Тоҷ

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="tg">
  <siteinfo>
    <sitename>Википедиа</sitename>
    <dbname>tgwiki</dbname>
    <base>https://tg.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%B0%D2%B3%D0%B8%D1%84%D0%B0%D0%B8_%D0%B0%D1%81%D0%BB%D3%A3</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.2</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Медиа</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Вижа</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Баҳс</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Корбар</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Баҳси корбар</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Википедиа</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Баҳси Википедиа</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Акс</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Баҳси акс</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">Медиавики</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Баҳси медиавики</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Шаблон</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Баҳси шаблон</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Роҳнамо</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Баҳси роҳнамо</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Гурӯҳ</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Баҳси гурӯҳ</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">Портал</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">Баҳси портал</namespace>
      <namespace key="102" case="first-letter">Лоиҳа</namespace>
      <namespace key="103" case="first-letter">Баҳси Лоиҳа</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Модул</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Баҳси Модул</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Тоҷ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>7515</id>
    <revision>
      <id>1472888</id>
      <parentid>1472785</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T16:58:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Шухрат Саъдиев</username>
        <id>5132</id>
      </contributor>
      <comment>/* Тоҷҳои фармондорони кишварҳои таърихӣ */</comment>
      <origin>1472888</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5393" sha1="63jvrbb5rjx4ahi6jmehx8hlsllhedu" xml:space="preserve">'''Тоҷ''' (вожае аз порсии бостон '''дайҳим''' ва порсии нави '''тоҷ''' шуда) &lt;ref&gt;https://vajehyab.com/dehkhoda/%D8%AA%D8%A7%D8%AC/تاگ+ور|عنوان=معنی تاگ ور {{!}} لغت‌نامه دهخدا|بازبینی=2018-07-19&lt;/ref&gt;.  Дар вожаи порсӣ-тоҷикӣ '''тоҷвар''' ва '''тоҷдор'''  рамзӣ аст, ки подшоҳон ва маликаҳо (шаҳбонуҳо) онро ҳамчун нишонаи мақоми худ мепӯшанд. Тоҷҳо одатан бо [[ҷавоҳирот]] оро дода мешаванд. 
Маросиме, ки дар он тоҷ бори аввал ба сари [[подшоҳ (унвон)|подшоҳе]] ё шаҳбонуе тоҷ гузошта мешавад, '''маросими тоҷгузорӣ''' мегӯянд. Тоҷҳои вижаи шоҳаншоҳони Эрони Бостон бо номи '''дайҳим''' низ маъруфанд.. Дар адабиёти порсӣ-тоҷикӣ '''тоҷвар''' ва '''тоҷдор''' муродифи [[подшоҳ (унвон)|подшоҳ]] мебошанд.

Тасвири тоҷҳои шоҳони ариёии [[Эрон]] ([[Ҳахоманишиён]]у [[Ашкониён]]у [[Сосониён]]) ва [[Турон]] ([[хоразмиён]]у [[суғдиён]]у [[балхиён]]у [[сакоҳо]] ва [[Кушониён]]у [[Ҳайтолиён]]) дар [[сикка]]ву [[танга]]ву [[деворнигора]]ву [[сангнигора]]ҳои бешуморе боқӣ мондааст.

Ин тоҷҳо бештар чанбаре аз зар будаанд, ки чаҳор кунгураи чаҳорзина ва андарунашон кулоҳи махмалин ва бар сарашон нишоне аз [[хуршед]]у [[моҳ]]у болҳои заррин ва ё дигар намодҳо доштаанд.

== Нигористон ==
Тоҷҳои салтанатии [[Британия]]:

&lt;gallery&gt;
Image:Crown of Saint Edward.svg|Подшоҳ - тоҷи Сент Эдвард
Image:Couronne royale.svg|Подшоҳ - тоҷи шоҳии Тудор
Image:Coronet of the British Heir Apparent.svg|Валиаҳд
Image:Coronet of a Child of the Sovereign.svg|Шоҳзода ва шоҳдухт
Image:Coronet of a Child of the Heir Apparent.svg|Вологуҳарон - фарзандони валиаҳд
Image:Coronet of a Grandchild of the Sovereign.svg|Шоҳдухт ё шоҳзода - дигар фарзандони бузурги подшоҳ 
Image:Coronet of a British Duke.svg|Дук
Image:Coronet of a British Marquess.svg|Маркиз
Image:Coronet of a British Earl.svg|Кент
Image:Coronet of a British Viscount.svg|Виконт
Image:Coronet of a British Baron.svg|Барон
&lt;/gallery&gt;
== Тоҷҳои [[Подшоҳӣ|подшоҳони]] кишварҳои таърихӣ ==

&lt;gallery&gt;
Image:Výstava valtice7.jpg|Тоҷи Киёнӣ, тоҷе, ки махсус барои подшоҳони Қоҷор тарҳрезӣ шуда буд, тақрибан 1800 дона ёқут, 1800 дона [[марворид]], 300 дона зумуррад ва дигар [[ҷавоҳирот|ҷавоҳиротро]] дар бар мегирифт.
Акс:Schatzkammer Residenz Muenchen Krone des Koenigreichs Bayern2.jpg|Ҷавоҳироти шоҳии Бавария. Тоҷи шоҳ аз [[алмос]], [[зумуррад]], [[ёқут]], [[сапфир]] ва [[марворид]] ва тоҷи малика аз [[алмос]] ва марворидҳои калон сохта шудааст. 
Акс:Holy Roman Empire Crown (Imperial Treasury)2.jpg|Тоҷи Императори Руми Муқаддас дар [[асри XV]] аз [[тилло|тиллои]] 22-карата сохта шуда, аз 144 дона [[ёқут]], [[зумуррад]] ва [[аметист]] ва тақрибан ҳамон миқдор марворид иборат буд..
Акс:Crown of George XII of Georgia.jpeg|Тоҷи Георгий XII, охирин подшоҳи Гурҷистон, аз [[тилло]] сохта шуда, аз 145 [[алмос]], 58 [[ёқут]], 24 [[зумуррад]] ва 16 [[аметист]] иборат буд.
Акс:Hungarian Parliament 002 - Flickr - granada turnier.jpg|Тоҷи подшоҳони Маҷористон дар асри XII аз хӯлаи [[тилло]] ва [[нуқра]] сохта шуда буд.
Акс:AlexandraKohinoor.jpg|Малика Александра тоҷи шоҳии Бритониёро бо [[алмоси Коҳи-Нур]] дар маркази он ба бар мекунад.
&lt;/gallery&gt;

== Ҷусторҳои вобаста ==
* [[Нимтоҷ]]
* [[Тоҷи Киёнӣ]]
* [[Тоҷи Паҳлавӣ]]

== Манобеъ ==
[https://www.en.m.wikipedia.org/wiki/Crown  Википедиаи англисӣ] {{Бойгонишуда|url=https://web.archive.org/web/20190331061740/https://en.m.wikipedia.org/wiki/Crown |date=2019-03-31 }} ва [https://www.fa.m.wikipedia.org/wikipedia/wiki/تاج  Википедиаи форсӣ ]{{Пайванди мурда|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

[[Гурӯҳ:Тоҷҳо]]
[[Гурӯҳ:Нишони расмӣ]]
[[Гурӯҳ:Анвои ҷавоҳирот]]</text>
      <sha1>63jvrbb5rjx4ahi6jmehx8hlsllhedu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Маҳмадамин Маҳмадаминов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19195</id>
    <revision>
      <id>1472921</id>
      <parentid>1278421</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T10:19:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <origin>1472921</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7383" sha1="drlat7ohe6luvt601m07i82e1wtnmkb" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|ном                = Маҳмадамин Маҳмадаминов
|акс                = 
|барӣ               = 
|тавзеҳи акс        = 
|мақом              = 
|давраи мақом       = 
|президент          = 
|сарвазир           = 
|пешгузашта         = 
|ҷонишин            = 
|мақоми2            = Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар СММ
|давраи мақом2      = январи 2014 — апрели 2021
|президент2         = Эмомалӣ Раҳмон
|пешгузашта2        = Сироҷиддин Муҳриддин
|ҷонишин2           = Ҷонибек Ҳикмат
|мақоми3            = Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон
|давраи мақом3      = марти 2010 — январи 2014
|президент3         = Эмомалӣ Раҳмон
|пешгузашта3        = Шукурҷон Зуҳуров
|ҷонишин3           = Сумангул Тағоева (ҳамчун Вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ)
|мақоми4            = Раиси Раёсати КВД КДАҶ ТҶ «Амонатбонк»
|давраи мақом4      = 2005 — 2010
|пешгузашта4        = Маҳмадалӣ Ватанов
|ҷонишин4           = Гулнора Ҳасанова
|зодрӯз             = 22 апрели 1961
|зодгоҳ             = ноҳияи Шуғнон, ВМКБ, ҶШС Тоҷикистон
|даргузашт          = 
|ҷойи даргузашт     = 
|шаҳрвандӣ          = {{Парчами Тоҷикистон}} Тоҷикистон
|ҳизб               = 
|донишгоҳ           = Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон (1985)&lt;br&gt;Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс (2004)
|ихтисос            = филолог, иқтисоддон
|унвони илмӣ        = {{номзад|}}
|фаъолият           = дипломат, бонкдор, ходими давлатӣ
|мукофотҳо          = {{Ордени Дӯстии халқҳо}}
}}

'''Маҳмадамин Маҳмадаминов''' (тав. [[22 апрел]]и [[1961]], [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Балахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — ходими давлатӣ, дипломат ва бонкдори тоҷик. Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (2014—2021), Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2010—2014). Номзади илмҳои иқтисодӣ.

== Зиндагинома ==
Маҳмадамин Маҳмадаминов 22-юми апрели соли 1961 дар ноҳияи Шуғнони Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба дунё омадааст. Фаъолияти кории худро солҳои 1978—1983 ҳамчун коргари оддии совхози Шуғнон оғоз кардааст.

Соли 1985 факултети филологияи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм намудааст. Ҳанӯз дар даврони донишҷӯӣ барои фаъолиятҳои назаррасаш бо ордени «[[Ордени Дӯстии халқҳо|Дӯстии халқҳо]]» сарфароз гардид, ки аввалин мавриди супоридани ин мукофот ба як донишҷӯ дар қаламрави Иттиҳоди Шӯравӣ ба шумор мерафт.

Солҳои 2001—2004 дар [[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс|Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинси]] ИМА дар риштаи иқтисод ва молия таҳсил карда, сипас унвони илмии номзади илмҳои иқтисодиро ба даст овард. Метавонад бо забонҳои англисӣ, русӣ, арабӣ ва олмонӣ озодона суҳбат кунад.

== Фаъолияти меҳнатӣ ==
* '''1988—1991''' — фаъолият дар сохторҳои ҷавонон ва иҷрои вазифаҳои роҳбарӣ дар сохтори комсомоли Тоҷикистон.
* '''1993—2003''' — Менеҷери кулли Барномаи Бунёди Оғохон дар Покистон, Тоҷикистон ва Қирғизистон. Дар ин давра дар татбиқи лоиҳаҳои муҳими иҷтимоӣ ва рушди минтақавӣ саҳм гузоштааст.
* '''2005—2010''' — Раиси Раёсати КВД КДАҶ ТҶ «Амонатбонк». Дар ин мақом низоми хизматрасонии бонкии давлатиро роҳбарӣ мекард.
* '''2010—2014''' — Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон. Дор ин вазифа Тоҷикистонро дар реҷаи конфронсҳои ҷаҳонӣ, аз ҷумла созмонҳои байналмилалии меҳнат муаррифӣ менамуд.
* '''2014—2021''' — Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (дар шаҳри Ню-Йорк). Соли 2021 бинобар сабаби гузаштан ба кори дигар аз вазифа озод карда шуд.
* Аз '''июни соли 2024''' — Муовини раиси Раёсати ҷамъияти саҳомии кушодаи «Ориёнбонк».

== Фаъолияти дипломатӣ дар СММ ==
Дар давраи роҳбарии Маҳмадаминов дар Намояндагии доимии Тоҷикистон дар СММ (аз январи соли 2014), дипломатияи кишвар ба дастовардҳои муҳим ноил шуд. Тоҷикистон бори аввал барои солҳои 2017—2019 узви Шӯрои иқтисодӣ ва иҷтимоии СММ (ECOSOC) интихоб гардида, худи Маҳмадаминов соли 2017 муовини раиси ин шӯрои бонуфуз интихоб шуд.

Ӯ инчунин дар ҷалби диққати давлатҳои бузург, аз қабили Чин, Аморати Муттаҳидаи Араб ва Корея ба ташаббусҳои об ва иқлими Тоҷикистон нақши фаъол дошт, ки дар натиҷа қатъномаҳои пешниҳодкардаи Тоҷикистон бо аксарияти овозҳо дар Маҷмаи Умумии СММ қабул шуданд.

== Ҷоизаҳо==
* Ордени Дӯстии халқҳо (1985)

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}


[[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Дипломатҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Бонкдорони Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>drlat7ohe6luvt601m07i82e1wtnmkb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472923</id>
      <parentid>1472921</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T10:24:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <comment>/* Фаъолияти меҳнатӣ */</comment>
      <origin>1472923</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6856" sha1="qjowkv3a0qh9expxlqsvad27r9qvw4q" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|ном                = Маҳмадамин Маҳмадаминов
|акс                = 
|барӣ               = 
|тавзеҳи акс        = 
|мақом              = 
|давраи мақом       = 
|президент          = 
|сарвазир           = 
|пешгузашта         = 
|ҷонишин            = 
|мақоми2            = Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар СММ
|давраи мақом2      = январи 2014 — апрели 2021
|президент2         = Эмомалӣ Раҳмон
|пешгузашта2        = Сироҷиддин Муҳриддин
|ҷонишин2           = Ҷонибек Ҳикмат
|мақоми3            = Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон
|давраи мақом3      = марти 2010 — январи 2014
|президент3         = Эмомалӣ Раҳмон
|пешгузашта3        = Шукурҷон Зуҳуров
|ҷонишин3           = Сумангул Тағоева (ҳамчун Вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ)
|мақоми4            = Раиси Раёсати КВД КДАҶ ТҶ «Амонатбонк»
|давраи мақом4      = 2005 — 2010
|пешгузашта4        = Маҳмадалӣ Ватанов
|ҷонишин4           = Гулнора Ҳасанова
|зодрӯз             = 22 апрели 1961
|зодгоҳ             = ноҳияи Шуғнон, ВМКБ, ҶШС Тоҷикистон
|даргузашт          = 
|ҷойи даргузашт     = 
|шаҳрвандӣ          = {{Парчами Тоҷикистон}} Тоҷикистон
|ҳизб               = 
|донишгоҳ           = Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон (1985)&lt;br&gt;Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс (2004)
|ихтисос            = филолог, иқтисоддон
|унвони илмӣ        = {{номзад|}}
|фаъолият           = дипломат, бонкдор, ходими давлатӣ
|мукофотҳо          = {{Ордени Дӯстии халқҳо}}
}}

'''Маҳмадамин Маҳмадаминов''' (тав. [[22 апрел]]и [[1961]], [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Балахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — ходими давлатӣ, дипломат ва бонкдори тоҷик. Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (2014—2021), Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2010—2014). Номзади илмҳои иқтисодӣ.

== Зиндагинома ==
Маҳмадамин Маҳмадаминов 22-юми апрели соли 1961 дар ноҳияи Шуғнони Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба дунё омадааст. Фаъолияти кории худро солҳои 1978—1983 ҳамчун коргари оддии совхози Шуғнон оғоз кардааст.

Соли 1985 факултети филологияи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм намудааст. Ҳанӯз дар даврони донишҷӯӣ барои фаъолиятҳои назаррасаш бо ордени «[[Ордени Дӯстии халқҳо|Дӯстии халқҳо]]» сарфароз гардид, ки аввалин мавриди супоридани ин мукофот ба як донишҷӯ дар қаламрави Иттиҳоди Шӯравӣ ба шумор мерафт.

Солҳои 2001—2004 дар [[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс|Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинси]] ИМА дар риштаи иқтисод ва молия таҳсил карда, сипас унвони илмии номзади илмҳои иқтисодиро ба даст овард. 

== Фаъолияти корӣ ==
* 1988—1990 — ҷонишини котиб, котиби ташкилоти комсомолии ҶДТ
* 1990—1991 — Котиби КМ ЛКСМ Тоҷикистон
* 1991—1993 — Котиби ҶС СМ Тоҷикистон
* 1993—2003 — Менеҷери генералии Барномаи тараққиёти дастгирии аҳолии баландкуҳи Оғохон, Ҷумҳурии Исломии [[Покистон]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]], Ҷумҳурии [[Қирғизистон]]
* 2003—2005 — муовин, муовини аввали раиси ҶСК «Ориёнбонк»
* 2005—2010 — Раиси Раёсати БДА «Амонатбонк»
* 2010—2014 — [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]
* 2014—2021 — намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (дар шаҳри Ню-Йорк).
* Аз июни соли 2024 — муовини раиси Раёсати ҷамъияти саҳомии кушодаи «Ориёнбонк».

== Фаъолияти дипломатӣ дар СММ ==
Дар давраи роҳбарии Маҳмадаминов дар Намояндагии доимии Тоҷикистон дар СММ (аз январи соли 2014), дипломатияи кишвар ба дастовардҳои муҳим ноил шуд. Тоҷикистон бори аввал барои солҳои 2017—2019 узви Шӯрои иқтисодӣ ва иҷтимоии СММ (ECOSOC) интихоб гардида, худи Маҳмадаминов соли 2017 муовини раиси ин шӯрои бонуфуз интихоб шуд.

Ӯ инчунин дар ҷалби диққати давлатҳои бузург, аз қабили Чин, Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Корея ба ташаббусҳои об ва иқлими Тоҷикистон нақши фаъол дошт, ки дар натиҷа қатъномаҳои пешниҳодкардаи Тоҷикистон бо аксарияти овозҳо дар Маҷмаи Умумии СММ қабул шуданд.

== Ҷоизаҳо==
* Ордени Дӯстии халқҳо (1985)

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}


[[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Дипломатҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Бонкдорони Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>qjowkv3a0qh9expxlqsvad27r9qvw4q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472924</id>
      <parentid>1472923</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T10:24:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <origin>1472924</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6816" sha1="sk396yeuvebtpjhvqzaj1hgiltfmn6o" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|ном                = Маҳмадамин Маҳмадаминов
|акс                = 
|барӣ               = 
|тавзеҳи акс        = 
|мақом              = 
|давраи мақом       = 
|президент          = 
|сарвазир           = 
|пешгузашта         = 
|ҷонишин            = 
|мақоми2            = Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар СММ
|давраи мақом2      = январи 2014 — апрели 2021
|президент2         = Эмомалӣ Раҳмон
|пешгузашта2        = Сироҷиддин Муҳриддин
|ҷонишин2           = Ҷонибек Ҳикмат
|мақоми3            = Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон
|давраи мақом3      = марти 2010 — январи 2014
|президент3         = Эмомалӣ Раҳмон
|пешгузашта3        = Шукурҷон Зуҳуров
|ҷонишин3           = Сумангул Тағоева (ҳамчун Вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ)
|мақоми4            = Раиси Раёсати КВД КДАҶ ТҶ «Амонатбонк»
|давраи мақом4      = 2005 — 2010
|пешгузашта4        = Маҳмадалӣ Ватанов
|ҷонишин4           = Гулнора Ҳасанова
|зодрӯз             = 22 апрели 1961
|зодгоҳ             = ноҳияи Шуғнон, ВМКБ, ҶШС Тоҷикистон
|даргузашт          = 
|ҷойи даргузашт     = 
|шаҳрвандӣ          = {{Парчами Тоҷикистон}} Тоҷикистон
|ҳизб               = 
|донишгоҳ           = Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон (1985)&lt;br&gt;Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс (2004)
|ихтисос            = филолог, иқтисоддон
|унвони илмӣ        = {{номзад|}}
|фаъолият           = дипломат, бонкдор, ходими давлатӣ
|мукофотҳо          = {{Ордени Дӯстии халқҳо}}
}}

'''Маҳмадамин Маҳмадаминов''' (тав. [[22 апрел]]и [[1961]], [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Балахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — ходими давлатӣ, дипломат ва бонкдори тоҷик. Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (2014—2021), Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2010—2014). Номзади илмҳои иқтисодӣ.

== Зиндагинома ==
Маҳмадамин Маҳмадаминов 22 апрели соли 1961 дар ноҳияи Шуғнони Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба дунё омадааст. Фаъолияти кории худро солҳои 1978—1983 ҳамчун коргари оддии совхози Шуғнон оғоз кардааст.

Соли 1985 факултети филологияи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм намудааст. Ҳанӯз дар даврони донишҷӯӣ барои фаъолиятҳои назаррасаш бо ордени «[[Ордени Дӯстии халқҳо|Дӯстии халқҳо]]» сарфароз гардид, ки аввалин мавриди супоридани ин мукофот ба як донишҷӯ дар қаламрави Иттиҳоди Шӯравӣ ба шумор мерафт.

Солҳои 2001—2004 дар [[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]]и ИМА дар риштаи иқтисод ва молия таҳсил карда, сипас унвони илмии номзади илмҳои иқтисодиро ба даст овард.

== Фаъолияти корӣ ==
* 1988—1990 — ҷонишини котиб, котиби ташкилоти комсомолии ҶДТ
* 1990—1991 — Котиби КМ ЛКСМ Тоҷикистон
* 1991—1993 — Котиби ҶС СМ Тоҷикистон
* 1993—2003 — Менеҷери генералии Барномаи тараққиёти дастгирии аҳолии баландкуҳи Оғохон, Ҷумҳурии Исломии [[Покистон]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]], Ҷумҳурии [[Қирғизистон]]
* 2003—2005 — муовин, муовини аввали раиси ҶСК «Ориёнбонк»
* 2005—2010 — Раиси Раёсати БДА «Амонатбонк»
* 2010—2014 — [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]
* 2014—2021 — намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (дар шаҳри Ню-Йорк).
* Аз июни соли 2024 — муовини раиси Раёсати ҷамъияти саҳомии кушодаи «Ориёнбонк».

== Фаъолияти дипломатӣ дар СММ ==
Дар давраи роҳбарии Маҳмадаминов дар Намояндагии доимии Тоҷикистон дар СММ (аз январи соли 2014), дипломатияи кишвар ба дастовардҳои муҳим ноил шуд. Тоҷикистон бори аввал барои солҳои 2017—2019 узви Шӯрои иқтисодӣ ва иҷтимоии СММ (ECOSOC) интихоб гардида, худи Маҳмадаминов соли 2017 муовини раиси ин шӯрои бонуфуз интихоб шуд.

Ӯ инчунин дар ҷалби диққати давлатҳои бузург, аз қабили Чин, Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Корея ба ташаббусҳои об ва иқлими Тоҷикистон нақши фаъол дошт, ки дар натиҷа қатъномаҳои пешниҳодкардаи Тоҷикистон бо аксарияти овозҳо дар Маҷмаи Умумии СММ қабул шуданд.

== Ҷоизаҳо ==
* Ордени Дӯстии халқҳо (1985)

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}


[[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Дипломатҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Бонкдорони Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>sk396yeuvebtpjhvqzaj1hgiltfmn6o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472925</id>
      <parentid>1472924</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T10:25:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <origin>1472925</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7034" sha1="tkn78uqgu3a7hq8azm0fevj1uhde78g" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|ном                = Маҳмадамин Маҳмадаминов
|акс                = 
|барӣ               = 
|тавзеҳи акс        = 
|мақом              = 
|давраи мақом       = 
|президент          = 
|сарвазир           = 
|пешгузашта         = 
|ҷонишин            = 
|мақоми2            = Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар СММ
|давраи мақом2      = январи 2014 — апрели 2021
|президент2         = Эмомалӣ Раҳмон
|пешгузашта2        = Сироҷиддин Муҳриддин
|ҷонишин2           = Ҷонибек Ҳикмат
|мақоми3            = Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон
|давраи мақом3      = марти 2010 — январи 2014
|президент3         = Эмомалӣ Раҳмон
|пешгузашта3        = Шукурҷон Зуҳуров
|ҷонишин3           = Сумангул Тағоева (ҳамчун Вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ)
|мақоми4            = Раиси Раёсати КВД КДАҶ ТҶ «Амонатбонк»
|давраи мақом4      = 2005 — 2010
|пешгузашта4        = Маҳмадалӣ Ватанов
|ҷонишин4           = Гулнора Ҳасанова
|зодрӯз             = 22 апрели 1961
|зодгоҳ             = ноҳияи Шуғнон, ВМКБ, ҶШС Тоҷикистон
|даргузашт          = 
|ҷойи даргузашт     = 
|шаҳрвандӣ          = {{Парчами Тоҷикистон}} Тоҷикистон
|ҳизб               = 
|донишгоҳ           = Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон (1985)&lt;br&gt;Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс (2004)
|ихтисос            = филолог, иқтисоддон
|унвони илмӣ        = {{номзад|}}
|фаъолият           = дипломат, бонкдор, ходими давлатӣ
|мукофотҳо          = {{Ордени Дӯстии халқҳо}}
}}

'''Маҳмадамин Маҳмадаминов''' (тав. [[22 апрел]]и [[1961]], [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Балахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — ходими давлатӣ, дипломат ва бонкдори тоҷик. Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (2014—2021), Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2010—2014). Номзади илмҳои иқтисодӣ.

== Зиндагинома ==
Маҳмадамин Маҳмадаминов 22 апрели соли 1961 дар ноҳияи Шуғнони Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба дунё омадааст. Фаъолияти кории худро солҳои 1978—1983 ҳамчун коргари оддии совхози Шуғнон оғоз кардааст.

Соли 1985 факултети филологияи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм намудааст. Ҳанӯз дар даврони донишҷӯӣ барои фаъолиятҳои назаррасаш бо ордени «[[Ордени Дӯстии халқҳо|Дӯстии халқҳо]]» сарфароз гардид, ки аввалин мавриди супоридани ин мукофот ба як донишҷӯ дар қаламрави Иттиҳоди Шӯравӣ ба шумор мерафт.

Солҳои 2001—2004 дар [[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]]и ИМА дар риштаи иқтисод ва молия таҳсил карда, сипас унвони илмии номзади илмҳои иқтисодиро ба даст овард.

== Фаъолияти корӣ ==
* 1988—1990 — ҷонишини котиб, котиби ташкилоти комсомолии ҶДТ
* 1990—1991 — Котиби КМ ЛКСМ Тоҷикистон
* 1991—1993 — Котиби ҶС СМ Тоҷикистон
* 1993—2003 — Менеҷери генералии Барномаи тараққиёти дастгирии аҳолии баландкуҳи Оғохон, Ҷумҳурии Исломии [[Покистон]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]], Ҷумҳурии [[Қирғизистон]]
* 2003—2005 — муовин, муовини аввали раиси ҶСК «Ориёнбонк»
* 2005—2010 — Раиси Раёсати БДА «Амонатбонк»
* 2010—2014 — [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]&lt;ref&gt;{{Cite news|accessdate=2026-05-15|language=tg|work=Радиои Озодӣ|title=М. Маҳмадаминов вазири шуғли аҳолӣ таъйин шуд|url=https://www.ozodi.org/a/1979463.html}}&lt;/ref&gt;
* 2014—2021 — намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (дар шаҳри Ню-Йорк).
* Аз июни соли 2024 — муовини раиси Раёсати ҷамъияти саҳомии кушодаи «Ориёнбонк».

== Фаъолияти дипломатӣ дар СММ ==
Дар давраи роҳбарии Маҳмадаминов дар Намояндагии доимии Тоҷикистон дар СММ (аз январи соли 2014), дипломатияи кишвар ба дастовардҳои муҳим ноил шуд. Тоҷикистон бори аввал барои солҳои 2017—2019 узви Шӯрои иқтисодӣ ва иҷтимоии СММ (ECOSOC) интихоб гардида, худи Маҳмадаминов соли 2017 муовини раиси ин шӯрои бонуфуз интихоб шуд.

Ӯ инчунин дар ҷалби диққати давлатҳои бузург, аз қабили Чин, Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Корея ба ташаббусҳои об ва иқлими Тоҷикистон нақши фаъол дошт, ки дар натиҷа қатъномаҳои пешниҳодкардаи Тоҷикистон бо аксарияти овозҳо дар Маҷмаи Умумии СММ қабул шуданд.

== Ҷоизаҳо ==
* Ордени Дӯстии халқҳо (1985)

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}


[[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Дипломатҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Бонкдорони Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>tkn78uqgu3a7hq8azm0fevj1uhde78g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472926</id>
      <parentid>1472925</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T10:26:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <origin>1472926</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7583" sha1="imq1g4lngeiqmh6xhue0l7539m9p6fk" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|мухотаб              = &lt;!-- унвони ашхос  --&gt;
|ном                  = &lt;!-- номи ашхос --&gt;
|номи аслӣ         = Маҳмадамин Бозичаевич Маҳмадаминов
|тасвир            = 
|бар                  = 240px
|тавсифи тасвир       = 
|нишон                = &lt;!-- нишони ашхос --&gt;
|имзои нишон          = &lt;!-- имзои зери нишон --&gt;
|бари нишон           = &lt;!-- бари тасвири нишон бо пикселҳо (ба таври пешфарз — 120px) --&gt;

&lt;!-- ИТТИЛООТ ДАР БОРАИ ВАЗИФА  --&gt;
|вазифа              = вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолӣ
|бо номи             = &lt;!-- ном, под которым шло правление --&gt;
|парчам              = &lt;!-- парчам, соответствующий должности--&gt;
|парчам2             = 
|аввалдавр           = &lt;!-- дата начала периода правления* --&gt;
|охирдавр            = &lt;!-- дата конца  периода правления* --&gt;

&lt;!-- ИТТИЛООТИ ИНФИРОДӣ --&gt;
|саннаи таваллуд      = [[22 апрел]]и соли [[1961]]
|зодгоҳ               = [[ноҳияи Шуғнон]]
|таърихи даргузашт    = 
|маҳалли даргузашт    = 
|дафн                 = &lt;!-- маҳалли дафн --&gt;
|ҷинс                 = 
|ном ҳангоми таваллуд = 
|падар                = 
|модар                = 
|ҳамсар               = 
|фарзандон            = 
 
&lt;!-- ФАЪОЛИЯТИ ИЛМӢ --&gt;
|фазои илмӣ           = &lt;!-- сфера научной деятельности --&gt;
|ҷойҳои кор           = &lt;!-- место научной деятельности --&gt;
|маъруф ба            = &lt;!-- чем маъруф ба учёный --&gt;

 &lt;!-- ДИГАРҲО --&gt;
|ҳизб                 = &lt;!-- ҳизби сиёсӣ --&gt;
|маълумот             = &lt;!-- маълумоти ашхос --&gt;
|дараҷаи илмӣ         = &lt;!-- дараҷаи илмии ашхос --&gt;
|унвонҳои илмӣ        = &lt;!-- унвонҳои илмии ашхос --&gt;
|касб                 = &lt;!-- касби ашхос --&gt;
|фаъолият             = &lt;!-- фаъолияти ашхос --&gt;
|эътиқод              = 
|ҷоизаҳо              = 
|соядаст              = 
|монограмма           = &lt;!-- монограммаи ашхос --&gt;
|бари монограммаҳо    = &lt;!-- бари монограммаҳои ашхос --&gt;
|сайт                 = 
|викианбор            = 
}}

'''Маҳмадамин Маҳмадаминов''' (тав. [[22 апрел]]и [[1961]], [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Балахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — ходими давлатӣ, дипломат ва бонкдори тоҷик. Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (2014—2021), Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2010—2014). Номзади илмҳои иқтисодӣ.

