрахан]] расид. Танҳо дар [[Бангкок]] на камтар аз 30 ҳазор сокин ба ҳалокат расиданд ва шумораи умумии қурбониёни пандемия бо рақамҳои шашрақамӣ ҳисоб карда мешавад. Танҳо зимистони ғайримуқаррарии сарди солҳои 1823—1824, ки ҳатто дар кишварҳои ҷанубӣ дарёҳоро ях баст, нагузошт, ки беморӣ ба Аврупо ворид шавад.

[[Пандемияи дуюми вабо]] дар ҳамвориҳои Ганг дар соли 1829 хуруҷ кард ва пурра 20 сол давом ёфт. Такмили роҳҳои алоқа, ҳаракати доимии артишҳо ва тиҷорати мустамликавӣ паҳншавии бемориро дар байни кишварҳо осон мекарданд. Дар давоми ин пандемия беморӣ бори аввал ба [[Аврупо]], ба [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|ИМА]] ва ба Ҷопон ворид шуд.

Авҷи эпидемия дар Русия ба нимаи дуюми соли 1830 ва нимаи аввали соли 1831 рост омад. Одамони ноогоҳ дастаҳоеро, ки ба [[Дезинфексия|безараргардонии]] чоҳҳо бо оҳакхлорид машғул буданд, заҳролудкунанда пиндошта, барои ҷустуҷӯи душманон ба беморхонаҳои давлатӣ ҳуҷум мекарданд — дар кишвар мавҷи шӯришҳои вабо ба амал омад.

[[Пандемияи сеюми вабо]] ба солҳои 1850 рост омад ва бо замони [[Ҷанги Қрим]] мувофиқат кард. Танҳо дар Русия шумораи қурбониён аз як миллион нафар гузашт&lt;ref&gt;Geoffrey A. Hosking. ''Russia and the Russians: a history''. Harvard University Press, 2001. ISBN 0-674-00473-6. P. 9.&lt;/ref&gt;. Ин эпидемия марговартарин дар асри XIX буд&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.cbc.ca/health/story/2008/05/09/f-cholera-outbreaks.html|title=Cholera's seven pandemics|date=2008-05-09|access-date=2019-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20081216071746/http://www.cbc.ca/health/story/2008/05/09/f-cholera-outbreaks.html|archive-date=2008-12-16|url-status=bot: unknown}}&lt;/ref&gt;. Сироятёбии панҷсад нафар дар моҳи сентябри соли 1854 дар маркази [[Лондон]] Англияи Викторияро ба даҳшат овард ва ба шарофати тадқиқоти [[Ҷон Сноу (пизишк)|Ҷ. Сноу]], такмили системаҳои обтаъминкунӣ ва канализатсияро суръат бахшид. Дар маҷмӯъ олимон ҳафт пандемияи ваборо ҷудо мекунанд:

[[Пандемияи якуми вабо|Пандемияи якум]], солҳои 1816—1824

[[Пандемияи дуюми вабо|Пандемияи дуюм]], солҳои 1829—1851

[[Пандемияи сеюми вабо|Пандемияи сеюм]], солҳои 1852—1860

[[Пандемияи чоруми вабо|Пандемияи чорум]], солҳои 1863—1875

[[Пандемияи панҷуми вабо|Пандемияи панҷум]], солҳои 1881—1896

[[Пандемияи шашуми вабо|Пандемияи шашум]], солҳои 1899—1923

[[Пандемияи ҳафтуми вабо|Пандемияи ҳафтум]], солҳои 1961—1975

Дар соли 1905 дар истгоҳи карантинии Эл-Тор намуди нави барангезанда ҷудо карда шуд, ки ба шарафи истгоҳ номгузорӣ гардид. Пандемияи ҳафтум, бархилофи пандемияҳои қаблӣ, тавассути {{не переведено 3|Вибриони Эл-Тор|вибриони Эл-Тор|en|El Tor}} ба вуҷуд омадааст&lt;ref&gt;Онищенко Г. Г., Москвитина Э. А., Кругликов В. Д., Титова С. В., Адаменко О. Л., Водопьянов А. С., Водопьянов С. О. Эпидемиологический надзор за холерой в России в период седьмой пандемии//Вестник РАМН. — 2015. — Т. 70(2). — С. 249—256&lt;/ref&gt;.

Бо оғози пандемияҳо донишҳои илмӣ дар бораи вабо ташаккул ёфтанд. Вақте ки беморӣ ба қисмҳои артиши Бритониё дар Ҳиндустон зарба зад, тадқиқотҳои аввалин пайдо шуданд, ки ба дарки беҳтари сабабҳои пайдоиш ва паҳншавии ин беморӣ ва роҳҳои табобати муносиби он равона шуда буданд. Аммо то нимаи асри XX вабо яке аз хатарноктарин бемориҳои эпидемикӣ боқӣ мемонд, ки садҳо ҳазор ва ҳатто миллионҳо ҷонро мерабуд.

[[акс:Cholera.png|мини|320px|Вабо дар ҷаҳони муосир:
{{легенда|#FF0000|минтақаҳои эндемикӣ}}
{{легенда|#E0C000|хуруҷҳои даврии беморӣ}}]]
Дар ҷаҳони муосир вабо дигар он хатареро, ки қаблан дошт, надорад, аммо то ҳол ҳолатҳои алоҳида ва ҳатто хуруҷи эпидемияи вабо дар кишварҳои рӯ ба тараққӣ ва камбизоат, махсусан ҳангоми офатҳои табиии оммавӣ, масалан, ҳангоми [[заминларза|заминларзаҳо]] ба қайд гирифта мешаванд. Чунончи, эпидемия дар Гаити, ки моҳи октябри соли 2010 оғоз ёфт, 7 % аҳолии ин давлатро фаро гирифт ва то моҳи майи соли 2015 ҷони 9700 нафарро рабуд&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.paho.org/hq/dmdocuments/2014/2014-nov-6-cha-cholera-epi-update.pdf|title=Epidemiological Update. Cholera|website=Pan American Health Organization|date=2014-11-06|lang=en|access-date=2019-08-09|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304060935/http://www.paho.org/hq/index.php?option=com_docman&amp;task=doc_view&amp;gid=28070+&amp;Itemid=999999&amp;lang=fr|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.
== Этиология ==
{{main|Вибриони вабо}}
Зиёда аз 150 серогурӯҳҳои ''[[Вибриони вабо|Vibrio cholerae]]'' маълуманд, ки бо О-[[антиген]] фарқ мекунанд; онҳоро ба вибрионҳои вабои бо хунобаи типи О1 [[Агглютинатсия|агглютинатсияшаванда]] (''V. cholerae'' O1) ва ба вибрионҳои ба вабо монанд — НАГ-вибрионҳо, ки бо хунобаи типи О1 агглютинатсия намешаванд (''V. cholerae non О1'', мувофиқан: ''V. cholerae'' О2, О3 ва ғайра қайд мешаванд) ҷудо мекунанд&lt;ref name=&quot;БМЭ-3изд-ТОМ-27&quot;&gt;Антропонозы // Большая медицинская энциклопедия : в 30 т. / гл. ред. Б. В. Петровский. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1981. — Т. 27 : Хлоракон — Экономика здравоохранения. — 576 с. : ил.&lt;/ref&gt;.

Вабои «классикӣ» тавассути вибриони вабои серогурӯҳи О1 ба вуҷуд меояд. Ду биовар (биотип)-и ин серогурӯҳро фарқ мекунанд: классикӣ (''V. cholerae biovar cholerae'') ва Эл-Тор (''V. cholerae biovar eltor'')&lt;ref&gt;{{Статья |год=2010-03-26 |issn=0049-8114 |выпуск=13 |страницы=117—128 |издание=Releve Epidemiologique Hebdomadaire |заглавие=Cholera vaccines: WHO position paper |ссылка=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20349546 |том=85 |archive-date=2020-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200221184412/https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20349546 }}&lt;/ref&gt;.

Аз рӯи хусусиятҳои морфологӣ, културалӣ ва серологӣ онҳо ба ҳам монанданд: чӯбчаҳои кӯтоҳи каҷшудаи ҳаракаткунанда, ки қамчинча доранд, аэробҳои грамманфӣ, бо [[Рангҳо|рангҳои]] анилинӣ нағз ранг мегиранд, спора ва капсула ҳосил намекунанд, дар муҳитҳои ишқорӣ ([[Водородный показатель|pH]] 7,6-9,2) дар ҳарорати 10-40 °C мерӯянд. Вибрионҳои вабои Эл-Тор бархилофи вибрионҳои классикӣ қодиранд эритроситҳои [[Гӯсфанд|гӯсфандро]] гемолиз кунанд (на ҳамеша).

Ҳар яке аз ин биотипҳо аз рӯи О-антиген (соматикӣ) ба серотипҳо ҷудо мешаванд. Серотипи Инаба (Inaba) дорои фраксияи С, серотипи Огава (Ogawa) — фраксияи B ва серотипи Гикошима (Hikojima) — фраксияҳои А, B ва С мебошанд. Н-антигени вибрионҳои вабо (қамчинчагӣ) — барои ҳамаи серотипҳо умумӣ аст. Вибрионҳои вабо токсини вабо — энтеротоксини сафедавиро ҳосил мекунанд.

НАГ-вибрионҳо дараҷаҳои гуногуни вазнини диареяи ба вабо монандро ба вуҷуд меоранд, ки баъзан метавонад бо марг анҷом ёбад.

Ҳамчун мисол метавон эпидемияи калонеро овард, ки тавассути ''V. cholerae'' серогурӯҳи О139 Bengal ба вуҷуд омадааст. Он моҳи октябри соли [[1992]] дар бандари [[Мадрас]]-и Ҷануби [[Ҳиндустон]] оғоз ёфта, бо суръат дар соҳилҳои [[Бангола]] паҳн шуд ва моҳи декабри соли [[1992]] ба [[Бангладеш]] расид, ки дар он ҷо танҳо дар 3 моҳи аввали соли [[1993]] зиёда аз 100 000 ҳолати бемориро ба вуҷуд овард.

== Эпидемиология ==
Мувофиқи баҳои [[Созмони умумиҷаҳонии тандурустӣ]], дар соли 2010 дар ҷаҳон аз 3 то 5 миллион ҳолати бемории вабо ва 100—130 ҳазор ҳолати марг ба қайд гирифта шудааст&lt;ref name=WHO2010&gt;{{cite web|url=http://www.who.int/immunization/Cholera_PP_Accomp_letter__Mar_10_2010.pdf|title=Cholera vaccines. A brief summary of the March 2010 position paper|format=PDF|work=[[Всемирная организация здравоохранения|World Health Organization]]|archive-url=https://www.webcitation.org/683ZsKPiv?url=http://www.who.int/immunization/Cholera_PP_Accomp_letter__Mar_10_2010.pdf|archive-date=2012-05-30|access-date=2012-03-10|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Ин бемориҳо асосан дар кишварҳои рӯ ба тараққӣ рух додаанд&lt;ref&gt;{{статья|заглавие=Vibrio cholerae and cholera: out of the water and into the host |издание={{Нп3|Microbiology and Molecular Biology Reviews}} |том=26 |номер=2 |страницы=125—139 |pmid=12069878 |doi=10.1111/j.1574-6976.2002.tb00605.x |язык=en |тип=journal |автор=Reidl J., Klose K.E. |месяц=6 |год=2002 |издательство={{Нп3|American Society for Microbiology}}}}&lt;/ref&gt;. Дар аввали солҳои 1980-ум сатҳи фавт зиёда аз 3 миллион нафар дар як сол баҳо дода мешуд&lt;ref name=Lancet2004&gt;{{статья|заглавие=Cholera |ссылка=https://archive.org/details/sim_the-lancet_2004-01-17_363_9404/page/222 |издание=[[The Lancet]] |том=363 |номер=9404 |страницы=223—233 |pmid=14738797 |doi=10.1016/S0140-6736(03)15328-7 |язык=en |автор=Sack D.A., Sack R.B., Nair G.B., Siddique A.K. |месяц=1 |год=2004 |издательство=[[Elsevier]]}}&lt;/ref&gt;. Шумораи дақиқи ҳолатҳои бемориро муайян кардан душвор аст, зеро дар бораи бисёре аз онҳо бинобар хавфи таъсири манфии хуруҷи вабо ба ҷараёни сайёҳон дар ин кишварҳо гузориш дода намешавад&lt;ref name=NEJM2006&gt;{{статья|заглавие=Getting serious about cholera |ссылка=https://archive.org/details/sim_new-england-journal-of-medicine_2006-08-17_355_7/page/648 |издание=[[The New England Journal of Medicine]] |том=355 |номер=7 |страницы=649—651 |pmid=16914700 |doi=10.1056/NEJMp068144 |язык=en |автор=Sack D.A., Sack R.B., Chaignat C.L. |месяц=8 |год=2006}}&lt;/ref&gt;. Дар айни замон вабо дар бисёр минтақаҳои ҷаҳон хусусияти эпидемикӣ ва эндемикӣ дорад&lt;ref name=Lancet2004/&gt;.

Ҳамаи роҳҳои интиқоли вабо — вариантҳои механизми фекалӣ-оралӣ мебошанд. Манбаи сироят одам аст — бемори вабо ва барандаи солим (транзиторӣ)-и вибрион, ки ба муҳити атроф ''Vibrio cholerae''-ро бо наҷосат ва қай ҷудо мекунанд.

Дар паҳншавии беморӣ барандагони беаломати вибрион нақши калон доранд. Таносуби барандагон/беморон метавонад ҳангоми варианти ''V. cholerae biovar cholerae'' ба 10-20:1 ва ҳангоми ''V. cholerae biovar eltor'' ба 20-40:1 расад&lt;ref&gt;[https://gmpb2.ru/images/news/2022/1107/1.pdf Холера СЗГМУ им. И.И. Мечникова]&lt;/ref&gt;.

Сироятёбӣ асосан ҳангоми нӯшидани [[об]]и безарарнашуда, фурӯ бурдани об ҳангоми оббозӣ дар ҳавзҳои олудашуда, ҳангоми рӯйшӯӣ ва инчунин шустани зарфҳо бо оби сироятёфта ба амал меояд. Сироятёбӣ метавонад ҳангоми истеъмоли ғизои (олудашуда), ки дар вақти коркарди пазандагӣ, нигоҳдорӣ, шустан ё тақсими он сироят ёфтааст, ба хусус бо маҳсулоте, ки коркарди ҳароратӣ намебинанд (моллюскҳо, креветкаҳо, моҳии хушк ва камнамак), рӯй диҳад. Роҳи интиқоли тамосӣ-маишӣ (тавассути дастҳои олуда) низ имконпазир аст. Ба ғайр аз ин, вибрионҳои вабо метавонанд тавассути магасҳо интиқол ёбанд.

Ҳангоми паҳншавии беморӣ шароитҳои бади санитарию гигиенӣ, зичии аҳолӣ ва муҳоҷирати зиёди аҳолӣ нақши муҳим мебозанд. Дар ин ҷо бояд марказҳои эндемикӣ ва воридотии ваборо қайд кард. Дар минтақаҳои эндемикӣ ([[Осиёи Ҷанубу Шарқӣ]], [[Африқо]], [[Амрикои Лотинӣ]]) вабо дар давоми сол ба қайд гирифта мешавад. Эпидемияҳои воридотӣ ба муҳоҷирати интенсивии аҳолӣ вобастаанд. Дар минтақаҳои эндемикӣ кӯдакон бештар бемор мешаванд, зеро аҳолии калонсол аллакай дорои иммунитети табиии пайдошуда мебошанд. Дар аксари ҳолатҳо болоравии бемориро дар мавсими гарм мушоҳида мекунанд.

Тақрибан дар 4—5 %-и беморони шифоёфта барандагии музмини вибрион дар халтаи талха ташаккул меёбад. Ин махсусан барои шахсони калонсол хос аст. Пас аз бемории гузаронидашуда дар организми шахси шифоёфта иммунитет пайдо мешавад, ки ин сироятёбиро бо дигар серотипҳои ''Vibrio cholerae'' истисно намекунад.
== Аломатҳо ==
Вабо ногаҳон авҷ гирифта, шабона ё субҳдам дар бемор хоҳиши беисти қазои ҳоҷат пайдо мешавад. Шикам дард намекунад ва тоб ҳам намедиҳад. Наҷосат аввал бетағйир буда, якҷо бо боқимондаҳои ғизо меояд. Сипас он обакии [[зард]] ва минбаъд мисли ҷӯшобаи биринҷ шуда, бӯйи моҳӣ мекунад. Бемор дар як шабонарӯз аз 3 то 10 маротиба таҳорат мешиканад, камиштиҳо ва ташна мешавад. Ҳарорати бадан муътадил, набз тез, забон хушк буда, шикам садо медиҳад. Дар сурати сабук ҷараён ёфтани беморӣ, исҳол аз чанд соат то 1–2 шабонарӯз давом мекунад (камобии дараҷаи I). Дар ҳолатҳои рӯ ба вазнинӣ овардани В. бемор дар як шаборӯз 15–20 бор ба қазои ҳоҷат меравад, қай мекунад; қай обакӣ, омехта бо талха аст (камобии дараҷаи II). Вазъи умумии бемор бад ва ӯ беҳол мешавад, ташна мемонад, даҳонаш мехушкад; мушакҳои соқи пой, каф ва панҷаи баъзе беморон раг мекашанд, пешоб кам мегардад. Ҳарорати бадан, одатан, бетағйир, пӯст бетароват, халташакл ва кабудча мешавад, луобпардаҳо хушк шуда овоз мегирад. Ҳангоми ба таъхир гузоштани муолиҷа дар тӯли чанд соат об ба 7–8 дарсади массаи бадан кам мешавад (камобии дараҷаи III). Вазъи бемор хеле бад шуда, нишонаҳои заҳролудӣ падид меоянд; тарҳи рӯй теғадор шуда, чашмон фурӯ мераванд, луобпардаҳову пӯст мехушканд, пӯсти панҷаҳо халта мезанад; фишори шараён якбора паст мешавад. Ҳарорати бадан муътадил ё аз меъёр паст мешавад (камобии дараҷаи IV). Вазъи бемор рӯ ба табоҳӣ меорад, исҳол ва қай, ки зуд-зуд рух менамуданд, кам ё батамом қатъ мегарданд, нӯги бинӣ, гӯш, лаб ва пилки чашм бунафш ё пурра сиёҳ, чеҳра теғ дода, атрофи чашм кабуд мешавад; чашмҳо дар косахонаашон нишаста ҷониби боло тоб мехӯранд, овоз гирифта аст, ҳарорати бадан 35–34°С паст мефарояд. Пӯст сард ва халтамонанд шуда, ҳангоми қабза кардан, мисли хамир то дер ҳамвор намегардад. Набз хеле суст ва нафаскашӣ номураттаб (дар 1 дақ. 40–60 бор) аст; бемор бо даҳони боз нафас мегирад. Агар муолиҷа ба таъхир афтад, бемор аз ҳуш рафта, нафасгир мешавад.

Вабо барқосо низ пайдо мешавад. Он бисёр тезу тунд ҷараён мегирад, [[Андомгон|организм]] оби бисёр талаф медиҳад. Ин шакли Вабо хусусан барои кӯдакони то яксола хавфнок аст.
== Патогенез ==
{{main|Токсини вабо}}

Аломатҳои беморӣ на тавассути худи вибриони вабо, балки тавассути токсини вабо, ки он ҳосил мекунад, ба вуҷуд меоянд.

Дарвозаи даромади сироят роҳи ҳозима мебошад. Як қисми вибрионҳо дар муҳити турши меъда зери таъсири [[Кислотаи хлорид|кислотаи хлорид]] нобуд мешаванд. Агар микроорганизмҳо аз монеаи меъда гузаранд, онҳо ба қисми борики [[Рӯда]] ворид мешаванд ва дар он ҷо муҳити мусоиди ишқориро ёфта, ба афзоиш шурӯъ мекунанд. Дар беморони вабо барангезанда метавонад дар тамоми тӯли роҳи меъдаю рӯда пайдо карда шавад, аммо дар меъда ҳангоми pH на бештар аз 5,5 вибрионҳо ёфт намешаванд.

Вибрионҳо сатҳи эпителияи қисми борики рӯдаро мустамлика мекунанд, вале ба дохили он ворид намешаванд ва токсини ваборо ({{lang-en|CTX}}) ҷудо мекунанд — энтеротоксини сафедавие, ки аз ду қисм: субъединитсаи А ва субъединитсаи В иборат аст.

Субъединитсаи В бо ретсептор — ганглиозиди GM1, ки дар сатҳи ҳуҷайраҳои эпителиалӣ ҷойгир аст, пайваст мешавад. Пас аз часпидани субъединитсаи В ба ганглиозид, субъединитсаи А тавассути мембрана ба дохили ҳуҷайраи эпителиалӣ ворид мешавад.

Субъединитсаи А-и фаъолшуда (А1) нисфи АДФ-рибозии никотинамидадениндинуклеотиди (НАД) таҷзияшударо ба [[Сафедаҳо|сафедаи]] танзимкунандаи комплекси аденилатсиклаза, ки дар тарафи дохилии мембранаи эпителиотсит ҷойгир аст, интиқол медиҳад.

Дар натиҷа фаъолшавии Аденилатсиклаза ба амал меояд, ки боиси баланд шудани миқдори аденозинмонофосфати сиклӣ (тсАМФ) — яке аз стимуляторҳои дохилиҳуҷайравии секретсияи рӯда мегардад. Мавҷудияти тсАМФ-и зиёд боиси ба холигии рӯда ҷудо шудани миқдори зиёди моеъи изотоникӣ бо миқдори ками сафеда ва контсентратсияи баланди ионҳои натрий, калий, хлоридҳо ва гидрокарбонатҳо мегардад. Дарунравӣ, қайкунӣ ва беобшавӣ инкишоф меёбад. Талафоти моеъ, гидрокарбонатҳо ва [[Калий|калий]] боиси инкишофи [[Атсидоз|атсидоз]]и метаболикӣ ва гипокалиемия мегардад.

== Манзараи клиникӣ ==
То истифодаи антибиотикҳо ва ваксинапрофилактикаи муассир, дар ҷараёни вабо шаклҳои зеринро фарқ мекарданд:

исҳоли вабоӣ

холерина

вабои алгидӣ ё асфиктикӣ (аз ҷумла вабои хушк)

тифоиди вабоӣ.

Ҳангоми сари вақт расонидани ёрии муосири тиббӣ, аз нимаи асри XX инҷониб шаклҳои ниҳоят вазнин амалан во намехӯранд.

=== Давраи инкубатсионӣ ===
Давраи инкубатсионӣ (ниҳонӣ) аз чанд соат то 5 шабонарӯз, бештар 24—48 [[Соат|соат]] давом мекунад. Вазнинии беморӣ гуногун мешавад — аз шаклҳои ноаёни субклиникӣ то ҳолатҳои вазнин бо беобшавии шадид (бар асари талафоти об ҳангоми дарунравии беист ва инчунин қайкунии бисёркарата) ва марг дар тӯли 24—48 соат.

Мувофиқи маълумоти [[Созмони умумиҷаҳонии тандурустӣ|СУТ]] «бисёр беморони бо V. cholerae сироятёфта ба вабо гирифтор намешаванд, бо вуҷуди он ки [[Бактерияҳо|бактерияҳо]] дар наҷосати онҳо дар тӯли 7—14 рӯз мавҷуданд. Дар 80—90 %-и он ҳолатҳое, ки беморӣ инкишоф меёбад, он шаклҳои сабук ё миёнавазнинро мегирад, ки аз дигар шаклҳои дарунравии шадид аз ҷиҳати клиникӣ фарқ карданашон душвор аст. Камтар аз 20 %-и одамони беморшуда ба вабои типикӣ бо нишонаҳои беобшавии мӯътадил ё вазнин гирифтор мешаванд»&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.who.int/ru|title=Главная страница|publisher=www.who.int|lang=ru|access-date=2019-08-09|archive-date=2019-05-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20190505212846/https://www.who.int/ru|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

Барои манзараи клиникии типикии вабо се дараҷаи вазнинӣ хос аст.

=== Дараҷаи сабук ===
Дар ин шакл исҳоли обакӣ ва қайкунӣ мушоҳида мешавад, ки метавонанд яккарата бошанд. Беобшавӣ аз 1—3 %-и вазни бадан зиёд нест (дегидрататсияи дараҷаи 1-ум). Аҳволи бемор қаноатбахш аст. Шикоятҳо аз хушкии даҳон, ташнагии зиёд, сустии мушакҳо. Чунин беморон на ҳамеша барои ёрии тиббӣ муроҷиат мекунанд. Пас аз 1—2 рӯз ҳамаи нишонаҳои клиникӣ нест мешаванд, гарчанде ки барандагии вибрион боз чанд вақт боқӣ мемонад.

=== Дараҷаи миёнавазнин ===
Оғози беморӣ шадид буда, бо исҳоли зуд-зуд (то 15—20 бор дар як шабонарӯз), ки тадриҷан хусусияти наҷосатиро гум карда, намуди оби биринҷро мегирад. Ҳангоми дарунравӣ дард дар шикам ва тенезмҳо мавҷуд нестанд. Баъзан метавонад дардҳои ночиз дар соҳаи ноф, нороҳатӣ, қур-қури шикам ва «ҷобаҷошавии моеъ» дар шикам бошад. Ба зудӣ ба дарунравӣ қайкунии фаровон бидуни дилбеҳузурӣ ҳамроҳ мешавад. Беобшавӣ меафзояд, талафоти моеъ 4—6 %-и вазни баданро ташкил медиҳад (дегидрататсияи дараҷаи 2-юм). Судорогиҳои гурӯҳҳои алоҳидаи мушакҳо пайдо мешаванд. Овоз хирирӣ мегардад. Беморон аз хушкии даҳон, ташнагӣ ва бемадорӣ шикоят мекунанд. Сианози лабҳо, баъзан акросианоз мушоҳида мешавад. Тургори пӯст кам мешавад. [[Тахикардия]].

=== Дараҷаи вазнин ===
Бо дараҷаи баланди беобшавӣ бо талафоти 7—9 % моеъ ва вайроншавии гемодинамика тавсиф меёбад (дегидрататсияи дараҷаи 3-юм). Дар беморон исҳоли зуд-зуд, фаровон ва обакӣ, қайкунӣ ва судорогиҳои шадиди мушакҳо мушоҳида мешавад. Фишори хун паст мешавад, набз суст ва тез мегардад. Тангнафасӣ, сианози пӯст, олигурия ё [[анурия]] пайдо мешавад. Нуқтаҳои рӯй тез мешаванд, чашмон фурӯ мераванд, овоз то ба афония хирирӣ мегардад. Тургори пӯст паст аст, чини пӯст рост намешавад, ангуштони дасту по чиндор мешаванд. Забон хушк аст. Дардмандии ночиз дар эпигастрия ва соҳаи атрофи ноф мушоҳида мешавад. Беморон аз бемадории зиёд ва ташнагии беист шикоят мекунанд.

=== Дараҷаҳои беобшавӣ ===
Дараҷаи I — талафоти моеъ аз 3 %-и [[Масса|вазн]]и аввалияи бадан зиёд нест;

Дараҷаи II — талафоти 4—6 %-и вазни аввалияи бадан;

Дараҷаи III — талафоти 7—9 %-и вазни аввалияи бадан;

Дараҷаи IV — зиёда аз 10 %-и вазни аввалияи бадан.

Ҳангоми талафоти зиёди моеъ алгид (лот. algidus — хунук) инкишоф меёбад — маҷмӯи аломатҳое, ки дар натиҷаи дараҷаи IV-и беобшавии организм бо талафоти хлоридҳои натрий, калий ва гидрокарбонатҳо ба вуҷуд омада, бо гипотермия; ихтилоли гемодинамикӣ; анурия; судорогиҳои тоникии мушакҳои дастҳо, пойҳо, шикам, рӯй; тангнафасии шадид; паст шудани тургори пӯст (нишонаи «дасти ҷомашӯй» пайдо мешавад); кам шудани ҳаҷми наҷосат то қатъшавии пурраи он ҳамроҳӣ мекунад.

=== Хусусиятҳои вабо дар [[Кӯдак|кӯдакон]] ===

Ҷараёни вазнин.

Инкишофи барвақт ва шадиди дегидрататсия.

Бештар ихтилоли САМ инкишоф меёбад: карахтӣ, вайроншавии ҳуш дар намуди ступор ва кома.

Бештар судорогиҳо мушоҳида мешаванд.

Моил будани зиёд ба гипокалиемия.

Баланд шудани ҳарорати бадан.

=== Дараҷаҳои беобшавӣ дар кӯдакон ===
Дараҷаи I — талафот аз 2 %-и вазни аввалияи бадан зиёд нест;

Дараҷаи II — талафоти 3—5 %-и вазни аввалияи бадан;

Дараҷаи III — талафоти 6—8 %-и вазни аввалияи бадан;

Дараҷаи IV — талафоти зиёда аз 8 %-и вазни аввалияи бадан.

== Оризаҳо ==

[[Шоки гиповолемикӣ]]

[[Норасоии шадиди гурда]]: [[олигурия]], [[анурия]]

Вайроншавии функсияи САМ: судорогиҳо, [[кома]]
== Ташхис ==

Маълумоти анамнез: минтақаи эндемикӣ, [[эпидемия]]и маълум.

Манзараи клиникӣ.

=== Ташхиси лабораторӣ ===
Ҳадафи ташхис: муайян кардани Vibrio cholerae дар наҷосат ва (ё) қайкунӣ, об, муайян кардани [[агглютинин]]ҳо ва [[антитело|антителоҳои]] вибриосидӣ дар хунобаҳои ҷуфти хуни беморон.

Методикаи ташхис:

Кишти маводи бактериологӣ (наҷосат, қайкунӣ, об) дар [[Агар-агар|агари]] [[Тиосульфатҳо|тиосулфат]]-[[ситрат]]-сафро-сахароза ({{lang-en|TCBS}}), инчунин дар оби пептонии ишқории 1%; кишти такрории минбаъда дар оби дуюми пептонӣ ва кишт дар косачаҳо бо агари ишқорӣ.

Ҷудо кардани култураи тоза, идентификатсия (айниятсозӣ).

Таҳқиқи хосиятҳои биохимиявии култураи ҷудошуда — қобилияти таҷзия кардани ин ё он карбогидратҳо, ба истилоҳ «қатори қандҳо» — [[сахароза]], [[арабиноза]], [[маннит]].

Реаксияи [[Агглютинатсия|агглютинатсия]] бо хунобаҳои махсус.

Муайян кардани ДНК-и Vibrio cholerae бо усули [[ПСР дар вақти воқеӣ|ПСР]], ки инчунин имкон медиҳад мансубият ба штаммҳои патогенӣ ва серогурӯҳҳои О1 ва О139 муайян карда шавад.

Барои тафриқаи (дифферентсиатсияи) вибрионҳои вабо аз бактериофагҳо истифода мебаранд (дар айни замон маҷмӯи ҳафт бактериофаг имкон медиҳад, ки дар байни V. cholerae 16 фаготип ҷудо карда шавад), барои табобат фагҳо амалан истифода намешаванд.&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://elib.usma.ru/bitstream/usma/961/1/UMK_2013_004.pdf |title=Государственное бюджетное образовательное учреждение высшего профессионального образования «Уральская Государственная медицинская академия» Министерства здравоохранения РФ. Иллюстрированное учебное пособие «ВОЗБУДИТЕЛЬ ХОЛЕРЫ» |access-date=2020-04-27 |archive-date=2020-03-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200331154224/http://elib.usma.ru/bitstream/usma/961/1/UMK_2013_004.pdf |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

=== Ташхиси тафриқӣ (Дифферентсиалӣ) ===

[[Салмонеллёз]]ҳо

[[Шигеллёз|Дизентерияи Зонне]]

[[Гастроэнтерит]], ки тавассути [[чӯбчаи рӯда]] ба вуҷуд омадааст

[[Инфексияи ротавирусӣ|Дарунравии вирусӣ]] ([[ротавирус]]ҳо)

Заҳролудшавӣ аз [[занбӯруғ]]ҳои заҳрнок

Заҳролудшавӣ аз [[пестисид]]ҳои [[пайвастҳои фосфорорганикӣ|фосфорорганикӣ]]

[[Ботулизм]]

== Табобат ==
Ҳангоми гумонбарӣ ба вабо беморон фавран дар шуъбаи махсус бистарӣ карда мешаванд.&lt;ref name=autogenerated1&gt;{{Cite web |url=http://ibolezn.ru/holera.html |title=Холера. Симптомы и лечение заболевания |access-date=2011-07-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110518092640/http://ibolezn.ru/holera.html |archive-date=2011-05-18 |url-status=dead |accessdate=2026-04-07 |archivedate=2011-05-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110518092640/http://ibolezn.ru/holera.html }}&lt;/ref&gt;

Одатан, ҳангоми барқарор кардани моеъи гумшуда, беморони вабо ҳатто бидуни истифодаи антибиотикҳо шифо меёбанд, бинобар ин Созмони умумиҷаҳонии тандурустӣ истифодаи онҳоро танҳо дар ҳолатҳои беобшавии вазнин тавсия медиҳад&lt;ref name=W8&gt;{{cite web|title=First steps for managing an outbreak of acute diarrhea|url=http://www.who.int/topics/cholera/publications/en/first_steps.pdf|publisher=World Health Organization Global Task Force on Cholera Control|access-date=2013-11-23|archive-date=2014-08-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20140805150434/http://www.who.int/topics/cholera/publications/en/first_steps.pdf|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

=== Барқарорсозӣ ва нигоҳдории ҳаҷми гардиши хун ва таркиби электролитии бофтаҳо ===
Дар ду марҳила гузаронида мешавад:

Барқарор кардани моеъи гумшуда — регидрататсия (дар ҳаҷме, ки ба дефисити аввалияи вазни бадан мувофиқ аст).
Ислоҳи (коррексияи) талафоти давомдори об ва [[электролит]]ҳо.
Метавонад ба воситаи даҳон (оралӣ) ё ба воситаи раг (парентералӣ) гузаронида шавад. Интихоби роҳи воридкунӣ аз вазнинии беморӣ, дараҷаи беобшавӣ ва мавҷудияти қайкунӣ вобаста аст. Воридкунии фаврии маҳлулҳо ба дохили раг барои беморони дорои беобшавии дараҷаи III ва IV комилан зарур аст.

Барои регидрататсияи оралӣ Созмони умумиҷаҳонии тандурустӣ маҳлули зеринро тавсия додааст:
{| class=&quot;wikitable&quot;
!width=65%|Ҷузъи таркибӣ
!width=35%|Консентратсия, ммол/л
|-
|[[Натрий]]
|90
|-
|[[Калий]]
|20
|-
|[[Хлор]]
|80
|-
|[[Ситратҳо|Ситрат]]
|10
|-
|[[Глюкоза]]
|110
|}

Барои регидрататсияи аввалияи дохилирагӣ дар беморони дорои беобшавии шадид [[маҳлули Рингер]], ки онро {{нп3|маҳлули лактатии Рингер|маҳлули лактатии Рингер||Ringer's lactate solution}} ({{lang-en|Ringer's lactate solution}}) ё маҳлули Хартманн ({{lang-en|Hartmann's solution}}) меноманд, беҳтар мувофиқат мекунад. Гипокалиемия бо ворид кардани иловагии доруҳои [[Калий|калий]] ислоҳ карда мешавад.

Тавсифи муқоисавии таркиби электролитии наҷосати вабо ва маҳлули Рингер (ммол/л)

{|border=&quot;1&quot; class=&quot;standard&quot; style=&quot;width:40%;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |Модда
|width=15%|[[Натрий]]
|width=15%|[[Калий]]
|width=15%|[[Хлор|Cl]]
|Асосҳо
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |Наҷосат
| Калонсолон
|135
|15
|90
|30
|-
| [[Кӯдак|Кӯдакон]]
|100
|25
|90
|30
|-
| colspan=&quot;2&quot; |Маҳлули Рингер
|130
|4
|109
|28
|}

=== Табобат бо антибиотикҳо ===
Табобат бо антибиотикҳо имкон медиҳад, ки ҷараёни беморӣ 1—3 рӯз кӯтоҳ карда шуда, шиддати аломатҳо паст карда шавад&lt;ref name=Lancet2004/&gt;. Истифодаи антибиотикҳо инчунин эҳтиёҷ ба моеъро кам мекунад&lt;ref name=W7&gt;{{cite report|date=2011-11-28|title=Cholera Treatment|url=https://www.cdc.gov/cholera/treatment/index.html|publisher=Centers for Disease Control and Prevention (CDC)|access-date=2017-10-03|archive-date=2015-03-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20150311042338/http://www.cdc.gov/cholera/treatment/index.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Бар зидди вибриони вабо антибиотикҳое ба монанди [[азитромитсин]], [[ко-тримоксазол]], [[эритромитсин]], [[тетратсиклин]], [[докситсиклин]], [[сипрофлоксатсин]] ва [[фуразолидон]] муассир баромаданд&lt;ref name=W9&gt;{{cite web|url=http://sprojects.mmi.mcgill.ca/tropmed/disease/chol/treatment.htm|title=Cholera treatment|publisher=Molson Medical Informatics|year=2007|access-date=2008-01-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20121106021041/http://sprojects.mmi.mcgill.ca/tropmed/disease/chol/treatment.htm|archive-date=2012-11-06|url-status=dead|accessdate=2026-04-07|archivedate=2012-11-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121106021041/http://sprojects.mmi.mcgill.ca/tropmed/disease/chol/treatment.htm}}&lt;/ref&gt;. [[Азитромитсин]] ва [[тетратсиклин]] нисбат ба [[докситсиклин]] ё [[сипрофлоксатсин]] муассиртар буданд&lt;ref name=W10&gt;{{статья |заглавие=Antimicrobial drugs for treating cholera |издание=The Cochrane database of systematic reviews |том=6 |страницы=CD008625 |pmid=24944120 |doi=10.1002/14651858.CD008625.pub2 |язык= |автор=Leibovici-Weissman, Y; Neuberger, A; Bitterman, R; Sinclair, D; Salam, MA; Paul, M. |число=19 |месяц=6 |год=2014}}&lt;/ref&gt;. Истифодаи [[тетратсиклин]] ва [[докситсиклин]] ба кӯдакони то 8-сола тавсия дода намешавад. Дар бисёр кишварҳои ҷаҳон гузориш дода шудааст, ки дар баъзе [[Штамм|штаммҳои]] вибрионҳои вабо устуворӣ (муқовимат) нисбат ба [[докситсиклин]]&lt;ref name=Lancet2004/&gt;, [[фторхинолон]]ҳо (масалан, ба [[сипрофлоксатсин]])&lt;ref name=W11&gt;{{статья |заглавие=Fluoroquinolone-resistant Vibrio cholerae isolated during a cholera outbreak in India |издание=Trans. R. Soc. Trop. Med. Hyg. |том=100 |номер=3 |страницы=224—226 |pmid=16246383 |doi=10.1016/j.trstmh.2005.07.007 |ссылка=http://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S0035-9203(05)00237-3 |ref=Krishna |язык=en |тип=journal |автор=Krishna B.V., Patil A.B., Chandrasekhar M.R. |месяц=3 |год=2006 |archive-date=2017-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170801025316/http://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S0035-9203(05)00237-3 }}&lt;/ref&gt;, инчунин ба [[тетратсиклин]], [[ко-тримоксазол]] ва [[эритромитсин]] пайдо шудааст&lt;ref name=NEJM2006/&gt;.

=== Энтеросорбсия ===
Дар табобат Энтеросорбсия истифода мешавад — усуле, ки ба пайваст кардан ва хориҷ кардани моддаҳои экзогенӣ ва эндогенӣ, микроорганизмҳои патогенӣ ва маҳсулоти ҳаёти онҳо аз роҳи меъдаю рӯда бо ёрии [[Энтеросорбентҳо]] асос ёфтааст.&lt;ref&gt;{{статья | автор = ФГБУ НИИДИ ФМБА РОССИИ | заглавие = Клинические рекомендации (протокол лечения) оказания медицинской помощи детям больным холерой | ссылка = http://niidi.ru/dotAsset/d87b7c4a-1ddc-4e48-8519-6474948352ca.pdf | издание = ФМБА РОССИИ | тип = сб | место = М. | издательство =  | год = 2015 | 9 =  | archive-date = 2022-03-01 | archive-url = https://web.archive.org/web/20220301230643/http://niidi.ru/dotAsset/d87b7c4a-1ddc-4e48-8519-6474948352ca.pdf }}&lt;/ref&gt;

== [[Пешгирӣ|Пешгирии вабо]] ==
[[акс:Unhygienic practices which lead to cholera. Colour lithograp Wellcome L0032150.jpg|мини|300px|&lt;center&gt;Плакати шӯравии соли 1921&lt;/center&gt;]]
[[акс:Vaccinazione anti-colera con siringa a pistola.jpg|мини|Ваксинатсияи оммавӣ бар зидди вабо дар [[Неапол]] дар соли 1973]]

Пешгирии воридшавии [[Инфексия|сироят]] аз марказҳои эндемикӣ.

Риояи чораҳои санитарию гигиенӣ: безараргардонии об (хусусан — манбаъҳои обтаъминкунӣ), шустани дастҳо, коркарди ҳароратии ғизо, безараргардонии ҷойҳои истифодаи умум ва ғайра.

Барвақт ошкор кардан, ҷудо кардан ва табобат кардани беморон ва барандагони вибрион.

Пешгирии махсус бо ваксинаи вабо ва холероген-анатоксин. [[Ваксина]]и вабо давраи амали нисбатан кӯтоҳ дорад.

=== Ваксина ===
{{main|Ваксинаи зидди вабо}}
Дар айни замон (то соли 2018) ваксинаҳои пероралии [[Ваксинаи зидди вабо|зидди вабои]] зерин мавҷуданд&lt;ref&gt;''Щуковская Т. Н., Саяпина Л. В., Кутырев В. В.'' [https://cyberleninka.ru/article/n/vaktsinoprofilaktika-holery-sovremennoe-sostoyanie-voprosa Вакцинопроилактика холерой: современное состояние вопроса] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210615050808/https://cyberleninka.ru/article/n/vaktsinoprofilaktika-holery-sovremennoe-sostoyanie-voprosa |date=2021-06-15 }} / [[Российский НИПЧИ «Микроб» Роспотребнадзора|РосНИПЧИ «Микроб»]], [[Государственный НИИ стандартизации и контроля медицинских биологических препаратов имени Л. А. Тарасевича|ГИСК им. Л. А. Тарасевича]] // Журнал «Эпидемиология и Вакцинопрофилактика», 2009, № 2 (45). ISSN 2073-3046. С. 62-67.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;''Беспалова И. А., Иванова И. А., Омельченко Н. Д., Филиппенко А. В., Труфанова А. А.'' [https://cyberleninka.ru/article/n/sovremennoe-sostoyanie-spetsificheskoy-profilaktiki-holery Современное состояние специфической профилактики холеры] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210615050814/https://cyberleninka.ru/article/n/sovremennoe-sostoyanie-spetsificheskoy-profilaktiki-holery |date=2021-06-15 }} / Ростовский-на-Дону НИПЧИ // Журнал «Эпидемиология и Вакцинопрофилактика», 2018, № 1 (98). ISSN 2073-3046. С. 55-60.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;''Горяев А. А., Саяпина Л. В., Обухов Ю. И., Бондарев В. П.'' [https://cyberleninka.ru/article/n/effektivnost-i-bezopasnost-vaktsin-dlya-profilaktiki-holery Эффективность и безопасность вакцин для профилактики холеры] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210615050809/https://cyberleninka.ru/article/n/effektivnost-i-bezopasnost-vaktsin-dlya-profilaktiki-holery |date=2021-06-15 }} / НЦЭСМП Минздрава России, научная статья. DOI: 10.30895/2221-996X-2018-18-1-42-49 // Журнал «БИОпрепараты. Профилактика, диагностика, лечение», 2018, № 1, том 18. ISSN 2221-996X. С. 42-49.&lt;/ref&gt;:

''Dukoral'' (Швеция, 1991, син. WC/rBS) — ваксинаи моеи моновалентии кушташудаи томҳуҷайрагӣ. [[Ваксинатсия]] дубор (барои кӯдакони 2-6 сола 3-бор), реваксинатсия ҳар 2 сол, барои кӯдакони 2-5 сола ҳар 6 моҳ. Аналоги он дар Чин ҳамчун ''OraVacs'' литсензия шудааст ва дар [[Капсула|капсулаҳо]] бароварда мешавад, ваксинатсия себор аст.

''mORC-Vax'' (Ветнам, 1997/2009) — ваксинаи моеи бивалентии кушташудаи томҳуҷайрагӣ, варианти ваксинаи Dukoral, ки дар Ветнам литсензия шудааст. Дар соли 2004 ваксина дар Ветнам ҳамчун ''mORC-Vax'' ба қайд гирифта шуд, дар Ҳиндустон ҳамчун ''Shanchol'' (аз соли 2009) ва дар Корея ҳамчун ''Euvichol'' (аз соли 2015) истеҳсол мешавад. Ваксинатсия дубор, реваксинатсия пас аз 2 сол.

''Vaxchora'' (ИМА, 2016) — ваксинаи зиндаи аттенуатсияшуда (микроорганизми сустшудаи) [[Лиофилизатсия|лиофилизатсияшуда]]. Ваксинатсия якбора танҳо барои калонсолон (18-64 сола). Шароити махсуси нигоҳдории [[Занҷири сармо|занҷири сарморо]] талаб мекунад: −15 ÷ −25 °С.

''Ваксинаи вабои инактивишудаи бивалентии кимиёвии ҳабӣ'' (Русия, 1992) — омехтаи [[холероген]]-[[анатоксин]] бо О-антиген. Ваксинатсия якбора (аз 2-солагӣ). Реваксинатсия ҳар 6 моҳ.

== Пешгӯӣ (Прогноз) ==
Ҳангоми табобати саривақтӣ ва муносиб пешгӯӣ мусоид аст. Қобилияти корӣ дар тӯли тақрибан 30 шабонарӯз пурра барқарор мешавад. Дар сурати набудани ёрии тиббии муносиб, эҳтимолияти баланди фавти зуд мавҷуд аст.

== Муҳаққиқони маъруф ==

[[Роберт Кох]], [[Асри XIX]].

[[Карл Фридрих Канштатт]], [[Асри XIX]].

[[Владимир Хавкин]], [[Асри XIX]].

[[Зинаида Ермольева]], [[Асри XX]].

[[Луи Пастер]], [[Асри XIX]].

== Вабо дар фарҳанг ва санъат ==
[[Файл:Fedotov cholera.jpg|мини|Расми «Ҳамааш айби вабо». [[Федотов, Павел Андреевич|П. А. Федотов]], 1848]]

Вабо дар асарҳо низ зикр шудааст, аз ҷумла дар [[Кинояи Исо, писари Сирах]]&lt;ref&gt;{{ВТ-БЭАН|Холера}}&lt;/ref&gt;, дар шеъри [[Владимир Соловьёв|В. С. Соловьёв]] дар соли 1892, дар романи Г. Г. Маркес «Ишқ дар замони вабо» (1985) ва ғайра.

Дар новеллаи Томас Манн «[[Марг дар Венетсия]]» қаҳрамони асосӣ аз вабо мемирад.
== Адабиёт ==
* Руднев Г. П. Клиника карантинных инфекций. М., 1972;    
* Руководство по клинике, диагностике и лечению опасных инфекционных болезней. М., 1994;    
* Камардинов Х. К., Ахмедов А. А. Холера Эль-Тор. Клиника, лечение, диагностика, диспансеризация переболевших и санация вибриононосителей. Д., 1994;    
* Қамардинов Х. Қ. Бемориҳои сироятӣ. Д., 2000;    
* Камардинов Х. К. Клиника опасных инфекционных болезней. Д., 2007. Ҳамон. Инфекционные и паразитарные болезни. Д., 2009.                          	
* {{книга|автор=[[Коробкова, Евгения Ильинична|Коробкова Е. И.]] |заглавие=Микробиология и эпидемиология холеры |ссылка=[http://search.rsl.ru/ru/record/01006241546](http://search.rsl.ru/ru/record/01006241546) |ответственный=Переплёт худ. [[Егоров, Константин Михайлович|К. М. Егорова]] |издание=2-е изд., доп. и перераб |место=М. |издательство=[[Медгиз]] |год=1959 |страниц=304, [2] |тираж=6000}} (ба забони русӣ)
* ''[[Михель, Дмитрий Викторович|Михель Д. В.]]'' [[http://cyberleninka.ru/article/n/obschestvennoe-zdorovie-i-holernyy-vibrion-rossiyskaya-imperiya-meditsina-i-bakteriologiya-nachala-xx-veka-pered-ugrozoy-holery](http://cyberleninka.ru/article/n/obschestvennoe-zdorovie-i-holernyy-vibrion-rossiyskaya-imperiya-meditsina-i-bakteriologiya-nachala-xx-veka-pered-ugrozoy-holery) Общественное здоровье и холерный вибрион: Российская империя, медицина и бактериология начала XX века перед угрозой холеры] // Известия Саратовского университета. Новая серия. — 2008. — Т. 8. Серия История. — С. 64-74.
* {{книга|заглавие=Холера в СССР в период VII пандемии |ответственный=Зери таҳрири [[Покровский, Валентин Иванович|В. И. Покровского]] |место=М. |издательство=[[Медицина (нашриёт)|Медицина]] |год=2000 |страниц=472 |isbn=5-225-04537-5 |тираж=1000}}
* {{книга|автор=[[Богомолов, Борис Павлович|Богомолов Б. П.]] |заглавие=Холера: клиника, диагностика, лечение |издание=2-е изд., испр. и доп |место=М.; Тверь |издательство=Триада |год=2012 |страниц=312 |isbn=978-5-94789-539-1 |тираж=500}}
== Сарчашма ==
* {{ЭМТ| Вабо|3|муаллиф= }}
== Инчунин нигаред ==

* [[Зукоми мурғ|Вабои мурғ (парранда)]]\&lt;ref\&gt;{{ВТ-МЭСБЕ|Куриная холера}}\&lt;/ref\&gt;\&lt;ref\&gt;{{ВТ-ЭСБЕ|Холера кур|[[Полферов, Яков Яковлевич|Полферов Я. Я.]]}}\&lt;/ref\&gt;\&lt;ref\&gt;[[http://www.cnshb.ru/AKDiL/0006/base/RP/001702.shtm](http://www.cnshb.ru/AKDiL/0006/base/RP/001702.shtm)Пастереллёзҳо]{{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20210616043038/ |date=2021-06-16 }} // [[Луғати энсиклопедии ветеринарӣ]] — М.: Советская энциклопедия, 1981. — 640 с.\&lt;/ref\&gt;

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳои беруна ==
{{Навигация|Викисловарь=вабо|Тема=Вабо}}

  * [[http://www.who.int/topics/cholera/ru/](http://www.who.int/topics/cholera/ru/) Созмони умумиҷаҳонии тандурустӣ дар бораи вабо] (ба забони русӣ)
  * [[http://textbookofbacteriology.net/cholera.html](http://textbookofbacteriology.net/cholera.html) ''Vibrio cholerae'' and Asiatic Cholera]{{ref|en}}
  * [[http://www.who.int/topics/cholera/impact/ru/index.html](http://www.who.int/topics/cholera/impact/ru/index.html) Таърихи вабо]
  * [[http://apps.who.int/iris/bitstream/10665/69073/2/WHO\_CDS\_CSR\_NCS\_2003.7\_Rev.1\_rus.pdf](http://apps.who.int/iris/bitstream/10665/69073/2/WHO_CDS_CSR_NCS_2003.7_Rev.1_rus.pdf) Чораҳои аввалиндараҷаи назорати хуруҷи дарунравии шадид. СУТ].

{{Authority control}}

[[Гурӯҳ:Пандемияҳо]]
[[Гурӯҳ:Инфексияҳои ниҳоят хатарнок]]
[[Гурӯҳ:Инфексияҳои меъдаю рӯда]]
[[Гурӯҳ:Бемориҳои эпидемикӣ]]
[[Гурӯҳ:Вабо|\*]]
[[Гурӯҳ:Фавтидагон аз вабо]]</text>
      <sha1>62p90fruomcwuavlw6ri2acee67q8o8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ҷон Ф. Кеннедӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>215724</id>
    <revision>
      <id>1469749</id>
      <parentid>1465006</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T21:50:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469749</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9264" sha1="3mj7tmohssymcvakczsys7szy0y286n" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|ном                = Ҷон Ф. Кеннедӣ
|номи аслӣ          = {{lang-en|John F. Kennedy}}
|тасвир             = John F. Kennedy, White House color photo portrait.jpg
|тавсифи тасвир     = Портрети Ҷон Кеннедӣ дар [[офиси байзавӣ]], соли 1963
|alt                 = President Kennedy smiling and sitting in the Oval Office
|тартиб              = 35
|парчам = Seal Of The President Of The Unites States Of America.svg
|вазифа              = [[Президенти Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|Президенти ИМА]]
|парчам2              = Flag of the President of the United States.svg
|аввалдавр           = 20 январи 1961
|охирдавр            = 22 ноябри 1963
|ноиби президент      = [[Линдон Ҷонсон]]
|пешгузашта           = [[Дуайт Эйзенҳоуэр]]
|ҷонишин              = [[Линдон Ҷонсон]]
|парчам_2 = Seal_of_the_United_States_Senate.svg
|вазифа_2             = [[Сенатори ИМА]] аз штати [[Массачусетс]]
|парчам2_2 = Flag of Massachusetts.svg
|аввалдавр_2        = 3 январи 1953
|охирдавр_2         = 22 декабри 1960
|пешгузашта_2       = [[Ҳенрӣ Кабот Лоҷ]]
|ҷонишин_2          = Бенҷамин Смит
|парчам_3 = Seal of the United States House of Representatives.svg
|вазифа_3           = Узви [[Маҷлиси Намояндагони ИМА]] аз штати [[Массачусетс]] аз 11-умин [[Ҳавзаи интихобии Конгресс|ҳавзаи интихобии Конгресс]]
|парчам2_3 = Flag of Massachusetts.svg
|аввалдавр_3         = 3 январи 1947
|охирдавр_3          = 3 январи 1953
|пешгузашта_3        = [[Ҷеймс Майкл Кӯрлӣ]]
|ҷонишин_3           = [[Тип О'Нил]]
|таваллуд     = [[29 май]]и [[Соли 1917|1917]]
|зодгоҳ       = [[Бруклайн, Массачусетс]], [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|ИМА]]
|даргузашт  = [[22 ноябр]]и [[Соли 1963|1963]] (46 сола)
|сабаби даргузашт = [[Assassination of John F. Kennedy|Assassination by gunshot]]
|маҳалли даргузашт   = [[Даллас]], [[Техас]], ИМА
|оромгоҳ       = [[Оромгоҳи миллии Арлингтон]]
|ҳизб          = [[Ҳизби демократии ИМА|Демократӣ]]
|ҳамсар  = {{marriage|[[Ҷаклин Кеннедӣ Онассис|Ҷаклин Бувие]]|September 12, 1953|}}
|фарзандон = {{Рӯйхат | 
* 4-то
* [[Керолайн Кеннедӣ]]
* [[Ҷон Ф. Кеннедӣ Ҷр.]]
* [[Патрик Бувие Кеннедӣ]]
}}
|падар    = [[Ҷозеф П. Кеннедӣ Ср.]]
|модар    = [[Роуз Фитзҷералд Кеннедӣ|Роуз Фитзҷералд]]
|хонадон           = [[Хонаводаи Кеннедӣ]]
|дин           = [[Калисои католикӣ|католисизм]]
|таҳсилот          = [[Донишгоҳи Ҳарвард]] ([[Bachelor of Arts|AB]])
|occupation          = {{hlist|Politician|journalist}}
|соядаст         = John F Kennedy Signature 2.svg
|allegiance          = United States
|навъи артиш = [[Нерӯи баҳрии Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|Нерӯи баҳрии ИМА]]
|service_years       = 1941–1945
|rank                = [[Lieutenant (navy)|Lieutenant]]
|unit                = [[Motor Torpedo Boat Squadron Two|Motor Torpedo Squadron 2]]
| commands            = {{plainlist|
** [[Patrol Torpedo Boat 109]]
** [[Patrol Torpedo Boat 59]]
}}
|набардҳо             = {{Рӯйхат |
* [[Ҷанги дуюми ҷаҳон]]
** [[Solomon Islands campaign]]
}}
| ҷоизаҳо             = {{Ҷоизаҳо |
| {{Navy and Marine Corps Medal}}
| {{Дили бунафш}}
| {{American Defense Service Medal}}
| {{American Campaign Medal}}
| {{Asiatic–Pacific Campaign Medal}} (with 3 [[service star]]s)
| [[World War II Victory Medal]]&lt;ref name=&quot;JFKlibrary.org misc&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.jfklibrary.org/Historical+Resources/Archives/Reference+Desk/John+F.+Kennedy+Miscellaneous+Information.htm |title=John F. Kennedy Miscellaneous Information |publisher=John F. Kennedy Presidential Library and Museum |access-date=February 22, 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20090831043852/http://www.jfklibrary.org/Historical%2BResources/Archives/Reference%2BDesk/John%2BF.%2BKennedy%2BMiscellaneous%2BInformation.htm |archive-date=August 31, 2009 |accessdate=2026-04-08 |archivedate=2009-08-31 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090831043852/http://www.jfklibrary.org/Historical%2BResources/Archives/Reference%2BDesk/John%2BF.%2BKennedy%2BMiscellaneous%2BInformation.htm }}&lt;/ref&gt;
}}
| module              = {{Listen|pos=center|embed=yes|filename=JFK Establishment of the Peace Corps.ogg|title=John F. Kennedy's voice|type=speech|description=Kennedy speaking on the establishment of the [[Peace Corps]]&lt;br /&gt;Recorded March 1, 1961}}
}}
'''Ҷон Фитзҷералд &quot;Ҷак&quot; Кеннедӣ''' ({{lang-en|John Fitzgerald &quot;Jack&quot; Kennedy}}), ки ҳамчунин бо номи {{lang-en|'''JFK'''}} (Ҷей-Эф-Кей) маъруф аст, 35-умин [[Президенти Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|президенти Иёлоти Муттаҳидаи Амрико]] буд. Ӯ ин вазифаро аз соли 1961 то кушта шуданаш дар соли 1963 дошт. Ӯ ҷавонтарин президент дар таърихи ИМА буд, ки дар синни 43-солагӣ&lt;ref name=&quot;JFKlibrary.org misc&quot;/&gt; интихоб гардида буду аввалин президенти [[Калисои католикӣ|католикӣ]] буд. Кеннедӣ дар авҷи [[Ҷанги Сард]] фаъолият карда, қисми зиёди сиёсати хориҷии ӯ ба муносибатҳо бо [[Иттиҳоди Шуравӣ|Иттиҳоди Шӯравӣ]] ва [[Куба]] равона шуда буд. Ӯ узви [[Ҳизби демократии ИМА|ҳизби демократии ИМА]] буд ва пеш аз президент шуданаш, штати [[Массачусетс]]ро дар ҳар ду палатаи [[Конгресси ИМА]] намояндагӣ мекард.
== Зиндагинома ==
Ҷон Фитзҷералд Кеннедӣ ({{lang-en|John Fitzgerald Kennedy}}) 29 майи соли 1917 дар наздикии шаҳри [[Бустун|Бостон]], дар маҳалли [[Бруклайн]] ба дунё омадааст. Падари ӯ [[Ҷозеф П. Кеннедӣ Ср.]] соҳибкору сиёсатмадор буд ва модараш, [[Роуз Фитзҷералд Кеннедӣ | Роуз Фитзҷералд]], шахси хайрхоҳ ва иҷтимоӣ буд.{{sfn|Dallek|2003|p=20}}&lt;ref&gt;{{cite web |title=A History of 83 Beals Street, Brookline, Massachusetts: Birthplace of John Fitzgerald Kennedy |url=https://www.nps.gov/articles/000/a-history-of-83-beals-street-birthplace-of-john-fitzgerald-kennedy.htm |website=[[National Park Service]] |access-date=January 29, 2024 |archive-date=January 29, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240129231206/https://www.nps.gov/articles/000/a-history-of-83-beals-street-birthplace-of-john-fitzgerald-kennedy.htm |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

Бобои падарии ӯ [[Патрик Ҷозеф Кеннедӣ|П.Ҷ. Кеннедӣ]] роҳбари маҳалла дар Ист-Бостон ва вакили қонунгузории иёлати Массачусетс буд.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Patrick Joseph Kennedy Personal Papers |url=https://www.jfklibrary.org/asset-viewer/archives/pjkpp |publisher=John F. Kennedy Presidential Library and Museum |access-date=January 29, 2024 |archive-date=January 29, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240129231207/https://www.jfklibrary.org/asset-viewer/archives/pjkpp |url-status=live }}&lt;/ref&gt; Бобои модарии ӯ ва ҳамномаш John F. Fitzgerald узви Конгресси ИМА ва ду маротиба шаҳрдори Бостон буд. Ҳар чор бобою бибии ӯ фарзандони муҳоҷирони ирландӣ буданд.&lt;ref name=&quot;JFKlibrary.org misc&quot;/&gt;

Кеннеди як бародари калонӣ бо номи Joseph P. Kennedy Jr. ва инчунин ҳафт хоҳару бародари хурдтар: [[Розмерӣ Кеннедӣ]], [[Катлин Кавендиш, маркизаи Ҳартингтон|Катлин Кеннедӣ]], Eunice Kennedy Shriver, Patricia Kennedy, [[Роберт Ф. Кеннедӣ]], Jean Kennedy Smith ва [[Эдвард Кеннедӣ|Тед Кеннедӣ]].
{{зиндагинома-нопурра}}
{{ПБ}}
{{Президентҳои ИМА}}
[[Гурӯҳ:Хонаводаи Кеннедӣ]]</text>
      <sha1>3mj7tmohssymcvakczsys7szy0y286n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Аюшман Хурроно</title>
    <ns>0</ns>
    <id>219937</id>
    <revision>
      <id>1469758</id>
      <parentid>1461132</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T02:03:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469758</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="68340" sha1="0ir4zjjljngcsdxsb87tusxzshn9weg" xml:space="preserve">{{Синамогар
|ном                  = Аюшман Хурроно
|номи аслӣ            = {{lang-en|Ayushmann Khurrana}}
|тасвир               = 
|бар                  = 
|тавсифи тасвир       = 
|ном ҳангоми таваллуд = Nishant Khurrana
|таърихи таваллуд       = 14.09.1984
|зодгоҳ               = {{Зодгоҳ|Чандигар}}, [[Ҳиндустон]]
|таърихи даргузашт           = 
|маҳалли даргузашт         = 
|шаҳрвандӣ            = {{парчам|Ҳиндустон}}
|касб                 = [[ҳунарпеша]]&lt;br&gt;[[сароянда]]&lt;br&gt;муҷрии телевизион
|солҳои фаъолият      = 2004-то ҳол
|самт                 = 
|ҷоизаҳо            = 
}}
'''Аюшман Хурроно''' ({{lang-hi|आयुष्मान खुराना}}, тав. [[14 сентябр]] [[1984]], [[Чандигар]], [[Ҳиндустон]]) — ҳунарпешаи ҳинд, сароянда ва муҷрии телевизион. Ӯ дорандаи якчанд ҷоизаҳо мебошад, алалхусус [[Filmfare Awards]] ва [[National Film Awards]].

== Зиндагинома ==
Хурроно 14 сентябри соли 1984 дар [[Чандигар]] дар оилаи Пунам ва П. Хурроно таваллуд шудааст&lt;ref&gt;{{cite web |title=Ayushmann turns 31; Bollywood wishes him |url=https://www.bollywoodmantra.com/news/ayushmann-turns-31-bollywood-wishes-him/19179/ |website=BollywoodMantra |accessdate=14 June 2018 |archivedate=2018-06-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180614121307/https://www.bollywoodmantra.com/news/ayushmann-turns-31-bollywood-wishes-him/19179/ }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=I've evolved as an actor: Ayushmann Khurrana |url=http://tribune.com.pk/story/541722/ive-evolved-as-an-actor-ayushmann-khurrana/ |website=IANS |publisher=The Express Tribune |accessdate=5 June 2016|date=28 April 2013}}&lt;/ref&gt;. Аввал ба ӯ Нишант номгузорӣ намуданд, баъдтар дар 3-солагӣ волидони ӯ номашро ба Аюшман Хурроно  иваз карданд.  Ӯ  мактаби миёнаи Сент Ҷони Чандигарх ва Коллеҷи [[:en:DAV College, Chandigarh|DAV College]]ро хатм намудааст&lt;ref&gt;{{cite web|title=Ayushmann's Portfolio Pics|url=http://photogallery.indiatimes.com/celebs/bollywood/ayushmann-khurrana/ayushmanns-portfolio-pics/Ayushmann-Khurrana/articleshow/22629606.cms|website=The Times of India|accessdate=5 June 2016}}&lt;/ref&gt;.  Ӯ дар соҳаи адабиёти англисӣ таҳсил карда, дараҷаи магистрро дар мактаби таҳқиқотии коммуникатсионии донишгоҳи [[Панҷоб (Ҳиндустон)|Панҷоб]] хатм намудааст&lt;ref name=&quot;toifacts&quot;&gt;{{cite web|title=Lesser known facts about Ayushmann Khurrana|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/Lesser-known-facts-about-Ayushmann-Khurrana/Ayushmann-Khurrana-Lesser-known-facts/photostory/41511591.cms|website=The Times of India|accessdate=5 June 2016|date=21 September 2015}}&lt;/ref&gt;. Аюшман инчунин узви асосгузори коллеҷи DAV &quot;Aaghaaz&quot; ва &quot;Manchtantra&quot; буд, ки гурӯҳҳои фаъоли театрӣ дар [[Чандигар]] мебошанд. 

== Эҷодиёт дар синамо ==
Аюшман Хурроно дар синни 17-солагӣ дар телевизион  пайдо шудааст. Аввал барандаи барномаҳо ва маросимҳои телевизионӣ шуда фаъолият кардааст.Баъдан ӯро ба силсилафилми ''Ek thi rajkumari'' (2008-2009) дар нақши золим бо [[Алӣ Мерчант]] ва Неҳа Марда бозидааст.
Нахустнамоиши ӯ дар синамо дар филми ''Donor Vicky'' соли [[2012]] мебошад, ки нақши асосиро бо ҳунарпешагон [[Ямӣ Гаутам]] ва [[Ҷон Абраҳам]]  бозидааст. [[Ҷон Абраҳам]] инчунин таҳиягари филм мебошад. Ҳангоми банаворгирии филм ӯ курси актёриро хондааст&lt;ref name=&quot;R1&quot;&gt;{{cite news|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-10-07/news-interviews/30257028_1_ayushmann-khurrana-sperm-donor-film|archive-url=https://archive.today/20111010054814/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-10-07/news-interviews/30257028_1_ayushmann-khurrana-sperm-donor-film|archive-date=10 October 2011|work=The Times of India|title=Ayushmann's film debut as a sperm donor|date=7 October 2011|accessdate=19 February 2012|url-status=dead|archivedate=2011-10-10|archiveurl=https://archive.today/20111010054814/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-10-07/news-interviews/30257028_1_ayushmann-khurrana-sperm-donor-film|=https://archive.today/20111010054814/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-10-07/news-interviews/30257028_1_ayushmann-khurrana-sperm-donor-film}}&lt;/ref&gt;. Дар филм ӯ суруди худро &quot;Pani Da Rang&quot; иҷро намудааст, ки соли, [[2003]] таҳия шудааст&lt;ref&gt;{{cite news |last=Durham |first=Bryan |title=I wrote 'pani da' in 2003 while in college: Ayushmann Khurrana |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/I-wrote-pani-da-in-2003-while-in-college-Ayushmann-Khurrana/articleshow/13079213.cms?|work=The Times of India |date=11 May 2012 |accessdate=6 July 2019}}&lt;/ref&gt;. Ин филм хело муваффақ шуда даромади хуб ба даст овардааст&lt;ref&gt;{{cite web|title=Vicky Donor|url=https://boxofficeindia.com/movie.php?movieid=9|website=[[Box Office India]]|accessdate=6 July 2019|archivedate=2019-07-11|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190711094743/https://www.boxofficeindia.com/movie.php?movieid=9}}&lt;/ref&gt; ва дар маросими ҷоизасупории [[Filmfare Awards]] Аюшман бо ҷоизаҳои &quot;Беҳтарин дебюти мардона&quot; ва &quot;[[Сарояндаи пасикадрӣ|Беҳтарин сарояндаи пасикадрӣ]]&quot; қадрдонӣ шудааст&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.bollywoodhungama.com/news/features/winners-of-58th-idea-filmfare-awards-2012/|title=Winners of 58th Idea Filmfare Awards 2012|date=20 January 2013|work=Bollywood Hungama|access-date=18 July 2018}}&lt;/ref&gt;.
Соли [[2013]] дар комедияи Роҳан Сиппӣ  ''Nautanki Saala!'' нақши асосиро низ бозидааст, ки ремейки филми фаронсавии ''Après Vous'' ([[2005]]) мебошад&lt;ref&gt;{{cite news |last=Chopra |first=Anupama |title=Anupama Chopra's review: Nautanki Saala!|url=https://www.hindustantimes.com/movie-reviews/anupama-chopra-s-review-nautanki-saala/story-0xhcpsNynUYZ31AxqK6leP.html|work=Hindustan Times |date=20 April 2013 |accessdate=6 July 2019}}&lt;/ref&gt;. Ӯ инчунин ду суруд дар ин филм иҷро намудааст&lt;ref&gt;{{cite news|author=Shah, Kunal M|title=Ayushmann records two songs for 'Nautanki Saala!'|url=http://www.mid-day.com/entertainment/2012/oct/171012-Ayushmann-records-two-songs-for-Nautanki-Saala.htm|work=Mid Day|date=17 October 2012|accessdate=6 July 2019}}&lt;/ref&gt;.
Як сол баъд ӯ бо [[Yash Raj Films]] шартнома баста дар филми комедияи румонтикии ''Bewakoofiyaan'' ([[2014]]), бо ҳунармандони маъруф [[Сонам Капур]] ва [[Ришӣ Капур]] ҳунарнамоӣ намудааст&lt;ref&gt;{{cite news |last=Roy |first=Priyanka |title=Bewakoofiyaan and beyond|url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/bewakoofiyaan-and-beyond/cid/200972|work=The Telegraph |date=16 March 2014| accessdate=6 July 2019}}&lt;/ref&gt;.
Ҳарду филм ''Nautanki Saala'' ва Bewakoofiyaan аз ҷиҳати  буҷавӣ номуваффақ шуданд аммо соли [[2015]] нақши Шивкар Бапуҷиро дар филми ''Hawaizaada'' нақши асосиро бо [[Митҳун Чакрабортӣ]] ва [[Паллавӣ Шарда]] бозидааст&lt;ref&gt;{{cite news |last=Mukherjee |first=Shreya |title=Ayushmann Khurrana: You are unlucky if you don't get setbacks|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/ayushmann-khurrana-you-are-unlucky-if-you-don-t-get-setbacks/story-ZE3ZhfT37E0Y7iQlj4NSOK.html|work=Hindustan Times |date=25 June 2019 |accessdate=6 July 2019}}&lt;/ref&gt;. Барои ин филм ӯ худро хароб намуда [[забони маротҳӣ|забони маротҳиро]] омӯхтааст&lt;ref&gt;{{cite web |last=N |first=Patcy |title=Ayushmann Khurrana: Best part about being an actor is...|url=https://www.rediff.com/movies/report/ayushmann-khurrana-best-part-about-being-an-actor-is/20150127.htm|website=Rediff.com |date=27 January 2015 |accessdate=8 July 2019}}&lt;/ref&gt;. Худи ҳамон сол ӯ бо ҳамсараш Тоҳира, ки нависанда мебошад китоби зандагиномаашонро ''Cracking the Code: My Journey to Bollywood'' навиштаанд&lt;ref&gt;{{cite news |last=Agarwal |first=Stuti |title=Ayushmann Khurrana|url=https://www.outlookindia.com/magazine/story/ayushmann-khurrana/293510|work=Outlook |date=9 March 2015 |accessdate=8 July 2019}}&lt;/ref&gt;.
Муваффақияти Aюшман баъди иҷро дар филми бомуваффақи ''Dum Laga Ke Haisha'' ([[2015]]) бо [[Бҳумӣ Педнекар]] дучанд шуд, ки филм даромади хуби тиҷорӣ дошт. Барои ин иҷрояш аз тарафи мунаққидон баҳои баланд гирифтааст&lt;ref name=&quot;decode&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |last=Jha |first=Lata |title=Ten hits that helped actors bounce back|url=https://www.livemint.com/Leisure/QMUFu4fxJ02I8tjwr8yCFN/Ten-hits-that-helped-actors-bounce-back.html|work=Mint |date=2 December 2015 |accessdate=6 July 2019}}&lt;/ref&gt;.
Соли [[2017]] баъд аз иҷрои филми камбуҷаи ''Meri Pyaari Bindu'' бо [[Паринитӣ Чопра]], дар ду филми навбатияш муваффақ гардиданд: ''Bareilly Ki Barfi'' ва ''Shubh Mangal Saavdhan''&lt;ref name=&quot;decode&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.bollywoodhungama.com/news/features/ayushmann-khurrana-scores-fourth-success-row-blockbuster-badhaai-ho-decoding-superb-run-since-vicky-donor/ |title=Ayushmann Khurrana scores fourth success in a row with blockbuster Badhaai Ho – Decoding his superb run since Vicky Donor |website=Bollywood Hungama|author=Tuteja, Joginder|date=27 October 2019|accessdate=6 July 2019}}&lt;/ref&gt;. Дар фили ''Bareilly Ki Barfi'' дар муқобили [[Раҷкумар Рао]] ва [[Критӣ Санон]]  бозидааст&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/bareilly-ki-barfi-producers-abhay-and-juno-chopra-weve-inherited-supporting-a-good-stories-4795859/ |title=Bareilly Ki Barfi producers Abhay and Juno Chopra: We've inherited supporting a good stories |work=[[The Indian Express]]|date=14 August 2017|accessdate=6 July 2019}}&lt;/ref&gt;. Барои иҷро дар филми ''Shubh Mangal Saavdhan'', дар маросими ҷоизасупории [[Filmfare Awards]] дар номинатсияи Беҳтарин ҳунарпешаи мард пешниҳод шудааст&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.filmfare.com/awards/filmfare-awards-2018/nominations|title=Nominations for Jio Filmfare Awards 2018|work=Filmfare|access-date=6 July 2019}}&lt;/ref&gt;.
Соли [[2018]] дар филми Шрирам Рагҳаван ''Andhadhun'', нақши нобинои пианонавозро бозидааст.Дар ин филм [[Табу]], [[Радҳика Абте]] ва  [[Ашвинӣ Калсекар]] низ нақш офаридаанд, ки филм хело муваффақ гаштааст&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.rediff.com/movies/report/sriram-raghavan-explains-andhadhun/20181101.htm|title=Sriram Raghavan explains Andhadhun|last=Kulkarni|first=Ronjita|website=Rediff|date=1 November 2018|accessdate=7 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181107161519/http://www.rediff.com/movies/report/sriram-raghavan-explains-andhadhun/20181101.htm#|archive-date=7 November 2018|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.
Соли [[2019]] дар филмҳои муваффаи ''Article 15, Dream Girl ва Bala'' нақши асосиро бозидааст ва соҳиби ҷоизаҳои гуногун гаштааст&lt;ref name=&quot;chameleon&quot;&gt;{{cite news|url=http://www.newindianexpress.com/magazine/2019/jul/07/interview-chameleon-cool-ayushmann-khurrana-the-five-hits-in-a-row-wonder-1999568.html|title=Interview: Chameleon Cool Ayushmann Khurrana, the five-hits-in-a-row wonder|work=The New Indian Express|author=Bhagat, Shama|date=7 July 2019|access-date=13 July 2019|accessdate=2020-07-12|archivedate=2019-07-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190713063236/http://www.newindianexpress.com/magazine/2019/jul/07/interview-chameleon-cool-ayushmann-khurrana-the-five-hits-in-a-row-wonder-1999568.html}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bollywoodhungama.com/news/features/brand-ayushmann-khurrana-races-ahead-competition/|title=Brand Ayushmann Khurrana races ahead of the competition|website=Bollywood Hungama|date=12 November 2019|access-date=12 November 2019}}&lt;/ref&gt;.
Дар лоиҳаи навбатии Хурроно ''Shubh Mangal Zyada Saavdhan'' ([[2020]]) буда, ӯ нақши ҳамҷинсгароеро бозидааст, ки волидонаш мухолифи робитаи ӯ бо дӯстписараш мебошанд&lt;ref name=&quot;Sharma&quot;&gt;{{cite news|last=Sharma |first=Suman |url = https://www.filmfare.com/interviews/i-am-dying-to-do-a-rohit-shetty-film-ayushmann-khurrana-39188-2.html |title = I am dying to do a Rohit Shetty film - Ayushmann Khurrana |date = 21 February 2020 | work = Filmfare |access-date = 22 February 2020 }}&lt;/ref&gt;. 
Аюшман дар филми навбатии худ ''Gulabo Sitabo'' бо ҳунарпешаи маъруф [[Амитабҳ Баччан]] ҳунарнамоӣ намудааст, ки бо сабаби [[дунёгирии COVID-19]] намоиши филм ба таъхир гузошта шудааст&lt;ref name=&quot;Sharma&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://deadline.com/2020/05/amitabh-bachchan-gulabo-sitabo-ayushmann-khurrana-amazon-prime-india-movie-1202934026/|title=Amazon Prime India Makes Biggest Movie Acquisition To Date With Amitabh Bachchan-Ayushmann Khurrana Comedy ‘Gulabo Sitabo’|date=13 May 2020|work=[[Deadline Hollywood]]|access-date=14 May 2020}}&lt;/ref&gt;. Билохира филм 12 июни соли 2020 ба намоиш гузошта шуд.

== Ҳаёти шахсӣ ==
Бародараи Аюшман Аппаршактӣ Хурроно дар Radio Mirchi 98.3 FM-и шаҳри [[Деҳлӣ]] кор мекунад ва соли 2016 дар филми [[Амирхон]]  Dangal нахустнамоишашро иҷро кардааст. Аюшманн бо Тоҳира Кашяп оиладор мебошад.  Онҳо соҳиби ду фарзанд мебошад.  Писараш Вираҷвир [[2 январ]]и соли [[2012]] ва духтараш Варушка [[21 апрел]]и соли [[2014]] таваллуд шудаант. Соли 2018 ҳангоми таблиғи Badhaai Ho ва Andhadhun, ҳамсараш Тоҳираро бо [[саратони сина]] ба беморхона хобонданд.