== Зиндагинома ==
Маҳмадамин Маҳмадаминов 22 апрели соли 1961 дар ноҳияи Шуғнони Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба дунё омадааст. Фаъолияти кории худро солҳои 1978—1983 ҳамчун коргари оддии совхози Шуғнон оғоз кардааст.

Соли 1985 факултети филологияи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм намудааст. Ҳанӯз дар даврони донишҷӯӣ барои фаъолиятҳои назаррасаш бо ордени «[[Ордени Дӯстии халқҳо|Дӯстии халқҳо]]» сарфароз гардид, ки аввалин мавриди супоридани ин мукофот ба як донишҷӯ дар қаламрави Иттиҳоди Шӯравӣ ба шумор мерафт.

Солҳои 2001—2004 дар [[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]]и ИМА дар риштаи иқтисод ва молия таҳсил карда, сипас унвони илмии номзади илмҳои иқтисодиро ба даст овард.

== Фаъолияти корӣ ==
* 1988—1990 — ҷонишини котиб, котиби ташкилоти комсомолии ҶДТ
* 1990—1991 — Котиби КМ ЛКСМ Тоҷикистон
* 1991—1993 — Котиби ҶС СМ Тоҷикистон
* 1993—2003 — Менеҷери генералии Барномаи тараққиёти дастгирии аҳолии баландкуҳи Оғохон, Ҷумҳурии Исломии [[Покистон]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]], Ҷумҳурии [[Қирғизистон]]
* 2003—2005 — муовин, муовини аввали раиси ҶСК «Ориёнбонк»
* 2005—2010 — Раиси Раёсати БДА «Амонатбонк»
* 2010—2014 — [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]&lt;ref&gt;{{Cite news|accessdate=2026-05-15|language=tg|work=Радиои Озодӣ|title=М. Маҳмадаминов вазири шуғли аҳолӣ таъйин шуд|url=https://www.ozodi.org/a/1979463.html}}&lt;/ref&gt;
* 2014—2021 — намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (дар шаҳри Ню-Йорк).
* Аз июни соли 2024 — муовини раиси Раёсати ҷамъияти саҳомии кушодаи «Ориёнбонк».

== Фаъолияти дипломатӣ дар СММ ==
Дар давраи роҳбарии Маҳмадаминов дар Намояндагии доимии Тоҷикистон дар СММ (аз январи соли 2014), дипломатияи кишвар ба дастовардҳои муҳим ноил шуд. Тоҷикистон бори аввал барои солҳои 2017—2019 узви Шӯрои иқтисодӣ ва иҷтимоии СММ (ECOSOC) интихоб гардида, худи Маҳмадаминов соли 2017 муовини раиси ин шӯрои бонуфуз интихоб шуд.

Ӯ инчунин дар ҷалби диққати давлатҳои бузург, аз қабили Чин, Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Корея ба ташаббусҳои об ва иқлими Тоҷикистон нақши фаъол дошт, ки дар натиҷа қатъномаҳои пешниҳодкардаи Тоҷикистон бо аксарияти овозҳо дар Маҷмаи Умумии СММ қабул шуданд.

== Ҷоизаҳо ==
* Ордени Дӯстии халқҳо (1985)

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}


[[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Дипломатҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Бонкдорони Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>imq1g4lngeiqmh6xhue0l7539m9p6fk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472927</id>
      <parentid>1472926</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T10:28:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <comment>/* Ҷоизаҳо */</comment>
      <origin>1472927</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7634" sha1="fv10dlp6od6lgdlsgjoh7qn3zhihrhe" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|мухотаб              = &lt;!-- унвони ашхос  --&gt;
|ном                  = &lt;!-- номи ашхос --&gt;
|номи аслӣ         = Маҳмадамин Бозичаевич Маҳмадаминов
|тасвир            = 
|бар                  = 240px
|тавсифи тасвир       = 
|нишон                = &lt;!-- нишони ашхос --&gt;
|имзои нишон          = &lt;!-- имзои зери нишон --&gt;
|бари нишон           = &lt;!-- бари тасвири нишон бо пикселҳо (ба таври пешфарз — 120px) --&gt;

&lt;!-- ИТТИЛООТ ДАР БОРАИ ВАЗИФА  --&gt;
|вазифа              = вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолӣ
|бо номи             = &lt;!-- ном, под которым шло правление --&gt;
|парчам              = &lt;!-- парчам, соответствующий должности--&gt;
|парчам2             = 
|аввалдавр           = &lt;!-- дата начала периода правления* --&gt;
|охирдавр            = &lt;!-- дата конца  периода правления* --&gt;

&lt;!-- ИТТИЛООТИ ИНФИРОДӣ --&gt;
|саннаи таваллуд      = [[22 апрел]]и соли [[1961]]
|зодгоҳ               = [[ноҳияи Шуғнон]]
|таърихи даргузашт    = 
|маҳалли даргузашт    = 
|дафн                 = &lt;!-- маҳалли дафн --&gt;
|ҷинс                 = 
|ном ҳангоми таваллуд = 
|падар                = 
|модар                = 
|ҳамсар               = 
|фарзандон            = 
 
&lt;!-- ФАЪОЛИЯТИ ИЛМӢ --&gt;
|фазои илмӣ           = &lt;!-- сфера научной деятельности --&gt;
|ҷойҳои кор           = &lt;!-- место научной деятельности --&gt;
|маъруф ба            = &lt;!-- чем маъруф ба учёный --&gt;

 &lt;!-- ДИГАРҲО --&gt;
|ҳизб                 = &lt;!-- ҳизби сиёсӣ --&gt;
|маълумот             = &lt;!-- маълумоти ашхос --&gt;
|дараҷаи илмӣ         = &lt;!-- дараҷаи илмии ашхос --&gt;
|унвонҳои илмӣ        = &lt;!-- унвонҳои илмии ашхос --&gt;
|касб                 = &lt;!-- касби ашхос --&gt;
|фаъолият             = &lt;!-- фаъолияти ашхос --&gt;
|эътиқод              = 
|ҷоизаҳо              = 
|соядаст              = 
|монограмма           = &lt;!-- монограммаи ашхос --&gt;
|бари монограммаҳо    = &lt;!-- бари монограммаҳои ашхос --&gt;
|сайт                 = 
|викианбор            = 
}}

'''Маҳмадамин Маҳмадаминов''' (тав. [[22 апрел]]и [[1961]], [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Балахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — ходими давлатӣ, дипломат ва бонкдори тоҷик. Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (2014—2021), Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2010—2014). Номзади илмҳои иқтисодӣ.

== Зиндагинома ==
Маҳмадамин Маҳмадаминов 22 апрели соли 1961 дар ноҳияи Шуғнони Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба дунё омадааст. Фаъолияти кории худро солҳои 1978—1983 ҳамчун коргари оддии совхози Шуғнон оғоз кардааст.

Соли 1985 факултети филологияи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм намудааст. Ҳанӯз дар даврони донишҷӯӣ барои фаъолиятҳои назаррасаш бо ордени «[[Ордени Дӯстии халқҳо|Дӯстии халқҳо]]» сарфароз гардид, ки аввалин мавриди супоридани ин мукофот ба як донишҷӯ дар қаламрави Иттиҳоди Шӯравӣ ба шумор мерафт.

Солҳои 2001—2004 дар [[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]]и ИМА дар риштаи иқтисод ва молия таҳсил карда, сипас унвони илмии номзади илмҳои иқтисодиро ба даст овард.

== Фаъолияти корӣ ==
* 1988—1990 — ҷонишини котиб, котиби ташкилоти комсомолии ҶДТ
* 1990—1991 — Котиби КМ ЛКСМ Тоҷикистон
* 1991—1993 — Котиби ҶС СМ Тоҷикистон
* 1993—2003 — Менеҷери генералии Барномаи тараққиёти дастгирии аҳолии баландкуҳи Оғохон, Ҷумҳурии Исломии [[Покистон]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]], Ҷумҳурии [[Қирғизистон]]
* 2003—2005 — муовин, муовини аввали раиси ҶСК «Ориёнбонк»
* 2005—2010 — Раиси Раёсати БДА «Амонатбонк»
* 2010—2014 — [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]&lt;ref&gt;{{Cite news|accessdate=2026-05-15|language=tg|work=Радиои Озодӣ|title=М. Маҳмадаминов вазири шуғли аҳолӣ таъйин шуд|url=https://www.ozodi.org/a/1979463.html}}&lt;/ref&gt;
* 2014—2021 — намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (дар шаҳри Ню-Йорк).
* Аз июни соли 2024 — муовини раиси Раёсати ҷамъияти саҳомии кушодаи «Ориёнбонк».

== Фаъолияти дипломатӣ дар СММ ==
Дар давраи роҳбарии Маҳмадаминов дар Намояндагии доимии Тоҷикистон дар СММ (аз январи соли 2014), дипломатияи кишвар ба дастовардҳои муҳим ноил шуд. Тоҷикистон бори аввал барои солҳои 2017—2019 узви Шӯрои иқтисодӣ ва иҷтимоии СММ (ECOSOC) интихоб гардида, худи Маҳмадаминов соли 2017 муовини раиси ин шӯрои бонуфуз интихоб шуд.

Ӯ инчунин дар ҷалби диққати давлатҳои бузург, аз қабили Чин, Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Корея ба ташаббусҳои об ва иқлими Тоҷикистон нақши фаъол дошт, ки дар натиҷа қатъномаҳои пешниҳодкардаи Тоҷикистон бо аксарияти овозҳо дар Маҷмаи Умумии СММ қабул шуданд.

== Ҷоизаҳо ==
* ордени Дӯстии халқҳо (1985)
* ордени Шараф (дараҷаи 2, 2011)

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}


[[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Дипломатҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Бонкдорони Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>fv10dlp6od6lgdlsgjoh7qn3zhihrhe</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472928</id>
      <parentid>1472927</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T10:31:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <origin>1472928</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7623" sha1="ojjoihnrrnqwwagi2pgfsowokxj340d" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|мухотаб              = &lt;!-- унвони ашхос  --&gt;
|ном                  = &lt;!-- номи ашхос --&gt;
|номи аслӣ         = Маҳмадамин Бозичаевич Маҳмадаминов
|тасвир            = 
|бар                  = 240px
|тавсифи тасвир       = 
|нишон                = &lt;!-- нишони ашхос --&gt;
|имзои нишон          = &lt;!-- имзои зери нишон --&gt;
|бари нишон           = &lt;!-- бари тасвири нишон бо пикселҳо (ба таври пешфарз — 120px) --&gt;

&lt;!-- ИТТИЛООТ ДАР БОРАИ ВАЗИФА  --&gt;
|вазифа              = вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолӣ
|бо номи             = &lt;!-- ном, под которым шло правление --&gt;
|парчам              = &lt;!-- парчам, соответствующий должности--&gt;
|парчам2             = 
|аввалдавр           = &lt;!-- дата начала периода правления* --&gt;
|охирдавр            = &lt;!-- дата конца  периода правления* --&gt;

&lt;!-- ИТТИЛООТИ ИНФИРОДӣ --&gt;
|саннаи таваллуд      = [[22 апрел]]и соли [[1961]]
|зодгоҳ               = [[ноҳияи Шуғнон]]
|таърихи даргузашт    = 
|маҳалли даргузашт    = 
|дафн                 = &lt;!-- маҳалли дафн --&gt;
|ҷинс                 = 
|ном ҳангоми таваллуд = 
|падар                = 
|модар                = 
|ҳамсар               = 
|фарзандон            = 
 
&lt;!-- ФАЪОЛИЯТИ ИЛМӢ --&gt;
|фазои илмӣ           = &lt;!-- сфера научной деятельности --&gt;
|ҷойҳои кор           = &lt;!-- место научной деятельности --&gt;
|маъруф ба            = &lt;!-- чем маъруф ба учёный --&gt;

 &lt;!-- ДИГАРҲО --&gt;
|ҳизб                 = &lt;!-- ҳизби сиёсӣ --&gt;
|маълумот             = &lt;!-- маълумоти ашхос --&gt;
|дараҷаи илмӣ         = &lt;!-- дараҷаи илмии ашхос --&gt;
|унвонҳои илмӣ        = &lt;!-- унвонҳои илмии ашхос --&gt;
|касб                 = &lt;!-- касби ашхос --&gt;
|фаъолият             = &lt;!-- фаъолияти ашхос --&gt;
|эътиқод              = 
|ҷоизаҳо              = 
|соядаст              = 
|монограмма           = &lt;!-- монограммаи ашхос --&gt;
|бари монограммаҳо    = &lt;!-- бари монограммаҳои ашхос --&gt;
|сайт                 = 
|викианбор            = 
}}

'''Маҳмадамин Маҳмадаминов''' (тав. [[22 апрел]]и [[1961]], [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Балахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — ходими давлатӣ, дипломат ва бонкдори тоҷик. Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (2014—2021), Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2010—2014). Номзади илмҳои иқтисодӣ.

== Зиндагинома ==
Маҳмадамин Маҳмадаминов 22 апрели соли 1961 дар ноҳияи Шуғнони Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба дунё омадааст. Фаъолияти кории худро солҳои 1978—1983 ҳамчун коргари оддии совхози Шуғнон оғоз кардааст.

Соли 1985 факултети филологияи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм намудааст. Дар даврони донишҷӯӣ барои фаъолиятҳои назаррасаш бо ордени «[[Ордени Дӯстии халқҳо|Дӯстии халқҳо]]» сарфароз гардид, ки аввалин мавриди супоридани ин мукофот ба як донишҷӯ дар қаламрави Иттиҳоди Шӯравӣ ба шумор мерафт.

Солҳои 2001—2004 дар [[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]]и ИМА дар риштаи иқтисод ва молия таҳсил карда, сипас унвони илмии номзади илмҳои иқтисодиро ба даст овард.

== Фаъолияти корӣ ==
* 1988—1990 — ҷонишини котиб, котиби ташкилоти комсомолии ҶДТ
* 1990—1991 — Котиби КМ ЛКСМ Тоҷикистон
* 1991—1993 — Котиби ҶС СМ Тоҷикистон
* 1993—2003 — Менеҷери генералии Барномаи тараққиёти дастгирии аҳолии баландкуҳи Оғохон, Ҷумҳурии Исломии [[Покистон]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]], Ҷумҳурии [[Қирғизистон]]
* 2003—2005 — муовин, муовини аввали раиси ҶСК «Ориёнбонк»
* 2005—2010 — Раиси Раёсати БДА «Амонатбонк»
* 2010—2014 — [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]&lt;ref&gt;{{Cite news|accessdate=2026-05-15|language=tg|work=Радиои Озодӣ|title=М. Маҳмадаминов вазири шуғли аҳолӣ таъйин шуд|url=https://www.ozodi.org/a/1979463.html}}&lt;/ref&gt;
* 2014—2021 — намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (дар шаҳри Ню-Йорк).
* Аз июни соли 2024 — муовини раиси Раёсати ҷамъияти саҳомии кушодаи «Ориёнбонк».

== Фаъолияти дипломатӣ дар СММ ==
Дар давраи роҳбарии Маҳмадаминов дар Намояндагии доимии Тоҷикистон дар СММ (аз январи соли 2014), дипломатияи кишвар ба дастовардҳои муҳим ноил шуд. Тоҷикистон бори аввал барои солҳои 2017—2019 узви Шӯрои иқтисодӣ ва иҷтимоии СММ (ECOSOC) интихоб гардида, худи Маҳмадаминов соли 2017 муовини раиси ин шӯрои бонуфуз интихоб шуд.

Ӯ инчунин дар ҷалби диққати давлатҳои бузург, аз қабили Чин, Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Корея ба ташаббусҳои об ва иқлими Тоҷикистон нақши фаъол дошт, ки дар натиҷа қатъномаҳои пешниҳодкардаи Тоҷикистон бо аксарияти овозҳо дар Маҷмаи Умумии СММ қабул шуданд.

== Ҷоизаҳо ==
* ордени Дӯстии халқҳо (1985)
* ордени Шараф (дараҷаи 2, 2011)

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}


[[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Дипломатҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Бонкдорони Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>ojjoihnrrnqwwagi2pgfsowokxj340d</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472929</id>
      <parentid>1472928</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T10:31:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <origin>1472929</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7630" sha1="eshxkdt9mje84zfj2hcmvumoc0l32ew" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|мухотаб              = &lt;!-- унвони ашхос  --&gt;
|ном                  = &lt;!-- номи ашхос --&gt;
|номи аслӣ         = Маҳмадамин Бозичаевич Маҳмадаминов
|тасвир            = 
|бар                  = 240px
|тавсифи тасвир       = 
|нишон                = &lt;!-- нишони ашхос --&gt;
|имзои нишон          = &lt;!-- имзои зери нишон --&gt;
|бари нишон           = &lt;!-- бари тасвири нишон бо пикселҳо (ба таври пешфарз — 120px) --&gt;

&lt;!-- ИТТИЛООТ ДАР БОРАИ ВАЗИФА  --&gt;
|вазифа              = вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолӣ
|бо номи             = &lt;!-- ном, под которым шло правление --&gt;
|парчам              = &lt;!-- парчам, соответствующий должности--&gt;
|парчам2             = 
|аввалдавр           = &lt;!-- дата начала периода правления* --&gt;
|охирдавр            = &lt;!-- дата конца  периода правления* --&gt;

&lt;!-- ИТТИЛООТИ ИНФИРОДӣ --&gt;
|саннаи таваллуд      = [[22 апрел]]и соли [[1961]]
|зодгоҳ               = [[ноҳияи Шуғнон]]
|таърихи даргузашт    = 
|маҳалли даргузашт    = 
|дафн                 = &lt;!-- маҳалли дафн --&gt;
|ҷинс                 = 
|ном ҳангоми таваллуд = 
|падар                = 
|модар                = 
|ҳамсар               = 
|фарзандон            = 
 
&lt;!-- ФАЪОЛИЯТИ ИЛМӢ --&gt;
|фазои илмӣ           = &lt;!-- сфера научной деятельности --&gt;
|ҷойҳои кор           = &lt;!-- место научной деятельности --&gt;
|маъруф ба            = &lt;!-- чем маъруф ба учёный --&gt;

 &lt;!-- ДИГАРҲО --&gt;
|ҳизб                 = &lt;!-- ҳизби сиёсӣ --&gt;
|маълумот             = &lt;!-- маълумоти ашхос --&gt;
|дараҷаи илмӣ         = &lt;!-- дараҷаи илмии ашхос --&gt;
|унвонҳои илмӣ        = &lt;!-- унвонҳои илмии ашхос --&gt;
|касб                 = &lt;!-- касби ашхос --&gt;
|фаъолият             = &lt;!-- фаъолияти ашхос --&gt;
|эътиқод              = 
|ҷоизаҳо              = 
|соядаст              = 
|монограмма           = &lt;!-- монограммаи ашхос --&gt;
|бари монограммаҳо    = &lt;!-- бари монограммаҳои ашхос --&gt;
|сайт                 = 
|викианбор            = 
}}

'''Маҳмадамин Маҳмадаминов''' (тав. [[22 апрел]]и [[1961]], [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Балахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — ходими давлатӣ, дипломат ва бонкдори тоҷик. Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (2014—2021), Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2010—2014). Номзади илмҳои иқтисодӣ (2002).

== Зиндагинома ==
Маҳмадамин Маҳмадаминов 22 апрели соли 1961 дар ноҳияи Шуғнони Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба дунё омадааст. Фаъолияти кории худро солҳои 1978—1983 ҳамчун коргари оддии совхози Шуғнон оғоз кардааст.

Соли 1985 факултети филологияи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм намудааст. Дар даврони донишҷӯӣ барои фаъолиятҳои назаррасаш бо ордени «[[Ордени Дӯстии халқҳо|Дӯстии халқҳо]]» сарфароз гардид, ки аввалин мавриди супоридани ин мукофот ба як донишҷӯ дар қаламрави Иттиҳоди Шӯравӣ ба шумор мерафт.

Солҳои 2001—2004 дар [[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]]и ИМА дар риштаи иқтисод ва молия таҳсил карда, сипас унвони илмии номзади илмҳои иқтисодиро ба даст овард.

== Фаъолияти корӣ ==
* 1988—1990 — ҷонишини котиб, котиби ташкилоти комсомолии ҶДТ
* 1990—1991 — Котиби КМ ЛКСМ Тоҷикистон
* 1991—1993 — Котиби ҶС СМ Тоҷикистон
* 1993—2003 — Менеҷери генералии Барномаи тараққиёти дастгирии аҳолии баландкуҳи Оғохон, Ҷумҳурии Исломии [[Покистон]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]], Ҷумҳурии [[Қирғизистон]]
* 2003—2005 — муовин, муовини аввали раиси ҶСК «Ориёнбонк»
* 2005—2010 — Раиси Раёсати БДА «Амонатбонк»
* 2010—2014 — [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]&lt;ref&gt;{{Cite news|accessdate=2026-05-15|language=tg|work=Радиои Озодӣ|title=М. Маҳмадаминов вазири шуғли аҳолӣ таъйин шуд|url=https://www.ozodi.org/a/1979463.html}}&lt;/ref&gt;
* 2014—2021 — намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (дар шаҳри Ню-Йорк).
* Аз июни соли 2024 — муовини раиси Раёсати ҷамъияти саҳомии кушодаи «Ориёнбонк».

== Фаъолияти дипломатӣ дар СММ ==
Дар давраи роҳбарии Маҳмадаминов дар Намояндагии доимии Тоҷикистон дар СММ (аз январи соли 2014), дипломатияи кишвар ба дастовардҳои муҳим ноил шуд. Тоҷикистон бори аввал барои солҳои 2017—2019 узви Шӯрои иқтисодӣ ва иҷтимоии СММ (ECOSOC) интихоб гардида, худи Маҳмадаминов соли 2017 муовини раиси ин шӯрои бонуфуз интихоб шуд.

Ӯ инчунин дар ҷалби диққати давлатҳои бузург, аз қабили Чин, Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Корея ба ташаббусҳои об ва иқлими Тоҷикистон нақши фаъол дошт, ки дар натиҷа қатъномаҳои пешниҳодкардаи Тоҷикистон бо аксарияти овозҳо дар Маҷмаи Умумии СММ қабул шуданд.

== Ҷоизаҳо ==
* ордени Дӯстии халқҳо (1985)
* ордени Шараф (дараҷаи 2, 2011)

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}


[[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Дипломатҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Бонкдорони Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>eshxkdt9mje84zfj2hcmvumoc0l32ew</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472930</id>
      <parentid>1472929</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T10:39:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <origin>1472930</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7904" sha1="2zuz4my3cyxg5p2zu6l06nyknltfjp7" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|мухотаб              = &lt;!-- унвони ашхос  --&gt;
|ном                  = &lt;!-- номи ашхос --&gt;
|номи аслӣ         = Маҳмадамин Бозичаевич Маҳмадаминов
|тасвир            = 
|бар                  = 240px
|тавсифи тасвир       = 
|нишон                = &lt;!-- нишони ашхос --&gt;
|имзои нишон          = &lt;!-- имзои зери нишон --&gt;
|бари нишон           = &lt;!-- бари тасвири нишон бо пикселҳо (ба таври пешфарз — 120px) --&gt;

&lt;!-- ИТТИЛООТ ДАР БОРАИ ВАЗИФА  --&gt;
|вазифа              = вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолӣ
|бо номи             = &lt;!-- ном, под которым шло правление --&gt;
|парчам              = &lt;!-- парчам, соответствующий должности--&gt;
|парчам2             = 
|аввалдавр           = &lt;!-- дата начала периода правления* --&gt;
|охирдавр            = &lt;!-- дата конца  периода правления* --&gt;

&lt;!-- ИТТИЛООТИ ИНФИРОДӣ --&gt;
|саннаи таваллуд      = [[22 апрел]]и соли [[1961]]
|зодгоҳ               = [[ноҳияи Шуғнон]]
|таърихи даргузашт    = 
|маҳалли даргузашт    = 
|дафн                 = &lt;!-- маҳалли дафн --&gt;
|ҷинс                 = 
|ном ҳангоми таваллуд = 
|падар                = 
|модар                = 
|ҳамсар               = 
|фарзандон            = 
 
&lt;!-- ФАЪОЛИЯТИ ИЛМӢ --&gt;
|фазои илмӣ           = &lt;!-- сфера научной деятельности --&gt;
|ҷойҳои кор           = &lt;!-- место научной деятельности --&gt;
|маъруф ба            = &lt;!-- чем маъруф ба учёный --&gt;

 &lt;!-- ДИГАРҲО --&gt;
|ҳизб                 = &lt;!-- ҳизби сиёсӣ --&gt;
|маълумот             = &lt;!-- маълумоти ашхос --&gt;
|дараҷаи илмӣ         = &lt;!-- дараҷаи илмии ашхос --&gt;
|унвонҳои илмӣ        = &lt;!-- унвонҳои илмии ашхос --&gt;
|касб                 = &lt;!-- касби ашхос --&gt;
|фаъолият             = &lt;!-- фаъолияти ашхос --&gt;
|эътиқод              = 
|ҷоизаҳо              = 
|соядаст              = 
|монограмма           = &lt;!-- монограммаи ашхос --&gt;
|бари монограммаҳо    = &lt;!-- бари монограммаҳои ашхос --&gt;
|сайт                 = 
|викианбор            = 
}}

'''Маҳмадамин Маҳмадаминов''' (тав. [[22 апрел]]и [[1961]], [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Балахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — ходими давлатӣ, дипломат ва бонкдори тоҷик. Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (2014—2021), Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2010—2014). Номзади илмҳои иқтисодӣ (2002).

== Зиндагинома ==
Маҳмадамин Маҳмадаминов 22 апрели соли 1961 дар ноҳияи Шуғнони Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба дунё омадааст. Фаъолияти кории худро солҳои 1978—1983 ҳамчун коргари оддии совхози Шуғнон оғоз кардааст.

Соли 1985 факултети филологияи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм намудааст. Дар даврони донишҷӯӣ барои фаъолиятҳои назаррасаш бо ордени «[[Ордени Дӯстии халқҳо|Дӯстии халқҳо]]» сарфароз гардид, ки аввалин мавриди супоридани ин мукофот ба як донишҷӯ дар қаламрави Иттиҳоди Шӯравӣ ба шумор мерафт.

Солҳои 2001—2004 дар [[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]]и ИМА дар риштаи иқтисод ва молия таҳсил карда&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.uvu.edu/global/dignitary_events/2018/mahmadamin-mahmadaminov.html|title=H.E. Mahmadamin Mahmadaminov - Ambassador and Permanent Representative of the Republic of Tajikistan to the UN {{!}} UVU|website=www.uvu.edu|accessdate=2026-05-15}}&lt;/ref&gt;, сипас унвони илмии номзади илмҳои иқтисодиро ба даст овард.

== Фаъолияти корӣ ==
* 1988—1990 — ҷонишини котиб, котиби ташкилоти комсомолии ҶДТ
* 1990—1991 — Котиби КМ ЛКСМ Тоҷикистон
* 1991—1993 — Котиби ҶС СМ Тоҷикистон
* 1993—2003 — Менеҷери генералии Барномаи тараққиёти дастгирии аҳолии баландкуҳи Оғохон, Ҷумҳурии Исломии [[Покистон]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]], Ҷумҳурии [[Қирғизистон]]
* 2003—2005 — муовин, муовини аввали раиси ҶСК «Ориёнбонк»
* 2005—2010 — Раиси Раёсати БДА «Амонатбонк»
* 2010—2014 — [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]&lt;ref&gt;{{Cite news|accessdate=2026-05-15|language=tg|work=Радиои Озодӣ|title=М. Маҳмадаминов вазири шуғли аҳолӣ таъйин шуд|url=https://www.ozodi.org/a/1979463.html}}&lt;/ref&gt;
* 2014—2021 — намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (дар шаҳри Ню-Йорк).
* Аз июни соли 2024 — муовини раиси Раёсати ҷамъияти саҳомии кушодаи «Ориёнбонк».

== Фаъолияти дипломатӣ дар СММ ==
Дар давраи роҳбарии Маҳмадаминов дар Намояндагии доимии Тоҷикистон дар СММ (аз январи соли 2014), дипломатияи кишвар ба дастовардҳои муҳим ноил шуд. Тоҷикистон бори аввал барои солҳои 2017—2019 узви Шӯрои иқтисодӣ ва иҷтимоии СММ (ECOSOC) интихоб гардида, худи Маҳмадаминов соли 2017 муовини раиси ин шӯрои бонуфуз интихоб шуд.

Ӯ инчунин дар ҷалби диққати давлатҳои бузург, аз қабили Чин, Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Корея ба ташаббусҳои об ва иқлими Тоҷикистон нақши фаъол дошт, ки дар натиҷа қатъномаҳои пешниҳодкардаи Тоҷикистон бо аксарияти овозҳо дар Маҷмаи Умумии СММ қабул шуданд.

== Ҷоизаҳо ==
* ордени Дӯстии халқҳо (1985)
* ордени Шараф (дараҷаи 2, 2011)

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}


[[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Дипломатҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Бонкдорони Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>2zuz4my3cyxg5p2zu6l06nyknltfjp7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472931</id>
      <parentid>1472930</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T11:01:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <origin>1472931</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8475" sha1="nsi2lc615vlauo5cgr8fjp1edp36n8m" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|мухотаб              = 
|ном                  = Маҳмадамин Маҳмадаминов
|номи аслӣ            = Маҳмадамин Бозичаевич Маҳмадаминов
|тасвир               = 
|бар                  = 240px
|тавсифи тасвир       = 
|нишон                = 
|имзои нишон          = 
|бари нишон           = 

&lt;!-- ВАЗИФАИ 1 (Охирин вазифаи давлатӣ) --&gt;
|вазифа               = [[Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар СММ]]
|бо номи              = 
|парчам               = Flag of Tajikistan.svg
|парчам2              = Flag of the United Nations.svg
|аввалдавр            = [[январ]]и соли [[2014]]
|охирдавр             = [[апрел]]и соли [[2021]]
|президент            = [[Эмомалӣ Раҳмон]]
|пешгузашта           = [[Сироҷиддин Муҳриддин]]
|ҷонишин              = [[Ҷонибек Ҳикмат]]

&lt;!-- ВАЗИФАИ 2 (Вазифаи давлатии пешина) --&gt;
|вазифа2              = [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]
|парчам3              = Flag of Tajikistan.svg
|аввалдавр2           = [[март]]и соли [[2010]]
|охирдавр2            = [[январ]]и соли [[2014]]
|президент2           = [[Эмомалӣ Раҳмон]]
|пешгузашта2          = [[Шукурҷон Зуҳуров]]
|ҷонишин2             = Сумангул Тағоева {{small|(ҳамчун Вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ)}}

&lt;!-- ИТТИЛООТИ ИНФИРОДӣ --&gt;
|саннаи таваллуд      = 22.04.1961
|зодгоҳ               = [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]
|таърихи даргузашт    = 
|маҳалли даргузашт    = 
|дафн                 = 
|ҷинс                 = мард
|ном ҳангоми таваллуд = 
|падар                = Бозича Маҳмадаминов
|модар                = 
|ҳамсар               = 
|фарзандон            = 
 
&lt;!-- ФАЪОЛИЯТИ ИЛМӢ --&gt;
|фазои илмӣ           = [[иқтисод]]
|ҷойҳои кор           = 
|маъруф ба            = 

 &lt;!-- ДИГАРҲО --&gt;
|ҳизб                 = 
|маълумот             = [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон|Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон]] (1985),&lt;br&gt;[[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]] (2003)
|дараҷаи илмӣ         = [[Номзади илмҳои иқтисодӣ]]
|унвонҳои илмӣ        = 
|касб                 = [[дипломат]]
|фаъолият             = ходими давлатӣ, дипломат
|эътиқод              = 
|ҷоизаҳо              = {{Ордени Дӯстии халқҳо}}
|соядаст              = 
|монограмма           = 
|бари монограммаҳо    = 
|сайт                 = 
|викианбор            = 
}}

'''Маҳмадамин Маҳмадаминов''' (тав. [[22 апрел]]и [[1961]], [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Балахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — ходими давлатӣ, дипломат ва бонкдори тоҷик. Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (2014—2021), Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2010—2014). Номзади илмҳои иқтисодӣ (2002).

== Зиндагинома ==
Маҳмадамин Маҳмадаминов 22 апрели соли 1961 дар ноҳияи Шуғнони Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба дунё омадааст. Фаъолияти кории худро солҳои 1978—1983 ҳамчун коргари оддии совхози Шуғнон оғоз кардааст.

Соли 1985 факултети филологияи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм намудааст. Дар даврони донишҷӯӣ барои фаъолиятҳои назаррасаш бо ордени «[[Ордени Дӯстии халқҳо|Дӯстии халқҳо]]» сарфароз гардид, ки аввалин мавриди супоридани ин мукофот ба як донишҷӯ дар қаламрави Иттиҳоди Шӯравӣ ба шумор мерафт.

Солҳои 2001—2004 дар [[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]]и ИМА дар риштаи иқтисод ва молия таҳсил карда&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.uvu.edu/global/dignitary_events/2018/mahmadamin-mahmadaminov.html|title=H.E. Mahmadamin Mahmadaminov - Ambassador and Permanent Representative of the Republic of Tajikistan to the UN {{!}} UVU|website=www.uvu.edu|accessdate=2026-05-15}}&lt;/ref&gt;, сипас унвони илмии номзади илмҳои иқтисодиро ба даст овард.

== Фаъолияти корӣ ==
* 1988—1990 — ҷонишини котиб, котиби ташкилоти комсомолии ҶДТ
* 1990—1991 — Котиби КМ ЛКСМ Тоҷикистон
* 1991—1993 — Котиби ҶС СМ Тоҷикистон
* 1993—2003 — Менеҷери генералии Барномаи тараққиёти дастгирии аҳолии баландкуҳи Оғохон, Ҷумҳурии Исломии [[Покистон]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]], Ҷумҳурии [[Қирғизистон]]
* 2003—2005 — муовин, муовини аввали раиси ҶСК «Ориёнбонк»
* 2005—2010 — Раиси Раёсати БДА «Амонатбонк»
* 2010—2014 — [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]&lt;ref&gt;{{Cite news|accessdate=2026-05-15|language=tg|work=Радиои Озодӣ|title=М. Маҳмадаминов вазири шуғли аҳолӣ таъйин шуд|url=https://www.ozodi.org/a/1979463.html}}&lt;/ref&gt;
* 2014—2021 — намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (дар шаҳри Ню-Йорк).
* Аз июни соли 2024 — муовини раиси Раёсати ҷамъияти саҳомии кушодаи «Ориёнбонк».

== Фаъолияти дипломатӣ дар СММ ==
Дар давраи роҳбарии Маҳмадаминов дар Намояндагии доимии Тоҷикистон дар СММ (аз январи соли 2014), дипломатияи кишвар ба дастовардҳои муҳим ноил шуд. Тоҷикистон бори аввал барои солҳои 2017—2019 узви Шӯрои иқтисодӣ ва иҷтимоии СММ (ECOSOC) интихоб гардида, худи Маҳмадаминов соли 2017 муовини раиси ин шӯрои бонуфуз интихоб шуд.

Ӯ инчунин дар ҷалби диққати давлатҳои бузург, аз қабили Чин, Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Корея ба ташаббусҳои об ва иқлими Тоҷикистон нақши фаъол дошт, ки дар натиҷа қатъномаҳои пешниҳодкардаи Тоҷикистон бо аксарияти овозҳо дар Маҷмаи Умумии СММ қабул шуданд.

== Ҷоизаҳо ==
* ордени Дӯстии халқҳо (1985)
* ордени Шараф (дараҷаи 2, 2011)

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}


[[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Дипломатҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Бонкдорони Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>nsi2lc615vlauo5cgr8fjp1edp36n8m</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472933</id>
      <parentid>1472931</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T11:03:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <origin>1472933</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8439" sha1="kyydkj2iyktgt6x4mnijdoul45nvao3" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|мухотаб              = 
|ном                  = Маҳмадамин Маҳмадаминов
|номи аслӣ            = Маҳмадамин Бозичаевич Маҳмадаминов
|тасвир               = 
|бар                  = 240px
|тавсифи тасвир       = 
|нишон                = 
|имзои нишон          = 
|бари нишон           = 

&lt;!-- ВАЗИФАИ 1 (Охирин вазифаи давлатӣ) --&gt;
|вазифа               = [[Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар СММ]]
|бо номи              = 
|парчам               = Flag of Tajikistan.svg
|парчам2              = Flag of the United Nations.svg
|аввалдавр            = [[январ]]и соли [[2014]]
|охирдавр             = [[апрел]]и соли [[2021]]
|президент            = [[Эмомалӣ Раҳмон]]
|пешгузашта           = [[Сироҷиддин Муҳриддин]]
|ҷонишин              = [[Ҷонибек Ҳикмат]]

&lt;!-- ВАЗИФАИ 2 (Вазифаи давлатии пешина) --&gt;
|вазифа_2             = [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]
|парчам_3             = Flag of Tajikistan.svg
|аввалдавр_2          = [[март]]и соли [[2010]]
|охирдавр_2           = [[январ]]и соли [[2014]]
|президент_2          = [[Эмомалӣ Раҳмон]]
|пешгузашта_2         = [[Шукурҷон Зуҳуров]]
|ҷонишин_2            = Сумангул Тағоева {{small|(ҳамчун Вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ)}}

&lt;!-- ИТТИЛООТИ ИНФИРОДӣ --&gt;
|таърихитаваллуд      = 22.04.1961
|зодгоҳ               = [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]
|таърихи даргузашт    = 
|маҳалли даргузашт    = 
|дафн                 = 
|ҷинс                 = мард
|ном ҳангоми таваллуд = 
|падар                = 
|модар                = 
|ҳамсар               = 
|фарзандон            = 
 
&lt;!-- ФАЪОЛИЯТИ ИЛМӢ --&gt;
|фазои илмӣ           = [[иқтисод]]
|ҷойҳои кор           = 
|маъруф ба            = 

 &lt;!-- ДИГАРҲО --&gt;
|ҳизб                 = 
|маълумот             = [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон|Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон]] (1985),&lt;br&gt;[[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]] (2003)
|дараҷаи илмӣ         = [[Номзади илмҳои иқтисодӣ]]
|унвонҳои илмӣ        = 
|касб                 = [[дипломат]]
|фаъолият             = ходими давлатӣ, дипломат
|эътиқод              = 
|ҷоизаҳо              = {{Ордени Дӯстии халқҳо}}
|соядаст              = 
|монограмма           = 
|бари монограммаҳо    = 
|сайт                 = 
|викианбор            = 
}}

'''Маҳмадамин Маҳмадаминов''' (тав. [[22 апрел]]и [[1961]], [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Балахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — ходими давлатӣ, дипломат ва бонкдори тоҷик. Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (2014—2021), Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2010—2014). Номзади илмҳои иқтисодӣ (2002).

== Зиндагинома ==
Маҳмадамин Маҳмадаминов 22 апрели соли 1961 дар ноҳияи Шуғнони Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба дунё омадааст. Фаъолияти кории худро солҳои 1978—1983 ҳамчун коргари оддии совхози Шуғнон оғоз кардааст.

Соли 1985 факултети филологияи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм намудааст. Дар даврони донишҷӯӣ барои фаъолиятҳои назаррасаш бо ордени «[[Ордени Дӯстии халқҳо|Дӯстии халқҳо]]» сарфароз гардид, ки аввалин мавриди супоридани ин мукофот ба як донишҷӯ дар қаламрави Иттиҳоди Шӯравӣ ба шумор мерафт.

Солҳои 2001—2004 дар [[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]]и ИМА дар риштаи иқтисод ва молия таҳсил карда&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.uvu.edu/global/dignitary_events/2018/mahmadamin-mahmadaminov.html|title=H.E. Mahmadamin Mahmadaminov - Ambassador and Permanent Representative of the Republic of Tajikistan to the UN {{!}} UVU|website=www.uvu.edu|accessdate=2026-05-15}}&lt;/ref&gt;, сипас унвони илмии номзади илмҳои иқтисодиро ба даст овард.

== Фаъолияти корӣ ==
* 1988—1990 — ҷонишини котиб, котиби ташкилоти комсомолии ҶДТ
* 1990—1991 — Котиби КМ ЛКСМ Тоҷикистон
* 1991—1993 — Котиби ҶС СМ Тоҷикистон
* 1993—2003 — Менеҷери генералии Барномаи тараққиёти дастгирии аҳолии баландкуҳи Оғохон, Ҷумҳурии Исломии [[Покистон]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]], Ҷумҳурии [[Қирғизистон]]
* 2003—2005 — муовин, муовини аввали раиси ҶСК «Ориёнбонк»
* 2005—2010 — Раиси Раёсати БДА «Амонатбонк»
* 2010—2014 — [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]&lt;ref&gt;{{Cite news|accessdate=2026-05-15|language=tg|work=Радиои Озодӣ|title=М. Маҳмадаминов вазири шуғли аҳолӣ таъйин шуд|url=https://www.ozodi.org/a/1979463.html}}&lt;/ref&gt;
* 2014—2021 — намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (дар шаҳри Ню-Йорк).
* Аз июни соли 2024 — муовини раиси Раёсати ҷамъияти саҳомии кушодаи «Ориёнбонк».

== Фаъолияти дипломатӣ дар СММ ==
Дар давраи роҳбарии Маҳмадаминов дар Намояндагии доимии Тоҷикистон дар СММ (аз январи соли 2014), дипломатияи кишвар ба дастовардҳои муҳим ноил шуд. Тоҷикистон бори аввал барои солҳои 2017—2019 узви Шӯрои иқтисодӣ ва иҷтимоии СММ (ECOSOC) интихоб гардида, худи Маҳмадаминов соли 2017 муовини раиси ин шӯрои бонуфуз интихоб шуд.

Ӯ инчунин дар ҷалби диққати давлатҳои бузург, аз қабили Чин, Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Корея ба ташаббусҳои об ва иқлими Тоҷикистон нақши фаъол дошт, ки дар натиҷа қатъномаҳои пешниҳодкардаи Тоҷикистон бо аксарияти овозҳо дар Маҷмаи Умумии СММ қабул шуданд.

== Ҷоизаҳо ==
* ордени Дӯстии халқҳо (1985)
* ордени Шараф (дараҷаи 2, 2011)

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}


[[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Дипломатҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Бонкдорони Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>kyydkj2iyktgt6x4mnijdoul45nvao3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472934</id>
      <parentid>1472933</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T11:03:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <origin>1472934</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8439" sha1="l4zqxigl4h5wvrnouf401ephqmlordd" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|мухотаб              = 
|ном                  = Маҳмадамин Маҳмадаминов
|номи аслӣ            = Маҳмадамин Бозичаевич Маҳмадаминов
|тасвир               = 
|бар                  = 240px
|тавсифи тасвир       = 
|нишон                = 
|имзои нишон          = 
|бари нишон           = 

&lt;!-- ВАЗИФАИ 1 (Охирин вазифаи давлатӣ) --&gt;
|вазифа               = [[Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар СММ]]
|бо номи              = 
|парчам               = Flag of Tajikistan.svg
|парчам2              = Flag of the United Nations.svg
|аввалдавр            = [[январ]]и соли [[2014]]
|охирдавр             = [[апрел]]и соли [[2021]]
|президент            = [[Эмомалӣ Раҳмон]]
|пешгузашта           = [[Сироҷиддин Муҳриддин]]
|ҷонишин              = [[Ҷонибек Ҳикмат]]

&lt;!-- ВАЗИФАИ 2 (Вазифаи давлатии пешина) --&gt;
|вазифа_2             = [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]
|парчам_3             = Flag of Tajikistan.svg
|аввалдавр_2          = [[март]]и соли [[2010]]
|охирдавр_2           = [[январ]]и соли [[2014]]
|президент_2          = [[Эмомалӣ Раҳмон]]
|пешгузашта_2         = [[Шукурҷон Зуҳуров]]
|ҷонишин_2            = Сумангул Тағоева {{small|(ҳамчун Вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ)}}

&lt;!-- ИТТИЛООТИ ИНФИРОДӣ --&gt;
|таърихитаваллуд      = 22.04.1961
|зодгоҳ               = [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]
|таърихи даргузашт    = 
|маҳалли даргузашт    = 
|дафн                 = 
|ҷинс                 = мард
|ном ҳангоми таваллуд = 
|падар                = 
|модар                = 
|ҳамсар               = 
|фарзандон            = 
 
&lt;!-- ФАЪОЛИЯТИ ИЛМӢ --&gt;
|фазои илмӣ           = [[иқтисод]]
|ҷойҳои кор           = 
|маъруф ба            = 

 &lt;!-- ДИГАРҲО --&gt;
|ҳизб                 = 
|маълумот             = [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон|Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон]] (1985),&lt;br&gt;[[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]] (2003)
|дараҷаи илмӣ         = [[Номзади илмҳои иқтисодӣ]]
|унвонҳои илмӣ        = 
|касб                 = [[дипломат]]
|фаъолият             = ходими давлатӣ, дипломат
|эътиқод              = 
|ҷоизаҳо              = {{Ордени Дӯстии халқҳо}}
|соядаст              = 
|монограмма           = 
|бари монограммаҳо    = 
|сайт                 = 
|викианбор            = 
}}

'''Маҳмадамин Маҳмадаминов''' (тав. [[22 апрел]]и [[1961]], [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — ходими давлатӣ, дипломат ва бонкдори тоҷик. Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (2014—2021), Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2010—2014). Номзади илмҳои иқтисодӣ (2002).

== Зиндагинома ==
Маҳмадамин Маҳмадаминов 22 апрели соли 1961 дар ноҳияи Шуғнони Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба дунё омадааст. Фаъолияти кории худро солҳои 1978—1983 ҳамчун коргари оддии совхози Шуғнон оғоз кардааст.

Соли 1985 факултети филологияи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм намудааст. Дар даврони донишҷӯӣ барои фаъолиятҳои назаррасаш бо ордени «[[Ордени Дӯстии халқҳо|Дӯстии халқҳо]]» сарфароз гардид, ки аввалин мавриди супоридани ин мукофот ба як донишҷӯ дар қаламрави Иттиҳоди Шӯравӣ ба шумор мерафт.

Солҳои 2001—2004 дар [[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]]и ИМА дар риштаи иқтисод ва молия таҳсил карда&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.uvu.edu/global/dignitary_events/2018/mahmadamin-mahmadaminov.html|title=H.E. Mahmadamin Mahmadaminov - Ambassador and Permanent Representative of the Republic of Tajikistan to the UN {{!}} UVU|website=www.uvu.edu|accessdate=2026-05-15}}&lt;/ref&gt;, сипас унвони илмии номзади илмҳои иқтисодиро ба даст овард.

== Фаъолияти корӣ ==
* 1988—1990 — ҷонишини котиб, котиби ташкилоти комсомолии ҶДТ
* 1990—1991 — Котиби КМ ЛКСМ Тоҷикистон
* 1991—1993 — Котиби ҶС СМ Тоҷикистон
* 1993—2003 — Менеҷери генералии Барномаи тараққиёти дастгирии аҳолии баландкуҳи Оғохон, Ҷумҳурии Исломии [[Покистон]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]], Ҷумҳурии [[Қирғизистон]]
* 2003—2005 — муовин, муовини аввали раиси ҶСК «Ориёнбонк»
* 2005—2010 — Раиси Раёсати БДА «Амонатбонк»
* 2010—2014 — [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]&lt;ref&gt;{{Cite news|accessdate=2026-05-15|language=tg|work=Радиои Озодӣ|title=М. Маҳмадаминов вазири шуғли аҳолӣ таъйин шуд|url=https://www.ozodi.org/a/1979463.html}}&lt;/ref&gt;
* 2014—2021 — намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (дар шаҳри Ню-Йорк).
* Аз июни соли 2024 — муовини раиси Раёсати ҷамъияти саҳомии кушодаи «Ориёнбонк».

== Фаъолияти дипломатӣ дар СММ ==
Дар давраи роҳбарии Маҳмадаминов дар Намояндагии доимии Тоҷикистон дар СММ (аз январи соли 2014), дипломатияи кишвар ба дастовардҳои муҳим ноил шуд. Тоҷикистон бори аввал барои солҳои 2017—2019 узви Шӯрои иқтисодӣ ва иҷтимоии СММ (ECOSOC) интихоб гардида, худи Маҳмадаминов соли 2017 муовини раиси ин шӯрои бонуфуз интихоб шуд.

Ӯ инчунин дар ҷалби диққати давлатҳои бузург, аз қабили Чин, Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Корея ба ташаббусҳои об ва иқлими Тоҷикистон нақши фаъол дошт, ки дар натиҷа қатъномаҳои пешниҳодкардаи Тоҷикистон бо аксарияти овозҳо дар Маҷмаи Умумии СММ қабул шуданд.

== Ҷоизаҳо ==
* ордени Дӯстии халқҳо (1985)
* ордени Шараф (дараҷаи 2, 2011)

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}


[[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Дипломатҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Бонкдорони Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>l4zqxigl4h5wvrnouf401ephqmlordd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472935</id>
      <parentid>1472934</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T11:05:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <origin>1472935</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8443" sha1="tu00z6dys0x7yjb4brzx27mlj055ad7" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|мухотаб              = 
|ном                  = Маҳмадамин Маҳмадаминов
|номи аслӣ            = Маҳмадамин Бозичаевич Маҳмадаминов
|тасвир               = 
|бар                  = 240px
|тавсифи тасвир       = 
|нишон                = 
|имзои нишон          = 
|бари нишон           = 

&lt;!-- ВАЗИФАИ 1 (Охирин вазифаи давлатӣ) --&gt;
|вазифа               = [[Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар СММ]]
|бо номи              = 
|парчам               = Flag of Tajikistan.svg
|парчам2              = Flag of the United Nations.svg
|аввалдавр            = [[январ]]и соли [[2014]]
|охирдавр             = [[апрел]]и соли [[2021]]
|президент            = [[Эмомалӣ Раҳмон]]
|пешгузашта           = [[Сироҷиддин Муҳриддин]]
|ҷонишин              = [[Ҷонибек Ҳикмат]]

&lt;!-- ВАЗИФАИ 2 (Вазифаи давлатии пешина) --&gt;
|вазифа_2             = [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]
|парчам_3             = Flag of Tajikistan.svg
|аввалдавр_2          = [[март]]и соли [[2010]]
|охирдавр_2           = [[январ]]и соли [[2014]]
|президент_2          = [[Эмомалӣ Раҳмон]]
|пешгузашта_2         = [[Шукурҷон Зуҳуров]]
|ҷонишин_2            = [[Сумангул Тағоева]] {{small|(ҳамчун Вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ)}}

&lt;!-- ИТТИЛООТИ ИНФИРОДӣ --&gt;
|таърихитаваллуд      = 22.04.1961
|зодгоҳ               = [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]
|таърихи даргузашт    = 
|маҳалли даргузашт    = 
|дафн                 = 
|ҷинс                 = мард
|ном ҳангоми таваллуд = 
|падар                = 
|модар                = 
|ҳамсар               = 
|фарзандон            = 
 
&lt;!-- ФАЪОЛИЯТИ ИЛМӢ --&gt;
|фазои илмӣ           = [[иқтисод]]
|ҷойҳои кор           = 
|маъруф ба            = 

 &lt;!-- ДИГАРҲО --&gt;
|ҳизб                 = 
|маълумот             = [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон|Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон]] (1985),&lt;br&gt;[[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]] (2003)
|дараҷаи илмӣ         = [[Номзади илмҳои иқтисодӣ]]
|унвонҳои илмӣ        = 
|касб                 = [[дипломат]]
|фаъолият             = ходими давлатӣ, дипломат
|эътиқод              = 
|ҷоизаҳо              = {{Ордени Дӯстии халқҳо}}
|соядаст              = 
|монограмма           = 
|бари монограммаҳо    = 
|сайт                 = 
|викианбор            = 
}}

'''Маҳмадамин Маҳмадаминов''' (тав. [[22 апрел]]и [[1961]], [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — ходими давлатӣ, дипломат ва бонкдори тоҷик. Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (2014—2021), Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2010—2014). Номзади илмҳои иқтисодӣ (2002).

== Зиндагинома ==
Маҳмадамин Маҳмадаминов 22 апрели соли 1961 дар ноҳияи Шуғнони Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба дунё омадааст. Фаъолияти кории худро солҳои 1978—1983 ҳамчун коргари оддии совхози Шуғнон оғоз кардааст.

Соли 1985 факултети филологияи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм намудааст. Дар даврони донишҷӯӣ барои фаъолиятҳои назаррасаш бо ордени «[[Ордени Дӯстии халқҳо|Дӯстии халқҳо]]» сарфароз гардид, ки аввалин мавриди супоридани ин мукофот ба як донишҷӯ дар қаламрави Иттиҳоди Шӯравӣ ба шумор мерафт.

Солҳои 2001—2004 дар [[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]]и ИМА дар риштаи иқтисод ва молия таҳсил карда&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.uvu.edu/global/dignitary_events/2018/mahmadamin-mahmadaminov.html|title=H.E. Mahmadamin Mahmadaminov - Ambassador and Permanent Representative of the Republic of Tajikistan to the UN {{!}} UVU|website=www.uvu.edu|accessdate=2026-05-15}}&lt;/ref&gt;, сипас унвони илмии номзади илмҳои иқтисодиро ба даст овард.

== Фаъолияти корӣ ==
* 1988—1990 — ҷонишини котиб, котиби ташкилоти комсомолии ҶДТ
* 1990—1991 — Котиби КМ ЛКСМ Тоҷикистон
* 1991—1993 — Котиби ҶС СМ Тоҷикистон
* 1993—2003 — Менеҷери генералии Барномаи тараққиёти дастгирии аҳолии баландкуҳи Оғохон, Ҷумҳурии Исломии [[Покистон]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]], Ҷумҳурии [[Қирғизистон]]
* 2003—2005 — муовин, муовини аввали раиси ҶСК «Ориёнбонк»
* 2005—2010 — Раиси Раёсати БДА «Амонатбонк»
* 2010—2014 — [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]&lt;ref&gt;{{Cite news|accessdate=2026-05-15|language=tg|work=Радиои Озодӣ|title=М. Маҳмадаминов вазири шуғли аҳолӣ таъйин шуд|url=https://www.ozodi.org/a/1979463.html}}&lt;/ref&gt;
* 2014—2021 — намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (дар шаҳри Ню-Йорк).
* Аз июни соли 2024 — муовини раиси Раёсати ҷамъияти саҳомии кушодаи «Ориёнбонк».

== Фаъолияти дипломатӣ дар СММ ==
Дар давраи роҳбарии Маҳмадаминов дар Намояндагии доимии Тоҷикистон дар СММ (аз январи соли 2014), дипломатияи кишвар ба дастовардҳои муҳим ноил шуд. Тоҷикистон бори аввал барои солҳои 2017—2019 узви Шӯрои иқтисодӣ ва иҷтимоии СММ (ECOSOC) интихоб гардида, худи Маҳмадаминов соли 2017 муовини раиси ин шӯрои бонуфуз интихоб шуд.

Ӯ инчунин дар ҷалби диққати давлатҳои бузург, аз қабили Чин, Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Корея ба ташаббусҳои об ва иқлими Тоҷикистон нақши фаъол дошт, ки дар натиҷа қатъномаҳои пешниҳодкардаи Тоҷикистон бо аксарияти овозҳо дар Маҷмаи Умумии СММ қабул шуданд.

== Ҷоизаҳо ==
* ордени Дӯстии халқҳо (1985)
* ордени Шараф (дараҷаи 2, 2011)

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}


[[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Дипломатҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Бонкдорони Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>tu00z6dys0x7yjb4brzx27mlj055ad7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472936</id>
      <parentid>1472935</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T11:05:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>VASHGIRD</username>
        <id>8035</id>
      </contributor>
      <origin>1472936</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8471" sha1="9emecjcgezr0x49swfjbytq5y3io8sh" xml:space="preserve">{{Ходими давлатӣ
|мухотаб              = 
|ном                  = Маҳмадамин Маҳмадаминов
|номи аслӣ            = Маҳмадамин Бозичаевич Маҳмадаминов
|тасвир               = 
|бар                  = 240px
|тавсифи тасвир       = 
|нишон                = 
|имзои нишон          = 
|бари нишон           = 

&lt;!-- ВАЗИФАИ 1 (Охирин вазифаи давлатӣ) --&gt;
|вазифа               = [[Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар СММ]]
|бо номи              = 
|парчам               = Flag of Tajikistan.svg
|парчам2              = Flag of the United Nations.svg
|аввалдавр            = [[январ]]и соли [[2014]]
|охирдавр             = [[апрел]]и соли [[2021]]
|президент            = [[Эмомалӣ Раҳмон]]
|пешгузашта           = [[Сироҷиддин Муҳриддин]]
|ҷонишин              = [[Ҷонибек Ҳикмат]]

&lt;!-- ВАЗИФАИ 2 (Вазифаи давлатии пешина) --&gt;
|вазифа_2             = [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]
|парчам_3             = Flag of Tajikistan.svg
|аввалдавр_2          = [[март]]и соли [[2010]]
|охирдавр_2           = [[январ]]и соли [[2014]]
|президент_2          = [[Эмомалӣ Раҳмон]]
|пешгузашта_2         = [[Шукурҷон Зуҳуров]]
|ҷонишин_2            = [[Сумангул Тағоева]] {{small|(ҳамчун Вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ)}}

&lt;!-- ИТТИЛООТИ ИНФИРОДӣ --&gt;
|таърихитаваллуд      = 22.04.1961
|зодгоҳ               = [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]
|таърихи даргузашт    = 
|маҳалли даргузашт    = 
|дафн                 = 
|ҷинс                 = мард
|ном ҳангоми таваллуд = 
|падар                = 
|модар                = 
|ҳамсар               = 
|фарзандон            = 
 
&lt;!-- ФАЪОЛИЯТИ ИЛМӢ --&gt;
|фазои илмӣ           = [[иқтисод]]
|ҷойҳои кор           = 
|маъруф ба            = 

 &lt;!-- ДИГАРҲО --&gt;
|ҳизб                 = 
|маълумот             = [[Донишгоҳи миллии Тоҷикистон|Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон]] (1985),&lt;br&gt;[[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]] (2003)
|дараҷаи илмӣ         = [[Номзади илмҳои иқтисодӣ]]
|унвонҳои илмӣ        = 
|касб                 = [[дипломат]]
|фаъолият             = ходими давлатӣ, дипломат
|эътиқод              = 
|ҷоизаҳо              = {{Ордени Дӯстии халқҳо}} {{Ордени Шараф}}
|соядаст              = 
|монограмма           = 
|бари монограммаҳо    = 
|сайт                 = 
|викианбор            = 
}}

'''Маҳмадамин Маҳмадаминов''' (тав. [[22 апрел]]и [[1961]], [[ноҳияи Шуғнон]], [[Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон|ВМКБ]], [[ҶШС Тоҷикистон]]) — ходими давлатӣ, дипломат ва бонкдори тоҷик. Намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (2014—2021), Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон (2010—2014). Номзади илмҳои иқтисодӣ (2002).

== Зиндагинома ==
Маҳмадамин Маҳмадаминов 22 апрели соли 1961 дар ноҳияи Шуғнони Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ба дунё омадааст. Фаъолияти кории худро солҳои 1978—1983 ҳамчун коргари оддии совхози Шуғнон оғоз кардааст.