== Филмнома ==

{| class=&quot;wikitable plainrowheaders sortable&quot;
|- style=&quot;background:#ccc; text-align:center;&quot;
! scope=&quot;col&quot; | Сол
!scope=&quot;col&quot; | Филм
!scope=&quot;col&quot; class=&quot;unsortable&quot;| Нақш
! class=&quot;unsortable&quot; |{{abbr|Иқт.|Иқтибосҳо}}
|-
|2012
! scope=&quot;row&quot; |''[[:en:Vicky Donor|Vicky Donor]]''
|Викӣ Арора
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;{{Cite web|title=Ayushmann Khurrana's hilarious must-watch scenes from his debut flick 'Vicky Donor'|url=https://www.republicworld.com/entertainment-news/bollywood-news/ayushmann-khurranas-hilarious-must-watch-scenes-from-vicky-donor|last=Sabat|first=Surabhi|date=12 March 2020|website=Republic World|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200430120046/https://www.republicworld.com/entertainment-news/bollywood-news/ayushmann-khurranas-hilarious-must-watch-scenes-from-vicky-donor.html|archive-date=30 April 2020|access-date=19 March 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
|2013
! scope=&quot;row&quot; |''[[:en:Nautanki Saala!|Nautanki Saala!]]''
|Рам &quot;РП&quot; Пармар
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/ayushmann-khurrana-you-are-unlucky-if-you-don-t-get-setbacks/story-ZE3ZhfT37E0Y7iQlj4NSOK.html|title=Ayushmann Khurrana: You are unlucky if you don't get setbacks|date=25 June 2019|website=Hindustan Times|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20190707192943/https://www.hindustantimes.com/bollywood/ayushmann-khurrana-you-are-unlucky-if-you-don-t-get-setbacks/story-ZE3ZhfT37E0Y7iQlj4NSOK.html|archive-date=7 July 2019|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|2014
! scope=&quot;row&quot; |''[[:en:Bewakoofiyaan|Bewakoofiyaan]]''
| Моҳит Чадҳа
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Ayushmann Khurrana films like 'Bewakoofiyaan' and others streaming on Amazon Prime|url=https://www.republicworld.com/entertainment-news/bollywood-news/ayushmann-khurrana-films-streaming-on-amazon-prime-video|last=Chulet|first=Jiya|date=12 February 2020|website=Republic World|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200430120320/https://www.republicworld.com/entertainment-news/bollywood-news/ayushmann-khurrana-films-streaming-on-amazon-prime-video.html|archive-date=30 April 2020|access-date=19 March 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2015
! scope=&quot;row&quot; |''[[:en:Hawaizaada|Hawaizaada]]''
| Шивар Бапуҷӣ Талпаде
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/ayushmann-khurrana-has-his-plans-sorted-for-future-want-to-write-and-direct-a-film-1617063-2019-11-08|title=Ayushmann Khurrana has his plans sorted for future: Want to write and direct a film|website=India Today|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319191536/https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/ayushmann-khurrana-has-his-plans-sorted-for-future-want-to-write-and-direct-a-film-1617063-2019-11-08|archive-date=19 March 2020|access-date=19 March 2020|last3=Ist|first3=2019 15:29}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot;| ''[[:en:Dum Laga Ke Haisha|Dum Laga Ke Haisha]]''
| Прем Тиварӣ
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/dum-laga-ke-haisha-nostalgia-90s-ayushmann-khurrana-bhumi-pednekar-242725-2015-03-02|title=Five times when you will get nostalgic watching Dum Laga Ke Haisha|website=India Today|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319191705/https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/dum-laga-ke-haisha-nostalgia-90s-ayushmann-khurrana-bhumi-pednekar-242725-2015-03-02|archive-date=19 March 2020|access-date=19 March 2020|last3=Ist|first3=2015 12:02}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |2017
! scope=&quot;row&quot; |''[[:en:Meri Pyaari Bindu|Meri Pyaari Bindu]]''
| Абҳиманю Рой
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/meri-pyaari-bindu-nobody-can-ever-replace-pure-singers-says-ayushmann-khurrana/story-loqjjAXmR1efBCedAvuNhJ.html|title=Meri Pyaari Bindu: Nobody can ever replace pure singers, says Ayushmann Khurrana|date=9 May 2017|website=Hindustan Times|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319191745/https://www.hindustantimes.com/bollywood/meri-pyaari-bindu-nobody-can-ever-replace-pure-singers-says-ayushmann-khurrana/story-loqjjAXmR1efBCedAvuNhJ.html|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot;| ''[[:en:Bareilly Ki Barfi|Bareilly Ki Barfi]]''
| Чироғ Дубей
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/bareilly-ki-barfi-ayushmann-khurrana-spills-beans-on-being-bully-in-the-film/story-GOtqMU5smn5WWCnhl8N4oJ.html|title=Bareilly Ki Barfi: Ayushmann Khurrana spills beans on being bully in the film|date=20 July 2017|website=Hindustan Times|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319191823/https://www.hindustantimes.com/bollywood/bareilly-ki-barfi-ayushmann-khurrana-spills-beans-on-being-bully-in-the-film/story-GOtqMU5smn5WWCnhl8N4oJ.html|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot;|''[[:en:Shubh Mangal Saavdhan|Shubh Mangal Saavdhan]]''
| Мудит Шарма
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.mid-day.com/articles/entertainment-actor-ayushmann-khurrana-movie-shubh-mangal-savdhan-trailer-trolling-erecticle-dysfunction-bollywood/18516195|title=Ayushmann Khurrana reveals the most amusing comment he {{sic|reci|eved|nolink=y}} for 'Shubh Mangal Savdhan'|date=19 August 2017|website=Mid-Day|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319191852/https://www.mid-day.com/articles/entertainment-actor-ayushmann-khurrana-movie-shubh-mangal-savdhan-trailer-trolling-erecticle-dysfunction-bollywood/18516195|archive-date=19 March 2020|access-date=19 March 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot;| ''[[:en:Tumhari Sulu|Tumhari Sulu]]''
| Худаш
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/tumhari-sulu-ayushmann-khurrana-has-a-special-cameo-in-this-vidya-balan-film/story-OUHS0jelTUHWXa9BNMK52O.html|title=Tumhari Sulu: Ayushmann Khurrana has a special cameo in this Vidya Balan film|date=8 November 2017|website=Hindustan Times|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319191955/https://www.hindustantimes.com/bollywood/tumhari-sulu-ayushmann-khurrana-has-a-special-cameo-in-this-vidya-balan-film/story-OUHS0jelTUHWXa9BNMK52O.html|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2018
! scope=&quot;row&quot; |''[[:en:Andhadhun|Andhadhun]]''
| Акаш Сараф
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/ayushmann-khurrana-andhadhun-shaped-me-as-an-actor-1606531-2019-10-05|title=Ayushmann Khurrana: AndhaDhun shaped me as an actor|website=India Today|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319192038/https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/ayushmann-khurrana-andhadhun-shaped-me-as-an-actor-1606531-2019-10-05|archive-date=19 March 2020|access-date=19 March 2020|last3=Ist|first3=2019 18:27}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot;| ''[[:en:Badhaai Ho|Badhaai Ho]]''
| Накул Каушик
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/ayushmann-khurrana-on-1-year-of-badhaai-ho-it-gave-me-my-first-rs-100-crore-superhit-1610733-2019-10-18|title=Ayushmann Khurrana on 1 year of Badhaai Ho: It gave me my first Rs 100 crore superhit|website=India Today|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319192107/https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/ayushmann-khurrana-on-1-year-of-badhaai-ho-it-gave-me-my-first-rs-100-crore-superhit-1610733-2019-10-18|archive-date=19 March 2020|access-date=19 March 2020|last3=Ist|first3=2019 19:36}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2019
! scope=&quot;row&quot; |''[[:en:Article 15 (film)|Article 15]]''
|Аян Ранҷон
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.independent.co.uk/news/world/asia/article-15-bollywood-ayushmann-khurrana-anubhav-sinha-a9001141.html|title=The Bollywood movie that India's upper caste is trying to ban|date=11 July 2019|website=The Independent|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319192139/https://www.independent.co.uk/news/world/asia/article-15-bollywood-ayushmann-khurrana-anubhav-sinha-a9001141.html|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot;| ''[[:en:Dream Girl (2019 film)|Dream Girl]]''
| Карамвир &quot;Карам&quot; Сингҳ (Пуҷа)
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/ayushmann-khurrana-starrer-dream-girl-rakes-in-rs-10-05-cr-on-first-day-becomes-actor-biggest-ever-opener/articleshow/71122914.cms|title=Ayushmann Khurrana-starrer 'Dream Girl' rakes in Rs 10.05 cr on first day, becomes actor's biggest-ever opener|date=14 September 2019|work=The Economic Times|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319192203/https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/ayushmann-khurrana-starrer-dream-girl-rakes-in-rs-10-05-cr-on-first-day-becomes-actor-biggest-ever-opener/articleshow/71122914.cms|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot;| ''[[:en:Bala (2019 film)|Bala]]''
| Балмукунд &quot;Бала&quot; Шукла
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://gulfnews.com/entertainment/bollywood/splitting-hairs-with-ayushmann-khurrana-over-bala-1.67646872|title=Splitting hairs with Ayushmann Khurrana over 'Bala'|website=Gulf News|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319192231/https://gulfnews.com/entertainment/bollywood/splitting-hairs-with-ayushmann-khurrana-over-bala-1.67646872|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2020
! scope=&quot;row&quot; |''[[:en:Shubh Mangal Zyada Saavdhan|Shubh Mangal Zyada Saavdhan]]''
|Картик Сингҳ
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.businesstoday.in/trending/box-office/ayushmann-khurrana-shubh-mangal-zyada-saavdhan-sees-major-drop-in-earning/story/396990.html|title=Ayushmann Khurrana's Shubh Mangal Zyada Saavdhan sees major drop in earning|website=[[Business Today (India)|Business Today]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319192302/https://www.businesstoday.in/trending/box-office/ayushmann-khurrana-shubh-mangal-zyada-saavdhan-sees-major-drop-in-earning/story/396990.html|archive-date=19 March 2020|access-date=19 March 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot;| ''[[:en:Gulabo Sitabo|Gulabo Sitabo]]''
|Банкӣ
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.firstpost.com/entertainment/gulabo-sitabo-amitabh-bachchan-ayushmann-khurrana-begin-shoot-for-shoojit-sircars-film-in-lucknow-6842861.html|title=Gulabo Sitabo: Amitabh Bachchan, Ayushmann Khurrana begin shoot for Shoojit Sircar's film in Lucknow|date=21 June 2019|website=Firstpost|access-date=21 June 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190703074927/https://www.firstpost.com/entertainment/gulabo-sitabo-amitabh-bachchan-ayushmann-khurrana-begin-shoot-for-shoojit-sircars-film-in-lucknow-6842861.html|archive-date=3 July 2019|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|}

==Барномаҳои телевизионӣ==

{| class=&quot;wikitable plainrowheaders sortable&quot;
|-  style=&quot;background:#ccc; text-align:center;&quot;
! Сол
! Номгӯй 
! Нақш
! class=&quot;unsortable&quot; | Шарҳҳо
! class=&quot;unsortable&quot; | {{abbr|Иқт.|Иқтибос}}
|-
| 2004
! scope=&quot;row&quot; |[[:en:MTV India|MTV]] [[:en:MTV Roadies|''Roadies'' (Мавсими 2)]]
| Contestant
| Winner
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/ayushmann-khurrana-gets-bullied-by-raghu-ram-in-roadies-throwback-video-fans-realise-how-times-have-changed/story-QOQ5g4BZ2ajJOOJ5ucEpAK.html|title=Ayushmann Khurrana gets bullied by Raghu Ram in Roadies throwback video, fans realise how times have changed|date=7 October 2019|website=Hindustan Times|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200205122000/https://www.hindustantimes.com/bollywood/ayushmann-khurrana-gets-bullied-by-raghu-ram-in-roadies-throwback-video-fans-realise-how-times-have-changed/story-QOQ5g4BZ2ajJOOJ5ucEpAK.html|archive-date=5 February 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
| 2007
! scope=&quot;row&quot; |''[[:en:Kayamath|Kayamath]]''
| Сакет Шергил
|
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/photogallery/movies/happy-30th-birthday-ayushmann-khurrana-a-flashback-of-his-work-on-the-small-screen-950516.html|title=Happy 30th Birthday Ayushmann Khurrana: A flashback of his work on the small screen|date=14 September 2014|website=News18|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319192611/https://www.news18.com/photogallery/movies/happy-30th-birthday-ayushmann-khurrana-a-flashback-of-his-work-on-the-small-screen-950516.html|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;5&quot; | 2008
! scope=&quot;row&quot; | MTV ''Wassup, The Voice of Youngistaan''
| 
| Шарики ровии барнома бо MTV VJ Банӣ Ҷ ва Винит Модӣ
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/photo-features/reasons-we-love-ayushmann-khurrana/ayushmann-khurrana-observes-karva-chauth-fast-for-wife-tahira-kashyaps-good-health-long-life/photostory/66389584.cms|title=Ayushmann Khurrana observes Karva Chauth fast for wife Tahira Kashyap's good health, long life – Reasons we love Ayushmann Khurrana|website=The Times of India|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319192654/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/photo-features/reasons-we-love-ayushmann-khurrana/ayushmann-khurrana-observes-karva-chauth-fast-for-wife-tahira-kashyaps-good-health-long-life/photostory/66389584.cms|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | MTV ''Fully Faltoo'' Филми – ''Cheque De India''
| Фақир Хон
| Spoof of ''[[:en:Chak De! India|Chak De! India]]''
| style=&quot;text-align:center;&quot;|
|-
! scope=&quot;row&quot; | MTV ''Fully Faltoo'' Филми – ''Jadoo Ekbar''
| Шоҳзода Ҷалебӣ
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|
|-
! scope=&quot;row&quot; |[[:en:MTV Roadies Hell Down Under|MTV ''Roadies Hell Down Under'']]
| 
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/india/ayushmann-khurrana/story-o1gvSjPJaToIW9zaDUm0TI.html|title=Ayushmann Khurrana|date=25 February 2013|website=Hindustan Times|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319192941/https://www.hindustantimes.com/india/ayushmann-khurrana/story-o1gvSjPJaToIW9zaDUm0TI.html|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | ''Ek Thi Rajkumari''
|Прем
|
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/shows-like-cid-aahat-shaktimaan-return-to-tv-to-combat-nearly-depleted-episode-banks/articleshow/74999917.cms|title=Shows like CID, Aahat, Shaktimaan return to TV to combat nearly-depleted episode banks|last=Mankad|first=Himesh|website=Mumbai Mirror|url-status=live|access-date=15 April 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200415102805/https://mumbaimirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/shows-like-cid-aahat-shaktimaan-return-to-tv-to-combat-nearly-depleted-episode-banks/articleshow/74999917.cms|archive-date=15 April 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 2009
! scope=&quot;row&quot; |''[[:en:India's Got Talent|India's Got Talent]] (Мавсими 1)''
| rowspan=&quot;3&quot; |
| Шарики ровӣ бо Никҳил Чипана
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Ayushmann Khurrana: What was his career before acting in movies?|url=https://www.republicworld.com/entertainment-news/bollywood-news/what-did-ayushmann-khurrana-do-professionally-before-movies|last=Sawant|first=Drushti|date=17 October 2019|website=Republic World|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200430120400/https://www.republicworld.com/entertainment-news/bollywood-news/what-did-ayushmann-khurrana-do-professionally-before-movies.html|archive-date=30 April 2020|access-date=19 March 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | ''[[:en:MTV Rock On|Rock on with MTV (Мавсими 1)]]''
|
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Ayushmann Khurrana and others who are VJs-turned-Bollywood-actors|url=https://www.republicworld.com/entertainment-news/bollywood-news/ayushmann-khurrana-and-other-actors-who-were-initially-video-jockeys|last=Kader|first=Sania|date=29 November 2019|website=Republic World|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200430120425/https://www.republicworld.com/entertainment-news/bollywood-news/ayushmann-khurrana-and-other-actors-who-were-initially-video-jockeys.html|archive-date=30 April 2020|access-date=19 March 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |''Stripped''
|
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;
|-
| rowspan=&quot;4&quot; | 2010
! scope=&quot;row&quot; |''[[:en:Taarak Mehta Ka Ooltah Chashmah|Taarak Mehta Ka Ooltah Chashmah]]''
|Худаш
|Меҳмони даъватӣ ([[:en:2010 Indian Premier League|IPL 3]])
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indiaforums.com/article/from-ipl-to-gokuldham-society-for-ayushman-khurana_17487|title=From IPL to Gokuldham Society for Ayushman Khurana..|website=India Forums|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319193807/https://www.indiaforums.com/article/from-ipl-to-gokuldham-society-for-ayushman-khurana_17487|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |''[[:en:Indian Premier League|Extra Innings T20 for Indian Premier League (Мавсими 3)]]''
| Пешбаранда
| Шарики ровии барнома бо Гаурав Капур, [[:en:Samir Kochhar|Самир Кочҳар]] ва [[:en:Angad Bedi|Ангад Бедӣ]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/photo-features/lesser-known-facts-about-ayushmann-khurrana/Ayushmann-Khurrana-Lesser-known-facts/photostory/41511566.cms|title=Ayushmann Khurrana: Lesser known facts – Lesser known facts about Ayushmann Khurrana|website=The Times of India|access-date=21 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200321133226/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/photo-features/lesser-known-facts-about-ayushmann-khurrana/Ayushmann-Khurrana-Lesser-known-facts/photostory/41511566.cms|archive-date=21 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | ''[[:en:India's Got Talent|India's Got Talent]] (Мавсими 2)''
| rowspan=&quot;5&quot; |
| Шарики ровии барнома бо Никҳил Чинапа
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dnaindia.com/bollywood/report-this-throwback-video-of-ayushmann-khurrana-from-his-roadies-audition-shows-his-struggle-and-how-he-has-come-a-long-way-2795303|title=This throwback video of Ayushmann Khurrana from his 'Roadies' audition shows his struggle and how he has come a long way|date=7 October 2019|website=DNA India|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319192550/https://www.dnaindia.com/bollywood/report-this-throwback-video-of-ayushmann-khurrana-from-his-roadies-audition-shows-his-struggle-and-how-he-has-come-a-long-way-2795303|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | ''[[:en:MTV Rock On|Rock on with MTV (Мавсими 2)]]''
| Шарики ровии барнома бо [[:en:Lisa Haydon|Лиза Ҳайдон]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thelivemirror.com/ayushmann-khurrana-facts/|title=20 unknown &amp; interesting facts about Dream Girl star Ayushmann Khurrana|date=14 September 2019|website=The Live Mirror|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319194236/https://www.thelivemirror.com/ayushmann-khurrana-facts/|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 2011
! scope=&quot;row&quot; |MTV ''Grind''
|
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|title=The return of MTV Grind – Indian Express|url=http://archive.indianexpress.com/news/the-return-of-mtv-grind/817585/|last=Kapoor|first=Jaskiran|date=15 July 2011|website=The Indian Express|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200430120524/http://archive.indianexpress.com/news/the-return-of-mtv-grind/817585/|archive-date=30 April 2020|access-date=30 April 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | ''[[:en:Just Dance (Indian TV series)|Just Dance]]''
|
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;
|-
| 2014
! scope=&quot;row&quot; |''1st Star Box Office India Awards Ceremony''
|
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Box Office India awards: Big B, SRK, Deepika and Alia sizzle at the event! (see pics)|url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/bollywood/star-box-office-india-awards-2014-17562.html|date=10 October 2014|publisher=India TV|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319194448/https://www.indiatvnews.com/entertainment/bollywood/star-box-office-india-awards-2014-17562.html|archive-date=19 March 2020|access-date=19 March 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
|2018
! scope=&quot;row&quot; |[[:en:25th Star Screen Awards|25th Star Screen Awards]]
|Ровӣ
|
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/fashion-and-trends/star-screen-awards-2018-deepika-ranveer-nail-the-power-couple-look-alia-bhatt-katrina-kaif-keep-it-stylish-and-chic/story-QWgV7SFK5vmTWEEoCBOdCN.html|title=Star Screen Awards 2018: Deepika Ranveer nail the power couple look, Alia Bhatt, Katrina Kaif keep it stylish and chic|date=17 December 2018|website=Hindustan Times|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319194659/https://www.hindustantimes.com/fashion-and-trends/star-screen-awards-2018-deepika-ranveer-nail-the-power-couple-look-alia-bhatt-katrina-kaif-keep-it-stylish-and-chic/story-QWgV7SFK5vmTWEEoCBOdCN.html|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|}

==Дискография==

{| class=&quot;wikitable plainrowheaders sortable&quot;
|-  style=&quot;background:#b0c4de; text-align:center;&quot;
!Сол
!Суруд
!Албом
!Оҳангсоз
! class=&quot;unsortable&quot; | {{abbr|Иқт.|Иқтибос}}
|-
|2012
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Pani Da Rang&quot;
|''Vicky Donor''
|[[:en:Rochak Kohli|Рочак Коҳлӣ]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.filmfare.com/features/7-times-ayushmann-khurrana-won-our-hearts-with-his-melodious-voice-39233.html|title=7 times Ayushmann Khurrana won our hearts with his melodious voice|website=Filmfare|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319195354/https://www.filmfare.com/features/7-times-ayushmann-khurrana-won-our-hearts-with-his-melodious-voice-39233.html|archive-date=19 March 2020|access-date=19 March 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 2013
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Saddi Gali&quot;
|rowspan=&quot;2&quot;|''[[:en:Nautanki Saala!#Soundtrack|Nautanki Saala!]] ''
|Рочак Коҳлӣ
|
|-
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Tu Hi Tu&quot;
|Рочак Коҳлӣ
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/music/ayushmann-khurrana-to-release-his-single/story-UhbveVz2DczcyDyXsAEj9H.html|title=Ayushmann Khurrana to release his single|date=19 July 2013|website=Hindustan Times|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319195644/https://www.hindustantimes.com/music/ayushmann-khurrana-to-release-his-single/story-UhbveVz2DczcyDyXsAEj9H.html|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |&quot;O Heeriye&quot;
| Single
|Рочак Коҳлӣ
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/Ayushmann-Khurrana/articleshow/22936517.cms|title=Ayushmann Khurrana endorses music brand|website=The Times of India|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319195716/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/Ayushmann-Khurrana/articleshow/22936517.cms|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 2014
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Khaamakhaan&quot;
|''[[:en:Bewakoofiyaan#Soundtrack|Bewakoofiyaan]]''
|[[:en:Raghu Dixit|Рагҳу Диксит]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/photo-features/reasons-we-love-ayushmann-khurrana/a-film-on-lgbt-subject-next-on-ayushmann-khurranas-mind/photostory/67331893.cms|title=A film on LGBT subject next on Ayushmann Khurrana's mind – Reasons we love Ayushmann Khurrana|website=The Times of India|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319192652/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/photo-features/reasons-we-love-ayushmann-khurrana/a-film-on-lgbt-subject-next-on-ayushmann-khurranas-mind/photostory/67331893.cms|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Mitti Di Khusboo&quot;
| Single
|Рочак Коҳлӣ
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/watch-mitti-di-khusboo-new-song-by-ayushmann-khurrana/1/394965.html|title=Mitti Di Khusboo new song by Ayushmann Khurrana|work=India Today|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084643/http://indiatoday.intoday.in/story/watch-mitti-di-khusboo-new-song-by-ayushmann-khurrana/1/394965.html|archive-date=4 March 2016|access-date=6 July 2019}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; | 2015
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Dil-E-Naadan&quot;
|''Hawaizaada''
|Аюшман Хорроно
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://ahmedabadmirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/ayushmann-khurrana-teams-up-with-suresh-triveni-for-his-fifth-single/articleshow/64293590.cms|title=Ayushmann Khurrana teams up with Suresh Triveni for his fifth single|website=Ahmedabad Mirror|url-status=live|access-date=19 March 2020|last3=2018|last4=Ist|first4=02:00|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319195919/https://ahmedabadmirror.indiatimes.com/entertainment/bollywood/ayushmann-khurrana-teams-up-with-suresh-triveni-for-his-fifth-single/articleshow/64293590.cms|archive-date=19 March 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | &quot;Moh Moh Ke Dhage&quot;
| ''Dum Laga Ke Haisha''
|[[:en:Anu Malik|Ану Малик]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.huffingtonpost.in/2016/03/28/ayushmann-khurrana-singing_n_9555960.html|title=Ayushmann Khurrana's Ecstatic Rendition of 'Moh Moh Ke Dhaage' Will Make Your Day|date=28 March 2016|website=HuffPost India|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20180622163758/https://www.huffingtonpost.in/2016/03/28/ayushmann-khurrana-singing_n_9555960.html|archive-date=22 June 2018|access-date=19 March 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Yahin Hoon Main&quot;
| Single
|Рочак Коҳлӣ
| 
|-
|2016
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Ik Vaari&quot;
| Single
|[[:en:Aparshakti Khurana|Апаршактӣ Хуроно]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/Ayushmann-Khurranas-Ik-vaari-is-the-ultimate-romantic-number-you-had-been-waiting-for/articleshow/54466707.cms|title=Ayushmann Khurrana's 'Ik vaari' is the ultimate romantic number you had been waiting for|website=The Times of India|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319200205/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/Ayushmann-Khurranas-Ik-vaari-is-the-ultimate-romantic-number-you-had-been-waiting-for/articleshow/54466707.cms|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;4&quot; | 2017
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Hareyaa (Rock version)&quot;
|''Meri Pyaari Bindu''
|Сачин Ҷигар
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Ayushmann Khurrana: The start of his singing career in Bollywood|url=https://www.republicworld.com/entertainment-news/bollywood-news/ayushmann-khurrana-the-start-of-his-singing-career-in-bollywood|last=Sabat|first=Surabhi|date=10 October 2019|website=Republic World|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200430120615/https://www.republicworld.com/entertainment-news/bollywood-news/ayushmann-khurrana-the-start-of-his-singing-career-in-bollywood.html|archive-date=30 April 2020|access-date=30 April 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Orrey Mon&quot;
|Single
|[[:en:Upal Sengupta|Упал Сенгупта]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/chandigarh/ayushmann-khurrana-s-happiness-concert-marks-his-homecoming/story-Z8pltFNbHwdBEfy5h1y9QP.html|title=Ayushmann Khurrana's 'Happiness Concert' marks his homecoming in Chandigarh|date=1 March 2020|website=Hindustan Times|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200314142422/https://www.hindustantimes.com/chandigarh/ayushmann-khurrana-s-happiness-concert-marks-his-homecoming/story-Z8pltFNbHwdBEfy5h1y9QP.html|archive-date=14 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Nazm Nazm&quot;
|''Bareilly Ki Barfi''
|[[:en:Arko Pravo Mukherjee|Арко]]
| 
|-
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Kanha (Unplugged)&quot;
|''[[:en:Shubh Mangal Savdhan (2017 film)|Shubh Mangal Savdhan]]''
|[[:en:Tanishk-Vayu|Танишк Ваю]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.khaleejtimes.com/20171021/no-title|title=Ali Zafar and Ayushmann Khurrana unplugged on Dubai stage|last=Gomes|first=Michael|website=Khaleej Times|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319200359/https://www.khaleejtimes.com/20171021/no-title|archive-date=19 March 2020|url-status=live|accessdate=2020-07-05|archivedate=2020-03-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200319200359/https://www.khaleejtimes.com/20171021/no-title}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;4&quot; | 2018
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Aap Se Milkar&quot;
|rowspan=&quot;2&quot;|''Andhadhun''
|[[:en:Amit Trivedi|Амит Триведӣ]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Andhadhun song: Ayushmann Khurrana, Radhika Apte enjoy each other's company in 'Aap Se Milkar' (Reprise)|url=https://www.cinestaan.com/articles/2018/sep/19/15731|last=Pandya|first=Sonal|date=19 September 2018|website=Cinestaan|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200430120646/https://www.cinestaan.com/articles/2018/sep/19/15731|archive-date=30 April 2020|access-date=19 March 2020|accessdate=2020-07-05|archivedate=2020-04-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200430120646/https://www.cinestaan.com/articles/2018/sep/19/15731}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Naina Da Kya Kasoor&quot;
|Амит Триведӣ
| 
|-
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Chan Kitthan&quot;
|Single
|Рочак Коҳлӣ
| 
|-
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Nain Na Jodeen&quot;
|''Badhaai Ho''
|Рочак Коҳлӣ
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ndtv.com/entertainment/badhaai-ho-new-song-nain-na-jodeen-is-the-perfect-song-to-soothe-your-achy-breaky-heart-1926954|title=Badhaai Ho New Song Nain Na Jodeen Is The Perfect Song To 'Soothe' Your Achy Breaky Heart|publisher=NDTV|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319200557/https://www.ndtv.com/entertainment/badhaai-ho-new-song-nain-na-jodeen-is-the-perfect-song-to-soothe-your-achy-breaky-heart-1926954|archive-date=19 March 2020|access-date=19 March 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2019
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Intezaar&quot;
|''[[:en:Article 15 (film)|Article 15]]''
|[[:en:Anurag Saikia|Анураг Сайкиа]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/ayushmann-khurrana-drops-an-unplugged-version-of-intezari-from-article-15-in-his-soulful-voice/articleshow/70042056.cms|title=Ayushmann Khurrana drops an unplugged version of 'Intezari' from 'Article 15 in his soulful voice|website=The Times of India|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319200638/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/ayushmann-khurrana-drops-an-unplugged-version-of-intezari-from-article-15-in-his-soulful-voice/articleshow/70042056.cms|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Ik Mulakat&quot;
|''[[:en:Dream Girl (2019 film)|Dream Girl]]''
|[[:en:Meet Bros|Мит Брос]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.freepressjournal.in/entertainment/from-lehenga-to-o-saki-saki-10-songs-that-set-tiktok-on-fire-this-diwali|title=From Lehenga to O Saki Saki: 10 songs that set TikTok on fire this Diwali|website=Free Press Journal|access-date=19 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319200720/https://www.freepressjournal.in/entertainment/from-lehenga-to-o-saki-saki-10-songs-that-set-tiktok-on-fire-this-diwali|archive-date=19 March 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Ab Teri Baari (бо [[:en:Naezy|Наезӣ]])&quot;
|Single
|[[:en:Clinton Cerejo|Клинтон Сереҷо]]
| 
|-
| rowspan=&quot;2&quot; | 2020
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Mere Liye Tum Kaafi Ho&quot;
|rowspan=2|''Shubh Mangal Zyada Saavdhan''
|Танишк Ваю
|
| 
|-
! scope=&quot;row&quot; |&quot;Arrey Pyaar Kar Le&quot;
|[[:en:Tanishk Bagchi|Танишк Багчӣ]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tribuneindia.com/news/pyaar-it-is-getting-51302|title=Pyaar, it is getting|website=The Tribune India|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200319200834/https://www.tribuneindia.com/news/pyaar-it-is-getting-51302|archive-date=19 March 2020|access-date=19 March 2020|accessdate=2020-07-05|archivedate=2020-03-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200319200834/https://www.tribuneindia.com/news/pyaar-it-is-getting-51302}}&lt;/ref&gt;
|}

== Ҷоизаҳо ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Сол !!Филм!! Ҷоиза !! Категория !! Натиҷа
|-
|| 2007 || 
| Bharat Nirman Awards || Ҷоизагирандаи ҷавон|| {{won}}&lt;ref name=&quot;RJ Ayushmann Wins Young Achievers Award&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.indiaprwire.com/pressrelease/radio/200705012745.htm|title=RJ Ayushmann of BIG 92.7 FM creates history: Wins Young Achievers Award|publisher=India PRwire|date=1 May 2007|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070503085005/http://www.indiaprwire.com/pressrelease/radio/200705012745.htm |archivedate=3 May 2007}}&lt;/ref&gt;
|-
|| 2011 || rowspan=&quot;2&quot;| [[:en:Just Dance (Indian TV series)|''Just Dance'']] || [[:en:Indian Television Academy Awards|Indian Television Academy Awards]] ||  || {{won}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=ITA Awards 2011 was a star-studded night|url=http://video.india.com/tv-gossip/512/ita-awards-2011-was-a-star-studded-night.html|accessdate=26 January 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20130524195631/http://video.india.com/tv-gossip/512/ita-awards-2011-was-a-star-studded-night.html|archive-date=24 May 2013|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130524195631/http://video.india.com/tv-gossip/512/ita-awards-2011-was-a-star-studded-night.html|archivedate=2013-05-24}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;13&quot;|2012 || [[:en:Cosmopolitan (magazine)|Cosmopolitan Fun and Fearless Awards]] || Best TV Anchor || {{won}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Ayushmann Khurrana's Biography|url=http://www.koimoi.com/actor/ayushmann-khurrana/|work=2012-01-26}}&lt;/ref&gt;
|-
|
| [[:en:GQ (Indian edition)|GQ India Men of the Year]] || Истеъдоди нави сол|| {{won}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=2012 GQ INDIA MEN OF THE YEAR |url=http://www.gqindia.com/content/2012-gq-india-men-year |accessdate=26 January 2012 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131210141309/http://www.gqindia.com/content/2012-gq-india-men-year |archivedate=10 December 2013 |df=dmy }}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;31&quot; | ''[[:en:Vicky Donor|Vicky Donor]]'' || [[:en:Zee Gold Awards|Boroplus Gold Awards]] || Ситораи дурахшони синамо аз барномаҳои телевизионӣ || {{won}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Ayushmann Khurrana, Yami of VICKY DONOR bag Gold Awards|url=http://www.glamsham.com/movies/scoops/12/aug/10-news-ayushmann-khurrana-yami-of-vicky-donor-bag-gold-awards-081210.asp|accessdate=26 January 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120812015325/http://www.glamsham.com/movies/scoops/12/aug/10-news-ayushmann-khurrana-yami-of-vicky-donor-bag-gold-awards-081210.asp|archivedate=2012-08-12}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[:en:Dainik Bhaskar|Bhaskar Bollywood Awards|Dainik Bhaskar|Bhaskar Bollywood Awards]] || Most Dramatic Newcomer (Мардона) || {{won}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Bollywood Bhaskar Awards Winners List|url=http://alltimeap.com/bollywood-bhaskar-awards-winners-list/|archive-url=https://archive.today/20130219223609/http://alltimeap.com/bollywood-bhaskar-awards-winners-list/|url-status=dead|archive-date=19 February 2013|accessdate=26 January 2012|archiveurl=https://archive.today/20130219223609/http://alltimeap.com/bollywood-bhaskar-awards-winners-list/|archivedate=2013-02-19}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |Global Indian Music Awards || Суруди ҷаззобтарин &lt;small&gt;(барои &quot;Pani Da Rang&quot;)&lt;/small&gt; || {{won}}&lt;ref&gt;{{cite news|title=Rockstar shines at Global Indian Music Awards with six awards|url=https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/global-indian-music-awards-rockstar-ar-rahman-117603-2012-10-03|accessdate=19 November 2018|newspaper=India Today|date=3 October 2012|location=Mumbai}}&lt;/ref&gt;
|-
| Беҳтарин дебют дар мусиқӣ&lt;small&gt;(ҳамчун овозхон)&lt;/small&gt; || rowspan=2 {{nom}}&lt;ref name=&quot;GIMA&quot;&gt;{{cite web|title=The Chevrolet Star GiMA Awards 2012 Film Music Nominees |url=http://www.gima.co.in/2012_film_nominees.php |publisher=GIMA |accessdate=14 February 2014 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140208051838/http://gima.co.in/2012_film_nominees.php |archivedate=8 February 2014 }}&lt;/ref&gt;
|-
| Беҳтарин дебют дар мусиқӣ &lt;small&gt;(ҳамчун оҳангсоз/шеърнавис, бо Рошак Коҳлӣ)&lt;/small&gt;
|-
| [[:en:People's Choice Awards India|People's Choice Awards India]] || Беҳтарин дебют дар синамо (Мардона/Занона) || {{nom}}&lt;ref&gt;{{cite web|last=Kumar |first=Ravi |title=People's Choice Awards 2012 Nominees |url=http://indialistnew.com/peoples-choice-awards-2012-nominees-list-for-movies-tv-music-and-sports |accessdate=27 January 2012 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121130085546/http://indialistnew.com/peoples-choice-awards-2012-nominees-list-for-movies-tv-music-and-sports/ |archivedate=30 November 2012 }}&lt;/ref&gt;
|-
| [[:en:BIG Star Entertainment Awards|BIG Star Entertainment Awards]] || Дебюти шавқовартарин ҳунарпешаи филм|| {{won}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Star Plus Big Star Entertainment Awards Winner List 31st December 2012|url=http://cinebag.com/star-plus-big-star-entertainment-awards-winner-list-31st-december-2012/|accessdate=27 January 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130108002157/http://cinebag.com/star-plus-big-star-entertainment-awards-winner-list-31st-december-2012/|archivedate=2013-01-08}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=4 | [[:en:5th Mirchi Music Awards|5th Mirchi Music Awards]] || [[:en:Mirchi Music Award for Male Vocalist of The Year|Вокалисти сол (мард)]] || rowspan=2 {{nom}}&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.radiomirchi.com/mma2012/hindi/nomination.html|title=Nominations – Mirchi Music Award Hindi 2012|website=www.radiomirchi.com|access-date=2018-04-27}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[:en:Mirchi Music Award for Upcoming Male Vocalist of The Year|Вокалисти сол]]
|-
| [[:en:Mirchi Music Award for Upcoming Music Composer of The Year|Оҳангсози сол]] || rowspan=2 {{won}}&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.radiomirchi.com/mma2012/hindi/winners_list.html|title=Winners – Mirchi Music Award Hindi 2012|website=www.radiomirchi.com|access-date=2018-04-27}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[:en:Mirchi Music Award for Upcoming Lyricist of The Year|Шеърнависи сол]]
|-
| rowspan=&quot;20&quot;|2013 || rowspan=&quot;2&quot;|[[Filmfare Awards]] || [[:en:Filmfare Award for Best Male Debut|Беҳтарин дебюти мардона]] || rowspan=2 {{Won}}&lt;ref name=&quot;Filmfare Awards&quot;&gt;{{cite web |author= |url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-02-17/news-interviews/36445378_1_barfi-kahaani-vicky-donor |title=Watch Filmfare Awards at 8pm tonight – The Times of India |publisher=Articles.timesofindia.indiatimes.com |date=2013-02-17 |accessdate=2015-03-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130220234415/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-02-17/news-interviews/36445378_1_barfi-kahaani-vicky-donor |archivedate=2013-02-20 }}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Сарояндаи пасикадрӣ|Беҳтарин овозхони пасикадрӣ]]
|-
| [[:en:ETC Bollywood Business|ETC Bollywood Business Awards]] || Беҳтарин дебюти қобили қабул|| {{won}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=ETC Business Awards Winners: 2012 – 2013|url=http://www.indicine.com/movies/bollywood/etc-business-awards-winners-2012-2013/|accessdate=26 January 2012}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot;|[[:en:Screen Awards]] || [[:en:Screen Award for Most Promising Newcomer – Male|Most Promising Newcomer – мардона]] || {{won}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Winner's of 19th Annual Screen Awards|url=http://screen.indianexpress.com/screenawards2013/winners_2013.php|accessdate=26 January 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20130114220338/http://screen.indianexpress.com/screenawards2013/winners_2013.php|archive-date=14 January 2013|url-status=dead|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[:en:Screen Award for Best Male Playback|Screen Award барои Беҳтарин овозхони пасикадрӣ]] || {{nom}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Nominations for 19th Annual Colors Screen Awards|url=http://screen.indianexpress.com/screenawards2013/nominations.php|accessdate=26 January 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20130208124031/http://screen.indianexpress.com/screenawards2013/nominations.php|archive-date=8 February 2013|url-status=dead|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot;|[[:en:Zee Cine Awards|Zee Cine Awards]] || [[:en:Zee Cine Award for Best Male Debut|Беҳтарин дебюти мардона]] || {{won}}&lt;ref name=&quot;Zee Cine Awards&quot;&gt;{{cite web |url=http://ibnlive.in.com/news/zee-cine-awards-2013-team-barfi--vidya-balan-salman-khan-bag-big-honours/316837-8-66.html |title=Zee Cine Awards 2013: Team 'Barfi!', Vidya Balan, Salman Khan bag big honours – IBNLive |publisher=Ibnlive.in.com |date=2013-01-20 |accessdate=2015-03-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130121023304/http://ibnlive.in.com/news/zee-cine-awards-2013-team-barfi--vidya-balan-salman-khan-bag-big-honours/316837-8-66.html |archivedate=2013-01-21 }}&lt;/ref&gt;
|-
| [[:en:Zee Cine Award for Best Playback Singer – Male|Беҳтарин овозхони пасикадрӣ (мард)]] || {{nom}}&lt;ref name=&quot;Zee Cine Awards&quot; /&gt;
|-
| rowspan=&quot;3&quot;|[[:en:Stardust Awards|Stardust Awards]] || [[:en:Stardust Award for Best Actor|Беҳтарин ҳунарпеша]] || rowspan=2 {{won}}&lt;ref name=&quot;Stardust Awards&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-2013-winners/ |title=Stardust Awards 2013 Winners |publisher=Indicine.com |date=2013-01-27 |accessdate=2015-03-10 |archivedate=2013-01-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130128153321/http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-2013-winners/ }}&lt;/ref&gt;
|-
| [[:en:New Musical Sensations (Male)|Ҳангомаи нави мусиқавӣ (Мард)]]
|-
| [[:en:Stardust Award for Superstar of Tomorrow – Male|Беҳтарин ситораи фардо – Мард]] || {{nom}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Nominations for Stardust Awards 2013|url=http://www.bollywoodhungama.com/movies/features/type/view/id/4437|accessdate=27 January 2012}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;4&quot;|[[:en:Apsara Film &amp; Television Producers Guild Award|Renault Star Guild Awards]] || [[:en:Apsara Award for Best Male Debut|Беҳтарин дебюти мардона]] || rowspan=2 {{won}}&lt;ref name=&quot;Renault Star Guild Awards win&quot;&gt;{{cite news|url=http://www.bollywoodhungama.com/movies/features/type/view/id/4564 |title=Winners of Renault Star Guild Awards 2013 &amp;#124; Latest Movie Features |work=Bollywood Hungama |date=2013-02-18 |accessdate=2015-03-10}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[:en:Apsara Award for Best Male Playback Singer|Беҳтарин овозхони пасикадрӣ (мард)]]
|-
| [[:en:Apsara Award for Best Actor in a Leading Role|Беҳтарин ҳунарпеша дар нақши марказӣ]] || rowspan=2 {{nom}}&lt;ref name=&quot;Renault Star Guild Awards nom&quot;&gt;{{cite web|author= |url=http://www.bollywoodlife.com/news-gossip/8th-star-guild-apsara-awards-nominations-shahrukh-khan-or-ranbir-kapoor-vidya-balan-or-priyanka-chopra-who-will-win/ |title=8th Star Guild Apsara Awards Nominations: Shahrukh Khan or Ranbir Kapoor, Vidya Balan or Priyanka Chopra – who will win? – Bollywood News &amp; Gossip, Movie Reviews, Trailers &amp; Videos at |publisher=Bollywoodlife.com |date=2013-02-13 |accessdate=2015-03-10}}&lt;/ref&gt;
|-
| Беҳтарин шеър
|-
| rowspan=&quot;2&quot;|[[:en:Times of India|Times of India Film Awards]] || Беҳтарин дебюти мардона|| {{won}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=Time of India Film Awards 2013 Winners List|url=http://www.indicine.com/movies/bollywood/times-of-india-film-awards-2013-winners-list/|publisher=Indicine|accessdate=2015-03-10|archivedate=2018-11-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181119214704/http://www.indicine.com/movies/bollywood/times-of-india-film-awards-2013-winners-list/}}&lt;/ref&gt;
|-
| Беҳтарин овозхони пасикадрӣ (мард)  || {{nom}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=TOIFA Awards 2013 Nominations|url=http://www.indicine.com/movies/bollywood/toifa-awards-2013-nominations/|publisher=Indicine|accessdate=2020-07-06|archivedate=2013-05-31|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130531214254/http://www.indicine.com/movies/bollywood/toifa-awards-2013-nominations/}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot;|[[:en:International Indian Film Academy Awards|International Indian Film Academy Awards]] || [[:en:IIFA Award for Star Debut of the Year – Male|Дебюти ситоравии сол — мард]] || {{won}}&lt;ref&gt;{{cite web|title=IIFA Awards 2013: The winners are finally here!|url=http://zeenews.india.com/entertainment/iifa-2013/iifa-awards-2013-the-winners-are-finally-here_138502.htm|publisher=Zeenews.india.com|accessdate=2015-03-10}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[:en:IIFA Award for Best Actor|Беҳтарин ҳунарпеша]] || {{nom}}&lt;ref name=&quot;IIFA nom&quot;&gt;{{cite news|url=http://www.bollywoodhungama.com/movies/features/type/view/id/4899 |title=Nominations for IIFA Awards 2013 &amp;#124; Latest Movie Features |work=Bollywood Hungama |date=2013-04-22 |accessdate=2015-03-10}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[:en:Producers Guild Film Awards|Producers Guild Film Awards]]
|Беҳтарин овозхони пасикадрӣ (мард) 
|rowspan=&quot;2&quot; {{won}}&lt;ref name=imdb&gt;{{cite web|url=https://m.imdb.com/name/nm4731677/awards?ref_=m_nm_awd|title=Ayushmann Khurana Awards|website=[[IMDb]]}}&lt;/ref&gt;
|-
|Bollywood Hungama Surfers' Choice Movie Awards
|Беҳтарин дебюти мардона
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |2018
| rowspan=&quot;4&quot; |''[[:en:Shubh Mangal Saavdhan|Shubh Mangal Saavdhan]]''
|Screen Awards|| Беҳтарин ҳунарпеша – Мард (Машҳур) || {{Nom}}
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |[[:en:Zee Cine Awards|Zee Cine Awards]] || Беҳтарин ҳунарпеша – Мард || rowspan=2 {{Nom}}&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.zeecineawards.com/timeline/2018/winners/|title=2018 Archives – Zee Cine Awards|website=Zee Cine Awards|language=en-US|access-date=2018-01-27|accessdate=2020-07-06|archivedate=2017-12-31|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171231212032/http://www.zeecineawards.com/timeline/2018/winners/}}&lt;/ref&gt;
|-
|Беҳтарин ҳунарпеша – Мард (Интихоби ҳакамон)
|-
| [[Filmfare Awards]] || |[[Filmfare Award for Best Actor|Беҳтарин ҳунарпеша]]
| {{nom}}&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.filmfare.com/features/nominations-for-the-63rd-jio-filmfare-awards-2018_-26161-19.html|title=Nominations for the 63rd Jio Filmfare Awards 2018|work=filmfare.com|access-date=2018-01-27|language=en}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;7&quot; |2019
| rowspan=&quot;5&quot; |''[[:en:Andhadhun|Andhadhun]]''
|[[:en:Zee Cine Awards|Zee Cine Awards]]
|Беҳтарин ҳунарпеша – Мард
|{{Nom}}&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.zeecineawards.com/zee-cinema-air-zee-cine-awards-2019-march/|title=Zee Cinema To Air Zee Cine Awards 2019 In March|date=2019-03-13|website=Zee Cine Awards|language=en-US|access-date=2019-03-17|accessdate=2020-07-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190318155611/https://www.zeecineawards.com/zee-cinema-air-zee-cine-awards-2019-march/|archivedate=2019-03-18}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |[[Filmfare Awards]]
|[[:en:Filmfare Award for Best Actor|Беҳтарин ҳунарпеша]]
| {{Nom}}&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.filmfare.com/news/bollywood/nominations-for-the-64th-vimal-filmfare-awards-2019_-32898-1.html|title=Nominations for the 64th Vimal Filmfare Awards 2019 {{!}} filmfare.com|website=www.filmfare.com|access-date=2019-03-17}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[:en:Filmfare Critics Award for Best Actor|Беҳтарин ҳунарпеша (Мунаққидон)]]
| {{won}}
|-
|News18 Reel Movie Awards
|Беҳтарин ҳунарпеша
|{{nom}}&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.news18.com/reel-movie-awards-2019/nominations/|title=Nominations FOR Reel movie Awards 2019|website=News18|access-date=2019-03-18}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[:en:National Film Awards|National Film Awards]]
|Беҳтарин ҳунарпеша
|{{won}}&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ndtv.com/entertainment/national-film-awards-vicky-kaushal-and-ayushmann-khurrana-share-best-actor-2082846|title=National Film Awards: Vicky Kaushal And Ayushmann Khurrana Share Best Actor|website=NDTV|access-date=2019-08-09}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |''[[:en:Andhadhun|Andhadhun]], [[:en:Badhaai Ho|Badhaai Ho]]''
|BizAsia Online Awards
|Беҳтарин ҳунарпеша
|{{nom}}&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.bizasialive.com/bizasia-online-awards-2019-nominations-announced/|title=BizAsia Online Awards 2019 nominations announced|last=Baddhan|first=Raj|date=2019-03-10|website=BizAsia {{!}} Media, Entertainment, Showbiz, Events and Music|language=en-GB|access-date=2019-03-18}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[:en:Asiavision Awards|Asiavision Awards]]
|Беҳтарин ҳунарпеша (Мунаққидон)
|{{Won}}&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.ibtimes.co.in/asiavision-movie-awards-2018-winners-list-ranveer-singh-dhanush-trisha-honoured-photos-videos-792105|title=Asiavision Movie Awards 2018 winners list: Ranveer Singh, Dhanush and Trisha honoured [Photos + Videos]|last=Hooli|first=Shekhar H.|date=2019-02-17|website=International Business Times, India Edition|language=english|access-date=2019-02-18}}&lt;/ref&gt;
|-
| rowspan=&quot;5&quot; |2020
|[[:en:Article 15 (film)|Article 15]]
| rowspan=&quot;3&quot; |[[:en:Screen Awards|Screen Awards]]
| rowspan=&quot;2&quot; |Беҳтарин ҳунарпеша (Мунаққидон)
|rowspan=&quot;2&quot;{{won}}&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.financialexpress.com/entertainment/star-screen-awards-2019-heres-the-list-of-all-winners-from-star-studded-award-night/1788495/|title=Star Screen Awards 2019: Here’s the list of all winners from star-studded award night|date=2019-12-09|website=The Financial Express|language=en-US|access-date=2020-01-01}}&lt;/ref&gt;
|-
|[[:en:Bala (2019 film)|Bala]]
|
|-
|[[:en:Dream Girl (2019 film)|Dream Girl]]
|Беҳтарин ҳунарпеша дар нақши комедиявӣ
|{{nom}}
|- 
|[[:en:Article 15 (film)|Article 15]]
| rowspan=&quot;2&quot; |[[Filmfare Awards]]
| Беҳтарин ҳунарпеша (Мунаққидон)
| {{won}}
|-
|[[:en:Bala (2019 film)|Bala]]
| [[Filmfare Award for Best Actor|Беҳтарин ҳунарпеша]]
| {{nom}}
|}

== Нигаред низ ==
*[[Феҳристи ҳунарпешагони Ҳиндустон]]
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

{{Authority control}}

[[Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳо аз рӯи алифбо]]
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони синамои Ҳиндустон]]
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони телевизиони Ҳиндустон]]
[[Гурӯҳ:Сарояндаҳои пасикадрии Болливуд]]
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои мард асри XXI]]</text>
      <sha1>0ir4zjjljngcsdxsb87tusxzshn9weg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ноҳияи Чироқчӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>220878</id>
    <revision>
      <id>1469733</id>
      <parentid>1308364</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T19:01:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <origin>1469733</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1732" sha1="cu7kdwnc1se0wvpqeegp8za6em93cyg" xml:space="preserve">{{ВМ|{{PAGENAME}}|Вилоят}}
'''Ноҳияи Чироқчӣ''' ({{lang-uz|Chiroqchi tumani, Чироқчи тумани}}) — воҳиди маъмурӣ дар ҳайати [[вилояти Қашқадарё]]и [[Ӯзбекистон|Ҷумҳурии Ӯзбекистон]]. Маркази маъмурӣ — [[шаҳр]]и Чироқчӣ.
 
== Таърих ==
Ноҳия соли [[1931]] таъсис ёфтааст.  Соли [[1938]] ноҳия воҳиди маъмурии [[вилояти Бухоро]] шудааст. Соли 1943 ба вилояти Қашқадарё [[Ӯзбекистон|Ҷумҳурии Ӯзбекистон]] гузаштаст. Солҳои 1963-1964 ба ноҳияи Сирдарё тобеъ буд&lt;ref&gt;[http://wwhp.ru/kashk.htm Всемирный исторический проект]{{Недоступная ссылка|date=Январь 2018 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;. 

== Тақсимоти маъмурӣ ==
Аз рӯи тақсимоти маъмурӣ (2011), тобеи ноҳия 8 [[шаҳрак]] ва 20 [[ҷамоати деҳот]] мебошанд&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://stat.uz/upload/iblock/4eb/SOATO.zip |title=СОАТО Система обозначений административно-территориальных образований |accessdate=2019-12-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120104002349/http://stat.uz/upload/iblock/4eb/SOATO.zip |archivedate=2012-01-04 }}&lt;/ref&gt;.

== Ҷуғрофия ==

Масоҳати ноҳия —  

== Аҳолӣ ==
{{бознависӣ}}

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}
{{uzbek-geo-stub}}
{{вилояти Қашқадарё}}
[[Гурӯҳ:Ноҳияҳои вилояти Қашқадарё]]</text>
      <sha1>cu7kdwnc1se0wvpqeegp8za6em93cyg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Баҳси корбар:Monev90</title>
    <ns>3</ns>
    <id>225789</id>
    <revision>
      <id>1469753</id>
      <parentid>1058026</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T23:23:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mfield</username>
        <id>5434</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Mfield moved page [[Баҳси корбар:Me4osmsa]] to [[Баҳси корбар:Monev90]]: Automatically moved page while renaming the user &quot;[[Special:CentralAuth/Me4osmsa|Me4osmsa]]&quot; to &quot;[[Special:CentralAuth/Monev90|Monev90]]&quot;</comment>
      <origin>1058026</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5115" sha1="54426mzyxzkif78h5807udlx8bjor1l" xml:space="preserve">{{Хуш омадед/чаҳорчӯба

|welcomeHeader=Хуш омадед ба Википедиаи Тоҷикӣ, {{#if:  | {{{1}}} | {{BASEPAGENAME}} }}!

|firstStepsTitle=Роҳнамои қадамҳои аввалин

|firstStepsText=[[Image:Heckert GNU white.svg|left|60px|thumb|]] 
Акнун Шумо метавонед на фақат мақолаҳоро дар Википедиа хонед, боз Шумо метавонед мақолаҳоро вироиш кунед ва ё мақолаи худро ба Википедиа ирсол кунед. Барои дар Википедиа чӣ тавр мақола навиштан аз [[Википедиа:Барои_навкорон|ин ҷо]] бинед.
Муҳтавои Википедиа таҳти иҷозаномаи [http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/ Creative Commons Attribution-ShareAlike] (CC-BY-SA) ва иҷозаномаи [http://69.246.228.115/tajikngo/www/CBT/TAJIKTEXTBOOKS/license.html GFDL] дастрас аст.

Шумо метавонед бо литсензияи GFDL дар [http://69.246.228.115/tajikngo/www/CBT/TAJIKTEXTBOOKS/license.html инҷо] ва [http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/ Creative Commons Attribution-ShareAlike] (CC-BY-SA) шинос шавед. 

* [[Википедиа:Роҳнамои намуд]]
* [[Википедиа:Ҳуқуқи муаллиф]]

|helpTitle=Ёрӣ

|helpText=Иттилооти бештарро метавонед дар [[Википедиа:Вуруди корбарон|вуруди корбарон]] пайдо намоед. Шумо боз метавонед саволҳои худро дар ин ҷо нависед '''[[Роҳнамо:Мундариҷа|Роҳнамо]]''' ё дар канали [[w:Wikipedia:IRC tutorial|IRC]] [[irc:wikipedia-tg|#wikipedia-tg]] ([http://java.freenode.net//index.php?channel=wikipedia-tg бевосита аз дигарон бипурсед]). Инчунин шумо метавонед бо яке аз [[Википедиа:Мудирон|мудирон]] дар тамос бошед ё дар саҳифаи баҳси яке аз онҳо саволи худро нависед.

|tipsTitle=Чизҳои хуб ва роҳнамоиҳо

|tipsText=&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;!--empty div is to make sure bullets work--&gt;
* Ба саҳифаи корбарии худ қуттиҳо забонҳоро гузоред ва сатҳи дониши забондонии худро ба дигарон муайян кунед.
* Дар вақти дар саҳифаи баҳси корбарон саволеро навишта бо илова кардани &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; дар охири савол имзои худро гузоред.
* Бисёр мақолаҳои Википедиа нопурра мебошад, агар мақолаи нопурраеро дарёфт кардед, пайванди вироишро дар болои он мақола пахш кунед, баъд як аз ин рамзҳои зеринро &lt;nowiki&gt;{{stub}}&lt;/nowiki&gt; ё &lt;nowiki&gt;{{ҷавона}}&lt;/nowiki&gt; ба матн илова карда, саҳифаро захира кунед.
 
|mistakeTitle=Ба хатогие роҳ додед ё дучор шудед?

|mistakeText=&lt;div&gt;&lt;/div&gt;&lt;!--empty div is to make sure bullets work--&gt;
* Агар ягон хатогиеро дар мақолае пайдо кардед, метавонед дар боло пайванди Вироишро пахш карда хатогиро бартараф кунед ва саҳифаро захира кунед.
* Агар ба ягон хатогие роҳ додед ва ё унвони ягон мақоларо хато навиштед. Бо яке аз мудирон дар тамос шавед.
* Агар ду мақолаи монандеро пайдо кардед, лутфан яке аз онҳоро холи карда масири онро ба дигар тағйир диҳед.
* Агар мақолае бо забони ғайри тоҷикиро дарёфт кардед, лутфан вироишро пахш карда дар боло &lt;nowiki&gt;{{тарҷума}}&lt;/nowiki&gt; нависед ва саҳифаро захира кунед.
* Агар мақолаи бемазмунро дарёфт кардед, лутфан вироишро дар боло пахш карда дар болои саҳифа &lt;nowiki&gt;{{delete}}&lt;/nowiki&gt; нависед ва саҳифаро захира кунед. Баъд яке аз мудирон он мақоларо баррасӣ карда дар ҳолати зарури онро ҳазв ё вироиш хоҳанд кард.

|feedbackText=(P.S. Барои ин паём мехоҳед [[Википедиа баҳс:Гузориши Хуш омадед|пешниҳоди]] худро нависед?)

|lang=en
}} --[[File:Robot icon.svg|26px]] [[User:SamakBot|'''&lt;span style=&quot;color:#ff5722&quot;&gt;Samak&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;color:#666565&quot;&gt;Bot&lt;/span&gt;''']] &lt;sup&gt;[[Баҳси_корбар:SamakBot|'''Talk''']]&lt;/sup&gt; 21:22, 21 Декабри 2019 (UTC)</text>
      <sha1>54426mzyxzkif78h5807udlx8bjor1l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Герҳорт Ҳоуптмон</title>
    <ns>0</ns>
    <id>277478</id>
    <revision>
      <id>1469820</id>
      <parentid>1452602</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:58:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469820</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2254" sha1="agupio98kldrv6r7kw410r4ltalomha" xml:space="preserve">{{Адиб
}}
'''Герҳорт Юҳонн Роберт Ҳоутмон''' ({{Lang-de|Gerhart Johann Robert Hauptmann}}; [[15 ноябр]]и [[Соли 1862|1862]], Оберсалзбрун — [[6 июн]]и [[Соли 1946|1946]], Агнетендорф) — [[намоишноманавис]]и [[олмон]]ӣ. Барандаи Ҷоизаи Нобели адабиёт дар [[соли 1912]] .

== Зиндагонӣ ва ҳунар ==
Дар Силезиёи Поёнӣ дар хонаводаи молики меҳмонхона Роберт Ҳоутмон ва занаш Мориё ба дунё омадааст. Герҳорт ду бародари бузург — Геюрг ва Корл — ва хоҳарбузург Юҳонно дошт.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [http://az.lib.ru/g/gauptman_g/ Сочинения Гауптмана на сайте Lib.ru: Классика]
* [http://www.dw-world.de/dw/article/0,,5851706,00.html Дом-музей] Нобелевский лауреат Герхарт Гауптман — король острова Хиддензе. Репортаж Deutsche Welle
* [http://lunacharsky.newgod.su/lib/neizdannye-materialy/razgovor-s-gergartom-gauptmanom Разговор с Герартом Гауптманом] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20200711130933/http://lunacharsky.newgod.su/lib/neizdannye-materialy/razgovor-s-gergartom-gauptmanom/ |date=2020-07-11 }} — очерк А. В. Луначарского
* [http://20v-euro-lit.niv.ru/20v-euro-lit/hh-vek-andreev/zapadnoevropejskaya-novaya-drama.htm О Гауптмане в кн.: Зарубежная литература ХХ века / под редакцией Л. Г. Андреева. — М.: Высшая школа, 1996] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20170522054011/http://20v-euro-lit.niv.ru/20v-euro-lit/hh-vek-andreev/zapadnoevropejskaya-novaya-drama.htm |date=2017-05-22 }}

{{ПБ}}

[[Гурӯҳ:Барандагони Ҷоизаи Нобел дар бахши адабиёт]]
[[Гурӯҳ:Нависандагони Олмон]]
[[Гурӯҳ:Барандагони ҷоизаи Нобел ба тартиби алифбо]]</text>
      <sha1>agupio98kldrv6r7kw410r4ltalomha</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ҳалима Яъқуб</title>
    <ns>0</ns>
    <id>286154</id>
    <revision>
      <id>1469746</id>
      <parentid>1464283</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T19:17:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469746</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33132" sha1="skh7i141q6z3z9p14r1cjws93v2w7mu" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|вазифа = 8-умин [[Президенти Сингапур]]
|парчам = Flag of the President of Singapore.svg
|аввалдавр = 14 сентябри соли 2017 - 13 сентябри соли 2023
|пешгузашта = [[Ҷозеф Юварай Пиллэй]] (и.в.)&lt;br&gt;[[Тони Тан]]
}}
'''Ҳалима бинти Яъқуб''' ({{Lang-ms|Halimah Binti Yacob, حاليمه بنت ياچوب}}, {{Lang-zh|哈莉玛·雅各布}}{{Lang-ta|ஹலிமா பின்தி யாகொப்}}, тав. 23 августи 1954) — сиёсатмадори Сингапур, аввалин [[Феҳристи президентҳои Сингапур|президент-бонуи Сингапур]]. Ҳалима Яъқуб аз 14 сентябри соли 2017 то 13 сентябри соли 2023 дар ин вазифа кор кардааст. Ба таври қонунӣ ин вазифаро ишғол намуд, вақте ки дигар номзадҳоро ба интихобот роҳ надоданд. Аз моҳи январи соли 2013 то августи соли 2017 вай ба ҳайси раиси парлумони Сингапур кор кардааст.

== Зиндагинома ==
=== Пайдоиш ва таълим ===
Падари Ҳалима — ҳиндӣ, модараш малайӣ аст. Падари Ҳалима дар синни 8-солагӣ вафот кард, аз ин рӯ модараш ӯро танҳо ба воя расонд &lt;ref&gt;{{Книга|часть=To Singapore with Love...|заглавие=50 Years of Indian Community in Singapore|ссылка=https://books.google.com/books?id=RHfQDAAAQBAJ&amp;lpg=PA107&amp;dq=indian-origin%20politician%20halimah%20yacob&amp;pg=PA107#v=onepage&amp;q=indian-origin%20politician%20halimah%20yacob&amp;f=false|издательство=World Scientific Publishing Co|страницы=107|isbn=978-9-813-14058-5|автор=Rajan, Uma|ответственный=Pillai, Gopinath; Kesavapany, Krishnasamy|год=2016}}. — «Notable female politicians include Dhanam Avadai, PAP Member for Moulmein (1965–1968), lawyer Indranee Rajah, the current Senior Minister of State, Ministry of Law and Ministry of Education, and Indian-origin politician Halimah Yacob, former Minister and current Speaker of Parliament.».&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;ST2013_father&quot;&gt;{{Cite news|last=Cheam|first=Jessica|date=2013-01-10|title=A strong advocate for workers, women and minorities|url=http://www.asiaone.com/print/News/Latest%2BNews/Singapore/Story/A1Story20130108-394132.html|work=The Straits Times|location=Singapore|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170721022531/http://www.asiaone.com/print/News/Latest%2BNews/Singapore/Story/A1Story20130108-394132.html|archivedate=2017-07-21|accessdate=2017-07-21|quote=Her Indian-Muslim father was a watchman who died when she was eight years old.|ref=ST2013_fathaer}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;ST2017_mother&quot;&gt;{{Cite news|last=Tham|first=Yuen-C|date=2017-07-17|title=More consultation needed before my decision to run for president: Halimah Yacob|url=http://www.straitstimes.com/politics/more-consultation-needed-before-my-decision-halimah|work=The Straits Times|location=Singapore|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170717160403/http://www.straitstimes.com/politics/more-consultation-needed-before-my-decision-halimah|archivedate=2017-07-17|accessdate=2017-07-21|quote=She added that her father, who died when she was eight years old, was born in Singapore, and she was brought up by her Malay mother.|ref=ST2017_mother}}&lt;/ref&gt;.

Вай дар ду мактаби духтарона таҳсил карда, соли 1978 бакалаври ҳуқуқи худро аз [[Донишгоҳи миллии Сингапур|Донишгоҳи Миллии Сингапур]] соҳиб гашт. Соли 2001 дараҷаи магистрии ҳуқуқшиносиро дар онҷо гирифт. Аз 7 июли соли 2016 ӯ инчунин унвони доктори фахрии ҳуқуқшиносии Донишгоҳи миллии Сингапурро дорад &lt;ref&gt;{{Cite news|title=Halimah Yacob conferred honorary Doctor of Laws degree by NUS|url=http://www.straitstimes.com/singapore/halimah-yacob-conferred-honorary-doctor-of-laws-degree-by-nus|accessdate=2016-07-07|publisher=Straits Times|date=2016-07-07}}&lt;/ref&gt;.

=== Корнома ===
Дар Конгресси иттифоқҳои касабаи миллӣ кор кардааст.

Соли 2001 ӯ вакили парлумон интихоб шуд. Як қатор мансабҳои давлатиро ишғол кардааст.

8 январи соли 2013 вай аз ҷониби сарвазир [[Ли Сянлун]] ба вазифаи раиси парлумон пешбарӣ карда шуд &lt;ref name=&quot;CNA 20130109&quot;&gt;{{Cite news|title=PM Lee to nominate Halimah Yacob as next Speaker of Parliament|url=http://www.channelnewsasia.com/stories/singaporelocalnews/view/1246664/1/.html|publisher=ChannelNewsAsia|date=2013-01-08|archiveurl=https://archive.is/20130215171522/http://www.channelnewsasia.com/stories/singaporelocalnews/view/1246664/1/.html|archivedate=2013-02-15}}&lt;/ref&gt; ва 14 январи ҳамон сол интихоб шуд. Ҳалима нахустин раиси зан дар парлумон дар таърихи Сингапур гардид. 

== Интихоботи президентӣ ==
6 августи соли 2017 вай барои иштирок дар [[Интихоботи президентии Сингапур (2017)|интихоботи президентӣ]] аз вазифаи раиси парлумон истеъфо дод  Чанде пеш аз пешбарӣ шуданаш, вай аз ҳизби [[Амали маъмул (Ҳизб)|Амалиёти Халқӣ]], ки аз соли 2001 узви он буд, баромад  

Илова бар Ҳалима, боз 4 нафари дигар ба мақоми раёсати ҷумҳурӣ номзад шуданд, аммо онҳо ба далели номувофиқӣ ба талабот ба номзадҳо аз вазифа сабукдӯш карда шуданд (номзад бояд собиқаи хидмати давлатӣ дошта бошад ё роҳбаре ба ширкате бошад, ки капитализатсияаш аз 500 миллион доллари Сингапур (тақрибан 371 миллион доллари амрикоӣ) зиёд бошад &lt;ref&gt;[http://tass.ru/mezhdunarodnaya-panorama/4557468 Президентом Сингапура впервые стала женщина]&lt;/ref&gt;.
Ҳалима Яъқуб аз 14 сентябри соли 2017 то 13 сентябри соли 2023 дар вазифаи Президенти Сингапур кор кардааст.
== Президенти  Сингапур ==
6 августи соли 2017, вай барои иштирок дар интихоботи президентӣ аз мақоми раиси Парлумон истеъфо дод &lt;ref&gt;{{cite news|last1=Tham|first1=Yuen-C|title=Speaker of Parliament Halimah Yacob to run for President in coming election|url=http://www.straitstimes.com/politics/speaker-of-parliament-halimah-yacob-to-run-for-president-in-coming-election|accessdate=2017-08-06|work=The Straits Times|date=2017-08-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170806134339/http://www.straitstimes.com/politics/speaker-of-parliament-halimah-yacob-to-run-for-president-in-coming-election|archivedate=2017-08-06|language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|title=Halimah Yacob announces bid to be Singapore's next President|url=http://www.channelnewsasia.com/news/singapore/halimah-yacob-announces-bid-to-be-singapore-s-next-president-9097256|accessdate=2017-08-06|work=Channel NewsAsia|date=2017-08-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170806144839/http://www.channelnewsasia.com/news/singapore/halimah-yacob-announces-bid-to-be-singapore-s-next-president-9097256|archivedate=2017-08-06}}&lt;/ref&gt;. Незадолго перед выдвижением вышла из партии «[[Народное действие (партия)|Народное действие]]», в которой состояла с 2001 года&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://sg.news.yahoo.com/pe2017-look-credentials-not-past-affiliations-halimah-yacob-055114938.html|title=PE2017 - Look at my credentials, not my past affiliations: Halimah Yacob|publisher=|accessdate=2017-09-12|archive-date=2019-03-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20190329135844/https://sg.news.yahoo.com/pe2017-look-credentials-not-past-affiliations-halimah-yacob-055114938.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.. Чанде пеш аз номзадии худ, вай аз Ҳизби амали мардумӣ, ки аз соли 2001 узви он буд, хориҷ шуд &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://sg.news.yahoo.com/pe2017-look-credentials-not-past-affiliations-halimah-yacob-055114938.html|title=PE2017 - Look at my credentials, not my past affiliations: Halimah Yacob|publisher=|accessdate=2017-09-12|archive-date=2019-03-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20190329135844/https://sg.news.yahoo.com/pe2017-look-credentials-not-past-affiliations-halimah-yacob-055114938.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;..

Ғайр аз Ҳалима, чаҳор нафари дигар барои президентӣ номзад шуданд, аммо онҳо аз сабаби риоя накардани талаботи номзадҳо (номзад бояд таҷрибаи корӣ дар хизмати давлатӣ дошта бошад ё ширкатеро бо сармоягузории беш аз 500 миллион доллари Сингапур (тақрибан 371 миллион доллари ИМА) роҳбарӣ кунад), рад карда шуданд &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://tass.ru/mezhdunarodnaya-panorama/4557468 |title=Президентом Сингапура впервые стала женщина |access-date=2017-09-15 |archive-date=2017-09-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170916015959/http://tass.ru/mezhdunarodnaya-panorama/4557468 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.
[[File:KOREA The 20th President Inauguration Ceremony 565 (52062283752).jpg|thumb|Ҳалима Яъқуб, президенти Сингапур, дар маросими савгандёдкунии президенти Кореяи Ҷанубӣ [[Юн Сок Ёл]], дар Сеул, 10 майи соли 2022]]

Ҳалима [[14 сентябр|14 сентябри]] [[соли 2017]] ба ҳайси президенти Сингапур савганд ёд кард. &lt;ref&gt;{{Cite news|title=Halimah Yacob to be sworn in as Singapore's 8th president on Thursday: PMO|first=Tham Yuen-CSenior Political|last=Correspondent|url=https://www.straitstimes.com/politics/madam-halimah-yacob-prepares-to-hand-in-papers-for-presidential-election|website=The Straits Times|location=Singapore|id=0585-3923|date=2017-09-13|accessdate=2023-09-15|lang=en|archive-date=2017-12-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20171217185633/http://www.straitstimes.com/politics/madam-halimah-yacob-prepares-to-hand-in-papers-for-presidential-election|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.
 
29 майи соли 2023 Ҳалима эълон кард, ки дар интихоботи президентии соли 2023 номзадии худро дубора ба даст намеорад. Мӯҳлати ваколати ӯ 13 сентябр ба охир расид ва 14 сентябр ҷои ӯро президенти нӯҳум [[Тарман Шанмугаратнам]] гирифт. 
== Фаъолияти президентӣ (2017–2023) ==
Ҳалима 14 сентябри соли 2017 дар Қасри Истана ҳамчун президенти Сингапур савганд ёд кард. 
Вай аввалин президенти зан дар Сингапур ва аввалин президенти малайӣ дар 47 сол шуд. Дар ин вазифа, вай инчунин ба таври расмӣ ба ҳайси ректори Донишгоҳи технологии NUS  ва Донишгоҳи технологии Нанянг таъин шуд.  
Ҳалима Яъқуб пас аз савганд ёд кардан ҳамчун президент, дар аввал тасмим гирифт, ки дар манзили худ дар Шӯрои рушди манзили давлатӣ (HDB) дар Ишун зиндагӣ кунад, ки  ӯро аввалин президенте кард, ки дар манзили давлатӣ зиндагӣ мекунад. Манзили ӯ дуошёна буд, ки аз як манзили 5-ҳуҷрагӣ ва 4-ҳуҷрагӣ иборат буд ва девори миёнаро вайрон карда, ба ҳам пайваст карда буданд.  Аммо, қарори ӯ нигарониҳои амниятиро ба миён овард ва 2 октябри соли 2017 Вазорати корҳои дохилӣ эълон кард, ки пас аз тавсияҳои мақомоти амниятӣ аз сабаби таҳдидҳои муайяншуда, ӯ ба ҷои амнтар кӯчид.  Ҳукумат назорати манзил ва тартиботи амниятии ӯро идома медиҳад. 

Ҳалима аввалин сафари давлатии худро ҳамчун президент ба [[Бруней]] 11 майи соли 2018 анҷом дод, ки дар он ҷо шоҳиди имзои созишномаи технологияи молиявӣ ва memorandum of understanding (Ёддошти тафоҳум) барои мубодилаи маълумот дар бораи дарёфти арз ва маблағгузории терроризм байни Сингапур ва Бруней буд. Бо даъвати шоҳи [[Ҳоланд]] [[Виллем-Александри]], Ҳалима аввалин президенти Сингапур буд, ки аз замони барқарор шудани муносибатҳои дипломатӣ байни ду кишвар дар 7 декабри соли 1965 ба [[Ҳоланд]] ташриф овард. Ин сафар аз 20 то 24 ноябри соли 2018 сурат гирифт.

Барои таҷлили 50-солагии муносибатҳои дипломатӣ, Ҳалима Яъқуб аз 8 то 12 сентябри соли 2019 ба Филиппин сафар кард ва дар он ҷо дар чорабиниҳо дар [[Манила]] ва шаҳри Давао, аз ҷумла ҷаласаи Шӯрои тиҷоратии Филиппин ва Сингапур, боздид аз Маркази уқоби Филиппин,  ва 9 сентябр дар баробари президенти Филиппин [[Родриго Дутерте]] имзои ҳашт Ёддошти тафоҳумро байни Сингапур ва [[Филиппин]], ки соҳаҳоеро ба монанди инфрасохтор, ҳифзи маълумот, идоракунии об ва маорифро дар бар мегирифтанд, назорат кард. Пеш аз сафараш ба [[Арабистони Саудӣ]], Ҳалима Яъқуб сафари давлатӣ ба [[Кувайт]] анҷом дод. Дертар дар ҳамон сол, вай аввалин президенти Сингапур шуд, ки ба Арабистони Саудӣ ташриф овард, ки дар он ҷо ба ӯ гарданбанди шоҳ Абдулазиз дода шуд.

Дар соли 2023, Ҳалима Яъқуб якчанд сафарҳои хориҷиро анҷом дод, аз ҷумла сафарҳо ба Малайзия  ва Қатар. Дар давоми сафараш ба Малайзия, вай дар маросими шинондани дарахт дар Истана Негара, ки одатан барои роҳбарони давлатҳо пешбинӣ шудааст, иштирок кард. 29 майи соли 2023, Ҳалима эълон кард, ки дар интихоботи президентии соли 2023 номзадии худро дубора пешниҳод намекунад. Мӯҳлати ваколати ӯ [[13 сентябр|13 сентябри]] [[соли 2023]], ба охир расид ва 14 сентябр президенти нӯҳум, [[Тарман Шанмугаратнам]], ҷои ӯро гирифт.&lt;ref&gt;{{cite news |last=Yan Han |first=Goh |date=22 March 2023 |title=Much scope for Singapore and Malaysia to expand cooperation: President Halimah |url=https://www.straitstimes.com/singapore/much-scope-for-singapore-and-malaysia-to-expand-cooperation-president-halimah-at-state-banquet |access-date=27 October 2024 |work=The Straits Times}}&lt;/ref&gt;

== Ҳимоятгари баробарии гендерӣ ==
[[Акс:Opening Reception, APEC Women and the Economy Forum 2012.jpg|thumb|Ҳалима (аз рост) дар маросими ифтитоҳи Форуми занон ва иқтисодии APEC 2012 дар Қасри Кэтрин иштирок мекунад]]
Тарбияи душвори Ҳалима ӯро илҳом бахшид, ки дараҷаи ҳуқуқшиносӣ гирад ва аз [[зан|заифон]] дифоъ кунад, аз ин рӯ, ӯ ҳомии ҳуқуқи [[зан|занон]] аст. Вақте ки ӯ дар соли 2001 ҳамчун аввалин зани вакили парлумони Малайзия аз Сингапур ба сиёсат ворид шуд, ӯ ба мавзӯъҳое, аз ҷумла шуғли одилона ва нигоҳубини тиббии бо нархи дастрас, тамаркуз кард. Вай зарурати тағйироти фарҳангии доимӣ ва эҳтиром ба занонро ҳамчун баробарҳуқуқ таъкид мекунад, ҳатто агар ӯ аз пешрафтҳо дар баробарии [[гендер|гендерӣ]] қадрдонӣ кунад. Ҳамчун президент, Ҳалима аз ташаббусҳое ба монанди Китоби Сафед дар бораи рушди занони Сингапур барои ҳалли масъалаҳои [[гендер|гендерӣ]] пуштибонӣ кард. Вай зарурати ҳимояи коргарони солхӯрдаро таъкид кард ва аз ислоҳоти ҳуқуқӣ барои таъмини адолат барои қурбониёни таҷовузи ҷинсӣ ҷонибдорӣ кард ва изҳор дошт, ки синну сол набояд ҷинояткоронро аз ҷазои ҷисмонӣ озод кунад. Тавассути кори худ дар доираи даъвати президент, вай инчунин ба тақвияти гурӯҳҳои осебпазир ва таблиғи ҳамоҳангии динӣ ва муколамаи бисёрфарҳангӣ дар баробари баробарии гендерӣ тамаркуз кард.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Yan Han |first=Goh |date=2023-05-29 |title=A president of 'firsts', a champion of social causes: Here's a look at Madam Halimah Yacob's term |url=https://www.straitstimes.com/singapore/politics/president-halimah-yacob-a-president-of-firsts-and-s-pore-s-first-female-head-of-state |access-date=2024-11-02 |work=The Straits Times |language=en |issn=0585-3923}}&lt;/ref&gt;

Дар соли 2019, Ҳалима аз ширкатҳо ҷонибдорӣ кард, ки баробарии гендериро қабул кунанд ва қайд кард, ки ин зимни суханронии худ дар Форуми занони Осиё навоварӣ ва фоидаоварии тиҷоратро афзоиш медиҳад. Вай инчунин дар назди мардум назари худро дар бораи шиори маҳаллӣ бо номи «OkLetsGo» барои суханони таҳқиромези онҳо нисбати занон баён карда буд ва аз мизбони барнома хоҳиш кард, ки барои суханони онҳо узр пурсанд. Барои огоҳ будан аз нигарониҳои коргарон, вай зуд-зуд бо мақомоти иттифоқҳои касаба аз соҳаҳои гуногун мулоқот мекард. Мэри Лйю, президенти NTUC, гуфт, ки Ҳалима &quot;ҳамеша ба занон дилбастагӣ дошт&quot; ва аз мушкилоти модарони коргар огоҳ буд, зеро худаш чунин зан буд.&lt;ref&gt;{{cite web |last=Yun Ting |first=Choo |date=18 September 2019 |title=Gender equality and women leaders benefit companies and society: President Halimah |url=https://www.straitstimes.com/business/gender-equality-and-women-leaders-benefit-companies-and-society-president-halimah |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200711083427/https://www.straitstimes.com/business/gender-equality-and-women-leaders-benefit-companies-and-society-president-halimah |archive-date=11 July 2020 |access-date=11 July 2020 |work=The Straits Times}}&lt;/ref&gt; She had also publicly voiced her views about a local podcast, ''OkLetsGo'', for their offensive remarks against women and asked the hosts of the show for an apology for their remarks.&lt;ref&gt;{{cite web |last=Yacob |first=Halimah |date=15 June 2020 |title=Halimah Yacob's Facebook post to Okletsgo |url=https://www.facebook.com/halimahyacob/posts/3347756125257466 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200807031752/https://www.facebook.com/halimahyacob/posts/3347756125257466 |archive-date=7 August 2020 |access-date=11 July 2020 |via=[[Facebook]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last=Awang |first=Nabilah |date=15 June 2020 |title=President Halimah Yacob calls on Okletsgo hosts to apologise to all women for misogynistic comments |url=https://www.todayonline.com/singapore/president-halimah-yacob-calls-okletsgo-hosts-apologise-all-women-misogynistic-comments |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200710221332/https://www.todayonline.com/singapore/president-halimah-yacob-calls-okletsgo-hosts-apologise-all-women-misogynistic-comments |archive-date=10 July 2020 |access-date=11 July 2020 |website=Today}}&lt;/ref&gt;

 
Ҳалима зимни суханронии худ дар маросими 9-уми Толори шӯҳрати занони Сингапур аз пешрафтҳои назаррас дар рушди занон дар Сингапур ситоиш кард. Вай ба беҳтар шудани рейтинги баробарии гендерӣ дар кишвар ва афзоиши шумораи занон дар мақомҳои роҳбарӣ ва дигар соҳаҳо таъкид кард. Дар ҳоле ки ӯ нақшҳои муҳими шарикони хидматрасонии иҷтимоиро дар тақвияти ин талошҳо эътироф кард, аҳамияти ҳамкории мард ва занро таъкид кард ва даъват кард, ки барои аз байн бурдани тафаккури қолабии гендерӣ ва беҳтар кардани имкониятҳои занон дар ҷои кор талошҳои муштарак анҷом дода шаванд. Дар ин чорабинӣ ҳашт нафари нав ба кор қабул карда шуданд, ки дастовардҳо ва таҷрибаҳои назарраси онҳоро қайд карданд ва аҳамияти намунаҳои занонро дар ҳавасмандгардонии насли оянда барои эҷоди ҷомеъаи одилонатар тасдиқ карданд.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=8 March 2023 |title=Speech by President Halimah Yacob at the 9th Singapore Women Hall of Fame Induction Ceremony |url=https://www.istana.gov.sg/Newsroom/Speeches/2023/03/08/Speech-by-President-Halimah-Yacob-at-the-Singapore-Women-Hall-of-Fame-Induction-Ceremony-2023 |access-date=2024-11-02 |website=The Istana}}&lt;/ref&gt;

== Вокуниш ба [[Дунёгирии COVID-19]] ==
Дар моҳи апрели соли 2020, бо назардошти [[Дунёгирии COVID-19|Дунёгирии COVID-19 пандемия]] дар [[Сингапур]], Ҳалима дархости ҳукуматро барои ҷалби 21 миллиард доллар аз захираҳои миллии қаблӣ, ки барои маблағгузорӣ кардани музди меҳнати 1,9 миллион коргар ва ҳифзи меҳнат, ҷойҳои корӣ ва тиҷорат равона шуда буд, тасдиқ кард.  7 апрели соли 2020, лоиҳаи қонун дар бораи таъминоти иловагӣ барои буҷаҳои устуворӣ ва ҳамбастагӣ таҷдиди назар карда шуд ва лоиҳаи қонуни таҷдиди назаршуда аз ҷониби Ҳалима 9 апрели соли 2020 тасдиқ карда шуд. 5 июни соли 2020, Парлумони Сингапур лоиҳаи дуюми лоиҳаи қонун дар бораи таъминоти иловагӣ барои буҷаи устувориро қабул кард, то ба ҳукумат имкон диҳад, ки аз захираҳои қаблӣ 31 миллиард доллари иловагӣ ҷалб кунад, ки барои таъмини шуғли аҳолӣ, ки аз сабаби [[Дунёгирии COVID-19|Дунёгирии COVID-19 пандемия]] ҷойҳои кори худро аз даст додаанд, бо коҳиш додани маҳдудиятҳои кишвар пас аз қатъи барқ равона шудааст. &lt;ref&gt;{{cite web |last=Mohan |first=Matthew |date=26 May 2020 |title=S$33b Fortitude Budget aimed at providing jobs, supporting workers and firms through 'difficult period' of COVID-19 |url=https://www.channelnewsasia.com/news/singapore/covid-19-fortitude-budget-heng-swee-keat-key-announcements-12770060 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200711201734/https://www.channelnewsasia.com/news/singapore/covid-19-fortitude-budget-heng-swee-keat-key-announcements-12770060 |archive-date=11 July 2020 |access-date=11 July 2020 |publisher=Channel News Asia |accessdate=2026-04-11 |archivedate=2020-07-11 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200711201734/https://www.channelnewsasia.com/news/singapore/covid-19-fortitude-budget-heng-swee-keat-key-announcements-12770060 }}&lt;/ref&gt;

16 июни соли 2020, Ҳалима лоиҳаи қонуни дуюми таъминоти иловагиро тасдиқ кард, ки Қонуни дуюми таъминоти иловагиро қабул кард, то ба ҳукумат имкон диҳад, ки маблағҳои иловагии дархостшударо барои коҳиш додани таъсири пандемия истифода барад. Ин дуввумин маротиба буд, ки захираҳои қаблии Сингапур дар соли молиявии 2020 ҷалб карда шуданд ва инчунин бузургтарин маблағе буд, ки аз замони истиқлолияти Сингапур аз захираҳои қаблӣ гирифта шуда буд, ки маблағи умумии онҳо 52 миллиард долларро ташкил медод. Вай дуввумин президенте буд, ки ваколатҳои ихтиёрии президентро барои ин мақсад истифода бурд, пас аз он ки президент [[Селапон Рамонотон]] дар соли 2009 ин корро барои бӯҳрони молиявии соли 2008 анҷом дод. &lt;ref&gt;{{cite web |last=Ho |first=Grace |date=16 June 2020 |title=Coronavirus: President Halimah gives assent to additional $33b in support packages |url=https://www.straitstimes.com/singapore/coronavirus-president-halimah-gives-assent-to-additional-33b-in-support-packages |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200711130915/https://www.straitstimes.com/singapore/coronavirus-president-halimah-gives-assent-to-additional-33b-in-support-packages |archive-date=11 July 2020 |access-date=11 July 2020 |work=The Straits Times}}&lt;/ref&gt;
[[Акс:Maldivian president's reception in Singapore 01.jpg|thumb|Муҳаммад Абдулло Алҳабши, Фазна Аҳмад, Ҳалима ва Иброҳим Муҳаммад Солиҳ, 1 июли соли 2019]]

== Пас аз раёсати ҷумҳурӣ ==
Пас аз раёсати ҷумҳурӣ, Ҳалима аз 1 октябри соли 2023 ректори Донишгоҳи илмҳои иҷтимоии Сингапур шуд.&lt;ref&gt;{{cite news |date=25 September 2023 |title=Former president Halimah Yacob named as new SUSS chancellor |url=https://www.straitstimes.com/singapore/former-president-halimah-yacob-named-as-new-suss-chancellor |work=The Straits Times |language=en}}&lt;/ref&gt; Вай вориси Стивен Ли шуд ва бо сарпарасти SUSS машҳур буд.

30 августи соли 2024, вай [[Туни Тан|Туни Танро]] ҳамчун сарпарасти нави Ассотсиатсияи сармоягузорони коғазҳои қиматнок (Сингапур) иваз кард. Вай ба ин вазифа аз ҷониби ассотсиатсия барои хидматҳояш дар Сингапур интихоб карда шуд.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Zhu |first=Michelle |date=2024-08-30 |title=Former president Halimah Yacob joins Sias as chief patron |url=https://www.businesstimes.com.sg/companies-markets/former-president-halimah-yacob-joins-sias-chief-patron |access-date=2024-11-02 |website=The Business Times |language=en}}&lt;/ref&gt;
Дар моҳи майи соли 2025 хабар дода шуд, ки Ҳалима дар робита ба як видеои &quot;қалбакӣ&quot;, ки дар он ӯро бардурӯғ гӯё ҳукумати Сингапурро танқид кардааст, ба полис ариза пешниҳод кардааст.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Former president Halimah Yacob files police report over deepfake video of her criticising the government |url=https://www.channelnewsasia.com/singapore/halimah-yacob-deepfake-video-criticisng-government-ge2025-police-report-5066581 |access-date=2025-08-24 |website=CNA |language=en}}&lt;/ref&gt;

== Ҳаёти шахсӣ ==
Оиладор. &lt;ref&gt;{{Cite news|title=More consultation needed before my decision to run for president: Halimah Yacob|url=http://www.straitstimes.com/politics/more-consultation-needed-before-my-decision-halimah|accessdate=2017-07-29|publisher=Straits Times|date=2017-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170729132657/http://www.straitstimes.com/politics/more-consultation-needed-before-my-decision-halimah|archivedate=2017-07-29}}&lt;/ref&gt; Вай панҷ фарзанд дорад &lt;ref name=&quot;Zhang2017&quot;&gt;{{Cite news|title=Our First Gentleman to be, Mohamed Abdullah Alhabshee|url=http://www.theindependent.sg/our-first-gentleman-to-be-mohamed-abdullah-alhabshee/|accessdate=2017-08-17|work=www.theindependent.sg|publisher=The Independent|date=2017-08-08|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170817134932/http://www.theindependent.sg/our-first-gentleman-to-be-mohamed-abdullah-alhabshee/|archivedate=2017-08-17}}&lt;/ref&gt;, аз рӯи дин — [[Ислом|мусулмон]].&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.aljazeera.com/news/2017/09/halimah-yacob-named-singapore-malay-president-170913073940319.html|title=Halimah Yacob named Singapore's first female president|date=2017-09-14|publisher=Al Jazeera|accessdate=2017-09-14}}&lt;/ref&gt;

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ|2}}
[[Гурӯҳ:Президентҳои Сингапур]]
[[Гурӯҳ:Бону-президентҳо]]
[[Гурӯҳ:Занҳо-сиёсатмадорон]]
[[Гурӯҳ:Занони Сингапур дар сиёсат]]
[[Гурӯҳ:Раисони парлумони Сингапур]]
[[Гурӯҳ:Ҳукуматдорони Сингапур]]
[[Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Сингапур]]
[[Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1954]]
[[Гурӯҳ:Зодагони 23 август]]
[[Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI]]
[[Гурӯҳ:Сарварони давлатҳо]]
[[Гурӯҳ:Сарварони асри XXI]]
[[Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо]]</text>
      <sha1>skh7i141q6z3z9p14r1cjws93v2w7mu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Хурдалон</title>
    <ns>0</ns>
    <id>286494</id>
    <revision>
      <id>1469727</id>
      <parentid>1444670</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T15:01:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469727</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9156" sha1="3zou5c22jmlw9n0it3sv9vfe03pats9" xml:space="preserve">{{МА
| мақом = шаҳр
| номи тоҷикӣ = Хурдалон
| номи аслӣ = {{lang-az|Xırdalan}}
| кишвар = Озарбойҷон
| lat_deg = 40
| lon_deg = 49
| lat_min = 26
| lat_sec = 55
| lat_dir = N
| lon_min = 45
| lon_sec = 23
| lon_dir = E
| CoordAddon = type:city(10200)_region:AZ
| CoordScale = 50000
| этнохороним = 
| DST = 
| сайт = 
}}
'''Хурдалон''' ({{Lang-az|Xırdalan}}) — шаҳр дар [[Озарбойҷон]], маркази маъмурии [[ноҳияи Обшӯрон]]и кишвар. Шаҳр дар қисми ғарбии нимҷазираи Обшӯрон, 5 километр дар шимолу ғарби [[Боку|Боку ҷойгир аст]] .