Соли 1985 факултети филологияи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм намудааст. Дар даврони донишҷӯӣ барои фаъолиятҳои назаррасаш бо ордени «[[Ордени Дӯстии халқҳо|Дӯстии халқҳо]]» сарфароз гардид, ки аввалин мавриди супоридани ин мукофот ба як донишҷӯ дар қаламрави Иттиҳоди Шӯравӣ ба шумор мерафт.

Солҳои 2001—2004 дар [[Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс]]и ИМА дар риштаи иқтисод ва молия таҳсил карда&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.uvu.edu/global/dignitary_events/2018/mahmadamin-mahmadaminov.html|title=H.E. Mahmadamin Mahmadaminov - Ambassador and Permanent Representative of the Republic of Tajikistan to the UN {{!}} UVU|website=www.uvu.edu|accessdate=2026-05-15}}&lt;/ref&gt;, сипас унвони илмии номзади илмҳои иқтисодиро ба даст овард.

== Фаъолияти корӣ ==
* 1988—1990 — ҷонишини котиб, котиби ташкилоти комсомолии ҶДТ
* 1990—1991 — Котиби КМ ЛКСМ Тоҷикистон
* 1991—1993 — Котиби ҶС СМ Тоҷикистон
* 1993—2003 — Менеҷери генералии Барномаи тараққиёти дастгирии аҳолии баландкуҳи Оғохон, Ҷумҳурии Исломии [[Покистон]], [[Ҷумҳурии Тоҷикистон]], Ҷумҳурии [[Қирғизистон]]
* 2003—2005 — муовин, муовини аввали раиси ҶСК «Ориёнбонк»
* 2005—2010 — Раиси Раёсати БДА «Амонатбонк»
* 2010—2014 — [[Вазири меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон]]&lt;ref&gt;{{Cite news|accessdate=2026-05-15|language=tg|work=Радиои Озодӣ|title=М. Маҳмадаминов вазири шуғли аҳолӣ таъйин шуд|url=https://www.ozodi.org/a/1979463.html}}&lt;/ref&gt;
* 2014—2021 — намояндаи доимии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Созмони Милали Муттаҳид (дар шаҳри Ню-Йорк).
* Аз июни соли 2024 — муовини раиси Раёсати ҷамъияти саҳомии кушодаи «Ориёнбонк».

== Фаъолияти дипломатӣ дар СММ ==
Дар давраи роҳбарии Маҳмадаминов дар Намояндагии доимии Тоҷикистон дар СММ (аз январи соли 2014), дипломатияи кишвар ба дастовардҳои муҳим ноил шуд. Тоҷикистон бори аввал барои солҳои 2017—2019 узви Шӯрои иқтисодӣ ва иҷтимоии СММ (ECOSOC) интихоб гардида, худи Маҳмадаминов соли 2017 муовини раиси ин шӯрои бонуфуз интихоб шуд.

Ӯ инчунин дар ҷалби диққати давлатҳои бузург, аз қабили Чин, Имороти Муттаҳидаи Арабӣ ва Корея ба ташаббусҳои об ва иқлими Тоҷикистон нақши фаъол дошт, ки дар натиҷа қатъномаҳои пешниҳодкардаи Тоҷикистон бо аксарияти овозҳо дар Маҷмаи Умумии СММ қабул шуданд.

== Ҷоизаҳо ==
* ордени Дӯстии халқҳо (1985)
* ордени Шараф (дараҷаи 2, 2011)

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}


[[Гурӯҳ:Хатмкардагони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Дипломатҳои Тоҷикистон]]
[[Гурӯҳ:Бонкдорони Тоҷикистон]]</text>
      <sha1>9emecjcgezr0x49swfjbytq5y3io8sh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Имом</title>
    <ns>0</ns>
    <id>141171</id>
    <revision>
      <id>1472870</id>
      <parentid>1244428</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:43:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Навсозӣ</comment>
      <origin>1472870</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="809" sha1="2bbwhzsb58igj5jwmah5lm65313812d" xml:space="preserve">'''Имом''' (аз арабӣ: ''إمام'' — пешво, роҳбар, раҳнамо) — дар [[ислом]] унвоне, ки чанд маъно дорад: 1) шахсе, ки намози ҷамоатро роҳбарӣ мекунад; 2) унвони фахрии олимони бузурги дин ва бунёдгузорони мазҳабҳои фиқҳӣ; 3) дар [[ташайюъ]] — ҷонишинони таъиншудаи [[Муҳаммад (паёмбар)|Паёмбар]] аз авлоди [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ]]; 4) дар баъзе давру давлатҳои исломӣ — унвони ҳоким.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Имом|8|77—78}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/topic/imam Imam] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;</text>
      <sha1>2bbwhzsb58igj5jwmah5lm65313812d</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472871</id>
      <parentid>1472870</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:44:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Илова</comment>
      <origin>1472871</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1706" sha1="mbbkenkjw66817kiahmavv3skersrnc" xml:space="preserve">'''Имом''' (аз арабӣ: ''إمام'' — пешво, роҳбар, раҳнамо) — дар [[ислом]] унвоне, ки чанд маъно дорад: 1) шахсе, ки намози ҷамоатро роҳбарӣ мекунад; 2) унвони фахрии олимони бузурги дин ва бунёдгузорони мазҳабҳои фиқҳӣ; 3) дар [[ташайюъ]] — ҷонишинони таъиншудаи [[Муҳаммад (паёмбар)|Паёмбар]] аз авлоди [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ]]; 4) дар баъзе давру давлатҳои исломӣ — унвони ҳоким.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Имом|8|77—78}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/topic/imam Imam] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Имоми ҷамоат ==
Имоми ҷамоат шахсест, ки дар масҷид намози ҷамоатро пешвоӣ мекунад ва намозгузорон ба ӯ иқтидо менамоянд. Дар ислом ин вазифа аст, на табақаи рӯҳониёни таъиншуда — ҳар марди мусулмони огоҳ аз аҳкоми намоз метавонад имоматӣ кунад, вале одатан шахси донотарину парҳезгортар пеш дошта мешавад.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Имоми масҷиди ҷомеъ, ки хутбаи ҷумъаро низ мехонад, гоҳе «хатиб» номида мешавад. Дар бисёр кишварҳо имомони масоҷид аз ҷониби идораҳои динӣ таъин ва тарбия карда мешаванд.</text>
      <sha1>mbbkenkjw66817kiahmavv3skersrnc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472872</id>
      <parentid>1472871</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:44:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Илова</comment>
      <origin>1472872</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2610" sha1="doxctbr7jlifna6a9up9qog4hfl056o" xml:space="preserve">'''Имом''' (аз арабӣ: ''إمام'' — пешво, роҳбар, раҳнамо) — дар [[ислом]] унвоне, ки чанд маъно дорад: 1) шахсе, ки намози ҷамоатро роҳбарӣ мекунад; 2) унвони фахрии олимони бузурги дин ва бунёдгузорони мазҳабҳои фиқҳӣ; 3) дар [[ташайюъ]] — ҷонишинони таъиншудаи [[Муҳаммад (паёмбар)|Паёмбар]] аз авлоди [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ]]; 4) дар баъзе давру давлатҳои исломӣ — унвони ҳоким.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Имом|8|77—78}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/topic/imam Imam] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Имоми ҷамоат ==
Имоми ҷамоат шахсест, ки дар масҷид намози ҷамоатро пешвоӣ мекунад ва намозгузорон ба ӯ иқтидо менамоянд. Дар ислом ин вазифа аст, на табақаи рӯҳониёни таъиншуда — ҳар марди мусулмони огоҳ аз аҳкоми намоз метавонад имоматӣ кунад, вале одатан шахси донотарину парҳезгортар пеш дошта мешавад.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Имоми масҷиди ҷомеъ, ки хутбаи ҷумъаро низ мехонад, гоҳе «хатиб» номида мешавад. Дар бисёр кишварҳо имомони масоҷид аз ҷониби идораҳои динӣ таъин ва тарбия карда мешаванд.

== Унвони уламо ==
«Имом» унвони эҳтиромест, ки ба олимони барҷастаи дин дода мешавад. Бо ин унвон бунёдгузорони чаҳор мазҳаби фиқҳии аҳли суннат — Имоми Аъзам [[Абуҳанифа]] (мазҳаби ҳанафӣ), Имом [[Молик ибни Анас|Молик]], Имом [[Шофеӣ]] ва Имом [[Аҳмад ибни Ҳанбал]] — ёд мешаванд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Ҳамчунин гирдоварандагони бузурги ҳадис — Имом [[Имом Бухорӣ|Бухорӣ]], Имом [[Муслим ибни Ҳаҷҷоҷ|Муслим]] — ва мутафаккирони ислом, мисли Имом [[Ғаззолӣ]] ва Имом [[Фахриддини Розӣ]], бо ҳамин унвон шинохта мешаванд.</text>
      <sha1>doxctbr7jlifna6a9up9qog4hfl056o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472873</id>
      <parentid>1472872</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:44:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Илова</comment>
      <origin>1472873</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3652" sha1="rw3gkp4hc6vywa1kdvp3x836d2by13b" xml:space="preserve">'''Имом''' (аз арабӣ: ''إمام'' — пешво, роҳбар, раҳнамо) — дар [[ислом]] унвоне, ки чанд маъно дорад: 1) шахсе, ки намози ҷамоатро роҳбарӣ мекунад; 2) унвони фахрии олимони бузурги дин ва бунёдгузорони мазҳабҳои фиқҳӣ; 3) дар [[ташайюъ]] — ҷонишинони таъиншудаи [[Муҳаммад (паёмбар)|Паёмбар]] аз авлоди [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ]]; 4) дар баъзе давру давлатҳои исломӣ — унвони ҳоким.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Имом|8|77—78}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/topic/imam Imam] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Имоми ҷамоат ==
Имоми ҷамоат шахсест, ки дар масҷид намози ҷамоатро пешвоӣ мекунад ва намозгузорон ба ӯ иқтидо менамоянд. Дар ислом ин вазифа аст, на табақаи рӯҳониёни таъиншуда — ҳар марди мусулмони огоҳ аз аҳкоми намоз метавонад имоматӣ кунад, вале одатан шахси донотарину парҳезгортар пеш дошта мешавад.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Имоми масҷиди ҷомеъ, ки хутбаи ҷумъаро низ мехонад, гоҳе «хатиб» номида мешавад. Дар бисёр кишварҳо имомони масоҷид аз ҷониби идораҳои динӣ таъин ва тарбия карда мешаванд.

== Унвони уламо ==
«Имом» унвони эҳтиромест, ки ба олимони барҷастаи дин дода мешавад. Бо ин унвон бунёдгузорони чаҳор мазҳаби фиқҳии аҳли суннат — Имоми Аъзам [[Абуҳанифа]] (мазҳаби ҳанафӣ), Имом [[Молик ибни Анас|Молик]], Имом [[Шофеӣ]] ва Имом [[Аҳмад ибни Ҳанбал]] — ёд мешаванд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Ҳамчунин гирдоварандагони бузурги ҳадис — Имом [[Имом Бухорӣ|Бухорӣ]], Имом [[Муслим ибни Ҳаҷҷоҷ|Муслим]] — ва мутафаккирони ислом, мисли Имом [[Ғаззолӣ]] ва Имом [[Фахриддини Розӣ]], бо ҳамин унвон шинохта мешаванд.

== Имомат дар ташайюъ ==
Дар [[ташайюъ]] имомат яке аз усулҳои бунёдии ақида ба шумор меравад: имом ҷонишини илоҳии таъиншудаи [[Муҳаммад|Паёмбар]] дониста мешавад, ки ҷомеаи мусулмононро дар умури динӣ ва дунявӣ роҳбарӣ мекунад ва аз гуноҳ маъсум аст.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; [[Шиаи дувоздаҳимомӣ]] дувоздаҳ имомро эътироф мекунад — аз [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ]] ва писаронаш [[Ҳасан ибни Алӣ|Ҳасан]] ва [[Ҳусайн ибни Алӣ|Ҳусайн]] то имоми дувоздаҳум [[Маҳдӣ]], ки ба эътиқоди онҳо дар ғайбат аст. [[Исмоилия]] силсилаи дигари имомонро пайравӣ мекунад, ки имоми зиндаи онҳо унвони [[Оғохон]]-ро дорад.</text>
      <sha1>rw3gkp4hc6vywa1kdvp3x836d2by13b</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472874</id>
      <parentid>1472873</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:44:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Илова</comment>
      <origin>1472874</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4239" sha1="4xyz89ckj5kotlhhxrairy39ylf7dl2" xml:space="preserve">'''Имом''' (аз арабӣ: ''إمام'' — пешво, роҳбар, раҳнамо) — дар [[ислом]] унвоне, ки чанд маъно дорад: 1) шахсе, ки намози ҷамоатро роҳбарӣ мекунад; 2) унвони фахрии олимони бузурги дин ва бунёдгузорони мазҳабҳои фиқҳӣ; 3) дар [[ташайюъ]] — ҷонишинони таъиншудаи [[Муҳаммад (паёмбар)|Паёмбар]] аз авлоди [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ]]; 4) дар баъзе давру давлатҳои исломӣ — унвони ҳоким.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Имом|8|77—78}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/topic/imam Imam] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Имоми ҷамоат ==
Имоми ҷамоат шахсест, ки дар масҷид намози ҷамоатро пешвоӣ мекунад ва намозгузорон ба ӯ иқтидо менамоянд. Дар ислом ин вазифа аст, на табақаи рӯҳониёни таъиншуда — ҳар марди мусулмони огоҳ аз аҳкоми намоз метавонад имоматӣ кунад, вале одатан шахси донотарину парҳезгортар пеш дошта мешавад.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Имоми масҷиди ҷомеъ, ки хутбаи ҷумъаро низ мехонад, гоҳе «хатиб» номида мешавад. Дар бисёр кишварҳо имомони масоҷид аз ҷониби идораҳои динӣ таъин ва тарбия карда мешаванд.

== Унвони уламо ==
«Имом» унвони эҳтиромест, ки ба олимони барҷастаи дин дода мешавад. Бо ин унвон бунёдгузорони чаҳор мазҳаби фиқҳии аҳли суннат — Имоми Аъзам [[Абуҳанифа]] (мазҳаби ҳанафӣ), Имом [[Молик ибни Анас|Молик]], Имом [[Шофеӣ]] ва Имом [[Аҳмад ибни Ҳанбал]] — ёд мешаванд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Ҳамчунин гирдоварандагони бузурги ҳадис — Имом [[Имом Бухорӣ|Бухорӣ]], Имом [[Муслим ибни Ҳаҷҷоҷ|Муслим]] — ва мутафаккирони ислом, мисли Имом [[Ғаззолӣ]] ва Имом [[Фахриддини Розӣ]], бо ҳамин унвон шинохта мешаванд.

== Имомат дар ташайюъ ==
Дар [[ташайюъ]] имомат яке аз усулҳои бунёдии ақида ба шумор меравад: имом ҷонишини илоҳии таъиншудаи [[Муҳаммад|Паёмбар]] дониста мешавад, ки ҷомеаи мусулмононро дар умури динӣ ва дунявӣ роҳбарӣ мекунад ва аз гуноҳ маъсум аст.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; [[Шиаи дувоздаҳимомӣ]] дувоздаҳ имомро эътироф мекунад — аз [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ]] ва писаронаш [[Ҳасан ибни Алӣ|Ҳасан]] ва [[Ҳусайн ибни Алӣ|Ҳусайн]] то имоми дувоздаҳум [[Маҳдӣ]], ки ба эътиқоди онҳо дар ғайбат аст. [[Исмоилия]] силсилаи дигари имомонро пайравӣ мекунад, ки имоми зиндаи онҳо унвони [[Оғохон]]-ро дорад.

== Унвони сиёсӣ ==
Дар таърихи ислом «имом» гоҳе ба маънои сарвари умумии уммат — наздик ба [[хилофат|халифа]] — ба кор мерафт. Дар баъзе давлатҳои исломӣ ин унвони расмии ҳоким буд: масалан, имоми [[Яман]] (зайдиҳо) ва имоми [[Уммон]] (ибодиҳо).&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Дар чунин ҳолатҳо имом ҳам пешвои динӣ ва ҳам сарвари давлат маҳсуб мешуд.</text>
      <sha1>4xyz89ckj5kotlhhxrairy39ylf7dl2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472875</id>
      <parentid>1472874</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:44:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Ислоҳ</comment>
      <origin>1472875</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4268" sha1="soaetyirwa2111qyx1bj6dp3eleicsc" xml:space="preserve">'''Имом''' (аз арабӣ: ''إمام'' — пешво, роҳбар, раҳнамо) — дар [[ислом]] унвоне, ки чанд маъно дорад: 1) шахсе, ки намози ҷамоатро роҳбарӣ мекунад; 2) унвони фахрии олимони бузурги дин ва бунёдгузорони мазҳабҳои фиқҳӣ; 3) дар [[ташайюъ]] — ҷонишинони таъиншудаи [[Муҳаммад (паёмбар)|Паёмбар]] аз авлоди [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ]]; 4) дар баъзе давру давлатҳои исломӣ — унвони ҳоким.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Имом|8|77—78}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/topic/imam Imam] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Имоми ҷамоат ==
Имоми ҷамоат шахсест, ки дар масҷид намози ҷамоатро пешвоӣ мекунад ва намозгузорон ба ӯ иқтидо менамоянд. Дар ислом ин вазифа аст, на табақаи рӯҳониёни таъиншуда — ҳар марди мусулмони огоҳ аз аҳкоми намоз метавонад имоматӣ кунад, вале одатан шахси донотарину парҳезгортар пеш дошта мешавад.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Имоми масҷиди ҷомеъ, ки хутбаи ҷумъаро низ мехонад, гоҳе «хатиб» номида мешавад. Дар бисёр кишварҳо имомони масоҷид аз ҷониби идораҳои динӣ таъин ва тарбия карда мешаванд.

== Унвони уламо ==
«Имом» унвони эҳтиромест, ки ба олимони барҷастаи дин дода мешавад. Бо ин унвон бунёдгузорони чаҳор мазҳаби фиқҳии аҳли суннат — Имоми Аъзам [[Абуҳанифа]] (мазҳаби ҳанафӣ), Имом [[Молик ибни Анас|Молик]], Имом [[Шофеӣ]] ва Имом [[Аҳмад ибни Ҳанбал]] — ёд мешаванд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Ҳамчунин гирдоварандагони бузурги ҳадис — Имом [[Имом Бухорӣ|Бухорӣ]], Имом [[Муслим ибни Ҳаҷҷоҷ|Муслим]] — ва мутафаккирони ислом, мисли Имом [[Ғаззолӣ]] ва Имом [[Фахриддини Розӣ]], бо ҳамин унвон шинохта мешаванд.

== Имомат дар ташайюъ ==
Дар [[ташайюъ]] имомат яке аз усулҳои бунёдии ақида ба шумор меравад: имом ҷонишини илоҳии таъиншудаи [[Муҳаммад|Паёмбар]] дониста мешавад, ки ҷомеаи мусулмононро дар умури динӣ ва дунявӣ роҳбарӣ мекунад ва аз гуноҳ маъсум аст.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; [[Шиаи дувоздаҳимомӣ]] дувоздаҳ имомро эътироф мекунад — аз [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ]] ва писаронаш [[Ҳасан ибни Алӣ|Ҳасан]] ва [[Ҳусайн ибни Алӣ|Ҳусайн]] то имоми дувоздаҳум [[Маҳдӣ]], ки ба эътиқоди онҳо дар ғайбат аст. [[Исмоилия]] силсилаи дигари имомонро пайравӣ мекунад, ки имоми зиндаи онҳо унвони [[Оғохон]]-ро дорад.

== Унвони сиёсӣ ==
Дар таърихи ислом «имом» гоҳе ба маънои сарвари умумии уммат — наздик ба [[хилофат|халифа]] — ба кор мерафт. Дар баъзе давлатҳои исломӣ ин унвони расмии ҳоким буд: масалан, имоми [[Яман]] (зайдиҳо) ва имоми [[Уммон]] (ибодиҳо).&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Дар чунин ҳолатҳо имом ҳам пешвои динӣ ва ҳам сарвари давлат маҳсуб мешуд.

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}</text>
      <sha1>soaetyirwa2111qyx1bj6dp3eleicsc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472876</id>
      <parentid>1472875</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:45:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Илова</comment>
      <origin>1472876</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4397" sha1="htx0yevz2zevgdp3jd31wox4u1gu6pa" xml:space="preserve">'''Имом''' (аз арабӣ: ''إمام'' — пешво, роҳбар, раҳнамо) — дар [[ислом]] унвоне, ки чанд маъно дорад: 1) шахсе, ки намози ҷамоатро роҳбарӣ мекунад; 2) унвони фахрии олимони бузурги дин ва бунёдгузорони мазҳабҳои фиқҳӣ; 3) дар [[ташайюъ]] — ҷонишинони таъиншудаи [[Муҳаммад (паёмбар)|Паёмбар]] аз авлоди [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ]]; 4) дар баъзе давру давлатҳои исломӣ — унвони ҳоким.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Имом|8|77—78}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/topic/imam Imam] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Имоми ҷамоат ==
Имоми ҷамоат шахсест, ки дар масҷид намози ҷамоатро пешвоӣ мекунад ва намозгузорон ба ӯ иқтидо менамоянд. Дар ислом ин вазифа аст, на табақаи рӯҳониёни таъиншуда — ҳар марди мусулмони огоҳ аз аҳкоми намоз метавонад имоматӣ кунад, вале одатан шахси донотарину парҳезгортар пеш дошта мешавад.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Имоми масҷиди ҷомеъ, ки хутбаи ҷумъаро низ мехонад, гоҳе «хатиб» номида мешавад. Дар бисёр кишварҳо имомони масоҷид аз ҷониби идораҳои динӣ таъин ва тарбия карда мешаванд.

== Унвони уламо ==
«Имом» унвони эҳтиромест, ки ба олимони барҷастаи дин дода мешавад. Бо ин унвон бунёдгузорони чаҳор мазҳаби фиқҳии аҳли суннат — Имоми Аъзам [[Абуҳанифа]] (мазҳаби ҳанафӣ), Имом [[Молик ибни Анас|Молик]], Имом [[Шофеӣ]] ва Имом [[Аҳмад ибни Ҳанбал]] — ёд мешаванд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Ҳамчунин гирдоварандагони бузурги ҳадис — Имом [[Имом Бухорӣ|Бухорӣ]], Имом [[Муслим ибни Ҳаҷҷоҷ|Муслим]] — ва мутафаккирони ислом, мисли Имом [[Ғаззолӣ]] ва Имом [[Фахриддини Розӣ]], бо ҳамин унвон шинохта мешаванд.

== Имомат дар ташайюъ ==
Дар [[ташайюъ]] имомат яке аз усулҳои бунёдии ақида ба шумор меравад: имом ҷонишини илоҳии таъиншудаи [[Муҳаммад|Паёмбар]] дониста мешавад, ки ҷомеаи мусулмононро дар умури динӣ ва дунявӣ роҳбарӣ мекунад ва аз гуноҳ маъсум аст.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; [[Шиаи дувоздаҳимомӣ]] дувоздаҳ имомро эътироф мекунад — аз [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ]] ва писаронаш [[Ҳасан ибни Алӣ|Ҳасан]] ва [[Ҳусайн ибни Алӣ|Ҳусайн]] то имоми дувоздаҳум [[Маҳдӣ]], ки ба эътиқоди онҳо дар ғайбат аст. [[Исмоилия]] силсилаи дигари имомонро пайравӣ мекунад, ки имоми зиндаи онҳо унвони [[Оғохон]]-ро дорад.

== Унвони сиёсӣ ==
Дар таърихи ислом «имом» гоҳе ба маънои сарвари умумии уммат — наздик ба [[хилофат|халифа]] — ба кор мерафт. Дар баъзе давлатҳои исломӣ ин унвони расмии ҳоким буд: масалан, имоми [[Яман]] (зайдиҳо) ва имоми [[Уммон]] (ибодиҳо).&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Дар чунин ҳолатҳо имом ҳам пешвои динӣ ва ҳам сарвари давлат маҳсуб мешуд.

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Имом|8|77—78}}
* [https://www.britannica.com/topic/imam Imam] // Encyclopædia Britannica</text>
      <sha1>htx0yevz2zevgdp3jd31wox4u1gu6pa</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472877</id>
      <parentid>1472876</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:45:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Гурӯҳбандӣ</comment>
      <origin>1472877</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4495" sha1="ouhzpxxx8kye4uhrjs0biw0sb3bim08" xml:space="preserve">'''Имом''' (аз арабӣ: ''إمام'' — пешво, роҳбар, раҳнамо) — дар [[ислом]] унвоне, ки чанд маъно дорад: 1) шахсе, ки намози ҷамоатро роҳбарӣ мекунад; 2) унвони фахрии олимони бузурги дин ва бунёдгузорони мазҳабҳои фиқҳӣ; 3) дар [[ташайюъ]] — ҷонишинони таъиншудаи [[Муҳаммад (паёмбар)|Паёмбар]] аз авлоди [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ]]; 4) дар баъзе давру давлатҳои исломӣ — унвони ҳоким.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Имом|8|77—78}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/topic/imam Imam] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Имоми ҷамоат ==
Имоми ҷамоат шахсест, ки дар масҷид намози ҷамоатро пешвоӣ мекунад ва намозгузорон ба ӯ иқтидо менамоянд. Дар ислом ин вазифа аст, на табақаи рӯҳониёни таъиншуда — ҳар марди мусулмони огоҳ аз аҳкоми намоз метавонад имоматӣ кунад, вале одатан шахси донотарину парҳезгортар пеш дошта мешавад.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Имоми масҷиди ҷомеъ, ки хутбаи ҷумъаро низ мехонад, гоҳе «хатиб» номида мешавад. Дар бисёр кишварҳо имомони масоҷид аз ҷониби идораҳои динӣ таъин ва тарбия карда мешаванд.

== Унвони уламо ==
«Имом» унвони эҳтиромест, ки ба олимони барҷастаи дин дода мешавад. Бо ин унвон бунёдгузорони чаҳор мазҳаби фиқҳии аҳли суннат — Имоми Аъзам [[Абуҳанифа]] (мазҳаби ҳанафӣ), Имом [[Молик ибни Анас|Молик]], Имом [[Шофеӣ]] ва Имом [[Аҳмад ибни Ҳанбал]] — ёд мешаванд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Ҳамчунин гирдоварандагони бузурги ҳадис — Имом [[Имом Бухорӣ|Бухорӣ]], Имом [[Муслим ибни Ҳаҷҷоҷ|Муслим]] — ва мутафаккирони ислом, мисли Имом [[Ғаззолӣ]] ва Имом [[Фахриддини Розӣ]], бо ҳамин унвон шинохта мешаванд.

== Имомат дар ташайюъ ==
Дар [[ташайюъ]] имомат яке аз усулҳои бунёдии ақида ба шумор меравад: имом ҷонишини илоҳии таъиншудаи [[Муҳаммад|Паёмбар]] дониста мешавад, ки ҷомеаи мусулмононро дар умури динӣ ва дунявӣ роҳбарӣ мекунад ва аз гуноҳ маъсум аст.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; [[Шиаи дувоздаҳимомӣ]] дувоздаҳ имомро эътироф мекунад — аз [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ]] ва писаронаш [[Ҳасан ибни Алӣ|Ҳасан]] ва [[Ҳусайн ибни Алӣ|Ҳусайн]] то имоми дувоздаҳум [[Маҳдӣ]], ки ба эътиқоди онҳо дар ғайбат аст. [[Исмоилия]] силсилаи дигари имомонро пайравӣ мекунад, ки имоми зиндаи онҳо унвони [[Оғохон]]-ро дорад.

== Унвони сиёсӣ ==
Дар таърихи ислом «имом» гоҳе ба маънои сарвари умумии уммат — наздик ба [[хилофат|халифа]] — ба кор мерафт. Дар баъзе давлатҳои исломӣ ин унвони расмии ҳоким буд: масалан, имоми [[Яман]] (зайдиҳо) ва имоми [[Уммон]] (ибодиҳо).&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Дар чунин ҳолатҳо имом ҳам пешвои динӣ ва ҳам сарвари давлат маҳсуб мешуд.

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Имом|8|77—78}}
* [https://www.britannica.com/topic/imam Imam] // Encyclopædia Britannica

[[Гурӯҳ:Истилоҳоти исломӣ]]
[[Гурӯҳ:Ислом]]
[[Гурӯҳ:Дин]]</text>
      <sha1>ouhzpxxx8kye4uhrjs0biw0sb3bim08</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472886</id>
      <parentid>1472877</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:50:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Ислоҳ: ҳазфи такрор аз «Адабиёт»</comment>
      <origin>1472886</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4366" sha1="fmkx851uk20ofqn1gb5xl3vitrhm51v" xml:space="preserve">'''Имом''' (аз арабӣ: ''إمام'' — пешво, роҳбар, раҳнамо) — дар [[ислом]] унвоне, ки чанд маъно дорад: 1) шахсе, ки намози ҷамоатро роҳбарӣ мекунад; 2) унвони фахрии олимони бузурги дин ва бунёдгузорони мазҳабҳои фиқҳӣ; 3) дар [[ташайюъ]] — ҷонишинони таъиншудаи [[Муҳаммад (паёмбар)|Паёмбар]] аз авлоди [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ]]; 4) дар баъзе давру давлатҳои исломӣ — унвони ҳоким.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Имом|8|77—78}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/topic/imam Imam] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Имоми ҷамоат ==
Имоми ҷамоат шахсест, ки дар масҷид намози ҷамоатро пешвоӣ мекунад ва намозгузорон ба ӯ иқтидо менамоянд. Дар ислом ин вазифа аст, на табақаи рӯҳониёни таъиншуда — ҳар марди мусулмони огоҳ аз аҳкоми намоз метавонад имоматӣ кунад, вале одатан шахси донотарину парҳезгортар пеш дошта мешавад.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Имоми масҷиди ҷомеъ, ки хутбаи ҷумъаро низ мехонад, гоҳе «хатиб» номида мешавад. Дар бисёр кишварҳо имомони масоҷид аз ҷониби идораҳои динӣ таъин ва тарбия карда мешаванд.