== Таърих ==
Хурдалон дар ибтидои [[Садаи XX|асри XX]] ҳамчун деҳа ба вуҷуд омадааст. Соли 1936 он мақоми шаҳраки навъи шаҳрӣ ва сипас маркази ноҳияи Обшӯрони ҶШС Озарбойҷонро гирифт &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://elibrary.bsu.az/yenii%5Cebookspdf%5Caz_ssri.pdf|title=Азербайджанская ССР. Административно-территориальное деление на 1 января 1977 года. Четвертое издание. Б., Азернешр, 1979.|deadlink=yes|accessdate=2016-05-08|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181127110409/http://elibrary.bsu.az/yenii/ebookspdf/az_ssri.pdf|archivedate=2018-11-27}}&lt;/ref&gt; .

Пас аз гирифтани мақоми шаҳр, Хурдалон шаҳри тобеи ноҳия мебошад. 2 октябри [[соли 2006]]  Маҷлиси Миллии Озарбойҷон дар бораи ба Ҳирдалан додани мақоми шаҳр қарор қабул кард ва [[30 ноябр]] Президенти Озарбойҷон [[Илҳом Алиев]] дар бораи татбиқи қонун &quot;Дар бораи ба шаҳраки Хурдалон дар ноҳияи Обшӯрон додани мақоми шаҳр &quot; қарор кард &lt;ref&gt;{{Cite news|title=Хырдалан стал городом|publisher=Day.Az|url=http://www.day.az/news/society/65091.html|date=01 Декабря 2006|language=ru}}&lt;/ref&gt; .

== Ҷуғрофия ==
[[Акс:Azerbaijan_map_sumqayit.png|чап|мини|250x250пкс| Хурдалон дар харитаи нимҷазираи Обшӯрон]]
Шаҳри Хурдалон дар қисми ғарбии нимҷазираи Обшӯрон, қисми ҷануби обанбори Ҷейранбатан, дар байни шаҳрҳои [[Боку]] ва [[Сумқайит|Сумгаит]], дар баландии 71 метр аз сатҳи баҳр ҷойгир аст. Масофа то пойтахти Озарбойҷон 5 км аст. Фаъолияти сейсмикии минтақа аз рӯи ҷадвали Рихтер 8 баллро ташкил медиҳад. &lt;ref&gt;[http://www.arxkom.gov.az/sehersalma/sehersalma1/basplan/xirdalan.php Xırdalan şəhərinin baş planının əsas texniki - iqtisadi göstəriciləri (Pasportu)] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20140827080409/http://arxkom.gov.az/sehersalma/sehersalma1/basplan/xirdalan.php |date=2014-08-27 }}{{ref-az}}&lt;/ref&gt;

== Иқлим ==
Дар ин минтақа иқлими гарми нимбиёбон ва хушки даштӣ бартарӣ дорад. Ҳарорати миёнаи солонаи ҳаво 13,1 дараҷа, ҳарорати миёнаи моҳона 24,6 ва ҳадди аққал 2,4 дараҷа аст. Намии ҳаво 76 %, бориши солона 163 мм. Самтҳои асосии бодҳо инҳоянд: шимол, шимол-ғарб, ҷануб ва ҷануб-ғарб. Суръати миёнаи бод дар як сония 6,8 метрро ташкил медиҳад. &lt;ref&gt;[http://www.arxkom.gov.az/sehersalma/sehersalma1/basplan/xirdalan.php Xırdalan şəhərinin baş planının əsas texniki - iqtisadi göstəriciləri (Pasportu)] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20140827080409/http://www.arxkom.gov.az/sehersalma/sehersalma1/basplan/xirdalan.php |date=2014-08-27 }}{{ref-az}}&lt;/ref&gt;
== Топоним ==
Топоними калимаи «Хурдалон» дорои якчанд маъноҳо мебошад. Маънои пайдоиши номи маҳалро аз мавҷудияити заминҳо зиёди кишти зироат мегӯянд (заб.озарб. «хырлар»).

== Аҳолӣ ==
Тибқи омори соли 2014, дар шаҳр 95200 нафар зиндагӣ мекарданд &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://pop-stat.mashke.org/azerbaijan-cities.htm |title=Города и посёлки Азербайджана |accessdate=2021-02-10 |archivedate=2012-04-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120418013656/http://pop-stat.mashke.org/azerbaijan-cities.htm }}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;[https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/4c/Map-etno-baku.jpg Этнографическая карта Бакинской губернии. 1886 год]&lt;/ref&gt; .

== Шахсиятҳои маъруф ==
* Наби Хазрӣ - Шоири халқии Озарбойҷон.
* Зиёд Алиев қаҳрамони ҷаҳон оид ба гуштии озод .
* Магомедҳусейн Адигезалов - яке аз аввалин пармачиёни нафти Озарбойҷон, раиси Шӯрои вакилони халқи Хирдалон (1918), узви Ҳизби сотсиал-демократии &quot;Гуммет&quot; (аз соли 1906), раиси Шӯрои инқилобии Хурдалон (1920-1921), раиси Кумитаи иҷроияи Бинагадӣ (1921)), Шевалери ордени Байраки Сурхи Меҳнат (1928). &lt;ref&gt;[http://xatai.libmks.az/secme2/2959-mmmdhsn-adgzlov-yksk-ixtisasl-ilk-neft-buruq-ustularndan-biri.html Məmmədhəsən Adıgözəlov – yüksək ixtisaslı ilk neft buruq ustularından biri.] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20140806185912/http://xatai.libmks.az/secme2/2959-mmmdhsn-adgzlov-yksk-ixtisasl-ilk-neft-buruq-ustularndan-biri.html |date=2014-08-06 }}{{ref-az}}&lt;/ref&gt;
* Абдулраҳмон Мамедҳусейн оғли Адигезалов - муҳандиси шоиста, муовини якуми вазири саноати масолеҳи сохтмонии ҶШС Озарбойҷон (1950-1957), сардори канали обии Боку-Шоллар, саринженери Шӯрои саноати халқии назди КМ ПК Ҳизби ҶШС Озарбойҷон (1958). &lt;ref&gt;[http://www.azadliq.info/siyast/32258-bak-ollar-su-kmrin-rhbrlik-etmi-xs.html Bakı-Şollar su kəmərinə rəhbərlik etmiş şəxs] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20141129030119/http://www.azadliq.info/siyast/32258-bak-ollar-su-kmrin-rhbrlik-etmi-xs.html |date=2014-11-29 }}{{ref-az}}&lt;/ref&gt;
* Агахусейн Ҷавадов актёри театр ва кино, Ҳунарпешаи халқии ҶШС Озарбойҷон. &lt;ref&gt;[http://azerbaycanli.org/az/page1019.html Mədəniyyət gündəliyi - elektron xronoqraf] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20141129023434/http://azerbaycanli.org/az/page1019.html |date=2014-11-29 }}{{ref-az}}&lt;/ref&gt;
* Атабаба Ҳоҷибобоев - мунаққиди театр, нависанда, публисисти озарбойҷон, яке аз ҳаммуаллифони Энсиклопедияи Советии Озарбойҷон, роҳбари бадеии Иттифоқи ходимони театрҳои ҶШС Озарбойҷон (1981-1987), Корманди шоистаи маданияти Ҷумҳурии Озарбойҷон. &lt;ref&gt;[http://azteatr.musigi-dunya.az/file?id=94&amp;dt=1114 Hacıbabayev Atababa] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20141129052443/http://azteatr.musigi-dunya.az/file?id=94&amp;dt=1114 |date=2014-11-29 }}{{ref-az}}&lt;/ref&gt;

== [[Ҷозибаҳои гардишгарӣ]] ==
* Мактаби шоҳмот (2014)
* Осорхонаи ба номи Ҳайдар Алиев
* Боғи ба номи Ҳайдар Алиев
* Мактаби мусиқӣ (2014) &lt;ref&gt;[http://report.az/elm-ve-tehsil/az%C9%99rbaycan-prezidenti-x%C4%B1rdalanda-musiqi-m%C9%99kt%C9%99binin-a%C3%A7%C4%B1l%C4%B1%C5%9F%C4%B1nda-i%C5%9Ftirak-edib/ Azərbaycan prezidenti Xırdalanda musiqi məktəbinin açılışında iştirak edib]{{ref-az}}&lt;/ref&gt;

== Нигористон ==
&lt;gallery class=&quot;center&quot;&gt;
Акс:Heydar Aliyev park in Xirdalan 2.jpg|Хиёбони боғи марказии ба номи Ҳайдар Алиев
Акс:Heydar Aliyev park in Xirdalan.jpg|Хиёбони гулҳо дар боғи ба номи Ҳ.Алиев
&lt;/gallery&gt;
{{Озорбойҷон-ҷуғ-нопурра}}
== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

{{ПБ}}
{{Шаҳрҳои Озарбойҷон}}
[[Гурӯҳ:Озорбойҷон]]
[[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Озарбойҷон]]</text>
      <sha1>3zou5c22jmlw9n0it3sv9vfe03pats9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Идрис Дебӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>288092</id>
    <revision>
      <id>1469848</id>
      <parentid>1443556</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T09:16:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469848</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18084" sha1="qm6pkmaxluikpuyd4c1b01qv9oj69fk" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
| вазифа = [[Президенти Чад]]
| тартиб = 5
| парчам = Coat of arms of Chad.svg
| парчам2 = Flag of Chad.svg
| аввалдавр = 2 декабри 1990
| охирдавр = 20 апрели 2021
| пешгузашта = [[Ҳиссен Ҳабре]]
| ҷонишин = [[Маҳамат Дебӣ]] (чун раиси Шӯрои гузариши ҷангӣ)
| вазифа_2 = Раиси [[Иттифоқи Африқо]]
| парчам_2 = 
| аввалдавр_2 = 30 январи 2016
| охирдавр_2 = 30 январи 2017
| пешгузашта_2 = [[Роберт Мугабе]]
| ҷонишин_2 = [[Алфа Конде]]
}}
'''Идрис Дебӣ Итно''' ({{Lang-fr|Idriss Déby Itno}}, [[соли 1952]], Фада, [[Чад]] — [[20 апрел]]и [[2021]], минтақаи Тибестӣ, Чад) — пешвои сиёсӣ, давлатӣ ва низомии чадӣ, раиси {{Тарҷума нашудааст 3|Ҳаракати ватандӯстонаи наҷот||en|Patriotic Salvation Movement}}(2-4 декабри 1990), [[президенти Чад]] (аз [[Соли 1990|соли 1990).]]

== Зиндагинома ==

=== Корномаи низомӣ ===
Идрис Дебӣ 26 январи соли [[Соли 1952|1952]] дар Фада дар шимолу шарқи Чад таваллуд шудааст. Аз рӯи қавмият — Загава&lt;ref name=&quot;Britannica&quot;&gt;{{Cite news|title=Idriss Déby|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/752468/Idriss-Deby|language=en}}&lt;/ref&gt;. Дебӣ ба артиш дохил шуд. Соли [[Соли 1976|1976]] вай дар [[Фаронса]] таҳсил карда, дипломи лётчикро гирифт&lt;ref name=&quot;Коммерсантъ&quot;&gt;{{Cite news|url=http://www.kommersant.ru/doc.aspx?fromsearch=1d79bc82-5cca-4693-9ad7-88aa0b1abe59&amp;docsid=407791|publisher=Журнал «Власть»|author=Екатерина Адамова, Кирилл Новиков, Антон Парыгин, Максим Сухманский, Анна Черникова|title=Все мировые лидеры|date=01.09.2003}}{{Недоступная ссылка|date=Июль 2019|bot=InternetArchiveBot}}&lt;/ref&gt; ва соли [[Соли 1978|1978]] ба Чад, ки [[Ҷанги якуми шаҳрвандӣ дар Чад|ҷанги шаҳрвандӣ]] дар он мерафт, баргашт. Баъдтар вай ба гурӯҳи [[Қувваҳои Мусаллаҳи Шимол|шӯришиёни Қувваҳои Мусаллаҳи Шимол]] таҳти роҳбарии Ҳиссен Хабре пайваст. Дар [[соли 1982]] ӯ ба Ҳиссен Хабре барои сарнагун кардани президент Гукуни Уэддей кумак кард&lt;ref name=&quot;BBC News&quot;&gt;{{Cite news|title=Chad country profile|publisher=BBC News|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/africa/country_profiles/1068700.stm|date=12 May 2011|language=en}}&lt;/ref&gt;. Дар давраи режими Ҳабре, вай дар артиш ва полиси махфии ДДС соҳиби вазифаҳо буд&lt;ref&gt;[https://www.refworld.org/docid/3ae6ac0466.html Chad: Names of the heads of the Direction de la documentation et de la sécurité (DDS) under Hissen Habré (1982—1992)]{{Пайванди мурда|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.

Дар моҳи апрели [[соли 1989]] Дебиро ба қасди сарнагун кардани ҳукумати Ҳабре айбдор карданд&lt;ref name=&quot;Britannica&quot;/&gt;, пас аз он ба [[Либиё|Либия]] ва сипас ба [[Судон]] гурехт ва дар он ҷо моҳи апрели [[соли 1990]] Ҷунбиши наҷотбахши ватаниро таъсис дод&lt;ref name=&quot;Коммерсантъ&quot;/&gt;. Пас аз гурӯҳбандӣ, Дебӣ ва ҷонибдорони ӯ ба ташкили ҳамлаҳо ба сарбозони Ҳабре аз пойгоҳи онҳо дар вилояти Дарфури 30 ноябри соли 1990, пас аз забти шаҳри Абече аз ҷониби нерӯҳои Дебӣ, Ҳабре ва ҳамроҳонаш пойтахтро тарк карданд&lt;ref name=&quot;Irin&quot;&gt;[http://www.irinnews.org/Report.aspx?ReportId=58775 CHAD: Idriss Deby, a president under siege], IRIN, 19 April 2006&lt;/ref&gt; ва 1 декабр қисмҳо таҳти фармондеҳии Идрис Дебӣ ба Нҷамена ворид шуданд.

=== Дар сари давлат ===
3 июли соли 1996 дар кишвар даври дуввуми интихоботи президентӣ баргузор гардид, ки дар он Идрис Дебӣ пирӯз шуда, 71,59 % овозҳоро ба даст овард&lt;ref name=&quot;Выборы&quot;&gt;{{Cite news|url=http://africanelections.tripod.com/td.html|publisher=AFRICAN ELECTIONS DATABASE|title=Elections in Chad|language=en}}&lt;/ref&gt;.

=== Ҷанги дуюми шаҳрвандии Чад ===
Дар арафаи интихоботи президентӣ, Фронти Муттаҳидаи Тағироти Демократӣ дар аввали апрел ба пешрафт шурӯъ кард ва [[13 апрел]]и [[Соли 2006|2006]] кӯшиши ба даст овардани Нҷамена ва сарнагун кардани президент кард, аммо дар ҷараёни ҷангҳо нерӯҳои ҳукуматӣ тавонистанд зарбаро бартараф кунанд.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://www.kommersant.ru/doc/666432?isSearch=True|publisher=Газета &quot;Коммерсантъ&quot;|title=Чад кромешный|date=14.04.2006|language=ru}}&lt;/ref&gt; Дар интихоботи президентӣ, ки 3 май баргузор шуд, Дебӣ 64,67 % овозҳоро ба даст оварда, дубора интихоб шуд.&lt;ref name=&quot;Выборы&quot;/&gt;

Дар тобистон ва тирамоҳи [[соли 2007]] дар [[Триполӣ]] музокироти васеи сулҳ бо миёнаравии Либия байни ҳукумати Чад ва чор гурӯҳи асосии шӯришиён (UFDD, UFDD-F, RFC ва CNT) баргузор шуд. Музокирот дар ниҳоят ба созишномаи сулҳ оварда расонд, ки 25 октябри ҳамон сол дар [[Вилояти Сурт|Сирт]] бо ҳузури Идрис Дебӣ, раҳбари Либия [[Муаммар Қаззофӣ]] ва президенти Судон Умар ал-Башир имзо шуд. Дар чаҳорчӯби ин паймон, шӯришиён ва ҳукумат дар бораи фавран оташбас, авфи умумӣ ва ҳуқуқи шӯришиён барои пайвастан ба артиш ва ташкили ҳизбҳои сиёсӣ ба мувофиқа расиданд.&lt;ref name=&quot;arms&quot;&gt;[http://www.reliefweb.int/rw/rwb.nsf/db900SID/MUMA-7C62ML?OpenDocument&amp;RSS20=18-P «Echo effects: Chadian instability and the Darfur conflict»]{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ''Sudan Issue Brief'' '''9''', Small Arms Survey, февраль 2008 года.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://news.bbc.co.uk/2/hi/africa/7063093.stm «Ливия способствовала мирному договору в Чаде»], BBC News, 26 октября 2008 года.&lt;/ref&gt; Аммо, моҳи ноябр созишномаи сулҳ вайрон карда шуд ва дар кишвар боз ҷангҳо сар шуданд. Дар охири моҳи январи [[соли 2008]] шӯришиён ба пойтахт кӯчиданд. Рӯзи 2 феврал нерӯҳои онҳо ба Нҷамена ворид шуда, бо нерӯҳои ҳукуматӣ даргириҳои шадид карданд. Пас аз ду рӯзи ҷанг, онҳо маҷбур шуданд, ки берун аз шаҳр ақибнишинӣ кунанд. 6 феврал Дебӣ дар як нишасти матбуотӣ аз шикасти душман хабар дод&lt;ref name=&quot;Total&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.msnbc.msn.com/id/23031600/|title=Chad’s leader says government ‘in total control’|date=6 февраля 2008 года|publisher=Associated Press (MSNBC)|accessdate=15-05-2011|archiveurl=https://www.webcitation.org/65s15N7ST?url=http://www.msnbc.msn.com/id/23031600/|archivedate=2012-03-02}}&lt;/ref&gt; ва Судонро ба дастгирии шӯришиён айбдор кард. 14 феврал вай дар кишвар барои 15 рӯз вазъи фавқулодда ҷорӣ кард&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://lenta.ru/news/2008/02/15/emergency/|publisher=&quot;Лента.Ру&quot;|title=Президент Чада объявил в стране чрезвычайное положение|date=15.02.2008|language=ru}}&lt;/ref&gt;.

Дар моҳи январи [[соли 2009]] ҳашт гурӯҳи {{Бе тарҷума 5|Иттифоқи қувваҳои муқовимат||fr|Union des forces de la résistance}} сарнагун кардани Идрис Дебиро ташкил карданд.&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://lenta.ru/news/2009/01/19/unite1/|publisher=&quot;Лента.Ру&quot;|title=Повстанцы Чада объединились для свержения президента Идриса Деби|date=19.01.2009|language=ru}}&lt;/ref&gt;

=== Соли 2021 ===
25 апрели соли 2011 дар кишвар интихоботи навбатии президентӣ баргузор гардид, ки дар он Дебӣ аз нав интихоб шуд ва 83,59 % овозҳоро ба даст овард&lt;ref name=&quot;Выборы&quot;/&gt;.

Дар гузориши соли 2013, [[Amnesty International|Афви Байналмилал]] Дебиро ба бераҳмона равона кардани мунаққидони режими худ ва ваъдаи вайрон накардани ҳуқуқҳои инсон, ки пас аз ба қудрат расиданаш дар соли 1990 дода буд, айбдор кард.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/world-africa-13164688|title=Chad profile|author=|website=BBC News|date=2016-04-07|lang=en|accessdate=2020-01-10}}&lt;/ref&gt;

Дар соли 2015, Дебӣ, он замон раиси [[Иттиҳоди Африқо]], созмонро барои фаъолияти бади он танқид кард. Дар доираи чорабиниҳо оид ба пурзӯр намудани мубориза бар зидди ташкилоти Боко Ҳарам, ӯ ба {{Бе тарҷума 5|Қувваҳои мусаллаҳи муттаҳид||en|Multinational Joint Task Force}} қисми калони контингенти ҳарбӣ бо шумораи умумии 8.700 ҷангиён ва бо қароргоҳаш, ки дар Нҷамена ҷойгир шуда буд, пешниҳод кард[[Нҷамена|.]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://intpolicydigest.org/2016/03/09/is-the-african-union-capable-of-defeating-boko-haram/|title=Is the African Union Capable of Defeating Boko Haram?|author=Amanda Clarkson|website=International Policy Digest|date=2016-03-09|lang=en|accessdate=2020-01-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200812005405/https://intpolicydigest.org/2016/03/09/is-the-african-union-capable-of-defeating-boko-haram/|archivedate=2020-08-12}}&lt;/ref&gt;

22 апрели соли 2016, Дебӣ дар [[Интихоботи президентӣ дар Чад (2016)|интихоботи президентии]] Чад пирӯз шуд ва муҳлати панҷуми президенти ин кишвари Африқо оғоз ёфт. Дар интихоботҳои 10 апрел, Деби бо иштироки 76 % овоздиҳандагон 61,5 % овозҳоро ба даст овард&lt;ref&gt;[https://slon.ru/posts/67054 Президента Чада переизбрали на пятый срок]&lt;/ref&gt;.

Дар моҳи майи соли 2018 ислоҳоти конститутсионӣ гузаронида шуд, ки салоҳиятҳои президентиро тақвият дод (алахусус, мансаби сарвазир барҳам дода шуд ва тамоми ҳокимияти иҷроия дар дасти сарвари давлат мутамарказ карда шуд)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.britannica.com/biography/Idriss-Deby|title=Idriss Déby|author=Amy McKenna|website=Encyclopædia Britannica|date=2020-01-01|lang=en|accessdate=2020-01-10}}&lt;/ref&gt;.

Дар моҳи январи соли 2019 Сарвазири Исроил Бенямин Нетаняҳу бо сафари расмӣ ба Чад омад. Дар ҷараёни сафар барқарор шудани [[Муносибатҳои Исроил ва Чад|муносибатҳои дипломатӣ]] байни ду кишвар хабар дода шуд&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://meduza.io/news/2019/01/20/izrail-i-chad-vosstanovili-diplomaticheskie-otnosheniya-oni-byli-prervany-v-1972-godu-iz-za-kaddafi|title=Израиль и Чад восстановили дипломатические отношения. Они были прерваны в 1972 году из-за Каддафи|website=[[Meduza]]|date=2019-01-20|accessdate=2019-01-20}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://newsru.co.il/world/20jan2019/tschad311.html Израиль и Чад договорились о восстановлении отношений], NEWSru.co.il&lt;/ref&gt;.

Рӯзҳои 5 ва 6 феврали соли 2019 ҳавопаймоҳои Mirage 2000 нерӯҳои ҳавоии Фаронса дар шимоли [[Чад]] ба корвони {{Бе тарҷума 5|Иттифоқи қувваҳои муқовимат||fr|Union des forces de la résistance}}, ки муборизаро алайҳи ҳукумати Идрис Дебиро идома медиҳад&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.lejdd.fr/International/Afrique/la-france-est-intervenue-militairement-au-tchad-cette-semaine-pour-proteger-idriss-deby-3853610|title=La France est intervenue militairement au Tchad cette semaine pour protéger Idriss Déby|author=Michaël Bloch|website=|date=2019-02-07|publisher=Le Journal du Dimanche|lang=fr|accessdate=2020-01-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190212012057/https://www.lejdd.fr/International/Afrique/la-france-est-intervenue-militairement-au-tchad-cette-semaine-pour-proteger-idriss-deby-3853610|archivedate=2019-02-12}}&lt;/ref&gt; зарба заданд.

Дебӣ бекоркунии ҳукми қатлро дар Чад дар соли 2020 ба имзо расонид. Бори охир террористон дар соли 2015 мавриди истифодаи ин ҳукм қарор гирифта буданд&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.iol.co.za/news/africa/chad-abolishes-the-death-penalty-47314174|title=Chad abolishes the death penalty|website=www.iol.co.za|lang=en|accessdate=2020-08-23}}&lt;/ref&gt;.

== Даргузашт ==
20 апрел Дебӣ дар пайи ҷанг бо исёнгарон дар шарқи кишвар аз захми тирҳо даргузашт.

== Оила ==
Дебӣ якчанд маротиба оиладор шудааст ва на камтар аз даҳ фарзанд дорад. Вай моҳи сентябри соли 2005 бо Ҳинда (соли таваллудаш 1977) издивоҷ кард. Ин издивоҷ, ки бо зебоии худ машҳур буд, диққати зиёдеро дар Чад ҷалб кард, бинобар мансубияти қабилавӣ, онро бисёриҳо ҳамчун воситаи стратегӣ барои таҳкими дастгирии худ дар зери фишори шӯришиён мешумурданд.&lt;ref&gt;{{Cite news|accessdate=2020-08-23|first=Emily|last=Wax|date=2006-05-02|id=0190-8286|title=New First Lady Captivates Chad|url=http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/05/01/AR2006050101503.html}}&lt;/ref&gt;

Яке аз писарони Идрис Дебӣ, Браҳим, 2 июли соли 2007 дар таваққуфгоҳи назди бинои истиқоматии ӯ дар канори шаҳри Курбевои ғарбии Париж кушта шуд&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://www.newsru.ru/crime/02jul2007/murder_3.html|publisher=NEWSru.com|title=В Париже убит сын президента Чада|date=2 июля 2007 г.|language=ru}}{{Пайванди мурда|date=April 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|url=http://lenta.ru/news/2007/07/02/son/|publisher=&quot;Лента.Ру&quot;|title=В пригороде Парижа убит сын президента Чада|date=02.07.2007|language=ru}}&lt;/ref&gt;.

Ҷиян Абдуллоҳ Муҳаммад Алӣ аз моҳи июни соли 2003 то феврали соли 2005 сарвазири кишвар буд&lt;ref name=&quot;Родственники&quot;&gt;{{Cite news|url=http://www.kommersant.ru/doc.aspx?fromsearch=5fcc4f0c-f7e5-48a3-866d-b2642a906946&amp;docsid=551525|publisher=Газета «Коммерсантъ»|title=Президенты с самым большим стажем и их семьи. Топ-10|date=02.03.2005}}&lt;/ref&gt;.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

[[Гурӯҳ:Роҳбарони кунунии кишварҳо]]
[[Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI]]
[[Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XX]]
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]]
[[Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон]]
[[Гурӯҳ:Зодагони 26 январ]]
[[Гурӯҳ:Президентҳои Чад]]
[[Гурӯҳ:Саҳифаҳое, ки бо тарҷумаҳои ношинос оварда шудаанд]]</text>
      <sha1>qm6pkmaxluikpuyd4c1b01qv9oj69fk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Кутаиси</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290346</id>
    <revision>
      <id>1469854</id>
      <parentid>1436427</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T10:58:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469854</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18544" sha1="d3zpfug4kf7pw1v4ga3w7rzu0i6j3a1" xml:space="preserve">{{ВМ
| Кишвар = {{Парчам|Гурҷистон}}
}}
'''Кутаиси''' ({{Lang-ka|ქუთაისი}}, номҳои бостонӣ: აია, ქუთაია, ქოითიია, ქოთიაიონი, ქვათათისი — ''Эия'', ''Кутая'', ''Коитая'', ''Котиаиони'', ''Квататтиси'', дар империяи Россия — ''Кутаис'') — яке аз қадимтарин шаҳрҳо ва марказҳои фарҳанги гурҷӣ&lt;ref&gt;[https://cyberleninka.ru/article/n/status-abhazii-v-sostave-gruzii-k-istorii-voprosa СТАТУС АБХАЗИИ В СОСТАВЕ ГРУЗИИ: К ИСТОРИИ ВОПРОСА]&lt;/ref&gt; . Муҳимтарин маркази таърихӣ ва иқтисодии [[Гурҷистон|Гурҷистони]] Ғарбӣ, маркази маъмурии минтақаи Имеретия.

Кутаисиро шаҳри май ва садбаргҳо ({{Lang-ka|სავარდო და სამაისო}}) меноманд. [[2 май]] зиёда аз сад сол пай дар пай ҳамчун Рӯзи шаҳр — кутайсоба таҷлил карда мешавад.

== Ҷуғрофия ==
Дар ду соҳили дарёи Риони, дар баландии 125-300 м аз сатҳи баҳр ҷойгир аст. [[Фурудгоҳи бин‌алмиллалии Кутаиси|Фурудгоҳи Байналмилалии Копитнарӣ]] дар 22 км ҷанубу ғарби шаҳр ҷойгир аст. Масофа то [[Тифлис|Тбилиси]] — 220 км, то Поти — 100 км, то [[Батуми]] — 150 км, то [[Сухумӣ|Сухуми]] — 200 км, то Зугдиди — 100 км.

== Этимология ==
Номи шаҳр аз калимаи гурҷии ქვა — &quot; ''санг'' &quot; сарчашма мегирад, зеро дар замонҳои қадим танҳо шимоли дарёи Риони пурсокин буд (ки ин ба иқтибоси аз [[Прокопияи Қайсария]] зер мувофиқ аст), ки санглох буд.

Мувофиқи нусхаи дигар, ин ном аз калимаи абхозии ''қыҭа'' — «деҳа» омадааст&lt;ref&gt;{{Книга|автор=[[Гулиа, Дмитрий Иосифович|Гулия Д. И.]]|заглавие=История Абхазии|год=1925|ссылка=https://search.rsl.ru/ru/record/01007975708|место=[[Тифлис]]|издательство=Изд. Наркомпроса С.С.Р. Абхазии (3-я типография Полиграфтреста ВСНХ Грузии)|том=I|страниц=340|страницы=64|тираж=1000}}&lt;/ref&gt;.

== Таърих ==
Кофтуковҳои археологӣ нишон медиҳанд, ки Кутаиси дар асрҳои 6-5 то милод таъсис ёфтааст&lt;ref&gt;Gela Gamkrelidze. ''[https://archive.nyu.edu/handle/2451/60943 Researches in Iberia-Colchology]''. Edited by David Braiind (Prof, of University of Exeter (UK)) // Olar Lordkipanidze Center of Archaeology of Georgian National Museum. P. 43 «According to the data on archaeological excavations on the Gabashvili, Dateshidze and Ukimerioni hills in Kutaisi, an urban-type settlement of the 6-5 cent. BC was found to be concentrated»&lt;/ref&gt;. Таърихи ҳуҷҷатии Кутаиси аз асри 3 то милод оғоз меёбад, вақте ки, он дар Аргонавтикаи Аполлон Родосский  &quot;китоби 2, 398-402&quot; меояд&lt;ref&gt;{{Книга|автор=[[Аполлоний Родосский]]|заглавие=«[[Аргонавтика]]»|оригинал=Ἀργοναυτικά|ссылка=http://litpamyatniki.ru/library/987|ответственный=Перевод Н. А. Чистяковой|место=М.|издательство=Науч.-изд. центр «Ладомир»: «Наука»|год=2001|страниц=237|серия=«Литературные памятники»|isbn=5-86218-288-8|тираж=2500}}&lt;/ref&gt;.

Дар замонҳои қадим, мувофиқи маълумоти бисёр муаррихон ва нависандагони қадим, аз ҷумла дар бораи онҳое, ки дар боло номбар шуданд, Кутаиси пойтахти салтанати Колхида, яъне колхҳо - гурҷиёни қадим буд. Аз асрҳои 8-13 Кутаиси пойтахти Салтанати Абхозистон буд. Дар солҳои 1760 онро туркҳо забт карданд ва аз ҷониби артиши Русия дар 1770 озод карда шуд.

Соли 1810 он ба [[Империяи Русия|империяи Россия]] ҳамроҳ карда шуд, аз соли 1811 то 1840 маркази [[вилояти Имеретия]] буд. Аз соли 1846 то 1917 — маркази [[Губернияи Кутаисӣ|губернияи Кутаиси]].

Дар давоми солҳои [[Иттиҳоди Шӯравӣ|Ҳокимияти Шӯравӣ]], он дуввумин маркази муҳими саноатии Гурҷистон буд. Онҷо сохта шуданд: заводҳои мошинсозӣ, тракторсозӣ, литопон, электромеханикӣ ва ғайра. Бюрои махсуси конструктории Кутаиси (СКБ Проектприбор, 1960-1990) сарвари ташкилоти Вазорати асбобҳои СССР оид ба андозагирии намӣ ва вискозиметрия мебошад. Пас аз [[Пошхӯрии Иттиҳоди Шӯравӣ|пошхӯрии СССР]] оғози бӯҳрони иқтисодӣ боиси баста шудани бисёр корхонаҳои шаҳр гардид.

Дар моҳи октябри соли 1993, ҳангоми [[ҷанги шаҳрвандӣ дар Гурҷистон]]&lt;nowiki/&gt;звиадистҳо ба Кутаиси ҳамла карданд, ки суқути он ба звиадистон ба Тбилиси роҳ кушод; ҷангҳо дар наздикии шаҳр буданд&lt;ref name=&quot;Оборона&quot;&gt;{{Статья|автор=Камышев Д.|заглавие=Ситуация в Грузии. Сторонники грузинского экс-президента штурмуют Кутаиси|язык=ru|ссылка=https://www.kommersant.ru/doc/62606|издание=«[[Коммерсантъ]]»|тип=газета|номер=202|год=1993|месяц=10|день=21}}&lt;/ref&gt;. Пас аз як ҳамлаи номуваффақ ба шаҳри Тсхалтубо, воқеъ дар 8-километрии Кутаиси, ҳамлаи зидди нерӯҳои ҳукуматӣ оғоз ёфт, ки бо шикасти ниҳоии звиадистон ва марги Гамсахурдиа анҷом ёфт.
Дар солҳои 2008-2012 дар Кутаиси биноҳои парлумон ва [[ҳукумати Гурҷистон]] сохта шуданд. Тирамоҳи соли 2012 парлумони Гурҷистон ба Кутаиси кӯчид, аммо моҳи декабри соли 2018 қарор шуд, ки парлумон ба пойтахти Гурҷистон баргардонида шавад.&lt;ref name=&quot;Столица&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.pnp.ru/politics/parlament-gruzii-vozvrashhaetsya-iz-kutaisi-v-stolicu.html|title=Парламент Грузии возвращается из Кутаиси в столицу|author=Валерий Октябрёв|website=«Парламентская газета»|date=2018-12-06|lang=ru|accessdate=2020-06-01}}&lt;/ref&gt; Бинои парлумон, ки барои сохтани он Ёдбуди шарафи ҳарбӣ хароб карда шуд, қарор шуд, ки ба Вазорати корҳои дохилии Гурҷистон барои академия дода шавад.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://regnum.ru/news/polit/2487129.html|title=Парламент Грузии вернут в Тбилиси|website=[[Regnum|ИА Regnum]]|date=2018-09-22|lang=ru|accessdate=2020-06-01}}&lt;/ref&gt;

== Таркиби динӣ ==
То соли 1863 дар шаҳр 1813 масеҳии православӣ, 570 пайрави калисои арманӣ, 725 католик, 1290 яҳудӣ ва 31 мусулмон зиндагӣ мекарданд.  Он замонҳо шаҳр 5 ибодатхонаи православӣ ва 1 арманӣ, 1 калисои католикӣ (ҳоло Гурҷистон) ва 1 канисаи яҳудӣ дошт&lt;ref name=&quot;Сем&quot;&gt;{{Книга|автор=[[Семёнов-Тян-Шанский Пётр Петрович|Семёнов П. П.]]|часть=Кутаис|заглавие=Гeогpaфичeско-cтaтиcтичecкий cлoваpь Рoccийcкой Импepии. Том II|ответственный=|издание=|место=СПб|издательство=Тип. В. Безобразова и Комп.|год=1865|страницы=881|страниц=898}}&lt;/ref&gt;

== Аҳолӣ ==
Аҳолии шаҳр ва мунисипалитет то 1 январи соли 2020 135201 нафарро ташкил дод&lt;ref name=&quot;оценка20152020&quot;&gt;{{Cite web|url=https://geostat.ge/media/31044/1-3---population-by-cities-and-boroughs.xlsx|title=Population as of 1 January by cities and boroughs|website=Geostat official website|description=''&lt;small&gt;Численность населения Грузии с разбивкой по городам и районам на начало января 2015—2020 гг.&lt;/small&gt;''|format=xlsx|lang=en|accessdate=2020-05-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201014231906/https://www.geostat.ge/media/31044/1-3---population-by-cities-and-boroughs.xlsx|archivedate=2020-10-14}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.geostat.ge/en/modules/categories/41/population|title=Population and Demography / Population. Population as of 1 January|website=Geostat official website|lang=en|accessdate=2020-06-02}}&lt;/ref&gt;, то 1 январи соли 2014 - 147.000 нафар &lt;ref name=&quot;Yearbook_2014&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.geostat.ge/cms/site_images/_files/yearbook/Yearbook_2014.pdf|title=Statistical Yearbook Of Georgia, 2014|website=Geostat official website|lang=en|deadlink=yes|accessdate=2016-06-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160416141649/http://www.geostat.ge/cms/site_images/_files/yearbook/Yearbook_2014.pdf|archivedate=2016-04-16}}&lt;/ref&gt;, то 1 январи соли 2005 - 184.500 нафар &lt;ref name=&quot;оценка 1&quot;&gt;{{Cite web|url=http://geostat.ge/cms/site_images/_files/english/population/01%20Population%20by%20municipalities%20for%20the%20beginning%20of%20the%20year.xls|title=01. Population by municipalities for the beginning of the year|website=Geostat official website|description=''&lt;small&gt;Численность населения муниципалитетов и краёв Грузии на начало года в 2000—2016 гг.&lt;/small&gt;''|format=xls|lang=en|deadlink=yes|accessdate=2016-04-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160625125249/http://www.geostat.ge/cms/site_images/_files/english/population/01%20Population%20by%20municipalities%20for%20the%20beginning%20of%20the%20year.xls|archivedate=2016-06-25}}&lt;/ref&gt;, 2002 — 186,000 нафар, то моҳи январи соли 1989 — 234,870 нафар &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://demoscope.ru/weekly/ssp/sng89_reg2.php|title=Всесоюзная перепись населения 1989 г. Численность городского населения союзных республик, их территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу|website=[[Демоскоп Weekly]]|lang=ru|accessdate=2020-06-02}} Демоскоп&lt;/ref&gt;.
{|
| valign=&quot;top&quot; |
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:left&quot;
|+ Таркиби этникӣ мувофиқи барӯйхатгирии соли 2002 &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/92/Georgia_Census_2002-_Ethnic_group_by_major_administrative-territorial_units.pdf|title=Georgia Census 2002: Ethnic group by major administrative-territorial units|publisher=State Departments of Statistics of Georgia|deadlink=no|accessdate=October 11, 2007|archiveurl=https://www.webcitation.org/61D3mObfu?url=http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/92/Georgia_Census_2002-_Ethnic_group_by_major_administrative-territorial_units.pdf|archivedate=2011-08-25}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic2002.htm|title=Georgia ethnic 2002|website=pop-stat.mashke.org|lang=en|deadlink=no|accessdate=2020-06-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111123095642/http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic2002.htm|archivedate=2011-11-23}}&lt;/ref&gt;
| [[Гурҷиҳо]]
| align=&quot;right&quot; | 181,465
| align=&quot;right&quot; | 97,6%
|-
| [[Русҳо]]
| align=&quot;right&quot; | 2223
| align=&quot;right&quot; | 1.2%
|-
| Арманиҳо
| align=&quot;right&quot; | 613
| align=&quot;right&quot; | 0.3%
|-
| [[Укроинҳо|Украинҳо]]
| align=&quot;right&quot; | 293
| align=&quot;right&quot; | 0.1%
|-
| [[Осетинҳо]]
| align=&quot;right&quot; | 245
| align=&quot;right&quot; | 0.1%
|-
| [[Озарбойҷонҳо|Озарбойҷониҳо]]
| align=&quot;right&quot; | 132
| align=&quot;right&quot; | 0.1%
|-
| Юнониҳо
| align=&quot;right&quot; | 127
| align=&quot;right&quot; | 0.1%
|-
| дигарон
| align=&quot;right&quot; | 861
| align=&quot;right&quot; | 0,5%
|-
| Ҷамъ
| align=&quot;right&quot; | 185,965
| align=&quot;right&quot; | 100.0 %
|}
| {{0|2}}
| valign=&quot;top&quot; |
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:left&quot;
|+ Таркиби этникӣ мувофиқи барӯйхатгирии соли 2014&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic-loc2014.htm|title=Ethnic composition of Georgia 2014|website=pop-stat.mashke.org|description=''&lt;small&gt;Национальный состав населения Грузии, его регионов и населённых пунктов по переписи населения 2014 года&lt;/small&gt;''|lang=en|accessdate=2020-06-02|archivedate=2018-11-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181104125931/http://pop-stat.mashke.org/georgia-ethnic-loc2014.htm}}&lt;/ref&gt;
| [[Гурҷиҳо]]
| align=&quot;right&quot; | 146,153
| align=&quot;right&quot; | 99.00%
|-
| [[Русҳо]]
| align=&quot;right&quot; | 533
| align=&quot;right&quot; | 0.36%
|-
| [[Укроинҳо|Украинҳо]]
| align=&quot;right&quot; | 151
| align=&quot;right&quot; | 0.10%
|-
| Арманиҳо
| align=&quot;right&quot; | 127
| align=&quot;right&quot; | 0.09%
|-
| [[Лӯлиҳо|Ҷӯгиҳои]]
| align=&quot;right&quot; | 101
| align=&quot;right&quot; | 0,07%
|-
| Ашуриён
| align=&quot;right&quot; | 75
| align=&quot;right&quot; | 0,05%
|-
| Юнониҳо
| align=&quot;right&quot; | 66
| align=&quot;right&quot; | 0.04%
|-
| Яҳудиён
| align=&quot;right&quot; | 60
| align=&quot;right&quot; | 0.04%
|-
| [[Озарбойҷонҳо|Озарбойҷониҳо]]
| align=&quot;right&quot; | 54
| align=&quot;right&quot; | 0.04%
|-
| [[Осетинҳо]]
| align=&quot;right&quot; | 51
| align=&quot;right&quot; | 0.03%
|-
| [[Абхозҳо]]
| align=&quot;right&quot; | 13
| align=&quot;right&quot; | 0.01%
|-
| &lt;small&gt;дигарон&lt;/small&gt;
| align=&quot;right&quot; | 251
| align=&quot;right&quot; | 0.17%
|-
| Ҷамъ
| align=&quot;right&quot; | 147,635
| align=&quot;right&quot; | 100.00%
|}
|}

== Нақлиёт ==
Ҳоло нақлиёти асосӣ дар Кутаиси таксиҳои маршруткавӣ мебошанд. Инчунин автобуси шаҳрӣ низ ҳаст (автобусҳои Steyr SL11 HUA280, Neoplan N407, Gräf &amp; Stift, Neoplan N4007NF ва ғайра истифода мешаванд). Ду истгоҳи роҳи оҳан Кутаисиро бо Гурҷистони Ғарбӣ ва Шарқӣ мепайвандад. Инчунин дар наздикии шаҳр фурудгоҳи байналмилалии Копитнари ҷойгир аст, ки дар охири соли 2012 таҷдид ва боз карда шуд&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.apsny.ge/2012/pol/1348782373.php|title=Саакашвили: Через год между Грузией и Европой будет установлен безвизовый режим|website=Грузия Online|date=2012-09-27|lang=ru|accessdate=2020-06-02|archivedate=2013-10-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131029201051/http://www.apsny.ge/2012/pol/1348782373.php}}&lt;/ref&gt;.

То соли 2009 дар шаҳр системаи троллейбус мавҷуд буд.

== Фарҳанг ==
Дар шаҳр театри драмавӣ аз охири асри 19 амал мекунад, моҳи декабри соли 1969 театри опера ва балети ба номи М. Баланчивадзе кушода шуд&lt;ref&gt;{{Статья|автор=[[Мосешвили, Юрий Владимирович|Мосешвили Ю. В.]]|заглавие=Два больших дебюта|ссылка=http://portal-kultura.ru/upload/iblock/28b/1970.01.06.pdf|язык=ru|издание=«[[Советская культура (газета)|Советская культура]]»|тип=газета|год=1970|месяц=1|день=6|номер=}}&lt;/ref&gt;.

== Раҳбарон ==

* Нугзар Палиани (2002—2004)
* Георгий Георгадзе (2004—2005, и. в.)
* Бесо Гулодрава (2005)
* Георгий Чоговадзе (2005—2006, и. в.)
* Бакур Баланчивадзе (2006—2007)
* Нико Качкачишвили (2007, и. в.)
* Нугзар Шамугия (2007—2009)
* Гия Тевдорадзе (2009—2012)
* Бесик Брегадзе (2012—2013)
* Дмитрий Копалиани (2013)
* Нико Качкачишвили (2013, и. в.)
* Шота Мургулия (2013—2017)
* Георгий Чигвария (с 2017)

== Галерея ==
&lt;center&gt;&lt;gallery widths=&quot;130px&quot; heights=&quot;130px&quot;&gt;
Kutaisi Rioni da citeli xidi (4).JPG|Қалъаи Укимериони
Kutaisi W W vert 3 0 View from South.jpg|Намоиши моҳвора
Кутаиси.jpg|Кутаиси
Kutaisi. A renovated downtown street (Photo A. Muhranoff, 2010).jpg|Кӯча дар Кутаиси
&lt;/gallery&gt;&lt;/center&gt;

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ|2}}
[[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Гурҷистон]]
[[Гурӯҳ:Кутаиси]]
[[Гурӯҳ:Саҳифаҳое, ки бо тарҷумаҳои ношинос оварда шудаанд]]</text>
      <sha1>d3zpfug4kf7pw1v4ga3w7rzu0i6j3a1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>EToro</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290804</id>
    <revision>
      <id>1469751</id>
      <parentid>1450019</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T22:31:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469751</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6596" sha1="anzlxeiye3dpbkn1pf2jkxllg2rwpwj" xml:space="preserve">{{Ширкат
}}

'''eToro''' — ширкати брокерии дар трейдинги иҷтимоӣ ва хидматрасониҳои брокерӣ мутахаассис аст.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Israeli social trading firm eToro raises $100 million in private funding|url=https://www.reuters.com/article/us-tech-etoro-fundraising-idUSKBN1GZ15S|accessdate=2021-07-12|work=reuters.com}}&lt;/ref&gt; Ширкат савдои бозорҳои сершумор, аз он ҷумла асъор, индексҳои фондӣ, саҳмияҳо ва криптоасъоррро тавассути платформаи савдоии худ ва барномаи мобилиро пешниҳод мекунад.&lt;ref&gt;{{cite web|title=U.S. Crypto Trading Platforms Are About to Get More Competition|url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2018-05-15/u-s-crypto-trading-platforms-are-about-to-get-more-competition|accessdate=2021-07-12|work=bloomberg.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=A trading company with 10 million customers is setting up a crypto desk for hedge funds and banks|url=https://www.businessinsider.com/etoro-crypto-trading-desk-otc-hedge-funds-banks-2018-6|accessdate=2021-07-12|work=businessinsider.com}}&lt;/ref&gt; Идораҳои ширкат дар Исроил, Британияи Бузург, Кипр, ИМА ва Австралия ҷойгиранд.
eToro ҳамчун RetailFX дар соли 2007 дар Тел-Авив аз ҷониби бародарон Йони Ассиа ва Роненом Ассиа бо ҳамроҳии Дэвид Ринг асосгузорӣ гардидааст.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Social Trading Company eToro Expands Offices|url=https://www.calcalistech.com/ctech/articles/0,7340,L-3772561,00.html|accessdate=2021-07-12|work=calcalistech.com|archivedate=2021-02-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210207080053/https://www.calcalistech.com/ctech/articles/0,7340,L-3772561,00.html}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=eToro. Seriously? Is It That Easy?|url=http://www.littlegatepublishing.com/2013/11/etoro/|accessdate=2021-07-12|work=littlegatepublishing.com|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140323080929/http://www.littlegatepublishing.com/2013/11/etoro/|archivedate=2014-03-23}}&lt;/ref&gt;
Дар соли 2020 арзиш ширкат 2,5 миллиард долларро ташкил дод.&lt;ref&gt;{{cite web|title=New Israeli Unicorn: EToro’s Value Soared To $2.5 Billion
|url=https://jewishbusinessnews.com/2020/12/08/new-israeli-unicorn-etoros-value-soared-to-2-5-billion/|accessdate=2021-07-12|work=jewishbusinessnews.com}}&lt;/ref&gt; Дар худи ҳамон сол дар платфорамаи сафдоӣ 13 миллион аккаунтҳои аз қайд гузашта буданд.&lt;ref&gt;{{cite web|title=eToro hits 13 million global users thanks to its commission-free investing for stocks|url=https://www.businessinsider.com/etoro-hit-13-million-registered-users-globally-2020-5|accessdate=2021-07-12|work=businessinsider.com|archivedate=2020-10-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201018055535/https://www.businessinsider.com/etoro-hit-13-million-registered-users-globally-2020-5}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=eToro Triples Its Secondary Market Valuation to $2.5 Billion
|url=https://www.financemagnates.com/forex/brokers/etoro-triples-its-secondary-market-valuation-to-2-5-billion/|accessdate=2021-07-12|work=financemagnates.com}}&lt;/ref&gt;

== Амалиётҳо ==
eToro CFD ба филизҳои қиматбаҳо, молҳои ашёи хом ва барандагони энергия, аз он ҷумла нафти хоми тамғаи WTI, Brent ва гази табииро пешниҳод мекунад. Дар индексҳои фондии eToro [[Шартнома ба фарқияти нархҳо|CFD]] дарбаргариданда, S&amp;P 500, NSDQ 100, S&amp;P 200-и австралиягӣ мавҷуданд.&lt;ref&gt;{{cite web|title=eToro helps retail investors access global oil markets with new portfolio|url=https://moneycompass.com.my/2020/04/29/etoro-helps-retail-investors-access-global-oil-markets-with-new-portfolio/|accessdate=2021-07-12|work=moneycompass.com.my|archivedate=2021-09-01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210901093528/https://moneycompass.com.my/2020/04/29/etoro-helps-retail-investors-access-global-oil-markets-with-new-portfolio/}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=eToro Guide - Read our In Depth 2021 eToro Review|url=https://comparebrokers.co/etoro-review/|accessdate=2021-07-12|work=comparebrokers.co}}&lt;/ref&gt;
eToro пешниҳодкунии криптоасъорри ба монанди биткоинро дар соли 2013, криптоасъори дигари ба монанди Ethereum ва Ripple-ро аз соли 2017 оғоз намуд.&lt;ref&gt;{{cite web|title=eToro Launches Bitcoin Trading For 3 Million Users|url=https://www.coindesk.com/etoro-launches-bitcoin-trading-3-million-users|accessdate=2021-07-12|work=coindesk.com|archivedate=2018-08-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180825075327/https://www.coindesk.com/etoro-launches-bitcoin-trading-3-million-users/}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Social Trading Network eToro Launches Ethereum ETH Market|url=https://www.financemagnates.com/cryptocurrency/trading/social-trading-network-etoro-launches-ethereum-eth-market/  |accessdate=2021-07-12|work=financemagnates.com}}&lt;/ref&gt;
Фаъолияти eToro аз ҷониби мақомоти CySEC дар ИА, FCA дар Британияи Кабир, FinCEN дар ИМА ва ASIC дар Австралия танзим карда мешавад.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Etoro (Europe) Ltd|url=https://www.cysec.gov.cy/en-GB/entities/investment-firms/cypriot/37683/|accessdate=2021-07-12|work=cysec.gov.cy|archivedate=2019-01-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190125020729/https://www.cysec.gov.cy/en-GB/entities/investment-firms/cypriot/37683/}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=ETORO USA LLC|url=https://www.nfa.futures.org/basicnet/basic-profile.aspx?nfaid=45NH%2b2Upfr0%3d&amp;rnd=9e7e457a-08c7-4e95-b1e7-85353674fa99  |accessdate=2021-07-12|work=nfa.futures.org}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Looking to boost your income? eToro is looking for Irish freelance fund managers|url=https://www.irishtimes.com/business/personal-finance/looking-to-boost-your-income-etoro-is-looking-for-irish-freelance-fund-managers-1.3534865|accessdate=2021-07-12|work=irishtimes.com}}&lt;/ref&gt;

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳои беруна ==
{{Пайвандҳои берунӣ}}

[[Гурӯҳ:Ширкатҳо аз рӯи алифбо]]</text>
      <sha1>anzlxeiye3dpbkn1pf2jkxllg2rwpwj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>IC Markets</title>
    <ns>0</ns>
    <id>291351</id>
    <revision>
      <id>1469752</id>
      <parentid>1437523</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T22:36:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469752</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6735" sha1="8363qs04ezl4kiynam4mv5l2e5jmzsy" xml:space="preserve">'''IC Markets''' -  ширкати брокерии биржавии Австралия мебошад. IC Markets дар соҳаи аҳдномаҳои фарқияти қурби асъор ба бозори форекс, индексҳо, ашёи хом, коғазҳои арзишнок ва биржаи фондии Осиё, Америкаи Лотинӣ, Шарқи Наздик, Австралия ва Аврупо фаъолият мебарад.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.financemagnates.com/forex/brokers/ic-markets-becomes-latest-broker-to-brace-for-potential-brexit-impact/|title=IC Markets Becomes Latest Broker to Brace for Potential Brexit Impact|website=Finance Magnates|accessdate=09.08.2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://egliselacolombe.org/onlinedemo/19858-ic-markets-forex-broker-af.html|title=IC Markets Review|website=Eglise La Combe|accessdate=09.08.2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161006044907/http://egliselacolombe.org/onlinedemo/19858-ic-markets-forex-broker-af.html|archivedate=2016-10-06}}&lt;/ref&gt; Саридораи ширкат дар шаҳри Сидней,  Австралия ҷойгир аст.

== Таърих ==

IC Markets соли 2007 аз ҷониби Эндрю Будзински таъсис ёфтааст.

Дар 2009 сол  IC Markets аз ҷониби Комиссияи коғазҳои арзишнок ва сармоягузории Австралия иҷозатномаи рақами 335692 гирифтааст.

Дар 2015 сол IC Markets эълон кард, ки тавозуни манфиро пас аз суқути  якбораи франки швейтсарӣ 15 январи соли 2015 мепӯшонад.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.financemagnates.com/forex/brokers/ic-markets-covering-90-client-negative-losses-swiss-franc-volatility|title=IC Markets Covering 90% of Client Negative Losses from Swiss Franc Volatility|website=FinanceMagnates|accessdate=09.08.2021}}&lt;/ref&gt;

Дар 2017 сол IC Markets дар доираи асъори худ 4 криптоасъорро муаррифӣ кард.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.leaprate.com/forex/brokers/australia-retail-fx-broker-ic-markets-reports-record-volumes-343-billion-august/|title=Australia Retail FX broker IC Markets reports record volumes of $343 billion for August|website=Leaprate|accessdate=09.08.2021}}&lt;/ref&gt;

Дар моҳи октябри 2018 сол ширкат эълон кард, ки соҳиби иҷозатномаи Кипр шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.financemagnates.com/forex/brokers/ic-markets-obtains-cysec-license-opens-cyprus-office/|title=IC Markets Obtains CySEC License, Opens Cyprus Office|website=FinanceMagnates|accessdate=09.08.2021}}&lt;/ref&gt;

Ник Твидалл моҳи декабри 2019 сол директори кулли ширкат таъин карда шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.financemagnates.com/executives/moves/ic-markets-appoints-nick-twidale-as-general-manager/|title=IC Markets Appoints Nick Twidale as General Manager|website=FinanceMagnates|accessdate=09.08.2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://fxnewsgroup.com/forex-news/executives/australia-forex-ics-angus-walker-moves-to-global-prime-replaced-by-nick-twidale/|title=Australia Forex – IC’s Angus Walker moves to Global Prime, replaced by Nick Twidale|website=FXNewsgroup.com|accessdate=09.08.2021}}&lt;/ref&gt;

== Амалиётҳо ==

Фаъолияти IC Markets аз ҷониби CySEC дар ИА, Идораи назорати молиявии Сейшел ва Комиссияи коғазҳои арзишнок ва сармоягузории Австралия дар Австралия танзим карда мешавад.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://hercules.finance/australian-broker-ic-markets-acquires-cysec-license/|title=Australian broker IC Markets acquires CySEC license|website=Hercules.Finance|accessdate=09.08.2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cysec.gov.cy/en-GB/entities/investment-firms/cypriot/80418/|title=IC Markets (EU) Ltd|website=CySEC|accessdate=09.08.2021|archivedate=2021-08-08|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210808002250/https://www.cysec.gov.cy/en-GB/entities/investment-firms/cypriot/80418/}}&lt;/ref&gt;

IC Markets MetaTrader 4 ва 5, Ctrader -ро пешниҳод мекунад ва воситаҳое, ки тавассути интернет, компутер ва дастгоҳҳои мобилиро дастгирӣ мекунад.

IC Markets [[Шартнома ба фарқияти нархҳо|CFD]] -ро дар [[Bitcoin]], Bitcoin Cash, Ethereum, [[Dash]], Litecoin, Ripple, EOS, Emercoin, Namecoin ва PeerCoin пешниҳод менамояд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://comparic.com/ic-markets-embrace-cryptocurrency-trading-adds-bitcoin/|title=IC Markets To Embrace Cryptocurrency Trading, Adds Bitcoin|website=Comparic|accessdate=09.08.2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thenextbitcoin.net/trading-cryptocurrency-with-ic-markets-whats-the-experience-like/|title=Australia Bitcoin Broker: Trading Cryptocurrency With IC Markets – What’s the Experience Like?|website=The Next Bitcoin|accessdate=09.08.2021}}&lt;/ref&gt;

Индексҳои фондӣ, ки аз ҷониби IC Markets фаро гирифта шудаанд, дар бар мегиранд: [[S&amp;P 500]], индекси Dow Jones барои саҳмияҳои ширкатҳои саноатӣ, индекси FTSE ва индекси S&amp;P 200 Австралия.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://comparebrokers.co/compare/sp-500-brokers/|title=Best Sp 500 Brokers Guide|website=Comparebrokers.co|accessdate=09.08.2021}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.aslanforex.com/brokers/ic-markets|title=IC Markets|website=The Aslan Group|accessdate=09.08.2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210806130544/http://www.aslanforex.com/brokers/ic-markets|archivedate=2021-08-06}}&lt;/ref&gt;
IC Markets CFD -ро барои молҳои зерин пешниҳод мекунад: фулузоти қиматбаҳо, ашёи кишоварзӣ ва захираҳои энергетикӣ, аз ҷумла  нафти хоми навъи WTI, Brent ва гази табиӣ.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.publicfinanceinternational.org/ic-markets-review/|title=IC Markets|website=Public Finance International|accessdate=09.08.2021|archivedate=2021-08-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210826142613/https://www.publicfinanceinternational.org/ic-markets-review/}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.r4i-it.com/ic-markets/|title=IC Markets|website=R4i CFD|accessdate=09.08.2021}}&lt;/ref&gt;

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

[[Гурӯҳ:Ширкатҳо аз рӯи алифбо]]</text>
      <sha1>8363qs04ezl4kiynam4mv5l2e5jmzsy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nissan</title>
    <ns>0</ns>
    <id>313994</id>
    <revision>
      <id>1469726</id>
      <parentid>1387102</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T14:59:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>Replacing Nissan_Motor_Corporation_2020_logo-local_file.svg with [[File:Nissan_Motor_Corporation_2020_logo.svg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:Duplicate|Duplicate]]: Exact or scaled-down duplicate: [[:c::File:Nissan Mot</comment>
      <origin>1469726</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8783" sha1="gh9gz2l2prt46lihwpziklic6j17awh" xml:space="preserve">{{Ширкат
| company_logo = Nissan Motor Corporation 2020 logo.svg
| листинг дар биржа = {{TYO|7201.T}}, {{NASDAQ|NSANY}}
| foundation = {{Start date and age|1933}}
| oldname = 
| founders = 
| location = {{Парчамбандӣ|Ҷопон}}: [[Ёкоҳама]]
| key_people = Ясуси Кимура &lt;small&gt;([[председатель совета директоров]])&lt;/small&gt;&lt;br&gt;Макото Утида &lt;small&gt;(президент и [[CEO]])&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;reuters&quot; /&gt;
| industry = {{ISIC|авто|Ҷопон}}
| products = Худравҳо
| revenue = {{афзоиш}} 8,425 трлн иен&lt;br&gt;&lt;small&gt;($73,3 млрд, 2022)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;reuters&quot; /&gt;
| operating_income = {{афзоиш}} 216,83 млрд иен&lt;br&gt;&lt;small&gt;($1,89 млрд, 2022)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;reuters&quot; /&gt;
| net_income = {{афзоиш}} 215,53 млрд иен&lt;br&gt;&lt;small&gt;($1,87 млрд, 2022)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;reuters&quot; /&gt;
| assets = {{коҳиш}} 16,371 трлн иен&lt;br&gt;&lt;small&gt;($142 млрд, 2022)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;reuters&quot; /&gt;
| num_employees = {{шумора|131461}} &lt;small&gt;(2022)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;FY2022&quot;&gt;{{cite web |url=https://www.macrotrends.net/stocks/charts/NSANY/nissan-motor/revenue |title=Nissan Motor Revenue 2010-2022 |publisher=NSANY |date=13 September 2022 |access-date=30 January 2023 |archive-date=2023-03-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326030516/https://www.macrotrends.net/stocks/charts/NSANY/nissan-motor/revenue |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
| parent = [[Альянс Renault–Nissan–Mitsubishi]]
| subsid = [[Nismo]], [[Infiniti]], [[Datsun]], [[Jatco]]
| homepage = https://www.nissan-global.com/
| auditor = [[Ernst &amp; Young]]
}}{{Нихонго|'''Nissan Motor Co., Ltd.'''|日産自動車株式会社|ниссан дзидо:ся кабусикигайся}} — [[Саноати автомобилӣ дар Ҷопон|ширкати худравсози ҷопонӣ]], ки яке аз ширакати бузургтарин дар ҷаҳон ба шумор меравад. Ин ширкат соли 1933 ташкил шудааст. [[Дафтар марказӣ|Дафтари марказии]] он дар шаҳри [[Ёкоҳама]] қарор дорад.

'''Nissan''' Motor дар рӯйхати Forbes Global 2000 аз бузургтарин ширкатҳои ҷамъиятии ҷаҳон барои соли 2022 ҷои 407-умро ишғол кард &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.forbes.com/companies/nissan-motor/?sh=6f883920bf92|title=Nissan Motor|publisher=[[Forbes]]|lang=en|accessdate=2022-09-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220927150907/https://www.forbes.com/companies/nissan-motor/?sh=6f883920bf92|archivedate=2022-09-27}}&lt;/ref&gt; ва дар феҳристи Fortune Global 500 ҷои 161-умро ишғол кард &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://fortune.com/company/nissan-motor/global500/|title=Nissan Motor Company Profile, News, Rankings|publisher=[[Fortune (журнал)|Fortune]]|lang=en|accessdate=2022-09-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220927150907/https://fortune.com/company/nissan-motor/global500/|archivedate=2022-09-27}}&lt;/ref&gt;. То соли 2022, он дар рейтинги ҷаҳонии худравсозон дар ҷои 9-ум (дар байни истеҳсолкунандагони ҷопонӣ, пас аз [[Toyota]] 2-юм) аз рӯи Созмони байналмилалии истеҳсолкунандагони автомобил, инчунин бренди пешбари Ҷопон дар Чин, Русия ва Мексика ҷойгир шудааст &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.investopedia.com/articles/company-insights/091516/most-profitable-auto-companies-2016-tm-gm.asp|title=10 Biggest Car Companies|first=Matthew|last=Johnston|date=2020-09-11|publisher=Investopedia|accessdate=2022-12-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221205234505/https://www.investopedia.com/articles/company-insights/091516/most-profitable-auto-companies-2016-tm-gm.asp|archivedate=2022-12-05}}&lt;/ref&gt; .

== Таърих ==
[[Акс:Aikawa_Yosuke.jpg|чап|мини|207x207пкс| Аввалин президенти ширкат Йошисуке Аюкава мебошад, 1939.]]
Санаи таъсиси ширкат [[26 декабр|26 декабри]] [[соли 1933]] ҳисобида мешавад, ки дар натиҷаи муттаҳидшавии ширкатҳои Тобата имоно ва Ниҳон Сангё як ширкати нав таъсис ёфт, ки аз 1 июни соли 1934 Ниссан Мотор (пас аз ҳиҷоҳои аввали номи ширкати Nihon Sangyo — «Саноати Ҷопон»). Кадимтарин пешгузашта дар соли 1911 аз ҷониби Масудҷиро Насимото таъсис дода шудааст, ки аввалин худрави DAT-и Ҷопонро сохтааст, моделҳои баъдӣ Датсун номида шуданд. Аввалин корхонаи муттаҳидшудаи автомобилсозии ширкат соли 1935 дар Йокогама бо иштироки мутахассисони амрикоӣ сохта шуда буд &lt;ref name=&quot;history&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.fundinguniverse.com/company-histories/nissan-motor-co-ltd-history/|title=History of Nissan Motor Co., Ltd. – FundingUniverse|publisher=International Directory of Company Histories, Vol. 34. St. James Press, 2000|lang=en|accessdate=2022-09-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220929190957/http://www.fundinguniverse.com/company-histories/nissan-motor-co-ltd-history/|archivedate=2022-09-29}}&lt;/ref&gt; .
[[Акс:Renault-Nissan-Mitsubishi_Alliance_logo.svg|мини|280x280пкс| Логотипи Alliance Renault-Nissan-Mitsubishi]]

== Маҳсулот ==

=== Тартиб ===
Бренди Nissan [[Список автомобилей Nissan|доираи васеи мошинҳои мусофирбар ва тиҷоратӣ]] истеҳсол мекунад. Ширкат инчунин худравҳои боҳашаматро зери бренди Infiniti мефурӯшад. То [[соли 1983]] ва аз [[соли 1997]] мошинҳо бо тамғаи Датсун низ истеҳсол мешуданд.
 

=== Худравҳои барқӣ ===
[[Акс:2018_Nissan_Leaf_Tekna_Front.jpg|мини|250x250пкс| Ниссан Лиф]]
2 августи соли 2009 ширкат истеҳсоли аввалин худрави барқии оммавиро пешниҳод кард, ки Leaf ном дорад.{{Lang-en|Leaf}} — барг) &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.nissan-global.com/EN/NEWS/2009/_STORY/090802-02-e.html|title=???|date=???|publisher=Официальный сайт|lang=en|accessdate=???|archiveurl=https://www.webcitation.org/65LJtz8ff?url=http://www.nissan-global.com/EN/NEWS/2009/_STORY/090802-02-e.html|archivedate=2012-02-10}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://auto.lenta.ru/news/2009/08/03/leaf/|title=Компания Nissan показала свой первый массовый электрокар|date=2009-08-03|publisher=[[Лента.ру]]|accessdate=2009-08-11|archiveurl=https://www.webcitation.org/65LJumsuK?url=http://motor.ru/news/2009/08/03/leaf/|archivedate=2012-02-10}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.drive.ru/nissan/news/2009/08/03/2666294/list_zelyoniy.html|title=Лист зелёный. Ниссановцы показали серийный вариант своего электромобиля|date=2009-08-03|publisher=[[Drive.ru]]|accessdate=2009-08-11|archiveurl=https://www.webcitation.org/65LJzF0qh?url=http://www.drive.ru/nissan/news/2009/08/03/2666294/list_zelyoniy.html|archivedate=2012-02-10}}&lt;/ref&gt; . Аз баҳори соли 2010 ин худрав ба таври оммавӣ истеҳсол карда мешавад. Фурӯш дар [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|ИМА]] моҳи декабри соли 2010 оғоз ёфт.

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
{{Пайванд ба лоиҳаҳои хоҳар}}

* [http://www.nissan-global.com/EN/ Сомонаи расмии ширкат] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20201007020319/https://www.nissan-global.com/EN/ |date=2020-10-07 }}{{Ref-en}}
* [http://www.nissan.co.jp/EN/index.html Вебсайти расмии ширкат] (кӯҳна){{Ref-en}}
* [http://www.nissan.ru/ Вебсайти русии Nissan] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20111024183153/http://www.nissan.ru/ |date=2011-10-24 }}
* {{YouTube|Xw80D265ab8|&quot;W.C.E - Nissan Evolution (1933 - 2019)&quot;}} 
[[Гурӯҳ:Ширкатҳои худравсози Ҷопон]]
[[Гурӯҳ:Nissan]]</text>
      <sha1>gh9gz2l2prt46lihwpziklic6j17awh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Баҳси корбар:Abutalub</title>
    <ns>3</ns>
    <id>322181</id>
    <redirect title="Баҳси корбар:Arçil xan Günəşsoylu" />
    <revision>
      <id>1469693</id>
      <parentid>1420926</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T12:27:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EmausBot</username>
        <id>3642</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Ислоҳи масири дукарата ба [[Баҳси корбар:Arçil xan Günəşsoylu]]</comment>
      <origin>1469693</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="66" sha1="bt7iseqxvujz8yerzujo4n3hsyuciw7" xml:space="preserve">#равона [[Баҳси корбар:Arçil xan Günəşsoylu]]</text>
      <sha1>bt7iseqxvujz8yerzujo4n3hsyuciw7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Азим Байзоев</title>
    <ns>0</ns>
    <id>323177</id>
    <revision>
      <id>1469756</id>
      <parentid>1435831</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T00:27:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469756</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11162" sha1="ectwtfbnqdyla7ugl1gzr8xjm5aol2k" xml:space="preserve">{{Донишманд
| тасвир    = Азим Байзоев.jpg
}}
'''Азим Байзоев''' (''Байзоев Азим Муҳаммадиевич''; {{ВД-Дебоча}}) — филолог, шарқшинос, [[забоншинос]], {{мутарҷим}} ва мактабшиноси тоҷик, номзади илмҳои филология (1992)&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. [[Аълочии маорифи Тоҷикистон]] (2010).

== Зиндагинома ==
Азим Байзоев 1 феврали соли 1959 дар шаҳри Истаравшан дар оилаи дегрез усто Муҳаммадӣ ба дунё омадааст&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.asiaplustj.info/ru/news/life/person/20240201/svetlii-put-ustoda-azima-baizoeva|title=Светлый путь устода Азима Байзоева|author=Мавлюда Хашими|website=www.asiaplustj.info|date=2024-02-01|publisher=ASIA-Plus|lang=ru|accessdate=2025-02-28|archivedate=2025-03-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20250317025329/https://asiaplustj.info/ru/news/life/person/20240201/svetlii-put-ustoda-azima-baizoeva}}&lt;/ref&gt;. Падари ӯ, усто Муҳаммадӣ, марди донишманду ҳунарманд буд, ки дар устохонаи худ бо истеҳсоли дегҳо, испорҳо ва қисмҳои осиёб машғул буд&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://your.tj/kak-pedagog-iz-tadzhikistana-otkryl-miru-tadzhikskij-jazyk/|title=«Ни один профессор не научит тому, чему учит жизнь». Как педагог из Таджикистана открыл миру таджикский язык|author=Сомон Комилов|date=2024-02-01|publisher=YOUR|lang=ru|accessdate=2025-02-28}}&lt;/ref&gt;. Азим аз кӯдакӣ ба падар дар корҳои устохона кумак мекард ва бо ин роҳ ба ҳунарҳои мардумӣ ошно мешуд.

Дар соли 1976 мактаби миёна, соли 1982 факултети забонҳои шарқи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В. И. Ленинро бо ихтисоси филолог-шарқшинос ва соли 2005 Донишкадаи ҳуқуқ ва андози Тоҷикистонро бо ихтисоси ҳуқуқшинос хатм кардааст&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://zoa.tnu.tj/tj/kafedrai-filologijai-jeron/|title=Кафедраи филологияи Эрон|date=2025-01-23|publisher=ДМТ|lang=|accessdate=2025-02-28}}&lt;/ref&gt;.

== Корнома ==
Солҳои 1982—1984 ассистенти кафедраи филологияи Эрон. Солҳои 1984—1986 — хидмат дар Артиши Шуравӣ дар Афғонистон. Солҳои 1986—1989 ассистенти кафедраи филологияи Эрон, солҳои 1989—1992 ассистенти ҳамин кафедра ва аз 1992 то охирири умр дотсенти кафедраи филологияи Эрон буд. Ӯ ҳамзамон солҳои 2012—2016 ходими калони илмии [[Пажӯҳишгоҳи рушди маорифи Академияи таҳсилоти Тоҷикистон|Пажӯҳишгоҳи рушди маориф]] ва аз соли 2016 то охири умр сармутахассиси [[Академияи таҳсилоти Тоҷикистон]] буд.

=== Сафарҳои хориҷӣ ===
Соли 1981 таҷрибаомӯзи Донишгоҳи Кобул, Афғонистон, соли 1997 шунавандаи курсҳои дипломатӣ дар Академияи хидмати хориҷии Исломобод, Покистон, соли 2006 муҳаққиқи Донишгоҳи Канзас, ИМА, соли 2015 иштирокдори барномаи байналмилалӣ барои таҳсилоти фарогир, Йокогама, Ҷопон. Солҳои 2009—2013 дар Донишгоҳи давлатии Аризона (ИМА) аз забонҳои тоҷикӣ ва форсӣ дарс додааст.

Иштирокдори бештар аз 30 конфронсу симпозиумҳои байналмилалӣ дар Русия, ИМА, Эрон, Маҷористон, Ҷопон, Словакия, Руминия, Озарбойҷон, Узбекистон, Қазоқистон, Қирғизистон, Литва ва Туркия мебошад.

== Фаъолияти илмӣ ==
Азим Байзоев аввалин бор хусусиятҳои лексикии «Донишнома»-и Абуалӣ ибни Сино ва масъалаҳои ташаккул ва инкишофи истилоҳшиносии забони порсии дариро ба таври амиқ таҳлил намудааст&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;Байзоев Азим // А — Б. — Д. : [[Сарредаксияи илмии Энсиклопедияи Миллии Тоҷик|СИЭМТ]], 2023. — (Донишномаи донишмандони Тоҷикистон дар ибтидои қарни XXI / сармуҳаррир [[Нурмуҳаммад Амиршоҳӣ|Н. Амиршоҳӣ]] ; 2018—2023, ҷ. 2). — ISBN 978-99985-0-014-3.&lt;/ref&gt;. 

Соли 2001 дар Душанбе бо номи ''The Official Beginners Guide to Tajiki'' ва соли 2004 дар Лондон ва Ню-Йорк бо номи ''A Beginners Guide to Tajiki'' китоби дарсии забони тоҷикӣ (дар ҳаммуаллифӣ бо Ҷон Ҳайвард) барои инглисизабонон бо сарсухани Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмонро ба табъ расонид, ки аввалин китоби расмӣ дар ин ҷода буда, ҳоло бо истифода аз он дар чанде аз донишгоҳҳои ИМА, Конодо ва кишварҳои Аврупо гурӯҳҳои омӯзиши забони тоҷикӣ фаъолият мекунанд&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. 

Бори аввал масъалаҳои назарӣ ва амалии таҳ­си­лоти фарогирро дар партави таҷрибаи пешқадам ва имконоти ҳақиқии татбиқи он дар шароити То­ҷи­кистон таҳлил намуда, доир ба он ду монография – яке ба забони русӣ (2016) ва дигаре ба забони тоҷикӣ (2017) ба табъ расонидааст

Муаллифи 4 монография, 8 асари илмӣ-таҳлилӣ (дар ҳаммуаллифӣ), 10 китоби дарсӣ (аз ҷумла, ду китоби дарсӣ барои хориҷиён), 12 дастури таълимӣ-методӣ, 8 осори бадеӣ, бештар аз 180 мақолаи илмӣ ва илмӣ-оммавӣ, ки ба забонҳои тоҷикӣ, русӣ, инглисӣ ва форсӣ дар нашрияҳои Тоҷикистон, Русия, ИМА, Бритониёи Кабир, Эрон, Покистон, Афғонистон ва Қирғизистон ба табъ расидаанд. 

== Ҷоизаҳо ==
Бо нишони Ситораи Сурх, Ифтихорномаи Президиуми Шурои Олии ИҶШС, Ифтихорномаи фахрии КМ ВЛКСМ, медали «Хидмати шоиста», ҷоизаи ба номи Аббос Алиев (дар соҳаи маориф) ва медалҳои ҷангию ҷашнӣ, қадр шудааст.

== Даргузашт ==
Азим Байзоев 28 феврали 2025 дар шаҳри Душанбе даргузашт&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://asiaplustj.info/en/node/346337|title=Азим Байзоев, яке аз мубаллиғони омӯзиши забони тоҷикӣ, даргузашт|website=asiaplustj.info|date=2025-02-28|publisher=ASIA-Plus|lang=tg|accessdate=2025-02-28}}&lt;/ref&gt;.

== Осор ==

* Ҷавонии кишвари куҳан. Исломобод, 1997.
* Меҳри инсон дарди инсонро давост (маҷмӯаи назму наср). Д., 2004.
* Persian &amp; Tajiki Comparative Grammar (for Persian Speaker Students). Dushanbe, 2007. 109 с.
* Non-Formal Education in the Republic of Tajikistan (Analytical Document, with others). Dushanbe, 2008. 
* Arabic Words in Persian (Manual). Washington, 2008. 136 с.
* Persian Verbs (Manual). Washington, 2008. 133 с.
* Масоили гендерӣ дар забон ва адабиёт. Д., 2008. 126 с.
* Monitoring: еducation needs of children with visual impairments in the Republic of Tajikistan (with others). Dushanbe, 2009.
* Забони форсӣ (барои донишҷӯёни соли аввал). Д., 2009. 170 с.
* Чашми дил (маҷмӯаи назму наср). Д., 2009. 104 с.
* Мониторинг подушевого финансирования в контекс­те инклюзивного образования. Д., 2013 (ҳам­муал­лиф).
* Индекси фарогирӣ (инклюзия): рушди таҳсил ва иштирок дар мактаб. (Тони Бут ва Мел Айнскоу, тар­ҷу­ма аз англисӣ, таҳрир ва такмил). Д., 2015. 198 с. 
* Истилоҳот ва калимасозӣ дар «Донишнома»-и Абуалӣ ибни Сино. Д., 2016. 196 с.
* Инклюзивное образование: передовой опыт и проблемы его внедрения в условиях Таджикистана. Д., 2016. 112 с. 
* Забони давлатӣ (тоҷикӣ) барои синфи нуҳуми мак­табҳои таълимашон ба забони русӣ. Д., 2016. 188 с.
* Забони давлатӣ (тоҷикӣ) барои синфи нуҳуми мак­табҳои таълимашон ба забони ӯзбекӣ. Д., 2016. 188 с.
* Забони давлатӣ (тоҷикӣ) барои синфи нуҳуми мактабҳои таълимашон ба забони қирғизӣ. Д., 2016. 188 с.
* Забони давлатӣ (тоҷикӣ) барои синфи нуҳуми мактабҳои таълимашон ба забони туркманӣ. Д., 2016. 188 с.
* Забони форсӣ. Китоби дарсӣ барои донишҷӯёни соли аввал. Нашри дуюм бо тағйироту иловаҳо. Д., 2016. 186 с.
* Роҳнамои омӯзгор барои китоби дарсии «Забони модарӣ» (синфи 1). Д., 2016. 110 с.
* Таҳсилоти фарогир: раҳёфти маҷмӯӣ ба ҳалли мушкилот дар заминаи таҷрибаи пешқадам. Д., 2017. 150 с.

* Аҷоиботи Баткам (асари бадеӣ). Д., 2018.
* Этот удивительный мир – Алокш. Д., 2018.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

[[Гурӯҳ:Номзадҳои улуми филология]]</text>
      <sha1>ectwtfbnqdyla7ugl1gzr8xjm5aol2k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Дарёҳои Эрон</title>
    <ns>0</ns>
    <id>323548</id>
    <revision>
      <id>1469831</id>
      <parentid>1428357</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T06:36:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469831</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2240" sha1="gi6wya4r5qlcvis78bnd9bhbyanrn0c" xml:space="preserve">Дар байни дарёҳои [[Эрон]] танҳо дар [[Карун (дарё)|Карун]] киштӣ ҳаракат карда метавонад. Қариб [[Дарё|дарёи]] калон нест ({{Lang-fa|رود}}, ''rud'') ба 1000 км намерасад (дарёи Ҳилманд калонтарин маҳсуб мешавад, вале бештари маҷрои он аз қаламрави [[Афғонистон]] мегузарад). Номи баъзе дарёҳо пасвандҳои турки доранд ''-чай'' ({{Lang-az|Çay}}: [[дарё]]). Аз сабаби иқлими биёбон дар тобистон дарёҳои хурд хушк мешаванд. Дарёҳо ё ба [[Баҳри Хазар]] ё ба [[Халиҷи Форс]] мерезанд (аксар вақт тавассути системаҳои обии [[Байнаннаҳрайн]]).

== Феҳристи дарёҳои калонтарин ==
{| class=&quot;standard sortable&quot;
!Дарё
! Дарозӣ, км
! Резишгоҳ
|-
| [[Карун (дарё)|Карун]]
| 890
| [[Шаттул-Араб]]
|-
| Керче
| 870
| [[Даҷла]]
|-
| [[Сафедрӯд]]
| 720
| [[Баҳри Хазар]]
|-
| [[Атрак]] *
| 669
| [[Баҳри Хазар]]
|-
| Дес
| 515
| [[Карун (дарё)|Карун]]
|-
| Заб хурд *
| 456
| [[Даҷла]]
|-
| Сеймер
| 417
| [[Карун (дарё)|Карун]]
|-
| Зайендеруд
| 400
| Гавхунй
|-
| Кешефруд
| 260
| [[Ҳарӣ Рӯд (дарё)|Ҳарӣ Рӯд]]
|-
| [[Гургонрӯд]]
| 251
| [[Баҳри Хазар]]
|}

== Пайвандҳо ==
* [https://iranianholiday.com/ru/реки-в-иране/ Дарёҳо дар Эрон]{{Пайванди мурда|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.gecont.ru/articles/geo/iran.htm Географияи Эрон: релеф, иклим, ахолй, олами набототу хайвонот] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20250327165429/http://gecont.ru/articles/geo/iran.htm |date=2025-03-27 }}

[[Гурӯҳ:Дарёҳои Эрон]]
[[Гурӯҳ:Феҳристи дарёҳо аз рӯи кишвар]]</text>
      <sha1>gi6wya4r5qlcvis78bnd9bhbyanrn0c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ҷеннифер Энистон</title>
    <ns>0</ns>
    <id>324667</id>
    <revision>
      <id>1469748</id>
      <parentid>1444250</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T21:34:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469748</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="80252" sha1="kb3tzu6z8x0eumycbagfbhsmxr5nctw" xml:space="preserve">
{{Синамогар
| ҷоизаҳо = «[[Эммӣ]]» (2002)&lt;br&gt;«[[Глобуси тиллоӣ]]» (2003)&lt;br&gt;[[Мукофоти Гилдияи ҳунарпешаҳои ИМА]] (1996, 2020)}}'''Ҷеннифер Ҷоанна Энистон''' ({{Lang-en|Jennifer Joanna Aniston}}; тав. [[11 феврал|11 феврали]] [[Соли 1969|1969]], [[Шерман Окс]], [[Калифорния]], [[Иёлоти Муттаҳидаи Амрико|ИМА]]&lt;ref&gt;{{Cite news|title=Monitor|date=2012-02-17|page=26}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.eonline.com/celebs/Jennifer_Aniston/112166|title=Jennifer Aniston|publisher=[[E!]]. [[NBCUniversal]]|accessdate=2011-09-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120206211942/http://www.eonline.com/celebs/jennifer_aniston/112166|archivedate=2012-02-06}}&lt;/ref&gt;) — [[ҳунарпеша]], [[коргардони синамо]] ва [[продюсер]]и [[ИМА|амрикоӣ]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=gsJulMDpIVg|title=Jennifer Aniston interview|website=[[YouTube]]|lang=en|accessdate=2014-06-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170818165411/https://www.youtube.com/watch?v=gsJulMDpIVg|archivedate=2017-08-18}}&lt;/ref&gt;, ки бо нақши Рэйчел Грин дар силсилафилми телевизионии [[NBC]] «[[Дӯстон]]» (1994–2004) маъруф аст, ки барои он ҷоизаҳои «[[Эммӣ]]» (2002) ва «[[Глобуси тиллоӣ]]» гирифтааст. Соҳиби ситора дар «Хиёбони шӯҳрат»-и Ҳолливудмебошад&lt;ref&gt;{{Cite news|title=Jennifer Aniston receives Hollywood star|url=http://abc7.com/archive/8553842/|work=ABC7 Los Angeles|accessdate=2017-02-25|language=en|archivedate=2016-09-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160927001957/http://abc7.com/archive/8553842/}}&lt;/ref&gt;.

Ҳунарпеша инчунин бо нақшҳои асосии худ дар филмҳои мазҳакавӣ, аз қабили: «Брюси Қудратманд» (2003), &quot;The Break-Up&quot; (2006), &quot;He's Just Not That Into You&quot; (2009), &quot;The Bounty Hunter&quot; (2010), &quot;The Switch&quot; (2010), &quot;Just Go with It&quot; (2011), &quot;We're the Millers&quot; (2013), &quot;Life of Crime&quot; (2013), &quot;Mother's Day&quot; (2016) ва ғайра маъруфият пайдо кардааст.

Барои таҳия ва нақш дар силсилафилми драмавии &quot;The Morning Show&quot; (аз соли 2019) Энистон инчунин номзади Ҷоизаи Эммӣ, панҷ номинатсияи [[Глобуси тиллоӣ]] ва панҷ номинатсияи Ҷоизаиҳои Гилдияи ҳунарпешагон, аз ҷумла ғолиби  Беҳтарин ҳунарпешаи зан дар силсилафилми драмаро гирифт.

Ҷеннифер Энистон яке аз ҳунарпешаҳои сердаромадтарин дар [[Ҳолливуд]] маҳсуб мешавад&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.forbes.com/pictures/mfl45gdgh/jennifer-aniston-28-million/|title=Hollywood's Highest Paid Actresses|publisher=Forbes|lang=en|accessdate=2014-12-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180630001500/https://www.forbes.com/pictures/mfl45gdgh/jennifer-aniston-28-million/|archivedate=2018-06-30}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news|title=Sandra Bullock's $51 million tops Forbes list of highest paid actresses|url=http://www.nydailynews.com/entertainment/movies/sandra-bullock-tops-forbes-list-highest-paid-actresses-article-1.1891501|accessdate=2014-12-24|publisher=nydailynews.com|date=2014-08-04|language=en|archivedate=2020-04-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200403072756/https://www.nydailynews.com/entertainment/movies/sandra-bullock-tops-forbes-list-highest-paid-actresses-article-1.1891501}}&lt;/ref&gt; ва дороии ӯ дар соли 2017 тахминан 200 миллион долларро ташкил медод&lt;ref name=&quot;auto&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.forbes.com/sites/michelatindera/2017/05/18/from-a-friends-star-to-a-microneedling-founder-four-women-entrepreneurs-to-watch-in-2017/#4b365c387119|title=From A 'Friends' Star To A Microneedling Founder: Four Women Entrepreneurs To Watch In 2017|website=Forbes|publisher=Forbes|lang=en|accessdate=2017-06-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190315201149/https://www.forbes.com/sites/michelatindera/2017/05/18/from-a-friends-star-to-a-microneedling-founder-four-women-entrepreneurs-to-watch-in-2017/#4b365c387119|archivedate=2019-03-15}}&lt;/ref&gt;. Вай инчунин аз ҷониби маҷаллаҳои ''People'', ''Cosmopolitan'' ва ''Esquire'' ба рӯйхати занони зеботарин шомил карда шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.cbsnews.com/pictures/beautiful-people/5/|title=Beautiful 'People'|publisher=cbs news|lang=en|accessdate=2014-12-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180630080734/https://www.cbsnews.com/pictures/beautiful-people/5/|archivedate=2018-06-30}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.cosmopolitan.com/style-beauty/beauty/advice/a2979/celebrity-skin-anti-aging-0909/|title=Why They Still Look This Fantastic|author=Amelia Gayle|date=2009-09-15|publisher=cosmopolitan magazine|accessdate=2014-12-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200323223711/https://www.cosmopolitan.com/style-beauty/beauty/advice/a2979/celebrity-skin-anti-aging-0909/|archivedate=2020-03-23}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.esquire.com/women/women-we-love/|title=Women we love|publisher=Esquire magazine|lang=en|accessdate=2014-12-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150208223155/http://www.esquire.com/women/women-we-love/|archivedate=2015-02-08}}&lt;/ref&gt;

== Солҳои аввал ва таҳсилот ==
Ҷеннифер Энистон 11 феврали соли 1969 дар Шерман Окс, [[Калифорния]], ИМА дар оилаи ҳунарпешаи амрикоии юнонитабор Ҷон Энистон (бо номи Яннис Анастассакис, аслан аз ҷазираи Крит) ва Нэнси Доу (1936-2016), ҳунарпешаи дорои решаи шотландӣ ва итолиёвӣ таваллуд шудааст&lt;ref&gt;{{Книга|заглавие=From Mother and Daughter to Friends: A Memoir|страницы=32|год=1999|место=Amherst, New York|издательство={{Нп3|Prometheus Books}}|isbn=978-1-57392-772-7|автор=Dow, Nancy}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;People-Bio&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.people.com/people/jennifer_aniston/biography|title=Jennifer Aniston Biography|website=[[People]]|lang=en|accessdate=2008-05-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180921015041/https://people.com/people/jennifer_aniston/biography|archivedate=2018-09-21}}&lt;/ref&gt;. Ҷеннифер ду бародар дорад, Ҷон Мелик (калонӣ) ва Алекс Энистон (хурдӣ)&lt;ref name=&quot;People-Bio&quot; /&gt;. Падари таъмидии Энистон актёри юнонӣ-амрикоӣ Теллӣ Савалас аст &lt;ref name=&quot;People-Bio&quot; /&gt;, дӯсти беҳтарини падараш мебошад. Бобои вай (насабаш Анастассакис) аз Юнон ба Иёлоти Муттаҳида омада, соҳиби ошхона буд.

Энистон дар Мактаби Штайнер дар Ню Йорк таҳсил кардааст&lt;ref&gt;{{Cite news|title=A Woman We Love: Jennifer Aniston|url=http://www.esquire.com/entertainment/interviews/a648/jennifer-aniston-pics-1002/|work=Esquire|date=2007-01-29|accessdate=2016-11-14|archivedate=2016-11-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161115071409/http://www.esquire.com/entertainment/interviews/a648/jennifer-aniston-pics-1002/}}&lt;/ref&gt;. Истеъдоди актёрии ӯ дар маҳфили драмавии мактаб ошкор шуд. Маҳз дар ҳамин мактаб истеъдоди ҳунарнамоии ӯ низ зоҳир шуд.

Вақте ки духтар 9-сола буд, волидонаш аз ҳам ҷудо шуданд&lt;ref name=&quot;Yahoo Bio&quot;&gt;{{Cite web|url=https://movies.yahoo.com/person/jennifer-aniston/biography.html|title=Jennifer Aniston- Biography|website=[[Yahoo! Movies]]|accessdate=2013-05-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120626002525/http://movies.yahoo.com/person/jennifer-aniston/biography.html|archivedate=2012-06-26}}&lt;/ref&gt;. Вай бо модараш монд, аммо аксар вақт ба назди падараш дар [[Лос Анҷелес|Лос-Анҷелес]] мерафт, ки дар он ҷо Ҷон Энистон яке аз нақшҳои асосиро дар силсилафилми &quot;Рӯзҳои ҳаёти мо&quot; бозидааст. Дар синни 11-солагӣ Ҷенифер дар маҳфили драмавии Мактаби Рудолф Штайнер ба кор шурӯъ кард. Вай соли 1987 омӯзиши касбии худро дар Мактаби Санъати ЛаГуардияи Ню-Йорк идома дод ва баъд аз он дар якчанд намоишномаҳои Бродвей («For Dear Life», «Dancing on Checker’s Grave» ва ғайра) ширкат кард&lt;ref name=&quot;People-Bio&quot;/&gt;. Дар ин давра, Энистон низ ҳамчун куриер кор мекард ва ба телемаркетинг машғул буд&lt;ref name=&quot;People-Bio&quot; /&gt;.

== Фаъолият ==
[[Акс:JenniferAnistonFeb09.jpg|thumb|left|Энистон дар нахустнамоиши филми [[He's Just Not That Into You]] дар соли 2009.]]
Энистон дар охири солҳои 1980 ва аввали солҳои 1990 дар барномаи радиоии [[Ҳовард Стерн]] зоҳир шуд&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://www.usmagazine.com/celebrity-news/news/jen-aniston-age-20-flirted-with-howard-stern-in-lost-1989-clip-201061 |title=Jen Aniston, Age 20, Flirted with Howard Stern in Lost 1989 Clip |last= |first= |date=2010-01-06 |work=[[Us Weekly]] |access-date=2013-08-06 |archive-date=2018-06-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180630052833/https://www.usmagazine.com/celebrity-news/news/jen-aniston-age-20-flirted-with-howard-stern-in-lost-1989-clip-201061/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;. Вай ба [[Ҳолливуд]] кӯчид&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.tiscali.co.uk/entertainment/film/biographies/jennifer_aniston_biog/4 |title=Biography of Jennifer Aniston |access-date=2008-08-08 |publisher=Tiscali |archive-url=https://web.archive.org/web/20081005062044/http://www.tiscali.co.uk/entertainment/film/biographies/jennifer_aniston_biog/4 |archive-date=2008-10-05 |url-status=dead |accessdate=2025-05-06 |archivedate=2008-10-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20081005062044/http://www.tiscali.co.uk/entertainment/film/biographies/jennifer_aniston_biog/4 }}&lt;/ref&gt; ва соли 1990 аввалин нақши телевизионии худро дар силсилафилми «Molloy» ва инчунин нақш дар филми телевизионии ''Camp Cucamonga'' гирифт. Вақте ки Ҷенифер агент пайдо кард, ки ба намояндагӣ розӣ шуд, ӯ шарти қатъӣ гузошт - вай бояд 30 фунт вазн кунад. Вай инчунин дар силсилафилми телевизионии &quot;Ferris Bueller&quot; (1990), &quot;The Edge&quot; (1992) ва &quot;Muddling Through&quot; (1994) зоҳир шуд ва дар силсилафилми телевизионии &quot;Quantum Leap&quot;, &quot;Herma's Head&quot; ва &quot;Burke's Law&quot; дар нақши меҳмонӣ баромад кард&lt;ref name=&quot;buchanan20130807&quot;&gt;{{cite web | url=http://www.vulture.com/2013/08/4-shows-jennifer-aniston-was-on-before-friends.html | title=The Four TV Shows Jennifer Aniston Was on Before Friends | work=Vulture | date=2013-08-07 | access-date=2013-08-07 | author=Buchanan, Kyle | archive-date=2015-11-04 | archive-url=https://web.archive.org/web/20151104083154/http://www.vulture.com/2013/08/4-shows-jennifer-aniston-was-on-before-friends.html | url-status=live }}&lt;/ref&gt;. Пас аз як қатор намоишҳои телевизионии лағвшуда, инчунин пайдоиши ӯ дар филми даҳшатноки интиқодӣ ''Leprechaun'' нақш бозид&lt;ref&gt;{{cite news| url= http://movies.nytimes.com/movie/review?res=9F0CE6DB163AF93AA35752C0A965958260| title= Leprechaun Review| last= Canby| first= Vincent| date= 1993-01-09| work= The New York Times| access-date= 2008-08-08| archive-date= 2011-08-10| archive-url= https://web.archive.org/web/20110810144913/http://movies.nytimes.com/movie/review?res=9F0CE6DB163AF93AA35752C0A965958260| url-status= live}}&lt;/ref&gt;. Энистон ҷиддӣ аз ҳунар рафтанро фикр кард.

Бо вуҷуди ин, нақшаҳои Энистон ҳангоми санҷиши силсилафилми «[[Дӯстон]]», ки соли 1994 дар [[NBC]] намоиш дода шуда буд, тағйир ёфт&lt;ref name=&quot;shuter20120503&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.huffingtonpost.com/2012/05/03/warren-littlefield-jennifer-aniston_n_1475363.html |title=Warren Littlefield Talks Jennifer Aniston's Journey To 'Friends' |work=The Huffinton Post |date=2012-05-03 |access-date=2013-08-07 |author=Rob Shuter |archive-date=2015-07-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150701235038/http://www.huffingtonpost.com/2012/05/03/warren-littlefield-jennifer-aniston_n_1475363.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;. Продюсерҳои ин намоиш дар ибтидо мехостанд, ҳунарпеша [[Кортнӣ Кокс]]ро ба нақши Рейчел Грин бигиранд, аммо Кортнӣ гуфт, ки худро дар нақши Моника Геллер мебинад. Вақте ки Ҷеннифер дар саҳнаи навор баромад, ба ҳама маълум шуд, ки вай барои нақши Рейчел Грин комил аст. Вай ин хислатро дар тамоми силсилафилм аз соли 1994 то 2004 бозидааст&lt;ref&gt;{{cite episode|title=[[The Pilot (Friends)|The Pilot]]|series=Friends|credits=[[Marta Kauffman]], [[David Crane (writer/producer)|David Crane]], and [[Kevin S. Bright]]|network=[[NBC]]|airdate=1994-09-22|season=1|number=1|minutes=30}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite episode|title=[[The Last One (Friends episode)|The Last One]]|series=Friends|network=[[NBC]]|airdate=2004-05-06|season=10|number=17 and 18}}&lt;/ref&gt;. Ин силсилафилм муваффақияти бузург пайдо кард ва Энистон дар баробари дигар ҳунармандони пешсаф дар байни тамошобинони телевизион машҳур гашт. Ороиши мӯйи ӯро занони тамоми ҷаҳон нусхабардорӣ кардаанд. Дар ду мавсими ниҳоии «Дӯстон» Ҷеннифер барои ҳар як эпизод 1 миллион доллар маош гирифт. Барои иштирок дар ин намоиш, ҳунарпеша панҷ маротиба ба ҷоизаи [[Эммӣ]] пешбарӣ шуд (ва як маротиба ғолиб шуд)&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.emmyawardsonline.com/2003-emmy-nominations/2003-emmy-nominations-comedy.html|title=2003 Emmy Award Comedy Nominations|access-date=2008-08-08|publisher=Emmy Awards Online|archive-url=https://web.archive.org/web/20081005175713/http://www.emmyawardsonline.com/2003-emmy-nominations/2003-emmy-nominations-comedy.html|archive-date=2008-10-05|url-status=dead|accessdate=2025-05-06|archivedate=2008-10-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20081005175713/http://www.emmyawardsonline.com/2003-emmy-nominations/2003-emmy-nominations-comedy.html}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.emmyawardsonline.com/2004-emmy-nominations/2004-emmy-nominations-comedy.html|title=2004 Emmy Award Comedy Nominations|access-date=2008-08-08|publisher=Emmy Awards Online|archive-url=https://web.archive.org/web/20080626151622/http://www.emmyawardsonline.com/2004-emmy-nominations/2004-emmy-nominations-comedy.html|archive-date=2008-06-26|url-status=dead|accessdate=2025-05-06|archivedate=2008-06-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080626151622/http://www.emmyawardsonline.com/2004-emmy-nominations/2004-emmy-nominations-comedy.html}}&lt;/ref&gt; дар бахши &quot;Беҳтарин ҳунарпеша дар силсилафилми мазҳакавӣ&quot;&lt;ref&gt;{{cite web |author=Stephen M. Silverman |url=http://www.people.com/people/article/0,26334,624767,00.html |title=Emmy Awards Make New Best 'Friends' |date=2002-09-22 |work=[[People]] |lang=en |access-date=2008-08-08 |archive-date=2008-09-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080915220748/http://www.people.com/people/article/0,26334,624767,00.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;. Дар соли 2003, Энистон барои нақши Рейчел Грин ҷоизаи [[Глобуси тиллоӣ]] гирифт.

Дар байни филмбардории «Дӯстон» Энистон дар филмҳои гуногун нақш бозидааст. Аввалин кори барҷастаи ӯ нақши дуюмдараҷа дар комедияи мустақили &quot;She's the one&quot; буд, ки дар он [[Камерон Диаз]] низ нақш бозидааст. Дар соли 1997 Ҷеннифер аввалин нақши асосии худро дар як филми бузург - дар комедияи ошиқонаи &quot;Picture Perfect&quot; бозид. Филм аз ҷониби мунаққидон баҳои мухталиф гирифт, аммо иҷрои Энистон баҳои баланд гирифт&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.metacritic.com/movie/picture-perfect/critic-reviews|title=Critic Reviews for Picture Perfect at Metacritic|access-date=2010-07-30|publisher=metacritic.com|archive-date=2010-08-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20100823062830/http://www.metacritic.com/movie/picture-perfect/critic-reviews|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Ҳамзамон Ҷеннифер дар филмҳои &quot;'Til There Was You&quot; ҳамроҳи [[Сара Ҷессика Паркер]], &quot;The Think Pink Line&quot; ва &quot;Office Space&quot; нақш бозидааст ва ӯ ҳамчунин қаҳрамони асосиро дар филми тасвирии &quot;The Iron Giant&quot; садо додааст. Дар соли 1998 ҳунарпеша дар филми трагикомедияи &quot;The Object of My Affection&quot; зани ошиқи ҳамҷинсгаро бозидааст&lt;ref&gt;{{cite news|first=Janet|last=Maslin|url=http://movies.nytimes.com/movie/review?res=9C06E6D8143CF934A25757C0A96E958260|title=The Object of My Affection Review|access-date=2008-08-08|date=1998-04-17|work=[[New York Times]]|archive-date=2011-08-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20110810155020/http://movies.nytimes.com/movie/review?res=9C06E6D8143CF934A25757C0A96E958260|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ва дар соли 2002 дар драмаи мустақили &quot;The Good Girl&quot; нақши савдогари супермаркетро бозидааст. Намоишҳои Энистон дар ин филмҳо баҳои баланд гирифт ва исбот кард, ки ӯ метавонад нақшҳои ҷиддитарро ба ӯҳда гирад.

Боз як филми бомуваффақ бо иштироки ҳунарпеша, комедияи фантастикии «Bruce Almighty» баромад, ки дар он ӯ нақши дӯстдухтари қаҳрамони асосӣ [[Ҷим Керрӣ|Ҷим Керриро]] бозидааст. Соли 2004, вай бо [[Бен Стиллер]] дар комедияи &quot;Along Come Polly&quot; нақш бозид. Дар охири соли 2005, Энистон бо нақшҳои асосӣ дар филмҳои ''Derailed'' ва ''Rumor Has It'' баромад кард, ки онҳо дар фурӯш муваффақ шуданд ва ҳар кадоме аз онҳо зиёда аз 30 миллион доллар ҷамъ оварданд. Соли 2006, филми камбуҷаи &quot;Friends with Money&quot; бо нашри маҳдуд ба фурӯш баромад, ки дар он Энистон, [[Кэтрин Кинер]], [[Ҷоан Кюсак]] ва [[Фрэнсис Макдорманд]] нақш доранд. Филми навбатии Энистон, «The Break-Up» бо истиқболи интиқодӣ пешвоз гирифта шуд, вале дар фурӯши ИМА зиёда аз 100 миллион доллар даромад гирифт. Инчунин соли 2006, Энистон филми кӯтоҳи &quot;Room 10&quot;-ро бо нақшҳои [[Робин Райт Пенн]] ва [[Крис Кристофферсон]] коргардонӣ кард. Ба гуфтаи актриса, вай аз таҷрибаи [[Гвинет Пэлтроу]] ҳамчун коргардон илҳом гирифта буд[38].

25 декабри соли 2008 комедияи «Марлӣ ва ман» ба намоиш гузошта шуд, ки дар он шарики Ҷеннифер Энистон [[Оуэн Уилсон]] буд. Маблағи умумии он дар саросари ҷаҳон $242,717,113 буд. Филми навбатии Энистон комедияи ошиқонаи ''He's Just Not That Into You'' баромад. Филм дар охири ҳафтаи ифтитоҳи худ 27,5 миллион доллар ҷамъ овард ва дар ҷадвал ҷои аввалро гирифт.  Ҳарчанд баррасиҳо дар бораи филм омехта буданд, иҷрои Энистон ва инчунин ҳунарнамоии шарикони ӯ [[Бен Аффлек]], [[Ҷеннифер Коннеллӣ]], [[Скарлетт Йоханссон]] ва [[Дрю Бэрримор]] ситоиш карда шуд&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.metacritic.com/film/titles/hesjustnot|title=He's Just Not That Into You|access-date=2008-05-21|publisher=Metacritic.com|archive-date=2010-04-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20100424221126/http://www.metacritic.com/film/titles/hesjustnot|url-status=live|accessdate=2025-05-08|archivedate=2010-04-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100424221126/http://www.metacritic.com/film/titles/hesjustnot}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.jackiekcooper.com/MovieReviews/HesJustNotThatIntoYou.htm|title=Jennifer Aniston and Ben Affleck in &quot;He's Just Not That In To You&quot;|last=Cooper|first=Jackie K.|access-date=2008-05-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20090330034922/http://www.jackiekcooper.com/MovieReviews/HesJustNotThatIntoYou.htm|archive-date=2009-03-30|url-status=dead|accessdate=2025-05-08|archivedate=2009-03-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090330034922/http://www.jackiekcooper.com/MovieReviews/HesJustNotThatIntoYou.htm}}&lt;/ref&gt;.

Моҳи марти соли 2010 нахустнамоиши филми &quot;The Bounty Hunter&quot; баргузор шуд, ки дар он Ҷеннифер ва [[Ҷерард Батлер]] нақш бозидаанд. Филм аз ҷониби мунаққидон таҳқир карда шуд, аммо дар фурӯш зиёда аз 130 миллион доллар даромад гирифт&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=bountyhunter.htm |title=The Bounty Hunter (2010) |publisher=Box Office Mojo |date=2010-07-08 |access-date=2011-12-11 |archive-date=2012-01-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120102041830/http://boxofficemojo.com/movies/?id=bountyhunter.htm |url-status=live }}&lt;/ref&gt;. Филми навбатии Энистон, драмаи мазҳакавӣ-драмавии «Бештар аз дӯст» дар фурӯш хеле паст буд ва баррасиҳои гуногун гирифт, аммо баҳои баландтар аз «The Bounty Hunter» дода шуд.

11 феврали соли 2011 комедияи ошиқона &quot;Just Go with It&quot; бароварда шуд&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://boxofficemojo.com/movies/?id=thepretendwife.htm|title=Just Go With It (2011)|access-date=2011-02-11|publisher=Box Office Mojo|archive-date=2011-07-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20110715214054/http://boxofficemojo.com/movies/?id=thepretendwife.htm|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Дар филм як ҷарроҳи муваффақи пластикӣ ([[Адам Сэндлер]]) аз котибааш (Энистон) хоҳиш мекунад, ки худро зани ӯ вонамуд кунад, то ростқавлии худро ба дӯстдухтараш (Бруклин Деккер) исбот кунад&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.etonline.com/news/86651_Exclusive_on_the_Set_Jennifer_Aniston_and_Adam_Sandler_Just_Go_with_It/index.html |title=Exclusive on the Set: Jennifer Aniston and Adam Sandler 'Just Go with It' |publisher=Etonline.com |access-date=2010-06-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100506104613/http://www.etonline.com/news/2010/05/86651/index.html |archive-date=2010-05-06 |accessdate=2025-05-08 |archivedate=2010-05-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100506104613/http://www.etonline.com/news/2010/05/86651/index.html }}&lt;/ref&gt;.

Тобистони соли 2011 мазҳакаи &quot;Horrible Bosses&quot; ба фурӯш баромад, ки дар он Ҷеннифер Энистон, [[Ҷейсон Бейтман]], [[Колин Фаррелл]], [[Кевин Спейсӣ]] ва [[Ҷеймӣ Фокс]] нақш бозидаанд. Тибқи сюжети филм, се дӯст тасмим мегиранд, ки сарварони золимашонро бикушанд. Ҷеннифер нақши зани дандонпизишкро мебозад, ки яке аз қаҳрамонҳои асосиро таъқиб мекунад (Чарли Дей)&lt;ref&gt;{{cite web |last=Ward |first=Kate |url=http://popwatch.ew.com/2010/05/13/jamie-foxx-horrible-bosses-starz-michael-jackson-this-is-it/ |title=Jamie Foxx joins 'Horrible Bosses,' Starz to air 'Michael Jackson's 'This Is It' (Excess Hollywood) |work=Entertainment Weekly |date=2010-05-13 |access-date=2010-06-23 |archive-date=2010-05-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100520014945/http://popwatch.ew.com/2010/05/13/jamie-foxx-horrible-bosses-starz-michael-jackson-this-is-it/ |url-status=live |accessdate=2025-05-08 |archivedate=2010-05-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100520014945/http://popwatch.ew.com/2010/05/13/jamie-foxx-horrible-bosses-starz-michael-jackson-this-is-it/ }}&lt;/ref&gt;.

== Ҳаёти шахсӣ ва фаъолияти ҷамъиятӣ ==
Дар гузашта Энистон бо навозанда Адам Дюритс&lt;ref name=&quot;People-Bio&quot;/&gt; ва актёр Тейт Донован&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.people.com/people/archive/article/0,,20125140,00.html|title=They Can Still Be Friends|website=[[People]]|date=1998-05-04|lang=en|accessdate=2014-02-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131103122500/http://www.people.com/people/archive/article/0,,20125140,00.html|archivedate=2013-11-03}}&lt;/ref&gt; муносибат дошт. Муносибати ҷиддии ӯ бо ҳунарпеша [[Брэд Питт]] дар матбуот зуд-зуд инъикос мешуд&lt;ref name=&quot;People-Bio&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Yahoo-Bio&quot;&gt;{{Cite web|url=https://movies.yahoo.com/movie/contributor/1800021397/bio|title=Jennifer Aniston Biography|publisher=Movies Yahoo!|lang=en|accessdate=2011-12-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110925232834/http://movies.yahoo.com/movie/contributor/1800021397/bio|archivedate=2011-09-25}}&lt;/ref&gt;. Вай 29 июли 2000 дар Малибу бо Питт издивоҷ кард.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.people.com/people/brad_pitt/biography/0,,20004328_10,00.html|title=Brad Pitt Biography|website=[[People]]|lang=en|accessdate=2008-05-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160424020800/http://www.people.com/people/brad_pitt/biography/0,,20004328_10,00.html|archivedate=2016-04-24}}&lt;/ref&gt; Ҳамсарон дар бораи ҷудоии худ 7 январи соли 2005 эълон карданд.&lt;ref name=&quot;Yahoo-Bio&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.people.com/people/article/0,26334,1015778,00.html|title=Jennifer Aniston and Brad Pitt Separate|website=[[People]]|date=2005-01-07|lang=en|accessdate=2008-08-08|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080709064454/http://www.people.com/people/article/0,26334,1015778,00.html|archivedate=2008-07-09}}&lt;/ref&gt; Энистон 25 март барои талоқ муроҷиат кард,&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.people.com/people/article/0,,1042412,00.html|title=Jennifer Files for Divorce from Brad|author=Stephen M. Silverman|website=[[People]]|date=2005-03-25|lang=en|accessdate=2011-12-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120206004852/http://www.people.com/people/article/0,,1042412,00.html|archivedate=2012-02-06}}&lt;/ref&gt; ва онҳо 2 октябри ҳамон сол расман ҷудо шуданд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.people.com/people/article/0,,1112350,00.html|title=Brad &amp; Jen Finalize Divorce|author=Serena Kappes|website=[[People]]|date=2005-09-30|lang=en|accessdate=2008-05-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160303170709/http://www.people.com/people/article/0,,1112350,00.html|archivedate=2016-03-03}}&lt;/ref&gt;

Соли 2011, Энистон бо ҳунарпеша Ҷастин Теру мулоқот кард, ки бо ӯ дар филми &quot;Wanderlust&quot; вохӯрд. Ҷуфт моҳи августи соли 2012 издивоҷ карданд&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.people.com/people/article/0,,20620514,00.html|title=Jennifer Aniston Is Engaged to Justin Theroux!|author=Julie Jordan|website=[[People]]|date=2012-08-12|publisher=[[Time Inc.]]|lang=en|accessdate=2012-08-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120813184826/http://www.people.com/people/article/0,,20620514,00.html|archivedate=2012-08-13}}&lt;/ref&gt;. Шаби 5-6 августи соли 2015 онҳо дар хонаи худ дар [[Лос Анҷелес|Лос-Анҷелес]] издивоҷ карданд&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.ok-magazine.ru/stars/story/26649-eto-oficialno-dzhennifer-eniston-i-dzhastin-teru-pozhenilis|title=eto-oficialno-dzhennifer-eniston-i-dzhastin-teru-pozhenilis|author=Александра Дрига|website=Портрет|date=2015-08-06|publisher=ok-magazine|accessdate=2015-08-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150807150318/http://www.ok-magazine.ru/stars/story/26649-eto-oficialno-dzhennifer-eniston-i-dzhastin-teru-pozhenilis|archivedate=2015-08-07}}&lt;/ref&gt;. Моҳи феврали соли 2018, Энистон ва Теру ҷудошавии худро эълон карданд.

Ҷеннифер Энистон дар кӯдакӣ асосҳои эътиқоди православиро аз падараш, км  юнонӣ мебошад омӯхтааст. Бо вуҷуди ин, дар синни балоғат вай эълон кард: &quot;Ман дин надорам. Ман ба Худо имон дорам. Намедонам, ки ин чӣ гуна аст, аммо ин Худои ман аст&quot;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://hollowverse.com/jennifer-aniston/|title=Jennifer Aniston’s Religion and Political Views|website=hollowverse.com|lang=en-US|accessdate=2021-10-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211005083756/https://hollowverse.com/jennifer-aniston/|archivedate=2021-10-05}}&lt;/ref&gt;.

Вақте ки ӯ филмбардорӣ намекунад, Ҷенифер соати ҳашти субҳ мехезад ва рӯзи худро бо як пиёла оби гарм бо лимӯ ва 20 дақиқа мулоҳиза оғоз мекунад. Пас аз он вай ду соат машқ мекунад, ки велосипедронӣ, йога ва машқҳои қувватиро дар бар мегирад. Шабашро ба истироҳат ва оила мебахшад&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.cosmo.ru/lifestyle/stil-zhizni/kak-rabotayut-zvezdy-grafik-kakoy-znamenitosti-podoydet-i-tebe/|title=Как работают звезды: график какой знаменитости подойдет и тебе|author=К. Сваровских|website=|date=2021-08-17|publisher=Cosmopolitan|accessdate=2021-12-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211202094001/https://www.cosmo.ru/lifestyle/stil-zhizni/kak-rabotayut-zvezdy-grafik-kakoy-znamenitosti-podoydet-i-tebe/|archivedate=2021-12-02}}&lt;/ref&gt;.

8 марти соли 2022 Энистон дар саҳифаи Instagram-и худ аз занони украинӣ - сарбозон, модарон, созмондиҳандагон ва ихтиёриён изҳори дастгирӣ кард. Вай қайд кард, ки занони украинӣ аҷибанд ва тамоми ҷаҳон онҳоро дастгирӣ мекунад&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dailymail.co.uk/tvshowbiz/article-10591561/Jennifer-Aniston-praises-hero-women-girls-Ukraine-honor-International-Womens-Day.html|title=Jennifer Aniston praises hero 'women and girls in Ukraine'|author=Caitlyn Becker|website=Mail Online|date=2022-03-08|accessdate=2022-03-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220310094448/https://www.dailymail.co.uk/tvshowbiz/article-10591561/Jennifer-Aniston-praises-hero-women-girls-Ukraine-honor-International-Womens-Day.html|archivedate=2022-03-10}}&lt;/ref&gt;. Ҳунарпеша пайравони худро даъват кард, ки бо хайрия кардани пул ба як қатор созмонҳо аз Украина ва занони украинӣ дастгирӣ кунанд&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.thenews.com.pk/latest/939971-over-a-million-people-react-as-jennifer-aniston-asks-fans-to-support-ukrainian-female-soldiers|title=Over a million people react as Jennifer Aniston asks fans to support Ukrainian female soldiers|website=www.thenews.com.pk|lang=en|accessdate=2022-03-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220310100859/https://www.thenews.com.pk/latest/939971-over-a-million-people-react-as-jennifer-aniston-asks-fans-to-support-ukrainian-female-soldiers|archivedate=2022-03-10}}&lt;/ref&gt;.

== Тиҷорат ==
Моҳи сентябри соли 2021 ӯ бренди косметикии худ LolaVie-ро муаррифӣ кард, ки маҳсулоти мӯй ва пӯстро истеҳсол мекунад. Дар соли 2010, ҳунарпеша бӯи атри худро зери бренди LolaVie баровардааст&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.gazeta.ru/lifestyle/news/2021/09/02/n_16472798.shtml|title=Дженнифер Энистон хочет зарабатывать на косметике|website=Газета.Ru|lang=ru|accessdate=2021-09-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210902210707/https://www.gazeta.ru/lifestyle/news/2021/09/02/n_16472798.shtml|archivedate=2021-09-02}}&lt;/ref&gt;.

== Филмнома ==
=== Синамо ===
{| class=&quot;wikitable plainrowheaders sortable&quot; style=&quot;margin-right: 0;&quot;
|-
! scope=&quot;col&quot; | Сол
! scope=&quot;col&quot; | Номгӯй 
! scope=&quot;col&quot; | Нақш
! scope=&quot;col&quot; class=&quot;unsortable&quot; | Шарҳҳо
! scope=&quot;col&quot; class=&quot;unsortable&quot; | Иқт.
|-
! scope=&quot;row&quot; | 1988
|''[[Mac and Me]]''
| Раққоса дар шабнишинии Макдоналд
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|
|-
! scope=&quot;row&quot; | 1993
|''[[Leprechaun (film)|Leprechaun]]''
| {{sort|Reding|Tory Reding}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=&quot;leprechaun&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.independent.ie/entertainment/movies/movie-news/jennifer-aniston-tells-of-mortifying-moment-fiance-justin-theroux-stumbled-across-her-first-film-leprechaun-30763437.html|title=Jennifer Aniston tells of 'mortifying moment' fiance Justin Theroux stumbled across her first film 'Leprechaun'|work=[[Irish Independent]]|publisher=[[Mediahuis]]|date=November 21, 2014|access-date=September 28, 2017|first=Lynne|last=Kelleher|archive-url=https://web.archive.org/web/20171001030929/http://www.independent.ie/entertainment/movies/movie-news/jennifer-aniston-tells-of-mortifying-moment-fiance-justin-theroux-stumbled-across-her-first-film-leprechaun-30763437.html|archive-date=October 1, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;row&quot; | 1996
| ''[[She's the One (1996 film)|She's the One]]''
| {{sort|Fitzpatrick|Renee Fitzpatrick}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.empireonline.com/movies/one-3/review/|title=She's The One Review|work=[[Empire (magazine)|Empire]]|publisher=Bauer Media Group|date=June 1, 2000|access-date=September 28, 2017|first=Caroline|last=Westbrook|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930224822/http://www.empireonline.com/movies/one-3/review/|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
| ''[[Dream for an Insomniac]]''
| Allison
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.nytimes.com/library/film/061998dream-film-review.html|title='Dream for an Insomniac': Coffee and Kierkegaard in Frisco|work=The New York Times|date=June 19, 1998|access-date=September 28, 2017|first=Stephen|last=Holden|archive-url=https://web.archive.org/web/20020216231939/http://www.nytimes.com/library/film/061998dream-film-review.html|archive-date=February 16, 2002}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;row&quot; | 1997
|''[['Til There Was You]]''
| Debbie
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.chicagotribune.com/1997/05/30/til-there-was-you/|title='Til There Was You|work=Chicago Tribune|date=May 30, 1997|access-date=September 28, 2017|first=John|last=Petrakis|archive-url=https://web.archive.org/web/20171001030846/http://articles.chicagotribune.com/1997-05-30/entertainment/9705300434_1_dylan-mcdermott-gwen-story|archive-date=October 1, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[Picture Perfect (1997 film)|Picture Perfect]]''
| {{sort|Mosleu|Kate Mosley}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ew.com/article/1997/08/01/picture-perfect-3/|title=Picture Perfect|magazine=Entertainment Weekly|date=August 1, 1997|access-date=September 28, 2017|first=Lisa|last=Schwarzbaum|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930222635/http://ew.com/article/1997/08/01/picture-perfect-3/|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;3&quot; scope=&quot;row&quot; | 1998
|''{{sortname|The|Thin Pink Line}}''
| Clove
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.rottentomatoes.com/m/the_thin_pink_line_2000/|title=The Thin Pink Line (1990)|publisher=Rotten Tomatoes|access-date=September 28, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171126153655/https://www.rottentomatoes.com/m/the_thin_pink_line_2000|archive-date=November 26, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[Waiting for Woody]]''
| Худ
| Филми кӯтоҳмуддат 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b8184a1d0|title=Waiting for Woody|publisher=[[British Film Institute]]|access-date=September 28, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930224632/http://www.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b8184a1d0|archive-date=September 30, 2017|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
|-
|''{{sort|Object|[[The Object of My Affection]]}}''
| {{sort|Borowski|Nina Borowski}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.rollingstone.com/movies/reviews/the-object-of-my-affection-19980417|title=The Object of My Affection|magazine=Rolling Stone|date=April 17, 1998|access-date=September 28, 2017|first=Peter|last=Travers|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930222631/http://www.rollingstone.com/movies/reviews/the-object-of-my-affection-19980417|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;row&quot; | 1999
|''[[Office Space]]''
| Joanna
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ew.com/article/2011/10/07/office-space-reunion-interview/|title='Office Space': Cast talk cult hit and Jennifer Aniston|magazine=Entertainment Weekly|date=October 7, 2011|access-date=September 28, 2017|first=Anthony|last=Bretznican|archive-url=https://web.archive.org/web/20171001030842/http://ew.com/article/2011/10/07/office-space-reunion-interview/|archive-date=October 1, 2017|url-status=live|accessdate=2025-05-03|archivedate=2017-10-01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171001030842/http://ew.com/article/2011/10/07/office-space-reunion-interview/}}&lt;/ref&gt;
|-
|''{{sortname|The|Iron Giant}}''
| {{sort|Hughes|Annie Hughes}} (садо)
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://variety.com/1999/film/reviews/the-iron-giant-1117749993/|title=The Iron Giant|work=Variety|date=July 21, 1999|access-date=September 28, 2017|first=Lael|last=Loewenstein|archive-url=https://web.archive.org/web/20170823040647/http://variety.com/1999/film/reviews/the-iron-giant-1117749993/|archive-date=August 23, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2001
|''[[Rock Star (2001 film)|Rock Star]]''
| {{sort|Poule|Emily Poule}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.nytimes.com/movie/review?res=9905E7D61339F934A3575AC0A9679C8B63&amp;mcubz=1|title=Film Review; Celebrating the Love Of Bad Rock in the 80's|work=[[The New York Times]]|date=September 7, 2001|access-date=September 28, 2017|first=A.O.|last=Scott|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930222821/http://www.nytimes.com/movie/review?res=9905E7D61339F934A3575AC0A9679C8B63&amp;mcubz=1|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2002
|''{{sortname|The|Good Girl}}''
| {{sort|Last|Justine Last}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.nytimes.com/movie/review?res=9E01E1D9113BF934A3575BC0A9649C8B63&amp;mcubz=1|title=Film Review; The Catcher in the Texas Chain Store|work=The New York Times|date=August 7, 2002|access-date=September 28, 2017|first=Elvis|last=Michell|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930222800/http://www.nytimes.com/movie/review?res=9E01E1D9113BF934A3575BC0A9649C8B63&amp;mcubz=1|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2003
|''[[Bruce Almighty]]''
| {{sort|Connelly|Grace Connelly}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.theguardian.com/film/2012/jan/10/jim-carrey-bruce-almighty-sequel|title=Heaven sent? Jim Carrey set for Bruce Almighty sequel|work=The Guardian|date=January 10, 2002|access-date=September 28, 2017|first=Rachel|last=Aroesti|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930222638/https://www.theguardian.com/film/2012/jan/10/jim-carrey-bruce-almighty-sequel|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2004
|''[[Along Came Polly]]''
| {{sort|Prince|Polly Prince}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.slate.com/articles/arts/movies/2004/01/poop_goes_the_weasel.html|title=Poop Goes the Weasel|work=[[Slate (magazine)|Slate]]|publisher=[[The Slate Group]]|date=January 15, 2004|access-date=September 28, 2017|first=David|last=Edelstein|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930223042/http://www.slate.com/articles/arts/movies/2004/01/poop_goes_the_weasel.html|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;row&quot; | 2005
|''[[Derailed (2005 film)|Derailed]]''
| {{sort|Harris|Lucinda Harris / Jane}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ew.com/article/2005/11/09/derailed-2/|title=Derailed|magazine=Entertainment Weekly|date=November 9, 2005|access-date=September 28, 2017|first=Lisa|last=Schwarzbaum|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930222616/http://ew.com/article/2005/11/09/derailed-2/|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[Rumor Has It (film)|Rumor Has It]]''
| {{sort|Huttinger|Sarah Huttinger}}
|
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.theatlantic.com/entertainment/archive/2006/05/the-movie-review-rumor-has-it-and-the-family-stone/69411/|title=The Movie Review: 'Rumor Has It' and 'The Family Stone'|work=[[The Atlantic]]|date=May 30, 2005|access-date=September 28, 2017|first=Christopher|last=Orr|archive-url=https://web.archive.org/web/20171001030934/https://www.theatlantic.com/entertainment/archive/2006/05/the-movie-review-rumor-has-it-and-the-family-stone/69411/|archive-date=October 1, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;3&quot; scope=&quot;row&quot; | 2006
|''[[Friends with Money]]''
| Olivia
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.rollingstone.com/movies/reviews/friends-with-money-20060907|title=Friends With Money|magazine=[[Rolling Stone]]|date=September 7, 2006|access-date=September 28, 2017|first=Peter|last=Travers|archive-url=https://web.archive.org/web/20171001030831/http://www.rollingstone.com/movies/reviews/friends-with-money-20060907|archive-date=October 1, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[Room 10]]''
| 
| Филми кӯтоҳмуддат; коргардон 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|
|-
|''{{sortname|The|Break-Up}}''
| {{sort|Meyers|Brooke Meyers}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.rogerebert.com/reviews/the-break-up-2006|title=The Break-Up Movie Review &amp; Film Summary|publisher=Roger Ebert|date=December 25, 2008|access-date=September 28, 2017|first=Roger|last=Ebert|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930222654/http://www.rogerebert.com/reviews/the-break-up-2006|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;3&quot; scope=&quot;row&quot; | 2008
|''[[Marley &amp; Me (film)|Marley &amp; Me]]''
| {{sort|Grogan|Jenny Grogan}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://edition.cnn.com/2008/SHOWBIZ/Movies/12/25/ew.review.marley/index.html|title=Review: 'Marley' lovable, heartwarming|publisher=[[CNN]]|date=December 25, 2008|access-date=September 28, 2017|first=Owen|last=Gleiberman|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930222436/http://edition.cnn.com/2008/SHOWBIZ/Movies/12/25/ew.review.marley/index.html|archive-date=September 30, 2017|url-status=live|accessdate=2025-05-03|archivedate=2017-09-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170930222436/http://edition.cnn.com/2008/SHOWBIZ/Movies/12/25/ew.review.marley/index.html}}&lt;/ref&gt;
|-
|''Burma: It Can't Wait''
| 
| Филми кӯтоҳмуддат; коргардон ва продюсер
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;Sources:
* {{cite web|url=https://www.productionhub.com/video/8882/burma-it-cant-wait|title=Burma: 'It Can't Wait'|work=Production Hub|date=February 25, 2011|access-date=September 28, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930222546/https://www.productionhub.com/video/8882/burma-it-cant-wait|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}
* {{cite web|url=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/burmamyanmar/1930247/Celebrities-turn-the-spotlight-on-Burma.html|title=Celebrities turn the spotlight on Burma|work=[[The Daily Telegraph]]|date=May 6, 2008|access-date=September 28, 2017|first=Catherine|last=Elsworth|location=Los Angeles|archive-url=https://web.archive.org/web/20171001162004/http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/burmamyanmar/1930247/Celebrities-turn-the-spotlight-on-Burma.html|archive-date=October 1, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[Management (film)|Management]]''
| {{sort|Claussen|Sue Claussen}}
| Инчунин продюсери иҷроия 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://variety.com/2008/film/markets-festivals/management-1200470675/|title=Management|work=Variety|date=September 11, 2008|access-date=September 28, 2017|first=Joe|last=Leydon|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930180110/http://variety.com/2008/film/markets-festivals/management-1200470675/|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;row&quot; | 2009
|''[[He's Just Not That Into You (film)|He's Just Not That Into You]]''
| {{sort|Murphy|Beth Murphy}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://content.time.com/time/arts/article/0,8599,1877294,00.html|title=''He's Just Not That Into You'', and Neither Are We|magazine=Time|date=February 5, 2009|access-date=September 28, 2017|first=Mary|last=Pols|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105092749/http://content.time.com/time/arts/article/0,8599,1877294,00.html|archive-date=January 5, 2016|url-status=live|accessdate=2025-05-03|archivedate=2016-01-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160105092749/http://content.time.com/time/arts/article/0,8599,1877294,00.html}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[Love Happens (2009 film)|Love Happens]]''
| {{sort|Chandler|Eloise Chandler}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.nydailynews.com/entertainment/tv-movies/love-not-jennifer-aniston-picks-rom-com-loser-article-1.403255|title='Love Happens': Not much happens as Jennifer Aniston picks another rom-com loser|work=[[Daily News (New York)|Daily News]]|location=New York|date=September 17, 2009|access-date=September 28, 2017|first=Elizabeth|last=Weitzman|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930175739/http://www.nydailynews.com/entertainment/tv-movies/love-not-jennifer-aniston-picks-rom-com-loser-article-1.403255|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;row&quot; | 2010
|''{{sortname|The|Bounty Hunter|The Bounty Hunter (2010 film)}}''
| {{sort|Hurley|Nicole Hurley}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2010/03/18/AR2010031800830.html|title='The Bounty Hunter': An attempt at offbeat humor that doesn't deliver|newspaper=[[The Washington Post]]|date=March 19, 2010|access-date=September 28, 2017|first=Danl|last=Kois|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930180216/http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2010/03/18/AR2010031800830.html|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|''{{sortname|The|Switch|The Switch (2010 film)}}''
| {{sort|Larson|Kassie Larson}}
| Инчунин продюсери иҷроия 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://world.wng.org/2010/08/the_switch|title=The Switch|work=[[World (magazine)|World]]|date=September 11, 2010|access-date=September 28, 2017|first=Michael|last=Leaser|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930175323/https://world.wng.org/2010/08/the_switch|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;row&quot; | 2011
|''[[Just Go with It]]''
| {{sort|Murphy|Katherine Murphy / Devlin Maccabee}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://entertainment.time.com/2011/02/10/just-go-with-it-review/|title=''Just Go with It''? Jennifer Aniston Runs Away with It|magazine=[[Time (magazine)|Time]]|date=February 10, 2011|access-date=September 28, 2017|first=Mary|last=Pols|archive-url=https://web.archive.org/web/20171208235832/http://entertainment.time.com/2011/02/10/just-go-with-it-review/|archive-date=December 8, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[Horrible Bosses]]''
| {{sort|Harris|Dr. Julia Harris}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.vanityfair.com/hollywood/2011/07/horrible-bosses|title=Is Jennifer Aniston Really a Horrible Boss in Horrible Bosses? (and 24 Other Urgent Questions)|work=[[Vanity Fair (magazine)|Vanity Fair]]|date=July 8, 2011|access-date=September 28, 2017|first=Mike|last=Ryan|archive-url=https://web.archive.org/web/20160413115638/http://www.vanityfair.com/hollywood/2011/07/horrible-bosses|archive-date=April 13, 2016|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;row&quot; | 2012
|''[[Wanderlust (2012 film)|Wanderlust]]''
| {{sort|Gergenblatt|Linda Gergenblatt}}
|
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite news|last=Wine|first=Bill|title=Movie Review: 'Wanderlust'|url=https://www.cbsnews.com/philadelphia/news/movie-review-wanderlust/|publisher=[[KYW-TV]]|date=February 25, 2012|access-date=June 9, 2024}}&lt;/ref&gt;
|-
|''$ellebrity''
| Худ
|
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://variety.com/2013/film/reviews/ellebrity-1117948955/|title=$ellebrity|last=Anderson|first=John|date=January 7, 2013|website=Variety|language=en|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200325043059/https://variety.com/2013/film/reviews/ellebrity-1117948955/|archive-date=March 25, 2020|access-date=March 25, 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;row&quot; | 2013
|''[[We're the Millers]]''
| {{sort|O'Reilly|Sarah &quot;Rose&quot; O'Reilly}}
|
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ew.com/gallery/stars-strippers/sarah-rose-oreilly-jennifer-aniston|title=Stars as Strippers|magazine=Entertainment Weekly|date=September 29, 2015|access-date=September 28, 2017|first=Dawnie|last=Walton|archive-url=https://web.archive.org/web/20171001031043/http://ew.com/gallery/stars-strippers/sarah-rose-oreilly-jennifer-aniston/|archive-date=October 1, 2017|url-status=live|accessdate=2025-05-03|archivedate=2017-10-01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171001031043/http://ew.com/gallery/stars-strippers/sarah-rose-oreilly-jennifer-aniston/}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[Life of Crime (film)|Life of Crime]]''
| {{sort|Dawson|Margaret &quot;Mickey&quot; Dawson}}
|  Инчунин продюсери иҷроия 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://variety.com/2013/film/reviews/life-of-crime-review-toronto-1200604872/|title=Toronto Film Review: 'Life of Crime'|work=Variety|date=September 9, 2013|access-date=September 28, 2017|first=Dennis|last=Harvey|archive-url=https://web.archive.org/web/20170929143624/http://variety.com/2013/film/reviews/life-of-crime-review-toronto-1200604872/|archive-date=September 29, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;4&quot; scope=&quot;row&quot; | 2014
|''[[Horrible Bosses 2]]''
| {{sort|Harris|Dr. Julia Harris}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mtv.com/news/1997620/jennifer-aniston-horrible-bosses-2-interview/|title=Jennifer Aniston Tells Us How She Made Her 'Horrible Bosses 2' Character Even Raunchier|publisher=[[MTV]]|date=November 14, 2014|access-date=September 28, 2017|first=Shaunna|last=Murphy|archive-url=https://web.archive.org/web/20170929135955/http://www.mtv.com/news/1997620/jennifer-aniston-horrible-bosses-2-interview/|archive-date=September 29, 2017|url-status=dead|accessdate=2025-05-03|archivedate=2017-09-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170929135955/http://www.mtv.com/news/1997620/jennifer-aniston-horrible-bosses-2-interview/}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[She's Funny That Way (film)|She's Funny That Way]]''
| {{sort|Claremont|Jane Claremont}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.vulture.com/2015/08/shes-funny-that-way-isnt-a-return-to-form.html|title=She's Funny That Way Has Old-School Charm and Some Shrill Attempts at Humor|work=Vulture|publisher=Vox Media|date=August 23, 2015|access-date=September 28, 2017|first=Bilge|last=Ebiri|archive-url=https://web.archive.org/web/20170929145035/http://www.vulture.com/2015/08/shes-funny-that-way-isnt-a-return-to-form.html|archive-date=September 29, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[Cake (2014 film)|Cake]]''
| Claire Bennett
| Инчунин продюсери иҷроия 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://variety.com/2014/film/festivals/toronto-film-review-cake-1201301547/|title=Toronto Film Review: 'Cake'|work=Variety|date=September 9, 2014|access-date=September 28, 2017|first=Justin|last=Chang|archive-url=https://web.archive.org/web/20170928234224/http://variety.com/2014/film/festivals/toronto-film-review-cake-1201301547/|archive-date=September 28, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|''Journey to Sundance''
| Худ
|
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://wsm.wsu.edu/s/index.php?id=794|title=Cougs behind the camera|work=[[Washington State Magazine]]|publisher=[[Washington State University]]|year=2010|access-date=September 28, 2017|first=Larry|last=Clark|archive-url=https://web.archive.org/web/20170929135539/http://wsm.wsu.edu/s/index.php?id=794|archive-date=September 29, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2015
|''[[Unity (film)|Unity]]''
| 
|
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://variety.com/2015/film/news/documentary-unity-set-for-aug-12-release-with-100-star-narrators-1201477200/|title=Documentary 'Unity' Set for Aug. 12 Release with 100 Star Narrators|work=Variety|date=May 13, 2016|access-date=September 28, 2017|first=Dave|last=McNary|archive-url=https://web.archive.org/web/20150901112039/http://variety.com/2015/film/news/documentary-unity-set-for-aug-12-release-with-100-star-narrators-1201477200/|archive-date=September 1, 2015|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;3&quot; scope=&quot;row&quot; | 2016
|''[[Mother's Day (2016 film)|Mother's Day]]''
| {{sort|Newhouse|Sandy Newhouse}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.thesfnews.com/mothers-day-is-no-treat/26731|title=&quot;Mother's Day&quot; Is No Treat|work=[[San Francisco News]]|date=May 13, 2016|access-date=September 28, 2017|first=David|last=Miller|location=Hollywood|archive-url=https://web.archive.org/web/20160518131908/http://www.thesfnews.com/mothers-day-is-no-treat/26731|archive-date=May 18, 2016|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[Storks (film)|Storks]]''
| {{sort|Gardner|Sarah Gardner}} (садо)
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.heraldcourier.com/community/storks/article_82aea622-800c-11e6-be01-2b30514c95b0.html|title='Storks' Features|work=[[Bristol Herald Courier]]|date=September 23, 2016|access-date=September 28, 2017|first=Katie|last=Walsh|archive-url=https://web.archive.org/web/20190326091450/https://www.heraldcourier.com/community/storks/article_82aea622-800c-11e6-be01-2b30514c95b0.html|archive-date=March 26, 2019|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[Office Christmas Party]]''
| {{sort|Vanstone|Carol Vanstone}}
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.washingtonpost.com/goingoutguide/movies/office-christmas-party-comedy-made-by-smutty-elves/2016/12/08/cde3cbaa-b990-11e6-959c-172c82123976_story.html|title='Office Christmas Party': Comedy, made by smutty elves|newspaper=[[The Washington Post]]|date=December 8, 2016|access-date=September 28, 2017|first=Michael|last=O'Sullivan|archive-url=https://web.archive.org/web/20171003230509/https://www.washingtonpost.com/goingoutguide/movies/office-christmas-party-comedy-made-by-smutty-elves/2016/12/08/cde3cbaa-b990-11e6-959c-172c82123976_story.html|archive-date=October 3, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2017
|''[[The Yellow Birds (film)|The Yellow Birds]]''
| {{sort|Murphy|Maureen Murphy}}
| rowspan=&quot;3&quot; | Инчунин продюсери иҷроия 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;Sources:
* {{cite web|url=https://variety.com/2017/film/news/jennifer-aniston-yellow-birds-sundance-tabloids-tv-1201963897/|title=Jennifer Aniston on Sundance Drama 'The Yellow Birds,' Returning to TV and Tabloid Culture|work=[[Variety (magazine)|Variety]]|date=January 19, 2017|access-date=September 28, 2017|first=Ramin|last=Setoodeh|archive-url=https://web.archive.org/web/20170929000911/http://variety.com/2017/film/news/jennifer-aniston-yellow-birds-sundance-tabloids-tv-1201963897/|archive-date=September 29, 2017|url-status=live}}
* {{cite web|url=https://www.hollywoodreporter.com/review/yellow-birds-review-967072|title='The Yellow Birds': Film Review {{!}} Sundance 2017|work=The Hollywood Reporter|date=January 21, 2017|access-date=September 28, 2017|first=Todd|last=McCarthy|archive-url=https://web.archive.org/web/20170929142345/http://www.hollywoodreporter.com/review/yellow-birds-review-967072|archive-date=September 29, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2018
|''[[Dumplin' (film)|Dumplin'&lt;nowiki/&gt;]]''
| {{sort|Dickson|Rosie Dickson}}
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;Sources:
* {{cite web|url=http://people.com/movies/jennifer-aniston-has-bangs-on-set-photos/|title=Jennifer Aniston Has Bangs! The Actress Steps Out On Set of Dumplin' Looking Like a Suburban Mom|work=[[People (magazine)|People]]|date=September 7, 2017|access-date=September 28, 2017|first=Ale|last=Russian|archive-url=https://web.archive.org/web/20170928193406/http://people.com/movies/jennifer-aniston-has-bangs-on-set-photos/|archive-date=September 28, 2017|url-status=live}}
* {{cite web|url=https://www.theguardian.com/film/2017/jun/15/danielle-macdonald-up-and-coming-australian-to-star-with-jennifer-aniston-in-dumplin|title=Danielle Macdonald: up-and-coming Australian to star with Jennifer Aniston in Dumplin'|work=[[The Guardian]]|date=June 15, 2017|access-date=September 28, 2017|first=Steph|last=Harmon|archive-url=https://web.archive.org/web/20170824164333/https://www.theguardian.com/film/2017/jun/15/danielle-macdonald-up-and-coming-australian-to-star-with-jennifer-aniston-in-dumplin|archive-date=August 24, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2019
|''[[Murder Mystery (film)|Murder Mystery]]''
| rowspan=&quot;2&quot;| Audrey Spitz
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://variety.com/2018/film/news/jennifer-aniston-adam-sandler-netflix-murder-mystery-1202739436/|title=Adam Sandler, Jennifer Aniston Reunite for Netflix 'Murder Mystery'|last=Kroll|first=Justin|date=March 29, 2018|work=Variety|access-date=August 12, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180828042146/https://variety.com/2018/film/news/jennifer-aniston-adam-sandler-netflix-murder-mystery-1202739436/|archive-date=August 28, 2018|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2023
|''[[Murder Mystery 2]]''
| Инчунин продюсер 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web |last=Galuppo |first=Mia |date=24 January 2022 |title=Jodie Turner-Smith, Mark Strong Join Netflix's 'Murder Mystery 2' |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/tony-goldwyn-jodie-turner-smith-murder-mystery-2-netflix-1235079986/ |access-date=February 5, 2022 |website=[[The Hollywood Reporter]] |archive-date=January 24, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220124190232/https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/tony-goldwyn-jodie-turner-smith-murder-mystery-2-netflix-1235079986/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2024
|''[[Out of My Mind (film)|Out of My Mind]]''
| Melody's Inner Voice (садо)
| 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|last=McArdle|first=Tommy|title=Jennifer Aniston Voices Inner Monologue of 6th Grader with Cerebral Palsy in ''Out of My Mind'' Trailer (Exclusive)|url=https://people.com/jennifer-aniston-out-of-my-mind-trailer-exclusive-8722828|date=October 4, 2024|access-date=October 4, 2024|website=[[People (magazine)|People]]}}&lt;/ref&gt;
|}

=== Телевизион ===
{| class=&quot;wikitable plainrowheaders sortable&quot; style=&quot;margin-right: 0;&quot;
|- 
! scope=&quot;col&quot; | Сол
! scope=&quot;col&quot; | Номгӯй 
! scope=&quot;col&quot; | Нақш
! scope=&quot;col&quot; class=&quot;unsortable&quot; | Шарҳҳо
! scope=&quot;col&quot; class=&quot;unsortable&quot; | Иқт.
|-
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;row&quot; | 1990
|''[[Molloy (TV series)|Molloy]]''
| {{sort|Walker|Courtney Walker}}
| Series regular (7 қисм)
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;Sources:
* {{cite web|url=http://people.com/tv/jennifer-aniston-mayim-bialik-wins-throwback-thursday-with-molloy-instagram/|title=Mayim Bialik Wins #TBT with Vintage Photo of Jennifer Aniston from Their 1990 Sitcom|work=People|date=December 3, 2015|first=Michele|last=Corriston|access-date=September 28, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930222409/http://people.com/tv/jennifer-aniston-mayim-bialik-wins-throwback-thursday-with-molloy-instagram/|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}
* {{cite web|url=http://www.news.com.au/entertainment/tv/flashback/mayim-bialik-shares-adorable-photos-with-jen-aniston-from-the-1990s/news-story/73d3a28375993a576db17cff7c32f6b4|title=Mayim Bialik shares adorable photos with Jen Aniston from the 1990s|work=[[News.com.au]]|publisher=[[News Corp Australia]]|date=December 4, 2015|access-date=September 28, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930224158/http://www.news.com.au/entertainment/tv/flashback/mayim-bialik-shares-adorable-photos-with-jen-aniston-from-the-1990s/news-story/73d3a28375993a576db17cff7c32f6b4|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[Camp Cucamonga]]''
| {{sort|Schector|Ava Schector}}
|[[Телефилм]]
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.eonline.com/news/523263/90s-flashback-danica-mckellar-teaches-candace-cameron-bure-how-to-dance-and-jennifer-aniston-makes-a-cameo-watch-now|title='90s Flashback! Danica McKellar Teaches Candace Cameron Bure How to Dance—and Jennifer Aniston Makes a Cameo: Watch Now!|work=E! News|publisher=NBCUniversal Cable Entertainment Group|date=March 21, 2014|first=Alyssa|last=Toomey|access-date=September 28, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170930222731/http://www.eonline.com/news/523263/90s-flashback-danica-mckellar-teaches-candace-cameron-bure-how-to-dance-and-jennifer-aniston-makes-a-cameo-watch-now|archive-date=September 30, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 1990–1991
|''[[Ferris Bueller]]''
| {{sort|Bueller|Jeannie Bueller}}
| Series regular (13 қисм)
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.businessinsider.com/ferris-buellers-day-off-horrible-90s-tv-show-2014-5|title='Ferris Bueller's Day Off' Was Made into A Horrible 1990 TV Show|last=Beggs|first=Scott|website=Business Insider|access-date=April 11, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200407110814/https://www.businessinsider.com/ferris-buellers-day-off-horrible-90s-tv-show-2014-5|archive-date=April 7, 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 1992–1993
|''{{sort name|The|Edge|The Edge (Fox TV series)}}''
| 
| Series regular (20 қисм)
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.vulture.com/2015/05/the-edge-the-talent-stacked-90s-sketch-show-that-time-forgot.html|title='The Edge': The Talent-Stacked '90s Sketch Show That Time Forgot|last=Wall|first=Cass|date=May 14, 2015|website=Vulture|language=en-us|access-date=April 11, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200411112930/https://www.vulture.com/2015/05/the-edge-the-talent-stacked-90s-sketch-show-that-time-forgot.html|archive-date=April 11, 2020|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 1992–1993
|''[[Herman's Head]]''
| {{sort|Brooks|Suzie Brooks}}
| 2 қисм
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=JAcloser /&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 1992
|''[[Quantum Leap (1989 TV series)|Quantum Leap]]''
| {{sort|Wilson|Kiki Wilson}}
| Қисм: &quot;Nowhere to Run&quot;
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=JAcloser&gt;{{Cite web|url=https://www.closerweekly.com/posts/jennifer-aniston-movies/|title=It's Jennifer Aniston's 50th Birthday! Take a Look Back at Her Incredible Career on TV and in Movies|last=Gross|first=Ed|date=February 11, 2019|website=Closer Weekly|language=en-us|access-date=May 26, 2020|archive-date=March 25, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200325042750/https://www.closerweekly.com/posts/jennifer-aniston-movies/|url-status=live|accessdate=2025-05-03|archivedate=2020-03-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200325042750/https://www.closerweekly.com/posts/jennifer-aniston-movies/}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 1993
|''Sunday Funnies''
| Нақшҳои гуногун
| Телефилм 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;Sources:
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=CjIQmp2llUQC&amp;q=sunday+funnies+aniston&amp;pg=PA126|title=Jennifer Aniston: The Unauthorized Biography|access-date=December 11, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171211161155/https://books.google.fr/books?id=CjIQmp2llUQC&amp;pg=PA126&amp;lpg=PA126&amp;dq=sunday+funnies+aniston&amp;source=bl&amp;ots=zRuRy4Nlz_&amp;sig=wSf0xG2tZfnn_pW6w5XEqPbTKSM&amp;hl=fr&amp;sa=X&amp;ved=0ahUKEwiGzf_Y2IHYAhUGIMAKHcXgDmYQ6AEITzAK#v=onepage&amp;q=sunday%20funnies%20aniston&amp;f=false|archive-date=December 11, 2017|url-status=live|isbn=9780283063893|last1=Smith|first1=Sean|date=September 4, 2008|publisher=Pan Macmillan }}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;row&quot; |1994
|''[[Burke's Law (1994 TV series)|Burke's Law]]''
| {{sort|Campbell|Linda Campbell}}
| Қисм: &quot;Who Killed the Beauty Queen?&quot;
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=JAcloser /&gt;
|-
|''[[Muddling Through]]''
| {{sort|Cooper|Madeline Drego Cooper}}
| Series regular (10 қисм)
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.indiewire.com/2019/08/jennifer-aniston-almost-left-friends-1202168004/|title='Friends' Almost Lost Jennifer Aniston Halfway Through Its First Season|last=Dry|first=Jude|date=August 22, 2019|website=IndieWire|language=en|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200411113740/https://www.indiewire.com/2019/08/jennifer-aniston-almost-left-friends-1202168004/|archive-date=April 11, 2020|access-date=April 11, 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 1994–2004
|''[[Дӯстон]]''
| {{sort|Green|[[Rachel Green]]}}
| Нақши асосӣ (236 қисм)
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/1560842/Jennifer-Aniston |title=Jennifer Aniston |website=[[Encyclopædia Britannica]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20150518074454/http://www.britannica.com/EBchecked/topic/1560842/Jennifer-Aniston |archive-date=May 18, 2015 |url-status=dead |access-date=April 28, 2015 }}&lt;/ref&gt;
|-

! scope=&quot;row&quot; | 1995–2016
|''[[Saturday Night Live]]''
| Худ / Муҷрӣ
| 4 қисм
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;Sources:
* For &quot;[[Saturday Night Live (season 42)|Emma Stone / Shawn Mendes]]&quot;: {{cite news|last=Loughrey|first=Clarisse|url=https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/tv/news/jennifer-aniston-friends-saturday-night-live-snl-rachel-green-impression-a7456461.html|title=Jennifer Aniston takes to SNL to declare it's time 'to move on' from Friends|date=December 5, 2016|work=[[The Independent]]|access-date=September 28, 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005000452/http://www.independent.co.uk/arts-entertainment/tv/news/jennifer-aniston-friends-saturday-night-live-snl-rachel-green-impression-a7456461.html|archive-date=October 5, 2017}}
* For &quot;[[Saturday Night Live (season 25)|Jennifer Aniston / Sting]]&quot;: {{cite news|url=https://www.nbc.com/saturday-night-live/season-25/episode/6-jennifer-aniston-with-sting-62591|title=Saturday Night Live Season 25 Episode 06|work=NBC|access-date=April 11, 2020|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200411113938/https://www.nbc.com/saturday-night-live/season-25/episode/6-jennifer-aniston-with-sting-62591|archive-date=April 11, 2020}}
* Барои &quot;[[Saturday Night Live (season 29)|Jennifer Aniston / Black Eyed Peas]]&quot;: {{cite news|url=https://www.nbc.com/saturday-night-live/season-29/episode/9-jennifer-aniston-with-black-eyed-peas-63411|title=Saturday Night Live Season 29 Episode 09|work=NBC|access-date=September 28, 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200411114032/https://www.nbc.com/saturday-night-live/season-29/episode/9-jennifer-aniston-with-black-eyed-peas-63411|archive-date=April 11, 2020}}
* Барои &quot;[[Saturday Night Live (season 21)|David Schwimmer / Natalie Merchant]]&quot;: {{cite news|url=http://www.tv.com/shows/saturday-night-live/david-schwimmer-natalie-merchant-102118/cast/|title=Saturday Night Live: Season 21, Episode 3: David Schwimmer / Natalie Merchant (Cast &amp; Crew)|work=TV.com|access-date=September 28, 2017|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20171015202253/http://www.tv.com/shows/saturday-night-live/david-schwimmer-natalie-merchant-102118/cast/|archive-date=October 15, 2017|accessdate=2025-05-03|archivedate=2017-10-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171015202253/http://www.tv.com/shows/saturday-night-live/david-schwimmer-natalie-merchant-102118/cast/}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 1996
|''[[Partners (1995 TV series)|Partners]]''
| CPA Suzanne
| Қисм: &quot;Follow the Clams?&quot;
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=JAcloser /&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 1998
|''[[Hercules (1998 TV series)|Hercules]]''
| Galatea (садо)
| Қисм: &quot;Hercules and the Dream Date&quot;
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=JAcloser /&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 1999
|''[[South Park]]''
| {{sort|Stevens|Mrs. Stevens}} (voice)
| Қисм: &quot;[[Rainforest Shmainforest]]&quot;
|style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://au.ign.com/articles/2003/12/17/south-park-the-complete-third-season|title=South Park: The Complete Third Season|website=[[IGN]]|date=December 17, 2003|access-date=May 26, 2020|archive-date=August 27, 2014|archive-url=https://archive.today/20140827233452/http://au.ign.com/articles/2003/12/17/south-park-the-complete-third-season|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=JAcloser /&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2003
|''[[King of the Hill]]''
|Pepperoni Sue / Stephanie (садо)
|Қисм: &quot;Queasy Rider&quot;
|style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=JAcloser /&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2007
|''[[Dirt (TV series)|Dirt]]''
| {{sort|Harrod|Tina Harrod}}
| Қисм: &quot;Ita Missa Est&quot;
|style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=JAcloser /&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2008
|''[[30 Rock]]''
| {{sort|Harper|Claire Harper}}
| Қисм: &quot;[[The One with the Cast of Night Court]]&quot;
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.accessonline.com/articles/jennifer-aniston-shooting-30-rock-was-time-of-my-life-65207|title=Jennifer Aniston: Shooting '30 Rock' Was 'Time Of My Life'|website=[[Access Hollywood]]|date=September 8, 2008|access-date=May 26, 2020|archive-date=July 18, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200718145725/https://www.accessonline.com/articles/jennifer-aniston-shooting-30-rock-was-time-of-my-life-65207|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2010
|''[[Cougar Town]]''
| Glenn
| Қисм: &quot;[[All Mixed Up (Cougar Town)|All Mixed Up]]&quot;
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://tvrecaps.ew.com/recap/cougar-town-recap-season-2-episode-1/|title='Cougar Town' season premiere recap: Scooby-Doo the Right Thing|first=Annie|last=Barrett|magazine=[[Entertainment Weekly]]|date=September 22, 2010|access-date=May 26, 2020|archive-date=July 1, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130701082557/http://tvrecaps.ew.com/recap/cougar-town-recap-season-2-episode-1/|url-status=live|accessdate=2025-05-03|archivedate=2023-04-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230405022113/http://tvrecaps.ew.com/recap/cougar-town-recap-season-2-episode-1/}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2011
|''[[Five (2011 film)|Five]]''
| 
| Телефилм; инчунин продюсери иҷроия; коргардони қисми: &quot;Mia&quot;
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2011/10/10/arts/television/five-directed-by-jennifer-aniston-and-alicia-keys-review.html|title=One Disease, Many Faces and Many Personal Paths|work=The New York Times|date=October 9, 2011|first=Neil|last=Genzlinger|access-date=September 28, 2017|page=C9|edition=New York|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005000740/http://www.nytimes.com/2011/10/10/arts/television/five-directed-by-jennifer-aniston-and-alicia-keys-review.html|archive-date=October 5, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2012
|''[[Burning Love (TV series)|Burning Love]]''
| Dana
|[[Web series]]; 2 қисм
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.nydailynews.com/entertainment/tv-movies/jennifer-aniston-stars-bachelor-spoof-web-series-burning-love-article-1.1090488|title=Jennifer Aniston stars in 'Bachelor' spoof web series 'Burning Love'|work=Daily News|location=New York|date=June 5, 2012|first=Sasha|last=Panaram|access-date=September 28, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005050802/http://www.nydailynews.com/entertainment/tv-movies/jennifer-aniston-stars-bachelor-spoof-web-series-burning-love-article-1.1090488|archive-date=October 5, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2013
|''[[Call Me Crazy: A Five Film]]''
| 
| Телефилм; продюсери иҷроия
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite news|title=Aniston relished producer role|url=https://www.independent.ie/style/celebrity/aniston-relished-producer-role/29203402.html|work=[[Irish Independent]]|date=April 17, 2013|access-date=June 9, 2024}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; | 2019–
|''[[The Morning Show (American TV series)|The Morning Show]]''
| {{sort|Levy|Alex Levy}}
|Нақши асосӣ (30 қисм); инчунин продюсери иҷроия 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://deadline.com/2017/11/apple-reese-witherspoon-jennifer-aniston-morning-show-series-2-season-order-amazing-stories-reboot-1202204293/|title=Apple Gives Reese Witherspoon-Jennifer Aniston Morning Show Series 2-Season Order, Confirms 'Amazing Stories' Reboot|website=[[Deadline Hollywood]]|date=November 8, 2017|first=Nellie|last=Andreeva|access-date=November 8, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171201034725/http://deadline.com/2017/11/apple-reese-witherspoon-jennifer-aniston-morning-show-series-2-season-order-amazing-stories-reboot-1202204293/|archive-date=December 1, 2017|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=&quot;2&quot; scope=&quot;row&quot; |2021
|''[[Friends: The Reunion]]''
| Худ
| Махсуси [[HBO Max]]; инчунин продюсери иҷроия
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://deadline.com/2020/02/friends-reunion-special-confirmed-hbo-max-cast-returning-jennifer-aniston-courtney-cox-1202865593|title='Friends' Reunion Special Officially A Go at HBO Max With Cast Returning|last1=Andreeva|first1=Nellie|last2=Petski|first2=Denise|date=February 21, 2020|website=[[Deadline Hollywood]]|publisher=Penske Media Corporation|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20200325043452/https://deadline.com/2020/02/friends-reunion-special-confirmed-hbo-max-cast-returning-jennifer-aniston-courtney-cox-1202865593/|archive-date=March 25, 2020|access-date=February 24, 2020}}&lt;/ref&gt;
|-
|''[[Live in Front of a Studio Audience]]''
| {{sort|Warner|[[List of The Facts of Life characters#Blair Warner|Blair Warner]]}}
| Қисм: “''[[Diff'rent Strokes]]'' ва ''[[The Facts of Life (TV series)|The Facts of Life]]''&quot;
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite news|last=|first=|title=Jennifer Aniston will star in live reenactment of 'The Facts of Life'|url=https://www.today.com/popculture/tv/jennifer-aniston-will-star-live-reenactment-facts-life-rcna7093|publisher=[[Today (American TV program)|Today]]|date=November 30, 2021|access-date=June 9, 2024}}&lt;/ref&gt;
|-
! scope=&quot;row&quot; |2022
|''Norman Lear: 100 Years of Music and Laughter''
| Худ
| Махсуси телевизион 
| style=&quot;text-align:center;&quot;|&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Matthew |first1=Gilbert |title=This week's TV: Norman Lear at 100, a comedy about reboots, and a reboot of 'Quantum Leap' |url=https://www.bostonglobe.com/2022/09/19/arts/this-weeks-tv-norman-lear-100-comedy-about-reboots-reboot-quantum-leap/ |access-date=September 19, 2022 |work=[[The Boston Globe]] |date=September 19, 2022 |archive-date=September 19, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220919111646/https://www.bostonglobe.com/2022/09/19/arts/this-weeks-tv-norman-lear-100-comedy-about-reboots-reboot-quantum-leap/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
|}

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [http://www.boxofficemojo.com/people/chart/?view=Actor&amp;id=jenniferaniston.htm Ҷеннифер Энистон] дар Box Office Mojo{{Ref-en}}
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои синамои ИМА]]
[[Гурӯҳ:Продюсерони ИМА]]
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]]
[[Гурӯҳ:Коргардонҳои синамо аз рӯи алифбо]]
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешазанони асри ХХI]]
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешазанони асри ХХ]]
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои театри ИМА]]
[[Гурӯҳ:Садопешазанҳои ИМА]]
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои телевизиони ИМА]]
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳо аз рӯи алифбо]]
[[Гурӯҳ:Ғолибони ҷоизаҳои Эммӣ]]</text>
      <sha1>kb3tzu6z8x0eumycbagfbhsmxr5nctw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Аломатҳои суннатии чинӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>324778</id>
    <revision>
      <id>1469757</id>
      <parentid>1433792</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T01:02:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469757</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10942" sha1="6uehpgoiesw688radnxdhab28hdkx3m" xml:space="preserve">'''Аломатҳои суннатии (пурра) чинӣ''' — дар баробари [[Аломатҳои соддакардашудаи чинӣ|ҳарфҳои соддашуда]] яке аз ду намуди аломатҳои чинӣ мебошанд.

Аломатҳои суннатии чинӣ дар шакли муосири худ дар давраи сулолаи Ҳан ба вуҷуд омадаанд ва аз асри 5 дар давраи сулолаҳои ҷанубӣ ва шимолӣ ба эътидол омадаанд. Истилоҳи &quot;суннатӣ&quot; барои муқоисаи ин зарф бо шакли дигари стандартишудаи аломатҳо, аломатҳои соддакардашудаи чинӣ, ки дар натиҷаи ислоҳот аз ҷониби ҳукумати [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] дар солҳои 1950-ум расман шуд, истифода мешавад.

Аломатҳои суннатӣ дар [[Тайван]], [[Ҳонгконг]] ва [[Макао]] расман қабул карда шудаанд ва инчунин дар ҷамоатҳои бурунмарзии чинӣ (ба истиснои [[Сингапур]] ва [[Малайзия]]) ба таври васеъ истифода мешаванд. Аломатҳои соддашуда дар [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]], [[Малайзия]] ва [[Сингапур]] истифода мешаванд. Дар байни ҷамоатҳои чинӣ дар бораи низоми хаттӣ баҳси тӯлонӣ вуҷуд дошт.

== Истилоҳи чинӣ ==
Дар забони чинӣ як қатор номҳо барои аломатҳои суннатӣ истифода мешаванд.

Ҳукумати [[Тайван|Ҷумҳурии Чин (Тайван)]] расман аломатҳои суннатиро «стандартӣ» ё «умумӣ пазируфташуда» меномад ({{Чинӣ|正體字|正体字|zhèngtǐzì}} ). Аммо, берун аз [[Тайван]], ин истилоҳ барои фарқ кардани аломатҳои стандартӣ (ҳам соддакардашуда ва ҳам суннатӣ) аз вариантҳо ва аломатҳои маҳаллӣ истифода мешавад ({{Чинӣ|異體字|异体字|yìtǐzì}} ).

Чиниҳо, ки берун аз [[Тайван]] зиндагӣ мекунанд, аломатҳои суннатиро «мураккаб» меноманд ({{Чинӣ|繁體字|繁体字|fántǐzì}} ). Илова бар ин, одамоне, ки аломатҳои соддакардашударо истифода мебаранд, баъзан аломатҳои суннатиро &quot;кӯҳна&quot; меноманд ({{Чинӣ|老字|老字|lǎozì}} ) ва онҳое, ки аломатҳои суннатиро истифода мебаранд, «пурра» номида мешаванд ({{Чинӣ|全體字|全体字|quántǐzì}} ).

Бисёре аз чиниҳое, ки аз ҳарфҳои суннатӣ истифода мебаранд, бар ин боваранд, ки аломатҳои суннатиро &quot;мураккаб&quot; ҳисобидан мумкин нест, зеро онҳо шакли аслии навиштани чинӣ ҳастанд ва ҳеҷ гоҳ қасдан мураккаб набуданд ва аломатҳои соддашударо стандартӣ ҳисобидан мумкин нест, зеро онҳоро на ҳама сухангӯёни [[Забони чинӣ|хитоӣ]] истифода мебаранд.

Аз тарафи дигар, тарафдорони навиштани соддакардашуда ба стандарти аломатҳои суннатӣ эътироз мекунанд, зеро онҳо системаи нави соддакардашударо, ки аксарияти мутлақи сухангӯёни [[Забони чинӣ|чинӣ]] қабул кардаанд, стандарти муосир медонанд. Онҳо инчунин қайд мекунанд, ки аломатҳои суннатӣ наметавонанд аслӣ ҳисобида шаванд, зеро онҳо дар тӯли садсолаҳо тағироти назаррасро аз сар гузаронидаанд (бисёр аломатҳо пас аз сулолаи Ҳан муфассалтар шудаанд).

Баъзе намояндагони насли калонсолон аломатҳои суннатиро «дуруст» меноманд ({{Чинӣ|正字|正字|zhèngzì}} ) ва соддакардашуда - бо аломатҳои &quot;бо тарҳи замонавӣ&quot; ({{Чинӣ|簡筆字|简笔字|jiǎnbǐzì}} ) ё &quot;бо навиштани ихтисоршуда&quot; ({{Чинӣ|減筆字|减笔字|jiǎnbǐzì}} ) («соддашуда» ва «кӯтоҳшуда» дар путунхуа омонимҳо буда, ''jiǎn'' талаффуз мешаванд).

== Матни чопшуда ==
Илова ба [[Тайван]] ва дар дигар кишварҳое, ки хати суннатӣ расман қабул шудааст, аломатҳои суннатӣ дар нашрияҳое истифода мешаванд, ки дар [[Ҷумҳурии Мардумии Чин]] ва [[Сингапур]] нашр мешаванд, ки махсус барои хонандагони берун аз қитъаи [[Ҷумҳурии Мардумии Чин|Чин]] зиндагӣ мекунанд.

Дар дастнавис, бисёр одамон соддагардонии ғайрирасмӣ, аксар вақт шахсӣ истифода мебаранд. Дар аксари мавридҳо, вақте ки интихоб вуҷуд дорад, аломати алтернативӣ истифода мешавад ({{Чинӣ|異體字|异体字|Yìtǐzì}}), иборат аз зарбаҳои камтар (масалан, 体 ба ҷои 體). Баъзе аз ин соддагардониҳо хеле маъмуланд: масалан, 台''tái'' дар калимаи 台灣''Táiwan'' ба ҷои стандарти 臺.

Дар Чини қадим ду самти асосии истифодаи аломатҳои алтернативӣ вуҷуд дошт:

* Барои худдорӣ аз истифода аз аломатҳои номи шахси муҳим дар заминаи ғайрирасмӣ, то эҳтиром ба шахси зикршуда бо нигоҳ доштани аломатҳои номи ӯ. Ин амалро &quot;худдорӣ аз таҳқиркунӣ&quot; меномиданд ({{Чинӣ|避諱|避讳|Bìhuì}} )
* Ҳангоми такрори ҳарфҳои якхела, нишон додани он, ки такрор қасдан буд, на аз хатои муҳаррир.

== Истифодабари дар забонҳои дигар ==
Аломатҳои суннатӣ барои [[забони кореягӣ]] дар [[Ҷумҳурии Корея|Кореяи Ҷанубӣ]] (ҳанча) ва инчунин дар шакли мӯътадил соддашуда дар [[Забони ҷопонӣ|ҷопонӣ]] (кандзӣ) истифода мешаванд. Ислоҳоти хаттии ҷопонӣ нисбат ба хитоӣ ба аломатҳои камтар таъсир расонд. Бисёре аз соддагардониҳо якхелаанд, аммо баъзе аломатҳо ба таври дигар содда карда шуданд ва ҳамин тавр версияи сеюмро месозад (масалан, {{Чинӣ|龍|龙}}, {{Lang-ja|竜}}).

== Компютеризатсия ==
Пештар, аломатҳои суннатии чинӣ аксар вақт бо истифода аз стандарти [[Big5]] рамзгузорӣ мешуданд, [[:en:Big5]], ки барои навиштани суннатӣ бештар мувофиқ аст.

[[Юникод]] торафт маъмул мегардад, зеро он ҳам аломатҳои соддакардашуда ва ҳам суннатиро баробар хуб намоиш медиҳад ва ба яке аз системаҳо бартарӣ намедиҳад. IME-ҳои гуногун мавҷуданд, ки ба шумо ҳарфҳои чиниро ворид мекунанд, аммо баъзе аломатҳои [[Юникод|Юникодро]] бо истифода аз аксари IMEҳо ворид кардан мумкин нест (масалан, 𠲎 (U+20C8E), аломате, ки дар лаҳҷаи Шанхай ба ҷои 嗎 (伐 бо口) истифода мешавад).

Консорсиуми World Wide Web тавсия медиҳад, ки арзиши [[Атрибут (языки разметки)|атрибути]] lang zh-Hant&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.w3.org/International/articles/language-tags/|title=W3C i18n article: Language tags in HTML and XML|author=Richard Ishida|first=|last=|authorlink=|coauthors=|website=W3C|description=|date=2006-09-20|format=|publisher=|lang=en|deadlink=no|accessdate=2008-11-11|archiveurl=https://www.webcitation.org/66FpdGfIF?url=http://www.w3.org/International/articles/language-tags/|archivedate=2012-03-18}}&lt;/ref&gt; барои гузоштани аломатҳои суннатии чинӣ аз саҳифаи интернетӣ истифода барад:

== Ҳамчунин нигаред ==

* [[Хатти чинӣ]]
* [[Аломатҳои соддакардашудаи чинӣ ]]
* [[Ҳанча]]
* [[Кандзӣ]]
* [[Диглифия]]

== Эзоҳ ==

== Пайвандҳо ==

* [https://web.archive.org/web/20120111105246/http://china.tan.poetry.hotbox.ru/m2/History_Arts_hieroglyphs.html Таърихи инкишофи санъати тасвирӣ ва хатти иероглифӣ дар фарҳанги Шоҳигарии Миёна.]
* [http://www.china.tan.poetry.hotbox.ru/m2/China_written.html Эволютсияи омӯзиши хатти чинӣ, назар аз солҳои 1950]{{Пайванди мурда|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} (пайванди дастнорас)
* [http://www.omniglot.com/writing/chinese_evolution.htm Эволютсияи хатти чинӣ]
* [http://www.zhongwen.com Навиштан ва фарҳанги Чин]
* [http://www.chinese-course.com Китоби дарсии анъанавии чинии Тайван]
* [http://www.skyren-art.com Каллиграфияи анъанавии Чин] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20190530121554/http://www.skyren-art.com/ |date=2019-05-30 }}
[[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]]
[[Гурӯҳ:Хатти чинӣ]]</text>
      <sha1>6uehpgoiesw688radnxdhab28hdkx3m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Капан</title>
    <ns>0</ns>
    <id>327734</id>
    <revision>
      <id>1469851</id>
      <parentid>1450096</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T10:33:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469851</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15098" sha1="9yd5l0l7ef2da40ffttiu2ls1bppf65" xml:space="preserve">{{МА
| мақом = 
| номи тоҷикӣ = 
}}

'''Капа́н''' ({{lang-hy|Կապան}}, то 3 апрели соли 1991 — '''''Кафан'''''&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://rosreestr.gov.ru/upload/documenty/doc_2%20Armeniy%202013.pdf|title=Информационный бюллетень изменений географических названий стран-участниц СНГ (1987-2013 г.г.)|author=Росреестр|website=Федеральная служба государственной регистрации, кадастра и картографии (Росреестр)|date=2019-01-25|publisher=|access-date=2020-10-31|archive-date=2020-10-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20201017023345/https://rosreestr.gov.ru/upload/documenty/doc_2%20Armeniy%202013.pdf|url-status=live|accessdate=2026-01-13|archivedate=2020-10-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201017023345/https://rosreestr.gov.ru/upload/documenty/doc_2%20Armeniy%202013.pdf}}&lt;/ref&gt;) — [[шаҳр]] дар ҷануби [[Арманистон]], маркази маъмурии вилояти [[Сюник (вилоят)|Сюник]]. Дар солҳои 987—1170 пойтахти [[Сюникское царство|Подшоҳии Сюники]] арманӣ буд.