== Унвони уламо ==
«Имом» унвони эҳтиромест, ки ба олимони барҷастаи дин дода мешавад. Бо ин унвон бунёдгузорони чаҳор мазҳаби фиқҳии аҳли суннат — Имоми Аъзам [[Абуҳанифа]] (мазҳаби ҳанафӣ), Имом [[Молик ибни Анас|Молик]], Имом [[Шофеӣ]] ва Имом [[Аҳмад ибни Ҳанбал]] — ёд мешаванд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Ҳамчунин гирдоварандагони бузурги ҳадис — Имом [[Имом Бухорӣ|Бухорӣ]], Имом [[Муслим ибни Ҳаҷҷоҷ|Муслим]] — ва мутафаккирони ислом, мисли Имом [[Ғаззолӣ]] ва Имом [[Фахриддини Розӣ]], бо ҳамин унвон шинохта мешаванд.

== Имомат дар ташайюъ ==
Дар [[ташайюъ]] имомат яке аз усулҳои бунёдии ақида ба шумор меравад: имом ҷонишини илоҳии таъиншудаи [[Муҳаммад|Паёмбар]] дониста мешавад, ки ҷомеаи мусулмононро дар умури динӣ ва дунявӣ роҳбарӣ мекунад ва аз гуноҳ маъсум аст.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; [[Шиаи дувоздаҳимомӣ]] дувоздаҳ имомро эътироф мекунад — аз [[Алӣ ибни Абутолиб|Алӣ]] ва писаронаш [[Ҳасан ибни Алӣ|Ҳасан]] ва [[Ҳусайн ибни Алӣ|Ҳусайн]] то имоми дувоздаҳум [[Маҳдӣ]], ки ба эътиқоди онҳо дар ғайбат аст. [[Исмоилия]] силсилаи дигари имомонро пайравӣ мекунад, ки имоми зиндаи онҳо унвони [[Оғохон]]-ро дорад.

== Унвони сиёсӣ ==
Дар таърихи ислом «имом» гоҳе ба маънои сарвари умумии уммат — наздик ба [[хилофат|халифа]] — ба кор мерафт. Дар баъзе давлатҳои исломӣ ин унвони расмии ҳоким буд: масалан, имоми [[Яман]] (зайдиҳо) ва имоми [[Уммон]] (ибодиҳо).&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Дар чунин ҳолатҳо имом ҳам пешвои динӣ ва ҳам сарвари давлат маҳсуб мешуд.

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

[[Гурӯҳ:Истилоҳоти исломӣ]]
[[Гурӯҳ:Ислом]]
[[Гурӯҳ:Дин]]</text>
      <sha1>fmkx851uk20ofqn1gb5xl3vitrhm51v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Илми баён</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331466</id>
    <revision>
      <id>1472867</id>
      <parentid>1472866</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:02:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rabboni Hakimzoda</username>
        <id>123692</id>
      </contributor>
      <origin>1472867</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14991" sha1="36gke4mn9xvr13t1g8b2wcyzm8qog4q" xml:space="preserve">'''Илми баён''' — عِلم بَیان (ар. – ҳувайдо гаштан, ошкор шудан), баён, таъбир, тавзеҳ ва ҳамрадиф бо фасоҳат (равшангуфторӣ) ва ласан (забоноварӣ), яке аз илмҳои асосии балоғат. Дар истилоҳи илми балоғат илмест, ки ба василаи он овардани як маъно ба тариқи гуногун шинохта шавад ё худ роҳҳои мухталифе, ки шоир ё нависанда барои баёни мақсуди худ интихоб мекунад, ки бархе равшану возеҳ ва баъзе хафиву пӯшида аст. Яъне бо ёрии илми баён метавон як маъноро ба шеваҳои мухталиф, бо равшанӣ ё печидагиҳову хафои гуногун адо кард, ё ки ба ёрии чунин шеваҳо метавон маъноеро ба дигаре шиносонд. Бино бар ин, мумкин аст гоҳ калимаҳову таъбирҳо ё калимаеро дар маънои ҳақиқии худ истеъмол намоянд ва гоҳ маънои мақсудро аз роҳи ташбеҳ, маҷоз, истиора ва ё киноя, ки аз ҷузвҳои муҳимми Илми баён. аст, адо кунанд. Шиносонидани як маъно ба дигаре аз тариқи далолатҳои мутафовити лафз бар маъно сурат мегирад. Далолати лафз бар маъно ё вазъӣ (луғавӣ) аст ё ақлӣ. Далолати вазъӣ далолати вазъ бар маъноест, ки лафз дар ивази он вазъ шудааст. Аз ин рӯ, вобаста ба мавзӯи ҳақиқии илми баён, ки дарки маъно ба ёрии далолати ақлии алфоз аст, метавон онро ба ду навъ тақсим кард: яке далолати тазаммун (фарогирӣ), яъне далолати лафз бар чизе, ки дар мафҳуми он дохил аст. Монанди далолати лафзи «байт» (хона) бар сақф, ки ҷузъе аз мафҳуми байт аст ва дигар далолати илтизом, яъне далолати лафз бар чизе, ки хориҷ аз мафҳуми лафз аст (монанди далолати лафзи «сақф» бар «девор»). Ба ибораи дигар, ҳар каломе илова ба далолат бар маънои мутобиқии худ, мумкин аст бар маънои илтизомӣ далолат кунад ва зарурати интиқол аз маънои мутобиқӣ ба маънои илтизомӣ зарурати зеҳние байни он ду аст (чунончи далолати ҳар як аз ду лафз – «Ҳотам» ё «дасткушод», ба тариқи ташбеҳ ва киноя бар шахси бахшанда аст). Илми баён фанҳои гуногуни адои маъно дар сухан гуфтану навиштанро ҳам шомил шудааст. Ба эътиқоди олимони балоғат каломи орӣ аз маънои илтизомӣ (яъне ташбеҳ, маҷоз, киноя ва истиора) эътибори балоғӣ надорад. Ҳамин тавр, дар истилоҳшиносӣ, ки аз он пас бар назарияи адабии араб ҳоким шуд ва баъдан дар адаби форсӣ ҳам роиҷ гашт, илми балоғат ба се шоха тақсим шуд: илми маонӣ, илми бадеъ ва илми баён Дар ин замина Қозӣ Абдулазизи Ҷурҷонӣ (фавт 977), дар таълифоти худ нуктаҳои ҷолиб матраҳ кард. Вай масъалаҳои баёниро дар нақди адабӣ ворид карда, ба тадвини илмии илми баён пардохта, истиораҳои шоиронро нақду баррасӣ кардааст. Бархе аз масъалаҳои асосии илми баён аз осори юнониён, бавижа аз осори Арасту гирифта шудаанд, ки хусусан суханварони муътазила аз онҳо баҳра бурдаанд. 

Дар асри 13, ҳангоме ки таърифи нав аз улуми балоғӣ дар адабиёти араб ба миён омад, таърифи истилоҳи илми баён низ сурати комилтаре ёфт. Ин таърифи ҷадид ҳосили назарияи нақши наҳву каломи маҷозӣ дар адабиёт аст, ки як аср пеш дар осори намояндаи маъруфи илми балоғат Абдулқодири Ҷурҷонӣ (фавт 1081), шарҳ дода шуда буд. Ӯ дар китобҳояш «Далоилу-л-эъҷоз» ва «Асрору-л-балоға» ибтидо барои ҳар масъала таърифи дақиқи илмӣ ва мантиқӣ дода, сипас мисолҳову шоҳидҳоро овардааст. Ҷурҷонӣ дар «Далоилу-л-эъҷоз» дар боби фасоҳату балоғат ва маъно, баҳсҳоеро ба миён гузоштааст, ки бисёре аз онҳо пас аз вай мавзӯи илмҳои баён ва маонӣ қарор гирифтаанд. Мавзӯъҳои Ҷурҷонӣ, ба монанди тафовути ташбеҳ ва тамсил, тафовути маҷози ақлӣ ва луғавӣ дар боби илми баён навоварӣ буданд. Ҳамчунин ӯ дар ин китоб илми баёнро бо балоғат, фасоҳат ва бароат ҳамрадиф сохта, матолибе овард, ки пас аз вай мавзӯи собит дар илми баён шуданд (мас., баҳси маҷозу киноя, маҷози ҳукмӣ, таъриз ва киноя, ақливу маънавӣ будани фасоҳату кинояву истиора ва чанд матлаб дар бораи истиора). Китоби дигари ӯ – «Асрору-л-балоға», ки аз манбаъҳои илми баён ба шумор меравад, муштамил бар масъалаҳои муҳим дар заминаи ташбеҳ, ҳақиқату маҷоз ва тамсилу истиора аст. Дар ин давра Ибни Асир низ «ал-Масалу-с-соир фӣ адаби-л-котиб ва-ш-шоъир»-ро таълиф намуд, ки дар таърихи илми баён осори муҳим ба шумор меравад. Моҳияти ин асар дар он аст, ки бидуни таъсир аз андешаҳои Абдулқодири Ҷурҷонӣ таълиф шудааст. 
Пас аз Абдулқодири Ҷурҷонӣ Абуяъқуб Юсуфи Саккокӣ (1176–1247) бо таълифи рисолаи «Мифтоҳу-л-улум» таҳқиқоти Ҷурҷонӣ ва дигар соҳибназаронро назме нав дод. Дар «Мифтоҳу-л-улум» донишҳои адабӣ ба тариқи таълими дабистонию донишгоҳӣ мураттаб шудаанд. Чунин сабки нигориш боис шуд, ки Ҷалолуддин Муҳаммади Қазвинӣ маъруф ба Хатиби Қазвинӣ (фавт 1339), Саъдуддини Тафтозонӣ (фавт 1390) ва дигарон онро бо шарҳу тавзеҳоти сода таълиф кунанд. Ҳамчунин, дар ин асар нахустин бор маонӣ ва баён дар улуми балоғӣ аз якдигар ҷудо шудаанд. Саккокӣ бо тақсимбандиҳои дақиқу мантиқӣ, ки охирин таҳқиқи илмиву асил дар улуми балоғии каласикии форс-тоҷик тарҳе нав афканд ва таъсири баррасиҳои ӯ дар илми баён то ҳол боқист. Пеш аз Саккокӣ мабоҳисаҳои илми балоғат якҷо ва бидуни тақсими фаръӣ матраҳ мешуданд ва бисёре аз муаллифон онро баён низ меномиданд. Чунончи, Ибни Асир (1160–1233) илми баёнро унвони омми фасоҳату балоғат ва барои назму наср ба манзалаи усули фиқҳ барои истинботи аҳкоми шаръӣ донистааст. Нависандаи Мағриб Ҳусрии Қайравонӣ (Марокаш, асри 11) низ илмҳои баёну балоғатро дар як маъно истифода бурдааст. Аммо Саккокӣ нахустин касе буд, ки илми балоғатро ба ду бахш – маонӣ ва баён тақсим ва бо таваҷҷуҳ ба далолати лозим бар малзум (мавриди ниёз) мабоҳиси маҷоз, киноя, ташбеҳ ва истиораро ба унвони рукнҳои илми баён муаррифӣ кард. 
Дар охири асри 11 Муҳаммад ибни Умари Родуёнӣ китоби «Тарҷумону-л-балоға»-ро таълиф кард, ки нахустин асари форсӣ дар бораи илми баён ва «аҷноси балоғату ақсоми синоат ва шинохтани суханони бопироя ва маонии баландпоя» аст ва дар он бештар ба санъатҳои бадеӣ диққат дода шуда, муаллиф дар бораи истиора, ташбеҳ ва қисмҳои он, киноя ва таъриз бо мисолҳои шоҳид аз ашъори форсӣ баҳс кардааст. Дар асри 12 Рашидуддини Ватвот «Ҳадоиқу-с-сеҳр фӣ дақоиқи-ш-шеър»-ро мутаассир аз «Тарҷумону-л-балоға» ба форсӣ эҷод намуд ва дар он илова бар ҳунарҳои бадеии шеър аз истиора ва ташбеҳот бо намуна овардан аз ашъори форсӣ ва арабӣ баҳс кард. Дар оғози асри 13 Шамсуддин Қайси Розӣ «ал-Муъҷам фӣ маъоййири ашъору-л-аҷам»-ро дар фанни арӯзу қофия ва нақди шеър таълиф кард. Дар боби шашуми ин китоб дар бораи илми баён ва мабоҳисе ҳамчун ташбеҳу навъҳои он, истиораву маҷозу тамсил ва ародиф, ки ҳамон киноя аст, баҳс шудааст. 
Дар охири асри 15 Имомуддин Маҳмуди Говон, вазири эронии дарбори Баҳманиёни Дакан бар «Манозиру-л-иншо» (китобе ба форсӣ оид ба сабку равиши номанигорӣ) муқаддимае навишт ва зимни он ба тавзеҳи илми баён низ пардохт. Дар асри 16 Асомуддин Иброҳими Исфароинӣ (фавт 1538, Самарқанд) дар бораи истиораву ҳақиқату маҷоз ҳамчун рукнҳои илми баён рисолае навишт, ки он дар асри 19 ду бор ба забони арабӣ тарҷума шуд. Китобҳое, ки ба забони форсӣ доир ба илми баён таълиф шудаанд: «Баёну-л-бадеъ»-и Мирзоабутолиби Финдирискӣ (шогирди Муҳаммадбоқири Маҷлисӣ), муштамил бар ду илм – баёну бадеъ; «Мавҳибати узмо ва атийяи кубро» ва «Рисолаи атийяи кубро дар илми маонии форсӣ», ҳар ду таълифи Сироҷуддин Алихони Акбарободӣ, мутахаллис ба Орзу (фавт 1756), «Туҳфату-с-сафар ли нури-л-басар»-и Бисмили Шерозӣ, «Нухбату-л-баён»-и Мулло Маҳдии Нароқӣ ва «Ҳадоиқу-л-балоға»-и Миршамсуддин Фақири Деҳлавӣ (фавт 1769), ки чандин бор дар Ҳинд ба чоп расид. Матни фаронсавии «Ҳадоиқу-л-балоға» дар баргардони Жузеф Горсен мояи аслии шуҳрати он гардид. 
Ад.: Фарҳанги забони тоҷикӣ. М., 1968; Атоулло Ҳусайнӣ. Бадоеъ-ус-саноеъ. Д., 1974; Низомии Арӯзии Самарқандӣ. Чаҳор мақола. Д., 1986; Муҳаммад Ғиёсуддин. Ғиёс-ул-луғот. Д., 1987; Энциклопедияи адабиёт ва санъати тоҷик. Ҷ. 1. Д., 1988; Мусулмониён Р. Назарияи адабиёт. Д., 1990; Шарифов Х. Балоғат ва суханварӣ. Д., 2002; Ҳамон. Назарияи наср. Д., 2004;
عبد الحسین آق اولی. دُرَرُالادب: در فن معانی، بیان، بدیع. شیراز، ۱۳۳۴؛ زرینکوب عبدالحسین. نقد ادبی. تهران، ۱۳۳۶؛ بهار محمدتقی. سبک شناسی. تهران، ۱۳۵۵؛ ادوارد براون. تاریخ ادب ایران. تهران، ۱۳۵۸؛ خطیبی حسین. فن نثر در ادب فارسی. تهران، ۱۳۶۶؛ رضانژاد نوشین غلامحسین. اصول علم بلاغت در زبان فارسی. تهران، ۱۳۶۷؛ گلچین معانی احمد. کاروان هند. مشهد، ۱۳۶۹؛ محمد معین. فرهنگ فارسی. تهران، ۱۳۷۵؛ شفیعی کدکنی محمد. آینه ای برای صداها. تهران، ۱۳۷۶؛ ابن رشد. تلخیس کتاب ارسطوطالیس فی الجدل. مصر،۱۹۸۰؛ ابن ندیم. کتاب الفهرست. تهران، ۱۳۸۰؛ دانشنامۀ زبان و ادب فارسی، جلد یکم. تهران، ۱۳۹۰؛ دانشنامۀ جهان اسالام. جلد ۱۸. تهران، ۱۳۹۲ ش

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Илми баён |8|муаллиф= }}</text>
      <sha1>36gke4mn9xvr13t1g8b2wcyzm8qog4q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472868</id>
      <parentid>1472867</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:04:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rabboni Hakimzoda</username>
        <id>123692</id>
      </contributor>
      <origin>1472868</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13317" sha1="1h92l7flukg1xauqmkjbli8y7scytuk" xml:space="preserve">'''Илми баён''' ({{lang-ar|عِلم بَیان}} — ҳувайдо гаштан, ошкор шудан),  '''баён''' — таъбир, тавзеҳ ва ҳамрадиф бо фасоҳат (равшангуфторӣ) ва ласан (забоноварӣ), яке аз илмҳои асосии балоғат. Дар истилоҳи илми балоғат илмест, ки ба василаи он овардани як маъно ба тариқи гуногун шинохта шавад ё худ роҳҳои мухталифе, ки шоир ё нависанда барои баёни мақсуди худ интихоб мекунад, ки бархе равшану возеҳ ва баъзе хафиву пӯшида аст. Яъне бо ёрии илми баён метавон як маъноро ба шеваҳои мухталиф, бо равшанӣ ё печидагиҳову хафои гуногун адо кард, ё ки ба ёрии чунин шеваҳо метавон маъноеро ба дигаре шиносонд. Бино бар ин, мумкин аст гоҳ калимаҳову таъбирҳо ё калимаеро дар маънои ҳақиқии худ истеъмол намоянд ва гоҳ маънои мақсудро аз роҳи ташбеҳ, маҷоз, истиора ва ё киноя, ки аз ҷузвҳои муҳимми Илми баён. аст, адо кунанд. Шиносонидани як маъно ба дигаре аз тариқи далолатҳои мутафовити лафз бар маъно сурат мегирад. Далолати лафз бар маъно ё вазъӣ (луғавӣ) аст ё ақлӣ. Далолати вазъӣ далолати вазъ бар маъноест, ки лафз дар ивази он вазъ шудааст. Аз ин рӯ, вобаста ба мавзӯи ҳақиқии илми баён, ки дарки маъно ба ёрии далолати ақлии алфоз аст, метавон онро ба ду навъ тақсим кард: яке далолати тазаммун (фарогирӣ), яъне далолати лафз бар чизе, ки дар мафҳуми он дохил аст. Монанди далолати лафзи «байт» (хона) бар сақф, ки ҷузъе аз мафҳуми байт аст ва дигар далолати илтизом, яъне далолати лафз бар чизе, ки хориҷ аз мафҳуми лафз аст (монанди далолати лафзи «сақф» бар «девор»). Ба ибораи дигар, ҳар каломе илова ба далолат бар маънои мутобиқии худ, мумкин аст бар маънои илтизомӣ далолат кунад ва зарурати интиқол аз маънои мутобиқӣ ба маънои илтизомӣ зарурати зеҳние байни он ду аст (чунончи далолати ҳар як аз ду лафз – «Ҳотам» ё «дасткушод», ба тариқи ташбеҳ ва киноя бар шахси бахшанда аст). Илми баён фанҳои гуногуни адои маъно дар сухан гуфтану навиштанро ҳам шомил шудааст. Ба эътиқоди олимони балоғат каломи орӣ аз маънои илтизомӣ (яъне ташбеҳ, маҷоз, киноя ва истиора) эътибори балоғӣ надорад. Ҳамин тавр, дар истилоҳшиносӣ, ки аз он пас бар назарияи адабии араб ҳоким шуд ва баъдан дар адаби форсӣ ҳам роиҷ гашт, илми балоғат ба се шоха тақсим шуд: илми маонӣ, илми бадеъ ва илми баён Дар ин замина Қозӣ Абдулазизи Ҷурҷонӣ (фавт 977), дар таълифоти худ нуктаҳои ҷолиб матраҳ кард. Вай масъалаҳои баёниро дар нақди адабӣ ворид карда, ба тадвини илмии илми баён пардохта, истиораҳои шоиронро нақду баррасӣ кардааст. Бархе аз масъалаҳои асосии илми баён аз осори юнониён, бавижа аз осори Арасту гирифта шудаанд, ки хусусан суханварони муътазила аз онҳо баҳра бурдаанд. 

Дар асри 13, ҳангоме ки таърифи нав аз улуми балоғӣ дар адабиёти араб ба миён омад, таърифи истилоҳи илми баён низ сурати комилтаре ёфт. Ин таърифи ҷадид ҳосили назарияи нақши наҳву каломи маҷозӣ дар адабиёт аст, ки як аср пеш дар осори намояндаи маъруфи илми балоғат Абдулқодири Ҷурҷонӣ (фавт 1081), шарҳ дода шуда буд. Ӯ дар китобҳояш «Далоилу-л-эъҷоз» ва «Асрору-л-балоға» ибтидо барои ҳар масъала таърифи дақиқи илмӣ ва мантиқӣ дода, сипас мисолҳову шоҳидҳоро овардааст. Ҷурҷонӣ дар «Далоилу-л-эъҷоз» дар боби фасоҳату балоғат ва маъно, баҳсҳоеро ба миён гузоштааст, ки бисёре аз онҳо пас аз вай мавзӯи илмҳои баён ва маонӣ қарор гирифтаанд. Мавзӯъҳои Ҷурҷонӣ, ба монанди тафовути ташбеҳ ва тамсил, тафовути маҷози ақлӣ ва луғавӣ дар боби илми баён навоварӣ буданд. Ҳамчунин ӯ дар ин китоб илми баёнро бо балоғат, фасоҳат ва бароат ҳамрадиф сохта, матолибе овард, ки пас аз вай мавзӯи собит дар илми баён шуданд (мас., баҳси маҷозу киноя, маҷози ҳукмӣ, таъриз ва киноя, ақливу маънавӣ будани фасоҳату кинояву истиора ва чанд матлаб дар бораи истиора). Китоби дигари ӯ – «Асрору-л-балоға», ки аз манбаъҳои илми баён ба шумор меравад, муштамил бар масъалаҳои муҳим дар заминаи ташбеҳ, ҳақиқату маҷоз ва тамсилу истиора аст. Дар ин давра Ибни Асир низ «ал-Масалу-с-соир фӣ адаби-л-котиб ва-ш-шоъир»-ро таълиф намуд, ки дар таърихи илми баён осори муҳим ба шумор меравад. Моҳияти ин асар дар он аст, ки бидуни таъсир аз андешаҳои Абдулқодири Ҷурҷонӣ таълиф шудааст.
 
Пас аз Абдулқодири Ҷурҷонӣ Абуяъқуб Юсуфи Саккокӣ (1176–1247) бо таълифи рисолаи «Мифтоҳу-л-улум» таҳқиқоти Ҷурҷонӣ ва дигар соҳибназаронро назме нав дод. Дар «Мифтоҳу-л-улум» донишҳои адабӣ ба тариқи таълими дабистонию донишгоҳӣ мураттаб шудаанд. Чунин сабки нигориш боис шуд, ки Ҷалолуддин Муҳаммади Қазвинӣ маъруф ба Хатиби Қазвинӣ (фавт 1339), Саъдуддини Тафтозонӣ (фавт 1390) ва дигарон онро бо шарҳу тавзеҳоти сода таълиф кунанд. Ҳамчунин, дар ин асар нахустин бор маонӣ ва баён дар улуми балоғӣ аз якдигар ҷудо шудаанд. Саккокӣ бо тақсимбандиҳои дақиқу мантиқӣ, ки охирин таҳқиқи илмиву асил дар улуми балоғии каласикии форс-тоҷик тарҳе нав афканд ва таъсири баррасиҳои ӯ дар илми баён то ҳол боқист. Пеш аз Саккокӣ мабоҳисаҳои илми балоғат якҷо ва бидуни тақсими фаръӣ матраҳ мешуданд ва бисёре аз муаллифон онро баён низ меномиданд. Чунончи, Ибни Асир (1160–1233) илми баёнро унвони омми фасоҳату балоғат ва барои назму наср ба манзалаи усули фиқҳ барои истинботи аҳкоми шаръӣ донистааст. Нависандаи Мағриб Ҳусрии Қайравонӣ (Марокаш, асри 11) низ илмҳои баёну балоғатро дар як маъно истифода бурдааст. Аммо Саккокӣ нахустин касе буд, ки илми балоғатро ба ду бахш – маонӣ ва баён тақсим ва бо таваҷҷуҳ ба далолати лозим бар малзум (мавриди ниёз) мабоҳиси маҷоз, киноя, ташбеҳ ва истиораро ба унвони рукнҳои илми баён муаррифӣ кард. 
Дар охири асри 11 Муҳаммад ибни Умари Родуёнӣ китоби «Тарҷумону-л-балоға»-ро таълиф кард, ки нахустин асари форсӣ дар бораи илми баён ва «аҷноси балоғату ақсоми синоат ва шинохтани суханони бопироя ва маонии баландпоя» аст ва дар он бештар ба санъатҳои бадеӣ диққат дода шуда, муаллиф дар бораи истиора, ташбеҳ ва қисмҳои он, киноя ва таъриз бо мисолҳои шоҳид аз ашъори форсӣ баҳс кардааст. Дар асри 12 Рашидуддини Ватвот «Ҳадоиқу-с-сеҳр фӣ дақоиқи-ш-шеър»-ро мутаассир аз «Тарҷумону-л-балоға» ба форсӣ эҷод намуд ва дар он илова бар ҳунарҳои бадеии шеър аз истиора ва ташбеҳот бо намуна овардан аз ашъори форсӣ ва арабӣ баҳс кард. Дар оғози асри 13 Шамсуддин Қайси Розӣ «ал-Муъҷам фӣ маъоййири ашъору-л-аҷам»-ро дар фанни арӯзу қофия ва нақди шеър таълиф кард. Дар боби шашуми ин китоб дар бораи илми баён ва мабоҳисе ҳамчун ташбеҳу навъҳои он, истиораву маҷозу тамсил ва ародиф, ки ҳамон киноя аст, баҳс шудааст. 

Дар охири асри 15 Имомуддин Маҳмуди Говон, вазири эронии дарбори Баҳманиёни Дакан бар «Манозиру-л-иншо» (китобе ба форсӣ оид ба сабку равиши номанигорӣ) муқаддимае навишт ва зимни он ба тавзеҳи илми баён низ пардохт. Дар асри 16 Асомуддин Иброҳими Исфароинӣ (фавт 1538, Самарқанд) дар бораи истиораву ҳақиқату маҷоз ҳамчун рукнҳои илми баён рисолае навишт, ки он дар асри 19 ду бор ба забони арабӣ тарҷума шуд. Китобҳое, ки ба забони форсӣ доир ба илми баён таълиф шудаанд: «Баёну-л-бадеъ»-и Мирзоабутолиби Финдирискӣ (шогирди Муҳаммадбоқири Маҷлисӣ), муштамил бар ду илм – баёну бадеъ; «Мавҳибати узмо ва атийяи кубро» ва «Рисолаи атийяи кубро дар илми маонии форсӣ», ҳар ду таълифи Сироҷуддин Алихони Акбарободӣ, мутахаллис ба Орзу (фавт 1756), «Туҳфату-с-сафар ли нури-л-басар»-и Бисмили Шерозӣ, «Нухбату-л-баён»-и Мулло Маҳдии Нароқӣ ва «Ҳадоиқу-л-балоға»-и Миршамсуддин Фақири Деҳлавӣ (фавт 1769), ки чандин бор дар Ҳинд ба чоп расид. Матни фаронсавии «Ҳадоиқу-л-балоға» дар баргардони Жузеф Горсен мояи аслии шуҳрати он гардид.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Илми баён |8|муаллиф= }}</text>
      <sha1>1h92l7flukg1xauqmkjbli8y7scytuk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Илми қиёс</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331467</id>
    <revision>
      <id>1472869</id>
      <timestamp>2026-05-14T12:08:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rabboni Hakimzoda</username>
        <id>123692</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: '''Илми қиёс''' ( {{lang-ar|تألف}} – иншо кардан, эҷод кардан), таълифи оҳанг; як қисми асосии илми мусиқӣ, ки пайдоиши оҳанг (лаҳн, нағма, садои мусиқӣ) ва ҷузъҳои таркибии он, яъне таносуби нағамот, овоз, қаторовозу фосилаҳо ва нозукиҳои дигари оҳангро меомӯзонад. Дар...</comment>
      <origin>1472869</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2666" sha1="jhb7kx6nfzx6cd9azkouixtl15sbsix" xml:space="preserve">'''Илми қиёс''' ( {{lang-ar|تألف}} – иншо кардан, эҷод кардан), таълифи оҳанг; як қисми асосии илми мусиқӣ, ки пайдоиши оҳанг (лаҳн, нағма, садои мусиқӣ) ва ҷузъҳои таркибии он, яъне таносуби нағамот, овоз, қаторовозу фосилаҳо ва нозукиҳои дигари оҳангро меомӯзонад. Дар рисолаҳои мусиқии Форобӣ, Котибии Хоразмӣ, Сино, Абдурраҳмони Ҷомӣ илми мусиқиро ба ду қисми асосӣ: И. т. ва илми иқоъ (зарб) ҷудо кардаанд. Дар рисолаҳои мусиқии асрҳои 13–17 «Китобу-л-адвор»-и Урмавӣ, «Мақосиду-л-адвор» ва «Мақосиду-л-алҳон»-и Абдулқодири Мароғаӣ, «Рисолаи мусиқӣ»-и Абдурраҳмони Ҷомӣ, «Рисолаи мусиқӣ»-и Кавкабии Бухороӣ, «Туҳфату-с-сурур»-и Дарвешалии Чангӣ зикр шудааст, ки И. т. фарогири таркиби «Дувоздаҳмақом», 6-овоза, 24-шуъба, 17 баҳри усул, 48-гӯша, созҳои мусиқӣ, сохти онҳо, тор, парда, композитсия (таълиф), жанрҳои мусиқӣ, алоқамандии шеъру мусиқӣ мебошад. Силсилаи оҳангии «Дувоздаҳмақом» дар асрҳои 11–12 маъмул буд, лекин дар рисолаҳои мусиқии Муҳаммади Нишопурӣ, Қутбуддини Шерозӣ, Сафиюддини Урмавӣ бо истилоҳи «парда», «ҷамъ», «шадд», «давра» мавриди таҳқиқ қарор гирифт. Дар рисолаҳои мусиқии асрҳои 13–17 қаторовози ҳар як мақоми «дувоздаҳгона» бо шуъбаҳояш муайян карда шудааст. Суруду оҳангҳои «Дувоздаҳмақом» ба даставу пардаҳои сози мусиқии уд мувофиқ буда, асосан тавассусти он иҷро карда мешуданд. Аз ин рӯ, аксари мусиқишиносони пешин банду баст ва қонунҳои И. т.-ро дар асоси пардаҳои ин соз шарҳ додаанд.	


==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Илми қиёс |8|муаллиф= А. Зубайдов }}</text>
      <sha1>jhb7kx6nfzx6cd9azkouixtl15sbsix</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Импрессионизм</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331468</id>
    <revision>
      <id>1472878</id>
      <timestamp>2026-05-14T12:45:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Иловаи мақола</comment>
      <origin>1472878</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="870" sha1="6k3jwfczoc37kmyyddbgfp2ty6j7ddm" xml:space="preserve">'''Импрессионизм''' (аз фаронсавӣ: ''impressionnisme'', аз ''impression'' — таассурот) — ҷараёни санъат, ки дар [[Фаронса]]и охири асри XIX (тахминан солҳои 1860–1880) пайдо шуд ва бештар дар [[наққошӣ]] зоҳир гардид.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Импрессионизм|8|120—121}}&lt;/ref&gt; Импрессионистҳо мекӯшиданд таассуроти лаҳзаинаро аз олами воқеӣ — бозии нур, ранг ва ҳаво — мунаққалу зинда дар бум сабт намоянд; баъдан ин истилоҳ ба мусиқӣ ва адабиёт низ татбиқ шуд.&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/art/Impressionism-art Impressionism] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;</text>
      <sha1>6k3jwfczoc37kmyyddbgfp2ty6j7ddm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472879</id>
      <parentid>1472878</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:45:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Илова</comment>
      <origin>1472879</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1651" sha1="mq82nc2sd7lm80gy7pw0icwng4pr6tr" xml:space="preserve">'''Импрессионизм''' (аз фаронсавӣ: ''impressionnisme'', аз ''impression'' — таассурот) — ҷараёни санъат, ки дар [[Фаронса]]и охири асри XIX (тахминан солҳои 1860–1880) пайдо шуд ва бештар дар [[наққошӣ]] зоҳир гардид.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Импрессионизм|8|120—121}}&lt;/ref&gt; Импрессионистҳо мекӯшиданд таассуроти лаҳзаинаро аз олами воқеӣ — бозии нур, ранг ва ҳаво — мунаққалу зинда дар бум сабт намоянд; баъдан ин истилоҳ ба мусиқӣ ва адабиёт низ татбиқ шуд.&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/art/Impressionism-art Impressionism] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Пайдоиш ва номгузорӣ ==
Соли 1874 дар [[Париж]] гурӯҳе аз рассомони ҷавон, ки осорашонро академияи расмии санъат рад карда буд, намоишгоҳи мустақили худро ташкил карданд. Мунаққид Луи Лерой дар ҳаҷвияаш ин рассомонро бо такя ба номи манзараи [[Клод Моне]] «Импрессия. Тулӯи офтоб» (''Impression, soleil levant'') масхараомез «импрессионистҳо» номид — ва ин ном пас аз муддате расмият ёфт.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; То соли 1886 ҳашт намоишгоҳи гурӯҳ баргузор шуд.</text>
      <sha1>mq82nc2sd7lm80gy7pw0icwng4pr6tr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472880</id>
      <parentid>1472879</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:46:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Илова</comment>
      <origin>1472880</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2345" sha1="9pyis7iw64z12li1pvb52532xapplm0" xml:space="preserve">'''Импрессионизм''' (аз фаронсавӣ: ''impressionnisme'', аз ''impression'' — таассурот) — ҷараёни санъат, ки дар [[Фаронса]]и охири асри XIX (тахминан солҳои 1860–1880) пайдо шуд ва бештар дар [[наққошӣ]] зоҳир гардид.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Импрессионизм|8|120—121}}&lt;/ref&gt; Импрессионистҳо мекӯшиданд таассуроти лаҳзаинаро аз олами воқеӣ — бозии нур, ранг ва ҳаво — мунаққалу зинда дар бум сабт намоянд; баъдан ин истилоҳ ба мусиқӣ ва адабиёт низ татбиқ шуд.&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/art/Impressionism-art Impressionism] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Пайдоиш ва номгузорӣ ==
Соли 1874 дар [[Париж]] гурӯҳе аз рассомони ҷавон, ки осорашонро академияи расмии санъат рад карда буд, намоишгоҳи мустақили худро ташкил карданд. Мунаққид Луи Лерой дар ҳаҷвияаш ин рассомонро бо такя ба номи манзараи [[Клод Моне]] «Импрессия. Тулӯи офтоб» (''Impression, soleil levant'') масхараомез «импрессионистҳо» номид — ва ин ном пас аз муддате расмият ёфт.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; То соли 1886 ҳашт намоишгоҳи гурӯҳ баргузор шуд.

== Хусусиятҳо ==
Импрессионизм аз қоидаҳои сахти санъати академӣ даст кашид: рассомон бештар дар фазои кушод (пленэр) кор мекарданд, то нурро бевосита дарёбанд; зарбаҳои мӯйқалами озоду намоён, рангҳои равшани омехтанашуда, диққат ба тағйири нуру ҳаво дар вақтҳои гуногуни рӯз ва мавзӯъҳои ҳаррӯза — манзара, ҳаёти шаҳр, фароғат — вижагиҳои асосии онро ташкил медиҳанд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt;</text>
      <sha1>9pyis7iw64z12li1pvb52532xapplm0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472881</id>
      <parentid>1472880</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:46:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Илова</comment>
      <origin>1472881</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2880" sha1="ec3pp92z6nbrcvmg9h05u0ds1pdu6ld" xml:space="preserve">'''Импрессионизм''' (аз фаронсавӣ: ''impressionnisme'', аз ''impression'' — таассурот) — ҷараёни санъат, ки дар [[Фаронса]]и охири асри XIX (тахминан солҳои 1860–1880) пайдо шуд ва бештар дар [[наққошӣ]] зоҳир гардид.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Импрессионизм|8|120—121}}&lt;/ref&gt; Импрессионистҳо мекӯшиданд таассуроти лаҳзаинаро аз олами воқеӣ — бозии нур, ранг ва ҳаво — мунаққалу зинда дар бум сабт намоянд; баъдан ин истилоҳ ба мусиқӣ ва адабиёт низ татбиқ шуд.&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/art/Impressionism-art Impressionism] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Пайдоиш ва номгузорӣ ==
Соли 1874 дар [[Париж]] гурӯҳе аз рассомони ҷавон, ки осорашонро академияи расмии санъат рад карда буд, намоишгоҳи мустақили худро ташкил карданд. Мунаққид Луи Лерой дар ҳаҷвияаш ин рассомонро бо такя ба номи манзараи [[Клод Моне]] «Импрессия. Тулӯи офтоб» (''Impression, soleil levant'') масхараомез «импрессионистҳо» номид — ва ин ном пас аз муддате расмият ёфт.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; То соли 1886 ҳашт намоишгоҳи гурӯҳ баргузор шуд.

== Хусусиятҳо ==
Импрессионизм аз қоидаҳои сахти санъати академӣ даст кашид: рассомон бештар дар фазои кушод (пленэр) кор мекарданд, то нурро бевосита дарёбанд; зарбаҳои мӯйқалами озоду намоён, рангҳои равшани омехтанашуда, диққат ба тағйири нуру ҳаво дар вақтҳои гуногуни рӯз ва мавзӯъҳои ҳаррӯза — манзара, ҳаёти шаҳр, фароғат — вижагиҳои асосии онро ташкил медиҳанд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt;

== Намояндагон ==
Намояндагони асосии импрессионизм [[Клод Моне]], [[Пьер Огюст Ренуар]], [[Камил Писсарро]], [[Алфред Сислей]], [[Эдгар Дега]] ва [[Берта Моризо]] мебошанд; [[Эдуар Мане]] пешрав ва таъсиргузори онҳо буд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Дар мусиқӣ ба ин ҷараён [[Клод Дебюсси]] ва [[Морис Равел]]-ро нисбат медиҳанд.</text>
      <sha1>ec3pp92z6nbrcvmg9h05u0ds1pdu6ld</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472882</id>
      <parentid>1472881</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:46:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Илова</comment>
      <origin>1472882</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3420" sha1="4sosueb6wwi3l5rcizvzenidmqhxcwx" xml:space="preserve">'''Импрессионизм''' (аз фаронсавӣ: ''impressionnisme'', аз ''impression'' — таассурот) — ҷараёни санъат, ки дар [[Фаронса]]и охири асри XIX (тахминан солҳои 1860–1880) пайдо шуд ва бештар дар [[наққошӣ]] зоҳир гардид.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Импрессионизм|8|120—121}}&lt;/ref&gt; Импрессионистҳо мекӯшиданд таассуроти лаҳзаинаро аз олами воқеӣ — бозии нур, ранг ва ҳаво — мунаққалу зинда дар бум сабт намоянд; баъдан ин истилоҳ ба мусиқӣ ва адабиёт низ татбиқ шуд.&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/art/Impressionism-art Impressionism] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Пайдоиш ва номгузорӣ ==
Соли 1874 дар [[Париж]] гурӯҳе аз рассомони ҷавон, ки осорашонро академияи расмии санъат рад карда буд, намоишгоҳи мустақили худро ташкил карданд. Мунаққид Луи Лерой дар ҳаҷвияаш ин рассомонро бо такя ба номи манзараи [[Клод Моне]] «Импрессия. Тулӯи офтоб» (''Impression, soleil levant'') масхараомез «импрессионистҳо» номид — ва ин ном пас аз муддате расмият ёфт.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; То соли 1886 ҳашт намоишгоҳи гурӯҳ баргузор шуд.

== Хусусиятҳо ==
Импрессионизм аз қоидаҳои сахти санъати академӣ даст кашид: рассомон бештар дар фазои кушод (пленэр) кор мекарданд, то нурро бевосита дарёбанд; зарбаҳои мӯйқалами озоду намоён, рангҳои равшани омехтанашуда, диққат ба тағйири нуру ҳаво дар вақтҳои гуногуни рӯз ва мавзӯъҳои ҳаррӯза — манзара, ҳаёти шаҳр, фароғат — вижагиҳои асосии онро ташкил медиҳанд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt;

== Намояндагон ==
Намояндагони асосии импрессионизм [[Клод Моне]], [[Пьер Огюст Ренуар]], [[Камил Писсарро]], [[Алфред Сислей]], [[Эдгар Дега]] ва [[Берта Моризо]] мебошанд; [[Эдуар Мане]] пешрав ва таъсиргузори онҳо буд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Дар мусиқӣ ба ин ҷараён [[Клод Дебюсси]] ва [[Морис Равел]]-ро нисбат медиҳанд.

== Таъсир ==
Импрессионизм заминаро барои постимпрессионизм ([[Пол Сезанн]], [[Винсент ван Гог]], [[Пол Гоген]], Жорж Сёра) ва бисёр ҷараёнҳои санъати муосир (фовизм, кубизм ва ғ.) фароҳам овард; он инчунин ба ҳайкалтарошӣ (Огюст Роден) ва наққошии кишварҳои дигар, аз ҷумла Русия, таъсир гузошт.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt;</text>
      <sha1>4sosueb6wwi3l5rcizvzenidmqhxcwx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472883</id>
      <parentid>1472882</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:46:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Ислоҳ</comment>
      <origin>1472883</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3449" sha1="ntt1jiotgvjh4mbyvkkbvjufy7vku14" xml:space="preserve">'''Импрессионизм''' (аз фаронсавӣ: ''impressionnisme'', аз ''impression'' — таассурот) — ҷараёни санъат, ки дар [[Фаронса]]и охири асри XIX (тахминан солҳои 1860–1880) пайдо шуд ва бештар дар [[наққошӣ]] зоҳир гардид.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Импрессионизм|8|120—121}}&lt;/ref&gt; Импрессионистҳо мекӯшиданд таассуроти лаҳзаинаро аз олами воқеӣ — бозии нур, ранг ва ҳаво — мунаққалу зинда дар бум сабт намоянд; баъдан ин истилоҳ ба мусиқӣ ва адабиёт низ татбиқ шуд.&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/art/Impressionism-art Impressionism] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Пайдоиш ва номгузорӣ ==
Соли 1874 дар [[Париж]] гурӯҳе аз рассомони ҷавон, ки осорашонро академияи расмии санъат рад карда буд, намоишгоҳи мустақили худро ташкил карданд. Мунаққид Луи Лерой дар ҳаҷвияаш ин рассомонро бо такя ба номи манзараи [[Клод Моне]] «Импрессия. Тулӯи офтоб» (''Impression, soleil levant'') масхараомез «импрессионистҳо» номид — ва ин ном пас аз муддате расмият ёфт.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; То соли 1886 ҳашт намоишгоҳи гурӯҳ баргузор шуд.

== Хусусиятҳо ==
Импрессионизм аз қоидаҳои сахти санъати академӣ даст кашид: рассомон бештар дар фазои кушод (пленэр) кор мекарданд, то нурро бевосита дарёбанд; зарбаҳои мӯйқалами озоду намоён, рангҳои равшани омехтанашуда, диққат ба тағйири нуру ҳаво дар вақтҳои гуногуни рӯз ва мавзӯъҳои ҳаррӯза — манзара, ҳаёти шаҳр, фароғат — вижагиҳои асосии онро ташкил медиҳанд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt;

== Намояндагон ==
Намояндагони асосии импрессионизм [[Клод Моне]], [[Пьер Огюст Ренуар]], [[Камил Писсарро]], [[Алфред Сислей]], [[Эдгар Дега]] ва [[Берта Моризо]] мебошанд; [[Эдуар Мане]] пешрав ва таъсиргузори онҳо буд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Дар мусиқӣ ба ин ҷараён [[Клод Дебюсси]] ва [[Морис Равел]]-ро нисбат медиҳанд.

== Таъсир ==
Импрессионизм заминаро барои постимпрессионизм ([[Пол Сезанн]], [[Винсент ван Гог]], [[Пол Гоген]], Жорж Сёра) ва бисёр ҷараёнҳои санъати муосир (фовизм, кубизм ва ғ.) фароҳам овард; он инчунин ба ҳайкалтарошӣ (Огюст Роден) ва наққошии кишварҳои дигар, аз ҷумла Русия, таъсир гузошт.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt;

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}</text>
      <sha1>ntt1jiotgvjh4mbyvkkbvjufy7vku14</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472884</id>
      <parentid>1472883</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:46:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Илова</comment>
      <origin>1472884</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3618" sha1="9u50bwu85bfqrjrjog0k4ywpwz99hnq" xml:space="preserve">'''Импрессионизм''' (аз фаронсавӣ: ''impressionnisme'', аз ''impression'' — таассурот) — ҷараёни санъат, ки дар [[Фаронса]]и охири асри XIX (тахминан солҳои 1860–1880) пайдо шуд ва бештар дар [[наққошӣ]] зоҳир гардид.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Импрессионизм|8|120—121}}&lt;/ref&gt; Импрессионистҳо мекӯшиданд таассуроти лаҳзаинаро аз олами воқеӣ — бозии нур, ранг ва ҳаво — мунаққалу зинда дар бум сабт намоянд; баъдан ин истилоҳ ба мусиқӣ ва адабиёт низ татбиқ шуд.&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/art/Impressionism-art Impressionism] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Пайдоиш ва номгузорӣ ==
Соли 1874 дар [[Париж]] гурӯҳе аз рассомони ҷавон, ки осорашонро академияи расмии санъат рад карда буд, намоишгоҳи мустақили худро ташкил карданд. Мунаққид Луи Лерой дар ҳаҷвияаш ин рассомонро бо такя ба номи манзараи [[Клод Моне]] «Импрессия. Тулӯи офтоб» (''Impression, soleil levant'') масхараомез «импрессионистҳо» номид — ва ин ном пас аз муддате расмият ёфт.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; То соли 1886 ҳашт намоишгоҳи гурӯҳ баргузор шуд.

== Хусусиятҳо ==
Импрессионизм аз қоидаҳои сахти санъати академӣ даст кашид: рассомон бештар дар фазои кушод (пленэр) кор мекарданд, то нурро бевосита дарёбанд; зарбаҳои мӯйқалами озоду намоён, рангҳои равшани омехтанашуда, диққат ба тағйири нуру ҳаво дар вақтҳои гуногуни рӯз ва мавзӯъҳои ҳаррӯза — манзара, ҳаёти шаҳр, фароғат — вижагиҳои асосии онро ташкил медиҳанд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt;

== Намояндагон ==
Намояндагони асосии импрессионизм [[Клод Моне]], [[Пьер Огюст Ренуар]], [[Камил Писсарро]], [[Алфред Сислей]], [[Эдгар Дега]] ва [[Берта Моризо]] мебошанд; [[Эдуар Мане]] пешрав ва таъсиргузори онҳо буд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Дар мусиқӣ ба ин ҷараён [[Клод Дебюсси]] ва [[Морис Равел]]-ро нисбат медиҳанд.

== Таъсир ==
Импрессионизм заминаро барои постимпрессионизм ([[Пол Сезанн]], [[Винсент ван Гог]], [[Пол Гоген]], Жорж Сёра) ва бисёр ҷараёнҳои санъати муосир (фовизм, кубизм ва ғ.) фароҳам овард; он инчунин ба ҳайкалтарошӣ (Огюст Роден) ва наққошии кишварҳои дигар, аз ҷумла Русия, таъсир гузошт.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt;

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Импрессионизм|8|120—121}}
* [https://www.britannica.com/art/Impressionism-art Impressionism] // Encyclopædia Britannica</text>
      <sha1>9u50bwu85bfqrjrjog0k4ywpwz99hnq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472885</id>
      <parentid>1472884</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:47:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Гурӯҳбандӣ</comment>
      <origin>1472885</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3766" sha1="nvcyphbf1p4dxg178qda9mlk270r1r9" xml:space="preserve">'''Импрессионизм''' (аз фаронсавӣ: ''impressionnisme'', аз ''impression'' — таассурот) — ҷараёни санъат, ки дар [[Фаронса]]и охири асри XIX (тахминан солҳои 1860–1880) пайдо шуд ва бештар дар [[наққошӣ]] зоҳир гардид.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Импрессионизм|8|120—121}}&lt;/ref&gt; Импрессионистҳо мекӯшиданд таассуроти лаҳзаинаро аз олами воқеӣ — бозии нур, ранг ва ҳаво — мунаққалу зинда дар бум сабт намоянд; баъдан ин истилоҳ ба мусиқӣ ва адабиёт низ татбиқ шуд.&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/art/Impressionism-art Impressionism] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Пайдоиш ва номгузорӣ ==
Соли 1874 дар [[Париж]] гурӯҳе аз рассомони ҷавон, ки осорашонро академияи расмии санъат рад карда буд, намоишгоҳи мустақили худро ташкил карданд. Мунаққид Луи Лерой дар ҳаҷвияаш ин рассомонро бо такя ба номи манзараи [[Клод Моне]] «Импрессия. Тулӯи офтоб» (''Impression, soleil levant'') масхараомез «импрессионистҳо» номид — ва ин ном пас аз муддате расмият ёфт.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; То соли 1886 ҳашт намоишгоҳи гурӯҳ баргузор шуд.

== Хусусиятҳо ==
Импрессионизм аз қоидаҳои сахти санъати академӣ даст кашид: рассомон бештар дар фазои кушод (пленэр) кор мекарданд, то нурро бевосита дарёбанд; зарбаҳои мӯйқалами озоду намоён, рангҳои равшани омехтанашуда, диққат ба тағйири нуру ҳаво дар вақтҳои гуногуни рӯз ва мавзӯъҳои ҳаррӯза — манзара, ҳаёти шаҳр, фароғат — вижагиҳои асосии онро ташкил медиҳанд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt;

== Намояндагон ==
Намояндагони асосии импрессионизм [[Клод Моне]], [[Пьер Огюст Ренуар]], [[Камил Писсарро]], [[Алфред Сислей]], [[Эдгар Дега]] ва [[Берта Моризо]] мебошанд; [[Эдуар Мане]] пешрав ва таъсиргузори онҳо буд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Дар мусиқӣ ба ин ҷараён [[Клод Дебюсси]] ва [[Морис Равел]]-ро нисбат медиҳанд.

== Таъсир ==
Импрессионизм заминаро барои постимпрессионизм ([[Пол Сезанн]], [[Винсент ван Гог]], [[Пол Гоген]], Жорж Сёра) ва бисёр ҷараёнҳои санъати муосир (фовизм, кубизм ва ғ.) фароҳам овард; он инчунин ба ҳайкалтарошӣ (Огюст Роден) ва наққошии кишварҳои дигар, аз ҷумла Русия, таъсир гузошт.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt;

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ|Импрессионизм|8|120—121}}
* [https://www.britannica.com/art/Impressionism-art Impressionism] // Encyclopædia Britannica

[[Гурӯҳ:Импрессионизм]]
[[Гурӯҳ:Ҷараёнҳои санъат]]
[[Гурӯҳ:Наққошӣ]]
[[Гурӯҳ:Санъат]]</text>
      <sha1>nvcyphbf1p4dxg178qda9mlk270r1r9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472887</id>
      <parentid>1472885</parentid>
      <timestamp>2026-05-14T12:50:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Зинҳор Насрӣ</username>
        <id>33590</id>
      </contributor>
      <comment>Ислоҳ: ҳазфи такрор аз «Адабиёт»</comment>
      <origin>1472887</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3597" sha1="inxufbqwcb57q5w5b9uwv4tb8cifb0u" xml:space="preserve">'''Импрессионизм''' (аз фаронсавӣ: ''impressionnisme'', аз ''impression'' — таассурот) — ҷараёни санъат, ки дар [[Фаронса]]и охири асри XIX (тахминан солҳои 1860–1880) пайдо шуд ва бештар дар [[наққошӣ]] зоҳир гардид.&lt;ref name=&quot;emt&quot;&gt;{{ЭМТ|Импрессионизм|8|120—121}}&lt;/ref&gt; Импрессионистҳо мекӯшиданд таассуроти лаҳзаинаро аз олами воқеӣ — бозии нур, ранг ва ҳаво — мунаққалу зинда дар бум сабт намоянд; баъдан ин истилоҳ ба мусиқӣ ва адабиёт низ татбиқ шуд.&lt;ref name=&quot;brit&quot;&gt;[https://www.britannica.com/art/Impressionism-art Impressionism] — Encyclopædia Britannica&lt;/ref&gt;

== Пайдоиш ва номгузорӣ ==
Соли 1874 дар [[Париж]] гурӯҳе аз рассомони ҷавон, ки осорашонро академияи расмии санъат рад карда буд, намоишгоҳи мустақили худро ташкил карданд. Мунаққид Луи Лерой дар ҳаҷвияаш ин рассомонро бо такя ба номи манзараи [[Клод Моне]] «Импрессия. Тулӯи офтоб» (''Impression, soleil levant'') масхараомез «импрессионистҳо» номид — ва ин ном пас аз муддате расмият ёфт.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; То соли 1886 ҳашт намоишгоҳи гурӯҳ баргузор шуд.

== Хусусиятҳо ==
Импрессионизм аз қоидаҳои сахти санъати академӣ даст кашид: рассомон бештар дар фазои кушод (пленэр) кор мекарданд, то нурро бевосита дарёбанд; зарбаҳои мӯйқалами озоду намоён, рангҳои равшани омехтанашуда, диққат ба тағйири нуру ҳаво дар вақтҳои гуногуни рӯз ва мавзӯъҳои ҳаррӯза — манзара, ҳаёти шаҳр, фароғат — вижагиҳои асосии онро ташкил медиҳанд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt;

== Намояндагон ==
Намояндагони асосии импрессионизм [[Клод Моне]], [[Пьер Огюст Ренуар]], [[Камил Писсарро]], [[Алфред Сислей]], [[Эдгар Дега]] ва [[Берта Моризо]] мебошанд; [[Эдуар Мане]] пешрав ва таъсиргузори онҳо буд.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt; Дар мусиқӣ ба ин ҷараён [[Клод Дебюсси]] ва [[Морис Равел]]-ро нисбат медиҳанд.

== Таъсир ==
Импрессионизм заминаро барои постимпрессионизм ([[Пол Сезанн]], [[Винсент ван Гог]], [[Пол Гоген]], Жорж Сёра) ва бисёр ҷараёнҳои санъати муосир (фовизм, кубизм ва ғ.) фароҳам овард; он инчунин ба ҳайкалтарошӣ (Огюст Роден) ва наққошии кишварҳои дигар, аз ҷумла Русия, таъсир гузошт.&lt;ref name=&quot;emt&quot; /&gt;

== Эзоҳ ==
{{Эзоҳ}}

[[Гурӯҳ:Импрессионизм]]
[[Гурӯҳ:Ҷараёнҳои санъат]]
[[Гурӯҳ:Наққошӣ]]
[[Гурӯҳ:Санъат]]</text>
      <sha1>inxufbqwcb57q5w5b9uwv4tb8cifb0u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Инволютсия</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331469</id>
    <revision>
      <id>1472889</id>
      <timestamp>2026-05-15T03:52:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Инволютсия (аз {{lang-la|involuto}} – хамӣ, лахтабандӣ) —  регресс, дар биология, тахфиф ё аз байн рафтани узвҳои ҷудогона дар ҷараёни таҳаввулот (эволютсия), маҳдуд шудани мавқеи ҷойгиршавӣ ва амалкарди онҳо (масалан, дараҷаҳои гуногуни тахфифи рӯдаи баъзе кирмҳои ан...</comment>
      <origin>1472889</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1007" sha1="p726f6zgxjb2ritmfolyghv1kng3m4p" xml:space="preserve">Инволютсия (аз {{lang-la|involuto}} – хамӣ, лахтабандӣ) —  регресс, дар биология, тахфиф ё аз байн рафтани узвҳои ҷудогона дар ҷараёни таҳаввулот (эволютсия), маҳдуд шудани мавқеи ҷойгиршавӣ ва амалкарди онҳо (масалан, дараҷаҳои гуногуни тахфифи рӯдаи баъзе кирмҳои ангал, бандпойҳо ва ғ.). Тағйироти дегенеративии дар шароити номусоиди зист пайдошудаи содатаринҳо ва бактерияҳоро низ Инволютсия меноманд. Атрофияи узву бофтаҳо, масалан, дар пирсолӣ низ ба Инволютсия мансуб аст. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инволютсия |8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Биология]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>p726f6zgxjb2ritmfolyghv1kng3m4p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472890</id>
      <parentid>1472889</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T03:53:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472890</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1073" sha1="hw7qyt7d335uee1djxc0vbdc4njylrj" xml:space="preserve">'''Инволютсия''' (аз {{lang-la|involuto}} – хамӣ, лахтабандӣ) —  [[Регрессия|регресс]], дар [[биология]], тахфиф ё аз байн рафтани узвҳои ҷудогона дар ҷараёни таҳаввулот ([[эволютсия]]), маҳдуд шудани мавқеи ҷойгиршавӣ ва амалкарди онҳо (масалан, дараҷаҳои гуногуни тахфифи рӯдаи баъзе кирмҳои ангал, бандпойҳо ва ғ.). Тағйироти дегенеративии дар шароити номусоиди зист пайдошудаи [[содатаринҳо]] ва [[Бактерияҳо|бактерияҳоро]] низ Инволютсия меноманд. Атрофияи узву бофтаҳо, масалан, дар пирсолӣ низ ба Инволютсия мансуб аст. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инволютсия |8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Биология]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>hw7qyt7d335uee1djxc0vbdc4njylrj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Инвеститура</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331470</id>
    <revision>
      <id>1472891</id>
      <timestamp>2026-05-15T04:03:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Инвеститура ({{lang-la|investio}} – қабо пӯшонидан, фаро гирифтан) —  шакли қадимии таҳвили амволи ғайриманқул аз соҳибмулки аввала ба нав. Дар асрҳои миёна Инвеститура навъи санади ҳуқуқӣ дар Аврупои Ғарбӣ ба шумор мерафт, ки тавассути он қитъаи замин, вазифа, рутба,...</comment>
      <origin>1472891</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3010" sha1="ddokwyp6qei3xxotznfu4co5wtbm7we" xml:space="preserve">Инвеститура ({{lang-la|investio}} – қабо пӯшонидан, фаро гирифтан) —  шакли қадимии таҳвили амволи ғайриманқул аз соҳибмулки аввала ба нав. Дар асрҳои миёна Инвеститура навъи санади ҳуқуқӣ дар Аврупои Ғарбӣ ба шумор мерафт, ки тавассути он қитъаи замин, вазифа, рутба, ки тобеияти вассалиро мустаҳкам мекард, ба соҳиби нав супурда мешуд. Ба вассал қисме аз замин, дастпӯшак, найзаву шамшер, дирафш ва ғ. ҳамчун рамзи қудрат дар маросими хос дода мешуд. Инвеститураи калисо шакли махсуси Инвеститура буда, ба тариқи таъйин кардан ва ё ба мартабаи дигар гузаронидани рӯҳониён бо супоридани ангуштарӣ ва асо амалӣ мегардид. То охири асри 11 ҳуқуқи Инвеститураи калисо ба ҳокимияти дунявӣ (дар Англия ба шоҳ ва дар Рум ба император) тааллуқ дошт. Аввалин бархурди ошкоро, ки «мубориза барои Инвеститура» ном дошт, байни поп Григории VII (1073–85) ва император Ҳенрии IV (1056–1106) ба амал омад. Дар натиҷа соли 1075 поп супурдани Инвеститураро ба император манъ кард. 
Дар ҳуқуқи конститутсионӣ Инвеститура додани ваколатҳои ҳокимиятӣ ба шахс ва ё гурӯҳи шахсон тибқи конститутсия аст. Инвеститура ризоияти парламент барои оғози фаъолияти ҳукумат мебошад. Мафҳуми Инвеститура асосан ба ниҳоди интихобии сардори давлат – Президент ва ҳамчунин ба ҳукумат татбиқ мешавад. Ҳукумат низ метавонад аз парламент (дар ҷумҳурии парламентӣ) ё аз Президент (дар ҷумҳурии президентӣ) Инвеститура дарёфт кунад. Бино бар ин, вобаста ба субъектҳое, ки сарчашмаи ҳокимиятанд, Инвеститура ба парламент ва мардумӣ, вобаста ба субъектҳое, ки қабулкунандаанд, ба президентӣ ва ҳукуматӣ ҷудо мешавад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инвеститура |8|муаллиф= Ҳ. Қурбонов }}
[[Гурӯҳ:Санади ҳуқуқӣ]]</text>
      <sha1>ddokwyp6qei3xxotznfu4co5wtbm7we</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472892</id>
      <parentid>1472891</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T04:07:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472892</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3024" sha1="oi1la4ptiojtyutqoxxgl7du970gzh4" xml:space="preserve">'''Инвеститура''' ({{lang-la|investio}} – қабо пӯшонидан, фаро гирифтан) —  шакли қадимии таҳвили амволи ғайриманқул аз соҳибмулки аввала ба нав.  