== Ҷуғрофия == 
Атрофи Капанро ҷангалзорҳои сердарахт пӯшонидаанд, он дар шарқи марзи [[Сюник (вилоят)|Сюник]] дар водии зебои дарёи [[Вохчи (дарё)|Вохчи]], дар нишебиҳои ҷанубу шарқии [[Зангезурский хребет|қаторкӯҳи Зангезур]], дар байни шохаҳои он — қаторкӯҳҳои [[Баргушатский хребет|Баргушат]] ва [[Мегринский хребет|Мегри]] ҷойгир аст. Дар ҷануби шаҳр кӯҳи [[Хуступ]] (3206 м) воқеъ мебошад. Аз [[Ереван]] дар масофаи 316 км қарор дорад.

Иқлими шаҳр субтропикии намнок буда, дар давраи тобистон намнокии ҳаво баланд аст; ҳарорат дар зимистон шабона кам ба зери −15 фуруд меояд, аксар вақт дар моҳи феврал рӯзҳое мешаванд, ки ҳарорат аз +18 боло меравад. {{Климат города |Город_род=Капан |Источник=http://www.pogodaiklimat.ru/summary/am.htm | Янв_ср=1 | Фев_ср=3.1 | Мар_ср=7.1 | Апр_ср=11.6 | Май_ср=17.1 | Июн_ср=21.7 | Июл_ср=23.5 | Авг_ср=23.7 | Сен_ср=19.4 | Окт_ср=13.4 | Ноя_ср=7.4 | Дек_ср=2 | Год_ср=12.5 |}}

== Решашиносӣ ==
Номи аслии шаҳр — Капан буда, дар тарҷума аз [[Древнеармянский язык|забони қадимаи арманӣ]] маънои «дараи танги душворгузар»-ро дорад&lt;ref&gt;{{книга |автор=[[Хюбшман, Генрих|H. Hübschmann]] |часть= |ссылка часть= |заглавие= Die Altarmenischen Ortsnamen. Mit Beiträgen zur исторических топографий Армениенс ва харита|оригинал= |ссылка=https://archive.org/details/diealtarmenisch00hbgoog/page/n253 |викитека= |ответственный= |издание= |место= |издательство=Verlag von Karl J. Trübner |год=1904 |volume= |pages= 438|columns= |allpages= |серия= |isbn= |тираж= |ref= }}&lt;/ref&gt;.

== Таърих == 
Капани куҳани таърихӣ тақрибан дар 7 километрии ғарби маркази Капани муосир, дар соҳили рости дарёи Капан (ҳоло [[Вохчи (дарё)|Вохчи]])&lt;ref&gt;Акобян Т., Историческая география Армении, Ереван, ЕГУ, 2007, с. 191&lt;/ref&gt;, рӯбарӯи деҳаи муосири [[Шгарджик]], дар мавзеи Тандзуленҷ байни қалъаи [[Галидзор]] ва калисои [[Ваганаванк]] (мақбараи авлодии шоҳон ва мирони [[Сюни (сулола)|Сюни]]) воқеъ буд&lt;ref&gt;{{книга |автор= Robert H. Hewsen|часть= |ссылка часть= |заглавие=The Geography of Ananias of Širak: Ašxarhacʻoycʻ, the Long and the Short Recensions |оригинал= |ссылка= |викитека= |ответственный= |издание= |место= |издательство=Reichert |год=1992 |volume= |pages=193|columns= |allpages= |серия= |isbn= |тираж= |ref= }}&lt;/ref&gt;. Аввалин бор дар асри V ҳамчун як маҳалли аҳолинишини оддӣ зикр шудааст. То асри X Капан тадриҷан ба шаҳри феодалӣ табдил ёфта, қароргоҳи мирони армании Дзагикян мегардад. Дар охири асри IX ва аввали асри X шаҳр аз ҷониби мири Дзагики III азнавсозӣ ва бо девори қалъа иҳота карда шуд. Соли 987 сюзерини [[Сюник]] мир [[Смбат I Саакян|Смбат]] худро шоҳ эълон кард ва [[Сюникское царство|Подшоҳии Сюникро]] бунёд намуд. Подшоҳии Сюник дар ҳайати [[Анийское царство|Подшоҳии Арманистони]] Багратидҳо буд. Қисме аз иншооти мудофиавии Капан инчунин қалъаҳои [[Галидзор]], [[Багаберд]] ва [[Багаку-Кар]] буданд, ки мутаносибан роҳҳои шарқӣ, ғарбӣ ва шимолии шаҳрро муҳофизат мекарданд&lt;ref&gt;Акобян Т., Историческая география Армении, Ереван, ЕГУ, 2007, с. 192&lt;/ref&gt;. Давраи шукуфоии Капан ба асри XI рост меояд, ки аҳолии он тақрибан 15—20 ҳазор нафарро ташкил медод. Соли 1103 Капан аз ҷониби [[салҷуқиён]] забт ва хароб карда шуд&lt;ref&gt;The Journal of Jewish studies, Volume 53, p. 68&lt;/ref&gt;. Соли 1170 подшоҳӣ комилан аз байн рафт. Энсиклопедияи Британика Подшоҳии Сюникро (ки инчунин Подшоҳии Капан номида мешуд) яке аз боқимондаҳои охирини низоми давлатдории миллии арманӣ меномад. Пас аз ин истило шаҳр аҳамияти худро гум карда, ба деҳа табдил ёфт. Пойтахти Подшоҳии Сюник ба [[Багаберд]] кӯчонида шуд.

Дар асрҳои XIII — аввали XV — қисме аз мулкҳои [[Орбеляны|Орбелянҳо]], мирони мустақили Сюник буд. Муаллифи араби асри XIII дар асари худ «Аҷоибу-д-дунё» дар бораи як «минтақаи душворгузар дар ҷангалҳо ва кӯҳҳо» сухан меронад, ки қалъаҳои зиёде дорад. Бино ба фарзияи Н. Д. Миклухо-Маклай, сухан дар бораи ҳавзаи шаҳри Капан меравад.

Дар оянда дар ин ҷо яке аз бузургтарин [[Меликство|меликӣ]]-ҳои армании он замон бо номи Капан ташаккул ёфт. Дар аввали асри XVIII дар ин ҷойҳо бар зидди истилогарони [[туркҳо|турк]] ва [[форсҳо|форс]] қаҳрамони афсонавӣ [[Давид-Бек]] мубориза бурдааст. Соли 1828 Капан ба ҳайати [[Русияи подшоҳӣ|Империяи Русия]] дохил шуд.

Дар натиҷаи шӯравигардонии Арманистон дар моҳи декабри соли 1920, Кафан ба ҳайати [[Республика Горная Армения|Ҷумҳурии Арманистони Кӯҳистонӣ]] таҳти фармондеҳии [[Нжде, Гарегин|Гарегин Нжде]] дохил шуд. Пас аз он ки Армияи Сурх дар моҳи июли соли 1921 ба ноҳияи Зангезур ворид шуд, Кафан ҳамроҳ бо шаҳрҳои Горис, Сисиан ва Мегри ба ҳайати [[Армянская Советская Социалистическая Республика|ҶШС Арманистон]] дохил шуд. 1 октябри соли 1938 шаҳраки кории Кафан ба шаҳр табдил ёфт ва то соли 1991 Кафан ном дошт.

Пас аз ба даст овардани истиқлолияти Арманистон дар соли 1991, Капан маркази вилояти навтаъсиси [[Сюникская область|Сюник]] гардид. Дар соли 2026 Капан — Пойтахти ҷавонони [[Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил|ИДМ]] хоҳад буд&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://e-cis.info/news/564/109679/|title=Молодежной столицей СНГ в 2026 году будет Капан}}&lt;/ref&gt;.

&lt;gallery widths=&quot;210&quot; heights=&quot;210&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;&gt; Место, где начинался древний город Капан.jpg|Ҷойе, ки шаҳри бостонии Капан оғоз ёфта буд. Наздикии [[Ваганаванк]] Селение Кафан, 1904 год.png|Намои деҳа дар соли 1904 &lt;/gallery&gt;

== Аҳолӣ ==


==Эзоҳ==
{| class=&quot;wikitable&quot; ! Сол | 1831 | 1897 | 1926 | 1939 | 1959 | 1976 | 2001 | 2011 | 2018 |- ! Аҳолӣ | 196 | 2272 | 2658 | 8511 | 19315 | 36351 | 45711 | 43190 | 42464 |- |}

== Иқтисод == 
Дар ин ҷо кони Капан ҷойгир аст — яке аз бузургтарин конҳои тилло дар Арманистон бо захираҳои тилло, нуқра, консентрати [[мис]] ва [[руҳ]].

Оғози азхудкунии саноатии конҳои ин ҷо дар солҳои 1890 аз ҷониби соҳибкорони арманӣ ва муҳандисони кӯҳии франсуз гузошта шудааст. Дар замони [[Иттиҳоди Шӯравӣ|Шӯравӣ]] Капан маркази саноати кӯҳкорӣ буд.

Ғайр аз маҷмааи кӯҳӣ-мис, дар шаҳр инчунин корхонаҳои [[саноати хӯрокворӣ]], корхонаи таҷҳизоти рӯшноӣ, фабрикаҳои мебел, трикотаж ва НБО фаъолият мекунанд.

== Нақлиёт == 
Аз шаҳр шоҳроҳе мегузарад, ки [[Арманистон]] ва [[Эрон]]-ро мепайвандад.

То оғози [[Ҷанги якуми Қарабоғ|Ҷанги якуми Қарабах]] бо Капан алоқаи ҳавоӣ мавҷуд буд. Фурудгоҳи хурд ҳавопаймоҳои [[Як-40]] ва боркаши [[Ан-12]]-ро қабул мекард. Соли 2023 фурудгоҳи «Сюник» пас аз таҷдид боз шуд ва парвозҳои мунтазамро бо Ереван анҷом медиҳад.

== Ҷойҳои ҷолиб == 
Дар шаҳр осорхонаи таърихӣ, осорхонаи бостоншиносӣ-мардумшиносӣ, [[краеведческий музей|осорхонаи кишваршиносӣ]] ва [[театр]] фаъолият мекунанд. Муҷассамаи савораи [[Давид-Бек]] дар маркази шаҳр воқеъ аст. Ёдгории қаҳрамони дигари арманӣ — [[Гарегин Нжде]] — дар чанд километрии маркази шаҳр ҷойгир аст. Дайри асримиёнагии [[Ваганаванк]] дар 6,5 км ғарби маркази шаҳр воқеъ мебошад.

&lt;center&gt; &lt;gallery widths=&quot;200&quot; heights=&quot;200&quot; perrow=&quot;5&quot;&gt; Surb Astvatsatsin Church near Halidzor fortress 11.jpg|Намои шаҳр аз қалъаи Алидзор Файл:8.1.8.1 Ամրոց Հալիձոր (Հալիձորի բերդ),.jpg|Қалъаи Алидзор (асри X) Vahanavanq kapan.jpg|Маҷмааи дайри [[Ваганаванк]] Файл:Davit Bek statue Kapan.jpg|Муҷассамаи [[Давид Бек]] Файл:Նժդեհի հուշարձան 01.JPG|Мемориали [[Гарегрин Нжде]] дар Капан. Дар пасманзар кӯҳи [[Хуступ]] Файл:Bridge Kapan.jpg|Пулҳои асрҳои IV-VI дар наздикии шаҳр Файл:Հուշարձան՝ Եрկրորդ աշխարհամարտում զոհվածների.jpg|Ёдгории иштирокчиёни [[Ҷанги Бузурги Ватанӣ]] Файл:Հուշակոթող՝ Մեծ եղեռնի, 1988 թ. Սումգայիթի և Բաքվի զոհերին.jpg|Ёдгории қурбониёни наслкушии арманиҳо Mesrop-mashtoc-ekexeci.jpg|Калисои Сурб [[Месроп Маштоц]] ЖД станция Капан 1.jpg|Бинои истгоҳи роҳи оҳан Historical Museum of Kapan 2023 1.jpg|Осорхонаи таърихӣ Ethnographic Museum of Kapan 6.jpg|Осорхонаи мардумшиносӣ &lt;/gallery&gt; &lt;/center&gt;

== Футбол == 
Дар ҳоли ҳозир дар [[Армянская футбольная Премьер-лига|Чемпионати футболи Арманистон]] шаҳрро клуби «[[Гандзасар (футбольный клуб, Капан)|Гандзасар]]» намояндагӣ мекунад.

== Шаҳрҳои бародархонда ==

[[Борисов (шаҳр)|Борисов]], [[Беларус]]

[[Глендейл (Калифорния)|Глендейл]], [[ИМА]]

[[Нинбо]], [[Чин]]

[[Сент-Этьен]], [[Франсия]]

== Ҷусторҳои вобаста ==

[[Феҳристи шаҳрҳои Арманистон]]

[[Зангезур]]

[[Сюник]]

== Эзоҳ == 


== Адабиёт ==


== Пайвандҳо ==

[http://armenia-kapan.ru/ armenia-kapan.ru (ш. Капан: акс, видео, таърих)] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20140714233205/http://armenia-kapan.ru/ |date=2014-07-14 }}
&lt;references /&gt;
[[Гурӯҳ:Арманистон]]
[[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Арманистон]]
[[Гурӯҳ:Капан]]
[[Гурӯҳ:Шаҳрҳо аз рӯи алифбо]]</text>
      <sha1>9yd5l0l7ef2da40ffttiu2ls1bppf65</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Дэвид Ҳилберт</title>
    <ns>0</ns>
    <id>329005</id>
    <revision>
      <id>1469845</id>
      <parentid>1457724</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T07:56:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469845</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6539" sha1="iykafffyaroiwobotisyxcox8jvjvb2" xml:space="preserve">{{Олим}}
'''Дэвид Ҳилберт''' ( {{Lang-de|David Hilbert}} ( [[23 январ|23 январи]] [[соли 1862]] - [[14 феврал|14 феврали]] [[соли 1943]] ) {{Риёзидон|Германии|XIX века|XX века}} [[Олмон|олмонӣ]] буд.  Ӯ ҳамчун риёзидони универсалӣ саҳми назаррас дар рушди бисёр соҳаҳои риёзиёт гузоштааст. Ӯ узви бисёре аз академияҳои илмҳо, аз ҷумла Ҷамъияти Подшоҳии Берлин, Гёттинген ва [[Анҷумани салтанатии Лондон|Лондон]] ва узви фахрии хориҷии [[Академияи илмҳои ИҶШС|Академияи илмҳои СССР]] (1934) буд. Ӯ инчунин барандаи ҷоизаи Н. И. Лобачевский (1903) буд. Дар солҳои 1910 ва 1920 (пас аз марги Анри Пуанкаре ), ӯ пешвои эътирофшудаи ҷаҳонӣ дар соҳаи риёзиёт буд.

Ҳилберт доираи васеи ғояҳои бунёдиро дар бисёр соҳаҳои математика таҳия кардааст. Маъруфтарин асарҳои ӯ аввалин аксиоматикаи пурраи геометрияи Евклидӣ ва назарияи фазоҳои Ҳилберт аст, ки яке аз асосҳои таҳлили функсионалии муосир ба шумор меравад. Ӯ саҳми назаррасе дар назарияи инвариантӣ, алгебраи умумӣ, физикаи математикӣ, муодилаҳои интегралӣ ва асосҳои математика гузоштааст &lt;ref name=&quot;БСЭ&quot;&gt;{{БСЭ3|заглавие=Гильберт Давид}}&lt;/ref&gt; .

== Зиндагинома ==

=== Солҳои аввали таҳсил ва таҳсил ===
Ҳилберт дар оилаи додваре бо номи Отто Ҳилберт дар шаҳри Вехлау дар наздикии Кенигсберг дар Пруссия (пас аз Ҷанги Дуюми Ҷаҳонӣ, деҳаи [[Русия|русии]] Знаменск дар вилояти Калининград ) ба дунё омадааст. Волидонаш, илова бар Дэвид, духтари хурде низ доштанд, Элиза ном дошта.

=== Гёттинген (1895-1915) ===
[[Акс:David_Hilbert_1886.jpg|чап|мини|Дэвид Ҳилберт дар соли 1886]]
[[Акс:Göttingen_Stadtfriedhof_Grab_David_Hilbert.jpg|рост|мини|293x293пкс|Қабри Ҳилберт дар Геттинген. Афоризми дӯстдоштаи ӯ, &quot;Мо бояд донем - мо хоҳем донист&quot;, ҳамчун эпитафия дар он кандакорӣ шудааст.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;          &lt;small&gt;WIR MÜSSEN WISSEN&lt;/small&gt;&lt;center&gt;&lt;small&gt;WIR WERDEN WISSENн&lt;/small&gt;&lt;/center&gt;]]

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ|2}}

== Адабиёт ==

* {{Книга|часть=Гильберт Давид|автор=[[Боголюбов, Алексей Николаевич|Боголюбов А. Н.]]|заглавие=Математики. Механики. Биографический справочник|ref=Математики. Механики|ссылка=http://www.math.ru/lib/book/djvu/istoria/BMM.djvu|место=Киев|издательство=[[Наукова думка]]|год=1983|страниц=639}}
* {{Книга|автор=[[Вейль, Герман|Вейль Г.]]|часть=Давид Гильберт и его математическое творчество|заглавие=Математическое мышление|ссылка=https://archive.org/details/isbn_5020139106|место=М.|издательство=Наука|год=1989|страницы=[https://archive.org/details/isbn_5020139106/page/n214 214]—256|isbn=5-02-013910-6|ref=Вейль}}
* ''Визгин&amp;amp;nbsp;В.&amp;amp;nbsp;П.'' Релятивистская теория тяготения (истоки и формирование. 1900—1915 гг.). — М.: Наука, 1981. — 352&amp;nbsp;с.
* Н. М. Нагорный. Гильберт // Новая философская энциклопедия : в 4 т. / пред. науч.-ред. совета В. С. Стёпин. — 2-е изд., испр. и доп. — М. : Мысль, 2010. — 2816 с.
* {{Статья|автор=Касадо, Карлос М. Мадрид|заглавие=Вначале была аксиома. Гильберт. Основания математики|ref=Касадо|место=М.|издательство=Де Агостини|год=2015}}
* {{Статья|автор=Паршин А. Н.|заглавие=Давид Гильберт и теория инвариантов|издательство=[[Наука (издательство)|Наука]]|место=М.|год=1975}}
* {{Книга|автор=[[Констанс Рид|Рид К.]]|заглавие=Гильберт|ссылка=http://kvant.info/reid/book.htm|место=М.|издательство=Наука|год=1977|ref=Констанс Рид}} {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20100921045655/http://kvant.info/reid/book.htm |date=2010-09-21 }}
* {{Книга|автор=[[Стюарт, Иэн (математик)|Стюарт, Иэн]]|ref=Иэн Стюарт|часть=Давид Гильберт|заглавие=Значимые фигуры: Жизнь и открытия великих математиков. Глава 19|место=М.|издательство=Альпина нон-фикшн|оригинал=Significant figures. Lives and Works of Trailblazing Mathematicians|год=2019|isbn=978-5-91671-946-8|страниц=446}}

== Пайвандҳо ==

* [http://www-history.mcs.st-andrews.ac.uk/Biographies/Hilbert.html Зиндагинома ҳол дар бойгонии Mac Tutor] (англ.)
* [http://www.isaran.ru/?q=ru/person&amp;guid=FFA9EA73-0CE0-BC75-5FE2-035887881678 Маълумот] дар бораи вебсайти IS ARAN
{{Clear}}
[[Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1943]]
[[Гурӯҳ:Даргузаштагони 14 феврал]]
[[Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1862]]
[[Гурӯҳ:Зодагони 23 январ]]</text>
      <sha1>iykafffyaroiwobotisyxcox8jvjvb2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фурудгоҳи байналмилалии Меҳробод</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330129</id>
    <revision>
      <id>1469696</id>
      <parentid>1462630</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T12:39:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469696</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5265" sha1="dk8f8fagj60mjt8cws9i8f0l6kmamqi" xml:space="preserve">{{Infobox airport
| ном            = Фурудгоҳи байналмилалии Меҳробод
| nativename     = فرودگاه بین‌المللی مهرآباد
| IATA           = THR
| ICAO           = OIII
| type           = Ҷамъиятӣ
| operator       = Ширкати фурудгоҳҳои Эрон
| city-served    = [[Теҳрон]]
| location       = [[Теҳрон]], [[Эрон]]
| elevation-m    = 1208
| coordinates    = {{coord|35|41|21|N|51|18|49|E|type:airport}}
| website        = {{URL|mehrabad.airport.ir}}
| metric-elev    = Y
| metric-rwy     = Y
| r1-number      = 11L/29R
| r1-length-m    = 3992
| r1-surface     = Асфалт
| r2-number      = 11R/29L
| r2-length-m    = 3620
| r2-surface     = Асфалт
}}

'''Фурудгоҳи байналмилалии Меҳробод''' — фурудгоҳи қадимтарин ва дуюмин фурудгоҳи серодами [[Эрон]] буда, дар ғарби [[Теҳрон]] воқеъ аст.&lt;ref&gt;[https://mehrabad.airport.ir Дар бораи фурудгоҳ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20200927061222/https://mehrabad.airport.ir/ |date=2020-09-27 }}. Сайти расмии фурудгоҳ.&lt;/ref&gt; Пас аз кушоиши [[Фурудгоҳи байналмилалии Имом Хумайнӣ]] дар соли [[2004]], Меҳробод асосан барои парвозҳои дохилӣ истифода мешавад. Соли [[2019]] фурудгоҳ 16,4 миллион мусофир қабул намуд.&lt;ref&gt;[https://www.aci.aero/data-centre/annual-traffic-data/ Омори мусофирони ҷаҳон]. ACI World.&lt;/ref&gt;

== Таърих ==
=== Солҳои аввал ===
Фурудгоҳи Меҳробод дар соли [[1938]] ҳамчун пойгоҳи ҳавоии Артиши Эрон таъсис ёфт. Дар давраи [[Ҷанги Дуюми Ҷаҳонӣ]] аз ҷониби нерӯҳои Иттифоқ истифода шуд. Пас аз ҷанг ба фурудгоҳи мусофирбарӣ табдил ёфт ва солҳои зиёд ягона фурудгоҳи байналмилалии Эрон буд.
=== Тараққиёт ===
Дар солҳои 1960–70-ум фурудгоҳ борҳо васеъ карда шуд. Терминалҳои нав сохта шуданд ва рохҳои парвоз дароз карда шуданд. Дар давраи [[Инқилоби Исломии Эрон|Инқилоби Исломӣ]] (1979) ва [[Ҷанги Эрону Ироқ]] (1980–1988) фурудгоҳ осеб дид аммо фаъолият идома дод.
=== Замони муосир ===
Пас аз кушоиши Фурудгоҳи Имом Хумайнӣ дар соли [[2004]], аксари парвозҳои байналмилалӣ ба он кӯчонида шуданд. Меҳробод ҳоло асосан барои парвозҳои дохилӣ хизмат мекунад. Бо вуҷуди ин, баъзе парвозҳои байналмилалӣ ба кишварҳои ҳамсоя аз ин ҷо сурат мегиранд.

== Авиакомпанияҳо ва хатҳои парвоз ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;font-size:90%; width:70%;&quot;
! Ширкат !! Хатҳои асосӣ
|-
| [[Iran Air]] || Машҳад, Исфаҳон, Шероз, Кеш, Табрез
|-
| [[Mahan Air]] || Машҳад, Кеш, Исфаҳон, Бандараббос
|-
| [[Iran Aseman Airlines]] || Машҳад, Шероз, Ёздӣ
|-
| [[Kish Air]] || Кеш, Машҳад
|-
| [[Taban Air]] || Машҳад, Исфаҳон
|}

== Зерсохтор ==
=== Рохҳои парвоз ===
Фурудгоҳ ду рохи парвоз дорад:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Рақам !! Дарозӣ (м) !! Рӯйпӯш
|-
| 11L/29R || 3 992 || Асфалт
|-
| 11R/29L || 3 620 || Асфалт
|}
=== Терминалҳо ===
Фурудгоҳ шаш терминал дорад ки аз ин миён терминалҳои 1, 2 ва 4 барои парвозҳои мусофирбарӣ истифода мешаванд. Терминали 6 барои парвозҳои VIP ва ҳукуматӣ тахассус дорад. Фурудгоҳ бо хатти метрои Теҳрон (хатти 4) ба маркази шаҳр пайваст аст.

== Оморҳо ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Шумораи мусофирон
! Сол !! Мусофирон (млн)
|-
| [[2015]] || 13,2
|-
| [[2016]] || 14,0
|-
| [[2017]] || 15,1
|-
| [[2018]] || 15,8
|-
| [[2019]] || 16,4
|}

== Нигаред низ ==
* [[Теҳрон]]
* [[Эрон]]
* [[Фурудгоҳи байналмилалии Имом Хумайнӣ]]
* [[Iran Air]]

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://mehrabad.airport.ir Сайти расмии фурудгоҳ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20200927061222/https://mehrabad.airport.ir/ |date=2020-09-27 }}
* [https://www.flightradar24.com/airport/THR Парвозҳо дар FlightRadar24]

[[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Эрон]]
[[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои байналмилалӣ]]
[[Гурӯҳ:Теҳрон]]</text>
      <sha1>dk8f8fagj60mjt8cws9i8f0l6kmamqi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фурудгоҳи байналмилалии Велана</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330176</id>
    <revision>
      <id>1469691</id>
      <parentid>1463075</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T12:20:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469691</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4700" sha1="m2ek92re519ze1w5itxec5zjgta24mu" xml:space="preserve">{{Infobox airport
| ном            = Фурудгоҳи байналмилалии Велана
| nativename     = ވެލާނާ އިންޓަނެޝަނަލް އެއާޕޯޓު
| IATA           = MLE
| ICAO           = VRMM
| type           = Ҷамъиятӣ
| operator       = Maldives Airports Company
| city-served    = [[Мале]]
| location       = Ҷазираи Ҳулуле, [[Малдив]]
| elevation-m    = 2
| coordinates    = {{coord|4|11|10|N|73|31|45|E|type:airport}}
| website        = {{URL|macl.aero}}
| metric-elev    = Y
| metric-rwy     = Y
| r1-number      = 18/36
| r1-length-m    = 3200
| r1-surface     = Асфалт
}}

'''Фурудгоҳи байналмилалии Велана''' — фурудгоҳи байналмилалии асосии [[Малдив]] буда, дар ҷазираи Ҳулуле дар наздикии пойтахт [[Мале]] воқеъ аст.&lt;ref&gt;[https://macl.aero Дар бораи фурудгоҳ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20221224142336/https://macl.aero/ |date=2022-12-24 }}. Сайти расмии фурудгоҳ.&lt;/ref&gt; Фурудгоҳ дарвозаи асосии сайёҳони Малдив мебошад. Соли [[2019]] фурудгоҳ 4,0 миллион мусофир қабул намуд.&lt;ref&gt;[https://www.aci.aero/data-centre/annual-traffic-data/ Омори мусофирони ҷаҳон]. ACI World.&lt;/ref&gt;

== Таърих ==
=== Солҳои аввал ===
Фурудгоҳ дар соли [[1960]] дар ҷазираи Ҳулуле кушода шуд. Рохи парвоз дар рӯйи ҷазираи борик сохта шуд ки аз ду тараф уқёнус аст. Дар солҳои аввал танҳо парвозҳои хурд ва маҳдуд буданд.
=== Тараққиёт ===
Дар солҳои 1980–90-ум бо рушди саноати сайёҳӣ фурудгоҳ борҳо васеъ карда шуд. Рохи парвоз дароз карда шуд ва терминали нави байналмилалӣ сохта шуд. Дар соли [[2011]] фурудгоҳ бо номи Ибрағим Носир ва баъдан дар соли [[2017]] бо номи Велана номгузорӣ шуд.&lt;ref&gt;[https://www.bbc.co.uk/news/world-south-asia Maldives airport renamed Velana]. BBC News.&lt;/ref&gt;
=== Замони муосир ===
Терминали нави байналмилалӣ бо кӯмаки ширкатҳои [[Арабистони Саудӣ]] ва [[Чин]] сохта шуд ва дар соли [[2022]] кушода шуд. Рохи парвози нав иқтидори қабули тайёраҳои бузургро дорад. Фурудгоҳ ягона роҳи расидан ба Малдив тавассути ҳаво мебошад.

== Авиакомпанияҳо ва хатҳои парвоз ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;font-size:90%; width:70%;&quot;
! Ширкат !! Хатҳои асосӣ
|-
| [[Maldivian]] || Ган, Кудду, Ифуру
|-
| [[Emirates]] || Дубай
|-
| [[Turkish Airlines]] || Истанбул
|-
| [[Singapore Airlines]] || Сингапур
|-
| [[SriLankan Airlines]] || Коломбо
|-
| [[IndiGo]] || Деҳлӣ, Мумбай
|}

== Зерсохтор ==
=== Рохҳои парвоз ===
Фурудгоҳ як рохи парвоз дорад:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Рақам !! Дарозӣ (м) !! Рӯйпӯш
|-
| 18/36 || 3 200 || Асфалт
|}
=== Терминалҳо ===
Фурудгоҳ се терминал дорад: терминали байналмилалӣ (нав, кушода дар [[2022]]), терминали дохилӣ ва терминали гидроплан. Терминали гидроплан бузургтарин дар ҷаҳон мебошад ва сайёҳонро ба курортҳои дурдаст мерасонад.

== Оморҳо ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Шумораи мусофирон
! Сол !! Мусофирон (млн)
|-
| [[2015]] || 2,7
|-
| [[2016]] || 3,0
|-
| [[2017]] || 3,2
|-
| [[2018]] || 3,6
|-
| [[2019]] || 4,0
|}

== Нигаред низ ==
* [[Мале]]
* [[Малдив]]
* [[Maldivian]]

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://macl.aero Сайти расмии фурудгоҳ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20221224142336/https://macl.aero/ |date=2022-12-24 }}
* [https://www.flightradar24.com/airport/MLE Парвозҳо дар FlightRadar24]

[[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Малдив]]
[[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои байналмилалӣ]]
[[Гурӯҳ:Мале]]</text>
      <sha1>m2ek92re519ze1w5itxec5zjgta24mu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фурудгоҳи байналмилалии Мактан-Себу</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330185</id>
    <revision>
      <id>1469695</id>
      <parentid>1463183</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T12:36:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469695</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4570" sha1="ja63cgyr6271uki2t27p93z60jqybki" xml:space="preserve">{{Infobox airport
| ном            = Фурудгоҳи байналмилалии Мактан-Себу
| nativename     = Mactan–Cebu International Airport
| IATA           = CEB
| ICAO           = RPVM
| type           = Ҷамъиятӣ
| operator       = GMR-Megawide Cebu Airport Corporation
| city-served    = [[Себу]]
| location       = Ҷазираи Мактан, [[Себу]], [[Филиппин]]
| elevation-m    = 9
| coordinates    = {{coord|10|18|29|N|123|58|38|E|type:airport}}
| website        = {{URL|mactancebuairport.com}}
| metric-elev    = Y
| metric-rwy     = Y
| r1-number      = 04/22
| r1-length-m    = 3300
| r1-surface     = Бетон
}}

'''Фурудгоҳи байналмилалии Мактан-Себу''' — фурудгоҳи байналмилалии асосии [[Себу]] ва дуюмин фурудгоҳи серодами [[Филиппин]] мебошад.&lt;ref&gt;[https://mactancebuairport.com Дар бораи фурудгоҳ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20260415235137/https://www.mactancebuairport.com/ |date=2026-04-15 }}. Сайти расмии фурудгоҳ.&lt;/ref&gt; Фурудгоҳ дар ҷазираи Мактан дар наздикии Себу воқеъ аст. Соли [[2019]] фурудгоҳ 12,8 миллион мусофир қабул намуд.&lt;ref&gt;[https://www.aci.aero/data-centre/annual-traffic-data/ Омори мусофирони ҷаҳон]. ACI World.&lt;/ref&gt;

== Таърих ==
=== Солҳои аввал ===
Фурудгоҳ дар давраи [[Ҷанги Дуюми Ҷаҳонӣ]] дар солҳои 1940-ум ҳамчун пойгоҳи ҳавоии ҳарбӣ сохта шуд. Пас аз ҷанг ба фурудгоҳи мулкӣ табдил ёфт.
=== Тараққиёт ===
Дар солҳои 1990-ум фурудгоҳ ба фурудгоҳи байналмилалӣ табдил ёфт. Терминали 2-и нав дар соли [[2018]] кушода шуд ва яке аз муосиртарин терминалҳои Филиппин мебошад.&lt;ref&gt;[https://www.bbc.co.uk/news/ Cebu airport terminal 2]. BBC News, 2018.&lt;/ref&gt; Тарҳрезиро ширкатҳои ҳиндустонӣ ва филиппинӣ анҷом доданд.
=== Замони муосир ===
Фурудгоҳ дуюмин маркази ҳавоии Филиппин мебошад. [[Cebu Pacific]] маркази худро дар ин ҷо дорад. Терминали 2 иқтидори 12,5 миллион мусофирро дорад. Фурудгоҳ ба яке аз марказҳои муҳими сайёҳии ҷанубу шарқии Осиё табдил шудааст.

== Авиакомпанияҳо ва хатҳои парвоз ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;font-size:90%; width:70%;&quot;
! Ширкат !! Хатҳои асосӣ
|-
| [[Cebu Pacific]] || Манила, Токио, Сеул, Сингапур
|-
| [[Philippine Airlines]] || Манила, Токио
|-
| [[Korean Air]] || Сеул
|-
| [[Cathay Pacific]] || Ҳонгконг
|-
| [[Singapore Airlines]] || Сингапур
|}

== Зерсохтор ==
=== Рохҳои парвоз ===
Фурудгоҳ як рохи парвоз дорад:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Рақам !! Дарозӣ (м) !! Рӯйпӯш
|-
| 04/22 || 3 300 || Бетон
|}
=== Терминалҳо ===
Фурудгоҳ ду терминал дорад: терминали 1 барои парвозҳои дохилӣ ва терминали 2 барои парвозҳои байналмилалӣ. Терминали 2 дар соли [[2018]] кушода шуд ва бо тарҳи муосир маъруф аст.

== Оморҳо ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Шумораи мусофирон
! Сол !! Мусофирон (млн)
|-
| [[2015]] || 7,5
|-
| [[2016]] || 8,5
|-
| [[2017]] || 9,9
|-
| [[2018]] || 11,5
|-
| [[2019]] || 12,8
|}

== Нигаред низ ==
* [[Себу]]
* [[Филиппин]]
* [[Cebu Pacific]]
* [[Фурудгоҳи байналмилалии Нинои Акино]]

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://mactancebuairport.com Сайти расмии фурудгоҳ]{{Пайванди мурда|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [https://www.flightradar24.com/airport/CEB Парвозҳо дар FlightRadar24]

[[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Филиппин]]
[[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои байналмилалӣ]]
[[Гурӯҳ:Себу]]</text>
      <sha1>ja63cgyr6271uki2t27p93z60jqybki</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Энтеровирусҳо</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330234</id>
    <revision>
      <id>1469730</id>
      <parentid>1463514</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T17:08:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469730</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8482" sha1="avg9vazf08grx0dr1b8p6ym659tr5qk" xml:space="preserve">{{Таксон
| image file  = Coxsackie B4 virus.JPG
| image descr = [[Вирусҳои Коксаки]]
| regnum      = Вирусҳо
| rang        = Род
| latin       = Enterovirus
| syn         =

''Rhinovirus''&lt;ref name=NCBI&gt;[https://www.ncbi.nlm.nih.gov/Taxonomy/Browser/wwwtax.cgi?id=12059 ''Enterovirus''] дар базаи маълумоти NCBI. (19.04.2019).&lt;/ref&gt;
| Baltimore group = IV
| wikispecies  = Enterovirus
}}
'''Энтеровирусҳо'''&lt;ref name=ViVV&gt;{{публикация |книга |автор={{s|Сергеев В. А.}}, {{s|Непоклонов Е. А.}}, {{s|Алипер Т. И}} |заглавие=Вирусы и вирусные вакцины |место=М. |издательство=Библионика |год=2007 |страницы=457 |isbn=5-98685-012-2}}&lt;/ref&gt; ({{lang-la|Enterovirus}}) — роди [[вирусҳо]] аз оилаи пикорнавирусҳо (''Picornaviridae'').
Номи энтеровирусҳо бо репродуксияи онҳо дар ДҲ, алоқаманд аст, вале онҳо кам ҳолат энтеритро ба вуҷуд меоранд.

== Таснифот ==
Ҳайати род якчанд ревизияро аз сар гузаронидааст ва то марти соли 2019 ба он 15 намуд дохил мешавад&lt;ref name=ICTV_0&gt;Рӯйхати таксономияи ICTV (марти 2019). [https://ictv.global/taxonomy ICTV Taxonomy history: Enterovirus]. Санҷида шуд 19.04.2019.&lt;/ref&gt;:
&lt;div style=&quot;column-count:3; -moz-column-count:3; -webkit-column-count:3;&quot;&gt;
* ''[[Энтеровирус A]]''
* ''[[Энтеровирус B]]''
* ''[[Энтеровирус C]]'' ([[Полиовирус]])
* ''[[Энтеровирус D]]''
* ''[[Энтеровирус E]]''
* ''[[Энтеровирус F]]''
* ''[[Энтеровирус G]]''
* ''[[Энтеровирус H]]''
* ''[[Энтеровирус I]]''
* ''[[Энтеровирус J]]''
* ''[[Энтеровирус K]]''
* ''[[Энтеровирус L]]''
* ''[[Риновирус A]]''
* ''[[Риновирус B]]''
* ''[[Риновирус C]]''
&lt;/div&gt;
Пештар род 71 серотипҳои барои инсон патогениро дар бар мегирифт: 3 типи вирусҳои полиомиелит, 23 типи вирусҳои Коксаки A, 6 типи вирусҳои Коксаки В, 31 типи эховирусҳо ва 4 типи энтеровирусҳо (68—71).

== Энтеровирусҳои инсон ==
Энтеровирусҳои инсон дорои КРН-и якзаҷира мебошанд, ки полипротеинро рамзгузорӣ мекунад ва он ба 11 сафедаи мухталиф тақсим мешавад. КРН бо капсиди [[икосаэдр]]ӣ иҳота шудааст, ки дорои 4 сафедаи вирусӣ (VP1—VP4) мебошад. VP1 — ҳадафи асосии антителоҳои безараргардонанда аст.

Бо ёрии таҳлили рентгеноструктурӣ тасвири сеченакаи вирусҳои полиомиелит ба даст оварда шуд. Фурӯрафтагӣ («каньон») дар сатҳи вирус минтақаи пайвастшавӣ бо ретсептори ҳуҷайравӣ мебошад. Вируси полиомиелит бо ретсепторҳои ҳуҷайравӣ, ки ба супер-оилаи иммуноглобулинҳо мансубанд, пайваст мешавад; ECHO-вирусҳои серотипҳои 1 ва 8 — бо алфа2бета1-интегрин (VLA-2); энтеровируси серотипи 7 — бо CD55 (фактори суръатбахшии таҷзия).

Энтеровирусҳо пардаи липидии беруна надоранд.

Барои культураҳое, ки ба таври музмин бо энтеровирусҳо сироят шудаанд, хусусиятҳои умумӣ инҳоянд&lt;ref&gt;{{Cite book |author=Анджапаридзе О. Г., Богомолова Н. Н. |title=Моделирование и исследование хронических форм вирусных инфекций в культурах клеток |location=М. |publisher=Медицина |year=1974 |pages=164}}&lt;/ref&gt;:

* консентратсияи пасти вирус дар муҳит;

* сироятёбии хурди ҳуҷайраҳо дар популяция;

* муқовимати зоҳиршуда ба суперсироят бо вируси гомологӣ;
* набудани ташаккули интерферон;
* озодшавии зуд аз барандагӣ дар ҳузури антителоҳои махсус.

Вируси полиомиелит танҳо барои приматҳо патоген аст, асосан бинобар он ки танҳо онҳо ретсепторҳои мувофиқ доранд. Бо он культураи ҳуҷайраҳои мушро сироят кардан мумкин нест, вале дар мушҳои трансгенӣ, ки ҳуҷайраҳояшон ретсептори мувофиқ доранд, полиомиелит бо зарари СМА инкишоф меёбад.

[[Геном]]ҳои баъзе энтеровирусҳо клон карда шудаанд, нусхаҳои КДН-и бадастомада метавонанд культураи ҳуҷайраҳоро сироят кунанд.

Тавлиди вирусҳои рекомбинантӣ, ки қисмҳои ҳам кДН-и вирулентӣ ва ҳам аттенуатсияшударо дар бар мегиранд, имкон медиҳад, ки пайдарпайии нуклеотидҳо, ки барои аттенуатсияи ваксинаи зиндаи полиомиелит масъуланд, муайян карда шаванд.

Энтеровирусҳо ба таъсири муҳити турш, аз ҷумла шарбати меъда, инчунин воситаҳои оддии безараргардонӣ (этанол, воситаҳои шустушӯй) устуворанд ва метавонанд қобилияти ҳаётии худро дар ҳарорати хона якчанд рӯз нигоҳ доранд.

Энтеровирусҳо дар ҳама ҷо паҳн шудаанд. Беш аз 90 % сироятҳое, ки аз ҷониби вируси полиомиелит ба вуҷуд меоянд ва беш аз 50 % боқимондаи сироятҳои энтеровирусӣ ба таври ниҳонӣ мегузаранд. Агар нишонаҳо пайдо шаванд, онҳо аксаран ғайримахсус мебошанд — [[табларза]], [[илтиҳоб]]и роҳҳои болоии нафас. Манзараи хоси клиникӣ танҳо дар қисми ками ҳолатҳо инкишоф меёбад.

== Манзараи клиникӣ ==
Давраи инкубатсионии сирояти энтеровирусӣ метавонад аз 2 то 10 шабонарӯз давом кунад. Он бо нишонаҳои заҳролудшавӣ ва табларза оғоз меёбад. Дарди мушакҳо, ихтилоли наҷосат, дилбеҳузурӣ, қайкунӣ. Хориш, сӯзиши гулӯ, ихроҷ аз бинӣ, сулфа. Калоншавии гиреҳҳои лимфавӣ, шукуфаҳои пӯст.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://cgon.rospotrebnadzor.ru/content/63/1067/|title=Энтеровирусная инфекция|website=cgon.rospotrebnadzor.ru|accessdate=2021-02-12|archive-date=2020-10-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20201018092914/http://cgon.rospotrebnadzor.ru/content/63/1067/|url-status=dead|archivedate=2020-10-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201018092914/http://cgon.rospotrebnadzor.ru/content/63/1067/}}&lt;/ref&gt;

== Эзоҳ ==
{{Wiktionary|энтеровирус}}
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==

''[[Ворошилова, Марина Константиновна|Ворошилова М.К.]]'' Энтеровирусные инфекции человека. - М.: Медицина, 1979 - 360 с.

{{пайвандҳои беруна}}
{{stub}}
{{Бидуни сарчашма|дата=2008-05-08}}</text>
      <sha1>avg9vazf08grx0dr1b8p6ym659tr5qk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Зовия (ситора)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330331</id>
    <revision>
      <id>1469700</id>
      <parentid>1464158</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T13:23:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469700</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3283" sha1="gbju8zjyxgjojk3abvpgh2ascervned" xml:space="preserve">{{Ситора}}
'''Зовия''' ({{lang-ru|Спика}}, аз {{lang-fr|Spica}} virginis – '''хӯшаи гандуми Сунбула''') —  α-ситораи галаситораи Сунбула; дурахшонтарин ситораи галаситораи [[Сунбула]] ва понздаҳумин ситораи равшантарини Осмон аст.

== Маълумоти умуми ==
[[Қадри зоҳирии ситорагӣ|Қад­ри зоҳирӣ]] ва мутлақи ситорагиаш мутаносибан ба +1m,04 ва –3m,2 баробар буда, дар масофаи 262 с. р. (80 пк) аз Офтоб дур ҷойгир мебошад. Зовия ба гурӯҳи ҷуфтситораҳои тайфии набзкунанда дохил буда, ҷузвҳояш бо даврияти 4 шаборӯз дар атрофи маркази масса давр мезананд. Си­тораи асосии Зовия ба гу­рӯҳи тайфии B1 III-IV дохил бу­да, ҳарорати сатҳаш 22400 К ва равшаноияш нисбат ба Офтоб 12100 баробар зиёд мебошад. Массааш нисбат ба массаи Офтоб 10,3 ва қутраш 7,4 баробар бузургтар аст. Ситораи дуюмаш ба гурӯҳи тайфии B2 V шомил буда, ҳарорати сатҳаш 18500 К, массааш 7 баробар ва қутраш 3,5 баробар аз Офтоб зиёдтар аст. Ситораҳои Зовия ба ҳам хеле наздик ҷойгир шуда (0,12 в. а.), бо [[телескоп]] чун як ситора ба назар мерасанд. Онҳо дорои майдони магнитии шадид буда, аз таъсири майдони ҷозиба ва магнитӣ шакли эллипсоид (байзавӣ)-ро гирифтаанд. Мадори байзашакл доштан ва яксон (син­х­ронӣ) набудани ҳаракати он­ҳо далели ҷавон будани сито­раҳои мазкур мебошад. Дар асарҳои [[Батламиюс]] омадааст, ки Ҳиппарх ба туфайли андозагирии коор­дина­таҳои осмонии Зовия ҳодисаи пресессияро кашф кардааст. Зовия ба дои­ратулбуруҷ (эклиптика) наз­дик воқеъ гардидааст, аз ин рӯ онро Моҳ, баъзан сайё­ра­ҳо рӯ­пӯш мекунанд. Охирин гирифти Зовия бо сайё­раҳо ([[Зуҳра|Зуҳ­ра]]) 10 ноябри 1783 ба вуқӯъ пайваст. Гирифти баъдии сайё­равӣ (боз ҳам бо Зуҳра) 2 сентябри 2197 ба вуҷуд меояд. Офтоб аз наздикии Зовия (аз 2º камтар) ҳар сол 16 октябр мегузарад. Зовияро аз тамоми гӯшаҳои Замин (ғайр аз атрофи Қут­би Шимолӣ) мушоҳида кардан мумкин аст.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Зовия|7|муаллиф= }}
{{ПБ}}</text>
      <sha1>gbju8zjyxgjojk3abvpgh2ascervned</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ярослав Гритсак</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330569</id>
    <revision>
      <id>1469731</id>
      <parentid>1466358</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T17:31:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469731</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6010" sha1="o21gedfdm2fdbc74mtp8h25zsr86tbx" xml:space="preserve">{{Short description|Таърихнигори украинӣ}}
{{Infobox person
| name          = Ярослав Грицак
| image         = Ярослав Грицак.JPG
| alt           = | caption       =
| birth_name    = | birth_date    = {{birth date and age|1960|1|1}}
| birth_place   = [[:uk:Довге (Стрийський район)|Довге]],&lt;ref name=&quot;ceu&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.personal.ceu.hu/staff/Yaroslav_Hrytsak/ |title=Yaroslav Hrytsak |access-date=2014-04-20 |archive-date=2014-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140421064645/http://www.personal.ceu.hu/staff/Yaroslav_Hrytsak/ |url-status=dead |accessdate=2026-04-15 |archivedate=2014-04-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140421064645/http://www.personal.ceu.hu/staff/Yaroslav_Hrytsak/ }}&lt;/ref&gt; [[Вилояти Лвов]], ҶШС Украина
| death_date    = | death_place   =
| other_names   =
| occupation    = Таърихнигор, профессори донишгоҳ
| education     = [[Донишгоҳи Лвов]]
| years_active  =
| known_for     =
| notable_works =
}}

'''Ярослав Иосифович Грицак''' (зод. 1 январи 1960) — таърихнигори украинӣ, доктори илмҳои таърих ва профессори [[Донишгоҳи католикии Украина]] мебошад. Ӯ инчунин директори Институти тадқиқоти таърихии [[Донишгоҳи миллии Лвов ба номи Иван Франко]] аст.

== Таҳсилот ==
Грицак 1 январи соли 1960 дар деҳаи [[:uk:Довге (Стрийський район)|Довге]]-и [[Вилояти Лвов]], ки он вақт қисми ҶШС Украина дар ҳайати Иттиҳоди Шӯравӣ буд, таваллуд шудааст.&lt;ref name=&quot;ceu&quot;/&gt;

Ӯ соли 1987 дар [[Донишгоҳи Лвов]] дараҷаи номзади илмро ба даст овард. Грицак соли 1996 рисолаи доктории худро ҳимоя кард.&lt;ref name=&quot;ceu&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.personal.ceu.hu/staff/Yaroslav_Hrytsak/ |title=Yaroslav Hrytsak |access-date=2014-04-20 |archive-date=2014-04-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140421064645/http://www.personal.ceu.hu/staff/Yaroslav_Hrytsak/ |url-status=dead |accessdate=2026-04-15 |archivedate=2014-04-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140421064645/http://www.personal.ceu.hu/staff/Yaroslav_Hrytsak/ }}&lt;/ref&gt; Аз соли 1992 инҷониб ӯ директори Институти тадқиқоти таърихии Донишгоҳи миллии Лвов ба номи Иван Франко мебошад.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.timeandspace.lviv.ua/index.php?module=users&amp;id=21 |title=Yaroslav Hrytsak |publisher=timeandspace.lviv.ua |access-date=2014-06-10 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303222056/http://www.timeandspace.lviv.ua/index.php?module=users&amp;id=21 |url-status=dead |accessdate=2026-04-15 |archivedate=2016-03-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160303222056/http://www.timeandspace.lviv.ua/index.php?module=users&amp;id=21 }}&lt;/ref&gt;

== Фаъолият ==
Ярослав Грицак сармуҳаррири маҷаллаи илмии «Украини муосир» ва узви ҳайати таҳририяи маҷаллаҳои «Ab Imperio», «Krytyka» ва «Slavic Review» мебошад. Ӯ инчунин профессори фахрии [[Академияи Киев-Моҳила]] аст.

Барои китобаш дар бораи [[Иван Франко]] ӯ соҳиби Ҷоизаи Антоновичҳо барои дастовардҳои зеҳнӣ ва ҷоизаи «Беҳтарин китоби Украина» аз ҷониби маҷаллаи «Кореспондент» гардидааст.

Аз соли 2015 ӯ узви комиссияи озмунӣ барои интихоби директори [[Бюрои миллии зиддикоррупсионии Украина]] (NABU) мебошад.

== Назариёт ==
Пас аз оғози [[Ҳамлаи Русия ба Украина (2022)|ҳамлаи Русия ба Украина]] дар соли 2022, ӯ борҳо таъкид кардааст, ки сулҳро бидуни иштироки Украина баррасӣ кардан мумкин нест. Ӯ ин ҷангро «ҷанги фарсоишӣ» (war of attrition) номида, қайд кард, ки омили асосӣ барои созишномаи сулҳ бояд кафолатҳои амниятии Украина бошанд.&lt;ref name=&quot;k&quot;&gt;{{cite news |last1=Martínez |first1=A. |title=Ukrainian historian Yaroslav Hrytsak on the path ahead for his country |url=https://www.npr.org/2025/08/15/nx-s1-5502443/ukrainian-historian-yaroslav-hrytsak-on-the-path-ahead-for-his-country |access-date=1 April 2026 |work=NPR |date=15 August 2025 |language=en}}&lt;/ref&gt;

== Китобҳо ==

''Рӯҳияе, ки ба набард мебарад...'' Портрети сиёсии Иван Франко (1856–1916) (Лвов, 1990, ба забони украинӣ)

''Очеркҳои таърихи Украина: Ташаккули миллати муосири украинӣ'' (Киев, 1996, ба забони украинӣ)

''Украина: Тавлиди миллат'', 2022 (Тарҷумаи англисӣ: 2023)

== Эзоҳ ==
{{reflist|30em}}

== Пайвандҳои беруна ==

[http://chtyvo.org.ua/authors/Hrytsak_Yaroslav/ Китобшиносии Грицак] дар портали chtyvo

{{DEFAULTSORT:Hrytsak, Yaroslav}}
[[Гурӯҳ:Зодагони 1960]]
[[Гурӯҳ:Таърихнигорони Украина]]
[[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи Лвов]]
[[Гурӯҳ:Зодагони вилояти Лвов]]
[[Гурӯҳ:Адабиёти Украина]]</text>
      <sha1>o21gedfdm2fdbc74mtp8h25zsr86tbx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фурудгоҳи Венетсия Марко Поло</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330606</id>
    <revision>
      <id>1469690</id>
      <parentid>1466759</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T12:05:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469690</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4527" sha1="0iezadonpnyn8ablo4ymeivp3ei3oku" xml:space="preserve">{{Infobox airport
| ном            = Фурудгоҳи Венетсия Марко Поло
| nativename     = Aeroporto di Venezia Marco Polo
| IATA           = VCE
| ICAO           = LIPZ
| type           = Ҷамъиятӣ
| operator       = SAVE S.p.A.
| city-served    = [[Венетсия]]
| location       = [[Венетсия]], [[Италия]]
| elevation-m    = 2
| coordinates    = {{coord|45|30|19|N|12|21|05|E|type:airport}}
| website        = {{URL|veneziaairport.it}}
| metric-elev    = Y
| metric-rwy     = Y
| r1-number      = 04R/22L
| r1-length-m    = 3300
| r1-surface     = Асфалт
| r2-number      = 04L/22R
| r2-length-m    = 2760
| r2-surface     = Асфалт
}}

'''Фурудгоҳи Венетсия Марко Поло''' — фурудгоҳи байналмилалии [[Венетсия]] буда, ба номи ҷаҳонгарди маъруфи венетсиягӣ [[Марко Поло]] номгузорӣ шудааст.&lt;ref&gt;[https://www.veneziaairport.it Дар бораи фурудгоҳ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20240704080201/https://www.veneziaairport.it/ |date=2024-07-04 }}. SAVE S.p.A.&lt;/ref&gt; Венетсия яке аз маъруфтарин шаҳрҳои сайёҳии ҷаҳон ва мероси ҷаҳонии [[ЮНЕСКО]] мебошад. Соли [[2023]] фурудгоҳ 11,3 миллион мусофир қабул намуд.&lt;ref&gt;[https://www.aci.aero/data-centre/annual-traffic-data/ Омори мусофирони ҷаҳон]. ACI World.&lt;/ref&gt;

== Таърих ==
=== Солҳои аввал ===
Фурудгоҳ дар соли [[1960]] кушода шуд. Венетсия аз қарнҳо пеш маркази бузурги тиҷоратии байни Аврупо ва Осиё буд.
=== Тараққиёт ===
Терминал дар солҳои 2000-ум навсозӣ шуд ва иқтидорро ба 12 миллион мусофир расонд. Рохи парвози дуюм барои кам кардани таъхир илова гардид.&lt;ref&gt;[https://www.reuters.com/article/ Venice airport expansion]. Reuters.&lt;/ref&gt;
=== Замони муосир ===
Фурудгоҳ маркази ҳавоии шимолу шарқии [[Италия]] мебошад. Парвозҳо ба Лондон, Париж, Амстердам, Франкфурт, Нью-Йорк ва шаҳрҳои Аврупо иҷро мешаванд. Венетсия ҳар сол зиёда аз 25 миллион сайёҳ қабул мекунад.&lt;ref&gt;[https://www.veneziaairport.it/en/facts Маълумот]. Venice Airport.&lt;/ref&gt;

== Авиакомпанияҳо ва хатҳои парвоз ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;font-size:90%; width:70%;&quot;
! Ширкат !! Хатҳои асосӣ
|-
| [[Ryanair]] || Лондон-Станстед, Барселона, Дублин
|-
| [[easyJet]] || Лондон-Гатвик, Париж, Берлин
|-
| [[Volotea]] || Неапол, Катания, Афин
|-
| [[Lufthansa]] || Франкфурт, Мюнхен
|-
| [[British Airways]] || Лондон-Ҳитроу
|-
| [[Delta Air Lines]] || Нью-Йорк-JFK (мавсимӣ)
|}

== Зерсохтор ==
=== Рохҳои парвоз ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
! Рақам !! Дарозӣ (м) !! Рӯйпӯш
|-
| 04R/22L || 3 300 || Асфалт
|-
| 04L/22R || 2 760 || Асфалт
|}
=== Терминалҳо ===
Фурудгоҳ як терминал дорад ки дар солҳои 2000-ум навсозӣ шуд. Автобуси обӣ (вапоретто) ва автобуси хушкигард фурудгоҳро ба маркази Венетсия мепайвандад.

== Оморҳо ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Шумораи мусофирон
! Сол !! Мусофирон (млн)
|-
| [[2017]] || 10,3
|-
| [[2018]] || 11,2
|-
| [[2019]] || 11,6
|-
| [[2023]] || 11,3
|}

== Нигаред низ ==
* [[Венетсия]]
* [[Италия]]
* [[Марко Поло]]

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==
* [https://www.veneziaairport.it Сайти расмии фурудгоҳ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20240704080201/https://www.veneziaairport.it/ |date=2024-07-04 }}
* [https://www.flightradar24.com/airport/VCE Парвозҳо дар FlightRadar24]

[[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Италия]]
[[Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои байналмилалӣ]]
[[Гурӯҳ:Венетсия]]</text>
      <sha1>0iezadonpnyn8ablo4ymeivp3ei3oku</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Кафтори холдор</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330643</id>
    <revision>
      <id>1469852</id>
      <parentid>1467181</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T10:42:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469852</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2693" sha1="2frwlzhmtk1mwfdqh2zuue263gnfkmo" xml:space="preserve">
'''Кафтори холдор''' ё '''гӯршикофи холдор''' (''Crocuta crocuta'') як намуди кафтор аст, ки айни замон ягона узви боқимондаи авлоди ''Crocuta'', ки дар Африқои ҷануби Саҳрои Кабир зиндагӣ мекунад, тасниф карда мешавад. Он аз ҷониби [[Иттиҳоди байналмилалии ҳифзи табиат|IUCN]] ҳамчун [[Гуна бо камтарин нигаронӣ|камтарин нигаронкунанда]] номбар шудааст, зеро паҳншавии васеъ ва шумораи зиёди он аз 27,000 то 47,000 нафар тахмин зада мешавад. Аммо, ин намуд аз сабаби аз даст додани макони зист ва шикори ғайриқонунӣ берун аз минтақаҳои ҳифзшаванда коҳиш меёбад.  Популятсияи ''Crocuta'', ки одатан зернамуди ''Crocuta crocuta'' ҳисобида мешавад, ки бо номи каптонҳои ғорӣ маълум аст, дар саросари Авруосиё ҳадди аққал як миллион сол то охири плейстосени дертар сайругашт кардааст. &lt;ref name=&quot;varela&quot;&gt;{{Cite journal|doi=10.1016/j.quascirev.2010.04.017|volume=29|issue=17–18|title=Were the Late Pleistocene climatic changes responsible for the disappearance of the European spotted hyena populations? Hindcasting a species geographic distribution across time|year=2010|journal=[[Quaternary Science Reviews]]|pages=2027–2035|author=Varela|first=Sara|url=http://paleobiogeography.org/uploads/assets/1_Varela_et_al_QSR_2010.pdf|bibcode=2010QSRv...29.2027V|accessdate=24 December 2011}} {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20120426071500/http://paleobiogeography.org/uploads/assets/1_Varela_et_al_QSR_2010.pdf |date=2012-04-26 }}&lt;/ref&gt; Каптонаи доғдор бузургтарин узви боқимондаи Hyaenidae аст ва аз ҷиҳати ҷисмонӣ аз дигар намудҳо бо сохти норавшани [[Хирс|хирсмонанд]],  гӯшҳои мудаввар,  ёлҳои камтар намоён, пӯсти доғдор,  дандонҳои дугона,  нӯги камтар,  ва узви қалбакии ҷинсӣ фарқ мекунад. Ин ягона намуди ширхӯрони пласенталӣ аст, ки дар он духтарон узви қалбакӣ доранд ва сӯрохии берунии мањбал надоранд.</text>
      <sha1>2frwlzhmtk1mwfdqh2zuue263gnfkmo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Офтобпараст (ҷонвар)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330671</id>
    <revision>
      <id>1469716</id>
      <parentid>1469156</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T14:22:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469716</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1804" sha1="btk5elr6mx7idhm9x7l2sejd2y9e928" xml:space="preserve">{{Дигар маъноҳо|Офтобпараст}}
{{Таксон
 |тасвир = Chamaeleonidae-01.jpg
 |image_caption = Clockwise from top right: ''[[Chamaeleo chamaeleon]]'', ''[[Calumma parsonii]]'', ''[[Chamaeleo namaquensis]]'', ''[[Trioceros jacksonii]]'', ''[[Furcifer pardalis]]'' and ''[[Brookesia micra]]''
 |салтанат = Ҷонварон
 |табақа = Оила
 |лотинӣ = Chamaeleontidae
 |муаллиф = Rafinesque
 |соли муаллифӣ = 1815
 |харита = Verbreitung_von_Chamäleons.jpg
 |маънои харита = {{легенда|#030|Native range of Chamaeleonidae}}
}}
'''Офтобпараст''' ё '''хамелеон''' ({{lang-la|Chamaeleontidae}}), яке аз шохаи [[хазанда]]ҳо, ки 4 ҷинс ва тақрибан 90 намудаш дар минтақаи субтропикӣ ва тропикии [[Африқо]] ва [[Осиё]] паҳн шудааст. Дарозиаш 4-60 см. [[Бадан]]и Бӯқаламун панҷақ, [[сар]]аш тоскулоҳшакл, [[гардан]]аш кӯтоҳ, думаш камоншакл, забонаш дароз (то 30 см). [[Ранг]]и [[пӯст]]и Бӯқаламун бо таъсири омилҳои берунӣ ([[ҳарорат]], рӯшноӣ, намӣ) ва дохилӣ (гуруснагӣ, ташнагӣ, тарс ва ангезиш) дигар мешавад. Одатан дар [[дарахт]] зиндагонӣ мекунад. Бӯқаламун ҷонварӣ камҳаракат аст. Ҳашароту мавҷудоти бемӯҳраро бо забонаш дошта мехӯрад. Аксари Бӯқаламунҳо [[тухм]] мегузоранд.

{{зоология-нопурра}}
[[Гурӯҳ:Хазандагон]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>btk5elr6mx7idhm9x7l2sejd2y9e928</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Adidas</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330706</id>
    <revision>
      <id>1469750</id>
      <parentid>1467612</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T22:18:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469750</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7534" sha1="1qvxnl2csreci14kn5zek321sxr03ag" xml:space="preserve">{{Ширкат
 |ном                   = Adidas AG
 |номи аслӣ             = {{lang-de|Adidas}}
 |номҳои пештара        = Gebrüder Dassler Schuhfabrik &lt;small&gt;(1925—1949)&lt;/small&gt;
 |логотип               = Adidas 2022 logo.svg
 |навъ                  = [[Ҷамъияти саҳҳомии кушода]]
 |таъсисёбӣ             = [[1948]]
 |асосгузорон           = [[Адолф Дасслер]]
 |барҳамхӯрӣ            = 
 |сабаби барҳамхӯрӣ     = 
 |ворис                 = 
 |макон                 = {{Парчами Олмон}} [[Ҳертсогенаурах]], [[Олмон]]
 |афроди калидӣ         = Томас Рабе &lt;small&gt;(раиси шӯрои назоратӣ)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;Бёрн Гулден &lt;small&gt;([[CEO]])&lt;/small&gt;
 |листинг дар биржа     = {{FWB|ADS}}
 |бахш                  = {{ТБСС|дӯз|Олмон}}
 |маҳсулот              = Маҳсулоти варзишӣ
 |гардиш                = {{Афзоиш}} €22,511 млрд &lt;small&gt;(2022)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;reuters&quot; /&gt;
 |R&amp;D                   = {{Афзоиш}} €153 млн &lt;small&gt;(2022)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;reuters&quot; /&gt;
 |фоидаи амалиётӣ       = {{коҳиш}} €0,669 млрд &lt;small&gt;(2022)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;reuters&quot; /&gt;
 |фоидаи соф            = {{коҳиш}} €0,612 млрд &lt;small&gt;(2022)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;reuters&quot; /&gt;
 |активҳо               = {{коҳиш}} €20,296 млрд &lt;small&gt;(2022)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;reuters&quot; /&gt;
 |сармоягузорӣ          = €28,6 млрд &lt;small&gt;(22.05.2023)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;reuters&quot;&gt;{{cite web |title=Adidas AG (ADSGn.DE) - Quote |url=https://www.reuters.com/markets/companies/ADSGn.DE/ |access-date=2023-05-22 |publisher=[[Reuters]] |lang=en |archive-date=2023-05-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230522110930/https://www.reuters.com/markets/companies/ADSGn.DE/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;
 |қисм                  = 
 |сармояи хусусӣ        = {{коҳиш}} €4,991 млрд &lt;small&gt;(2022)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;reuters&quot; /&gt;
 |қарз                  = 
 |шумораи кормандон     = {{коҳиш}} {{шумора|59258}} &lt;small&gt;(2022)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;ar2022&quot; /&gt;
 |ширкати модарӣ        = 
 |ширкатҳои духтарӣ     = [[Runtastic]]
 |аудитор               = [[KPMG|KPMG AG]]
 |сайт                  = {{URL|https://www.adidas-group.com}}&lt;br&gt;{{URL|https://www.adidas.com}}
}}

'''Adidas [[Aktiengesellschaft|AG]]''' ({{IPA-de|ˈadiˌdas|-|De-Adidas.ogg}}; аз соли 1949 бо сабки '''adidas''' навишта мешавад&lt;ref&gt;{{Cite web|title = The History of Adidas {{!}} On This Day In Fashion|url = http://onthisdayinfashion.com/?p=4465|website = onthisdayinfashion.com|access-date = 2015-10-16|archive-date = 2016-03-04|archive-url = https://web.archive.org/web/20160304025254/http://onthisdayinfashion.com/?p=4465|url-status = live}}&lt;/ref&gt;) — [[ширкати фаромиллӣ|ширкати фаромилли]]и [[Олмон|олмонӣ]] дар заминаи тавлиди либоси варзишӣ, пойафзол ва лавозимотҳои дигар мебошад. Ин бузургтарин истеҳсолкунандаи либоси варзишӣ дар Аврупо ва дувумин дар ҷаҳон пас аз [[Nike]] мебошад&lt;ref&gt;«Adidas, Deutsche Telekom, Infineon: German Equity Preview». [[Bloomberg L.P.]] 16 January 2008.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=en|url=https://www.statista.com/statistics/271302/the-largest-sportswear-manufacturers-worldwide-by-revenue/|title=The largest sporting goods manufacturers by revenue|website=Statista|access-date=2020-06-21|archive-date=2020-07-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20200724235820/https://www.statista.com/statistics/271302/the-largest-sportswear-manufacturers-worldwide-by-revenue/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. [[Ширкати ҳолдингӣ|Ширкати ҳолдинги]]и Adidas Group инчунин, [[Runtastic]]ро низ дар бар мегирад. «Бренди се хат» яке аз бузургтарин ширкатҳои варзишӣ дар таърих ба ҳисоб меравад. Даромади Adidas дар соли 2019 ба 23,640 миллиард евро расид&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.adidas-group.com/media/filer_public/a8/5c/a85c9b8e-865b-4237-8def-8574be243577/annual_report_gb-2019_en.pdf |title=Источник |access-date=2022-08-08 |archive-date=2022-02-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220206010711/https://www.adidas-group.com/media/filer_public/a8/5c/a85c9b8e-865b-4237-8def-8574be243577/annual_report_gb-2019_en.pdf |url-status=live |accessdate=2026-04-17 |archivedate=2022-02-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220206010711/https://www.adidas-group.com/media/filer_public/a8/5c/a85c9b8e-865b-4237-8def-8574be243577/annual_report_gb-2019_en.pdf }}&lt;/ref&gt;.

== Таърих ==
[[Акс:Adi.dassler Skulptur.jpg|thumb|upright|Муҷассамаи Дасслер дар [[Ҳертсогенаурах]]]]

Таърихи бренди Adidas аз [[Адолф Дасслер|Ади (Адолф) Дасслер]] оғоз мешавад. Ӯ соли 1900 дар шаҳри олмонии Ҳертсогенаурах ба дунё омад. Падараш дар корхонаи истеҳсоли кафш кор мекард ва модараш ё рахтшуй буд ё соҳиби корхонаи хушкшуӣ. Адолф кӯчактарин аз чаҳор фарзанди оила буд.

== Роҳбарият ==
[[Акс:Adidas-group-logo-fr.svg|300px|мини|Логотипи ''Adidas Group'']]

== Саҳмдорон ==
То соли 2019 саҳмдорони муҳим инҳо буданд:
* The Desmarais Family Residuary Trust ([[Монреал]], [[Канада]]) — 8,09 %;
* Gérald Frère — 7,83 %;
* Ségolène Gallienne — 7,83 %;
* Elian Corporate Trustee (Cayman) Limited ([[Ҷазираҳои Кайман]]) — 5,71 %;
* [[BlackRock|BlackRock, Inc.]] ([[Делавэр]], ИМА) — 5,49 %;
* [[Fidelity Investments|FMR LLC]] (Делавэр, ИМА) — 5,31 %;
* [[Capital Group Companies|The Capital Group Companies, Inc.]] ([[Калифорния]], ИМА) — 3,02 %.

== Фаъолият ==
[[Акс:Adidas-factory-outlet-Herzogenaurach.jpg|мини|Бинои ширкат дар [[Ҳертсогенаурах]], [[Бавария]]]]

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ|2}}

== Адабиёт ==

== Пайвандҳо ==
{{Навигатсия}}
* [https://web.archive.org/web/20130424102944/http://www.adidas-group.com/en/home/Welcome.aspx Вебгоҳи байналмилалии ширкати adidas Group]
* {{cite web| author=| date=| url=http://vacancy.adidas.ru/ru/about/history| title=История adidas на официальном русскоязычном сайте компании| publisher=// vacancy.adidas.ru| access-date=2013-03-12| archive-url=https://web.archive.org/web/20130214052331/http://vacancy.adidas.ru/ru/about/history| archive-date=2013-02-14| url-status=dead}}

{{Пайвандҳои беруна}}
{{DAX}}

[[Гурӯҳ:Ширкатҳои либоса ва кафши Олмон]]
[[Гурӯҳ:Истеҳсолгарони маҳсулоти варзишӣ]]
[[Гурӯҳ:Adidas]]
[[Гурӯҳ:Ширкатҳои Бавария]]
[[Гурӯҳ:ШФМ Олмон]]</text>
      <sha1>1qvxnl2csreci14kn5zek321sxr03ag</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Квас</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330725</id>
    <revision>
      <id>1469853</id>
      <parentid>1467734</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T10:45:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469853</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27515" sha1="3weynp51hyi3mv1jg6nmz8ktv3vfdye" xml:space="preserve">{{Short description|Нӯшокии беалколии барзиёд ҷӯшонидашуда дар асоси ғалладона}}
{{Use dmy dates|date=May 2022}}
{{Infobox food
| name = Квас
| image = Mint bread kvas.jpg
| image_size = 250px
| caption = Як коса кваси пудинагӣ ва компонентҳои он
| alternate_name = Kvas, kwas, gira, burakhi, kali
| region = [[Минтақаи Балтика|Аврупои Шимолу Шарқӣ]]; [[Аврупои Марказӣ ва Шарқӣ]]; [[Қафқоз]]; [[Синтзян]], Чин; [[Хэйлунтзян]], Чин
| associated_cuisine = [[Славянҳо|Славянӣ]] ([[Ошхонаи беларусӣ|беларусӣ]], [[Ошхонаи лаҳистонӣ|лаҳистонӣ]],&lt;ref name=&quot;kuch1&quot;/&gt; [[Ошхонаи русӣ|русӣ]],&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://jordanrussiacenter.org/event-recaps/kvas-patriotism-in-russia-cultural-problems-cultural-myths/ |title=Kvas Patriotism in Russia: Cultural Problems, Cultural Myths |language=en |access-date=2023-11-28 |publisher=NYU Jordan Center |accessdate=2026-04-17 |archivedate=2022-03-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220302020748/https://jordanrussiacenter.org/event-recaps/kvas-patriotism-in-russia-cultural-problems-cultural-myths/ }}&lt;/ref&gt; [[Ошхонаи украинӣ|украинӣ]]), [[Ошхонаи эстонӣ|эстонӣ]], [[Ошхонаи латвиягӣ|латвиягӣ]], [[Ошхонаи литвонӣ|литвонӣ]], [[Ошхонаи гурҷӣ|гурҷӣ]] ва [[Ошхонаи уйғурӣ]]
| course = Нӯшокӣ
| type = Нӯшокии ферментшудаи кам-алколик
| served = Сард ё дар ҳарорати хона
| main_ingredient = [[Нони ҷавдор]] ё [[орди ҷавдор]] ва малти ҷавдор, инчунин об ва [[хамиртуруш]]
| minor_ingredient = [[Буттамева|Буттамеваҳо]], меваҳо, [[гиёҳҳо]], [[асал]]
| variations = Кваси лаблабу,&lt;ref name=&quot;Fermented Food Products&quot;&gt;{{Cite book |editor-last1=Amaresan |editor-first1=Natarajan |title=Fermented Food Products |date=2020 |publisher=Taylor &amp; Francis |pages=287–292}}&lt;/ref&gt; кваси сафед
| calories = 30–100
| calories_ref =  (тақрибан)
| protein = &lt;0.15&lt;ref name=&quot;Foodbalt&quot;&gt;{{cite journal |last1=Līdums |first1=Ivo |date=April 2017 |title=Nutritional value, vitamins, sugars and aroma volatiles in naturally fermented and dry kvass |journal=Foodbalt |pages=61–65}}&lt;/ref&gt;
| fat = &lt;0.10&lt;ref name=&quot;Foodbalt&quot;/&gt;
| carbohydrate = 5.90&lt;ref name=&quot;Foodbalt&quot;/&gt;
}}

'''Квас''' — нӯшокии [[Ферментатсия|ферментшудаи]] кам-алколик дар асоси ғалладона мебошад, ки намуди абрнок (хира) ва таъми ширин ва турш дорад.

Квас аз Аврупои Шимолу Шарқӣ сарчашма мегирад, ки дар он ҷо истеҳсоли ғалладона барои пиво ҳамчун нӯшокии ҳаррӯза нокифоя ҳисобида мешуд. Аввалин зикри хаттии квас дар &quot;[[Солномаи ибтидоӣ]]&quot; (Primary Chronicle) пайдо шудааст, ки дар он ҷашни таъмидгирии [[Владимир Великий]] дар соли 988 тасвир ёфтааст.

Одатан, квас аз омехтаи нони [[Ҷавдор|ҷавдор]] ё орди ҷавдор ва малт, ки дар оби гарм тар карда шудааст, омода мешавад ва тақрибан 12 соат бо ёрии шакар ва хамиртуруш дар ҳарорати хона фермент карда мешавад. Дар усулҳои саноатӣ, квас аз консентрати сусло дар якҷоягӣ бо омехтаҳои гуногуни ғалладона истеҳсол мешавад. Ин нӯшокӣ дар Беларус, Эстония, Латвия, Литва, Молдова, [[Арманистон]], Гурҷистон, Лаҳистон, Русия ва Украина маъруф аст. Квас (ё нӯшокиҳои шабеҳи он) инчунин дар баъзе қисматҳои Чин, Финляндия, Қазоқистон ва Узбакистон маъмуланд.

== Истилоҳшиносӣ ==
Калимаи ''квас'' аслан аз решаи забони [[Забони прото-ҳиндӣ-аврупоӣ|прото-ҳиндӣ-аврупоӣ]] *''kwh₂et-'' ('турш шудан') гирифта шудааст. Дар забони англисӣ он бори аввал дар матни соли 1553 ҳамчун ''quass'' зикр шудааст. Имрӯзҳо номи ин нӯшокӣ дар аксари забонҳо тақрибан якхела аст: дар [[Забони лаҳистонӣ|лаҳистонӣ]]: ''{{lang|pl|kwas chlebowy}}''; [[Забони беларусӣ|беларусӣ]]: {{lang|be|квас}}; [[Забони русӣ|русӣ]]: {{lang|ru|квас}}; [[Забони украинӣ|украинӣ]]: {{lang|uk|квас/хлібний квас}}. Дар баъзе забонҳо номҳои ғайриҳамреша мавҷуданд, ба монанди [[Забони эстонӣ|эстонии]] ''{{lang|et|kali}}'', [[Забони финӣ|финии]] ''{{lang|fi|kalja}}'' ва [[Забони литвонӣ|литвонии]] ''{{lang|lt|gira}}''.

== Истеҳсолот ==
Дар усули анъанавӣ, ё нони ҷавдори хушк ё омехтаи орди ҷавдор ва малти ҷавдор истифода мешавад. Нони ҷавдори хушкро бо оби гарм омехта карда, 12 соат дар ҳарорати хона нигоҳ медоранд, пас аз он хамиртуруш ва шакар илова карда, боз 12 соат дар ҳарорати {{convert|20|C|K F}} фермент мекунанд.

Усули соддатарини саноатӣ квасро аз консентрати сусло истеҳсол мекунад. Танҳо тақрибан 1% экстракт ба [[этанол]], [[диоксиди карбон]] ва [[кислотаи лактикӣ]] табдил меёбад. Пас аз он, квас то ҳарорати {{convert|6|C|K F}} сард карда мешавад, филтр мешавад ва дар ҳолати зарурӣ миқдори шакараш танзим мегардад.

Одатан квас аз рӯи вазн 0,5–1,0% алкохол дорад, аммо баъзан метавонад то 2,0% бошад.

== Таърих ==
Сарчашмаи дақиқи квас номаълум аст ва маълум нест, ки онро славянҳо ихтироъ кардаанд ё ягон миллати дигари Аврупои Шарқӣ, гарчанде ки баъзе сарчашмаҳои лаҳистонӣ даъво доранд, ки квас аз ҷониби славянҳо ихтироъ шудааст. Квас аз асри 10 дар байни [[Славянҳои қадим]] маълум буд. Квассозӣ то асри 19 як кори ҳаррӯзаи хонагӣ буд.

Дар нимаи дуюми асри 19, бо афзоиши индустрикунонӣ ва лоиҳаҳои бузург, ба монанди сохтмони [[Роҳи оҳани Транссибир]], квас тиҷоратӣ шуд; зиёда аз 150 намуди квас, аз қабили себ, нок, пудина, лимон ва гелос ба қайд гирифта шуда буд.

== Мувофиқи кишварҳо ==

=== Беларус ===
Дар Беларус якчанд корхонаҳои пивопазӣ квас истеҳсол мекунанд: [[Alivaria Brewery]], Бабруйский бровар ва Крыница. Дар кишвар инчунин ҷашнвораҳои гуногуни чашидани квас ва фароғатӣ баргузор мешаванд. Бузургтарин намоиш дар шаҳри [[Лида]] баргузор мегардад.

=== Эстония ===
Дар Эстония квас бо номи {{Lang|et|kali}} маъруф аст. Дар ибтидо он аз боқимондаҳои донаҳои пивопазӣ ё сусло сохта мешуд. Имрӯзҳо ''kali'' асосан бо усули саноатӣ бо истифода аз пастеризатсия ва илова кардани консервантҳо истеҳсол мешавад.

=== Латвия ===
Дар [[Забони латвиягӣ|латвиягӣ]] квасро инчунин {{Lang|lv|dzersis}} меномиданд. Пас аз пошхӯрии Иттиҳоди Шӯравӣ дар соли 1991, фурӯшандагони кӯчагӣ аз кӯчаҳои Латвия бинобар қонунҳои нави беҳдоштӣ ғайб заданд. Ширкати Coca-Cola вориди бозор шуд, аммо дар соли 1998 саноати маҳаллӣ бо фурӯши кваси шишабандӣ ва маъракаҳои хашмгини маркетингӣ ҷавоб дод. Квас тақрибан 30% бозори нӯшокиҳои мулоими Латвияро ишғол кард.