Дар асрҳои миёна Инвеститура навъи санади ҳуқуқӣ дар [[Аврупои Ғарбӣ]] ба шумор мерафт, ки тавассути он қитъаи замин, вазифа, рутба, ки тобеияти вассалиро мустаҳкам мекард, ба соҳиби нав супурда мешуд. Ба вассал қисме аз замин, дастпӯшак, найзаву шамшер, дирафш ва ғ. ҳамчун рамзи қудрат дар маросими хос дода мешуд. Инвеститураи калисо шакли махсуси Инвеститура буда, ба тариқи таъйин кардан ва ё ба мартабаи дигар гузаронидани рӯҳониён бо супоридани ангуштарӣ ва асо амалӣ мегардид. То охири асри 11 ҳуқуқи Инвеститураи калисо ба ҳокимияти дунявӣ (дар Англия ба шоҳ ва дар Рум ба император) тааллуқ дошт. Аввалин бархурди ошкоро, ки «мубориза барои Инвеститура» ном дошт, байни поп Григории VII (1073–85) ва император Ҳенрии IV (1056–1106) ба амал омад. Дар натиҷа соли 1075 поп супурдани Инвеститураро ба император манъ кард. 

Дар ҳуқуқи конститутсионӣ Инвеститура додани ваколатҳои ҳокимиятӣ ба шахс ва ё гурӯҳи шахсон тибқи конститутсия аст. Инвеститура ризоияти парламент барои оғози фаъолияти ҳукумат мебошад. Мафҳуми Инвеститура асосан ба ниҳоди интихобии сардори давлат – Президент ва ҳамчунин ба ҳукумат татбиқ мешавад. Ҳукумат низ метавонад аз парламент (дар ҷумҳурии парламентӣ) ё аз Президент (дар ҷумҳурии президентӣ) Инвеститура дарёфт кунад. Бино бар ин, вобаста ба субъектҳое, ки сарчашмаи ҳокимиятанд, Инвеститура ба парламент ва мардумӣ, вобаста ба субъектҳое, ки қабулкунандаанд, ба президентӣ ва ҳукуматӣ ҷудо мешавад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инвеститура |8|муаллиф= Ҳ. Қурбонов }}
[[Гурӯҳ:Санади ҳуқуқӣ]]</text>
      <sha1>oi1la4ptiojtyutqoxxgl7du970gzh4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472893</id>
      <parentid>1472892</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T04:13:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472893</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3089" sha1="iuvvmsm9055m2sknfptd2ulama3d4rz" xml:space="preserve">'''Инвеститура''' ({{lang-la|investio}} – қабо пӯшонидан, фаро гирифтан) —  шакли қадимии таҳвили амволи ғайриманқул аз соҳибмулки аввала ба нав.  

Дар асрҳои миёна Инвеститура навъи санади ҳуқуқӣ дар [[Аврупои Ғарбӣ]] ба шумор мерафт, ки тавассути он қитъаи замин, вазифа, рутба, ки тобеияти вассалиро мустаҳкам мекард, ба соҳиби нав супурда мешуд. Ба вассал қисме аз замин, дастпӯшак, найзаву шамшер, [[дирафш]] ва ғ. ҳамчун рамзи қудрат дар маросими хос дода мешуд. Инвеститураи калисо шакли махсуси Инвеститура буда, ба тариқи таъйин кардан ва ё ба мартабаи дигар гузаронидани рӯҳониён бо супоридани [[Ангуштарин|ангуштарӣ]] ва [[асо]] амалӣ мегардид. То охири асри 11 ҳуқуқи Инвеститураи калисо ба ҳокимияти дунявӣ (дар [[Англия]] ба шоҳ ва дар [[Рум]] ба [[император]]) тааллуқ дошт. Аввалин бархурди ошкоро, ки «мубориза барои Инвеститура» ном дошт, байни поп [[Григории VII]] (1073–85) ва император Ҳенрии IV (1056–1106) ба амал омад. Дар натиҷа соли 1075 поп супурдани Инвеститураро ба император манъ кард. 

Дар ҳуқуқи конститутсионӣ Инвеститура додани ваколатҳои ҳокимиятӣ ба шахс ва ё гурӯҳи шахсон тибқи [[конститутсия]] аст. Инвеститура ризоияти [[парламент]] барои оғози фаъолияти ҳукумат мебошад. Мафҳуми Инвеститура асосан ба ниҳоди интихобии сардори давлат – [[Президент]] ва ҳамчунин ба [[ҳукумат]] татбиқ мешавад. Ҳукумат низ метавонад аз парламент (дар ҷумҳурии парламентӣ) ё аз Президент (дар ҷумҳурии президентӣ) Инвеститура дарёфт кунад. Бино бар ин, вобаста ба субъектҳое, ки сарчашмаи ҳокимиятанд, Инвеститура ба парламент ва мардумӣ, вобаста ба субъектҳое, ки қабулкунандаанд, ба президентӣ ва ҳукуматӣ ҷудо мешавад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инвеститура |8|муаллиф= Ҳ. Қурбонов }}
[[Гурӯҳ:Санади ҳуқуқӣ]]</text>
      <sha1>iuvvmsm9055m2sknfptd2ulama3d4rz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472894</id>
      <parentid>1472893</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T04:17:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472894</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3152" sha1="7a981bp1fd4kq74sm3aempu32xa80y9" xml:space="preserve">'''Инвеститура''' ({{lang-la|investio}} – қабо пӯшонидан, фаро гирифтан) —  шакли қадимии таҳвили амволи ғайриманқул аз соҳибмулки аввала ба нав.  

== Таърих ==
Дар асрҳои миёна Инвеститура навъи санади ҳуқуқӣ дар [[Аврупои Ғарбӣ]] ба шумор мерафт, ки тавассути он қитъаи замин, вазифа, рутба, ки тобеияти вассалиро мустаҳкам мекард, ба соҳиби нав супурда мешуд. Ба вассал қисме аз замин, дастпӯшак, найзаву шамшер, [[дирафш]] ва ғ. ҳамчун рамзи қудрат дар маросими хос дода мешуд. Инвеститураи калисо шакли махсуси Инвеститура буда, ба тариқи таъйин кардан ва ё ба мартабаи дигар гузаронидани рӯҳониён бо супоридани [[Ангуштарин|ангуштарӣ]] ва [[асо]] амалӣ мегардид. То охири асри 11 ҳуқуқи Инвеститураи калисо ба ҳокимияти дунявӣ (дар [[Англия]] ба шоҳ ва дар [[Рум]] ба [[император]]) тааллуқ дошт. Аввалин бархурди ошкоро, ки «мубориза барои Инвеститура» ном дошт, байни поп [[Григории VII]] (1073–85) ва император Ҳенрии IV (1056–1106) ба амал омад. Дар натиҷа соли 1075 поп супурдани Инвеститураро ба император манъ кард. 

== Ҳолатҳои ҳуқуқӣ ==
Дар ҳуқуқи конститутсионӣ Инвеститура додани ваколатҳои ҳокимиятӣ ба шахс ва ё гурӯҳи шахсон тибқи [[конститутсия]] аст. Инвеститура ризоияти [[парламент]] барои оғози фаъолияти ҳукумат мебошад. Мафҳуми Инвеститура асосан ба ниҳоди интихобии сардори давлат – [[Президент]] ва ҳамчунин ба [[ҳукумат]] татбиқ мешавад. Ҳукумат низ метавонад аз парламент (дар [[ҷумҳурии парламентӣ]]) ё аз Президент (дар [[ҷумҳурии президентӣ]]) Инвеститура дарёфт кунад. Бино бар ин, вобаста ба субъектҳое, ки сарчашмаи ҳокимиятанд, Инвеститура ба парламент ва мардумӣ, вобаста ба субъектҳое, ки қабулкунандаанд, ба президентӣ ва ҳукуматӣ ҷудо мешавад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инвеститура |8|муаллиф= Ҳ. Қурбонов }}
[[Гурӯҳ:Санади ҳуқуқӣ]]</text>
      <sha1>7a981bp1fd4kq74sm3aempu32xa80y9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472895</id>
      <parentid>1472894</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T04:18:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472895</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3590" sha1="kop2747k77mh72qvx9n05ccsct6jnzy" xml:space="preserve">[[Акс:Dempsey is invested in the field.jpg|260px|мини|справа|Король Великобритании [[Георг VI]] на поле боя проводит инвеституру генерала Майлза Демпси как [[орден Бани|Рыцаря-командора ордена Бани]]. Слева — генерал [[Монтгомери, Бернард Лоу|Бернард Монтгомери]]
'''Инвеститура''' ({{lang-la|investio}} – қабо пӯшонидан, фаро гирифтан) —  шакли қадимии таҳвили амволи ғайриманқул аз соҳибмулки аввала ба нав.  

== Таърих ==
Дар асрҳои миёна Инвеститура навъи санади ҳуқуқӣ дар [[Аврупои Ғарбӣ]] ба шумор мерафт, ки тавассути он қитъаи замин, вазифа, рутба, ки тобеияти вассалиро мустаҳкам мекард, ба соҳиби нав супурда мешуд. Ба вассал қисме аз замин, дастпӯшак, найзаву шамшер, [[дирафш]] ва ғ. ҳамчун рамзи қудрат дар маросими хос дода мешуд. Инвеститураи калисо шакли махсуси Инвеститура буда, ба тариқи таъйин кардан ва ё ба мартабаи дигар гузаронидани рӯҳониён бо супоридани [[Ангуштарин|ангуштарӣ]] ва [[асо]] амалӣ мегардид. То охири асри 11 ҳуқуқи Инвеститураи калисо ба ҳокимияти дунявӣ (дар [[Англия]] ба шоҳ ва дар [[Рум]] ба [[император]]) тааллуқ дошт. Аввалин бархурди ошкоро, ки «мубориза барои Инвеститура» ном дошт, байни поп [[Григории VII]] (1073–85) ва император Ҳенрии IV (1056–1106) ба амал омад. Дар натиҷа соли 1075 поп супурдани Инвеститураро ба император манъ кард. 

== Ҳолатҳои ҳуқуқӣ ==
Дар ҳуқуқи конститутсионӣ Инвеститура додани ваколатҳои ҳокимиятӣ ба шахс ва ё гурӯҳи шахсон тибқи [[конститутсия]] аст. Инвеститура ризоияти [[парламент]] барои оғози фаъолияти ҳукумат мебошад. Мафҳуми Инвеститура асосан ба ниҳоди интихобии сардори давлат – [[Президент]] ва ҳамчунин ба [[ҳукумат]] татбиқ мешавад. Ҳукумат низ метавонад аз парламент (дар [[ҷумҳурии парламентӣ]]) ё аз Президент (дар [[ҷумҳурии президентӣ]]) Инвеститура дарёфт кунад. Бино бар ин, вобаста ба субъектҳое, ки сарчашмаи ҳокимиятанд, Инвеститура ба парламент ва мардумӣ, вобаста ба субъектҳое, ки қабулкунандаанд, ба президентӣ ва ҳукуматӣ ҷудо мешавад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инвеститура |8|муаллиф= Ҳ. Қурбонов }}
[[Гурӯҳ:Санади ҳуқуқӣ]]</text>
      <sha1>kop2747k77mh72qvx9n05ccsct6jnzy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472896</id>
      <parentid>1472895</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T04:20:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472896</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3640" sha1="kjlf1dewn94v5233brftxfs1zsy8elb" xml:space="preserve">[[Акс:Dempsey is invested in the field.jpg|260px|мини|справа|Король Великобритании [[Георг VI]] на поле боя проводит инвеституру генерала Майлза Демпси как [[орден Бани|Рыцаря-командора ордена Бани]]. Слева — генерал [[Монтгомери, Бернард Лоу|Бернард Монтгомери]]
'''Инвеститура''' ({{lang-la|investio}} – қабо пӯшонидан, фаро гирифтан) —  шакли қадимии таҳвили амволи ғайриманқул аз соҳибмулки аввала ба нав.  

== Таърих ==
Дар асрҳои миёна Инвеститура навъи санади ҳуқуқӣ дар [[Аврупои Ғарбӣ]] ба шумор мерафт, ки тавассути он қитъаи замин, вазифа, рутба, ки тобеияти вассалиро мустаҳкам мекард, ба соҳиби нав супурда мешуд. Ба вассал қисме аз замин, дастпӯшак, найзаву шамшер, [[дирафш]] ва ғ. ҳамчун рамзи қудрат дар маросими хос дода мешуд. Инвеститураи калисо шакли махсуси Инвеститура буда, ба тариқи таъйин кардан ва ё ба мартабаи дигар гузаронидани рӯҳониён бо супоридани [[Ангуштарин|ангуштарӣ]] ва [[асо]] амалӣ мегардид. То охири асри 11 ҳуқуқи Инвеститураи калисо ба ҳокимияти дунявӣ (дар [[Англия]] ба шоҳ ва дар [[Рум]] ба [[император]]) тааллуқ дошт. Аввалин бархурди ошкоро, ки «мубориза барои Инвеститура» ном дошт, байни поп [[Григории VII]] (1073–85) ва император Ҳенрии IV (1056–1106) ба амал омад. Дар натиҷа соли 1075 поп супурдани Инвеститураро ба император манъ кард. 

== Ҳолатҳои ҳуқуқӣ ==
Дар ҳуқуқи конститутсионӣ Инвеститура додани ваколатҳои ҳокимиятӣ ба шахс ва ё гурӯҳи шахсон тибқи [[конститутсия]] аст. Инвеститура ризоияти [[парламент]] барои оғози фаъолияти ҳукумат мебошад. Мафҳуми Инвеститура асосан ба ниҳоди интихобии сардори давлат – [[Президент]] ва ҳамчунин ба [[ҳукумат]] татбиқ мешавад. Ҳукумат низ метавонад аз парламент (дар [[ҷумҳурии парламентӣ]]) ё аз Президент (дар [[ҷумҳурии президентӣ]]) Инвеститура дарёфт кунад. Бино бар ин, вобаста ба субъектҳое, ки сарчашмаи ҳокимиятанд, Инвеститура ба парламент ва мардумӣ, вобаста ба субъектҳое, ки қабулкунандаанд, ба президентӣ ва ҳукуматӣ ҷудо мешавад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инвеститура |8|муаллиф= Ҳ. Қурбонов }}
[[Гурӯҳ:Ҳуқуқ аз рӯи асрҳо]]
[[Гурӯҳ:Ҳуқуқ ба ахбор]]</text>
      <sha1>kjlf1dewn94v5233brftxfs1zsy8elb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472897</id>
      <parentid>1472896</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T04:20:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472897</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3641" sha1="lz56qwgyu05i7c20m13ge9qvu0hla0g" xml:space="preserve">[[Акс:Dempsey is invested in the field.jpg|260px|мини|справа|Король Великобритании [[Георг VI]] на поле боя проводит инвеституру генерала Майлза Демпси как [[орден Бани|Рыцаря-командора ордена Бани]]. Слева — генерал [[Монтгомери, Бернард Лоу|Бернард Монтгомери]].
'''Инвеститура''' ({{lang-la|investio}} – қабо пӯшонидан, фаро гирифтан) —  шакли қадимии таҳвили амволи ғайриманқул аз соҳибмулки аввала ба нав.  

== Таърих ==
Дар асрҳои миёна Инвеститура навъи санади ҳуқуқӣ дар [[Аврупои Ғарбӣ]] ба шумор мерафт, ки тавассути он қитъаи замин, вазифа, рутба, ки тобеияти вассалиро мустаҳкам мекард, ба соҳиби нав супурда мешуд. Ба вассал қисме аз замин, дастпӯшак, найзаву шамшер, [[дирафш]] ва ғ. ҳамчун рамзи қудрат дар маросими хос дода мешуд. Инвеститураи калисо шакли махсуси Инвеститура буда, ба тариқи таъйин кардан ва ё ба мартабаи дигар гузаронидани рӯҳониён бо супоридани [[Ангуштарин|ангуштарӣ]] ва [[асо]] амалӣ мегардид. То охири асри 11 ҳуқуқи Инвеститураи калисо ба ҳокимияти дунявӣ (дар [[Англия]] ба шоҳ ва дар [[Рум]] ба [[император]]) тааллуқ дошт. Аввалин бархурди ошкоро, ки «мубориза барои Инвеститура» ном дошт, байни поп [[Григории VII]] (1073–85) ва император Ҳенрии IV (1056–1106) ба амал омад. Дар натиҷа соли 1075 поп супурдани Инвеститураро ба император манъ кард. 

== Ҳолатҳои ҳуқуқӣ ==
Дар ҳуқуқи конститутсионӣ Инвеститура додани ваколатҳои ҳокимиятӣ ба шахс ва ё гурӯҳи шахсон тибқи [[конститутсия]] аст. Инвеститура ризоияти [[парламент]] барои оғози фаъолияти ҳукумат мебошад. Мафҳуми Инвеститура асосан ба ниҳоди интихобии сардори давлат – [[Президент]] ва ҳамчунин ба [[ҳукумат]] татбиқ мешавад. Ҳукумат низ метавонад аз парламент (дар [[ҷумҳурии парламентӣ]]) ё аз Президент (дар [[ҷумҳурии президентӣ]]) Инвеститура дарёфт кунад. Бино бар ин, вобаста ба субъектҳое, ки сарчашмаи ҳокимиятанд, Инвеститура ба парламент ва мардумӣ, вобаста ба субъектҳое, ки қабулкунандаанд, ба президентӣ ва ҳукуматӣ ҷудо мешавад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инвеститура |8|муаллиф= Ҳ. Қурбонов }}
[[Гурӯҳ:Ҳуқуқ аз рӯи асрҳо]]
[[Гурӯҳ:Ҳуқуқ ба ахбор]]</text>
      <sha1>lz56qwgyu05i7c20m13ge9qvu0hla0g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472898</id>
      <parentid>1472897</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T04:21:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472898</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3202" sha1="5no5ledyajl4ggado9aldk3htgdym0t" xml:space="preserve">'''Инвеститура''' ({{lang-la|investio}} – қабо пӯшонидан, фаро гирифтан) —  шакли қадимии таҳвили амволи ғайриманқул аз соҳибмулки аввала ба нав.  

== Таърих ==
Дар асрҳои миёна Инвеститура навъи санади ҳуқуқӣ дар [[Аврупои Ғарбӣ]] ба шумор мерафт, ки тавассути он қитъаи замин, вазифа, рутба, ки тобеияти вассалиро мустаҳкам мекард, ба соҳиби нав супурда мешуд. Ба вассал қисме аз замин, дастпӯшак, найзаву шамшер, [[дирафш]] ва ғ. ҳамчун рамзи қудрат дар маросими хос дода мешуд. Инвеститураи калисо шакли махсуси Инвеститура буда, ба тариқи таъйин кардан ва ё ба мартабаи дигар гузаронидани рӯҳониён бо супоридани [[Ангуштарин|ангуштарӣ]] ва [[асо]] амалӣ мегардид. То охири асри 11 ҳуқуқи Инвеститураи калисо ба ҳокимияти дунявӣ (дар [[Англия]] ба шоҳ ва дар [[Рум]] ба [[император]]) тааллуқ дошт. Аввалин бархурди ошкоро, ки «мубориза барои Инвеститура» ном дошт, байни поп [[Григории VII]] (1073–85) ва император Ҳенрии IV (1056–1106) ба амал омад. Дар натиҷа соли 1075 поп супурдани Инвеститураро ба император манъ кард. 

== Ҳолатҳои ҳуқуқӣ ==
Дар ҳуқуқи конститутсионӣ Инвеститура додани ваколатҳои ҳокимиятӣ ба шахс ва ё гурӯҳи шахсон тибқи [[конститутсия]] аст. Инвеститура ризоияти [[парламент]] барои оғози фаъолияти ҳукумат мебошад. Мафҳуми Инвеститура асосан ба ниҳоди интихобии сардори давлат – [[Президент]] ва ҳамчунин ба [[ҳукумат]] татбиқ мешавад. Ҳукумат низ метавонад аз парламент (дар [[ҷумҳурии парламентӣ]]) ё аз Президент (дар [[ҷумҳурии президентӣ]]) Инвеститура дарёфт кунад. Бино бар ин, вобаста ба субъектҳое, ки сарчашмаи ҳокимиятанд, Инвеститура ба парламент ва мардумӣ, вобаста ба субъектҳое, ки қабулкунандаанд, ба президентӣ ва ҳукуматӣ ҷудо мешавад. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инвеститура |8|муаллиф= Ҳ. Қурбонов }}
[[Гурӯҳ:Ҳуқуқ аз рӯи асрҳо]]
[[Гурӯҳ:Ҳуқуқ ба ахбор]]</text>
      <sha1>5no5ledyajl4ggado9aldk3htgdym0t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Инвертиронӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331471</id>
    <revision>
      <id>1472899</id>
      <timestamp>2026-05-15T04:27:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Инвертиронӣ дар электроэнергетика ({{lang-la|inverto}} – чаппа мегардонам, табдил медиҳам) —  табдили ҷараёни доимӣ ба ҷараёни тағйирёбандаи якфаза ё бисёрфаза, ки тавассути калидҳои идорашавандаи электрӣ анҷом дода мешавад. Инвертиронӣ раванди баръакси росткуни...</comment>
      <origin>1472899</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="777" sha1="8t4qeno8iwmx1m661g7df0qn7lsug7r" xml:space="preserve">Инвертиронӣ дар электроэнергетика ({{lang-la|inverto}} – чаппа мегардонам, табдил медиҳам) —  табдили ҷараёни доимӣ ба ҷараёни тағйирёбандаи якфаза ё бисёрфаза, ки тавассути калидҳои идорашавандаи электрӣ анҷом дода мешавад. Инвертиронӣ раванди баръакси росткунии ҷараён аст. З. а. м. ҳангоми Инвертиронӣ дар аксари мавридҳо аз 90% кам нест. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инвертиронӣ |8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ: электроэнергетика]]

{{ПБ}}</text>
      <sha1>8t4qeno8iwmx1m661g7df0qn7lsug7r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472900</id>
      <parentid>1472899</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T04:30:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472900</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="768" sha1="fl6l2p0o8laze9v824e9bplutlato3w" xml:space="preserve">'''Инвертиронӣ''' дар электроэнергетика ({{lang-la|inverto}} – чаппа мегардонам, табдил медиҳам) —  табдили ҷараёни доимӣ ба ҷараёни тағйирёбандаи якфаза ё бисёрфаза, ки тавассути калидҳои идорашавандаи электрӣ анҷом дода мешавад. Инвертиронӣ раванди баръакси росткунии ҷараён аст. З. а. м. ҳангоми Инвертиронӣ дар аксари мавридҳо аз 90% кам нест. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инвертиронӣ |8|муаллиф= }}{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Электроника]]</text>
      <sha1>fl6l2p0o8laze9v824e9bplutlato3w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Инверсияи Тектоникӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331472</id>
    <revision>
      <id>1472901</id>
      <timestamp>2026-05-15T04:37:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Инверсияи Тектоникӣ — марҳалаи тектоникии муҳимтарин дар даварон (сикл)-и рушди геосинклиналӣ, ки дар ивазшавии пасту баландшавии қишри Замин зуҳур меёбад. Дар натиҷаи Инверсияи Тектоникӣ оғози болоравии қаторкӯҳҳо, фурӯ нишастани қабатҳои ҷинсҳои кӯҳӣ в...</comment>
      <origin>1472901</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1789" sha1="e6tkcpvyubnvscs59p5drvxp38zv0gi" xml:space="preserve">Инверсияи Тектоникӣ — марҳалаи тектоникии муҳимтарин дар даварон (сикл)-и рушди геосинклиналӣ, ки дар ивазшавии пасту баландшавии қишри Замин зуҳур меёбад. Дар натиҷаи Инверсияи Тектоникӣ оғози болоравии қаторкӯҳҳо, фурӯ нишастани қабатҳои ҷинсҳои кӯҳӣ ва дар натиҷа бавуҷудоии чинҳо, воридшавии гранитҳо ба қабатҳои дигар, метаморфизми минтақаӣ ба вуҷуд меоянд. То оғози Инверсияи Тектоникӣ дар геосинклинал бештар пастшавии қишри Замин мушоҳида мешуд; баъди Инверсияи Тектоникӣ болоравии қабатҳо бештар рух дода, дар натиҷаи онҳо дар ҷои пастхамии баҳр, ки қабл аз ин геосинклиналро пӯшида буд, тадриҷан минтақаи кӯҳӣ пайдо мешавад. Қаторкӯҳҳои нисбатан баланд, маъмулан, дар ҷойҳое қомат меафрозанд, ки дар он ҷо то Инверсияи Тектоникӣ пастхамиҳои нисбатан амиқ мавҷуд буданд ва дар онҳо ҷинсҳои таҳшинӣ ва вулкании пуриқтидор (ба истилоҳ Инверсияи Тектоникии хос) ҷамъ шудаанд. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инверсияи Тектоникӣ |8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Зилзилашиносӣ]]</text>
      <sha1>e6tkcpvyubnvscs59p5drvxp38zv0gi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472902</id>
      <parentid>1472901</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T04:39:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472902</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1880" sha1="cz7ojgct77st1y0wzo6b3jwqi6i8b3r" xml:space="preserve">'''Инверсияи Тектоникӣ''' — марҳалаи тектоникии муҳимтарин дар даварон (сикл)-и рушди [[Геосинклинал|геосинклиналӣ]], ки дар ивазшавии пасту баландшавии қишри Замин зуҳур меёбад.  

Дар натиҷаи Инверсияи тектоникӣ оғози болоравии қаторкӯҳҳо, фурӯ нишастани қабатҳои [[Ҷинсҳои кӯҳии метаморфӣ|ҷинсҳои кӯҳӣ]] ва дар натиҷа бавуҷудоии чинҳо, воридшавии гранитҳо ба қабатҳои дигар, метаморфизми минтақаӣ ба вуҷуд меоянд. То оғози Инверсияи тектоникӣ дар геосинклинал бештар пастшавии қишри Замин мушоҳида мешуд; баъди Инверсияи тектоникӣ болоравии қабатҳо бештар рух дода, дар натиҷаи онҳо дар ҷои пастхамии [[баҳр]], ки қабл аз ин геосинклиналро пӯшида буд, тадриҷан минтақаи кӯҳӣ пайдо мешавад. Қаторкӯҳҳои нисбатан баланд, маъмулан, дар ҷойҳое қомат меафрозанд, ки дар он ҷо то Инверсияи тектоникӣ пастхамиҳои нисбатан амиқ мавҷуд буданд ва дар онҳо ҷинсҳои таҳшинӣ ва вулкании пуриқтидор (ба истилоҳ Инверсияи тектоникии хос) ҷамъ шудаанд. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инверсияи Тектоникӣ |8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Зилзилашиносӣ]]</text>
      <sha1>cz7ojgct77st1y0wzo6b3jwqi6i8b3r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Инверсияи релеф</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331473</id>
    <revision>
      <id>1472903</id>
      <timestamp>2026-05-15T04:48:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Инверсияи релеф (аз {{lang-la|nversia}} – ҷойивазкунӣ, ҷойгузинӣ, самтивазкунӣ) —  раванди ташаккули релефи фарсудашуда, ки шаклҳои нисбат ба сохтори геологӣ баръакс (воруна) дорад: сохторҳои мусбати геологӣ релефи манфӣ ва баръакс сохторҳои манфии геологӣ релефи м...</comment>
      <origin>1472903</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1551" sha1="kqz5iqk6f9zzd8m820d29sb2w2apwhd" xml:space="preserve">Инверсияи релеф (аз {{lang-la|nversia}} – ҷойивазкунӣ, ҷойгузинӣ, самтивазкунӣ) —  раванди ташаккули релефи фарсудашуда, ки шаклҳои нисбат ба сохтори геологӣ баръакс (воруна) дорад: сохторҳои мусбати геологӣ релефи манфӣ ва баръакс сохторҳои манфии геологӣ релефи мусбатро ба вуҷуд меоваранд. Инверсияи релеф дар натиҷаи денудатсия (маҷмӯи равандҳои харобкунандаи ҷинсҳои кӯҳӣ дар рӯи замин) ба амал омада, боиси тахриби ҷинсҳои кӯҳӣ мегардад, инчунин сатҳи хушкиро паст карда, релефи кӯҳиро ба сатҳи ҳамвор табдил медиҳад. Масалан, аз ҷинсҳои кӯҳии сахт (синклиналӣ) қ-кӯҳҳо ва баландиҳо ташаккул ёфта, дар байни ҷинсҳои кӯҳии ковок (ёзанда, мулоим)-и зуд шусташаванда (антиклиналӣ) водиҳои муваққатии маҷрои об (ҷариҳо) пайдо шуда, Инверсияи релефро ба вуҷуд меоваранд.	

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инверсияи релеф |8|муаллиф= А. Ниёзов }}
[[Гурӯҳ:Релеф]]</text>
      <sha1>kqz5iqk6f9zzd8m820d29sb2w2apwhd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472904</id>
      <parentid>1472903</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T04:51:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472904</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1681" sha1="lx5dcajk5aqy05h3o4fufmb9b2gn102" xml:space="preserve">'''Инверсияи релеф''' (аз {{lang-la|nversia}} – ҷойивазкунӣ, ҷойгузинӣ, самтивазкунӣ) —  раванди ташаккули релефи фарсудашуда, ки шаклҳои нисбат ба сохтори геологӣ баръакс (воруна) дорад: сохторҳои мусбати [[Геология|геологӣ]] релефи манфӣ ва баръакс сохторҳои манфии геологӣ релефи мусбатро ба вуҷуд меоваранд.	