=== Литва ===
Дар Литва квас бо номи {{Lang|lt|gira}} маъруф аст ва дар шишаҳо ва дар шакли рехта (аз бочка) васеъ дастрас аст. Аввалин сабтҳои хаттии дорухатҳои квас дар Литва дар асри 16 пайдо шудаанд. Бисёре аз тарабхонаҳо дар Литва кваси худро омода мекунанд ва мефурӯшанд.
=== Лаҳистон ===
[[File:Kwas chlebowy (EKO-NATURA).jpg|thumb|Намудҳои кваси табиии нонӣ ({{Lang|pl|kwas chlebowy}})]]
[[File:Ogolnopolski Festiwal Dobrego Smaku 2018 (Poznan) (kwas chlebowy).jpg|thumb|Кваси рехта дар ҷашнвора дар [[Познан]]]]
[[File:Kwas chlebowy, kefir, kołacz i korowaj w polskim domu.jpg|thumb|Кваси лаҳистонӣ дар канори [[кефир]], [[Колач (нон)|колач]] ва [[коровай]]]]

Квас дар Лаҳистон шояд ҳанӯз дар асри 10 пайдо шуда бошад;&lt;ref name=&quot;ministerstwo&quot;&gt;{{cite web|date=2018-06-03|title=Kwas chlebowy|first=Sławomir|last=Mucha|url=https://www.gov.pl/web/rolnictwo/kwas-chlebowy|publisher=[[Вазорати кишоварзӣ ва рушди деҳоти Лаҳистон]]|access-date=2022-05-26}}&lt;/ref&gt; он ба туфайли усули осон ва арзони истеҳсолот, инчунин хосиятҳои ташнашиканӣ ва кӯмак ба ҳозима зуд ба як нӯшокии маъмул табдил ёфт.&lt;ref&gt;{{cite book|last=Wieczorek|first=K.|date=2006|title=Młyn na Stawkach. Nad Czarną|location=Lubiaszów}}&lt;/ref&gt; То замони ҳукмронии [[Ягайло]], квас ҳамагонӣ шуда буд.&lt;ref name=&quot;gazolsz&quot;&gt;{{cite web|url=https://gazetaolsztynska.pl/775533,Kwas-chlebowy-Zapomniany-skarb-polskiej-kuchni.html|title=Kwas chlebowy. Zapomniany skarb polskiej kuchni|last=Snopkow|first=Paweł|date=2021-10-23|website=gazetaolsztynska.pl|publisher=[[Gazeta Olsztyńska]]|access-date=2022-05-26}}&lt;/ref&gt; Дар аввал онро бештар деҳқонон дар қисматҳои шарқии кишвар менӯшиданд, вале оқибат нӯшокӣ дар байни [[Шляхта|шляхтаҳо]] низ паҳн шуд.&lt;ref name=&quot;gazolsz&quot; /&gt; Як мисоли ин {{Lang|pl|kwas chlebowy sapieżyński kodeński}} мебошад — навъи қадимии кваси лаҳистонӣ, ки то ҳол ҳамчун бренди муосир фурӯхта мешавад. Таърихи он ба солҳои 1500-ум бармегардад, вақте ки [[Ян Сапега]] шаҳри [[Коден]]-ро дар заминҳои аз ҷониби [[Монархҳои Лаҳистон|подшоҳи Лаҳистон]] додашуда бунёд кард. Сипас, таъми квас дар байни шляхтаҳои лаҳистонӣ, ки онро барои хосиятҳои шифобахшаш истифода мебурданд, маълум гашт. Дар тӯли асри 19, квас дар байни [[Лаҳистониҳо|лаҳистониҳое]], ки дар [[Подшоҳии Лаҳистон|Лаҳистони Конгрессӣ]]-и [[Империяи Русия]] ва дар [[Галисияи Австрия]] зиндагӣ мекарданд, махсусан сокинони деҳот, маъмул боқӣ монд.&lt;ref name=&quot;kchsk&quot;&gt;{{cite web |date=2 July 2018 |title=Kwas chlebowy sapieżyński kodeński |url=https://www.gov.pl/web/rolnictwo/kwas-chlebowy-sapiezynski-kodenski |publisher=[[Вазорати кишоварзӣ ва рушди деҳоти Лаҳистон]] |access-date=30 July 2021}}&lt;/ref&gt; То асри 19, дорухатҳои навъҳои маҳаллии квас асрори бодиққат ҳифзшудаи оилаҳо ва [[Орденҳои динӣ|орденҳои динӣ]] ва дайрҳо буданд.&lt;ref&gt;{{cite journal|last1=Dekowski|first1=J.P.|date=1968|title=Z badań nad pożywieniem ludu łowickiego (1880-1939)|journal=Seria Etnograficzna|issue=12|location=Łódź}}&lt;/ref&gt;

Истеҳсоли нӯшокӣ дар Лаҳистон дар сатҳи саноатӣ ба давраи байниҷангӣ рост меояд, вақте ки давлати Лаҳистон истиқлолиятро ҳамчун Ҷумҳурии дуюми Лаҳистон ба даст овард. Дар он давра квас аз ҷониби азимҷуссаҳои бозори нӯшокиҳои Лаҳистон, ба монанди корхонаи пивопазии [[Варшава|варшавии]] Haberbusch i Schiele ё ширкати ''Karpiński'' истеҳсол ва ба миқдори зиёд фурӯхта мешуд.&lt;ref&gt;{{cite journal |last=Delorme |first=Andrzej |date=1–15 October 1999 |title=Alternatywa dla Coca Coli? |url=http://zb.eco.pl/zb/140/zdrowie.htm |journal=Pismo Ekologów |publisher=Zielone Brygady |number=14(140)/99 |access-date=21 February 2014}}&lt;/ref&gt; Квас махсусан дар шарқи Лаҳистон маъмул монд.&lt;ref name=&quot;kchsk&quot; /&gt; Аммо, бо пошхӯрии бисёр корхонаҳои пеш аз ҷанг ва қисми зиёди саноати Лаҳистон дар давраи [[Ҷанги дуюми ҷаҳон]], квас пас аз ҷанг маъруфияти худро гум кард. Он инчунин дар тӯли асри 20 бо ворид шудани нӯшокиҳои мулоими саноатӣ ва обҳои газнок ба бозори Лаҳистон тадриҷан аз байн рафт.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.kwaschlebowy.eu/produkt/kwas-chlebowy-tradycyjny/|title=Historia kwasu chlebowego|website=kwaschlebowy.eu|publisher=Eko-Natura|access-date=2022-05-26}}&lt;/ref&gt; Дар ибтидои асри 21, квас дар Лаҳистон аз сабаби таваҷҷӯҳи зиёд ба ғизои солим, маҳсулоти табиӣ ва анъанаҳо давраи эҳёро аз сар гузаронд.&lt;ref name=&quot;ministerstwo&quot; /&gt;

Квасро дар баъзе супермаркетҳо ва мағозаҳои хӯрокворӣ ёфтан мумкин аст, ки он дар [[Забони лаҳистонӣ|забони лаҳистонӣ]] ҳамчун {{Lang|pl|kwas chlebowy}} маъруф аст. Намудҳои шишабандии тиҷоратӣ маъмултарин мебошанд, зеро баъзе ширкатҳо дар истеҳсоли версияи муосири нӯшокӣ тахассус доранд (баъзе навъҳо дар Лаҳистон истеҳсол мешаванд, дар ҳоле ки дигарон аз кишварҳои ҳамсоя, асосан Литва ва Украина ворид карда мешаванд).&lt;ref name=&quot;gerima&quot;&gt;[http://gerima.pl/index.html Gerima dystrybutor kwasu chlebowego w Polsce] Gerima – дистрибютори квас дар Лаҳистон. {{in lang|pl}}&lt;/ref&gt; Бо вуҷуди ин, дорухатҳои кӯҳна барои версияи анъанавии квас мавҷуданд. Баъзеи онҳо аз шарқи Лаҳистон сарчашма мегиранд; дигарон аз минтақаҳои марказӣ илова кардани асалро барои таъм дар бар мегиранд.&lt;ref&gt;{{cite web|date=2019-01-25|title=Kwas chlebowy na miodzie z Grębkowa|first=Sławomir|last=Mucha|url=https://www.gov.pl/web/rolnictwo/kwas-chlebowy-na-miodzie-z-grebkowa|publisher=[[Вазорати кишоварзӣ ва рушди деҳоти Лаҳистон]]|access-date=2022-05-26}}&lt;/ref&gt; Як номи гуфтугӯии лаҳистонӣ барои кваси нонӣ {{Lang|pl|wiejska oranżada}} ('оранжади деҳотӣ') мебошад.&lt;ref name=&quot;gazolsz&quot; /&gt;

=== Русия ===
[[File:Бочка кваса Белгород.jpg|thumb|Фурӯшандаи кӯчагии квас дар [[Белгород]], Русия, 2013]]

Гарчанде ки воридшавии азими нӯшокиҳои мулоими ғарбӣ пас аз суқути [[Иттиҳоди Шӯравӣ]], ба монанди [[Coca-Cola]] ва Pepsi, ҳиссаи бозории квасро дар Русия ба таври назаррас коҳиш дод, дар солҳои охир он маъруфияти аввалаи худро барқарор кард ва аксар вақт ҳамчун нӯшокии мулоими миллӣ ё алтернативаи &quot;ватанпарастона&quot; ба Coca-Cola таблиғ мешавад. Масалан, ширкати русии &quot;Никола&quot; бренди кваси худро бо маъракаи таблиғотӣ бо таъкид ба &quot;анти-кола-низатсия&quot; пеш бурд. Дар соли 2008 гузориш дода шуд, ки фурӯши кваси шишабандӣ аз соли 2005 се баробар афзоиш ёфтааст. Дар посух, Coca-Cola бренди кваси худро дар моҳи майи соли 2008 ба роҳ монд. Ин аввалин бор аст, ки як ширкати хориҷӣ ба бозори кваси Русия ворид мешавад. Pepsi низ бо як истеҳсолкунандаи кваси русӣ шартнома баст, то ҳамчун агенти тақсимот баромад кунад.&lt;ref name=&quot;cola-nisation&quot;&gt;''Russia's patriotic kvass drinkers say no to cola-nisation.'' [[The New Zealand Herald]]. 12 July 2008.&lt;/ref&gt;

'''Ҳиссаи бозор дар Русия (2014)'''
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Ширкат !! Номи бренд !! Ҳисса [%]&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.pivnoe-delo.info/2014/09/18/kvas-nikola-stal-markoj-1-v-prodazhax-kvasa-po-rezultatam-letnego-sezona/|title=Россия. Квас &quot;Никола&quot; стал маркой № 1 в продажах кваса по результатам летнего сезона|work=Пивное дело|date=18 September 2014|access-date=17 October 2014}}&lt;/ref&gt;
|-
| [[Дека (ширкат)|Дека]] || {{Lang|ru|Никола}} || 39
|-
| [[Очаково (ширкат)|Очаково]] || {{Lang|ru|Очаковский}} || 18.9
|-
| [[PepsiCo]] || {{Lang|ru|Русский дар}} || 11.6
|-
| [[Carlsberg Group]] || {{Lang|ru|Хлебный край}} || 5.5
|-
| [[Coca-Cola, Inc.]] || {{Lang|ru|Кружка и бочка}} || 2.1
|-
| Дигарон || || 22.9
|}

=== Шветсия ===
Квас инчунин дар Шветсия омода мешуд, ки он ҷо бо номи ''{{lang|sv|bröddricka}}'' (нӯшокии нонӣ) маъруф буд. Бо вуҷуди ин, он эҳтимолан танҳо бо минтақаҳое маҳдуд буд, ки нони ҷавдор нони стандартӣ буд. Ин нӯшокӣ дар хоҷагиҳои [[Эланд]] то соли 1935 омода мешуд.&lt;ref name=&quot;Garshol&quot;&gt;{{Cite book |last=Garshol |first=Lars Marius |date=2020 |title=Historical Brewing Techniques: The Lost Art of Farmhouse Brewing |url=https://books.google.com/books?id=_KDgDwAAQBAJ&amp;pg=PA254 |publisher=[[Brewers Publications]] |isbn=978-1-938-46955-8 |pages=254–257 |quote=Nobody knows who invented kvass, or when. The first written mention of it is in Nestor’s Primary Chronicle, compiled in Kiev in the early twelfth century.}}&lt;/ref&gt;

=== Чин ===
[[File:Urumqi Kvass.jpg|thumb|''Кавас'' дар тарабхонае дар Урумчи, [[Синтзян]]]]

Дар миёнаҳои асри 19, квас ба [[Синтзян]] ворид карда шуд, ки дар он ҷо бо номи {{Lang|zh-Latn|kavas}} ({{zh|s=格瓦斯|p=géwǎsī}}) маъруф гашт ва оқибат ба яке аз нӯшокиҳои хоси минтақа табдил ёфт. Он одатан сард дар канори [[кабоб]] истеъмол мешавад. Соли 1900 тоҷири рус Иван Чурин ширкати &quot;Чурин ва Цюлин&quot;-ро дар [[Харбин]] таъсис дод, ки квас ва дигар маҳсулоти махсусро пешниҳод мекард.

=== Дигар ҷойҳо ===
Дар солҳои охир квас инчунин дар [[Сербия]] маъруфият пайдо кардааст.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://theculturetrip.com/europe/serbia/articles/heres-what-to-drink-if-youre-going-to-serbia/|title=Here's What to Drink if You're Going to Serbia|last=Bills|first=John William|website=Culture Trip|date=12 November 2017|accessdate=2026-04-17|archivedate=2019-05-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190512112151/https://theculturetrip.com/europe/serbia/articles/heres-what-to-drink-if-youre-going-to-serbia/}}&lt;/ref&gt;

== Таркиби ғизоӣ ==
Кваси табиии ферментшуда дорои 5,9% карбогидратҳо мебошад, ки 5,7%-и онҳо қандҳо ([[фруктоза]], [[глюкоза]] ва [[малтоза]]) мебошанд. Инчунин он дорои [[тиамин]], [[рибофлавин]] ва [[ниатсин]] мебошад. Дар кваси табиӣ 19 пайвастагиҳои гуногуни хушбӯй муайян карда шудаанд.&lt;ref name=&quot;Foodbalt&quot;&gt;{{cite journal |last1=Līdums |first1=Ivo |last2=Kārkliņa |first2=Daina |last3=Ķirse |first3=Asnate |last4=Šabovics |first4=Mārtiņš |date=April 2017 |title=Nutritional value, vitamins, sugars and aroma volatiles in naturally fermented and dry kvass |url=http://llufb.llu.lv/conference/foodbalt/2017/FoodBalt_2017_Conference_Proceedings.pdf#page=61 |journal=Foodbalt |publisher=[[Faculty of Food Technology, Latvia University of Life Sciences and Technologies]] |pages=61–65 |doi=10.22616/foodbalt.2017.027 |issn=2501-0190 |access-date=4 January 2022 |archive-date=4 January 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220104205221/https://llufb.llu.lv/conference/foodbalt/2017/FoodBalt_2017_Conference_Proceedings.pdf#page=61 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

Кваси анъанавӣ, ки аз нони ҷавдори комил омода шудааст, нисбат ба кваси саноатӣ ба ҳисоби миёна ду баробар бештар нахҳои ғизоӣ ва 60% бештар фаъолияти [[антиоксидант]]ӣ дорад.

== Истифода ==
Ғайр аз нӯшидан, квас аз ҷониби оилаҳо ҳамчун асос барои бисёр таомҳо истифода мешавад. Шӯрбоҳои сарди анъанавии тобистонаи [[Ошхонаи русӣ|ошхонаи русӣ]], ба монанди [[окрошка]], [[ботвиня]] ва [[тюря]], дар асоси квас омода мешаванд.

== Ишораҳои фарҳангӣ ==
[[File:Продажа кваса 1862.jpg|thumb|Василий Калистов, ''Фурӯши кӯчагии квас'' (1862)]]

Номи [[Квасир]], як мавҷуди доно дар [[Асотири шимолӣ|асотири скандинавӣ]], эҳтимолан бо квас алоқаманд аст.

Дар забони русӣ ибораи «Перебиваться с хлеба на квас» (айнан: аз нон ба квас гузаштан) мавҷуд аст, ки маънои «бо душворӣ рӯз гузаронидан»-ро дорад. Истилоҳи дигари марбут ба квас дар русӣ &quot;[[Ватанпарастии квасӣ]]&quot; (квасной патриотизм) мебошад, ки бори аввал соли 1823 аз ҷониби шоир [[Пётр Вяземский]] истифода шудааст.

Дар деҳаи лаҳистонии [[Залава]] бозии маъмул бо номи {{Lang|pl|wulkan}} ('вулқон') мавҷуд аст, ки бо ин нӯшокӣ алоқаманд аст. Азбаски квас каме газнок аст, ҳангоми такон додан он метавонад ногаҳон аз шиша берун ҷаҳад, ки ин барои ҷавонон як шӯхии маъруф дар ҷашнвораҳо мебошад.

Дар романи «[[Ҷанг ва сулҳ]]»-и Толстой, сарбозони фаронсавӣ ҳангоми ворид шудан ба Маскав квасро мечашанд, вале онро &quot;лимонади хукҳо&quot; меноманд.

== Навъҳои ғайринонӣ ==
[[File:Beet root kvas.jpg|thumb|Кваси лаблабу]]
Як нӯшокии анъанавӣ дар Украина кваси [[Нок|нок]] ва [[Себ|себ]] буд, ки бо роҳи дар об нигоҳ доштани меваҳои хушк дар тӯли ду моҳ омода мешуд. Навъи дигари машҳури анъанавӣ дар Украина кваси [[Лаблабу|лаблабу]] мебошад, ки метавонад ҳамчун нӯшокӣ истеъмол шавад ё ҳамчун ҷузъи дигар таомҳо, махсусан [[Борш|борш]], истифода шавад.

== Ҳамчунин нигаред ==

[[Бозо]]

[[Малта (нӯшокӣ)]]

[[Подпивек]]
== Навъҳои пиво ==
* Lager
* Ale
* Stout
* Porter
== Эзоҳ ==
{{Reflist}}

== Пайвандҳои беруна ==

{{Commonscat|Kvass}}

* [[wikt:kvass|Маънои калимаи &quot;Kvass&quot; дар Викивожа]]

[[Гурӯҳ:Квас]]
[[Гурӯҳ:Нӯшокиҳои ферментшуда]]
[[Гурӯҳ:Ошхонаи Лаҳистон]]
[[Гурӯҳ:Ошхонаи Русия]]
[[Гурӯҳ:Ошхонаи Украина]]
[[Гурӯҳ:Ошхонаи Шӯравӣ]]</text>
      <sha1>3weynp51hyi3mv1jg6nmz8ktv3vfdye</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Офтобпараст (галаситора)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330922</id>
    <revision>
      <id>1469704</id>
      <parentid>1469650</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T13:29:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469704</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1948" sha1="7u7mof3ezvgsx7s1mhn8i1z5b7ixmvh" xml:space="preserve">{{маъноҳои дигар|Офтобпараст}}
{{Галаситора
| тасвир = Chamaeleon IAU.svg
| ном = Офтобпараст
| номи кӯтоҳ = Cha
| номи лотинӣ = Chamaeleon
| нишон = [[Офтобпараст (ҷонвар)|Офтобпараст]]
| RA = {{RA|07|26|36.5075}}–{{RA|13|56|26.6661}}&lt;ref name=boundary&gt;{{Cite journal | title=Chamaeleon, constellation boundary | journal=The Constellations | publisher=[[International Astronomical Union]] | url=https://www.iau.org/public/themes/constellations/#cha | access-date=15 February 2014 }} {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20230128105231/https://www.iau.org/public/themes/constellations/#cha |date=2023-01-28 }}&lt;/ref&gt;
| dec= {{dec|-75.2899170}}–{{dec|-83.1200714}}&lt;ref name=boundary/&gt;
| family = [[Bayer Family|Bayer]]
| масоҳат = 132
| тартиб = 79
| numbermainstars = 3
| numberbfstars = 16
| numberbrightstars = 0
| numbernearbystars = 2
| дурахшонтарин = [[Alpha Chamaeleontis|α Cha]]
| қадри ситорагӣ = 4.05
| наздиктарин = [[SCR J1138−7721]]&lt;ref name=Kirkpatrick2024/&gt;{{rp|84}}
| stardistancely = 27.33
| stardistancepc = 8.38
| numbermessierobjects = 0
| meteorshowers = 0
| ҳамсоя = {{hlist|[[Musca]]|[[Carina (constellation)|Carina]]|[[Volans]]|[[Mensa (constellation)|Mensa]]|[[Octans]]|[[Apus]]
}}
| latmax = [[7th parallel north|7]]
| latmin = [[South Pole|90]]
| моҳ = Апрел
| notes=
}}
'''Офтобпараст''' як [[Галаситора|галаситораи]] хурд дар осмони ҷанубии амиқ аст. Номаш аз номи як намуд калтакалос гирифта шудааст. Он бори аввал дар охири асри XVI муайян карда шудааст.

=== Ситораҳо ===

== Баробарон ==

{{Галаситораҳо}}

[[Гурӯҳ:Галаситораҳо]]</text>
      <sha1>7u7mof3ezvgsx7s1mhn8i1z5b7ixmvh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469712</id>
      <parentid>1469704</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T13:58:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469712</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1640" sha1="kkboyynhdmc75a2dt2kiza49gpswmed" xml:space="preserve">{{маъноҳои дигар|Офтобпараст}}
{{Галаситора
| тасвир = Chamaeleon IAU.svg
| ном = Офтобпараст
| номи кӯтоҳ = Cha
| номи лотинӣ = Chamaeleon
| нишон = [[Офтобпараст (ҷонвар)|Офтобпараст]]
| RA = {{RA|07|26|36.5075}}–{{RA|13|56|26.6661}}&lt;ref name=boundary&gt;{{Cite journal | title=Chamaeleon, constellation boundary | journal=The Constellations | publisher=[[International Astronomical Union]] | url=https://www.iau.org/public/themes/constellations/#cha | access-date=15 February 2014 }} {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20230128105231/https://www.iau.org/public/themes/constellations/#cha |date=2023-01-28 }}&lt;/ref&gt;
| майл = {{dec|-75.2899170}}–{{dec|-83.1200714}}&lt;ref name=boundary/&gt;
| масоҳат = 132
| тартиб = 79
| дурахшонтарин = [[Alpha Chamaeleontis|α Cha]]
| қадри ситорагӣ = 4.05
| шиҳобборон = 0
| ҳамсоя = {{hlist|[[Musca]]|[[Carina (constellation)|Carina]]|[[Volans]]|[[Mensa (constellation)|Mensa]]|[[Octans]]|[[Apus]]
}}
| моҳ = Апрел
}}
'''Офтобпараст''' як [[Галаситора|галаситораи]] хурд дар осмони ҷанубии амиқ аст. Номаш аз номи як намуд калтакалос гирифта шудааст. Он бори аввал дар охири асри XVI муайян карда шудааст.

=== Ситораҳо ===

== Баробарон ==

== Инчунин нигаред ==


{{Галаситораҳо}}

[[Гурӯҳ:Галаситораҳо]]</text>
      <sha1>kkboyynhdmc75a2dt2kiza49gpswmed</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469714</id>
      <parentid>1469712</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T14:11:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469714</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1658" sha1="rkw5xaxzvvokip3jt54wpv6pbiq4on8" xml:space="preserve">{{маъноҳои дигар|Офтобпараст}}
{{Галаситора
| тасвир = Chamaeleon IAU.svg
| ном = Офтобпараст
| номи кӯтоҳ = Cha
| номи лотинӣ = Chamaeleon
| нишон = [[Офтобпараст (ҷонвар)|Офтобпараст]]
| RA = {{RA|07|26|36.5075}}–{{RA|13|56|26.6661}}&lt;ref name=boundary&gt;{{Cite journal | title=Chamaeleon, constellation boundary | journal=The Constellations | publisher=[[International Astronomical Union]] | url=https://www.iau.org/public/themes/constellations/#cha | access-date=15 February 2014 }} {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20230128105231/https://www.iau.org/public/themes/constellations/#cha |date=2023-01-28 }}&lt;/ref&gt;
| майл = аз {{Майл|-75.2899170}} то {{Майл|-83.1200714}}&lt;ref name=boundary/&gt;
| масоҳат = 132
| тартиб = 79
| дурахшонтарин = [[Alpha Chamaeleontis|α Cha]]
| қадри ситорагӣ = 4.05
| шиҳобборон = 0
| ҳамсоя = {{hlist|[[Musca]]|[[Carina (constellation)|Carina]]|[[Volans]]|[[Mensa (constellation)|Mensa]]|[[Octans]]|[[Apus]]
}}
| моҳ = Апрел
}}
'''Офтобпараст''' як [[Галаситора|галаситораи]] хурд дар осмони ҷанубии амиқ аст. Номаш аз номи як намуд калтакалос гирифта шудааст. Он бори аввал дар охири асри XVI муайян карда шудааст.

=== Ситораҳо ===

== Баробарон ==

== Инчунин нигаред ==


{{Галаситораҳо}}

[[Гурӯҳ:Галаситораҳо]]</text>
      <sha1>rkw5xaxzvvokip3jt54wpv6pbiq4on8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469721</id>
      <parentid>1469714</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T14:31:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469721</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1658" sha1="00yyhjy9rz0v5qmw68f60s9p3szz1id" xml:space="preserve">{{маъноҳои дигар|Офтобпараст}}
{{Галаситора
| тасвир = Chamaeleon IAU.svg
| ном = Офтобпараст
| номи кӯтоҳ = Cha
| номи лотинӣ = Chamaeleon
| нишон = [[Офтобпараст (ҷонвар)|Офтобпараст]]
| RA = {{RA|07|26|36.5075}}–{{RA|13|56|26.6661}}&lt;ref name=boundary&gt;{{Cite journal | title=Chamaeleon, constellation boundary | journal=The Constellations | publisher=[[International Astronomical Union]] | url=https://www.iau.org/public/themes/constellations/#cha | access-date=15 February 2014 }} {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20230128105231/https://www.iau.org/public/themes/constellations/#cha |date=2023-01-28 }}&lt;/ref&gt;
| майл = аз {{Майл|-83.1200714}} то {{Майл|-75.2899170}}&lt;ref name=boundary/&gt;
| масоҳат = 132
| тартиб = 79
| дурахшонтарин = [[Alpha Chamaeleontis|α Cha]]
| қадри ситорагӣ = 4.05
| шиҳобборон = 0
| ҳамсоя = {{hlist|[[Musca]]|[[Carina (constellation)|Carina]]|[[Volans]]|[[Mensa (constellation)|Mensa]]|[[Octans]]|[[Apus]]
}}
| моҳ = Апрел
}}
'''Офтобпараст''' як [[Галаситора|галаситораи]] хурд дар осмони ҷанубии амиқ аст. Номаш аз номи як намуд калтакалос гирифта шудааст. Он бори аввал дар охири асри XVI муайян карда шудааст.

=== Ситораҳо ===

== Баробарон ==

== Инчунин нигаред ==


{{Галаситораҳо}}

[[Гурӯҳ:Галаситораҳо]]</text>
      <sha1>00yyhjy9rz0v5qmw68f60s9p3szz1id</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Галаситораҳо</title>
    <ns>10</ns>
    <id>330974</id>
    <revision>
      <id>1469698</id>
      <parentid>1469642</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T13:07:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469698</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4802" sha1="s99a6xz9f5zdo0cdnfnxprucv2uljnk" xml:space="preserve">&lt;templatestyles src=&quot;Шаблон:Галаситораҳо/styles.css&quot; /&gt;
{{Ҷадвали новбарӣ
| ном = Галаситораҳо
| state = {{{state&lt;includeonly&gt;|autocollapse&lt;/includeonly&gt;}}}
| синфи_бадан = hlist

| сарлавҳа = [[IAU designated constellations|88 галаситораҳои муосир]]

| феҳрист1 =
* [[Андромеда (галаситора)|Андромеда]]
* [[Дупайкар (галаситора)|Дупайкар]]
* [[Дубби Аскар]]
* [[Большой Пёс]]
* [[Мизон (галаситора)|Мизон]]
* [[Водолей (галаситора)|Водолей]]
* [[Возничий]]
* [[Гург (галаситора)|Гург]]
* [[Волопас]]
* [[Волосы Вероники]]
* [[Зоғ (галаситора)|Зоғ]]
* [[Геркулес (галаситора)|Геркулес]]
* [[Мори Обӣ (галаситора)|Мори Обӣ]]
* [[Кабӯтар (галаситора)|Кабӯтар]]
* [[Гончие Псы]]
* [[Дева (галаситора)|Дева]]
* [[Дельфин (галаситора)|Дельфин]]
* [[Аждаҳо (галаситора)|Аждаҳо]]
* [[Единорог (галаситора)|Единорог]]
* [[Жертвенник (галаситора)|Жертвенник]]
* [[Живописец (галаситора)|Живописец]]
* [[Жираф (галаситора)|Жираф]]
* [[Турна (галаситора)|Турна]]
* [[Харгӯш (галаситора)|Харгӯш]]
* [[Змееносец]]
* [[Мор (галаситора)|Мор]]
* [[Моҳии заррин (галаситора)|Моҳии заррин]]
* [[Ҳинду (галаситора)|Ҳинду]]
* [[Кассиопея (созвездие)|Кассиопея]]
* [[Киль (созвездие)|Киль]]
* [[Наҳанг (галаситора)|Наҳанг]]
* [[Козерог (созвездие)|Козерог]]
* [[Компас (созвездие)|Компас]]
* [[Корма (созвездие)|Корма]]
* [[Қу (галаситора)|Қу]]
* [[Шер (галаситора)|Шер]]
* [[Летучая Рыба (созвездие)|Летучая Рыба]]
* [[Чанг (галаситора)|Чанг]]
* [[Лисичка (созвездие)|Лисичка]]
* [[Дубби Асғар]]
* [[Малый Конь]]
* [[Малый Лев]]
* [[Малый Пёс]]
* [[Микроскоп (созвездие)|Микроскоп]]
* [[Муха (созвездие)|Муха]]
* [[Насос (созвездие)|Насос]]
* [[Наугольник]]
* [[Овен (созвездие)|Овен]]
* [[Октант (созвездие)|Октант]]
* [[Орёл (созвездие)|Орёл]]
* [[Орион (созвездие)|Орион]]
* [[Павлин (созвездие)|Павлин]]
* [[Паруса (созвездие)|Паруса]]
* [[Пегас (созвездие)|Пегас]]
* [[Персей (созвездие)|Персей]]
* [[Печь (созвездие)|Печь]]
* [[Мурғи Биҳиштӣ (галаситора)|Райская Птица]]
* [[Харчанг (галаситора)|Харчанг]]
* [[Резец (созвездие)|Резец]]
* [[Рыбы (созвездие)|Рыбы]]
* [[Силовсин (галаситора)|Силовсин]]
* [[Тоҷи Шимолӣ]]
* [[Секстант (созвездие)|Секстант]]
* [[Тӯр (галаситора)|Тӯр]]
* [[Скорпион (созвездие)|Скорпион]]
* [[Сангтарош (галаситора)|Сангтарош]]
* [[Столовая Гора]]
* [[Стрела (галаситора)|Стрела]]
* [[Стрелец (галаситора)|Стрелец]]
* [[Дурбин (галаситора)|Дурбин]]
* [[Телец (галаситора)|Телец]]
* [[Сегӯша (галаситора)|Сегӯша]]
* [[Тукан (галаситора)|Тукан]]
* [[Симурғ (галаситора)|Симурғ]]
* [[Офтобпараст (галаситора)|Офтобпараст]]
* [[Центавр (галаситора)|Центавр]]
* [[Цефей (галаситора)|Цефей]]
* [[Паргор (галаситора)|Паргор]]
* [[Соат (галаситора)|Соат]]
* [[Пиёла (галаситора)|Пиёла]]
* [[Сипар (галаситора)|Сипар]]
* [[Эридан (галаситора)|Эридан]]
* [[Южная Гидра]]
* [[Тоҷи Ҷанубӣ]]
* [[Моҳии Ҷанубӣ]]
* [[Салиби Ҷанубӣ]]
* [[Сегӯшаи Ҷанубӣ]]
* [[Калпеса (галаситора)|Калпеса]]

| поёнӣ =
* [[Феҳристҳои галаситораҳо]]

}}&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>s99a6xz9f5zdo0cdnfnxprucv2uljnk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Галаситора</title>
    <ns>10</ns>
    <id>330978</id>
    <revision>
      <id>1469702</id>
      <parentid>1469621</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T13:27:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469702</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3014" sha1="b7ix8c4o73o9g8ekvgdri3tebrm63hl" xml:space="preserve">&lt;templatestyles src=&quot;Шаблон:Галаситораҳо/styles.css&quot; /&gt;
{{Қуттӣ
| номи қуттӣ = Галаситора
| синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}}

| болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
| синфи_болоӣ = navbox-title

| болоӣ2 = Галаситора
| синфи_болоӣ2 = infobox-header

| сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px;
| сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header

| синфи_поёнӣ = infobox-header

| тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}}

| сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]]

| нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ
| матн2 = &lt;i&gt;{{{номи кӯтоҳ|}}}&lt;/i&gt;

| нишонагузорӣ3 = Номи лотинӣ
| матн3 = &lt;i&gt;{{{номи лотинӣ|}}}&lt;i&gt;

| нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар
| матн4 = {{{номҳои дигар|}}}

| нишонагузорӣ4 = Нишон
| матн4 = {{{нишон|}}}

| нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]]
| матн5 = {{{RA|}}} 

| нишонагузорӣ6 = [[Declination]]
| матн6 = {{{dec|}}}

| нишонагузорӣ7 = Чоряк
| матн7 = {{{чоряк|}}}

| нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Масоҳат]]
| матн8 = {{#if:{{{масоҳат|}}}|{{{масоҳат}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}}

| нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]]
| матн9 = {{{numbermainstars|}}}

| нишонагузорӣ10  = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]&lt;br /&gt;stars

| матн10   = {{{numberbfstars|}}}
| нишонагузорӣ11  = Stars with [[exoplanet|planet]]s
| матн11   = {{{numberstarsplanets|}}}
| нишонагузорӣ12  = Stars brighter than 3.00&lt;sup&gt;m&lt;/sup&gt;
| матн12   = {{{numberbrightstars|}}}
| нишонагузорӣ13  = Stars within 10.00 pc (32.62 ly)
| матн13   = {{{numbernearbystars|}}}

| нишонагузорӣ14  = Ситораи дурахшонтарин
| матн14   = {{#if:{{{номи ситораи дурахшонтарин|}}}|{{{номи ситораидурахшонтарин}}}&amp;nbsp;({{{қадри ситорагӣ|}}}&lt;sup&gt;[[Қадри зоҳирии ситорагӣ|m]]&lt;/sup&gt;)}}

| нишонагузорӣ15 = Ситораи наздиктарин
| матн15 = {{#if:{{{ситораи наздиктарин|}}}|{{{ситораи наздиктарин}}}}}

| нишонагузорӣ16  = [[Messier object]]s
| матн16   = {{{numbermessierobjects|}}}

| нишонагузорӣ17  = [[Шиҳобборон]]ҳо
| матн17   = {{{шиҳобборон|}}}

| сарлавҳа18 = Ситораҳои ҳамсоя
| матн19 = {{{ҳамсоя|}}}

| поёнӣ = {{Қуттӣ/Викианбор|from={{{from|}}}}}
}}&lt;noinclude&gt;{{documentation}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>b7ix8c4o73o9g8ekvgdri3tebrm63hl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469703</id>
      <parentid>1469702</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T13:28:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469703</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2937" sha1="socigv5fqf4i01a5ladmv5b2fac8f0n" xml:space="preserve">&lt;templatestyles src=&quot;Шаблон:Галаситораҳо/styles.css&quot; /&gt;
{{Қуттӣ
| номи қуттӣ = Галаситора
| синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}}

| болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
| синфи_болоӣ = navbox-title

| болоӣ2 = Галаситора
| синфи_болоӣ2 = infobox-header

| сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px;
| сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header

| синфи_поёнӣ = infobox-header

| тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}}

| сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]]

| нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ
| матн2 = &lt;i&gt;{{{номи кӯтоҳ|}}}&lt;/i&gt;

| нишонагузорӣ3 = Номи лотинӣ
| матн3 = &lt;i&gt;{{{номи лотинӣ|}}}&lt;i&gt;

| нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар
| матн4 = {{{номҳои дигар|}}}

| нишонагузорӣ4 = Нишон
| матн4 = {{{нишон|}}}

| нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]]
| матн5 = {{{RA|}}} 

| нишонагузорӣ6 = [[Declination]]
| матн6 = {{{dec|}}}

| нишонагузорӣ7 = Чоряк
| матн7 = {{{чоряк|}}}

| нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Масоҳат]]
| матн8 = {{#if:{{{масоҳат|}}}|{{{масоҳат}}} sq. deg. {{#if:{{{arearank|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{arearank}}}]])}}}}

| нишонагузорӣ9 = [[Asterism (astronomy)|Main stars]]
| матн9 = {{{numbermainstars|}}}

| нишонагузорӣ10  = [[Bayer designation|Bayer]]/[[Flamsteed designation|Flamsteed]]&lt;br /&gt;stars

| матн10   = {{{numberbfstars|}}}
| нишонагузорӣ11  = Stars with [[exoplanet|planet]]s
| матн11   = {{{numberstarsplanets|}}}
| нишонагузорӣ12  = Stars brighter than 3.00&lt;sup&gt;m&lt;/sup&gt;
| матн12   = {{{numberbrightstars|}}}
| нишонагузорӣ13  = Stars within 10.00 pc (32.62 ly)
| матн13   = {{{numbernearbystars|}}}

| нишонагузорӣ14  = Ситораи дурахшонтарин
| матн14   = {{#if:{{{дурахшонтарин|}}}|{{{дурахшонтарин}}}&amp;nbsp;({{{қадри ситорагӣ|}}}&lt;sup&gt;[[Қадри зоҳирии ситорагӣ|m]]&lt;/sup&gt;)}}

| нишонагузорӣ15 = Ситораи наздиктарин
| матн15 = {{#if:{{{наздиктарин|}}}|{{{наздиктарин}}}}}

| нишонагузорӣ16  = [[Messier object]]s
| матн16   = {{{numbermessierobjects|}}}

| нишонагузорӣ17  = [[Шиҳобборон]]ҳо
| матн17   = {{{шиҳобборон|}}}

| сарлавҳа18 = Ситораҳои ҳамсоя
| матн19 = {{{ҳамсоя|}}}

| поёнӣ = {{Қуттӣ/Викианбор|from={{{from|}}}}}
}}&lt;noinclude&gt;{{documentation}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>socigv5fqf4i01a5ladmv5b2fac8f0n</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469705</id>
      <parentid>1469703</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T13:36:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469705</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2204" sha1="go6siwgekrlwb5szrweu7jb3948nlx0" xml:space="preserve">&lt;templatestyles src=&quot;Шаблон:Галаситораҳо/styles.css&quot; /&gt;
{{Қуттӣ
| номи қуттӣ = Галаситора
| синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}}

| болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
| синфи_болоӣ = navbox-title

| болоӣ2 = &lt;i&gt;{{{номи лотинӣ|}}}&lt;i&gt;
| синфи_болоӣ2 = infobox-header

| сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px;
| сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header

| синфи_поёнӣ = infobox-header

| тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}}

| сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]]

| нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ
| матн2 = &lt;i&gt;{{{номи кӯтоҳ|}}}&lt;/i&gt;

| нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар
| матн4 = {{{номҳои дигар|}}}

| нишонагузорӣ4 = Нишон
| матн4 = {{{нишон|}}}

| нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]]
| матн5 = {{{RA|}}} 

| нишонагузорӣ6 = [[Declination]]
| матн6 = {{{dec|}}}

| нишонагузорӣ7 = [[Дида мешавад]]
| матн7 = {{{dec|}}}

| нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Масоҳат]]
| матн8 = {{#if:{{{масоҳат|}}}|{{{масоҳат}}} дараҷаи кв. {{#if:{{{тартиб|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{тартиб}}}]])}}}}

| нишонагузорӣ14  = Ситораи дурахшонтарин
| матн14   = {{#if:{{{дурахшонтарин|}}}|{{{дурахшонтарин}}}&amp;nbsp;({{{қадри ситорагӣ|}}}&lt;sup&gt;[[Қадри зоҳирии ситорагӣ|m]]&lt;/sup&gt;)}}

| нишонагузорӣ15 = Ситораи наздиктарин
| матн15 = {{#if:{{{наздиктарин|}}}|{{{наздиктарин}}}}}

| нишонагузорӣ17  = [[Шиҳобборон]]ҳо
| матн17   = {{{шиҳобборон|}}}

| сарлавҳа18 = Ситораҳои ҳамсоя
| матн19 = {{{ҳамсоя|}}}

| поёнӣ = {{Қуттӣ/Викианбор|from={{{from|}}}}}
}}&lt;noinclude&gt;{{documentation}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>go6siwgekrlwb5szrweu7jb3948nlx0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469706</id>
      <parentid>1469705</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T13:43:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469706</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2280" sha1="lf9nsjpy1nsh4j1bae286czye5t16bo" xml:space="preserve">&lt;templatestyles src=&quot;Шаблон:Галаситораҳо/styles.css&quot; /&gt;
{{Қуттӣ
| номи қуттӣ = Галаситора
| синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}}

| болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
| синфи_болоӣ = navbox-title

| болоӣ2 = &lt;i&gt;{{{номи лотинӣ|}}}&lt;i&gt;
| синфи_болоӣ2 = infobox-header

| сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px;
| сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header

| синфи_поёнӣ = infobox-header

| тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}}

| сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]]

| нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ
| матн2 = &lt;i&gt;{{{номи кӯтоҳ|}}}&lt;/i&gt;

| нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар
| матн4 = {{{номҳои дигар|}}}

| нишонагузорӣ4 = Нишон
| матн4 = {{{нишон|}}}

| нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]]
| матн5 = {{{RA|}}} 

| нишонагузорӣ6 = [[Declination]]
| матн6 = {{{dec|}}}

| нишонагузорӣ7 = [[Дида мешавад]]
| матн7 = {{{dec|}}}

| нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Масоҳат]]
| матн8 = {{#if:{{{масоҳат|}}}|{{{масоҳат}}} дараҷаи кв. {{#if:{{{тартиб|}}}|&lt;br&gt;([[88 modern constellations by area{{!}}{{{тартиб}}} ҷой]])}}}}

| сарлавҳа14  = {{#if:{{{дурахшонтарин|}}}|Ситораҳои дурахшонтарин}}
| матн15   = {{#if:{{{дурахшонтарин|}}}|{{{дурахшонтарин}}}&amp;nbsp;({{{қадри ситорагӣ|}}}&lt;sup&gt;[[Қадри зоҳирии ситорагӣ|m]]&lt;/sup&gt;)}}

| нишонагузорӣ16 = Ситораи наздиктарин
| матн16 = {{#if:{{{наздиктарин|}}}|{{{наздиктарин}}}}}

| сарлавҳа17 = {{#if:{{{шиҳобборон|}}}|[[Шиҳобборон]]ҳо}}
| матн18   = {{{шиҳобборон|}}}

| сарлавҳа19 = Ситораҳои ҳамсоя
| матн20 = {{{ҳамсоя|}}}

| поёнӣ = {{Қуттӣ/Викианбор|from={{{from|}}}}}
}}&lt;noinclude&gt;{{documentation}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>lf9nsjpy1nsh4j1bae286czye5t16bo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469707</id>
      <parentid>1469706</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T13:44:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469707</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2128" sha1="t3y27y54vvcmnatcvfilsvjdn3qvp0o" xml:space="preserve">&lt;templatestyles src=&quot;Шаблон:Галаситораҳо/styles.css&quot; /&gt;
{{Қуттӣ
| номи қуттӣ = Галаситора
| синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}}

| болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
| синфи_болоӣ = navbox-title

| болоӣ2 = &lt;i&gt;{{{номи лотинӣ|}}}&lt;i&gt;
| синфи_болоӣ2 = infobox-header

| сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px;
| сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header

| синфи_поёнӣ = infobox-header

| тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}}

| сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]]

| нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ
| матн2 = &lt;i&gt;{{{номи кӯтоҳ|}}}&lt;/i&gt;

| нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар
| матн4 = {{{номҳои дигар|}}}

| нишонагузорӣ4 = Нишон
| матн4 = {{{нишон|}}}

| нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]]
| матн5 = {{{RA|}}} 

| нишонагузорӣ6 = [[Declination]]
| матн6 = {{{dec|}}}

| нишонагузорӣ7 = [[Дида мешавад]]
| матн7 = {{{dec|}}}

| нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Масоҳат]]
| матн8 = {{#if:{{{масоҳат|}}}|{{{масоҳат}}} дараҷаи кв. {{#if:{{{тартиб|}}}|&lt;br&gt;([[88 modern constellations by area{{!}}{{{тартиб}}} ҷой]])}}}}

| сарлавҳа14  = {{#if:{{{дурахшонтарин|}}}|Ситораҳои дурахшонтарин}}
| матн15   = {{#if:{{{дурахшонтарин|}}}|{{{дурахшонтарин}}}&amp;nbsp;({{{қадри ситорагӣ|}}}&lt;sup&gt;[[Қадри зоҳирии ситорагӣ|m]]&lt;/sup&gt;)}}

| сарлавҳа17 = {{#if:{{{шиҳобборон|}}}|[[Шиҳобборон]]ҳо}}
| матн18   = {{{шиҳобборон|}}}

| сарлавҳа19 = Ситораҳои ҳамсоя
| матн20 = {{{ҳамсоя|}}}

| поёнӣ = {{Қуттӣ/Викианбор|from={{{from|}}}}}
}}&lt;noinclude&gt;{{documentation}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>t3y27y54vvcmnatcvfilsvjdn3qvp0o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469708</id>
      <parentid>1469707</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T13:45:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469708</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2126" sha1="5hs9fiqr275238dgz3znyyyikmbkxu7" xml:space="preserve">&lt;templatestyles src=&quot;Шаблон:Галаситораҳо/styles.css&quot; /&gt;
{{Қуттӣ
| номи қуттӣ = Галаситора
| синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}}

| болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
| синфи_болоӣ = navbox-title

| болоӣ2 = &lt;i&gt;{{{номи лотинӣ|}}}&lt;i&gt;
| синфи_болоӣ2 = infobox-header

| сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px;
| сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header

| синфи_поёнӣ = infobox-header

| тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}}

| сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]]

| нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ
| матн2 = &lt;i&gt;{{{номи кӯтоҳ|}}}&lt;/i&gt;

| нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар
| матн4 = {{{номҳои дигар|}}}

| нишонагузорӣ4 = Нишон
| матн4 = {{{нишон|}}}

| нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]]
| матн5 = {{{RA|}}} 

| нишонагузорӣ6 = [[Declination]]
| матн6 = {{{dec|}}}

| нишонагузорӣ7 = [[Дида мешавад]]
| матн7 = {{{dec|}}}

| нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Масоҳат]]
| матн8 = {{#if:{{{масоҳат|}}}|{{{масоҳат}}} дараҷаи кв. {{#if:{{{тартиб|}}}|&lt;br&gt;([[88 modern constellations by area{{!}}{{{тартиб}}}-ум]])}}}}

| сарлавҳа14  = {{#if:{{{дурахшонтарин|}}}|Ситораҳои дурахшонтарин}}
| матн15   = {{#if:{{{дурахшонтарин|}}}|{{{дурахшонтарин}}}&amp;nbsp;({{{қадри ситорагӣ|}}}&lt;sup&gt;[[Қадри зоҳирии ситорагӣ|m]]&lt;/sup&gt;)}}

| сарлавҳа17 = {{#if:{{{шиҳобборон|}}}|[[Шиҳобборон]]ҳо}}
| матн18   = {{{шиҳобборон|}}}

| сарлавҳа19 = Ситораҳои ҳамсоя
| матн20 = {{{ҳамсоя|}}}

| поёнӣ = {{Қуттӣ/Викианбор|from={{{from|}}}}}
}}&lt;noinclude&gt;{{documentation}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>5hs9fiqr275238dgz3znyyyikmbkxu7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469709</id>
      <parentid>1469708</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T13:45:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469709</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2122" sha1="rnoetqi98wktjbu7cot89ll5ztgf85l" xml:space="preserve">&lt;templatestyles src=&quot;Шаблон:Галаситораҳо/styles.css&quot; /&gt;
{{Қуттӣ
| номи қуттӣ = Галаситора
| синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}}

| болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
| синфи_болоӣ = navbox-title

| болоӣ2 = &lt;i&gt;{{{номи лотинӣ|}}}&lt;i&gt;
| синфи_болоӣ2 = infobox-header

| сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px;
| сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header

| синфи_поёнӣ = infobox-header

| тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}}

| сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]]

| нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ
| матн2 = &lt;i&gt;{{{номи кӯтоҳ|}}}&lt;/i&gt;

| нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар
| матн4 = {{{номҳои дигар|}}}

| нишонагузорӣ4 = Нишон
| матн4 = {{{нишон|}}}

| нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]]
| матн5 = {{{RA|}}} 

| нишонагузорӣ6 = [[Declination]]
| матн6 = {{{dec|}}}

| нишонагузорӣ7 = [[Дида мешавад]]
| матн7 = {{{dec|}}}

| нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Масоҳат]]
| матн8 = {{#if:{{{масоҳат|}}}|{{{масоҳат}}} дараҷаи кв. {{#if:{{{тартиб|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{тартиб}}}-ум]])}}}}

| сарлавҳа14  = {{#if:{{{дурахшонтарин|}}}|Ситораҳои дурахшонтарин}}
| матн15   = {{#if:{{{дурахшонтарин|}}}|{{{дурахшонтарин}}}&amp;nbsp;({{{қадри ситорагӣ|}}}&lt;sup&gt;[[Қадри зоҳирии ситорагӣ|m]]&lt;/sup&gt;)}}

| сарлавҳа17 = {{#if:{{{шиҳобборон|}}}|[[Шиҳобборон]]ҳо}}
| матн18   = {{{шиҳобборон|}}}

| сарлавҳа19 = Ситораҳои ҳамсоя
| матн20 = {{{ҳамсоя|}}}

| поёнӣ = {{Қуттӣ/Викианбор|from={{{from|}}}}}
}}&lt;noinclude&gt;{{documentation}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>rnoetqi98wktjbu7cot89ll5ztgf85l</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469711</id>
      <parentid>1469709</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T13:57:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469711</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2146" sha1="55v4e8141qf61nz67321g98lzr8zydv" xml:space="preserve">&lt;templatestyles src=&quot;Шаблон:Галаситораҳо/styles.css&quot; /&gt;
{{Қуттӣ
| номи қуттӣ = Галаситора
| синфи бадан = {{{liststyle|plainlist}}}

| болоӣ = {{Қуттӣ/ном|{{{ном|}}}}}
| синфи_болоӣ = navbox-title

| болоӣ2 = &lt;i&gt;{{{номи лотинӣ|}}}&lt;i&gt;
| синфи_болоӣ2 = infobox-header

| сабки_нишонагузориҳо = background:#eee;padding: 0px 2px;
| сабки_сарлавҳаҳо = infobox-header

| синфи_поёнӣ = infobox-header

| тасвир = {{wikidata|p18|{{{тасвир|}}}|frameless|upright=1.3|from={{{from|}}}}}

| сарлавҳа1 = [[Рӯйхати ситораҳои «{{{ном}}}»]]

| нишонагузорӣ2 = Номи кӯтоҳ
| матн2 = &lt;i&gt;{{{номи кӯтоҳ|}}}&lt;/i&gt;

| нишонагузорӣ4 = Номҳои дигар
| матн4 = {{{номҳои дигар|}}}

| нишонагузорӣ4 = Нишон
| матн4 = {{{нишон|}}}

| нишонагузорӣ5 = [[Right ascension]]
| матн5 = {{{RA|}}} 

| нишонагузорӣ6 = [[Майл (нуҷум)|Майл]]
| матн6 = {{{майл|}}}

| нишонагузорӣ7 = [[Дида мешавад]]
| матн7 = {{{dec|}}}

| нишонагузорӣ8 = [[88 modern constellations by area|Масоҳат]]
| матн8 = {{#if:{{{масоҳат|}}}|{{{масоҳат}}} дараҷаи кв. {{#if:{{{тартиб|}}}|([[88 modern constellations by area{{!}}{{{тартиб}}}-ум]])}}}}

| сарлавҳа14  = {{#if:{{{дурахшонтарин|}}}|Ситораҳои дурахшонтарин}}
| матн15   = {{#if:{{{дурахшонтарин|}}}|{{{дурахшонтарин}}}&amp;nbsp;({{{қадри ситорагӣ|}}}&lt;sup&gt;[[Қадри зоҳирии ситорагӣ|m]]&lt;/sup&gt;)}}

| сарлавҳа17 = {{#if:{{{шиҳобборон|}}}|[[Шиҳобборон]]ҳо}}
| матн18   = {{{шиҳобборон|}}}

| сарлавҳа19 = Ситораҳои ҳамсоя
| матн20 = {{{ҳамсоя|}}}

| поёнӣ = {{Қуттӣ/Викианбор|from={{{from|}}}}}
}}&lt;noinclude&gt;{{documentation}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>55v4e8141qf61nz67321g98lzr8zydv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ҷалолпур</title>
    <ns>0</ns>
    <id>330995</id>
    <revision>
      <id>1469747</id>
      <parentid>1469564</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T21:18:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469747</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5176" sha1="p8kayljhfyi331i8sxfp2rhrvsgnc78" xml:space="preserve">{{МА
| мақом = шаҳр
| номи тоҷикӣ = Ҷалолпур
| номи аслӣ = {{lang-en|Jalalpur}}
| кишвар = Покистон
| lat_deg = 32
| lon_deg = 74
| lat_min = 46
| lat_sec = 00
| lat_dir = N
| lon_min = 13
| lon_sec = 00
| lon_dir = E
| CoordScale = 
| этнохороним = 
| DST = 
| сайт = 
}}'''Ҷалолпур''' (урду: جلالپور, англисӣ: ''Jalalpur'' )  шаҳрест дар шарқи [[Покистон]], ки дар [[Панҷоб (Покистон)|вилояти Панҷоб]] ҷойгир аст. Он маркази маъмурии ноҳияи ҳамном аст. Он пойтахти Агентии Ҷалолпур - Ҷаттан аст, ки тақрибан 50 км аз [[Кашмир]] ҷойгир аст. &lt;ref&gt;[http://www.nrb.gov.pk/lg_election/union.asp?district=10&amp;dn=Gujrat Tehsils &amp; Unions in the District of Gujrat – Government of Pakistan] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20090214003046/http://www.nrb.gov.pk/lg_election/union.asp?district=10&amp;dn=Gujrat|date=2009-02-14}}&lt;/ref&gt;

== Ҷуғрофия ва иқлим ==
Шаҳр дар дашти Ҳинду-Ганг, дар 120 км ҷанубу шарқи [[Исломобод]] ҷойгир аст. Иқлим [[Иқлими гармсерӣ]] бо тобистони гарм (то +45°C) аст .&amp;nbsp;) ва зимистонҳои мулоим (+10-15 °C).

== Таърих ==
[[Искандари Мақдунӣ]]  Порро мағлуб кард ва дар баробари дигар корҳо, шаҳри Шаклангарро дар замини ӯ дар наздикии дарёи Ченаб бунёд кард. Аҳолии он асосан юнониҳо буданд. Пас аз рафтани Искандари Мақдунӣ, шаҳр муддати тӯлонӣ шукуфоӣ мекард. Гумон меравад, ки Чандрагупта Мауря дар ин шаҳр биноҳо сохтааст. Ҷалолуддин Фирӯз, ки барои мубориза бо истилои муғул ба шаҳр такя мекард, шаҳрро ба шарафи ӯ Ҷалолуд номгузорӣ кард. Сипас шаҳр аз ҷониби Ҷаттҳои маҳаллӣ дубора номгузорӣ шуд. Дар [[Ҳиндустони Бритониё|давраи мустамликадорӣ]] (1849–1947), он як маркази муҳими тиҷоратӣ буд. &lt;ref&gt;{{Cite news|title=HISTORY OF JALAPURJATTAN|url=https://jalalpurjattan.com/history-jalalpur-jattan/|work=Jalalpur Jattan|date=2020-10-07|accessdate=2025-05-26|language=en-US|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210923052519/https://jalalpurjattan.com/history-jalalpur-jattan/|archivedate=2021-09-23}}&lt;/ref&gt;

== Иқтисод ==
Саноати асосӣ:

* [[Кишоварзӣ]] (пахта, гандум, найшакар)
* Саноати [[нассоҷӣ]]
* Истеҳсоли молҳои чармӣ
* [[Қолинбофӣ]] (&quot;қолинҳои Ҷалолпур&quot;-и машҳур)

== Аҳолӣ ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Шумораи Аҳолӣ
! Сол
! Шумораи аҳолӣ
|-
| Соли 1951
| Соли 18138
|-
| Соли 1961
| 16988
|-
| Соли 1972
| 23459
|-
| Соли 1981
| 29590
|-
| Соли 1998
| 69395
|-
| соли 2017
| 96210
|-
| Соли 2023
| 146743
|}
Маълумот аз &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://repository.lahoreschool.edu.pk/xmlui/bitstream/handle/123456789/13673/Administrative%20Units.pdf?isAllowed=y&amp;sequence=1|title=Population by administrative units 1951-1998|publisher=[[Pakistan Bureau of Statistics]]}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.pbs.gov.pk/sites/default/files//dcr/GUJRAT_BLOCKWISE.pdf|title=District Census Report Gujrat 2017|publisher=Pakistan Bureau of Statistics}}&lt;/ref&gt;


Хусусиятҳои аҳолӣ (2023):

* Зичии аҳолӣ: 1,214 нафар/км²
* Рушди солона: 2.7%
* Таносуби ҷинсӣ: 105 мард ба 100 зан
* Саводнокӣ: 68% (аз миёнаи Покистон болотар)

== Ҷойҳои тамошобоб ==

* Масҷиди Ҷалолуддин (асри XIX)
* Қалъаи Ҷалолпур (харобаҳои қалъаи Муғул)
* Фестивали солонаи мусиқии суфӣ

== Нақлиёт ==
Роҳҳои зерин аз шаҳр мегузаранд:

* Шоҳроҳи N5 ( [[Карочӣ]] - [[Пешовар]] )
* Истгоҳи роҳи оҳани Покистон

== Сокинони машҳур ==

* Абдулҳақ (1920-1995) - классики шеъри урду 
* Заҳро Шаҳид Ҳусайн (1954–2013) – сиёсатмадор, шаҳрдори [[Лоҳур]]

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

== Пайвандҳо ==

* [https://www.punjab.gov.pk Сомонаи расмии ҳукумати Панҷоб] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20201007082535/https://punjab.gov.pk/ |date=2020-10-07 }}
[[Гурӯҳ:Шаҳрҳои Покистон]]
[[Гурӯҳ:Иёлати Панҷоб (Покистон)]]
[[Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>p8kayljhfyi331i8sxfp2rhrvsgnc78</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шиҳобборон</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331006</id>
    <revision>
      <id>1469728</id>
      <parentid>1469622</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T16:15:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>30618</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1469728</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3244" sha1="8al0fdqf4ad5eku6r4x3o1edpa1kcxr" xml:space="preserve">
Навиштаҳои таърихӣ нишон медиҳанд, ки мушоҳидаҳои шиҳобборонҳо аз тарафи спартагиҳо ҳанӯз дар соли 1200 пеш аз милод рух додаанд. Сабтҳои муфассал аз бойгониҳои қадимӣ нишон медиҳанд, ки онҳо аз Чин, Ҷопон ва Корея мушоҳида шудаанд.&lt;ref name=&quot;Williams_Murad_2002&quot;&gt;{{Cite book|chapter=Introduction|first=Iwan P.|last=Williams|first2=Edmond|last2=Murad|title=Meteors in the Earth's Atmosphere: Meteoroids and Cosmic Dust and Their Interactions with the Earth's Upper Atmosphere|editor-last=Murad|editor-first2=Iwan P.|editor-last2=Williams|publisher=Cambridge University Press|year=2002|isbn=978-0-521-80431-8|chapter-url=https://books.google.com/books?id=eqd4e34uE-MC&amp;pg=PA4}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|title=Analysis of historical meteor and meteor shower records: Korea, China, and Japan|author=Yang|first=Hong-Jin|journal=Icarus|volume=175|issue=1|pages=215–225|date=May 2005|doi=10.1016/j.icarus.2004.10.007|arxiv=astro-ph/0501216|bibcode=2005Icar..175..215Y}}&lt;/ref&gt; Солномаҳои зиёде мавҷуданд, ки арабҳои асримиёнагӣ шиҳобборонро сабт кардаанд, зеро онҳо онҳоро ҳамчун шоғуни нек меҳисобиданд.&lt;ref&gt;{{Cite journal|title=A Catalogue of Meteor Showers in Mediaeval Arab Chronicles|author=Rada|first=W. S.|journal=Quarterly Journal of the Royal Astronomical Society|volume=33|issue=1|page=5|date=March 1992|bibcode=1992QJRAS..33....5R}}&lt;/ref&gt; Шиҳобборон дар моҳи августи соли 1583 дар дастнависҳои Тимбукту низ сабт шудааст.&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Holbrook|first=Jarita C.|url=https://books.google.com/books?id=4DJpDW6IAukC&amp;pg=PA182|title=African Cultural Astronomy|last2=Medupe, R. Thebe|last3=Johnson Urama|date=2008|publisher=Springer|isbn=978-1-4020-6638-2|author-link3=Johnson Urama}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Stars of the Sahara&quot;&gt;{{Cite journal|author=Abraham|first=Curtis|title=Stars of the Sahara|journal=New Scientist|issue=2617|date=15 August 2007|volume=195|pages=39–41|doi=10.1016/S0262-4079(07)62093-4|url=http://www.islandmix.com/backchat/f6/libraries-timbuktu-166732/|accessdate=2011-07-21}} {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20191229161531/http://www.islandmix.com/backchat/f6/libraries-timbuktu-166732/ |date=2019-12-29 }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Hammer|first=Joshua|title=The Bad-Ass Librarians of Timbuktu And Their Race to Save the World's Most Precious Manuscripts|publisher=Simon &amp; Schuster|year=2016|isbn=978-1-4767-7743-6|location=New York|pages=26–27}}&lt;/ref&gt; Шиҳобборони Лиридҳо қадимтарин ҳодисаест, ки пайваста сабт шудааст ва сабтҳо дар Чин ба соли 687 пеш аз милод рост меоянд.&lt;ref&gt;{{Cite journal|title=The Lyrids meteor shower: A historical perspective|first=M. J. Martínez|author=Usó|journal=Planetary and Space Science|volume=238|date=November 15, 2023|id=105803|doi=10.1016/j.pss.2023.105803|bibcode=2023P&amp;SS..23805803M}}&lt;/ref&gt;</text>
      <sha1>8al0fdqf4ad5eku6r4x3o1edpa1kcxr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Иллюстратсия</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331014</id>
    <revision>
      <id>1469692</id>
      <parentid>1469668</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T12:21:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <comment>/* Адабиёт */</comment>
      <origin>1469692</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9301" sha1="g4acgzpcub1y4v32q68hvye5z11oui6" xml:space="preserve">'''Тасвирсозӣ''', '''иллюстратсия''' (лот. illustratio — тасвири аёнӣ, тасвири зинда) — [[Тасвир|тасвири]] зоҳирӣ ё сатҳии воқеият ва хислати одам дар асарҳои санъат. 

Тасвирсозӣ як соҳаи санъат буда, асосан дар шарҳи асари илмӣ ва бадеӣ ёрӣ мерасонад. Тасвирсозӣ хосси санъати қаламкашӣ (графика), ороиши китоб, рӯзнома, маҷалла ва ғ. мебошад. Рушди санъати тасвирсозӣ бо таърихи китоб алоқаманд аст. Дар ибтидо тасвирсозиҳои дастнависҳо тавассути минётура сурат гирифта, баъди ба вуҷуд омадани китоби чопӣ (чопи сангӣ) тасвирсозӣ як қисми асосии графика гардид. Аввалин тасвирсозиҳои ҳаккокӣ (ксилографӣ) асрҳои 6-7 дар Чин пайдо шуда, асри 12 интишор ёфтанд. Ибтидои асри 17 дар Ҷопон графикаи китоб ба вуҷуд омада, асрҳои 18-19 инкишоф ёфт. Мусаввирон Х. Моронобу, С. Харунобу, К. Утамаро, К. Хокусай бо муҳаббати бузург ҳастии оламро дар тасвирсозӣ таҷассум сохтаанд. Дар Аврупо тасвирсозии ҳаккокӣ дар асри 15 ба вуҷуд омада, аввал як воситаи муҳимми интишори тафаккури динӣ-дидактикӣ ва баъдан ҳамчун ғояҳои гуманистию навоварона густариш ёфт («Мазҳакаи илоҳӣ»-и А. Данте, рассом С. Боттичелли). Дар Руси Қадим низ ба дастнависҳои асарҳои динӣ, таърихӣ ва солномаҳо тасвирсозӣ меофариданд. Дар Арманистон, Гурҷистон, Византия ва Аврупои Ғарбию Шарқӣ низ санъати тасвирсозӣ ривоҷ ёфта буд. Аз ҷумла дар Гурҷистон достони «Палангинапӯш»-и Ш. Руставели бо тасвирсозиҳои хеле ҷолиб оро ёфтааст (М. Тавкаришвили, 1946). Дар Озарбойҷон, Осиёи Миёна, Эрон, Ҳиндустон ба офаридаҳои Абулқосим Фирдавсӣ, Низомии Ганҷавӣ, Умари Хайём ва дигар адибони бузург минётурҳои зиёде кашида шудаанд. Дар асри 15 ва аввали асри 16 мактаби минётурнигории Ҳирот дар Шарқи Миёна сабки хоссе буд, ки таҳти таъсири он дар асрҳои баъдӣ чандин мактабҳои минётурнигорӣ ва марказҳои маданӣ-фарҳангӣ ба вуҷуд омаданд. Барои ороишоти дастнависҳо мусаввараҳои китобӣ аҳаммияти махсус пайдо карда, бо услуби рассомии монументалӣ ва санъати амалӣ инкишоф ёфт. Бахусус саҳнаҳои пазироӣ, вохӯрӣ, шикор, муҳорибаҳои дастаҷамъии ҷанговарон ва ҷанги тан ба тан, манзараҳои нотакрори табиат ва заҳмати ҳунармандон аз мавзӯъҳои асосии тасвири минётурнигорон буданд. Дар нимаи дуввуми асри ХV санъати минётурнигорӣ тавассути минётураҳои Камолуддин Беҳзод ва рассомони давраи ӯ — Мираки Наққош, Шоҳмузаффар, Қосим Алӣ ва дигар рассомон ба пояи баланд расид. Силсилаи асарҳои минётурии онҳо арзиши асарҳои классиконро афзун сохт. Беҳзод ба ҳайси китобдори китобхонаи дарбори охирин намояндаи Темуриён дар Хуросон — Ҳусайн Бойқаро (ҳукмронӣ, 1469—1506), ки тамоми котибону музаҳҳибон, ҳалкорону заркӯбон, лаввоҳону саҳҳофон, ҷадвалкашону наққошони китобхонаро таҳти итоати ӯ гузошта буд, санъати ороиши китобро ба пояи хеле баланд расонд.

Намоёнтарин устодони санъати тасвирсозии асрҳои миёнаи мутааххир ва Эҳё М. Волгемут, В. Плейденвурф, А. Дюрер (Олмон), У. Граф (Швейтсария), Я. Сварт (Нидерландия), Б. Саломон, Ж. Дюве (Фаронса), В. Тисиан (Италия) ва дигарон буданд. Охири асри 16 дар тасвирсозӣ ҳаккокии рӯи мис маъмул гардид. Дар ин давра тасвирсозӣ ба санъати мустақиле табдил ёфт, ки онро дар коғази махсус кашида, баъд ба матн мечаспониданд. Дар ибтидои асри 19 намунаҳои беҳтарини тасвирсозии илмию табиӣ офарида шуданд. Беҳтарин тасвирсозиҳои охири асри 19 ва аввали асри 20 ба Т. Стейнлен, Д. Верж (Фаронса), М. А. Врубел, Л. О. Пастернак (Русия), Р. Кент (ИМА) тааллуқ доранд. Ба тасвирсозии асри 20 шарҳу тафсири бевоситаи матни асар хоссанд. Тасвирсозӣ дар давраи шӯравӣ яке аз воситаҳои тарбияи ғоявию эстетикӣ маҳсуб мешуд. Интишори нахустин китобҳои дарсӣ дар аввали солҳои 20 асри 20 барои инкишофи санъати қаламкашӣ ва тасвирсозикунонии китобҳо асос гардид. Дар ин давра фаъолияти рассомон Л. Бурэ, В. Еремян, Г. Никитин, А. Сиддиқӣ, М. Новик, К. Чепраков, В. Куколев сермаҳсул мебошанд. Солҳои 50-60 асри 20 ороиши китобҳо хеле инкишоф ёфт. Тасвирсозиҳои рассомон Б. Серебрянский ва П. Зобнин дар асарҳои «Дохунда», «Марги Судхӯр» ва «Одина»-и С. Айнӣ хеле моҳирона мебошанд. Б. Серебрянский ба «Шоҳнома»-и Фирдавсӣ низ тасвирсозиҳои хос офаридааст. Рассомони моҳир, аз ҷумла К. Туренко, С. Вишнеполский, Д. Винокуров, В. Фомин, С. Краснополский ва дигарон барои асарҳои адибони бузург Рӯдакӣ, Фирдавсӣ, Низомӣ, Хайём, Навоӣ, Бедил, Улуғзода, Деҳотӣ, Турсунзода, Миршакар тасвирсозиҳои зиёд офаридаанд. Солҳои 70-80 асри 20 графикаи тоҷик ба таври бесобиқа рушд кард. Дар ин давра тасвирсозиҳои қаламкашони Тоҷикистон, аз ҷумла П. Гейвандов, С. Вишнеполский, В. Пӯлодов, Б. Серебрянский, К. Туренко, Т. Самандаров, Р. Азимов, М. Ғаниев, Ф. Хоҷаев ва дигарон дар ороиши китобҳо назаррас мебошанд. Ҳоло бо тасвирсозии китобҳо бештар рассомон А. Исоев, С. Имоддинова, Ғ. Шукуров ва дигарон машғуланд. Аз ҷумла С. Имоддинова дар офаридани тасвирҳо мувофиқи муҳтавои китобҳои «Спитамен», «Энсиклопедияи Миллии Тоҷик» (ҷилдҳои 2-6), «Донишнома барои кӯдакону наврасон», «Фарҳанги мардуми тоҷик» (ҷилдҳои 1-2) маҳорати баланд зоҳир кардааст.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Иллюстратсия|7|муаллиф=З. Боймуродова}}
* {{ЭАСТ|Иллюстрация||1|муаллиф= }}
* Луғати русӣ-тоҷикии истилоҳоти санъат. Д., 2003;
* Мухторов А. Таърихи халқи тоҷик. Асрҳои ХIV-ХIХ.
* Китоби дарсӣ барои синфи 8. Д., 2009.

[[Гурӯҳ:Ҳунар]]</text>
      <sha1>g4acgzpcub1y4v32q68hvye5z11oui6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Изооктан</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331016</id>
    <revision>
      <id>1469765</id>
      <parentid>1469676</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T03:28:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469765</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1455" sha1="h4bdllfpl4lgdcr0x53i8phmrj8bl0j" xml:space="preserve">{{Моддаҳои химиявӣ}}
'''Изооктан''' —  2, 2,4-триметилпентан, карбоҳидриди ҳадноки қатори алифатӣ, C (CH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;)&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt; – CH&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; – CH (CH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;)&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;. Моеи шаффофи беранг, бӯи [[бензин]] дорад; t гудозишаш 107,38&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С, t ҷӯшишаш 99,24&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С, зичиаш 0,69192 г/см&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt; (20&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С). 

== Тавсиф ==
Изооктан дар об ҳал нашуда, дар моддаҳои ҳалкунандаи органикӣ ҳал мешавад; бо [[бензол]] ва спиртҳои метилу этил омехтаҳои азеотропӣ ҳосил мекунад. Изооктан ҳамроҳ бо изомерҳои дигари октан камубеш дар бензинҳои полоиши бевосита вуҷуд дорад. Дар саноат Изооктанро бо роҳи ҳидриронии диизобутилен бо иштироки катализаторҳо ҳосил мекунанд. Изооктан ҳамчун маводди иловагӣ барои истеҳсоли бензини авиатсионӣ истифода мешавад.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изооктан|7|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
[[Гурӯҳ:Модда]]</text>
      <sha1>h4bdllfpl4lgdcr0x53i8phmrj8bl0j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469766</id>
      <parentid>1469765</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T03:29:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469766</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1455" sha1="dkz8xqyvgha78utm7kzwczy10zww1wr" xml:space="preserve">{{Моддаҳои кимиявӣ}}
'''Изооктан''' —  2, 2,4-триметилпентан, карбоҳидриди ҳадноки қатори алифатӣ, C (CH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;)&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt; – CH&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; – CH (CH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;)&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;. Моеи шаффофи беранг, бӯи [[бензин]] дорад; t гудозишаш 107,38&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С, t ҷӯшишаш 99,24&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С, зичиаш 0,69192 г/см&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt; (20&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С). 

== Тавсиф ==
Изооктан дар об ҳал нашуда, дар моддаҳои ҳалкунандаи органикӣ ҳал мешавад; бо [[бензол]] ва спиртҳои метилу этил омехтаҳои азеотропӣ ҳосил мекунад. Изооктан ҳамроҳ бо изомерҳои дигари октан камубеш дар бензинҳои полоиши бевосита вуҷуд дорад. Дар саноат Изооктанро бо роҳи ҳидриронии диизобутилен бо иштироки катализаторҳо ҳосил мекунанд. Изооктан ҳамчун маводди иловагӣ барои истеҳсоли бензини авиатсионӣ истифода мешавад.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изооктан|7|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
[[Гурӯҳ:Модда]]</text>
      <sha1>dkz8xqyvgha78utm7kzwczy10zww1wr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469767</id>
      <parentid>1469766</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T03:29:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469767</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1451" sha1="a3v9uyrfyqhp68foapmcg3nk9xctsio" xml:space="preserve">{{Моддаи кимиявӣ}}
'''Изооктан''' —  2, 2,4-триметилпентан, карбоҳидриди ҳадноки қатори алифатӣ, C (CH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;)&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt; – CH&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; – CH (CH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;)&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;. Моеи шаффофи беранг, бӯи [[бензин]] дорад; t гудозишаш 107,38&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С, t ҷӯшишаш 99,24&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С, зичиаш 0,69192 г/см&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt; (20&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С). 

== Тавсиф ==
Изооктан дар об ҳал нашуда, дар моддаҳои ҳалкунандаи органикӣ ҳал мешавад; бо [[бензол]] ва спиртҳои метилу этил омехтаҳои азеотропӣ ҳосил мекунад. Изооктан ҳамроҳ бо изомерҳои дигари октан камубеш дар бензинҳои полоиши бевосита вуҷуд дорад. Дар саноат Изооктанро бо роҳи ҳидриронии диизобутилен бо иштироки катализаторҳо ҳосил мекунанд. Изооктан ҳамчун маводди иловагӣ барои истеҳсоли бензини авиатсионӣ истифода мешавад.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изооктан|7|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
[[Гурӯҳ:Модда]]</text>
      <sha1>a3v9uyrfyqhp68foapmcg3nk9xctsio</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469768</id>
      <parentid>1469767</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T03:32:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469768</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1434" sha1="jnzqf5yc7rmk5dkpipfqko2suwt4zyt" xml:space="preserve">{{Модда}}
'''Изооктан''' —  2, 2,4-триметилпентан, карбоҳидриди ҳадноки қатори алифатӣ, C (CH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;)&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt; – CH&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; – CH (CH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;)&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;. Моеи шаффофи беранг, бӯи [[бензин]] дорад; t гудозишаш 107,38&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С, t ҷӯшишаш 99,24&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С, зичиаш 0,69192 г/см&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt; (20&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С). 

== Тавсиф ==
Изооктан дар об ҳал нашуда, дар моддаҳои ҳалкунандаи органикӣ ҳал мешавад; бо [[бензол]] ва спиртҳои метилу этил омехтаҳои азеотропӣ ҳосил мекунад. Изооктан ҳамроҳ бо изомерҳои дигари октан камубеш дар бензинҳои полоиши бевосита вуҷуд дорад. Дар саноат Изооктанро бо роҳи ҳидриронии диизобутилен бо иштироки катализаторҳо ҳосил мекунанд. Изооктан ҳамчун маводди иловагӣ барои истеҳсоли бензини авиатсионӣ истифода мешавад.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изооктан|7|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
[[Гурӯҳ:Модда]]</text>
      <sha1>jnzqf5yc7rmk5dkpipfqko2suwt4zyt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469770</id>
      <parentid>1469768</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T03:32:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469770</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1438" sha1="4d9s8gi36xkm9a5nywg7xpxxlbuvdfu" xml:space="preserve">{{Моддаҳо}}
'''Изооктан''' —  2, 2,4-триметилпентан, карбоҳидриди ҳадноки қатори алифатӣ, C (CH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;)&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt; – CH&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; – CH (CH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;)&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;. Моеи шаффофи беранг, бӯи [[бензин]] дорад; t гудозишаш 107,38&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С, t ҷӯшишаш 99,24&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С, зичиаш 0,69192 г/см&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt; (20&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С). 

== Тавсиф ==
Изооктан дар об ҳал нашуда, дар моддаҳои ҳалкунандаи органикӣ ҳал мешавад; бо [[бензол]] ва спиртҳои метилу этил омехтаҳои азеотропӣ ҳосил мекунад. Изооктан ҳамроҳ бо изомерҳои дигари октан камубеш дар бензинҳои полоиши бевосита вуҷуд дорад. Дар саноат Изооктанро бо роҳи ҳидриронии диизобутилен бо иштироки катализаторҳо ҳосил мекунанд. Изооктан ҳамчун маводди иловагӣ барои истеҳсоли бензини авиатсионӣ истифода мешавад.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изооктан|7|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
[[Гурӯҳ:Модда]]</text>
      <sha1>4d9s8gi36xkm9a5nywg7xpxxlbuvdfu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469773</id>
      <parentid>1469770</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T03:33:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469773</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1419" sha1="8tefh5pum21y3bfybu4iy2simgtwyzg" xml:space="preserve">'''Изооктан''' —  2, 2,4-триметилпентан, карбоҳидриди ҳадноки қатори алифатӣ, C (CH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;)&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt; – CH&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; – CH (CH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;)&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;. Моеи шаффофи беранг, бӯи [[бензин]] дорад; t гудозишаш 107,38&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С, t ҷӯшишаш 99,24&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С, зичиаш 0,69192 г/см&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt; (20&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;С). 

== Тавсиф ==
Изооктан дар об ҳал нашуда, дар моддаҳои ҳалкунандаи органикӣ ҳал мешавад; бо [[бензол]] ва спиртҳои метилу этил омехтаҳои азеотропӣ ҳосил мекунад. Изооктан ҳамроҳ бо изомерҳои дигари октан камубеш дар бензинҳои полоиши бевосита вуҷуд дорад. Дар саноат Изооктанро бо роҳи ҳидриронии диизобутилен бо иштироки катализаторҳо ҳосил мекунанд. Изооктан ҳамчун маводди иловагӣ барои истеҳсоли бензини авиатсионӣ истифода мешавад.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изооктан|7|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Моддаҳои кимиёвӣ]]
[[Гурӯҳ:Модда]]</text>
      <sha1>8tefh5pum21y3bfybu4iy2simgtwyzg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Қадри зоҳирии ситорагӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331018</id>
    <revision>
      <id>1469699</id>
      <timestamp>2026-04-22T13:22:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Бо тарҷумаи саҳифаи &quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1346109247|Apparent magnitude]]&quot; сохта шудааст</comment>
      <origin>1469699</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1436" sha1="lwdxpgy8jumgdskgo67y9080bv4ot1t" xml:space="preserve">'''Қадри зоҳирии ситорагӣ''' ('''{{Mvar|m}}''') ченаки дурахшонии [[ситора]], [[ҷирми осмонӣ]] ё дигар объектҳои осмонӣ ба монанди [[Моҳвора|моҳвораҳои сунъӣ]] мебошад. Қадри он аз &lt;a href=&quot;./Luminosity&quot; rel=&quot;mw:WikiLink&quot; data-linkid=&quot;13&quot; data-cx=&quot;{&amp;amp;quot;adapted&amp;amp;quot;:false,&amp;amp;quot;sourceTitle&amp;amp;quot;:{&amp;amp;quot;title&amp;amp;quot;:&amp;amp;quot;Luminosity&amp;amp;quot;,&amp;amp;quot;thumbnail&amp;amp;quot;:{&amp;amp;quot;source&amp;amp;quot;:&amp;amp;quot;https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/83/The_Sun_in_white_light.jpg/120px-The_Sun_in_white_light.jpg&amp;amp;quot;,&amp;amp;quot;width&amp;amp;quot;:80,&amp;amp;quot;height&amp;amp;quot;:80},&amp;amp;quot;description&amp;amp;quot;:&amp;amp;quot;Measurement of radiant electromagnetic power emitted by an object&amp;amp;quot;,&amp;amp;quot;pageprops&amp;amp;quot;:{&amp;amp;quot;wikibase_item&amp;amp;quot;:&amp;amp;quot;Q105902&amp;amp;quot;},&amp;amp;quot;pagelanguage&amp;amp;quot;:&amp;amp;quot;en&amp;amp;quot;},&amp;amp;quot;targetFrom&amp;amp;quot;:&amp;amp;quot;source&amp;amp;quot;}&quot; class=&quot;cx-link&quot; id=&quot;mwFg&quot; title=&quot;Luminosity&quot;&gt;дурахшонии&lt;/a&gt; дохилии он, масофа ва ҳама гуна хомӯшшавии нури объект, ки аз ҷониби чанги байниситоравӣ ё атмосфера дар хатти дид барои нозир ба вуҷуд омадааст, вобаста аст.</text>
      <sha1>lwdxpgy8jumgdskgo67y9080bv4ot1t</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469701</id>
      <parentid>1469699</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T13:25:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469701</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="610" sha1="s4yoi96wmlw2s9nyd990fid8nvv2ujx" xml:space="preserve">'''Қадри зоҳирии ситорагӣ''' ('''{{Mvar|m}}''') ченаки дурахшонии [[ситора]], [[ҷирми осмонӣ]] ё дигар объектҳои осмонӣ ба монанди [[Моҳвора|моҳвораҳои сунъӣ]] мебошад. Қадри он аз дурахшонии дохилии он, масофа ва ҳама гуна хомӯшшавии нури объект, ки аз ҷониби чанги байниситоравӣ ё атмосфера дар хатти дид барои нозир ба вуҷуд омадааст, вобаста аст.</text>
      <sha1>s4yoi96wmlw2s9nyd990fid8nvv2ujx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Майл (нуҷум)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331019</id>
    <revision>
      <id>1469710</id>
      <timestamp>2026-04-22T13:55:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Бо тарҷумаи саҳифаи &quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1349791309|Declination]]&quot; сохта шудааст</comment>
      <origin>1469710</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="949" sha1="ar8cjx9q5tapaujpb7yeboitxeubzig" xml:space="preserve">Дар [[Ахтаршиносӣ|ситорашиносӣ]], '''майли ҷирми осмонӣ''' ('''''δ''''' ) масофаи кунҷӣ аз экватори осмонӣ дар кураи осмонӣ аст; вақте ки бо болоравии рост ҷуфт мешавад, он системаи координатаҳои экваториро ташкил медиҳад. Кунҷи майл дар шимол (мусбат) ё ҷануб (манфӣ)-и экватори осмонӣ чен карда мешавад ва бо доираи соат, ки аз нуқтаи мавриди назар мегузарад, рост меояд.&lt;ref&gt;
{{Cite book|last=U.S. Naval Observatory|first=Nautical Almanac Office|editor-last=P. Kenneth Seidelmann|title=Explanatory Supplement to the Astronomical Almanac|publisher=University Science Books, Mill Valley, CA|date=1992|isbn=0-935702-68-7|page=724}}
&lt;/ref&gt;
[[Гурӯҳ:Зовия]]</text>
      <sha1>ar8cjx9q5tapaujpb7yeboitxeubzig</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Майл</title>
    <ns>10</ns>
    <id>331020</id>
    <revision>
      <id>1469713</id>
      <timestamp>2026-04-22T14:08:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: {{Str rep|{{{1}}}|-|−}}&amp;deg;{{#ifeq: {{{2|+}}}|{{{2|-}}}|&amp;nbsp;{{{2|}}}&amp;prime;|}}{{#ifeq: {{{3|+}}}|{{{3|-}}}|&amp;nbsp;{{{3|}}}&amp;Prime;|}}&lt;noinclude&gt; {{documentation}} &lt;/noinclude&gt;</comment>
      <origin>1469713</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="178" sha1="ca7a9juvcbyfr10chaus86lqwz0ed6y" xml:space="preserve">{{Str rep|{{{1}}}|-|−}}&amp;deg;{{#ifeq: {{{2|+}}}|{{{2|-}}}|&amp;nbsp;{{{2|}}}&amp;prime;|}}{{#ifeq: {{{3|+}}}|{{{3|-}}}|&amp;nbsp;{{{3|}}}&amp;Prime;|}}&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ca7a9juvcbyfr10chaus86lqwz0ed6y</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469715</id>
      <parentid>1469713</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T14:12:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469715</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="199" sha1="lfvjq21p8ngtynxr2zc6gtwkk0m1yqo" xml:space="preserve">{{#ifeq: {{{4}}}
| Eq
| {{{1}}}+{{{2}}}+{{{3}}}
| {{str rep|{{{1}}}|-|−}}&amp;deg;{{#if: {{{2|}}} | &amp;nbsp;{{{2|}}}&amp;prime; }}{{#if: {{{3|}}} | &amp;nbsp;{{{3|}}}&amp;Prime; }}
}}&lt;noinclude&gt;
{{doc}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>lfvjq21p8ngtynxr2zc6gtwkk0m1yqo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469717</id>
      <parentid>1469715</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T14:25:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469717</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="178" sha1="ca7a9juvcbyfr10chaus86lqwz0ed6y" xml:space="preserve">{{Str rep|{{{1}}}|-|−}}&amp;deg;{{#ifeq: {{{2|+}}}|{{{2|-}}}|&amp;nbsp;{{{2|}}}&amp;prime;|}}{{#ifeq: {{{3|+}}}|{{{3|-}}}|&amp;nbsp;{{{3|}}}&amp;Prime;|}}&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ca7a9juvcbyfr10chaus86lqwz0ed6y</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469718</id>
      <parentid>1469717</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T14:27:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469718</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="212" sha1="prieyflgc6rzeq6rishf9nbd5s66fmo" xml:space="preserve">{{#if: {{{2|}}} |
  {{Str rep|{{{1}}}|-|−}}&amp;deg;
  {{#if: {{{2|}}}|&amp;nbsp;{{{2}}}&amp;prime;}}
  {{#if: {{{3|}}}|&amp;nbsp;{{{3}}}&amp;Prime;}}
|
  {{Str rep|{{{1}}}|-|−}}&amp;deg;
}}&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>prieyflgc6rzeq6rishf9nbd5s66fmo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469720</id>
      <parentid>1469718</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T14:30:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469720</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="83" sha1="ib8s1j01qlixyu7bni1mc0n39vu34z2" xml:space="preserve">{{#invoke:Майл|decimalToDMS|{{{1}}}}}&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ib8s1j01qlixyu7bni1mc0n39vu34z2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Модул:Майл</title>
    <ns>828</ns>
    <id>331021</id>
    <revision>
      <id>1469719</id>
      <timestamp>2026-04-22T14:29:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: local p = {}  function p.decimalToDMS(frame)     local value = tonumber(frame.args[1])     if not value then return &quot;&quot; end      local sign = value &lt; 0 and &quot;−&quot; or &quot;&quot;     value = math.abs(value)      local deg = math.floor(value)     local min_float = (value - deg) * 60     local min = math.floor(min_float)     local sec = math.floor((min_float - min) * 60 + 0.5)      return string.format(&quot;%s%d° %d′ %d″&quot;, sign, deg, min, sec) end  return p</comment>
      <origin>1469719</origin>
      <model>Scribunto</model>
      <format>text/plain</format>
      <text bytes="448" sha1="6gjpe5czy9kk76ztcr6y3163pjufrh1" xml:space="preserve">local p = {}

function p.decimalToDMS(frame)
    local value = tonumber(frame.args[1])
    if not value then return &quot;&quot; end

    local sign = value &lt; 0 and &quot;−&quot; or &quot;&quot;
    value = math.abs(value)

    local deg = math.floor(value)
    local min_float = (value - deg) * 60
    local min = math.floor(min_float)
    local sec = math.floor((min_float - min) * 60 + 0.5)

    return string.format(&quot;%s%d° %d′ %d″&quot;, sign, deg, min, sec)
end

return p</text>
      <sha1>6gjpe5czy9kk76ztcr6y3163pjufrh1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Модул:Майл/doc</title>
    <ns>828</ns>
    <id>331022</id>
    <revision>
      <id>1469722</id>
      <timestamp>2026-04-22T14:35:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Ин модул дар шаблони {{t|Майл}} истифода шуда, ҳар гуна дараҷаҳои [[Майл (нуҷум)|майли ҷурмҳои осмониро]] ба дараҷа, дақиқа ва сония табдил медиҳад.</comment>
      <origin>1469722</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="260" sha1="4j4w55xw9zxxutetq3z0u0kfbkhysg5" xml:space="preserve">Ин модул дар шаблони {{t|Майл}} истифода шуда, ҳар гуна дараҷаҳои [[Майл (нуҷум)|майли ҷурмҳои осмониро]] ба дараҷа, дақиқа ва сония табдил медиҳад.</text>
      <sha1>4j4w55xw9zxxutetq3z0u0kfbkhysg5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Шаблон:Майл/doc</title>
    <ns>10</ns>
    <id>331023</id>
    <revision>
      <id>1469723</id>
      <timestamp>2026-04-22T14:45:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: {{docpage}}  Шаблон барои стандарткунии [[Майл (нуҷум)|майли ҷурмҳои осмонӣ]].  == Корбурд == {{tc|Майл|''дараҷа''}}  == Намуна == {{tc|Майл|-75.2899170}} ---&gt; '''{{Майл|-75.2899170}}'''&lt;br&gt; {{tc|Майл|83.75097}} ---&gt; '''{{Майл|83.75097}}'''</comment>
      <origin>1469723</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="330" sha1="s3phqmsjvdareemijpouii9zdysj8u7" xml:space="preserve">{{docpage}}

Шаблон барои стандарткунии [[Майл (нуҷум)|майли ҷурмҳои осмонӣ]].

== Корбурд ==
{{tc|Майл|''дараҷа''}}

== Намуна ==
{{tc|Майл|-75.2899170}} ---&gt; '''{{Майл|-75.2899170}}'''&lt;br&gt;
{{tc|Майл|83.75097}} ---&gt; '''{{Майл|83.75097}}'''</text>
      <sha1>s3phqmsjvdareemijpouii9zdysj8u7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469724</id>
      <parentid>1469723</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T14:46:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469724</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="383" sha1="bfrkhj2td7mtbb7m91wynj5v4r8ei9m" xml:space="preserve">{{docpage}}

Шаблон барои стандарткунии [[Майл (нуҷум)|майли ҷурмҳои осмонӣ]].

== Корбурд ==
{{tc|Майл|''дараҷа''}}

== Намуна ==
{{tc|Майл|-75.2899170}} ---&gt; '''{{Майл|-75.2899170}}'''&lt;br&gt;
{{tc|Майл|83.75097}} ---&gt; '''{{Майл|83.75097}}'''&lt;br&gt;
{{tc|Майл|-100}} ---&gt; '''{{Майл|100}}'''</text>
      <sha1>bfrkhj2td7mtbb7m91wynj5v4r8ei9m</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469725</id>
      <parentid>1469724</parentid>
      <timestamp>2026-04-22T14:46:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zosya95</username>
        <id>54344</id>
      </contributor>
      <origin>1469725</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="384" sha1="ris8davmctxt2v9p0mwchx1wbafwxsv" xml:space="preserve">{{docpage}}

Шаблон барои стандарткунии [[Майл (нуҷум)|майли ҷурмҳои осмонӣ]].

== Корбурд ==
{{tc|Майл|''дараҷа''}}

== Намуна ==
{{tc|Майл|-75.2899170}} ---&gt; '''{{Майл|-75.2899170}}'''&lt;br&gt;
{{tc|Майл|83.75097}} ---&gt; '''{{Майл|83.75097}}'''&lt;br&gt;
{{tc|Майл|-100}} ---&gt; '''{{Майл|-100}}'''</text>
      <sha1>ris8davmctxt2v9p0mwchx1wbafwxsv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Хорди Эскура</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331024</id>
    <redirect title="Жорди Эскура" />
    <revision>
      <id>1469735</id>
      <timestamp>2026-04-22T19:02:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <comment>Yoonoos.tj moved page [[Хорди Эскура]] to [[Жорди Эскура]]</comment>
      <origin>1469735</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="41" sha1="ihedi9vz5cdmf5faqqgi9gcvgo493in" xml:space="preserve">#равона [[Жорди Эскура]]</text>
      <sha1>ihedi9vz5cdmf5faqqgi9gcvgo493in</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Вардй Алфаро</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331025</id>
    <redirect title="Вордӣ Алфаро" />
    <revision>
      <id>1469743</id>
      <timestamp>2026-04-22T19:08:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <comment>Yoonoos.tj moved page [[Вардй Алфаро]] to [[Вордӣ Алфаро]]</comment>
      <origin>1469743</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="41" sha1="pdfja4p10g4bzbkh7iazcw6mx3g98ti" xml:space="preserve">#равона [[Вордӣ Алфаро]]</text>
      <sha1>pdfja4p10g4bzbkh7iazcw6mx3g98ti</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Баҳси корбар:Me4osmsa</title>
    <ns>3</ns>
    <id>331026</id>
    <redirect title="Баҳси корбар:Monev90" />
    <revision>
      <id>1469754</id>
      <timestamp>2026-04-22T23:23:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mfield</username>
        <id>5434</id>
      </contributor>
      <comment>Mfield moved page [[Баҳси корбар:Me4osmsa]] to [[Баҳси корбар:Monev90]]: Automatically moved page while renaming the user &quot;[[Special:CentralAuth/Me4osmsa|Me4osmsa]]&quot; to &quot;[[Special:CentralAuth/Monev90|Monev90]]&quot;</comment>
      <origin>1469754</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="49" sha1="8at8zbmkvif748uzsi2yf79dnaujqdl" xml:space="preserve">#равона [[Баҳси корбар:Monev90]]</text>
      <sha1>8at8zbmkvif748uzsi2yf79dnaujqdl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фурудгоҳи гардан к. бӯш</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331027</id>
    <redirect title="Фурудгоҳи Гордон К. Буш" />
    <revision>
      <id>1469761</id>
      <timestamp>2026-04-23T03:06:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <comment>Yoonoos.tj moved page [[Фурудгоҳи гардан к. бӯш]] to [[Фурудгоҳи Гордон К. Буш]]</comment>
      <origin>1469761</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="60" sha1="81nfopyrerq6ochze7dzdgb4xbzhie3" xml:space="preserve">#равона [[Фурудгоҳи Гордон К. Буш]]</text>
      <sha1>81nfopyrerq6ochze7dzdgb4xbzhie3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Олаудаҳ Эквиано</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331028</id>
    <redirect title="Олауда Эквиано" />
    <revision>
      <id>1469772</id>
      <timestamp>2026-04-23T03:32:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Yoonoos.tj</username>
        <id>27005</id>
      </contributor>
      <comment>Yoonoos.tj moved page [[Олаудаҳ Эквиано]] to [[Олауда Эквиано]]</comment>
      <origin>1469772</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="45" sha1="5kyddxar5807max02g0a87lf01erk5z" xml:space="preserve">#равона [[Олауда Эквиано]]</text>
      <sha1>5kyddxar5807max02g0a87lf01erk5z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Изоритмия</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331029</id>
    <revision>
      <id>1469776</id>
      <timestamp>2026-04-23T03:54:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: [[Акс:TenMachautKyrie.jpg|400px|thumb|Изоритмический тенор из первой части [[Kyrie eleison]] мессы Нотр-Дам [[Гийом де Машо|Гильома де Машо]] (c. 1360). Звучание 28 нот распределяется на четырёхнотный шаблон ''talea'', который повторяется семь раз.]] Изоритмия (юн. ἴσος – баробар ва ῥυθμός –...</comment>
      <origin>1469776</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3281" sha1="6vldsm9siknk69bqm3n674e6mdk2338" xml:space="preserve">[[Акс:TenMachautKyrie.jpg|400px|thumb|Изоритмический тенор из первой части [[Kyrie eleison]] мессы Нотр-Дам [[Гийом де Машо|Гильома де Машо]] (c. 1360). Звучание 28 нот распределяется на четырёхнотный шаблон ''talea'', который повторяется семь раз.]]
Изоритмия (юн. ἴσος – баробар ва ῥυθμός – мавзунӣ, таносуб, ритм) —  усули бандубаст дар мусиқии бисёровозии Аврупои асрҳои 14–15, ки такрори бисёркаратаи пайдарҳами давомноки овозҳоро, сарфи назар аз оҳанг (хатти баланди садо)-и дар ҳамон овоз гузаранда, ифода мекунад. Чун қоида, такрори бисёркаратаи ибораҳои оҳангӣ дар тенор (овози баланди мардона), усулҳои такрорёбандаи зарбӣ дар талеа (лот. talea – қисм, ҳисса), оҳанги такроршаванда дар колор (лот. сolor – такрори ороишӣ) ҷойгиранд. Намудҳои таносуби қисми оҳанги такроршаванда (талеа) ва такрорёбии ороишӣ (колор) мухталифанд. Намунаи маъмули он дар як ҳиссаи колор ба 3–4 талеа рост меояд. Баъзан навъҳои мураккаби ҳамоҳангӣ вомехӯранд [синхронӣ – тасвири яквақта (2 колор ба 3 талеа, 3 колор ба 4 талеа рост меояд]. Маънои навозишҳои омехтаи усулҳо ва оҳангҳои мустақил дар он ифода меёбад, ки давомнокии талеа дар ҳолати такрорёбӣ ҳар бор дар баландиҳои гуногун қарор мегирад. 
Бори аввал Изоритмияро мусиқишинос Иоан де Мурис дар «Рисола дар бораи мусиқии мензуралӣ» (тақрибан 1340) мухтасар шарҳ додааст. Нахустин намунаҳои бадеии Изоритмия дар осори мусиқии Филипп де Витри вомехӯранд [аз 15 адад 12 мотетаи ӯ (жанри мусиқии бисёровозии Аврупои Ғарбии асри миёна ва давраи Эҳё) Изоритмия мебошанд]. Дар эҷодиёти Гилома (Гильома) де Машо Изоритмия ниҳоят инкишоф ёфта буд. Изоритмия ҳамчун яке аз усулҳои бандубасти оҳанг дар асри 16 низ вомехӯрд (масалан, дар мотетаҳои Ж. Депре ва А. Вилларта), вале дар асарҳои мусиқии асри 20 кам ба назар мерасад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изоритмия|7|муаллиф= Ш. Ҳабибов. }}
[[Гурӯҳ:Мусиқӣ]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>6vldsm9siknk69bqm3n674e6mdk2338</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469777</id>
      <parentid>1469776</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:06:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469777</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3302" sha1="49ybe8p7v3k7r0gszjqz7v0pkas7au8" xml:space="preserve">[[Акс:TenMachautKyrie.jpg|400px|thumb|Изоритмический тенор из первой части [[Kyrie eleison]] мессы Нотр-Дам [[Гийом де Машо|Гильома де Машо]] (c. 1360). Звучание 28 нот распределяется на четырёхнотный шаблон ''talea'', который повторяется семь раз.]]
Изоритмия ({{lang-grc|ἴσος}}) – баробар ва {{lang-grc|ῥυθμός}} – мавзунӣ, таносуб, ритм) —  усули бандубаст дар мусиқии бисёровозии Аврупои асрҳои 14–15, ки такрори бисёркаратаи пайдарҳами давомноки овозҳоро, сарфи назар аз оҳанг (хатти баланди садо)-и дар ҳамон овоз гузаранда, ифода мекунад. Чун қоида, такрори бисёркаратаи ибораҳои оҳангӣ дар тенор (овози баланди мардона), усулҳои такрорёбандаи зарбӣ дар талеа (лот. talea – қисм, ҳисса), оҳанги такроршаванда дар колор (лот. сolor – такрори ороишӣ) ҷойгиранд. Намудҳои таносуби қисми оҳанги такроршаванда (талеа) ва такрорёбии ороишӣ (колор) мухталифанд. Намунаи маъмули он дар як ҳиссаи колор ба 3–4 талеа рост меояд. Баъзан навъҳои мураккаби ҳамоҳангӣ вомехӯранд [синхронӣ – тасвири яквақта (2 колор ба 3 талеа, 3 колор ба 4 талеа рост меояд]. Маънои навозишҳои омехтаи усулҳо ва оҳангҳои мустақил дар он ифода меёбад, ки давомнокии талеа дар ҳолати такрорёбӣ ҳар бор дар баландиҳои гуногун қарор мегирад. 
Бори аввал Изоритмияро мусиқишинос Иоан де Мурис дар «Рисола дар бораи мусиқии мензуралӣ» (тақрибан 1340) мухтасар шарҳ додааст. Нахустин намунаҳои бадеии Изоритмия дар осори мусиқии Филипп де Витри вомехӯранд [аз 15 адад 12 мотетаи ӯ (жанри мусиқии бисёровозии Аврупои Ғарбии асри миёна ва давраи Эҳё) Изоритмия мебошанд]. Дар эҷодиёти Гилома (Гильома) де Машо Изоритмия ниҳоят инкишоф ёфта буд. Изоритмия ҳамчун яке аз усулҳои бандубасти оҳанг дар асри 16 низ вомехӯрд (масалан, дар мотетаҳои Ж. Депре ва А. Вилларта), вале дар асарҳои мусиқии асри 20 кам ба назар мерасад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изоритмия|7|муаллиф= Ш. Ҳабибов. }}
[[Гурӯҳ:Мусиқӣ]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>49ybe8p7v3k7r0gszjqz7v0pkas7au8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469778</id>
      <parentid>1469777</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:09:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469778</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3312" sha1="4mgvltqsz41ef5vgjpos2j2tm96816t" xml:space="preserve">[[Акс:TenMachautKyrie.jpg|400px|thumb|Изоритмический тенор из первой части [[Kyrie eleison]] мессы Нотр-Дам [[Гийом де Машо|Гильома де Машо]] (c. 1360). Звучание 28 нот распределяется на четырёхнотный шаблон ''talea'', который повторяется семь раз.]]
Изоритмия ({{lang-grc|ἴσος}}) – баробар ва {{lang-grc|ῥυθμός}} – мавзунӣ, таносуб, ритм) —  усули бандубаст дар мусиқии бисёровозии Аврупои асрҳои 14–15, ки такрори бисёркаратаи пайдарҳами давомноки овозҳоро, сарфи назар аз оҳанг (хатти баланди садо)-и дар ҳамон овоз гузаранда, ифода мекунад. Чун қоида, такрори бисёркаратаи ибораҳои оҳангӣ дар тенор (овози баланди мардона), усулҳои такрорёбандаи зарбӣ дар талеа ({{lang-la|talea}}  – қисм, ҳисса), оҳанги такроршаванда дар колор ( {{lang-la|сolor}} – такрори ороишӣ) ҷойгиранд. Намудҳои таносуби қисми оҳанги такроршаванда (талеа) ва такрорёбии ороишӣ (колор) мухталифанд. Намунаи маъмули он дар як ҳиссаи колор ба 3–4 талеа рост меояд. Баъзан навъҳои мураккаби ҳамоҳангӣ вомехӯранд [синхронӣ – тасвири яквақта (2 колор ба 3 талеа, 3 колор ба 4 талеа рост меояд]. Маънои навозишҳои омехтаи усулҳо ва оҳангҳои мустақил дар он ифода меёбад, ки давомнокии талеа дар ҳолати такрорёбӣ ҳар бор дар баландиҳои гуногун қарор мегирад. 
Бори аввал Изоритмияро мусиқишинос Иоан де Мурис дар «Рисола дар бораи мусиқии мензуралӣ» (тақрибан 1340) мухтасар шарҳ додааст. Нахустин намунаҳои бадеии Изоритмия дар осори мусиқии Филипп де Витри вомехӯранд [аз 15 адад 12 мотетаи ӯ (жанри мусиқии бисёровозии Аврупои Ғарбии асри миёна ва давраи Эҳё) Изоритмия мебошанд]. Дар эҷодиёти Гилома (Гильома) де Машо Изоритмия ниҳоят инкишоф ёфта буд. Изоритмия ҳамчун яке аз усулҳои бандубасти оҳанг дар асри 16 низ вомехӯрд (масалан, дар мотетаҳои Ж. Депре ва А. Вилларта), вале дар асарҳои мусиқии асри 20 кам ба назар мерасад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изоритмия|7|муаллиф= Ш. Ҳабибов. }}
[[Гурӯҳ:Мусиқӣ]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>4mgvltqsz41ef5vgjpos2j2tm96816t</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469779</id>
      <parentid>1469778</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:12:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469779</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3414" sha1="tayu3nxbd2mfvrjeojey469jxi74v5n" xml:space="preserve">[[Акс:TenMachautKyrie.jpg|400px|thumb|Изоритмический тенор из первой части [[Kyrie eleison]] мессы Нотр-Дам [[Гийом де Машо|Гильома де Машо]] (c. 1360). Звучание 28 нот распределяется на четырёхнотный шаблон ''talea'', который повторяется семь раз.]]
'''Изоритмия''' ({{lang-grc|ἴσος}}) – '''баробар''' ва {{lang-grc|ῥυθμός}} – '''мавзунӣ''', '''таносуб''', '''ритм''') —  усули бандубаст дар мусиқии бисёровозии [[Аврупо|Аврупои]] асрҳои 14–15, ки такрори бисёркаратаи пайдарҳами давомноки овозҳоро, сарфи назар аз оҳанг (хатти баланди садо)-и дар ҳамон овоз гузаранда, ифода мекунад. Чун қоида, такрори бисёркаратаи ибораҳои оҳангӣ дар тенор (овози баланди мардона), усулҳои такрорёбандаи зарбӣ дар талеа ({{lang-la|talea}}  – қисм, ҳисса), оҳанги такроршаванда дар колор ( {{lang-la|сolor}} – такрори ороишӣ) ҷойгиранд. Намудҳои таносуби қисми оҳанги такроршаванда (талеа) ва такрорёбии ороишӣ (колор) мухталифанд. Намунаи маъмули он дар як ҳиссаи колор ба 3–4 талеа рост меояд. Баъзан навъҳои мураккаби ҳамоҳангӣ вомехӯранд [синхронӣ – тасвири яквақта (2 колор ба 3 талеа, 3 колор ба 4 талеа рост меояд]. Маънои навозишҳои омехтаи усулҳо ва оҳангҳои мустақил дар он ифода меёбад, ки давомнокии талеа дар ҳолати такрорёбӣ ҳар бор дар баландиҳои гуногун қарор мегирад.  

== Таърих ==
Бори аввал Изоритмияро мусиқишинос Иоан де Мурис дар «Рисола дар бораи мусиқии мензуралӣ» (тақрибан 1340) мухтасар шарҳ додааст. Нахустин намунаҳои бадеии Изоритмия дар осори мусиқии Филипп де Витри вомехӯранд [аз 15 адад 12 мотетаи ӯ (жанри мусиқии бисёровозии [[Аврупои Ғарбӣ|Аврупои Ғарбии]] асри миёна ва [[давраи Эҳё]]) Изоритмия мебошанд]. Дар эҷодиёти Гилома (Гильома) де Машо Изоритмия ниҳоят инкишоф ёфта буд. Изоритмия ҳамчун яке аз усулҳои бандубасти оҳанг дар асри 16 низ вомехӯрд (масалан, дар мотетаҳои Ж. Депре ва А. Вилларта), вале дар асарҳои мусиқии асри 20 кам ба назар мерасад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изоритмия|7|муаллиф= Ш. Ҳабибов. }}
[[Гурӯҳ:Мусиқӣ]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>tayu3nxbd2mfvrjeojey469jxi74v5n</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469780</id>
      <parentid>1469779</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:16:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469780</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3424" sha1="q87cl8zhke3o8x8yzmq2lb415w47o7r" xml:space="preserve">[[Акс:TenMachautKyrie.jpg|400px|thumb|Тенори изоритмикӣ аз ҷунбиши аввали Элисони Кайри аз Массаи Нотр-Дам аз ҷониби Гийом де Машо (тақрибан 1360). Овози 28 нота аз рӯи намунаи чорнота тақсим карда мешавад, ки ҳафт маротиба такрор мешавад.]]
'''Изоритмия''' ({{lang-grc|ἴσος}}) – '''баробар''' ва {{lang-grc|ῥυθμός}} – '''мавзунӣ''', '''таносуб''', '''ритм''') —  усули бандубаст дар мусиқии бисёровозии [[Аврупо|Аврупои]] асрҳои 14–15, ки такрори бисёркаратаи пайдарҳами давомноки овозҳоро, сарфи назар аз оҳанг (хатти баланди садо)-и дар ҳамон овоз гузаранда, ифода мекунад. Чун қоида, такрори бисёркаратаи ибораҳои оҳангӣ дар тенор (овози баланди мардона), усулҳои такрорёбандаи зарбӣ дар талеа ({{lang-la|talea}}  – қисм, ҳисса), оҳанги такроршаванда дар колор ( {{lang-la|сolor}} – такрори ороишӣ) ҷойгиранд. Намудҳои таносуби қисми оҳанги такроршаванда (талеа) ва такрорёбии ороишӣ (колор) мухталифанд. Намунаи маъмули он дар як ҳиссаи колор ба 3–4 талеа рост меояд. Баъзан навъҳои мураккаби ҳамоҳангӣ вомехӯранд [синхронӣ – тасвири яквақта (2 колор ба 3 талеа, 3 колор ба 4 талеа рост меояд]. Маънои навозишҳои омехтаи усулҳо ва оҳангҳои мустақил дар он ифода меёбад, ки давомнокии талеа дар ҳолати такрорёбӣ ҳар бор дар баландиҳои гуногун қарор мегирад.  

== Таърих ==
Бори аввал Изоритмияро мусиқишинос Иоан де Мурис дар «Рисола дар бораи мусиқии мензуралӣ» (тақрибан 1340) мухтасар шарҳ додааст. Нахустин намунаҳои бадеии Изоритмия дар осори мусиқии Филипп де Витри вомехӯранд [аз 15 адад 12 мотетаи ӯ (жанри мусиқии бисёровозии [[Аврупои Ғарбӣ|Аврупои Ғарбии]] асри миёна ва [[давраи Эҳё]]) Изоритмия мебошанд]. Дар эҷодиёти Гилома (Гильома) де Машо Изоритмия ниҳоят инкишоф ёфта буд. Изоритмия ҳамчун яке аз усулҳои бандубасти оҳанг дар асри 16 низ вомехӯрд (масалан, дар мотетаҳои Ж. Депре ва А. Вилларта), вале дар асарҳои мусиқии асри 20 кам ба назар мерасад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изоритмия|7|муаллиф= Ш. Ҳабибов. }}
[[Гурӯҳ:Мусиқӣ]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>q87cl8zhke3o8x8yzmq2lb415w47o7r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Изосейстҳо</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331030</id>
    <revision>
      <id>1469782</id>
      <timestamp>2026-04-23T04:22:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Изосейстҳо (аз изо... ва юн. seistos – ба лаппиш овардашуда) —  изохатҳое, ки дар харитаи ҷуғрофиёӣ шадидияти зилзилаҳоро тавсиф медиҳанд. Изосейстҳо аз хатҳои сатҳи Замин иборатанд, ки нуқтаҳои зичии селаашон яксони энергияи сейсмикиро пайваст мекунанд. Тарҳи о...</comment>
      <origin>1469782</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="942" sha1="mipmrkrmxeppyj4v5xfooek52clblc7" xml:space="preserve">Изосейстҳо (аз изо... ва юн. seistos – ба лаппиш овардашуда) —  изохатҳое, ки дар харитаи ҷуғрофиёӣ шадидияти зилзилаҳоро тавсиф медиҳанд. Изосейстҳо аз хатҳои сатҳи Замин иборатанд, ки нуқтаҳои зичии селаашон яксони энергияи сейсмикиро пайваст мекунанд. Тарҳи онҳо ба тарзи ҷудошавии радиатсияи аз манбаи зилзила ихроҷшуда ва бо муҳити зист фурӯбурдашуда вобаста аст. Изосейстҳо дар масофаҳои дур аз манбаъ ба доира наздик мебошад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изосейстҳо |7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Зилзилашиносӣ]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>mipmrkrmxeppyj4v5xfooek52clblc7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469784</id>
      <parentid>1469782</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:26:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469784</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="995" sha1="e00zfo9pfwetodde50hqktocyi7mx79" xml:space="preserve">'''Изосейстҳо''' (аз '''изо'''... ва {{lang-grc|'''seistos'''}} – '''ба лаппиш овардашуда''') —  изохатҳое, ки дар харитаи ҷуғрофиёӣ шадидияти [[Зилзила|зилзилаҳоро]] тавсиф медиҳанд.  

Изосейстҳо аз хатҳои сатҳи Замин иборатанд, ки нуқтаҳои зичии селаашон яксони энергияи сейсмикиро пайваст мекунанд. Тарҳи онҳо ба тарзи ҷудошавии радиатсияи аз манбаи зилзила ихроҷшуда ва бо муҳити зист фурӯбурдашуда вобаста аст. Изосейстҳо дар масофаҳои дур аз манбаъ ба доира наздик мебошад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изосейстҳо |7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Зилзилашиносӣ]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>e00zfo9pfwetodde50hqktocyi7mx79</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469785</id>
      <parentid>1469784</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:29:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469785</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1070" sha1="b85a5ot83rr4aa24xhr79utsaode83c" xml:space="preserve">[[Акс:1968 Illinois earthquake.gif|thumb|Изосейст карта.]]
'''Изосейстҳо''' (аз '''изо'''... ва {{lang-grc|'''seistos'''}} – '''ба лаппиш овардашуда''') —  изохатҳое, ки дар харитаи ҷуғрофиёӣ шадидияти [[Зилзила|зилзилаҳоро]] тавсиф медиҳанд.  

Изосейстҳо аз хатҳои сатҳи Замин иборатанд, ки нуқтаҳои зичии селаашон яксони энергияи сейсмикиро пайваст мекунанд. Тарҳи онҳо ба тарзи ҷудошавии радиатсияи аз манбаи зилзила ихроҷшуда ва бо муҳити зист фурӯбурдашуда вобаста аст. Изосейстҳо дар масофаҳои дур аз манбаъ ба доира наздик мебошад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изосейстҳо |7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Зилзилашиносӣ]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>b85a5ot83rr4aa24xhr79utsaode83c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469787</id>
      <parentid>1469785</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:32:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469787</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1073" sha1="424me7of08d9d5hdgbe3vkd3exrn9wo" xml:space="preserve">[[Акс:1968 Illinois earthquake.gif|thumb|Харитаи изосейст]]
'''Изосейстҳо''' (аз '''изо'''... ва {{lang-grc|'''seistos'''}} – '''ба лаппиш овардашуда''') —  изохатҳое, ки дар харитаи ҷуғрофиёӣ шадидияти [[Зилзила|зилзилаҳоро]] тавсиф медиҳанд.  

Изосейстҳо аз хатҳои сатҳи Замин иборатанд, ки нуқтаҳои зичии селаашон яксони энергияи сейсмикиро пайваст мекунанд. Тарҳи онҳо ба тарзи ҷудошавии радиатсияи аз манбаи зилзила ихроҷшуда ва бо муҳити зист фурӯбурдашуда вобаста аст. Изосейстҳо дар масофаҳои дур аз манбаъ ба доира наздик мебошад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изосейстҳо |7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Зилзилашиносӣ]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>424me7of08d9d5hdgbe3vkd3exrn9wo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Изоспора</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331031</id>
    <revision>
      <id>1469788</id>
      <timestamp>2026-04-23T04:37:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Изоспора (Isospora) —  ҷинси содатаринҳои ангал аз қатори коксидияҳои типи спорадорон. Изоспора ангезандаи бемории коксидиози ҳайвонот (саг, гурба) ва одам мебошад. Изоспораҳое, ки дар узвҳои гувориши одам ангалзистӣ мекунанд (Isospora hominis ва I. belli), дар Аврупои Ҷану...</comment>
      <origin>1469788</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1202" sha1="g6rfwrq46293w81tgqht42wp5g1i1yb" xml:space="preserve">Изоспора (Isospora) —  ҷинси содатаринҳои ангал аз қатори коксидияҳои типи спорадорон. Изоспора ангезандаи бемории коксидиози ҳайвонот (саг, гурба) ва одам мебошад. Изоспораҳое, ки дар узвҳои гувориши одам ангалзистӣ мекунанд (Isospora hominis ва I. belli), дар Аврупои Ҷанубӣ, Осиё, Африқо, Амрикои Лотинӣ ва Уқёнусия дучор меоянд. Изоспораҳои I. bigemina, I. rivolta, I. felis ва ғ. ба сагу гурбаҳо сироят мекунанд. Давраи ҳаётии Изоспора аз ду ғилофак (капсула) иборат буда, дар дохили ҳар яки онҳо чаҳортоӣ организми ангал (спорозоит) мавҷуд аст. Изоспора бо ҳамин хусусияташ аз содатаринҳои дигар тафовут дорад.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изоспора|7|муаллиф= }}

[[Гурӯҳ:Содатаринҳо]]</text>
      <sha1>g6rfwrq46293w81tgqht42wp5g1i1yb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469789</id>
      <parentid>1469788</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:43:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469789</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1278" sha1="fnwrm5fkk4ra928kqqqa9f8c1qv3srq" xml:space="preserve">'''Изоспора''' ('''Isospora''') —  ҷинси содатаринҳои ангал аз қатори коксидияҳои типи спорадорон.

Изоспора ангезандаи бемории коксидиози ҳайвонот ([[саг]], [[гурба]]) ва [[одам]] мебошад. Изоспораҳое, ки дар узвҳои гувориши одам ангалзистӣ мекунанд (Isospora hominis ва I. belli), дар [[Аврупои Ҷанубӣ]], [[Осиё]], [[Африқо]], [[Амрикои Лотинӣ]] ва [[Уқёнусия]] дучор меоянд. Изоспораҳои I. bigemina, I. rivolta, I. felis ва ғ. ба сагу гурбаҳо сироят мекунанд. Давраи ҳаётии Изоспора аз ду ғилофак ([[капсула]]) иборат буда, дар дохили ҳар яки онҳо чаҳортоӣ организми ангал (спорозоит) мавҷуд аст. Изоспора бо ҳамин хусусияташ аз [[Содатаринҳо|содатаринҳои]] дигар тафовут дорад.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изоспора|7|муаллиф= }}

[[Гурӯҳ:Содатаринҳо]]</text>
      <sha1>fnwrm5fkk4ra928kqqqa9f8c1qv3srq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469791</id>
      <parentid>1469789</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:45:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469791</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1304" sha1="7jp175tvbv3sb0v6s2smjsiyvqpzwsj" xml:space="preserve">{{Беморӣ}}
'''Изоспора''' ('''Isospora''') —  ҷинси содатаринҳои ангал аз қатори коксидияҳои типи спорадорон.

Изоспора ангезандаи бемории коксидиози ҳайвонот ([[саг]], [[гурба]]) ва [[одам]] мебошад. Изоспораҳое, ки дар узвҳои гувориши одам ангалзистӣ мекунанд (Isospora hominis ва I. belli), дар [[Аврупои Ҷанубӣ]], [[Осиё]], [[Африқо]], [[Амрикои Лотинӣ]] ва [[Уқёнусия]] дучор меоянд. Изоспораҳои I. bigemina, I. rivolta, I. felis ва ғ. ба сагу гурбаҳо сироят мекунанд. Давраи ҳаётии Изоспора аз ду ғилофак ([[капсула]]) иборат буда, дар дохили ҳар яки онҳо чаҳортоӣ организми ангал (спорозоит) мавҷуд аст. Изоспора бо ҳамин хусусияташ аз [[Содатаринҳо|содатаринҳои]] дигар тафовут дорад.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изоспора|7|муаллиф= }}

[[Гурӯҳ:Содатаринҳо]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>7jp175tvbv3sb0v6s2smjsiyvqpzwsj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469792</id>
      <parentid>1469791</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:46:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469792</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1296" sha1="cx1lspwdnv6cjgcq6jj24919os35509" xml:space="preserve">{{Беморӣ}}
'''Изоспора''' ('''Isospora''') —  ҷинси содатаринҳои ангал аз қатори коксидияҳои типи спорадорон.

Изоспора ангезандаи бемории коксидиози ҳайвонот ([[саг]], [[гурба]]) ва [[одам]] мебошад. Изоспораҳое, ки дар узвҳои гувориши одам ангалзистӣ мекунанд (Isospora hominis ва I. belli), дар [[Аврупои Ҷанубӣ]], [[Осиё]], [[Африқо]], [[Амрикои Лотинӣ]] ва [[Уқёнусия]] дучор меоянд. Изоспораҳои I. bigemina, I. rivolta, I. felis ва ғ. ба сагу гурбаҳо сироят мекунанд. Давраи ҳаётии Изоспора аз ду ғилофак ([[капсула]]) иборат буда, дар дохили ҳар яки онҳо чаҳортоӣ организми ангал (спорозоит) мавҷуд аст. Изоспора бо ҳамин хусусияташ аз [[Содатаринҳо|содатаринҳои]] дигар тафовут дорад.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изоспора|7|муаллиф= }}{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Бемориҳо]]</text>
      <sha1>cx1lspwdnv6cjgcq6jj24919os35509</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Изоспория</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331032</id>
    <revision>
      <id>1469794</id>
      <timestamp>2026-04-23T04:51:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Изоспория (аз изо... ва спора) —  баробарспорагӣ, дар рустаниҳо ҳосил шудани спораҳои андозаашон баробар. Изоспория хосси сарахсҳо (попоротникҳо; ғайр аз сарахсҳои обӣ ‒ салвинияҳо, марсилияҳо, азолҳо), чилбанд, плаунаҳо (ғайр аз селлагинеллаҳо) мебошад. Дар б...</comment>
      <origin>1469794</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1167" sha1="5g5ikooycpvsa8f8ieszu903pdywsfr" xml:space="preserve">Изоспория (аз изо... ва спора) —  баробарспорагӣ, дар рустаниҳо ҳосил шудани спораҳои андозаашон баробар. Изоспория хосси сарахсҳо (попоротникҳо; ғайр аз сарахсҳои обӣ ‒ салвинияҳо, марсилияҳо, азолҳо), чилбанд, плаунаҳо (ғайр аз селлагинеллаҳо) мебошад. Дар баъзе чилбуғумҳо вобаста ба шароити ғизогирӣ ва рӯшноӣ аз спораҳои зоҳиран монанд нешак (проталлий)-ҳои нисбатан хурди нарина бо антеридияҳо ва нисбатан калони модина бо архегонияҳо ташаккул меёбанд. Ҳамин тавр, шароити рушди спораҳоро танзим карда, ҷинси нешакро тағйир додан мумкин аст.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изоспория|7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Бордоршавии растаниҳо]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>5g5ikooycpvsa8f8ieszu903pdywsfr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469796</id>
      <parentid>1469794</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:57:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469796</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1252" sha1="p70ubx9lkm6df1vkuwujrl1dcnmctfm" xml:space="preserve">'''Изоспория''' (аз '''изо'''... ва '''спора''') —  баробарспорагӣ, дар рустаниҳо ҳосил шудани спораҳои андозаашон баробар. 

Изоспория хосси [[сарахсҳо]] (попоротникҳо; ғайр аз сарахсҳои обӣ ‒ салвинияҳо, [[Марсилио|марсилияҳо]], азолҳо), [[чилбанд]], плаунаҳо (ғайр аз селлагинеллаҳо) мебошад. Дар баъзе чилбуғумҳо вобаста ба шароити ғизогирӣ ва рӯшноӣ аз спораҳои зоҳиран монанд нешак (проталлий)-ҳои нисбатан хурди нарина бо антеридияҳо ва нисбатан калони модина бо архегонияҳо ташаккул меёбанд. Ҳамин тавр, шароити рушди спораҳоро танзим карда, ҷинси нешакро тағйир додан мумкин аст.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изоспория|7|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Рустаниҳо аз рӯи алифбо]]
[[Гурӯҳ:Рустаниҳо]]</text>
      <sha1>p70ubx9lkm6df1vkuwujrl1dcnmctfm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Гулбегим Зоолшоева</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331033</id>
    <revision>
      <id>1469795</id>
      <timestamp>2026-04-23T04:57:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: {{Infobox person | name        = Гулбегим Зоолшоева | image       =  | caption     =  | birth_date  = Номаълум | birth_place = Номаълум | death_date  = 8 июли 2021 | death_place = Душанбе, {{Парчам|Тоҷикистон}} | occupation  = Ҳунарпешаи театр | years_active = Солҳои 1970-ум – 2021 | nationality = тоҷик | education   = Донишкадаи давлатии санъати теат...</comment>
      <origin>1469795</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4312" sha1="dsd424vhtbsiyrre9ok7fusqvsye1a3" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name        = Гулбегим Зоолшоева
| image       = 
| caption     = 
| birth_date  = Номаълум
| birth_place = Номаълум
| death_date  = 8 июли 2021
| death_place = Душанбе, {{Парчам|Тоҷикистон}}
| occupation  = Ҳунарпешаи театр
| years_active = Солҳои 1970-ум – 2021
| nationality = тоҷик
| education   = Донишкадаи давлатии санъати театрии Маскав (ГИТИС)
| notable_works = 
| spouse      = 
| children    = 
}}

'''Гулбегим Зоолшоева'''  — ҳунарпешаи театри тоҷик. Ӯ умри худро ба санъати театрӣ бахшида, дар [[Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов]] ва [[Театри давлатии лӯхтаки Тоҷикистон|Театри давлатии ҷумҳуриявии “Лӯхтак”-и шаҳри Душанбе]] фаъолият кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.kino-teatr.ru/teatr/acter/w/sov/300311/bio/ |title=Биография Гулбегим Зоолшоевой |publisher=kino-teatr.ru |language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Зиндагинома ==
Гулбегим Зоолшоева дар Донишкадаи давлатии санъати театрии Маскав (ГИТИС), дар студияи устодон Борис Бибиков ва Олга Пижова таҳсил кардааст. Вай ҳамсабақи ҳунармандони маъруфи тоҷик, аз ҷумла [[Раҷабгул Қосимова|Раҷабгул Қосимова]], Гулсара Абдуллоева, Асалбегим Саодатова, Соҳибсултон Алиназарова, Дилбар Умарова, Мавлуда Обидова, Ҳалима Ҷӯрабекова, Шодӣ Солеҳов, Ғолиб Исломов ва Амонулло Қодиров буд.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://pressa.tj/ra-abgul-osimova-dar-sa-na-on-medi-am-agar/ |title=Раҷабгул Қосимова: «Дар саҳна ҷон медиҳам, агар…» |publisher=pressa.tj |language=tg}}&lt;/ref&gt;

== Фаъолияти ҳунарӣ ==
Гулбегим Зоолшоева аз ҷумлаи он ҳунармандоне буд, ки пас аз хатми таҳсил дар Маскав ба Душанбе баргашта, дар таъсиси [[Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов]] дар соли 1971 саҳм гузоштанд. Баъдан, ӯ дар [[Театри давлатии лӯхтаки Тоҷикистон]] дар Душанбе фаъолият кардааст.&lt;ref name=&quot;Navisandagan&quot;&gt;{{cite web |url=https://navisandagan.tj/tj/%D0%B1%D0%B0-%D0%BB%D1%83%D1%8A%D0%B1%D0%B0%D1%82%D0%B1%D0%BE%D0%B7-%D0%B1%D0%B8%D0%BD%D0%B3%D0%B0%D1%80-%D0%BA-%D0%B0%D0%B7-%D0%BF%D0%B0%D1%81%D0%B8-%D1%87%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80-%D0%BA%D1%83%D0%BD/ |title=Ба лӯъбатбоз бингар, к-аз паси чодар кун... |publisher=navisandagan.tj |language=tg}}&lt;/ref&gt;

Вай дар тӯли фаъолияти худ дар Театри лӯхтак ҳамчун як ҳунарпешаи касбӣ шинохта шуда, дар офаридани &quot;образҳои бунёдӣ&quot; саҳм гузоштааст. Номи ӯ дар қатори ҳунармандони пешбари Театри лӯхтак, ба монанди Абдурофеъ Бузруков, Ҳотам Салимов, Зебунисо Муродова, Геран Одинаева ва Ситора Ашурова зикр мегардад.&lt;ref name=&quot;Navisandagan&quot;/&gt;

== Даргузашт ==
Гулбегим Зоолшоева 8 июли соли 2021 дар Душанбе даргузашт.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.kino-teatr.ru/teatr/acter/w/sov/300311/bio/ |title=Биография Гулбегим Зоолшоевой |publisher=kino-teatr.ru |language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Эзоҳ ==
{{reflist}}

[[Гурӯҳ:Ҳунарпешагони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Театри Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳои ноҳияи Шуғнон]]</text>
      <sha1>dsd424vhtbsiyrre9ok7fusqvsye1a3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469797</id>
      <parentid>1469795</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T04:57:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <origin>1469797</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4289" sha1="b36kpzg1nwghvasv72269r1idmt4ap4" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name        = Гулбегим Зоолшоева
| image       = 
| caption     = 
| birth_date  = Номаълум
| birth_place = Номаълум
| death_date  = 8 июли 2021
| death_place = Душанбе, {{Парчам|Тоҷикистон}}
| occupation  = Ҳунарпешаи театр
| years_active = Солҳои 1970-ум – 2021
| nationality = тоҷик
| education   = Донишкадаи давлатии санъати театрии Маскав (ГИТИС)
| notable_works = 
| spouse      = 
| children    = 
}}

'''Гулбегим Зоолшоева'''  — ҳунарпешаи театри тоҷик. Ӯ умри худро ба санъати театрӣ бахшида, дар [[Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов]] ва [[Театри лухтаки Душанбе|Театри давлатии ҷумҳуриявии “Лӯхтак”-и шаҳри Душанбе]] фаъолият кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.kino-teatr.ru/teatr/acter/w/sov/300311/bio/ |title=Биография Гулбегим Зоолшоевой |publisher=kino-teatr.ru |language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Зиндагинома ==
Гулбегим Зоолшоева дар Донишкадаи давлатии санъати театрии Маскав (ГИТИС), дар студияи устодон Борис Бибиков ва Олга Пижова таҳсил кардааст. Вай ҳамсабақи ҳунармандони маъруфи тоҷик, аз ҷумла [[Раҷабгул Қосимова|Раҷабгул Қосимова]], Гулсара Абдуллоева, Асалбегим Саодатова, Соҳибсултон Алиназарова, Дилбар Умарова, Мавлуда Обидова, Ҳалима Ҷӯрабекова, Шодӣ Солеҳов, Ғолиб Исломов ва Амонулло Қодиров буд.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://pressa.tj/ra-abgul-osimova-dar-sa-na-on-medi-am-agar/ |title=Раҷабгул Қосимова: «Дар саҳна ҷон медиҳам, агар…» |publisher=pressa.tj |language=tg}}&lt;/ref&gt;

== Фаъолияти ҳунарӣ ==
Гулбегим Зоолшоева аз ҷумлаи он ҳунармандоне буд, ки пас аз хатми таҳсил дар Маскав ба Душанбе баргашта, дар таъсиси [[Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов]] дар соли 1971 саҳм гузоштанд. Баъдан, ӯ дар [[Театри давлатии лӯхтаки Тоҷикистон]] дар Душанбе фаъолият кардааст.&lt;ref name=&quot;Navisandagan&quot;&gt;{{cite web |url=https://navisandagan.tj/tj/%D0%B1%D0%B0-%D0%BB%D1%83%D1%8A%D0%B1%D0%B0%D1%82%D0%B1%D0%BE%D0%B7-%D0%B1%D0%B8%D0%BD%D0%B3%D0%B0%D1%80-%D0%BA-%D0%B0%D0%B7-%D0%BF%D0%B0%D1%81%D0%B8-%D1%87%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%80-%D0%BA%D1%83%D0%BD/ |title=Ба лӯъбатбоз бингар, к-аз паси чодар кун... |publisher=navisandagan.tj |language=tg}}&lt;/ref&gt;

Вай дар тӯли фаъолияти худ дар Театри лӯхтак ҳамчун як ҳунарпешаи касбӣ шинохта шуда, дар офаридани &quot;образҳои бунёдӣ&quot; саҳм гузоштааст. Номи ӯ дар қатори ҳунармандони пешбари Театри лӯхтак, ба монанди Абдурофеъ Бузруков, Ҳотам Салимов, Зебунисо Муродова, Геран Одинаева ва Ситора Ашурова зикр мегардад.&lt;ref name=&quot;Navisandagan&quot;/&gt;

== Даргузашт ==
Гулбегим Зоолшоева 8 июли соли 2021 дар Душанбе даргузашт.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.kino-teatr.ru/teatr/acter/w/sov/300311/bio/ |title=Биография Гулбегим Зоолшоевой |publisher=kino-teatr.ru |language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Эзоҳ ==
{{reflist}}

[[Гурӯҳ:Ҳунарпешагони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Театри Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳои ноҳияи Шуғнон]]</text>
      <sha1>b36kpzg1nwghvasv72269r1idmt4ap4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Изостазия</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331034</id>
    <revision>
      <id>1469800</id>
      <timestamp>2026-04-23T05:04:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Изостазия (аз изо... ва юн. στάσις – ҳолат) —  мувозинати изостатикӣ, ҳолати тавозуни механикии сатҳи қишри Замин, ки ҳангоми он дар ягон умқи Замин (маъмулан, баробари 100–150 км қабул мекунанд) дар мантияи болоӣ фишори ҷинсҳои аз онҳо боло ҷойгиршуда яксон меша...</comment>
      <origin>1469800</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3639" sha1="lgrwh6naf3ikjq3pzdzzkmbl4afxt9b" xml:space="preserve">Изостазия (аз изо... ва юн. στάσις – ҳолат) —  мувозинати изостатикӣ, ҳолати тавозуни механикии сатҳи қишри Замин, ки ҳангоми он дар ягон умқи Замин (маъмулан, баробари 100–150 км қабул мекунанд) дар мантияи болоӣ фишори ҷинсҳои аз онҳо боло ҷойгиршуда яксон мешавад. Дар ин маврид барзиёдӣ ё нокифоягии массаҳо дар сатҳи Замин бо азнавтақсимшавии мувофиқи массаҳо дар қаъри он ҷуброн карда мешавад. Изостазия ҳолати аз ҷиҳати ҳидростатика мутавозини қишри Замин мебошад, ки ҳангоми он қишри зичиаш нисбатан хурд (зичии миёна 2,8 г/см3) дар қисми зичиаш нисбатан бузургтари мантияи болоӣ – астеносфера (зичии миёнааш 3,3 г/см3) мувофиқи қонуни Архимед «шино» мекунад. Изостазия ҳодисаи маҳдуд нест, балки тахтасангҳои хеле бузург (100–200 км)-ро фаро мегирад (онҳо дар мувозинати изостатикӣ қарор доранд). 
Назарияи Изостазия дар натиҷаи нахустин мушоҳидаҳои геофизикӣ ба вуҷуд омад. Баъди таҳияи назарияи ҷозиба аз ҷониби Нютон таҳқиқи майдони қувваҳои вазнинии Замин оғоз шуданд. Маълумоти ҷуброншавии вазни иншооти кӯҳӣ бо массаҳои нисбатан сабукро физики фаронсавӣ П. Бугер (1698–1758) соли 1749 ба даст овардааст. Олимон тахмин кардаанд, ки дар болои кӯҳҳо қувваи вазнинӣ назар ба қувваи вазнинӣ дар ҳамворӣ ё уқёнус бояд бузургтар бошад, зеро худи кӯҳҳо масса доранд. Аммо андозагириҳо нишон доданд, ки дар минтақаҳои релефашон гуногун қувваҳои вазнинӣ хеле ба ҳам наздиканд ва кӯҳҳо «вазн надоранд». Барои маънидод кардани ин зиддият фарзияе ба вуҷуд омад, ки мувофиқи он зери кӯҳҳо ғорҳои бузурге ҷойгир буда, массаи барзиёдии кӯҳҳоро ҷуброн мекунанд. Аммо баъдтар фарзияи Изостазия пешниҳод шуд, ки ҷавҳари ҳамаи назарияҳои бузурги геодинамикӣ (аз ҷумла геосинклинал, дрейфи қитъаҳо, тектоникаи плитаҳо ва ғ.) гардид. Тамсилаҳои изостатикии мувозинати қишри Замин – тамсилаҳои Ҷ. Эйри, Ҷ. Прэтт ва Венинг – Мейнес ба вуҷуд оварда шуданд. Истилоҳи «Изостазия»-ро олими амрикоӣ К. Деттон соли 1882 ба илм ворид карда буд. 
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изостазия|7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Заминшиносӣ]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>lgrwh6naf3ikjq3pzdzzkmbl4afxt9b</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469801</id>
      <parentid>1469800</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:07:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469801</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3671" sha1="l0xa8dybes3feqmd2gp07lszkw5k2qj" xml:space="preserve">'''Изостазия''' (аз '''изо'''... ва {{lang-grc|στάσις}} – '''ҳолат''') —  мувозинати изостатикӣ, ҳолати тавозуни механикии сатҳи қишри Замин, ки ҳангоми он дар ягон умқи Замин (маъмулан, баробари 100–150 км қабул мекунанд) дар мантияи болоӣ фишори ҷинсҳои аз онҳо боло ҷойгиршуда яксон мешавад. Дар ин маврид барзиёдӣ ё нокифоягии массаҳо дар сатҳи Замин бо азнавтақсимшавии мувофиқи массаҳо дар қаъри он ҷуброн карда мешавад. 

Изостазия ҳолати аз ҷиҳати ҳидростатика мутавозини қишри Замин мебошад, ки ҳангоми он қишри зичиаш нисбатан хурд (зичии миёна 2,8 г/см3) дар қисми зичиаш нисбатан бузургтари мантияи болоӣ – астеносфера (зичии миёнааш 3,3 г/см3) мувофиқи [[қонуни Архимед]] «шино» мекунад. Изостазия ҳодисаи маҳдуд нест, балки тахтасангҳои хеле бузург (100–200 км)-ро фаро мегирад (онҳо дар мувозинати изостатикӣ қарор доранд). 

Назарияи Изостазия дар натиҷаи нахустин мушоҳидаҳои геофизикӣ ба вуҷуд омад. Баъди таҳияи назарияи ҷозиба аз ҷониби Нютон таҳқиқи майдони қувваҳои вазнинии Замин оғоз шуданд. Маълумоти ҷуброншавии вазни иншооти кӯҳӣ бо массаҳои нисбатан сабукро физики фаронсавӣ П. Бугер (1698–1758) соли 1749 ба даст овардааст. Олимон тахмин кардаанд, ки дар болои кӯҳҳо қувваи вазнинӣ назар ба қувваи вазнинӣ дар ҳамворӣ ё уқёнус бояд бузургтар бошад, зеро худи кӯҳҳо масса доранд. Аммо андозагириҳо нишон доданд, ки дар минтақаҳои релефашон гуногун қувваҳои вазнинӣ хеле ба ҳам наздиканд ва кӯҳҳо «вазн надоранд». Барои маънидод кардани ин зиддият фарзияе ба вуҷуд омад, ки мувофиқи он зери кӯҳҳо ғорҳои бузурге ҷойгир буда, массаи барзиёдии кӯҳҳоро ҷуброн мекунанд. Аммо баъдтар фарзияи Изостазия пешниҳод шуд, ки ҷавҳари ҳамаи назарияҳои бузурги геодинамикӣ (аз ҷумла геосинклинал, дрейфи қитъаҳо, тектоникаи плитаҳо ва ғ.) гардид. Тамсилаҳои изостатикии мувозинати қишри Замин – тамсилаҳои Ҷ. Эйри, Ҷ. Прэтт ва Венинг – Мейнес ба вуҷуд оварда шуданд. Истилоҳи «Изостазия»-ро олими амрикоӣ К. Деттон соли 1882 ба илм ворид карда буд. 
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изостазия|7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Заминшиносӣ]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>l0xa8dybes3feqmd2gp07lszkw5k2qj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469802</id>
      <parentid>1469801</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:11:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469802</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3713" sha1="mcadfdq21imgkslrrk8bns4fy4j9433" xml:space="preserve">'''Изостазия''' (аз '''изо'''... ва {{lang-grc|στάσις}} – '''ҳолат''') —  мувозинати изостатикӣ, ҳолати тавозуни механикии сатҳи қишри Замин, ки ҳангоми он дар ягон умқи Замин (маъмулан, баробари 100–150 км қабул мекунанд) дар мантияи болоӣ фишори ҷинсҳои аз онҳо боло ҷойгиршуда яксон мешавад. Дар ин маврид барзиёдӣ ё нокифоягии массаҳо дар сатҳи Замин бо азнавтақсимшавии мувофиқи массаҳо дар қаъри он ҷуброн карда мешавад. 

Изостазия ҳолати аз ҷиҳати ҳидростатика мутавозини қишри Замин мебошад, ки ҳангоми он қишри зичиаш нисбатан хурд (зичии миёна 2,8 г/см3) дар қисми зичиаш нисбатан бузургтари мантияи болоӣ – астеносфера (зичии миёнааш 3,3 г/см3) мувофиқи [[қонуни Архимед]] «шино» мекунад. Изостазия ҳодисаи маҳдуд нест, балки тахтасангҳои хеле бузург (100–200 км)-ро фаро мегирад (онҳо дар мувозинати изостатикӣ қарор доранд). 

== Таърих ==
Назарияи Изостазия дар натиҷаи нахустин мушоҳидаҳои [[Геофизика|геофизикӣ]] ба вуҷуд омад. Баъди таҳияи назарияи ҷозиба аз ҷониби Нютон таҳқиқи майдони қувваҳои вазнинии Замин оғоз шуданд. Маълумоти ҷуброншавии вазни иншооти кӯҳӣ бо массаҳои нисбатан сабукро физики фаронсавӣ П. Бугер (1698–1758) соли 1749 ба даст овардааст. Олимон тахмин кардаанд, ки дар болои кӯҳҳо қувваи вазнинӣ назар ба қувваи вазнинӣ дар ҳамворӣ ё уқёнус бояд бузургтар бошад, зеро худи кӯҳҳо масса доранд. Аммо андозагириҳо нишон доданд, ки дар минтақаҳои релефашон гуногун қувваҳои вазнинӣ хеле ба ҳам наздиканд ва кӯҳҳо «вазн надоранд». Барои маънидод кардани ин зиддият фарзияе ба вуҷуд омад, ки мувофиқи он зери кӯҳҳо ғорҳои бузурге ҷойгир буда, массаи барзиёдии кӯҳҳоро ҷуброн мекунанд. Аммо баъдтар фарзияи Изостазия пешниҳод шуд, ки ҷавҳари ҳамаи назарияҳои бузурги геодинамикӣ (аз ҷумла геосинклинал, дрейфи қитъаҳо, тектоникаи плитаҳо ва ғ.) гардид. Тамсилаҳои изостатикии мувозинати қишри Замин – тамсилаҳои Ҷ. Эйри, Ҷ. Прэтт ва Венинг – Мейнес ба вуҷуд оварда шуданд. Истилоҳи «Изостазия»-ро олими амрикоӣ К. Деттон соли 1882 ба илм ворид карда буд. 
== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изостазия|7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Заминшиносӣ]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>mcadfdq21imgkslrrk8bns4fy4j9433</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Изотерма</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331035</id>
    <revision>
      <id>1469803</id>
      <timestamp>2026-04-23T05:19:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Изотерма (аз изо... ва {{lang-grc|θέρμη}} – гармӣ), 1) изохатҳои ҳарораташон яксон. Маъмулан мафҳумҳои Изотермаи июл ва Изотермаи январро истифода мекунанд. Изотерма барои муайян кардани ҳарорати воқеӣ дар қисмҳои гуногуни сатҳи Замин истифода мешавад. Изотермаҳои...</comment>
      <origin>1469803</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1578" sha1="7e9u8hpefa782f5ae3yfc7x92drs8rs" xml:space="preserve">Изотерма (аз изо... ва {{lang-grc|θέρμη}} – гармӣ), 1) изохатҳои ҳарораташон яксон. Маъмулан мафҳумҳои Изотермаи июл ва Изотермаи январро истифода мекунанд. Изотерма барои муайян кардани ҳарорати воқеӣ дар қисмҳои гуногуни сатҳи Замин истифода мешавад. Изотермаҳои миёнаи солона барои арзёбии иқлими ба ҳарорат вобастабудаи маҳалҳои гуногун имкон медиҳанд. Маҳалҳои мазкурро бо минтақаҳое иваз кардан мумкин аст, ки дар онҳо ҳарорат аз як қимати муайян то қимати муайяни дигар тағйир меёбад; дар ин маврид Изотермаҳо сарҳадди ин минтақаҳо мешаванд. Изотерма дар диаграммаи термодинамикӣ хаттест, ки яке аз изоравандҳо – равандҳои изотерми (раванд дар ҳарорати доимӣ анҷом меёбад)-ро тасвир мекунад; 2) дар харитаи ҷуғрофиёӣ хаттест, ки нуқтаҳои ҳарораташон доимиро ба ҳам мепайвандад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотерма|7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Обуҳавошиносӣ]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>7e9u8hpefa782f5ae3yfc7x92drs8rs</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469804</id>
      <parentid>1469803</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:22:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469804</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1580" sha1="9w2gv63n8pxaalp0dii0asrup32eryl" xml:space="preserve">'''Изотерма''' (аз '''изо'''... ва {{lang-grc|θέρμη}} – '''гармӣ'''), 1) изохатҳои ҳарораташон яксон. Маъмулан мафҳумҳои Изотермаи июл ва Изотермаи январро истифода мекунанд. Изотерма барои муайян кардани ҳарорати воқеӣ дар қисмҳои гуногуни сатҳи Замин истифода мешавад. Изотермаҳои миёнаи солона барои арзёбии иқлими ба ҳарорат вобастабудаи маҳалҳои гуногун имкон медиҳанд. Маҳалҳои мазкурро бо минтақаҳое иваз кардан мумкин аст, ки дар онҳо ҳарорат аз як қимати муайян то қимати муайяни дигар тағйир меёбад; дар ин маврид Изотермаҳо сарҳадди ин минтақаҳо мешаванд. Изотерма дар диаграммаи термодинамикӣ хаттест, ки яке аз изоравандҳо – равандҳои изотерми (раванд дар ҳарорати доимӣ анҷом меёбад)-ро тасвир мекунад; 2) дар харитаи ҷуғрофиёӣ хаттест, ки нуқтаҳои ҳарораташон доимиро ба ҳам мепайвандад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотерма|7|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Иқлим]]</text>
      <sha1>9w2gv63n8pxaalp0dii0asrup32eryl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469805</id>
      <parentid>1469804</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:24:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469805</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1731" sha1="562kc2wllha3w6ct54gq65bv6pi5i1y" xml:space="preserve">[[Акс:Isotherma Erope average year.svg|thumb|Изотермы средней температуры [[январь|января]] в Европе]]
'''Изотерма''' (аз '''изо'''... ва {{lang-grc|θέρμη}} – '''гармӣ'''), 1) изохатҳои ҳарораташон яксон. Маъмулан мафҳумҳои Изотермаи июл ва Изотермаи январро истифода мекунанд. Изотерма барои муайян кардани ҳарорати воқеӣ дар қисмҳои гуногуни сатҳи Замин истифода мешавад. Изотермаҳои миёнаи солона барои арзёбии иқлими ба ҳарорат вобастабудаи маҳалҳои гуногун имкон медиҳанд. Маҳалҳои мазкурро бо минтақаҳое иваз кардан мумкин аст, ки дар онҳо ҳарорат аз як қимати муайян то қимати муайяни дигар тағйир меёбад; дар ин маврид Изотермаҳо сарҳадди ин минтақаҳо мешаванд. Изотерма дар диаграммаи термодинамикӣ хаттест, ки яке аз изоравандҳо – равандҳои изотерми (раванд дар ҳарорати доимӣ анҷом меёбад)-ро тасвир мекунад; 2) дар харитаи ҷуғрофиёӣ хаттест, ки нуқтаҳои ҳарораташон доимиро ба ҳам мепайвандад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотерма|7|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Иқлим]]</text>
      <sha1>562kc2wllha3w6ct54gq65bv6pi5i1y</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469806</id>
      <parentid>1469805</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:25:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469806</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1713" sha1="aykd217vgaimtlwi0832amvehzqsvos" xml:space="preserve">[[Акс:Isotherma Erope average year.svg|thumb|Изотермҳои ҳарорати миёнаи январ дар Аврупо.]]
'''Изотерма''' (аз '''изо'''... ва {{lang-grc|θέρμη}} – '''гармӣ'''), 1) изохатҳои ҳарораташон яксон. Маъмулан мафҳумҳои Изотермаи июл ва Изотермаи январро истифода мекунанд. Изотерма барои муайян кардани ҳарорати воқеӣ дар қисмҳои гуногуни сатҳи Замин истифода мешавад. Изотермаҳои миёнаи солона барои арзёбии иқлими ба ҳарорат вобастабудаи маҳалҳои гуногун имкон медиҳанд. Маҳалҳои мазкурро бо минтақаҳое иваз кардан мумкин аст, ки дар онҳо ҳарорат аз як қимати муайян то қимати муайяни дигар тағйир меёбад; дар ин маврид Изотермаҳо сарҳадди ин минтақаҳо мешаванд. Изотерма дар диаграммаи термодинамикӣ хаттест, ки яке аз изоравандҳо – равандҳои изотерми (раванд дар ҳарорати доимӣ анҷом меёбад)-ро тасвир мекунад; 2) дар харитаи ҷуғрофиёӣ хаттест, ки нуқтаҳои ҳарораташон доимиро ба ҳам мепайвандад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотерма|7|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Иқлим]]</text>
      <sha1>aykd217vgaimtlwi0832amvehzqsvos</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469807</id>
      <parentid>1469806</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:26:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469807</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1749" sha1="ck0vhvnnclyv4tb6p8xhuyf9of3ms5p" xml:space="preserve">{{Арзишҳо|Изотерма}}
[[Акс:Isotherma Erope average year.svg|thumb|Изотермҳои ҳарорати миёнаи январ дар Аврупо.]]
'''Изотерма''' (аз '''изо'''... ва {{lang-grc|θέρμη}} – '''гармӣ'''), 1) изохатҳои ҳарораташон яксон. Маъмулан мафҳумҳои Изотермаи июл ва Изотермаи январро истифода мекунанд. Изотерма барои муайян кардани ҳарорати воқеӣ дар қисмҳои гуногуни сатҳи Замин истифода мешавад. Изотермаҳои миёнаи солона барои арзёбии иқлими ба ҳарорат вобастабудаи маҳалҳои гуногун имкон медиҳанд. Маҳалҳои мазкурро бо минтақаҳое иваз кардан мумкин аст, ки дар онҳо ҳарорат аз як қимати муайян то қимати муайяни дигар тағйир меёбад; дар ин маврид Изотермаҳо сарҳадди ин минтақаҳо мешаванд. Изотерма дар диаграммаи термодинамикӣ хаттест, ки яке аз изоравандҳо – равандҳои изотерми (раванд дар ҳарорати доимӣ анҷом меёбад)-ро тасвир мекунад; 2) дар харитаи ҷуғрофиёӣ хаттест, ки нуқтаҳои ҳарораташон доимиро ба ҳам мепайвандад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотерма|7|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Иқлим]]</text>
      <sha1>ck0vhvnnclyv4tb6p8xhuyf9of3ms5p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469808</id>
      <parentid>1469807</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:27:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469808</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1732" sha1="0o1v2adgkh0jkyitwaa74fdy41sb1qe" xml:space="preserve">{{Арзишҳо}}
[[Акс:Isotherma Erope average year.svg|thumb|Изотермҳои ҳарорати миёнаи январ дар Аврупо.]]
'''Изотерма''' (аз '''изо'''... ва {{lang-grc|θέρμη}} – '''гармӣ'''), 1) изохатҳои ҳарораташон яксон. Маъмулан мафҳумҳои Изотермаи июл ва Изотермаи январро истифода мекунанд. Изотерма барои муайян кардани ҳарорати воқеӣ дар қисмҳои гуногуни сатҳи Замин истифода мешавад. Изотермаҳои миёнаи солона барои арзёбии иқлими ба ҳарорат вобастабудаи маҳалҳои гуногун имкон медиҳанд. Маҳалҳои мазкурро бо минтақаҳое иваз кардан мумкин аст, ки дар онҳо ҳарорат аз як қимати муайян то қимати муайяни дигар тағйир меёбад; дар ин маврид Изотермаҳо сарҳадди ин минтақаҳо мешаванд. Изотерма дар диаграммаи термодинамикӣ хаттест, ки яке аз изоравандҳо – равандҳои изотерми (раванд дар ҳарорати доимӣ анҷом меёбад)-ро тасвир мекунад; 2) дар харитаи ҷуғрофиёӣ хаттест, ки нуқтаҳои ҳарораташон доимиро ба ҳам мепайвандад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотерма|7|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Иқлим]]</text>
      <sha1>0o1v2adgkh0jkyitwaa74fdy41sb1qe</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469809</id>
      <parentid>1469808</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:27:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469809</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1728" sha1="1st69ihbzgsc1utld4j1r5xd2gbcub2" xml:space="preserve">{{Иқлим}}
[[Акс:Isotherma Erope average year.svg|thumb|Изотермҳои ҳарорати миёнаи январ дар Аврупо.]]
'''Изотерма''' (аз '''изо'''... ва {{lang-grc|θέρμη}} – '''гармӣ'''), 1) изохатҳои ҳарораташон яксон. Маъмулан мафҳумҳои Изотермаи июл ва Изотермаи январро истифода мекунанд. Изотерма барои муайян кардани ҳарорати воқеӣ дар қисмҳои гуногуни сатҳи Замин истифода мешавад. Изотермаҳои миёнаи солона барои арзёбии иқлими ба ҳарорат вобастабудаи маҳалҳои гуногун имкон медиҳанд. Маҳалҳои мазкурро бо минтақаҳое иваз кардан мумкин аст, ки дар онҳо ҳарорат аз як қимати муайян то қимати муайяни дигар тағйир меёбад; дар ин маврид Изотермаҳо сарҳадди ин минтақаҳо мешаванд. Изотерма дар диаграммаи термодинамикӣ хаттест, ки яке аз изоравандҳо – равандҳои изотерми (раванд дар ҳарорати доимӣ анҷом меёбад)-ро тасвир мекунад; 2) дар харитаи ҷуғрофиёӣ хаттест, ки нуқтаҳои ҳарораташон доимиро ба ҳам мепайвандад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотерма|7|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Иқлим]]</text>
      <sha1>1st69ihbzgsc1utld4j1r5xd2gbcub2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469810</id>
      <parentid>1469809</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:27:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469810</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1713" sha1="aykd217vgaimtlwi0832amvehzqsvos" xml:space="preserve">[[Акс:Isotherma Erope average year.svg|thumb|Изотермҳои ҳарорати миёнаи январ дар Аврупо.]]
'''Изотерма''' (аз '''изо'''... ва {{lang-grc|θέρμη}} – '''гармӣ'''), 1) изохатҳои ҳарораташон яксон. Маъмулан мафҳумҳои Изотермаи июл ва Изотермаи январро истифода мекунанд. Изотерма барои муайян кардани ҳарорати воқеӣ дар қисмҳои гуногуни сатҳи Замин истифода мешавад. Изотермаҳои миёнаи солона барои арзёбии иқлими ба ҳарорат вобастабудаи маҳалҳои гуногун имкон медиҳанд. Маҳалҳои мазкурро бо минтақаҳое иваз кардан мумкин аст, ки дар онҳо ҳарорат аз як қимати муайян то қимати муайяни дигар тағйир меёбад; дар ин маврид Изотермаҳо сарҳадди ин минтақаҳо мешаванд. Изотерма дар диаграммаи термодинамикӣ хаттест, ки яке аз изоравандҳо – равандҳои изотерми (раванд дар ҳарорати доимӣ анҷом меёбад)-ро тасвир мекунад; 2) дар харитаи ҷуғрофиёӣ хаттест, ки нуқтаҳои ҳарораташон доимиро ба ҳам мепайвандад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотерма|7|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Иқлим]]</text>
      <sha1>aykd217vgaimtlwi0832amvehzqsvos</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Изотопҳои радиоактив</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331036</id>
    <revision>
      <id>1469812</id>
      <timestamp>2026-04-23T05:37:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Изотопҳои радиоактив —  изотопҳои ноустувор ва худ аз худ таҷзияшавандаи унсурҳои кимиёӣ. Ҳангоми таҷзияи радиоактивӣ атомҳои изотопҳои радиоактив ба атомҳои як ё чанд унсури дигари кимиёӣ табдил меёбанд. Изотопҳои радиоактивӣ ҳамаи унсурҳои кимиёӣ муай...</comment>
      <origin>1469812</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2285" sha1="hvx6j7s5wtxp8krytd1m6asary63ziq" xml:space="preserve">Изотопҳои радиоактив —  изотопҳои ноустувор ва худ аз худ таҷзияшавандаи унсурҳои кимиёӣ. Ҳангоми таҷзияи радиоактивӣ атомҳои изотопҳои радиоактив ба атомҳои як ё чанд унсури дигари кимиёӣ табдил меёбанд. Изотопҳои радиоактивӣ ҳамаи унсурҳои кимиёӣ муайян карда шудаанд. Дар табиат наздики 50 изотопҳои радиоактив вуҷуд дорад. Бо ёрии реаксияҳои ҳастаӣ қариб 1000 изотопҳои радиоактиви сунъӣ ба даст оварда шудаанд. Фаъолияти изотопҳои радиоактив аз рӯи адади таҷзияи радиоактивӣ дар ҳамон миқдори изотопҳои радиоактив дар воҳиди вақт (воҳиди фаъолият – кюри) муайян карда мешавад. Изотопҳои радиоактив бо давраи нимкоҳиш (муддате, ки дар он фаъолнокӣ ду баробар кам мешавад), гармӣ ва неру (дуруштӣ)-и нурафканӣ тавсиф меёбад. Изотопҳои радиоактив ҳамчун нишондиҳанда (индикатор)-ҳои радиоактив ва манбаи афканишот дар соҳаҳои гуногуни илм ва техника фаровон истифода мешаванд. Дар техника танҳо баъзе изотопҳои радиоактивӣ сунъиро, ки нисбатан арзон ва дарозумр мебошанд, ба кор мебаранд. Соҳаҳои нисбатан муҳимми истифодаи изотопҳои радиоактиви кимиёи радиатсиявӣ, таҳқиқи амалиёт дар кӯраҳои чӯянрезӣ ва мартенӣ, хӯрдашавии ҷузъҳои мошинҳо, афзорҳои бурранда ва ғ. мебошанд.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ||7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Кимиё]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>hvx6j7s5wtxp8krytd1m6asary63ziq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469813</id>
      <parentid>1469812</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:39:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469813</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2393" sha1="hp0r0mc9jmy8vd0m4wv759xs4lb8wik" xml:space="preserve">[[Акс:Glowring2.jpg|мини|[[Тритиевая подсветка|Тритиевый брелок]]]]
Изотопҳои радиоактив —  изотопҳои ноустувор ва худ аз худ таҷзияшавандаи унсурҳои кимиёӣ. Ҳангоми таҷзияи радиоактивӣ атомҳои изотопҳои радиоактив ба атомҳои як ё чанд унсури дигари кимиёӣ табдил меёбанд. Изотопҳои радиоактивӣ ҳамаи унсурҳои кимиёӣ муайян карда шудаанд. Дар табиат наздики 50 изотопҳои радиоактив вуҷуд дорад. Бо ёрии реаксияҳои ҳастаӣ қариб 1000 изотопҳои радиоактиви сунъӣ ба даст оварда шудаанд. Фаъолияти изотопҳои радиоактив аз рӯи адади таҷзияи радиоактивӣ дар ҳамон миқдори изотопҳои радиоактив дар воҳиди вақт (воҳиди фаъолият – кюри) муайян карда мешавад. Изотопҳои радиоактив бо давраи нимкоҳиш (муддате, ки дар он фаъолнокӣ ду баробар кам мешавад), гармӣ ва неру (дуруштӣ)-и нурафканӣ тавсиф меёбад. Изотопҳои радиоактив ҳамчун нишондиҳанда (индикатор)-ҳои радиоактив ва манбаи афканишот дар соҳаҳои гуногуни илм ва техника фаровон истифода мешаванд. Дар техника танҳо баъзе изотопҳои радиоактивӣ сунъиро, ки нисбатан арзон ва дарозумр мебошанд, ба кор мебаранд. Соҳаҳои нисбатан муҳимми истифодаи изотопҳои радиоактиви кимиёи радиатсиявӣ, таҳқиқи амалиёт дар кӯраҳои чӯянрезӣ ва мартенӣ, хӯрдашавии ҷузъҳои мошинҳо, афзорҳои бурранда ва ғ. мебошанд.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ||7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Кимиё]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>hp0r0mc9jmy8vd0m4wv759xs4lb8wik</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469815</id>
      <parentid>1469813</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:43:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469815</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2377" sha1="rkruj1s5txhawp6fotgl289uu2f79ta" xml:space="preserve">[[Акс:Glowring2.jpg|мини|Калиди тритиум]]
'''Изотопҳои радиоактив''' —  изотопҳои ноустувор ва худ аз худ таҷзияшавандаи унсурҳои кимиёӣ.

Ҳангоми таҷзияи радиоактивӣ атомҳои изотопҳои радиоактив ба атомҳои як ё чанд унсури дигари [[Кимиё|кимиёӣ]] табдил меёбанд. Изотопҳои радиоактивӣ ҳамаи унсурҳои кимиёӣ муайян карда шудаанд. Дар табиат наздики 50 изотопҳои радиоактив вуҷуд дорад. Бо ёрии реаксияҳои ҳастаӣ қариб 1000 изотопҳои радиоактиви сунъӣ ба даст оварда шудаанд. Фаъолияти изотопҳои радиоактив аз рӯи адади таҷзияи радиоактивӣ дар ҳамон миқдори изотопҳои радиоактив дар воҳиди вақт (воҳиди фаъолият – кюри) муайян карда мешавад. Изотопҳои радиоактив бо давраи нимкоҳиш (муддате, ки дар он фаъолнокӣ ду баробар кам мешавад), гармӣ ва неру (дуруштӣ)-и нурафканӣ тавсиф меёбад. Изотопҳои радиоактив ҳамчун нишондиҳанда (индикатор)-ҳои радиоактив ва манбаи [[афканишот]] дар соҳаҳои гуногуни илм ва техника фаровон истифода мешаванд. Дар техника танҳо баъзе изотопҳои радиоактивӣ сунъиро, ки нисбатан арзон ва дарозумр мебошанд, ба кор мебаранд. Соҳаҳои нисбатан муҳимми истифодаи изотопҳои радиоактиви кимиёи радиатсиявӣ, таҳқиқи амалиёт дар кӯраҳои [[чӯянрезӣ]] ва мартенӣ, хӯрдашавии ҷузъҳои мошинҳо, афзорҳои бурранда ва ғ. мебошанд.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ||7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Кимиё]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>rkruj1s5txhawp6fotgl289uu2f79ta</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Қурбон Ҳомидов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331037</id>
    <revision>
      <id>1469814</id>
      <timestamp>2026-04-23T05:41:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: {| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;width:23em; float:right; margin-left:1em; border:1px solid #a2a9b1; background:#f8f9fa; padding:5px; font-size:90%;&quot; |- ! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%; background:#cedff2;&quot; | Қурбон Ҳомидов |- ! Таърихи таваллуд | 1946&lt;ref&gt;https://old.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/society/20151001/salom-aleikum-ikiston-anons-yak-r-zi-tarikh-obu-avo-527&lt;/ref&gt; |- ! Зодгоҳ | Ноҳияи Шӯроб...</comment>
      <origin>1469814</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6161" sha1="gbmrrjz7dqnkw2r3bjhqngfg33dnlot" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;width:23em; float:right; margin-left:1em; border:1px solid #a2a9b1; background:#f8f9fa; padding:5px; font-size:90%;&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%; background:#cedff2;&quot; | Қурбон Ҳомидов
|-
! Таърихи таваллуд
| 1946&lt;ref&gt;https://old.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/society/20151001/salom-aleikum-ikiston-anons-yak-r-zi-tarikh-obu-avo-527&lt;/ref&gt;
|-
! Зодгоҳ
| [[Ноҳияи Шӯробод]], вилояти [[Кӯлоб]] (ҳоло [[Вилояти Хатлон]]), {{Парчам|Тоҷикистон}}
|-
! Таърихи марг
| 1994&lt;ref&gt;https://old.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/society/20151001/salom-aleikum-ikiston-anons-yak-r-zi-tarikh-obu-avo-527&lt;/ref&gt;
|-
! Касб
| Ҳунарпешаи театр ва синамо, тарҷумон, драматург
|-
! Таҳсилот
| [[Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон]] (филолог), [[Институти давлатии санъати театрии Маскав (ГИТИС)|ГИТИС]]
|-
! Унвон
| Арбоби шоистаи Тоҷикистон&lt;br /&gt;Аълочии маорифи халқи Тоҷикистон
|-
! Театр
| [[Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов]]
|-
! Намоишномаҳои машҳур
| «Васса Железнова», «Табиби зӯракӣ», «Пайроҳаи зиндагӣ»
|}
'''Қурбон Ҳомидов''' (1946 – 1994) — ҳунарпешаи театр ва синамо, тарҷумон ва драматурги тоҷик. Арбоби шоистаи Тоҷикистон.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://pressa.tj/ra-abgul-osimova-dar-sa-na-on-medi-am-agar/ |title=Раҷабгул Қосимова: «Дар саҳна ҷон медиҳам, агар…» |publisher=pressa.tj |language=tg}}&lt;/ref&gt;
== Зиндагинома ==
Қурбон Ҳомидов соли 1946 дар ноҳияи Шӯрободи вилояти Кӯлоб таваллуд шудааст. Ӯ хатмкардаи [[Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон]] (ихтисоси филолог-омӯзгори забон ва адабиёти тоҷик) ва [[Институти давлатии санъати театрии Маскав (ГИТИС)]] мебошад.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://navisandagan.tj/tj/%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D0%B9%D0%B5%D1%80%D0%B8-%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B8-%D0%BC%D0%BE/ |title=Молйери театри мо |publisher=navisandagan.tj |language=tg}}&lt;/ref&gt;
== Фаъолияти ҳунарӣ ==
Қурбон Ҳомидов аз ҷумлаи аввалин хатмкунандагони студияи тоҷикии ГИТИС мебошад, ки дар соли 1971 [[Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов]]-ро таъсис доданд. Ӯ дар намоиши дебютии театр — «Васса Железнова»-и [[Максим Горкий]] нақш офарида, ба симои [[В.И. Ленин]] таҷассум бахшидааст.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://navisandagan.tj/tj/%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D0%B9%D0%B5%D1%80%D0%B8-%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B8-%D0%BC%D0%BE/ |title=Молйери театри мо |publisher=navisandagan.tj |language=tg}}&lt;/ref&gt;
Ҳамкорони ӯ, аз ҷумла [[Гулсара Абдуллоева]], Қурбон Ҳомидовро ҳамчун &quot;ҳунарманди нотакрор&quot; ва &quot;боистеъдод&quot; ситоиш кардаанд.&quot;&lt;ref&gt;Аз барномаи &quot;Қадамҷо&quot;, ТВ Сафина.&lt;/ref&gt; Ҳунарпеша [[Шодӣ Солеҳ]] низ ӯро ҳамчун &quot;ҳунарманди, бомаҳорат ва боистеъдод&quot; ёд карда, сабки ӯро ба сабки [[Аброр Ҳидоятов]]-и ҳунарпешаи шинохтаи Ӯзбекистон шабоҳат додааст.&lt;ref&gt;Аз барномаи &quot;Қадамҷо&quot;, ТВ Сафина.&lt;/ref&gt;
Қурбон Ҳомидов ҳамчунин дар намоишномаи «Парӣ-пурзаҳмат» нақши Матрос Куприяновро иҷро кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://navisandagan.tj/tj/%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D0%B9%D0%B5%D1%80%D0%B8-%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B8-%D0%BC%D0%BE/ |title=Молйери театри мо |publisher=navisandagan.tj |language=tg}}&lt;/ref&gt; Ӯ дар филмҳои телевизионӣ ва синамо, аз ҷумла дар филми &quot;Ашк ва шамшер&quot; нақши сардори зиндонбонро бозидааст.&lt;ref&gt;Аз барномаи &quot;Қадамҷо&quot;, ТВ Сафина.&lt;/ref&gt;
== Фаъолияти ғайриҳунарӣ ==
Ғайр аз фаъолияти ҳунарӣ, Қурбон Ҳомидов дар соҳаи маориф низ кор кардааст. Аз соли 1967 то 1971 дар нашриёти «Ирфон», кор карда аз соли 1970 то 1980 муаллим ва муовини директори мактаби миёнаи №9-и ноҳияи Москва (ҳозира [[Ноҳияи Ҳамадонӣ]]) будааст. Аз соли 1980 то 1991 ба ҳайси мудири шуъбаи таблиғот ва ташвиқоти Кумитаи ҳизби коммунистии ноҳияи Москва, аз соли 1991 то 1993 сармуҳаррири рӯзномаи «Зафар» кор кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://centrasia.org/person2.php?st=1059049984 |title=Курбонов Хомид |publisher=Centrasia.org |language=ru}}&lt;/ref&gt;
== Ҷоизаҳо ==
Арбоби шоистаи Тоҷикистон (соли 1994)
Аълочии маорифи халқи Тоҷикистон (соли 1994)
== Эзоҳ ==
{{reflist}}
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешагони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Театри Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳои ноҳияи Ҳамадонӣ]]
[[Гурӯҳ:Арбобони шоистаи Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>gbmrrjz7dqnkw2r3bjhqngfg33dnlot</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469816</id>
      <parentid>1469814</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:48:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <comment>илова</comment>
      <origin>1469816</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6162" sha1="s58mwolmgutcd4otptoy0bwqkm4gs0d" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;width:23em; float:right; margin-left:1em; border:1px solid #a2a9b1; background:#f8f9fa; padding:5px; font-size:90%;&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%; background:#cedff2;&quot; | Қурбон Ҳомидов
|-
! Таърихи таваллуд
| 1946&lt;ref&gt;https://old.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/society/20151001/salom-aleikum-ikiston-anons-yak-r-zi-tarikh-obu-avo-527&lt;/ref&gt;
|-
! Зодгоҳ
| [[Ноҳияи Шӯробод]], вилояти [[Кӯлоб]] (ҳоло [[Вилояти Хатлон]]), {{Парчам|Тоҷикистон}}
|-
! Таърихи марг
| 1994&lt;ref&gt;https://old.asiaplustj.info/tj/news/tajikistan/society/20151001/salom-aleikum-ikiston-anons-yak-r-zi-tarikh-obu-avo-527&lt;/ref&gt;
|-
! Касб
| Ҳунарпешаи театр ва синамо, тарҷумон, драматург
|-
! Таҳсилот
| [[Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон]] (филолог), [[Институти давлатии санъати театрии Маскав (ГИТИС)|ГИТИС]]
|-
! Унвон
| Арбоби шоистаи Тоҷикистон&lt;br /&gt;Аълочии маорифи халқи Тоҷикистон
|-
! Театр
| [[Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов]]
|-
! Намоишномаҳои машҳур
| «Васса Железнова», «Табиби зӯракӣ», «Пайроҳаи зиндагӣ»
|}
'''Қурбон Ҳомидов''' (1946 – 1994) — ҳунарпешаи театр ва синамо, тарҷумон ва драматурги тоҷик. Арбоби шоистаи Тоҷикистон.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://pressa.tj/ra-abgul-osimova-dar-sa-na-on-medi-am-agar/ |title=Раҷабгул Қосимова: «Дар саҳна ҷон медиҳам, агар…» |publisher=pressa.tj |language=tg}}&lt;/ref&gt;
== Зиндагинома ==
Қурбон Ҳомидов соли 1946 дар ноҳияи Шӯрободи вилояти Кӯлоб таваллуд шудааст. Ӯ хатмкардаи [[Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон]] (ихтисоси филолог-омӯзгори забон ва адабиёти тоҷик) ва [[Институти давлатии санъати театрии Маскав (ГИТИС)]] мебошад.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://navisandagan.tj/tj/%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D0%B9%D0%B5%D1%80%D0%B8-%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B8-%D0%BC%D0%BE/ |title=Молйери театри мо |publisher=navisandagan.tj |language=tg}}&lt;/ref&gt;
== Фаъолияти ҳунарӣ ==
Қурбон Ҳомидов аз ҷумлаи аввалин хатмкунандагони студияи тоҷикии ГИТИС мебошад, ки дар соли 1971 [[Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов]]-ро таъсис доданд. Ӯ дар намоиши дебютии театр — «Васса Железнова»-и [[Максим Горкий]] нақш офарида, ба симои [[В.И. Ленин]] таҷассум бахшидааст.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://navisandagan.tj/tj/%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D0%B9%D0%B5%D1%80%D0%B8-%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B8-%D0%BC%D0%BE/ |title=Молйери театри мо |publisher=navisandagan.tj |language=tg}}&lt;/ref&gt;
Ҳамкорони ӯ, аз ҷумла [[Гулсара Абдуллоева]], Қурбон Ҳомидовро ҳамчун &quot;ҳунарманди нотакрор&quot; ва &quot;боистеъдод&quot; ситоиш кардаанд.&quot;&lt;ref&gt;Аз барномаи &quot;Қадамҷо&quot;, ТВ Сафина.&lt;/ref&gt; Ҳунарпеша [[Шодӣ Солеҳ]] низ ӯро ҳамчун &quot;ҳунарманди, бомаҳорат ва боистеъдод&quot; ёд карда, сабки ӯро ба сабки [[Аброр Ҳидоятов]]-и ҳунарпешаи шинохтаи Ӯзбекистон шабоҳат додааст.&lt;ref&gt;Аз барномаи &quot;Қадамҷо&quot;, ТВ Сафина.&lt;/ref&gt;
Қурбон Ҳомидов ҳамчунин дар намоишномаи «Парӣ-пурзаҳмат» нақши Матрос Куприяновро иҷро кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://navisandagan.tj/tj/%D0%BC%D0%BE%D0%BB%D0%B9%D0%B5%D1%80%D0%B8-%D1%82%D0%B5%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B8-%D0%BC%D0%BE/ |title=Молйери театри мо |publisher=navisandagan.tj |language=tg}}&lt;/ref&gt; Ӯ дар филмҳои телевизионӣ ва синамо, аз ҷумла дар филми &quot;Ашк ва шамшер&quot; нақши сардори зиндонбонро бозидааст.&lt;ref&gt;Аз барномаи &quot;Қадамҷо&quot;, ТВ Сафина.&lt;/ref&gt;
== Фаъолияти ғайриҳунарӣ ==
Ғайр аз фаъолияти ҳунарӣ, Қурбон Ҳомидов дар соҳаи маориф низ кор кардааст. Аз соли 1967 то 1971 дар нашриёти «Ирфон», кор карда аз соли 1970 то 1980 муаллим ва муовини директори мактаби миёнаи №9-и ноҳияи Москва (ҳозира [[Ноҳияи Ҳамадонӣ]]) будааст. Аз соли 1980 то 1991 ба ҳайси мудири шуъбаи таблиғот ва ташвиқоти Кумитаи ҳизби коммунистии ноҳияи Москва, аз соли 1991 то 1993 сармуҳаррири рӯзномаи «Зафар» кор кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://centrasia.org/person2.php?st=1059049984 |title=Курбонов Хомид |publisher=Centrasia.org |language=ru}}&lt;/ref&gt;
== Ҷоизаҳо ==
Арбоби шоистаи Тоҷикистон (соли 1994)
Аълочии маорифи халқи Тоҷикистон (соли 1994)
== Эзоҳ ==
{{reflist}}

[[Гурӯҳ:Ҳунарпешагони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Театри Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳои ноҳияи Ҳамадонӣ]]
[[Гурӯҳ:Арбобони шоистаи Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>s58mwolmgutcd4otptoy0bwqkm4gs0d</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Изотропия</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331038</id>
    <revision>
      <id>1469817</id>
      <timestamp>2026-04-23T05:48:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Изотропия, изотропият (аз изо... ва {{lang-grc|tropos}} – гардиш, самт, тараф) —  дар ҳама самт яксон будани хосиятҳои физикии муҳит (акси анизотропия – вобастагии хосиятҳои физикӣ, аз ҷумла механикӣ, электрӣ, магнитӣ, оптикӣ ба самт). Тамоми газҳо, моеъҳо ва ҷинсҳои сах...</comment>
      <origin>1469817</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1488" sha1="qd454fiwytdp0ay3l9zuwty99a9geaq" xml:space="preserve">Изотропия, изотропият (аз изо... ва {{lang-grc|tropos}} – гардиш, самт, тараф) —  дар ҳама самт яксон будани хосиятҳои физикии муҳит (акси анизотропия – вобастагии хосиятҳои физикӣ, аз ҷумла механикӣ, электрӣ, магнитӣ, оптикӣ ба самт). Тамоми газҳо, моеъҳо ва ҷинсҳои сахт дар ҳолати аморфӣ аз рӯи ҳамаи хосиятҳои физикиашон изотропианд. Хосиятҳои физикии кристаллҳо бештар анизотропӣ мебошанд, вале ҳар қадар симметрия (таносуб)-и кристалл баланд бошад, изотропияти вай ҳамон қадар зиёд мешавад. Ҳамин тариқ чандирӣ, мустаҳкамӣ, хусусиятҳои электрооптикии кристаллҳои баландсимметрия (алмос, германий, намаксанг) анизотропӣ буда, нишондиҳандаи шикасти рӯшноӣ, электргузаронӣ, зариби аз гармӣ васеъшавӣ ва хосиятҳои дигари онҳо изотропӣ мебошанд. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотропия|7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Физика]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>qd454fiwytdp0ay3l9zuwty99a9geaq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469818</id>
      <parentid>1469817</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:51:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469818</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1520" sha1="b13uveqa2rbug9dokzukspbw00uvvc5" xml:space="preserve">'''Изотропия''', '''изотропият''' (аз изо... ва {{lang-grc|tropos}} – '''гардиш''', '''самт''', '''тараф''') —  дар ҳама самт яксон будани хосиятҳои физикии муҳит (акси анизотропия – вобастагии хосиятҳои физикӣ, аз ҷумла механикӣ, электрӣ, магнитӣ, оптикӣ ба самт). 

Тамоми газҳо, моеъҳо ва ҷинсҳои сахт дар ҳолати аморфӣ аз рӯи ҳамаи хосиятҳои физикиашон изотропианд. Хосиятҳои физикии кристаллҳо бештар анизотропӣ мебошанд, вале ҳар қадар симметрия (таносуб)-и кристалл баланд бошад, изотропияти вай ҳамон қадар зиёд мешавад. Ҳамин тариқ чандирӣ, мустаҳкамӣ, хусусиятҳои электрооптикии кристаллҳои баландсимметрия (алмос, германий, намаксанг) анизотропӣ буда, нишондиҳандаи шикасти рӯшноӣ, электргузаронӣ, зариби аз гармӣ васеъшавӣ ва хосиятҳои дигари онҳо изотропӣ мебошанд. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотропия|7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Физика]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>b13uveqa2rbug9dokzukspbw00uvvc5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469819</id>
      <parentid>1469818</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T05:53:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469819</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1532" sha1="i5c07ou8pixuophrx185jo4168kg0kk" xml:space="preserve">'''Изотропия''', '''изотропият''' (аз изо... ва {{lang-grc|tropos}} – '''гардиш''', '''самт''', '''тараф''') —  дар ҳама самт яксон будани хосиятҳои физикии муҳит (акси анизотропия – вобастагии хосиятҳои физикӣ, аз ҷумла механикӣ, электрӣ, магнитӣ, оптикӣ ба самт). 

Тамоми газҳо, моеъҳо ва ҷинсҳои сахт дар ҳолати аморфӣ аз рӯи ҳамаи хосиятҳои физикиашон изотропианд. Хосиятҳои физикии кристаллҳо бештар анизотропӣ мебошанд, вале ҳар қадар симметрия (таносуб)-и кристалл баланд бошад, изотропияти вай ҳамон қадар зиёд мешавад. Ҳамин тариқ чандирӣ, мустаҳкамӣ, хусусиятҳои электрооптикии кристаллҳои баландсимметрия ([[алмос]], [[германий]], [[намаксанг]]) анизотропӣ буда, нишондиҳандаи шикасти рӯшноӣ, электргузаронӣ, зариби аз гармӣ васеъшавӣ ва хосиятҳои дигари онҳо изотропӣ мебошанд. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотропия|7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Физика]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>i5c07ou8pixuophrx185jo4168kg0kk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Изотсианатҳо</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331039</id>
    <revision>
      <id>1469821</id>
      <timestamp>2026-04-23T06:04:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Изотсианатҳо, N-алкилҳосилаи асиди изосианат, эфирҳои асиди изосианат, R – N = C = O (R-алкил, радикалҳои ароматӣ ё алкилароматӣ, ҳетеросиклӣ ва ғ.). Изотсианатҳо моддаҳои беранг ё каме рангини моеъ ё кристаллӣ буда, дар натиҷаи алкилонии сианати калий бо алкилсул...</comment>
      <origin>1469821</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1935" sha1="02nshknu57q4zvi3bvctnv8suaoisnl" xml:space="preserve">Изотсианатҳо, N-алкилҳосилаи асиди изосианат, эфирҳои асиди изосианат, R – N = C = O (R-алкил, радикалҳои ароматӣ ё алкилароматӣ, ҳетеросиклӣ ва ғ.). Изотсианатҳо моддаҳои беранг ё каме рангини моеъ ё кристаллӣ буда, дар натиҷаи алкилонии сианати калий бо алкилсулфатҳо ё алкилонии сианати нуқра бо алкилгалогениҳо ҳосил мешаванд.
KNCO+SO2 (OC2H5)2 → C2H5–NCO+KSO4C2H5

AqNCO+CH3J → CH3–NCO+AqJ

Изотсианатҳоро дар саноат бо роҳи фосгенонии аминҳои якумин ҳосил мекунанд.
R–NH2+COCl2→ RNCO+2HCl

Изотсианатҳо вобаста ба адади гурӯҳи -NCO ба моно-, ди-, три- ва ғ. ҷудо мешаванд. Изотсианатҳои алифатӣ худ аз худ полимеризатсия шуда, ба эфирҳои кислотаи изосианат табдил меёбанд. И-и ароматӣ нисбатан устуворанд. Изотсианатҳо дар таркибашон бандҳои дучанда (– N = C = O) доранд. Онҳо аз ҷиҳати кимиёӣ хеле фаъоланд. Зери таъсири об ба аминҳои якумин ва дуоксиди карбон таҷзия мешаванд.

CH3–N=C=O+HOH→ CH3 –NH2+CO2

Изотсианатҳо дар саноат барои истеҳсоли каучукҳои уретанӣ, полиуретанҳо, ширеш, локу ранг, ҳербитсидҳо ва ғ. истифода мешаванд. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотсианатҳо|7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Кимиё]]</text>
      <sha1>02nshknu57q4zvi3bvctnv8suaoisnl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469822</id>
      <parentid>1469821</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T06:05:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469822</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1944" sha1="gwea30ewngowdrchd22aj9kfev8vrb5" xml:space="preserve">Изотсианатҳо, N-алкилҳосилаи асиди изосианат, эфирҳои асиди изосианат, R – N = C = O (R-алкил, радикалҳои ароматӣ ё алкилароматӣ, ҳетеросиклӣ ва ғ.). Изотсианатҳо моддаҳои беранг ё каме рангини моеъ ё кристаллӣ буда, дар натиҷаи алкилонии сианати калий бо алкилсулфатҳо ё алкилонии сианати нуқра бо алкилгалогениҳо ҳосил мешаванд.
KNCO+SO2 (OC2H5)2 → C2H5–NCO+KSO4C2H5

AqNCO+CH3J → CH3–NCO+AqJ

Изотсианатҳоро дар саноат бо роҳи фосгенонии аминҳои якумин ҳосил мекунанд.
R–NH2+COCl2→ RNCO+2HCl

Изотсианатҳо вобаста ба адади гурӯҳи -NCO ба моно-, ди-, три- ва ғ. ҷудо мешаванд. Изотсианатҳои алифатӣ худ аз худ полимеризатсия шуда, ба эфирҳои кислотаи изосианат табдил меёбанд. И-и ароматӣ нисбатан устуворанд. Изотсианатҳо дар таркибашон бандҳои дучанда (– N = C = O) доранд. Онҳо аз ҷиҳати кимиёӣ хеле фаъоланд. Зери таъсири об ба аминҳои якумин ва дуоксиди карбон таҷзия мешаванд.

CH3–N=C=O+HOH→ CH3 –NH2+CO2

Изотсианатҳо дар саноат барои истеҳсоли каучукҳои уретанӣ, полиуретанҳо, ширеш, локу ранг, ҳербитсидҳо ва ғ. истифода мешаванд. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотсианатҳо|7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Кимиё]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>gwea30ewngowdrchd22aj9kfev8vrb5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469823</id>
      <parentid>1469822</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T06:07:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469823</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1952" sha1="0elugb6yy4gmlds9hryh263nyj39j22" xml:space="preserve">'''Изотсианатҳо''', N-алкилҳосилаи асиди изосианат, эфирҳои асиди изосианат, R – N = C = O (R-алкил, радикалҳои ароматӣ ё алкилароматӣ, ҳетеросиклӣ ва ғ.). Изотсианатҳо моддаҳои беранг ё каме рангини моеъ ё кристаллӣ буда, дар натиҷаи алкилонии сианати калий бо алкилсулфатҳо ё алкилонии сианати нуқра бо алкилгалогениҳо ҳосил мешаванд.

KNCO+SO2 (OC2H5)2 → C2H5–NCO+KSO4C2H5

AqNCO+CH3J → CH3–NCO+AqJ

Изотсианатҳоро дар саноат бо роҳи фосгенонии аминҳои якумин ҳосил мекунанд.

R–NH2+COCl2→ RNCO+2HCl

Изотсианатҳо вобаста ба адади гурӯҳи -NCO ба моно-, ди-, три- ва ғ. ҷудо мешаванд. Изотсианатҳои алифатӣ худ аз худ полимеризатсия шуда, ба эфирҳои кислотаи изосианат табдил меёбанд. И-и ароматӣ нисбатан устуворанд. Изотсианатҳо дар таркибашон бандҳои дучанда (– N = C = O) доранд. Онҳо аз ҷиҳати кимиёӣ хеле фаъоланд. Зери таъсири об ба аминҳои якумин ва дуоксиди карбон таҷзия мешаванд.

CH3–N=C=O+HOH→ CH3 –NH2+CO2

Изотсианатҳо дар саноат барои истеҳсоли каучукҳои уретанӣ, полиуретанҳо, ширеш, локу ранг, ҳербитсидҳо ва ғ. истифода мешаванд. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотсианатҳо|7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Кимиё]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>0elugb6yy4gmlds9hryh263nyj39j22</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469824</id>
      <parentid>1469823</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T06:08:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469824</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2057" sha1="qale0e632bntjoiy991whfi406ljt3j" xml:space="preserve">[[Акс:Isocyanate group.svg|thumb|Изоцианатная функциональная группа]]
'''Изотсианатҳо''', N-алкилҳосилаи асиди изосианат, эфирҳои асиди изосианат, R – N = C = O (R-алкил, радикалҳои ароматӣ ё алкилароматӣ, ҳетеросиклӣ ва ғ.). Изотсианатҳо моддаҳои беранг ё каме рангини моеъ ё кристаллӣ буда, дар натиҷаи алкилонии сианати калий бо алкилсулфатҳо ё алкилонии сианати нуқра бо алкилгалогениҳо ҳосил мешаванд.

KNCO+SO2 (OC2H5)2 → C2H5–NCO+KSO4C2H5

AqNCO+CH3J → CH3–NCO+AqJ

Изотсианатҳоро дар саноат бо роҳи фосгенонии аминҳои якумин ҳосил мекунанд.

R–NH2+COCl2→ RNCO+2HCl

Изотсианатҳо вобаста ба адади гурӯҳи -NCO ба моно-, ди-, три- ва ғ. ҷудо мешаванд. Изотсианатҳои алифатӣ худ аз худ полимеризатсия шуда, ба эфирҳои кислотаи изосианат табдил меёбанд. И-и ароматӣ нисбатан устуворанд. Изотсианатҳо дар таркибашон бандҳои дучанда (– N = C = O) доранд. Онҳо аз ҷиҳати кимиёӣ хеле фаъоланд. Зери таъсири об ба аминҳои якумин ва дуоксиди карбон таҷзия мешаванд.

CH3–N=C=O+HOH→ CH3 –NH2+CO2

Изотсианатҳо дар саноат барои истеҳсоли каучукҳои уретанӣ, полиуретанҳо, ширеш, локу ранг, ҳербитсидҳо ва ғ. истифода мешаванд. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотсианатҳо|7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Кимиё]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>qale0e632bntjoiy991whfi406ljt3j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469825</id>
      <parentid>1469824</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T06:12:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469825</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2047" sha1="4s41afblbth9os3m0kzy9zykx9rx1tl" xml:space="preserve">[[Акс:Isocyanate group.svg|thumb|Гурӯҳи функсионалии изосианат]]
'''Изотсианатҳо''', N-алкилҳосилаи асиди изосианат, эфирҳои асиди изосианат, R – N = C = O (R-алкил, радикалҳои ароматӣ ё алкилароматӣ, ҳетеросиклӣ ва ғ.). Изотсианатҳо моддаҳои беранг ё каме рангини моеъ ё кристаллӣ буда, дар натиҷаи алкилонии сианати калий бо алкилсулфатҳо ё алкилонии сианати нуқра бо алкилгалогениҳо ҳосил мешаванд.

KNCO+SO2 (OC2H5)2 → C2H5–NCO+KSO4C2H5

AqNCO+CH3J → CH3–NCO+AqJ

Изотсианатҳоро дар саноат бо роҳи фосгенонии аминҳои якумин ҳосил мекунанд.

R–NH2+COCl2→ RNCO+2HCl

Изотсианатҳо вобаста ба адади гурӯҳи -NCO ба моно-, ди-, три- ва ғ. ҷудо мешаванд. Изотсианатҳои алифатӣ худ аз худ полимеризатсия шуда, ба эфирҳои кислотаи изосианат табдил меёбанд. И-и ароматӣ нисбатан устуворанд. Изотсианатҳо дар таркибашон бандҳои дучанда (– N = C = O) доранд. Онҳо аз ҷиҳати кимиёӣ хеле фаъоланд. Зери таъсири об ба аминҳои якумин ва дуоксиди карбон таҷзия мешаванд.

CH3–N=C=O+HOH→ CH3 –NH2+CO2

Изотсианатҳо дар саноат барои истеҳсоли каучукҳои уретанӣ, полиуретанҳо, ширеш, локу ранг, ҳербитсидҳо ва ғ. истифода мешаванд. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изотсианатҳо|7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Кимиё]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>4s41afblbth9os3m0kzy9zykx9rx1tl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бердӣ Мингбоев</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331040</id>
    <revision>
      <id>1469826</id>
      <timestamp>2026-04-23T06:17:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: {{Infobox person | name = Берди Мингбоев | image =  | caption =  | birth_date = 1941 | birth_place = {{Парчам|Тоҷикистон}} | death_date =  | occupation = Ҳунарпешаи театр ва синамо | years_active = 1974 – 2011 | nationality = тоҷик | education =  | notable_works = «Худкуш» | awards = Беҳтарин ҳунарпешаи мардона (American International Film Festival, 2011) }}'''Бердӣ Мин...</comment>
      <origin>1469826</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5065" sha1="6wacw1ih18jloiszgyf6n5y9p6pm9c3" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name = Берди Мингбоев
| image = 
| caption = 
| birth_date = 1941
| birth_place = {{Парчам|Тоҷикистон}}
| death_date = 
| occupation = Ҳунарпешаи театр ва синамо
| years_active = 1974 – 2011
| nationality = тоҷик
| education = 
| notable_works = «Худкуш»
| awards = Беҳтарин ҳунарпешаи мардона (American International Film Festival, 2011)
}}'''Бердӣ Мингбоев''' (соли таваллуд 1941) — ҳунарпешаи театр ва синамои тоҷик. Ӯ Артисти хизматнишондодаи Тоҷикистон мебошад.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.kino-teatr.ru/kino/acter/m/sov/5731/works/|title=Берди Мингбаев: биография и фильмография|publisher=kino-teatr.ru|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Фаъолияти ҳунарӣ ==
Бердӣ Мингбоев фаъолияти ҳунарии худро дар [[Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов]] оғоз кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.kino-teatr.ru/kino/acter/m/sov/5731/works/|title=Берди Мингбаев: биография и фильмография|publisher=kino-teatr.ru|language=ru}}&lt;/ref&gt; Ӯ дар филмҳои зиёде, аз ҷумла филмҳои муштараки шӯравӣ, нақш офарида, дар солҳои охир дар филмҳои тоҷикӣ низ ҳунарнамоӣ кардааст.

=== Филми «Худкуш» ===
Нақши асосии мардона дар филми «Худкуш» (коргардон [[Рустам Шоазимов]]) яке аз нақшҳои муҳимми Берди Мингбоев мебошад. Ин филм дар соли 2011 дар [[American International Film Festival]] дар ИМА соҳиби се ҷоиза гардид, ки яке аз онҳо &quot;Беҳтарин ҳунарпешаи мардона&quot; барои Бердӣ Мингбоев буд.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.ozodi.org/a/24250124.html|title=Филми &quot;Худкуш&quot; се ҷоизаи фестивали Амрикоро гирифт|publisher=Радиои Озодӣ|language=tg}}&lt;/ref&gt;

Филм дар бораи як ҷангалбон нақл мекунад, ки пас аз солҳо соҳиби фарзанд мешавад. Аммо як фолбин ба ӯ шарт мегузорад, ки агар хоҳад фарзандаш ояндаи бузург дошта бошад, бояд оҳубачаи ягонаи ҷангалро кушта, гӯшташро ба ҳамсари ҳомилааш хӯронад. Қаҳрамон, ки дар байни муҳаббат ба табиат ва хоҳиши сарнавишти неки фарзанд қарор мегирад, интихоби душвор мекунад.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.ozodi.org/a/24250124.html|title=Филми &quot;Худкуш&quot; се ҷоизаи фестивали Амрикоро гирифт|publisher=Радиои Озодӣ|language=tg}}&lt;/ref&gt;

=== Филнома ===

* «Самоубийца» (2011) - Нақши асосӣ (ҷангалбон)
* «Кто вы, Господин Ка?» (2009) - Нодиршоҳ
* «Кандагар» (2009) - Миша
* «Десантура» (2009) - ронанда-афғонӣ
* «Застава» (2007) - нақши эпизодӣ
* «Маленький мститель» (1992) - нақши эпизодӣ
* «Афганец» (1991) - афғонӣ
* «Груз-300» (1989)
* «Последняя ночь Шахерезады» (1987) - нақши эпизодӣ
* «Хромой дервиш» (1986) - нақши эпизодӣ
* «Новые сказки Шахерезады» (1986) - нақши эпизодӣ
* «Миражи любви» (1986) - нақши эпизодӣ
* «Джура - охотник из Мин-Архара» (1985) - нақши эпизодӣ
* «Говорящий родник» (1985) - Парпиев
* «Государственная граница. Красный песок» (1984) - Байрамов, сардори милитсия
* «Приключения маленького Мука» (1983) - нақши эпизодӣ
* «Гляди веселей» (1982) - Умар, оҳангар
* «Рубаи Хайяма» (филм-спектакль, 1980) - нақши эпизодӣ
* «Юности первое утро» (1979) - нақши эпизодӣ
* «Стрельба дуплетом» (1979) - Саттор
* «Встреча в ущелье смерти» (1979) - нақши эпизодӣ
* «Человек меняет кожу» (1978) - Умаров
* «Ты иногда вспоминай» (1977) - нақши эпизодӣ
* «Сказание о Сиявуше» (1976) - Демур, сарбози Афросиёб
* «Одной жизни мало» (1974) - нақши эпизодӣ

== Эзоҳ ==
{{reflist}}</text>
      <sha1>6wacw1ih18jloiszgyf6n5y9p6pm9c3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Малика Ҷӯрабекова</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331041</id>
    <revision>
      <id>1469829</id>
      <timestamp>2026-04-23T06:33:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав:  {| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;width:23em; float:right; margin-left:1em; border:1px solid #a2a9b1; background:#f8f9fa; padding:5px; font-size:90%;&quot; |- ! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%; background:#cedff2;&quot; | Малика Ҷӯрабекова |- ! Таърихи таваллуд | 11 январи 1945 |- ! Зодгоҳ | [[Душанбе]], [[ҶШС Тоҷикистон]] |- ! Касб | Санъатшинос, ҳунарпешаи театр, кор...</comment>
      <origin>1469829</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5523" sha1="2e3w2dl2inhrxmrpavh2j1pe2mlf8l3" xml:space="preserve">
{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;width:23em; float:right; margin-left:1em; border:1px solid #a2a9b1; background:#f8f9fa; padding:5px; font-size:90%;&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%; background:#cedff2;&quot; | Малика Ҷӯрабекова
|-
! Таърихи таваллуд
| 11 январи 1945
|-
! Зодгоҳ
| [[Душанбе]], [[ҶШС Тоҷикистон]]
|-
! Касб
| Санъатшинос, ҳунарпешаи театр, коргардон
|-
! Таҳсилот
| Институти давлатии санъати театрии Маскав (ГИТИС)
|-
! Унвон
| Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (1991)
|-
! Театр
| [[Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов]]&lt;br /&gt;Театри анъанаҳои миллӣ «Гаҳвора»
|-
! Осори намоён
| «Когда зажигались звёзды» (1986)&lt;br /&gt;«Шоҳини ҳунар» (2006)
|}
'''Малика Ҷӯрабекова''' (11 январи 1945, Душанбе) — санъатшинос, ҳунарпеша ва коргардони театр, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (1991). Ӯ муассиси аввалин Театри анъанаҳои миллӣ бо номи «Гаҳвора» мебошад.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://kmt.tj/malikai-aftodu-atfsola/ |title=Маликаи ҳафтодуҳатфсола |publisher=kmt.tj |date=29 ноябри 2022 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
== Зиндагинома ==
Малика Ҷӯрабекова 11 январи соли 1945 дар шаҳри Душанбе ба дунё омадааст. Соли 1968 Институти давлатии санъати театрии Маскав ба номи А. Луначарскийро хатм кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://kmt.tj/malikai-aftodu-atfsola/ |title=Маликаи ҳафтодуҳатфсола |publisher=kmt.tj |date=29 ноябри 2022 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
Баъди хатми донишкада дар театрҳои ҷумҳурӣ ба сифати ҳунарманд ва коргардон фаъолият кардааст. Солҳои 1978-1981 мудири кафедраи маҳорати актёрии Донишкадаи давлатии санъати ба номи М. Турсунзода ва солҳои 1981-1987 устоди ҳамин Донишкада буд.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://kmt.tj/malikai-aftodu-atfsola/ |title=Маликаи ҳафтодуҳатфсола |publisher=kmt.tj |date=29 ноябри 2022 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
Малика Ҷӯрабекова соли 1978 бо ҳунарпеша ва омӯзгори маъруфи шӯравӣ Борис Бибиков издивоҷ кард ва ҳамроҳ бо ӯ ба Душанбе баргашт. Борис Бибиков чаҳор соли охири умри худро дар Душанбе сипарӣ карда, дар Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон дарс додааст.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://sputnik.tj/20221117/nom-faromushnashavanda-dushanbe-yodgori-aktyori-sovety-1052884692.html |title=Лавҳаи ёдгории ҳунарманди Шӯравӣ Борис Бибиков дар Душанбе гузошта шуд |publisher=Sputnik Tojikiston |date=17 ноябри 2022 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
== Фаъолияти театрӣ ва омӯзгорӣ ==
Малика Ҷӯрабекова нақши муҳим дар таъсиси [[Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов]] дар соли 1971 доштааст.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://kmt.tj/malikai-aftodu-atfsola/ |title=Маликаи ҳафтодуҳатфсола |publisher=kmt.tj |date=29 ноябри 2022 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
Вай соли 1988 нахустин Театри анъанаҳои миллии «Гаҳвора»-ро бунёд намуд, ки дар [[Фестивали умумиҷаҳонии фолклор]] дар Олмон (1989) соҳиби диплом гардид.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://kmt.tj/malikai-aftodu-atfsola/ |title=Маликаи ҳафтодуҳатфсола |publisher=kmt.tj |date=29 ноябри 2022 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
Малика Ҷӯрабекова яке аз асосгузорони ҷашнвораи театрии «Парасту» дар Тоҷикистон мебошад. Ӯ дар ташаккули санъати театрии ҷавонон саҳми калон дошта, дар Донишкадаи санъат ва [[Консерваторияи миллии Тоҷикистон]] ба номи Т. Сатторов ба донишҷӯён дарс додааст.&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.ozodi.org/a/31271452.html |title=Аз &quot;Парасту&quot;-и имсола танқид карданд, мақомот &quot;қаҳрамонӣ&quot; донистанд |publisher=Радиои Озодӣ |date=24 майи 2021 |language=tg}}&lt;/ref&gt;
== Китобҳо ==
«Когда зажигались звёзды» (Маскав, 1986)
«Шоҳини ҳунар» (Душанбе, 2006)
== Эзоҳ ==
{{reflist}}
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешагони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Арбобони шоистаи Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Театри Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳои Душанбе]]</text>
      <sha1>2e3w2dl2inhrxmrpavh2j1pe2mlf8l3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Музаффар Хаёлов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331042</id>
    <revision>
      <id>1469833</id>
      <timestamp>2026-04-23T06:58:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав:  {| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;width:23em; float:right; margin-left:1em; border:1px solid #a2a9b1; background:#f8f9fa; padding:5px; font-size:90%;&quot; |- ! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%; background:#cedff2;&quot; | Музаффар Хаёлов |- ! Таърихи таваллуд | 1948&lt;ref&gt;http://artspace.tj/ru/art-critic/theater-criticism/107-yarkij-svet-talanta-rezhissera-muzaffara-khajolova.html&lt;/ref&gt; |- ! Зодгоҳ | [[ҶШС Тоҷикистон]]...</comment>
      <origin>1469833</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7640" sha1="aaumm4n2uy7b3zu92fp0ln713tg4k9h" xml:space="preserve">
{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;width:23em; float:right; margin-left:1em; border:1px solid #a2a9b1; background:#f8f9fa; padding:5px; font-size:90%;&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:125%; background:#cedff2;&quot; | Музаффар Хаёлов
|-
! Таърихи таваллуд
| 1948&lt;ref&gt;http://artspace.tj/ru/art-critic/theater-criticism/107-yarkij-svet-talanta-rezhissera-muzaffara-khajolova.html&lt;/ref&gt;
|-
! Зодгоҳ
| [[ҶШС Тоҷикистон]]
|-
! Таърихи марг
| 2001&lt;ref&gt;https://www.ozodagon.com/index.php?newsid=21637&lt;/ref&gt;
|-
! Касб
| Коргардон, ҳунарпешаи театр ва синамо, драматург
|-
! Таҳсилот
| Институти давлатии санъати театрии Маскав (ГИТИС)&lt;ref&gt;http://artspace.tj/ru/art-critic/theater-criticism/107-yarkij-svet-talanta-rezhissera-muzaffara-khajolova.html&lt;/ref&gt;
|-
! Театр
| [[Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов]]&lt;ref&gt;http://artspace.tj/ru/art-critic/theater-criticism/107-yarkij-svet-talanta-rezhissera-muzaffara-khajolova.html&lt;/ref&gt;
|-
! Намоишномаҳои машҳур
| «Протест семнадцати»&lt;br /&gt;«Гвоздика»&lt;br /&gt;«Обвинение»&lt;br /&gt;«Дон Жуан»&lt;br /&gt;«Хонасӯзон»&lt;ref&gt;http://artspace.tj/ru/art-critic/theater-criticism/107-yarkij-svet-talanta-rezhissera-muzaffara-khajolova.html&lt;/ref&gt;
|}
'''Музаффар Хаёлов''' (1948 – 2001) — коргардон ва ҳунарпешаи маъруфи театри тоҷик. Ӯ аз ҷумлаи коргардонҳои навоварест, ки дар таъсис ва рушди [[Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов]] нақши калидӣ бозидааст.&lt;ref name=&quot;artspace&quot;&gt;{{cite web |url=http://artspace.tj/ru/art-critic/theater-criticism/107-yarkij-svet-talanta-rezhissera-muzaffara-khajolova.html |title=Яркий свет таланта режиссера Музаффара Хаёлова |publisher=artspace.tj |language=ru}}&lt;/ref&gt;
== Зиндагинома ==
Музаффар Хаёлов соли 1948 таваллуд шудааст. Ӯ хатмкардаи [[Институти давлатии санъати театрии Маскав (ГИТИС)|Институти давлатии санъати театрии Маскав]] мебошад. Солҳои 1976-1978 таҳти роҳбарии устодон А. В. Эфрос ва А. Дунаев дар театри &quot;на Малой Бронной&quot; (Маскав) таҷрибаомӯзӣ кардааст.&lt;ref name=&quot;artspace&quot;/&gt;
Ӯ дар қатори ҳамкурсони худ, ки студияи тоҷикии ГИТИС-ро хатм карда буданд, дар соли 1971 [[Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи Маҳмудҷон Воҳидов]]-ро таъсис дод.&lt;ref name=&quot;artspace&quot;/&gt;
== Фаъолияти ҳунарӣ ==
=== Дар театр ===
Музаффар Хаёлов нахустин намоишномаи худро соли 1973 - бо номи «Дони биринҷ»-и асари А. Николайро ба саҳна гузошт.&lt;ref name=&quot;artspace&quot;/&gt; Дар тӯли фаъолияти худ, ӯ намоишномаҳои зиёдеро коргардонӣ карда, ҳамчун ҳунарпеша низ дар онҳо нақш офаридааст.
Намоишномаҳои ӯ, ки аксар дар жанрҳои драмаи иҷтимоӣ ва психологӣ буданд, ба мушкилоти рӯзмарраи ҷомеа ва ҷаҳони ботинии инсон таваҷҷӯҳи хос доштанд. Намоишномаҳои «Протест семнадцати»-и Ю. Лиманов (1982), «Гвоздика»-и Н. Исломов (1984), «Обвинение»-и Н. Думбадзе (1985), «Дон Жуан»-и [[Жан-Батист Молер|Ж. Б. Молер]] (1987), «Рудакӣ»-и С. Улуғзода (1993) аз муҳимтарин дастовардҳои ӯ дар Театри ҷавонон маҳсуб мешаванд.&lt;ref name=&quot;artspace&quot;/&gt;
'''«Протест семнадцати» (Эътирози ҳабдаҳ нафар):''' Намоишнома дар бораи ташаккули шахсияти фаъоли иҷтимоӣ ва ҷавонони инқилобӣ, ки зидди низоми подшоҳӣ мубориза мебурданд, нақл мекунад. Коргардон дар ин асар кӯшиш кард, ки образи [[Владимир Ленин|Ленин]]-ро бо хусусиятҳои инсонӣ, аз ҷумла нерӯмандӣ ва некбинӣ, ба таври нав боз кунад.&lt;ref name=&quot;artspace&quot;/&gt;
'''«Гвоздика» :''' Ин намоишнома, ки дар бораи инқилобиёни тоҷик таҳия шуда буд, бо таҳлили амиқи психологии қаҳрамонон ва саҳнаҳои зиндаи худ фарқ мекард. Хаёлов дар ин асар ба ҷузъиёти равонии қаҳрамонҳо, ба монанди муборизаи дохилии Раъно (қаҳрамони асосӣ) таваҷҷӯҳ кардааст.&lt;ref name=&quot;artspace&quot;/&gt;
'''«Обвинение» (Айбнома):''' Дар асоси асари Н. Думбадзе «Парчамҳои сафед» таҳия шуда, дар бораи ахлоқи ҷомеа ва мушкилоти инсон дар ҳабс нақл мекунад. Дар ин намоишнома Хаёлов талош кардааст, ки ҳаҷвро бо вазъияти фоҷиавӣ омезиш диҳад.&lt;ref name=&quot;artspace&quot;/&gt;
'''«Рудакӣ» (1993):''' Хаёлов ин намоишномаро дар авҷи [[ҷанги шаҳрвандии Тоҷикистон]] ба саҳна гузошт. Дар муқоиса бо таҳияҳои қаблии реалистӣ, ӯ ба ҷанбаҳои романтикӣ ва ирфонии зиндагии [[Абӯабдуллоҳ Рӯдакӣ]] таваҷҷӯҳ карда, тавонист ба намоиш рангубори нав бахшад.&lt;ref name=&quot;artspace&quot;/&gt;
=== Саҳм дар синамо ва драма ===
Музаффар Хаёлов ҳамчун драматург ва ҳунарпеша дар филмҳои ҳунарӣ ва филмҳои телевизионӣ нақш офаридааст. Ӯ муаллифи пиесаи «Заблудший» («Гумроҳшуда») (1988) мебошад, ки масъалаи нашъамандӣ дар миёни ҷавононро дар солҳои 1980-ум баррасӣ мекунад.&lt;ref name=&quot;artspace&quot;/&gt;
Ба навиштаи муҳаққиқи театр Муҳаммадулло Табарӣ, Хаёлов дарк карда буд, ки бетафовутӣ ба мушкилоти ҷомеа боиси фоҷиа мегардад. Ӯ дар намоишномаи «Хонасӯзон»-и [[Фаррух Қосимов|Фаррух Қосимов]] (1989) инро пешгӯӣ карда буд, ки як сол қабл аз оғози ҷанги шаҳрвандӣ рӯи саҳна омад.
== Эзоҳ ==
{{reflist}}
[[Гурӯҳ:Ҳунарпешагони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Коргардонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Театри Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>aaumm4n2uy7b3zu92fp0ln713tg4k9h</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Изоферментҳо</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331043</id>
    <revision>
      <id>1469835</id>
      <timestamp>2026-04-23T07:07:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Изоферментҳо, изоэнзимҳо, изозимҳо, шаклҳои сохтории гуногуни ферментҳо, ки фаъолияти катализии ҳаммонанд доранд; дар мавҷудоти як намуд (ё дар як бофта) ба мушоҳида мерасанд. Изоферментҳо як реаксияро катализ мекунанд, вале аз рӯи таркиби аминоасидҳо миёни...</comment>
      <origin>1469835</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2073" sha1="i2gfd25bu4vjy2ced6qggi1g7255iix" xml:space="preserve">Изоферментҳо, изоэнзимҳо, изозимҳо, шаклҳои сохтории гуногуни ферментҳо, ки фаъолияти катализии ҳаммонанд доранд; дар мавҷудоти як намуд (ё дар як бофта) ба мушоҳида мерасанд. Изоферментҳо як реаксияро катализ мекунанд, вале аз рӯи таркиби аминоасидҳо миёни баъзе хосиятҳои физикӣ, иммунологӣ ва катализии онҳо тафовут вуҷуд дорад. Изоферментҳо аз чанд занҷири полипептидӣ, ки бо тарзҳои гуногун ба якдигар пайваст шуда, сохтори чаҳоруми ферментҳоро ҳосил мекунанд, таркиб ёфтаанд. Масалан, аз ҷисми чӯҷа ду шакли ферменти лактатдегидрогеназа ҷудо карда шудааст, ки яке аз онҳо хосси мушакҳои устухонбандӣ ва дигарӣ хосси мушакҳои дил мебошад. Дар чӯҷаҳо ва мавҷудоти дигар 5 шакли изомерии ин фермент дарёфт шудааст; ҳар яке аз ин шаклҳо (тетрамер) аз 4 субвоҳиди сафедавӣ ва ду навъ иборат аст. Изоферментҳоро метавон бо роҳи электрофорез ҷудо кард. Изоферментҳо дар мавҷудоти як намуд (ё як бофта) дастаи хос – «спектр»-ро ба вуҷуд меоранд, ки ҳангоми тағйироти беморгуни бофтаҳо ва дар раванди онтогенез тағйир меёбад (барои ташхиси бемориҳо муҳим аст).

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изоферментҳо|7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:ферментҳо]]</text>
      <sha1>i2gfd25bu4vjy2ced6qggi1g7255iix</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469837</id>
      <parentid>1469835</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T07:07:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1469837</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2079" sha1="pjn2ms39i24aj4dlx9d103e5cqgtd82" xml:space="preserve">'''Изоферментҳо,''' изоэнзимҳо, изозимҳо, шаклҳои сохтории гуногуни ферментҳо, ки фаъолияти катализии ҳаммонанд доранд; дар мавҷудоти як намуд (ё дар як бофта) ба мушоҳида мерасанд. Изоферментҳо як реаксияро катализ мекунанд, вале аз рӯи таркиби аминоасидҳо миёни баъзе хосиятҳои физикӣ, иммунологӣ ва катализии онҳо тафовут вуҷуд дорад. Изоферментҳо аз чанд занҷири полипептидӣ, ки бо тарзҳои гуногун ба якдигар пайваст шуда, сохтори чаҳоруми ферментҳоро ҳосил мекунанд, таркиб ёфтаанд. Масалан, аз ҷисми чӯҷа ду шакли ферменти лактатдегидрогеназа ҷудо карда шудааст, ки яке аз онҳо хосси мушакҳои устухонбандӣ ва дигарӣ хосси мушакҳои дил мебошад. Дар чӯҷаҳо ва мавҷудоти дигар 5 шакли изомерии ин фермент дарёфт шудааст; ҳар яке аз ин шаклҳо (тетрамер) аз 4 субвоҳиди сафедавӣ ва ду навъ иборат аст. Изоферментҳоро метавон бо роҳи электрофорез ҷудо кард. Изоферментҳо дар мавҷудоти як намуд (ё як бофта) дастаи хос – «спектр»-ро ба вуҷуд меоранд, ки ҳангоми тағйироти беморгуни бофтаҳо ва дар раванди онтогенез тағйир меёбад (барои ташхиси бемориҳо муҳим аст).

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Изоферментҳо|7|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:ферментҳо]]</text>
      <sha1>pjn2ms39i24aj4dlx9d103e5cqgtd82</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Маҳмудов, Ҳомид Саидович</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331044</id>
    <revision>
      <id>1469836</id>
      <timestamp>2026-04-23T07:07:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <comment>Бо тарҷумаи саҳифаи &quot;[[:ru:Special:Redirect/revision/150740321|Махмудов, Хомид Саидович]]&quot; сохта шудааст</comment>
      <origin>1469836</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6970" sha1="g4frwiqpgfng23jk2jwus4pi2srtzxn" xml:space="preserve">
{{Ходими театр|Театр=|imdb_id=}}{{Infobox person
| name = Хомид Маҳмудов
| image = 
| caption = 
| birth_date = 1900
| birth_place = [[Бухоро]], [[Аморати Бухоро]]
| death_date = 1977
| death_place = [[Душанбе]], [[ҶШС Тоҷикистон]]
| occupation = Ҳунарпешаи театр, коргардон, асосгузори театри касбӣ
| years_active = 1924–1977
| nationality = тоҷик
| education = Донишкадаи давлатии санъати театрии Маскав (ГИТИС)&lt;br /&gt;Институти кишоварзии Тоҷикистон
| parents = Хоҷа Саид Маҳмуди-таракачӣ
| spouse = Амина Маҳмудова (1910—1978)
| notable_works = «Амир Олимхон», «Рустам ва Суҳроб»
}}'''Хомид Маҳмудов''' (1900, [[Бухоро]] – 1977, [[Душанбе]]) — ҳунарпеша ва коргардони театр, арбоби бузурги театрӣ, асосгузори [[Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ|театри касбии тоҷик]] ва яке аз шахсиятҳои калидӣ дар рушди санъати театрии Тоҷикистон.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/biografiya/tarikh?start=2|title=Хомид Махмудов: Биография|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Зиндагинома ==
Хомид Маҳмудов соли 1900 дар шаҳри Бухоро дар оилаи Хоҷа Саид Маҳмуди-таракачӣ, ки аз хонадони маъруф ва дорои маълумот буд, ба дунё омадааст. Падари ӯ, Хоҷа Саид Маҳмуди-таракачӣ (1860–1935), шахси таҳсилкарда, ҳуқуқшинос ва шогирди [[Аҳмади Дониш]] буд. Хомид Маҳмудов дар мадрасаи Мири Араби Бухоро таҳсил карда, баъдан дар солҳои 1923–1924 дар шуъбаи кино ва ҳунари театрии Хонаи маорифи Бухоро дар Маскав таҳсил кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/trudyteatra?start=2|title=Материалы к истории таджикского театра|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Фаъолияти театрӣ ==
Хомид Маҳмудовро асосгузори театри касбии тоҷик медонанд.

* '''Театри Душанбе:''' Соли 1929 Хомид Маҳмудов дар шаҳри Душанбе аввалин театри касбии пойтахтро — Театри давлатии Наркомпроси [[ҶШС Тоҷикистон]] (ҳоло [[Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ]]) таъсис дод.
* '''Оркестри миллӣ:''' Солҳои 1930-1931 ӯ аввалин оркестри касбии миллиро бунёд кард.
* '''Театри Хуҷанд:''' Соли 1934 Театри дуюми давлатии мусиқӣ-драмавии тоҷик дар Хуҷанд (ҳоло [[Театри давлатии мусиқӣ-мазҳакавии ба номи Камоли Хуҷандӣ]]) бо ибтикори ӯ таъсис ёфт.

Хомид Маҳмудов дар давраи фаъолияти худ дар театрҳои гуногуни Ӯзбекистон ва Тоҷикистон, аз ҷумла Театри драмаи ба номи А. Лоҳутӣ (1943-1945) ва Театри вилоятии Бухоро, кор кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt;

=== Коргардонӣ ва нақшҳо ===
Хомид Маҳмудов дар нақшҳои асосӣ, аз ҷумла дар намоишномаҳои «Амир Олимхон» (Амир Олимхон), «Рустам ва Суҳроб» (Рустам) ва «Малика Турандот» (шоҳзода Калаф) нақш офаридааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mahmudnoma.tj/biografiya/tarikh?start=2|title=Хомид Махмудов: Биография|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

Вай ҳамчунин коргардонии намоишномаҳои зиёдеро, аз ҷумла «Малика Турандот»-и К. Гоцци, «Табиби зӯракӣ» ва «Мумсик»-и [[Жан-Батист Молер|Ж.-Б. Молер]], «Ромео ва Ҷулйетта»-и [[Уилям Шекспир|Шекспир]], «Ревизор»-и [[Николай Гогол|Гогол]] ва «Ҳаёт даъват мекунад»-и В. Билл-Белоцерковскийро ба уҳда доштааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mahmudnoma.tj/biografiya/tarikh?start=2|title=Хомид Махмудов: Биография|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Эътироф ва ёдбуд ==
Хомид Маҳмудов дар рушди театри тоҷик саҳми бузург гузоштааст.

* '''Кӯчаи Душанбе:''' Бо қарори Кумитаи иҷроияи шаҳри Душанбе аз соли 1992, кӯчаи М. Фрунзе ба номи Хомид Маҳмудов иваз карда шуд.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt;
* '''Осорхона:''' Соли 1993 осорхона-хонаи ӯ таъсис ёфт.
* '''Лавҳаҳои ёдгорӣ:''' Лавҳаҳои ёдгорӣ дар биноҳои [[Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ|Театри Лоҳутӣ]] ва [[Театри давлатии мусиқӣ-мазҳакавии ба номи Камоли Хуҷандӣ|Театри Камоли Хуҷандӣ]] насб шудаанд.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Эзоҳ ==
{{reflist}}
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]]
[[Гурӯҳ:Даргузаштагони шаҳри Душанбе]]
[[Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1977]]
[[Гурӯҳ:Даргузаштагони 12 март]]
[[Гурӯҳ:Зодагони шаҳри Бухоро]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1900]]
[[Гурӯҳ:Зодагони 24 феврал]]</text>
      <sha1>g4frwiqpgfng23jk2jwus4pi2srtzxn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469838</id>
      <parentid>1469836</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T07:12:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <origin>1469838</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6192" sha1="37h76qznblxkc43m6l1y4090d2rr4lb" xml:space="preserve">
{{Ходими театр|Театр=|imdb_id=}}{{Infobox person}}'''Хомид Маҳмудов''' (1900, [[Бухоро]] – 1977, [[Душанбе]]) — ҳунарпеша ва коргардони театр, арбоби бузурги театрӣ, асосгузори [[Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ|театри касбии тоҷик]] ва яке аз шахсиятҳои калидӣ дар рушди санъати театрии Тоҷикистон.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/biografiya/tarikh?start=2|title=Хомид Махмудов: Биография|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Зиндагинома ==
Хомид Маҳмудов соли 1900 дар шаҳри Бухоро дар оилаи Хоҷа Саид Маҳмуди-таракачӣ, ки аз хонадони маъруф ва дорои маълумот буд, ба дунё омадааст. Падари ӯ, Хоҷа Саид Маҳмуди-таракачӣ (1860–1935), шахси таҳсилкарда, ҳуқуқшинос ва шогирди [[Аҳмади Дониш]] буд. Хомид Маҳмудов дар мадрасаи Мири Араби Бухоро таҳсил карда, баъдан дар солҳои 1923–1924 дар шуъбаи кино ва ҳунари театрии Хонаи маорифи Бухоро дар Маскав таҳсил кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/trudyteatra?start=2|title=Материалы к истории таджикского театра|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Фаъолияти театрӣ ==
Хомид Маҳмудовро асосгузори театри касбии тоҷик медонанд.

* '''Театри Душанбе:''' Соли 1929 Хомид Маҳмудов дар шаҳри Душанбе аввалин театри касбии пойтахтро — Театри давлатии Наркомпроси [[ҶШС Тоҷикистон]] (ҳоло [[Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ]]) таъсис дод.
* '''Оркестри миллӣ:''' Солҳои 1930-1931 ӯ аввалин оркестри касбии миллиро бунёд кард.
* '''Театри Хуҷанд:''' Соли 1934 Театри дуюми давлатии мусиқӣ-драмавии тоҷик дар Хуҷанд (ҳоло [[Театри давлатии мусиқӣ-мазҳакавии ба номи Камоли Хуҷандӣ]]) бо ибтикори ӯ таъсис ёфт.

Хомид Маҳмудов дар давраи фаъолияти худ дар театрҳои гуногуни Ӯзбекистон ва Тоҷикистон, аз ҷумла Театри драмаи ба номи А. Лоҳутӣ (1943-1945) ва Театри вилоятии Бухоро, кор кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt;

=== Коргардонӣ ва нақшҳо ===
Хомид Маҳмудов дар нақшҳои асосӣ, аз ҷумла дар намоишномаҳои «Амир Олимхон» (Амир Олимхон), «Рустам ва Суҳроб» (Рустам) ва «Малика Турандот» (шоҳзода Калаф) нақш офаридааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mahmudnoma.tj/biografiya/tarikh?start=2|title=Хомид Махмудов: Биография|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

Вай ҳамчунин коргардонии намоишномаҳои зиёдеро, аз ҷумла «Малика Турандот»-и К. Гоцци, «Табиби зӯракӣ» ва «Мумсик»-и [[Жан-Батист Молер|Ж.-Б. Молер]], «Ромео ва Ҷулйетта»-и [[Уилям Шекспир|Шекспир]], «Ревизор»-и [[Николай Гогол|Гогол]] ва «Ҳаёт даъват мекунад»-и В. Билл-Белоцерковскийро ба уҳда доштааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mahmudnoma.tj/biografiya/tarikh?start=2|title=Хомид Махмудов: Биография|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Эътироф ва ёдбуд ==
Хомид Маҳмудов дар рушди театри тоҷик саҳми бузург гузоштааст.

* '''Кӯчаи Душанбе:''' Бо қарори Кумитаи иҷроияи шаҳри Душанбе аз соли 1992, кӯчаи М. Фрунзе ба номи Хомид Маҳмудов иваз карда шуд.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt;
* '''Осорхона:''' Соли 1993 осорхона-хонаи ӯ таъсис ёфт.
* '''Лавҳаҳои ёдгорӣ:''' Лавҳаҳои ёдгорӣ дар биноҳои [[Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ|Театри Лоҳутӣ]] ва [[Театри давлатии мусиқӣ-мазҳакавии ба номи Камоли Хуҷандӣ|Театри Камоли Хуҷандӣ]] насб шудаанд.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Эзоҳ ==
{{reflist}}
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо]]
[[Гурӯҳ:Даргузаштагони шаҳри Душанбе]]
[[Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1977]]
[[Гурӯҳ:Даргузаштагони 12 март]]
[[Гурӯҳ:Зодагони шаҳри Бухоро]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1900]]
[[Гурӯҳ:Зодагони 24 феврал]]</text>
      <sha1>37h76qznblxkc43m6l1y4090d2rr4lb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469839</id>
      <parentid>1469838</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T07:25:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <origin>1469839</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8062" sha1="r8m0of947kfhwz0xj4aqysqz9epyca9" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name        = Хомид Маҳмудов
| image       = Хомид Махмудов.png
| caption     = 
| birth_date  = 1900
| birth_place = [[Бухоро]], [[Аморати Бухоро]]
| death_date  = 1977
| death_place = [[Душанбе]], [[ҶШС Тоҷикистон]]
| occupation  = Ҳунарпешаи театр, коргардон, асосгузори театри касбӣ
| years_active = 1924–1977
| nationality = тоҷик
| education   = Донишкадаи давлатии санъати театрии Маскав (ГИТИС)&lt;br /&gt;Институти кишоварзии Тоҷикистон
| parents     = Хоҷа Саид Маҳмуди-таракачӣ
| spouse      = Амина Маҳмудова (1910—1978)
| notable_works = «Амир Олимхон», «Рустам ва Суҳроб»
}}

'''Ҳомид Маҳмудов''' (1900, [[Бухоро]] – 1977, [[Душанбе]]) — ҳунарпеша ва коргардони театр, арбоби бузурги театрӣ, асосгузори [[Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ|театри касбии тоҷик]] ва яке аз шахсиятҳои калидӣ дар рушди санъати театрии Тоҷикистон.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/biografiya/tarikh?start=2|title=Хомид Махмудов: Биография|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Зиндагинома ==
Ҳомид Маҳмудов соли 1900 дар шаҳри Бухоро дар оилаи Хоҷа Саид Маҳмуди-таракачӣ, ки аз хонадони маъруф ва дорои маълумот буд, ба дунё омадааст. Падари ӯ, Хоҷа Саид Маҳмуди-таракачӣ (1860–1935), шахси таҳсилкарда, ҳуқуқшинос ва шогирди [[Аҳмади Дониш]] буд. Хомид Маҳмудов дар мадрасаи Мири Араби Бухоро таҳсил карда, баъдан дар солҳои 1923–1924 дар шуъбаи кино ва ҳунари театрии Хонаи маорифи Бухоро дар Маскав таҳсил кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/trudyteatra?start=2|title=Материалы к истории таджикского театра|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

Соли 1927 Ҳ. Маҳмудов, ки хатмкунандаи студияи драмавии Институти маорифи Ӯзбекистон буд, роҳбарии маҳфили мусиқӣ-драмавии клуби «Озуқадеҳон»-и Бухороро ба уҳда гирифт. Солҳои 1928–1929 коргардони Театри давлатии ӯзбекии ба номи Ҳамза буд.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/ocherki?start=1|title=Очерки истории и теории культуры таджикского народа|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Фаъолияти театрӣ ==
Ҳомид Маҳмудовро асосгузори театри касбии тоҷик медонанд.

*   '''Театри Душанбе:''' Соли 1929 Ҳомид Маҳмудов дар шаҳри Душанбе аввалин театри касбии пойтахтро — Театри давлатии Наркомпроси [[ҶШС Тоҷикистон]] (ҳоло [[Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ]]) таъсис дод.
*   '''Оркестри миллӣ:''' Солҳои 1930-1931 ӯ аввалин оркестри касбии миллиро бунёд кард.
*   '''Театри Хуҷанд:''' Соли 1934 Театри дуюми давлатии мусиқӣ-драмавии тоҷик дар Хуҷанд (ҳоло [[Театри давлатии мусиқӣ-мазҳакавии ба номи Камоли Хуҷандӣ]]) бо ибтикори ӯ таъсис ёфт.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt;

Солҳои 1935–1938 Ҳомид Маҳмудов аз фаъолияти театрӣ дур шуда, бекор монд, зеро падараш репрессия шуда буд. Дар солҳои 1938–1943 ӯ дар театрҳои гуногуни Ӯзбекистон ҳамчун коргардон ва роҳбари бадеӣ кор кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt; Соли 1943 ба Душанбе баргашта, ба ҳайси муовини директор ва солҳои 1944–1945 директори [[Театри Лоҳутӣ|Театри академии драмавии ба номи А. Лоҳутӣ]] фаъолият кардааст.

=== Коргардонӣ ва нақшҳо ===
Ҳомид Маҳмудов дар нақшҳои асосӣ, аз ҷумла дар намоишномаҳои «Амир Олимхон» (Амир Олимхон), «Рустам ва Суҳроб» (Рустам) ва «Малика Турандот» (шоҳзода Калаф) нақш офаридааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mahmudnoma.tj/biografiya/tarikh?start=2|title=Хомид Махмудов: Биография|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

Вай ҳамчунин коргардонии намоишномаҳои зиёдеро, аз ҷумла «Малика Турандот»-и К. Гоцци, «Табиби зӯракӣ» ва «Мумсик»-и [[Жан-Батист Молер|Ж.-Б. Молер]], «Ромео ва Ҷулйетта»-и [[Уилям Шекспир|Шекспир]], «Ревизор»-и [[Николай Гогол|Гогол]] ва «Ҳаёт даъват мекунад»-и В. Билл-Белоцерковскийро ба уҳда доштааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mahmudnoma.tj/biografiya/tarikh?start=2|title=Хомид Махмудов: Биография|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Эътироф ва ёдбуд ==
Ҳомид Маҳмудов дар рушди театри тоҷик саҳми бузург гузоштааст.

*   '''Кӯчаи Душанбе:''' Бо қарори Кумитаи иҷроияи шаҳри Душанбе аз соли 1992, кӯчаи М. Фрунзе ба номи Ҳомид Маҳмудов иваз карда шуд.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt;
*   '''Осорхона:''' Соли 1993 осорхона-хонаи ӯ таъсис ёфт.
*   '''Лавҳаҳои ёдгорӣ:''' Лавҳаҳои ёдгорӣ дар биноҳои [[Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ|Театри Лоҳутӣ]] ва [[Театри давлатии мусиқӣ-мазҳакавии ба номи К. Хуҷандӣ|Театри Камоли Хуҷандӣ]] насб шудаанд.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Эзоҳ ==
{{reflist}}

[[Гурӯҳ:Ҳунарпешагони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Театри Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Коргардонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳои Душанбе]]
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳои Бухоро]]</text>
      <sha1>r8m0of947kfhwz0xj4aqysqz9epyca9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469846</id>
      <parentid>1469839</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T08:12:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <origin>1469846</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8090" sha1="ivs7vznhlmgadr8xx3esys900qwlqus" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name = Хомид Маҳмудов
| image = Хомид Махмудов.png
| caption = 
| birth_date = 1900
| birth_place = [[Бухоро]], [[Аморати Бухоро]]
| death_date = 1977
| death_place = [[Душанбе]], [[ҶШС Тоҷикистон]]
| occupation = Ҳунарпешаи театр, коргардон, асосгузори театри касбӣ
| years_active = 1924–1977
| nationality = тоҷик
| education = Донишкадаи давлатии санъати театрии Маскав (ГИТИС)&lt;br /&gt;Институти кишоварзии Тоҷикистон
| parents = Хоҷа Саид Маҳмуди-таракачӣ
| spouse = Амина Маҳмудова (1910—1978)
| notable_works = «Амир Олимхон», «Рустам ва Суҳроб»
| изображение = Хомид Махмудов.png
}}

'''Ҳомид Маҳмудов''' (1900, [[Бухоро]] – 1977, [[Душанбе]]) — ҳунарпеша ва коргардони театр, арбоби бузурги театрӣ, асосгузори [[Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ|театри касбии тоҷик]] ва яке аз шахсиятҳои калидӣ дар рушди санъати театрии Тоҷикистон.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/biografiya/tarikh?start=2|title=Хомид Махмудов: Биография|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Зиндагинома ==
Ҳомид Маҳмудов соли 1900 дар шаҳри Бухоро дар оилаи Хоҷа Саид Маҳмуди-таракачӣ, ки аз хонадони маъруф ва дорои маълумот буд, ба дунё омадааст. Падари ӯ, Хоҷа Саид Маҳмуди-таракачӣ (1860–1935), шахси таҳсилкарда, ҳуқуқшинос ва шогирди [[Аҳмади Дониш]] буд. Хомид Маҳмудов дар мадрасаи Мири Араби Бухоро таҳсил карда, баъдан дар солҳои 1923–1924 дар шуъбаи кино ва ҳунари театрии Хонаи маорифи Бухоро дар Маскав таҳсил кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/trudyteatra?start=2|title=Материалы к истории таджикского театра|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

Соли 1927 Ҳ. Маҳмудов, ки хатмкунандаи студияи драмавии Институти маорифи Ӯзбекистон буд, роҳбарии маҳфили мусиқӣ-драмавии клуби «Озуқадеҳон»-и Бухороро ба уҳда гирифт. Солҳои 1928–1929 коргардони Театри давлатии ӯзбекии ба номи Ҳамза буд.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/ocherki?start=1|title=Очерки истории и теории культуры таджикского народа|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Фаъолияти театрӣ ==
Ҳомид Маҳмудовро асосгузори театри касбии тоҷик медонанд.

*   '''Театри Душанбе:''' Соли 1929 Ҳомид Маҳмудов дар шаҳри Душанбе аввалин театри касбии пойтахтро — Театри давлатии Наркомпроси [[ҶШС Тоҷикистон]] (ҳоло [[Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ]]) таъсис дод.
*   '''Оркестри миллӣ:''' Солҳои 1930-1931 ӯ аввалин оркестри касбии миллиро бунёд кард.
*   '''Театри Хуҷанд:''' Соли 1934 Театри дуюми давлатии мусиқӣ-драмавии тоҷик дар Хуҷанд (ҳоло [[Театри давлатии мусиқӣ-мазҳакавии ба номи Камоли Хуҷандӣ]]) бо ибтикори ӯ таъсис ёфт.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt;

Солҳои 1935–1938 Ҳомид Маҳмудов аз фаъолияти театрӣ дур шуда, бекор монд, зеро падараш репрессия шуда буд. Дар солҳои 1938–1943 ӯ дар театрҳои гуногуни Ӯзбекистон ҳамчун коргардон ва роҳбари бадеӣ кор кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt; Соли 1943 ба Душанбе баргашта, ба ҳайси муовини директор ва солҳои 1944–1945 директори [[Театри Лоҳутӣ|Театри академии драмавии ба номи А. Лоҳутӣ]] фаъолият кардааст.

=== Коргардонӣ ва нақшҳо ===
Ҳомид Маҳмудов дар нақшҳои асосӣ, аз ҷумла дар намоишномаҳои «Амир Олимхон» (Амир Олимхон), «Рустам ва Суҳроб» (Рустам) ва «Малика Турандот» (шоҳзода Калаф) нақш офаридааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mahmudnoma.tj/biografiya/tarikh?start=2|title=Хомид Махмудов: Биография|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

Вай ҳамчунин коргардонии намоишномаҳои зиёдеро, аз ҷумла «Малика Турандот»-и К. Гоцци, «Табиби зӯракӣ» ва «Мумсик»-и [[Жан-Батист Молер|Ж.-Б. Молер]], «Ромео ва Ҷулйетта»-и [[Уилям Шекспир|Шекспир]], «Ревизор»-и [[Николай Гогол|Гогол]] ва «Ҳаёт даъват мекунад»-и В. Билл-Белоцерковскийро ба уҳда доштааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mahmudnoma.tj/biografiya/tarikh?start=2|title=Хомид Махмудов: Биография|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Эътироф ва ёдбуд ==
Ҳомид Маҳмудов дар рушди театри тоҷик саҳми бузург гузоштааст.

*   '''Кӯчаи Душанбе:''' Бо қарори Кумитаи иҷроияи шаҳри Душанбе аз соли 1992, кӯчаи М. Фрунзе ба номи Ҳомид Маҳмудов иваз карда шуд.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt;
*   '''Осорхона:''' Соли 1993 осорхона-хонаи ӯ таъсис ёфт.
*   '''Лавҳаҳои ёдгорӣ:''' Лавҳаҳои ёдгорӣ дар биноҳои [[Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ|Театри Лоҳутӣ]] ва [[Театри давлатии мусиқӣ-мазҳакавии ба номи К. Хуҷандӣ|Театри Камоли Хуҷандӣ]] насб шудаанд.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Эзоҳ ==
{{reflist}}

[[Гурӯҳ:Ҳунарпешагони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Театри Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Коргардонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳои Душанбе]]
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳои Бухоро]]</text>
      <sha1>ivs7vznhlmgadr8xx3esys900qwlqus</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469847</id>
      <parentid>1469846</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T08:19:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Фурқати Низом</username>
        <id>109075</id>
      </contributor>
      <origin>1469847</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8187" sha1="n46kuyai91pkmgwr3gbbudclggj2lbw" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name = Хомид Маҳмудов
| image = Хомид Махмудов.png
| caption = 
| birth_date = 1900
| birth_place = [[Бухоро]], [[Аморати Бухоро]]
| death_date = 1977
| death_place = [[Душанбе]], [[ҶШС Тоҷикистон]]
| occupation = Ҳунарпешаи театр, коргардон, асосгузори театри касбӣ
| years_active = 1924–1977
| nationality = тоҷик
| education = Донишкадаи давлатии санъати театрии Маскав (ГИТИС)&lt;br /&gt;Институти кишоварзии Тоҷикистон
| parents = Хоҷа Саид Маҳмуди-таракачӣ
| spouse = Амина Маҳмудова (1910—1978)
| notable_works = «Амир Олимхон», «Рустам ва Суҳроб»
| изображение = Хомид Махмудов.png
}}

'''Ҳомид Маҳмудов''' (1900, [[Бухоро]] – 1977, [[Душанбе]]) — ҳунарпеша ва коргардони театр, арбоби бузурги театрӣ, асосгузори [[Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ|театри касбии тоҷик]] ва яке аз шахсиятҳои калидӣ дар рушди санъати театрии Тоҷикистон.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/biografiya/tarikh?start=2|title=Хомид Махмудов: Биография|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Зиндагинома ==
Ҳомид Маҳмудов соли 1900 дар шаҳри Бухоро дар оилаи Хоҷа Саид Маҳмуди-таракачӣ, ки аз хонадони маъруф ва дорои маълумот буд, ба дунё омадааст. Падари ӯ, Хоҷа Саид Маҳмуди-таракачӣ (1860–1935), шахси таҳсилкарда, ҳуқуқшинос ва шогирди [[Аҳмади Дониш]] буд. Хомид Маҳмудов дар мадрасаи Мири Араби Бухоро таҳсил карда, баъдан дар солҳои 1923–1924 дар шуъбаи кино ва ҳунари театрии Хонаи маорифи Бухоро дар Маскав таҳсил кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/trudyteatra?start=2|title=Материалы к истории таджикского театра|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

Соли 1927 Ҳ. Маҳмудов, ки хатмкунандаи студияи драмавии Институти маорифи Ӯзбекистон буд, роҳбарии маҳфили мусиқӣ-драмавии клуби «Озуқадеҳон»-и Бухороро ба уҳда гирифт. Солҳои 1928–1929 коргардони Театри давлатии ӯзбекии ба номи Ҳамза буд.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/ocherki?start=1|title=Очерки истории и теории культуры таджикского народа|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Фаъолияти театрӣ ==
Ҳомид Маҳмудовро асосгузори театри касбии тоҷик медонанд.

*   '''Театри Душанбе:''' Соли 1929 Ҳомид Маҳмудов дар шаҳри Душанбе аввалин театри касбии пойтахтро — Театри давлатии Наркомпроси [[ҶШС Тоҷикистон]] (ҳоло [[Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ]]) таъсис дод.
*   '''Оркестри миллӣ:''' Солҳои 1930-1931 ӯ аввалин оркестри касбии миллиро бунёд кард.
*   '''Театри Хуҷанд:''' Соли 1934 Театри дуюми давлатии мусиқӣ-драмавии тоҷик дар Хуҷанд (ҳоло Т[[Театри давлатии мусиқӣ-мазҳакавии ба номи К. Хуҷандӣ|еатри давлатии мусиқӣ-мазҳакавии ба номи Камоли Хуҷандӣ]]) бо ибтикори ӯ таъсис ёфт.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt;

Солҳои 1935–1938 Ҳомид Маҳмудов аз фаъолияти театрӣ дур шуда, бекор монд, зеро падараш репрессия шуда буд. Дар солҳои 1938–1943 ӯ дар театрҳои гуногуни Ӯзбекистон ҳамчун коргардон ва роҳбари бадеӣ кор кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt; Соли 1943 ба Душанбе баргашта, ба ҳайси муовини директор ва солҳои 1944–1945 директори [[Театри Лоҳутӣ|Театри академии драмавии ба номи А. Лоҳутӣ]] фаъолият кардааст.

=== Коргардонӣ ва нақшҳо ===
Ҳомид Маҳмудов дар нақшҳои асосӣ, аз ҷумла дар намоишномаҳои «Амир Олимхон» (Амир Олимхон), «Рустам ва Суҳроб» (Рустам) ва «Малика Турандот» (шоҳзода Калаф) нақш офаридааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mahmudnoma.tj/biografiya/tarikh?start=2|title=Хомид Махмудов: Биография|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

Вай ҳамчунин коргардонии намоишномаҳои зиёдеро, аз ҷумла «Малика Турандот»-и К. Гоцци, «Табиби зӯракӣ» ва «Мумсик»-и [[Жан-Батист Молер|Ж.-Б. Молер]], «Ромео ва Ҷулйетта»-и [[Уилям Шекспир|Шекспир]], «Ревизор»-и [[Николай Гогол|Гогол]] ва «Ҳаёт даъват мекунад»-и В. Билл-Белоцерковскийро ба уҳда доштааст.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mahmudnoma.tj/biografiya/tarikh?start=2|title=Хомид Махмудов: Биография|publisher=mahmudnoma.tj|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Эътироф ва ёдбуд ==
Ҳомид Маҳмудов дар рушди театри тоҷик саҳми бузург гузоштааст.

*   '''Кӯчаи Душанбе:''' Бо қарори Кумитаи иҷроияи шаҳри Душанбе аз соли 1992, кӯчаи М. Фрунзе ба номи Ҳомид Маҳмудов иваз карда шуд.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt;
*   '''Осорхона:''' Соли 1993 осорхона-хонаи ӯ таъсис ёфт.
*   '''Лавҳаҳои ёдгорӣ:''' Лавҳаҳои ёдгорӣ дар биноҳои [[Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ|Театри Лоҳутӣ]] ва [[Театри давлатии мусиқӣ-мазҳакавии ба номи К. Хуҷандӣ|Театри Камоли Хуҷандӣ]] насб шудаанд.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mahmudnoma.tj/literature/hukumat-lininobod?start=1|title=Маҳмудов Хомидҷон|publisher=Хукумат Ленинабадской области|language=ru}}&lt;/ref&gt;

== Эзоҳ ==
{{reflist}}

[[Гурӯҳ:Ҳунарпешагони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Театри Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Коргардонҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳои Душанбе]]
[[Гурӯҳ:Шахсиятҳои Бухоро]]</text>
      <sha1>n46kuyai91pkmgwr3gbbudclggj2lbw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Нигина Баротзода</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331045</id>
    <revision>
      <id>1469841</id>
      <timestamp>2026-04-23T07:50:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: {{Олим |ном                = Нигина Баротзода |номи аслӣ          = Баротзода Нигина Барот |тасвир             =  |таърихи таваллуд   = 23.10.1978 |зодгоҳ             = {{Зодгоҳ|ноҳияи Муъминобод}}, [[вилояти Хатлон]], [[Тоҷикистон]] |шаҳрвандӣ          = {{Парчамбандӣ|Тоҷикистон}}  |таҳсилот           = До...</comment>
      <origin>1469841</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5014" sha1="05rm2sygp2ypftzcotfx89xd3gh79w3" xml:space="preserve">{{Олим
|ном                = Нигина Баротзода
|номи аслӣ          = Баротзода Нигина Барот
|тасвир             =

|таърихи таваллуд   = 23.10.1978
|зодгоҳ             = {{Зодгоҳ|ноҳияи Муъминобод}}, [[вилояти Хатлон]], [[Тоҷикистон]]
|шаҳрвандӣ          = {{Парчамбандӣ|Тоҷикистон}}

|таҳсилот           = [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]] (2006)
|дараҷаи илмӣ       = {{Дараҷаи илмӣ|номзад|илмҳои таърих}} (2011)
|унвонҳои илмӣ      = 
|касб               = [[муаррих]]
|ҷоизаҳо            =
|алма-матер         = [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
|роҳбари илмӣ       = [[Сайфулло Муллоҷонов]]
}}

'''Нигина Баротзода''' (''Баротзода Нигина Барот''; зод. 23 октябри 1978, ноҳияи Муъминобод) — {{муаррих}}, номзади илмҳои таърих (2011), пажӯҳишгари сарчашмаҳои таърихӣ, ҷуғрофиёи таърихӣ ва таърихи сиёсии асрҳои миёнаи Хуросон ва Мовароуннаҳр.

== Зиндагинома ==
Нигина Баротзода 23 октябри соли 1978 дар ноҳияи Муъминобод дар хонаводаи коргар ба дунё омадааст. Пас аз хатми мактаби миёнаи № 5-и ноҳияи Муъминобод, соли 2001 ба факултети таърихи [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]] дохил шуда, онро соли 2006 хатм намуд. Солҳои 2007—2009 дар шуъбаи рӯзонаи аспирантураи ҳамин донишгоҳ таҳсил кардааст. Соли 2011 рисолаи номзадии худро таҳти роҳбарии профессор С. К. Муллоҷонов дифоъ намуд.

== Корнома ==
Масири касбии Нигина Баротзода дар муассисаҳои таҳсилоти олии кишвар зинаҳои зеринро дар бар мегирад:

* 2003—2006: Лаборанти кафедраи таърихнигорӣ ва архившиносии факултети таърихи ДДМТ;
* 2010—2016: Ассистенти кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносии ДМТ;
* 2017—2018: Иҷрокунандаи вазифаи мудири кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносӣ;
* 2018—2019: Мудири кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносии ДМТ;
* 2019 (аз ноябр): Мудири кафедраи бойгоншиносии факултети китобдорӣ ва иттилоотшиносии [[Донишкадаи давлатии фарҳанг ва санъати Тоҷикистон ба номи Мирзо Турсунзода|ДДФСТ ба номи М. Турсунзода]];
* 2017 — то ҳол: Дотсенти кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносии ДМТ.

Фаъолияти илмӣ
Нигина Баротзода муаллифи як монография ва беш аз 35 мақолаи илмӣ, илмӣ-оммавӣ ва дастурҳои таълимиву методӣ мебошад. Пажӯҳишҳои ӯ асосан ба таърихи давлатдории Ғазнавиёну Салҷуқиён, ҷуғрофиёи таърихӣ ва сарчашмашиносии асрҳои миёна бахшида шудаанд. Мақолаҳои ӯ дар нашрияҳои бонуфузе чун «Паёми ДМТ», «Ахбори АМИТ», маҷаллаи «Муаррих» ва «Дородарпан»-и Донишгоҳи Ҷавоҳирлаъл Неҳру (Ҳиндустон) ба чоп расидаанд. Инчунин ӯ аз муаллифони фаъоли ҷилдҳои 3-11-и «[[Энсиклопедияи миллии тоҷик]]» мебошад.

== Осор ==
* Газневидо-сельджукидские отношения в ХI-ХII вв. (Монография). — Душанбе, 2020. — 167 с. ISBN 978-99975-49-90-7.
* Равобити Ғазнавиёну Салҷуқиён дар асри ХI ва нимаи аввали асри ХII (Дастури таълимӣ). — Душанбе, 2023. — 135 с. ISBN 978-99975-202-5-8.
* Таърихи Шарқи Қадим (Дастури таълимӣ; ҳаммуаллиф). — Душанбе, 2025. — 247 с. ISBN 978-99989-945-5-5.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}</text>
      <sha1>05rm2sygp2ypftzcotfx89xd3gh79w3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469842</id>
      <parentid>1469841</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T07:51:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <comment>/* Корнома */</comment>
      <origin>1469842</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4704" sha1="rcjienaqtxqyx4fs9ry54w7z98lvgdh" xml:space="preserve">{{Олим
|ном                = Нигина Баротзода
|номи аслӣ          = Баротзода Нигина Барот
|тасвир             =

|таърихи таваллуд   = 23.10.1978
|зодгоҳ             = {{Зодгоҳ|ноҳияи Муъминобод}}, [[вилояти Хатлон]], [[Тоҷикистон]]
|шаҳрвандӣ          = {{Парчамбандӣ|Тоҷикистон}}

|таҳсилот           = [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]] (2006)
|дараҷаи илмӣ       = {{Дараҷаи илмӣ|номзад|илмҳои таърих}} (2011)
|унвонҳои илмӣ      = 
|касб               = [[муаррих]]
|ҷоизаҳо            =
|алма-матер         = [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
|роҳбари илмӣ       = [[Сайфулло Муллоҷонов]]
}}

'''Нигина Баротзода''' (''Баротзода Нигина Барот''; зод. 23 октябри 1978, ноҳияи Муъминобод) — {{муаррих}}, номзади илмҳои таърих (2011), пажӯҳишгари сарчашмаҳои таърихӣ, ҷуғрофиёи таърихӣ ва таърихи сиёсии асрҳои миёнаи Хуросон ва Мовароуннаҳр.

== Зиндагинома ==
Нигина Баротзода 23 октябри соли 1978 дар ноҳияи Муъминобод дар хонаводаи коргар ба дунё омадааст. Пас аз хатми мактаби миёнаи № 5-и ноҳияи Муъминобод, соли 2001 ба факултети таърихи [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]] дохил шуда, онро соли 2006 хатм намуд. Солҳои 2007—2009 дар шуъбаи рӯзонаи аспирантураи ҳамин донишгоҳ таҳсил кардааст. Соли 2011 рисолаи номзадии худро таҳти роҳбарии профессор С. К. Муллоҷонов дифоъ намуд.

== Корнома ==
Масири касбии Нигина Баротзода дар муассисаҳои таҳсилоти олии кишвар зинаҳои зеринро дар бар мегирад:

* 2003—2006: Лаборанти кафедраи таърихнигорӣ ва архившиносии факултети таърихи ДДМТ;
* 2010—2016: Ассистенти кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносии ДМТ;
* 2017—2018: Иҷрокунандаи вазифаи мудири кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносӣ;
* 2018—2019: Мудири кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносии ДМТ;
* 2019 (аз ноябр): Мудири кафедраи бойгоншиносии факултети китобдорӣ ва иттилоотшиносии [[Донишкадаи давлатии фарҳанг ва санъати Тоҷикистон ба номи Мирзо Турсунзода|ДДФСТ ба номи М. Турсунзода]];
* 2017 — то ҳол: Дотсенти кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносии ДМТ.

== Фаъолияти илмӣ ==
Нигина Баротзода муаллифи як монография ва беш аз 35 мақолаи илмӣ, илмӣ-оммавӣ ва дастурҳои таълимиву методӣ мебошад. Пажӯҳишҳои ӯ асосан ба таърихи давлатдории Ғазнавиёну Салҷуқиён, ҷуғрофиёи таърихӣ ва сарчашмашиносии асрҳои миёна бахшида шудаанд. Ӯ аз муаллифони фаъоли ҷилдҳои 3-11-и [[Энсиклопедияи миллии тоҷик]] мебошад.

== Осор ==
* Газневидо-сельджукидские отношения в ХI-ХII вв. (Монография). — Душанбе, 2020. — 167 с. ISBN 978-99975-49-90-7.
* Равобити Ғазнавиёну Салҷуқиён дар асри ХI ва нимаи аввали асри ХII (Дастури таълимӣ). — Душанбе, 2023. — 135 с. ISBN 978-99975-202-5-8.
* Таърихи Шарқи Қадим (Дастури таълимӣ; ҳаммуаллиф). — Душанбе, 2025. — 247 с. ISBN 978-99989-945-5-5.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}</text>
      <sha1>rcjienaqtxqyx4fs9ry54w7z98lvgdh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469843</id>
      <parentid>1469842</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T07:54:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <comment>/* Зиндагинома */</comment>
      <origin>1469843</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4930" sha1="sv4elrzashyz9hn1qftz9o2v388ht5g" xml:space="preserve">{{Олим
|ном                = Нигина Баротзода
|номи аслӣ          = Баротзода Нигина Барот
|тасвир             =

|таърихи таваллуд   = 23.10.1978
|зодгоҳ             = {{Зодгоҳ|ноҳияи Муъминобод}}, [[вилояти Хатлон]], [[Тоҷикистон]]
|шаҳрвандӣ          = {{Парчамбандӣ|Тоҷикистон}}

|таҳсилот           = [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]] (2006)
|дараҷаи илмӣ       = {{Дараҷаи илмӣ|номзад|илмҳои таърих}} (2011)
|унвонҳои илмӣ      = 
|касб               = [[муаррих]]
|ҷоизаҳо            =
|алма-матер         = [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
|роҳбари илмӣ       = [[Сайфулло Муллоҷонов]]
}}

'''Нигина Баротзода''' (''Баротзода Нигина Барот''; зод. 23 октябри 1978, ноҳияи Муъминобод) — {{муаррих}}, номзади илмҳои таърих (2011), пажӯҳишгари сарчашмаҳои таърихӣ, ҷуғрофиёи таърихӣ ва таърихи сиёсии асрҳои миёнаи Хуросон ва Мовароуннаҳр.

== Зиндагинома ==
Нигина Баротзода 23 октябри соли 1978 дар ноҳияи Муъминобод дар хонаводаи коргар ба дунё омадааст. Пас аз хатми мактаби миёнаи № 5-и ноҳияи Муъминобод, соли 2001 ба факултети таърихи [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]] дохил шуда, онро соли 2006 хатм намуд. Солҳои 2007—2009 дар шуъбаи рӯзонаи аспирантураи ҳамин донишгоҳ таҳсил кардааст. Соли 2011 рисолаи номзадии худро таҳти роҳбарии профессор [[Сайфулло Муллоҷонов]] дифоъ намуд&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dissercat.com/content/gaznevido-seldzhukidskie-otnosheniya-v-xi-xii-vv|title=Газневидо-сельджукидские отношения в XI-XII вв.|publisher=2011}}&lt;/ref&gt;.

== Корнома ==
Масири касбии Нигина Баротзода дар муассисаҳои таҳсилоти олии кишвар зинаҳои зеринро дар бар мегирад:

* 2003—2006: Лаборанти кафедраи таърихнигорӣ ва архившиносии факултети таърихи ДДМТ;
* 2010—2016: Ассистенти кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносии ДМТ;
* 2017—2018: Иҷрокунандаи вазифаи мудири кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносӣ;
* 2018—2019: Мудири кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносии ДМТ;
* 2019 (аз ноябр): Мудири кафедраи бойгоншиносии факултети китобдорӣ ва иттилоотшиносии [[Донишкадаи давлатии фарҳанг ва санъати Тоҷикистон ба номи Мирзо Турсунзода|ДДФСТ ба номи М. Турсунзода]];
* 2017 — то ҳол: Дотсенти кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносии ДМТ.

== Фаъолияти илмӣ ==
Нигина Баротзода муаллифи як монография ва беш аз 35 мақолаи илмӣ, илмӣ-оммавӣ ва дастурҳои таълимиву методӣ мебошад. Пажӯҳишҳои ӯ асосан ба таърихи давлатдории Ғазнавиёну Салҷуқиён, ҷуғрофиёи таърихӣ ва сарчашмашиносии асрҳои миёна бахшида шудаанд. Ӯ аз муаллифони фаъоли ҷилдҳои 3-11-и [[Энсиклопедияи миллии тоҷик]] мебошад.

== Осор ==
* Газневидо-сельджукидские отношения в ХI-ХII вв. (Монография). — Душанбе, 2020. — 167 с. ISBN 978-99975-49-90-7.
* Равобити Ғазнавиёну Салҷуқиён дар асри ХI ва нимаи аввали асри ХII (Дастури таълимӣ). — Душанбе, 2023. — 135 с. ISBN 978-99975-202-5-8.
* Таърихи Шарқи Қадим (Дастури таълимӣ; ҳаммуаллиф). — Душанбе, 2025. — 247 с. ISBN 978-99989-945-5-5.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}</text>
      <sha1>sv4elrzashyz9hn1qftz9o2v388ht5g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1469844</id>
      <parentid>1469843</parentid>
      <timestamp>2026-04-23T07:55:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <origin>1469844</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5170" sha1="etj8b9tmu16osrk0octrzhmbdipjh9b" xml:space="preserve">{{Олим
|ном                = Нигина Баротзода
|номи аслӣ          = Баротзода Нигина Барот
|тасвир             =

|таърихи таваллуд   = 23.10.1978
|зодгоҳ             = {{Зодгоҳ|ноҳияи Муъминобод}}, [[вилояти Хатлон]], [[Тоҷикистон]]
|шаҳрвандӣ          = {{Парчамбандӣ|Тоҷикистон}}

|таҳсилот           = [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]] (2006)
|дараҷаи илмӣ       = {{Дараҷаи илмӣ|номзад|илмҳои таърих}} (2011)
|унвонҳои илмӣ      = 
|касб               = [[муаррих]]
|ҷоизаҳо            =
|алма-матер         = [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
|роҳбари илмӣ       = [[Сайфулло Муллоҷонов]]
}}

'''Нигина Баротзода''' (''Наҷотова Нигина Баротовна''; зод. 23 октябри 1978, ноҳияи Муъминобод) — {{муаррих}}, номзади илмҳои таърих (2011), пажӯҳишгари сарчашмаҳои таърихӣ, ҷуғрофиёи таърихӣ ва таърихи сиёсии асрҳои миёнаи Хуросон ва Мовароуннаҳр.

== Зиндагинома ==
Нигина Баротзода 23 октябри соли 1978 дар ноҳияи Муъминобод дар хонаводаи коргар ба дунё омадааст. Пас аз хатми мактаби миёнаи № 5-и ноҳияи Муъминобод, соли 2001 ба факултети таърихи [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]] дохил шуда, онро соли 2006 хатм намуд. Солҳои 2007—2009 дар шуъбаи рӯзонаи аспирантураи ҳамин донишгоҳ таҳсил кардааст. Соли 2011 рисолаи номзадии худро таҳти роҳбарии профессор [[Сайфулло Муллоҷонов]] дифоъ намуд&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.dissercat.com/content/gaznevido-seldzhukidskie-otnosheniya-v-xi-xii-vv|title=Газневидо-сельджукидские отношения в XI-XII вв.|publisher=2011}}&lt;/ref&gt;.

== Корнома ==
Масири касбии Нигина Баротзода дар муассисаҳои таҳсилоти олии кишвар зинаҳои зеринро дар бар мегирад:

* 2003—2006: Лаборанти кафедраи таърихнигорӣ ва архившиносии факултети таърихи ДДМТ;
* 2010—2016: Ассистенти кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносии ДМТ;
* 2017—2018: Иҷрокунандаи вазифаи мудири кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносӣ;
* 2018—2019: Мудири кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносии ДМТ&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://tnu.tj/index.php/tj/kafedrai-tarihi-dunjoi-adim-va-asr-oi-mijona/|title=Кафедраи таърихи дунёи қадим ва асрҳои миёна|date=2020-02-29|lang=|accessdate=2026-04-23}}&lt;/ref&gt;;
* 2019 (аз ноябр): Мудири кафедраи бойгоншиносии факултети китобдорӣ ва иттилоотшиносии [[Донишкадаи давлатии фарҳанг ва санъати Тоҷикистон ба номи Мирзо Турсунзода|ДДФСТ ба номи М. Турсунзода]];
* 2017 — то ҳол: Дотсенти кафедраи таърихи дунёи қадим, асрҳои миёна ва бостоншиносии ДМТ.

== Фаъолияти илмӣ ==
Нигина Баротзода муаллифи як монография ва беш аз 35 мақолаи илмӣ, илмӣ-оммавӣ ва дастурҳои таълимиву методӣ мебошад. Пажӯҳишҳои ӯ асосан ба таърихи давлатдории Ғазнавиёну Салҷуқиён, ҷуғрофиёи таърихӣ ва сарчашмашиносии асрҳои миёна бахшида шудаанд. Ӯ аз муаллифони фаъоли ҷилдҳои 3-11-и [[Энсиклопедияи миллии тоҷик]] мебошад.

== Осор ==
* Газневидо-сельджукидские отношения в ХI-ХII вв. (Монография). — Душанбе, 2020. — 167 с. ISBN 978-99975-49-90-7.
* Равобити Ғазнавиёну Салҷуқиён дар асри ХI ва нимаи аввали асри ХII (Дастури таълимӣ). — Душанбе, 2023. — 135 с. ISBN 978-99975-202-5-8.
* Таърихи Шарқи Қадим (Дастури таълимӣ; ҳаммуаллиф). — Душанбе, 2025. — 247 с. ISBN 978-99989-945-5-5.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}</text>
      <sha1>etj8b9tmu16osrk0octrzhmbdipjh9b</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>