Инверсияи релеф дар натиҷаи денудатсия (маҷмӯи равандҳои харобкунандаи [[Ҷинсҳои кӯҳии метаморфӣ|ҷинсҳои кӯҳӣ]] дар рӯи замин) ба амал омада, боиси тахриби ҷинсҳои кӯҳӣ мегардад, инчунин сатҳи хушкиро паст карда, релефи кӯҳиро ба сатҳи ҳамвор табдил медиҳад. Масалан, аз ҷинсҳои кӯҳии сахт (синклиналӣ) қ-кӯҳҳо ва баландиҳо ташаккул ёфта, дар байни ҷинсҳои кӯҳии ковок (ёзанда, мулоим)-и зуд шусташаванда ([[Антиклинал|антиклиналӣ]]) водиҳои муваққатии маҷрои об (ҷариҳо) пайдо шуда, Инверсияи релефро ба вуҷуд меоваранд.	

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инверсияи релеф |8|муаллиф= А. Ниёзов }}
[[Гурӯҳ:Релеф аз рӯи қитъаҳо]]</text>
      <sha1>lx5dcajk5aqy05h3o4fufmb9b2gn102</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Инверсияи майдони геомагнитӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331474</id>
    <revision>
      <id>1472905</id>
      <timestamp>2026-05-15T04:59:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Инверсияи майдони геомагнитӣ, ба самти баръакс тағйир ёфтани майдони Замин (қутбҳои магнитии сайёра ҷой иваз мекунанд). Инверсияи майдони геомагнитӣ дар натиҷаи мавҷудияти ҷинсҳои кӯҳии баръакс магнитнокшуда (яъне ҷинсҳое, ки магнитнокии боқимондаашон ба...</comment>
      <origin>1472905</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1999" sha1="mq7r9m9oevxhu6160w86aio4mt0ocaz" xml:space="preserve">Инверсияи майдони геомагнитӣ, ба самти баръакс тағйир ёфтани майдони Замин (қутбҳои магнитии сайёра ҷой иваз мекунанд). Инверсияи майдони геомагнитӣ дар натиҷаи мавҷудияти ҷинсҳои кӯҳии баръакс магнитнокшуда (яъне ҷинсҳое, ки магнитнокии боқимондаашон ба самти майдони магнитии муосир, яъне ҳозира муқобил аст) ошкор гардид. Дар натиҷаи таҳқиқи магнитнокшавии ҷинсҳои кӯҳии синнашон гуногун дар минтақаҳои гуногуни Замин таҳаввули майдони магнитиро ошкор намудан мумкин аст (нигар Палеомагнитизм). Масалан, барои селҳои гудозавии навпайдо дар Исландия ва Эфиопия фосилаҳои қутбият (қутбнокӣ)-и мустақим ва баръакси майдони геомагнитӣ муайян карда шуданд. Инверсияи майдони геомагнитӣ ҳодисаи нисбатан кам ва номунтазам рухдиҳанда мебошад. Тахмин мекунанд, ки Инверсияи майдони геомагнитӣ дар фосилаи аз даҳҳо ҳазор то даҳҳо млн сол ба амал меояд. Инверсияи майдони геомагнитии охирин тақрибан 800 ҳазор сол пеш ба вуҷуд омадааст. Табиати Инверсияи майдони геомагнитӣ то ҳол омӯхта нашудааст.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инверсияи майдони геомагнитӣ |8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Инверсия]]</text>
      <sha1>mq7r9m9oevxhu6160w86aio4mt0ocaz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472906</id>
      <parentid>1472905</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T05:06:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472906</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2009" sha1="se4oj12vb3dxb6svd4iib34x98msftw" xml:space="preserve">Инверсияи майдони геомагнитӣ, ба самти баръакс тағйир ёфтани майдони Замин (қутбҳои магнитии сайёра ҷой иваз мекунанд). Инверсияи майдони геомагнитӣ дар натиҷаи мавҷудияти ҷинсҳои кӯҳии баръакс магнитнокшуда (яъне ҷинсҳое, ки магнитнокии боқимондаашон ба самти майдони магнитии муосир, яъне ҳозира муқобил аст) ошкор гардид. Дар натиҷаи таҳқиқи магнитнокшавии ҷинсҳои кӯҳии синнашон гуногун дар минтақаҳои гуногуни Замин таҳаввули майдони магнитиро ошкор намудан мумкин аст (нигар Палеомагнитизм). Масалан, барои селҳои гудозавии навпайдо дар Исландия ва Эфиопия фосилаҳои қутбият (қутбнокӣ)-и мустақим ва баръакси майдони геомагнитӣ муайян карда шуданд. Инверсияи майдони геомагнитӣ ҳодисаи нисбатан кам ва номунтазам рухдиҳанда мебошад. Тахмин мекунанд, ки Инверсияи майдони геомагнитӣ дар фосилаи аз даҳҳо ҳазор то даҳҳо млн сол ба амал меояд. Инверсияи майдони геомагнитии охирин тақрибан 800 ҳазор сол пеш ба вуҷуд омадааст. Табиати Инверсияи майдони геомагнитӣ то ҳол омӯхта нашудааст.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инверсияи майдони геомагнитӣ |8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Элоктромагнит]]</text>
      <sha1>se4oj12vb3dxb6svd4iib34x98msftw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472907</id>
      <parentid>1472906</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T05:12:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472907</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2059" sha1="sxirxk8yjrhak1rp2c42j8p53i3j8u2" xml:space="preserve">'''Инверсияи майдони геомагнитӣ''', ба самти баръакс тағйир ёфтани майдони Замин (қутбҳои магнитии сайёра ҷой иваз мекунанд).

Инверсияи майдони геомагнитӣ дар натиҷаи мавҷудияти ҷинсҳои кӯҳии баръакс магнитнокшуда (яъне ҷинсҳое, ки магнитнокии боқимондаашон ба самти майдони магнитии муосир, яъне ҳозира муқобил аст) ошкор гардид. Дар натиҷаи таҳқиқи магнитнокшавии ҷинсҳои кӯҳии синнашон гуногун дар минтақаҳои гуногуни Замин таҳаввули майдони магнитиро ошкор намудан мумкин аст (нигар Палеомагнитизм). Масалан, барои селҳои гудозавии навпайдо дар [[Исландия]] ва [[Эфиопия]] фосилаҳои қутбият (қутбнокӣ)-и мустақим ва баръакси майдони геомагнитӣ муайян карда шуданд. Инверсияи майдони геомагнитӣ ҳодисаи нисбатан кам ва номунтазам рухдиҳанда мебошад. Тахмин мекунанд, ки Инверсияи майдони геомагнитӣ дар фосилаи аз даҳҳо ҳазор то даҳҳо млн сол ба амал меояд. Инверсияи майдони геомагнитии охирин тақрибан 800 ҳазор сол пеш ба вуҷуд омадааст. Табиати Инверсияи майдони [[Геомагнетизм|геомагнитӣ]] то ҳол омӯхта нашудааст.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инверсияи майдони геомагнитӣ |8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:Электромагнетизм]]</text>
      <sha1>sxirxk8yjrhak1rp2c42j8p53i3j8u2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Инверсия (талаби қофия дар шеър )</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331475</id>
    <revision>
      <id>1472908</id>
      <timestamp>2026-05-15T06:40:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Инверсия (аз{{lang-la|inversio}} – иваз кардани ҷой, ҷогардон кардан) — бар хилофи меъёри қабулгардида дар забон тағйир додани тартиби аъзои ҷумла бо мақсади пурқувват кардани фасоҳату пурмаъноии нутқ, пуробуранг кардани объекти тасвир, талаби қофия дар шеър ва ғ. Д...</comment>
      <origin>1472908</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2365" sha1="idgfy5r97qkr1ke8hyq3qiwxme0f4hq" xml:space="preserve">Инверсия (аз{{lang-la|inversio}} – иваз кардани ҷой, ҷогардон кардан) — бар хилофи меъёри қабулгардида дар забон тағйир додани тартиби аъзои ҷумла бо мақсади пурқувват кардани фасоҳату пурмаъноии нутқ, пуробуранг кардани объекти тасвир, талаби қофия дар шеър ва ғ. Дар забони тоҷикӣ тартиби калимаҳо дар ҷумла ба шакли: мубтадо − аъзои пайрави ҷумла − хабар мебошад. Мас.: Донишҷӯён пас аз хатми дарсҳо ба хонаҳо ва ба хобгоҳи донишгоҳ рафтанд. Агар хабари ҷумла дар аввали калима ояд: «Рафтанд....» ҳодисаи Инверсия дар ин ҷумла рух медиҳад. Дар ҷумлаҳои «Хулласи калом, назорат мекарданд ба ҳама кор», «Гургони дупо рабуданд онҳоро», «Мерафт дили шикастаи ман, Он аҳдшикан гирифт ӯро» ва монанди инҳо Инверсия ба назар мерасад. Дар забони русӣ мувофиқи тартиби муқарраргардидаи калимаҳо дар ҷумла аввал мубтадо, баъд хабар ва пас аз хабар аъзои пайрави ҷумла қарор мегиранд: «Рабочий пошел на работу» (Коргар ба кор рафт). Дар ҷумлаи «Интересную книгу я вчера видел» ҳодисаи Инверсия ба назар мерасад. Ҳодисаи Инверсияро дар забонҳои аврупоии романию германӣ низ метавон мушоҳида кард. Масалан, аз ҷумлаи забони англисӣ: «Не is ready». («Ӯ омода аст».) Ҷумлаи саволӣ − «Is he ready?» («Оё ӯ омода аст?») созем, Инверсия ба амал меояд. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инверсия |8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:унсурҳои шеър]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>idgfy5r97qkr1ke8hyq3qiwxme0f4hq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472909</id>
      <parentid>1472908</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T06:45:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472909</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2398" sha1="c2qw3hwcngrp9dk08amo6g0iwg8oq08" xml:space="preserve">'''Инверсия''' (аз {{lang-la|inversio}} – иваз кардани ҷой, ҷогардон кардан) — бар хилофи меъёри қабулгардида дар забон тағйир додани тартиби [[аъзои ҷумла]] бо мақсади пурқувват кардани фасоҳату пурмаъноии нутқ, пуробуранг кардани объекти тасвир, талаби қофия дар [[шеър]] ва ғ.  

Дар [[забони тоҷикӣ]] тартиби калимаҳо дар ҷумла ба шакли: [[мубтадо]] − аъзои пайрави ҷумла − хабар мебошад. Масалан: Донишҷӯён пас аз хатми дарсҳо ба хонаҳо ва ба хобгоҳи донишгоҳ рафтанд. Агар хабари ҷумла дар аввали калима ояд: «Рафтанд....» ҳодисаи Инверсия дар ин ҷумла рух медиҳад. Дар ҷумлаҳои «Хулласи калом, назорат мекарданд ба ҳама кор», «Гургони дупо рабуданд онҳоро», «Мерафт дили шикастаи ман, Он аҳдшикан гирифт ӯро» ва монанди инҳо Инверсия ба назар мерасад. Дар забони русӣ мувофиқи тартиби муқарраргардидаи калимаҳо дар ҷумла аввал мубтадо, баъд хабар ва пас аз хабар аъзои пайрави ҷумла қарор мегиранд: «Рабочий пошел на работу» (Коргар ба кор рафт). Дар ҷумлаи «Интересную книгу я вчера видел» ҳодисаи Инверсия ба назар мерасад. Ҳодисаи Инверсияро дар забонҳои аврупоии романию германӣ низ метавон мушоҳида кард. Масалан, аз ҷумлаи забони англисӣ: «Не is ready». («Ӯ омода аст».) Ҷумлаи саволӣ − «Is he ready?» («Оё ӯ омода аст?») созем, Инверсия ба амал меояд. 

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инверсия |8|муаллиф= }}
{{ПБ}}
[[Гурӯҳ:Шеърҳои Порсӣ]]</text>
      <sha1>c2qw3hwcngrp9dk08amo6g0iwg8oq08</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Инверсия (биология)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331476</id>
    <revision>
      <id>1472910</id>
      <timestamp>2026-05-15T06:50:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: Инверсия, дар биология, тағйир ёфтани сохтори хромосома бино бар дар 1800 чарх задани яке аз қитъаҳои дохилии он. Чунин бозсозии хромосомаҳо натиҷаи ҳамзамон рух додани ду гусастагӣ дар як хромосома мебошад. 2. Дар химия, а) тағйир ёфтани конформатсия (сохтор)-и...</comment>
      <origin>1472910</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1151" sha1="3y85mnxhczetbswkn5mxcv6o7h8odk3" xml:space="preserve">Инверсия, дар биология, тағйир ёфтани сохтори хромосома бино бар дар 1800 чарх задани яке аз қитъаҳои дохилии он. Чунин бозсозии хромосомаҳо натиҷаи ҳамзамон рух додани ду гусастагӣ дар як хромосома мебошад. 2. Дар химия, а) тағйир ёфтани конформатсия (сохтор)-и молекулаи силсилавӣ, ки дар натиҷа тамоюли ҷойгузин нисбат ба ҳалқа дигаргун мешавад. Басомади Инверсия, дар биология ба хусусияти ҷойгузинҳо ва ҳарорат вобаста аст; б) гузариши мақом (конфигуратсия)-и молекулаи атомаш «ҳирамшакл»-и севалента (масалан, нитроген ё маргимуш) ба акси оинавии муқобил.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инверсия |8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:биология]]</text>
      <sha1>3y85mnxhczetbswkn5mxcv6o7h8odk3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472911</id>
      <parentid>1472910</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T06:52:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472911</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1191" sha1="j2mhi5ctieotbbfjiwmbt98mmu3hs1s" xml:space="preserve">'''Инверсия''', дар биология, тағйир ёфтани сохтори [[хромосома]] бино бар дар 1800 чарх задани яке аз қитъаҳои дохилии он. 

Чунин бозсозии хромосомаҳо натиҷаи ҳамзамон рух додани ду гусастагӣ дар як хромосома мебошад. 2. Дар [[Кимиё|химия]], а) тағйир ёфтани конформатсия (сохтор)-и молекулаи силсилавӣ, ки дар натиҷа тамоюли ҷойгузин нисбат ба ҳалқа дигаргун мешавад. Басомади Инверсия, дар биология ба хусусияти ҷойгузинҳо ва ҳарорат вобаста аст; б) гузариши мақом (конфигуратсия)-и молекулаи атомаш «ҳирамшакл»-и севалента (масалан, [[нитроген]] ё маргимуш) ба акси оинавии муқобил.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инверсия |8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:биология]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>j2mhi5ctieotbbfjiwmbt98mmu3hs1s</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472912</id>
      <parentid>1472911</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T06:54:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472912</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1618" sha1="1h1hfg7o3j9hld4ium2wdmp23ql6sso" xml:space="preserve">[[Акс:Paracentric and pericentric inversions.png|thumb|Типы инверсий]]
[[Акс:Inversioncartoon.gif|thumb|Инверсии в [[Политенные хромосомы|политенных хромосомах]]]]
[[Акс:A arm inversion.jpg|thumb|Инверсия в А-плече политенной хромосомы [[Комары-звонцы|комара-звонца]], род [[:en:Axarus|Axarus]]]]
'''Инверсия''', дар биология, тағйир ёфтани сохтори [[хромосома]] бино бар дар 1800 чарх задани яке аз қитъаҳои дохилии он. 

Чунин бозсозии хромосомаҳо натиҷаи ҳамзамон рух додани ду гусастагӣ дар як хромосома мебошад. 2. Дар [[Кимиё|химия]], а) тағйир ёфтани конформатсия (сохтор)-и молекулаи силсилавӣ, ки дар натиҷа тамоюли ҷойгузин нисбат ба ҳалқа дигаргун мешавад. Басомади Инверсия, дар биология ба хусусияти ҷойгузинҳо ва ҳарорат вобаста аст; б) гузариши мақом (конфигуратсия)-и молекулаи атомаш «ҳирамшакл»-и севалента (масалан, [[нитроген]] ё маргимуш) ба акси оинавии муқобил.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инверсия |8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:биология]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>1h1hfg7o3j9hld4ium2wdmp23ql6sso</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472913</id>
      <parentid>1472912</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T06:55:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Сунатулло Сафарзода</username>
        <id>108676</id>
      </contributor>
      <origin>1472913</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1191" sha1="j2mhi5ctieotbbfjiwmbt98mmu3hs1s" xml:space="preserve">'''Инверсия''', дар биология, тағйир ёфтани сохтори [[хромосома]] бино бар дар 1800 чарх задани яке аз қитъаҳои дохилии он. 

Чунин бозсозии хромосомаҳо натиҷаи ҳамзамон рух додани ду гусастагӣ дар як хромосома мебошад. 2. Дар [[Кимиё|химия]], а) тағйир ёфтани конформатсия (сохтор)-и молекулаи силсилавӣ, ки дар натиҷа тамоюли ҷойгузин нисбат ба ҳалқа дигаргун мешавад. Басомади Инверсия, дар биология ба хусусияти ҷойгузинҳо ва ҳарорат вобаста аст; б) гузариши мақом (конфигуратсия)-и молекулаи атомаш «ҳирамшакл»-и севалента (масалан, [[нитроген]] ё маргимуш) ба акси оинавии муқобил.

== Эзоҳ ==
{{эзоҳ}}

== Адабиёт ==
* {{ЭМТ| Инверсия |8|муаллиф= }}
[[Гурӯҳ:биология]]
{{ПБ}}</text>
      <sha1>j2mhi5ctieotbbfjiwmbt98mmu3hs1s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бурҷи Радкани Шарқӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331477</id>
    <revision>
      <id>1472914</id>
      <timestamp>2026-05-15T08:07:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Шухрат Саъдиев</username>
        <id>5132</id>
      </contributor>
      <comment>Бо тарҷумаи саҳифаи &quot;[[:fa:Special:Redirect/revision/43229005|میل رادکان شرقی]]&quot; сохта шудааст</comment>
      <origin>1472914</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10142" sha1="2cwkr4vf4dhyk27olpws1c6hlmqbwdl" xml:space="preserve">&lt;templatestyles src=&quot;Module:Message box/ambox.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt; &lt;templatestyles src=&quot;پودمان:Hatnote/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt; &lt;templatestyles src=&quot;Module:Infobox/styles.css&quot;&gt;&lt;/templatestyles&gt; 

'''Бурҷи Радкан''' ёдгории таърихӣ буда, дар 74 км шимоли [[Машҳад]] ва 26 км шимолу ғарби [[Чинарон|Чиноран]] ҷойгир аст. Бурҷи Радкан бо баландии 25 метр, ки бо корпуси силиндрӣ ва гунбади конусӣ сохта шудааст, ёдгории таърихӣ буда, ба асри 7-и ҳиҷрӣ тааллуқ дорад. Намуди берунии бино 12-тарафа то баландии 3 метр буда, дар зери гунбаз 36 тарқиш ё нимсилиндр дорад ва дохили он ҳашткунҷа аст. 

Бурҷи Радкан дар Чинорон ба даштҳои байни [[Тӯс|Тоос]] ва Радкан менигарад ва ҳамтои он низ дар [[Курдкӯй|Кордкӯй]], ки бо номи Радкани Ғарбӣ маъруф аст, ҷойгир аст. Ин боис шудааст, ки баъзеҳо номи Радканро бо роҳ ва пайроҳа алоқаманд кунанд, зеро &quot;рад&quot;  ва &quot;сурх&quot;  дар забони паҳлавӣ маънои тартиб ва тартибро доранд ва Бурҷи Радкан маҳз ҳамин тавр дар пайроҳа ва роҳ мекунад, чунон ки аз номаш бармеояд.

== Меъморӣ ==
Баландии бурҷ 35 метр, диаметри дарунии он 14 метр ва диаметри берунии он 20 метр аст. Қисми берунии бино ба шакли мукааби 12-тарафа то баландии 2,5 метр сохта шудааст ва аз он ҷо то поёни гунбаз, он ба шакли 36 нимсутун сохта шудааст. Бурҷи Радкан гунбази конусшакл дорад, ки сохтмони он эҳтимолан дар соли 607 ҳиҷрӣ ба анҷом расидааст. Санаи сохтмони Бурҷи Радканро олмонӣ Макс фон Бершайм дар соли 600 ва Энди ва Ҳертсфелд дар соли 680 зикр кардаанд. Ҳертсфелд бурҷро қабри ҳокими муғул медонад, баъзеҳо ӯро Амир [[Арғунхон|Арғуни]] муғулҳо медонанд. Ховаршиноси фаронсавӣ Годар онро қабри зан ва Офтобшинос онро кори Дайламиҳо медонад. Илова бар роҳнамоии сайёҳон ва қабр, баъзеҳо инчунин ба ин бурҷ вазифаи тақвимӣ ва астрономиро нисбат медиҳанд, зеро сӯрохиҳо ба андозаи дувоздаҳ аломати зодиак мавҷуданд. Дар авҷи фаъолияташ, Бурҷи Радкан ягона бурҷе буд, ки фасл, сол ва Наврӯзро дар ҷаҳон муайян мекард. 
[[Акс:میل_رادکان_شرقی.jpg|мини|Пояи зебои бурҷ бо чуқурчаҳо дар дохили он]]
[[Акс:میل_رادکان_شرقی_5.jpg|марказ|мини|Бар хилофи аксари ёдгориҳои таърихии Эрон, ки [[Меъмор|меъморонашон]] аз сабаби принсипи &quot;фурӯтанӣ&quot; аз истифодаи номҳои худ дар ин асарҳо худдорӣ кардаанд, номи меъморро дар болои пояи ин бурҷ ва дар канори гунбази он ба таври возеҳ дидан мумкин аст.]]

== Коркард ==
Бурҷи Радкан, ки гӯё қабри яке аз Илхониён аст, ягона бурҷест, ки қодир аст чор фасл, соли кабиса ва оғози [[Наврӯз]]&lt;nowiki/&gt;ро муайян кунад. Ин бурҷ асари риёзидон, ситорашинос ва олими бузурги эронӣ, [[Насируддини Тӯсӣ|Хоҷа Насируддин Тусӣ]] аст. 

Бурҷ бар асоси 12 девори берунии хиштии дорои паҳноӣ ва баландӣ сохта шудааст, ки бурҷро ба 12 қисмати 30-дараҷа тақсим мекунанд ва ҳар як девор 30 дараҷаи кунҷи уфуқро фаро мегирад. Ду дар дар деворҳои муқобил сохта шудаанд ва дар девор 365 сутуни найшакл мавҷуданд, ки бурҷро ба 36 қисмати 10-дараҷа тақсим мекунанд.

Интихоби макони дарҳо ва люкҳо дар бурҷ тасодуфӣ нест; дарҳо рост ба самти тулӯи офтоби Ялда (оғози зимистон) ва ғуруби аввали тобистон дар минтақаи бурҷ сохта шудаанд ва ин бурҷ ягона бурҷест, ки тавассути он чор фасл, соли кабиса ва оғози Наврӯзро муайян кардан мумкин аст. 

Бурҷи Радкан дорои хусусиятҳое мебошад, ки манбаи ифтихор барои эрониҳо мебошанд ва то ҳол, сарфи назар аз таҳқиқоти анҷомдодашуда, танҳо як қисми шахсияти астрономии бурҷ ошкор шудааст. Бадани ин бурҷ хеле содда аст ва аз хиштҳои оддии чинӣ иборат аст ва ороишҳои хиштӣ ва гипсӣ дорад. Барои таъмини мустаҳкамии бештар, фосилаи байни хиштҳо бо фишори ангушт ба дарун фишурда шудааст, ки ин ба назар мерасад. Дар фосилаҳои муайян сӯрохиҳое мавҷуданд, ки ҷои тахтабандӣ мебошанд, ки ҳангоми сохтмони бино насб карда шудаанд. Вуруди ҳилолшакли он дар тарафи ҷанубии гунбаз ҷойгир аст. Қисмати зеботарини бино дар қисми болоии он ҷойгир аст, ки аз ду қатор сутун ва ду навиштаҷоти куфӣ ва паҳлавӣ иборат аст, ки аз ҷумлаи ороишҳои хиштӣ ва гилӣ мебошанд, ки дар онҳо номи асосгузор ва санаи сохтмон навишта шудааст. Тарроҳии дохилии гунбази Радкан даврашакл буда, дорои фасади оддӣ буда, бо гил ва оҳак гаҷ карда шудааст. Дар тамоми бадани бино аз хишт ва гил ва маҳлули оҳак истифода шудааст.

== Замина ==
Эътимод ас-Салтанаҳ ин биноро қабри султон ё ашрофи мӯътабар меҳисобид ва Ҳертсфелд онро макони дафни Арғунхон (Арғун Оғо), ки соли 673 вафот кардааст, медонист. Ховаршиноси фаронсавӣ Годар онро қабри зан ва хабарнигор онро асари Дайламиён медонист. Доналд Вилбер ин биноро қадимтарин қабри бурҷӣ дар Эрон медонад, ки дар беруни он нимсутунҳо сохта шудаанд. Илова бар ин, ӯ ин биноро намунаи тарҳи Бурҷи Кашмар (Кашмар) медонад. Аммо, он чизе ки аниқ аст, ин аст, ки ин бино асари асри ҳафтуми ҳиҷрӣ аст. Ин бурҷ ду даромадгоҳ дорад, ки яке аз онҳо ба харобаҳои биное кушода мешавад, ки Эътимод ас-Салтанаҳ тахмин кардааст, ки шояд масҷиди бузурги шаҳр бошад. Ин бино бо мурури замон осеб дида буд, аз ин рӯ қисми болоии даромадгоҳ ва гунбази дарунӣ қариб хароб шуда буданд. Аз ин рӯ, соли 1346 ҳиҷрӣ, Созмони миллии ҳифзи ёдгориҳои қадимии Эрон онро бо фармони малика Фараҳ Паҳлавӣ барқарор кард. 
[[Акс:Radakan_Tower_(Chenaran_County).jpg|мини|Гузариши нури офтоб аз ду дари бурҷ дар субҳи рӯзи якуми январ, ки оғози офтоби зимистонро нишон медиҳад.]]

== Нигораҳо ==
&lt;templatestyles src=&quot;پانویس/styles.css&quot; /&gt;

== Ҷусторҳои марбут ==

* [https://hamsafarshim.ir/radkan-tower/ Аҷоибот дар Бурҷи Радкан]
* Орзуи Радкан Кордкой
* Бурҷи Бастам Кашане
* [[Гунбади Ковӯс|Гунбази Қобус]]
* Бурҷи Алиобод
* Бурҷи қабри Аладдин
* Рӯйхати ёдгориҳои миллии шаҳристони Ченарон

== Манобеъ ==
{{Эзоҳ}}{{برج‌ها در ایران}}

== Пайванди беруна ==

* [https://jamejamshid.com/ Ҷамшед], вебсайти Манучеҳри Ориен, ки иддао дорад, ки бурҷ вазифаи астрономӣ дошт.
{{برج‌ها در ایران}}
[[Гурӯҳ:Бурҷҳо дар Эрон]]
[[Гурӯҳ:Бурҷҳои таърихии Шаҳристони Чинорон]]
[[Гурӯҳ:Ҷойҳои таърихии Эрон]]</text>
      <sha1>2cwkr4vf4dhyk27olpws1c6hlmqbwdl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472915</id>
      <parentid>1472914</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T08:12:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Шухрат Саъдиев</username>
        <id>5132</id>
      </contributor>
      <origin>1472915</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9767" sha1="bu7mtqnjzy4rzasr3hfggincfhsqufu" xml:space="preserve">{{Ёдмон}}
'''Бурҷи Радкан''' ёдгории таърихӣ буда, дар 74 км шимоли [[Машҳад]] ва 26 км шимолу ғарби [[Чинарон|Чиноран]] ҷойгир аст. Бурҷи Радкан бо баландии 25 метр, ки бо корпуси силиндрӣ ва гунбади конусӣ сохта шудааст, ёдгории таърихӣ буда, ба асри 7-и ҳиҷрӣ тааллуқ дорад. Намуди берунии бино 12-тарафа то баландии 3 метр буда, дар зери гунбаз 36 тарқиш ё нимсилиндр дорад ва дохили он ҳашткунҷа аст. 

Бурҷи Радкан дар Чинорон ба даштҳои байни [[Тӯс]] ва Радкан менигарад ва ҳамтои он низ дар [[Курдкӯй|Кордкӯй]], ки бо номи Радкани Ғарбӣ маъруф аст, ҷойгир аст. Ин боис шудааст, ки баъзеҳо номи Радканро бо роҳ ва пайроҳа алоқаманд кунанд, зеро &quot;рад&quot;  ва &quot;сурх&quot;  дар забони паҳлавӣ маънои тартиб ва тартибро доранд ва Бурҷи Радкан маҳз ҳамин тавр дар пайроҳа ва роҳ мекунад, чунон ки аз номаш бармеояд.

== Меъморӣ ==
Баландии бурҷ 35 метр, диаметри дарунии он 14 метр ва диаметри берунии он 20 метр аст. Қисми берунии бино ба шакли мукааби 12-тарафа то баландии 2,5 метр сохта шудааст ва аз он ҷо то поёни гунбаз, он ба шакли 36 нимсутун сохта шудааст. Бурҷи Радкан гунбази конусшакл дорад, ки сохтмони он эҳтимолан дар соли 607 ҳиҷрӣ ба анҷом расидааст. Санаи сохтмони Бурҷи Радканро олмонӣ Макс фон Бершайм дар соли 600 ва Энди ва Ҳертсфелд дар соли 680 зикр кардаанд. Ҳертсфелд бурҷро қабри ҳокими муғул медонад, баъзеҳо ӯро Амир [[Арғунхон|Арғуни]] муғулҳо медонанд. Ховаршиноси фаронсавӣ Годар онро қабри зан ва Офтобшинос онро кори Дайламиҳо медонад. Илова бар роҳнамоии сайёҳон ва қабр, баъзеҳо инчунин ба ин бурҷ вазифаи тақвимӣ ва астрономиро нисбат медиҳанд, зеро сӯрохиҳо ба андозаи дувоздаҳ аломати зодиак мавҷуданд. Дар авҷи фаъолияташ, Бурҷи Радкан ягона бурҷе буд, ки фасл, сол ва Наврӯзро дар ҷаҳон муайян мекард. 
[[Акс:میل_رادکان_شرقی.jpg|мини|Пояи зебои бурҷ бо чуқурчаҳо дар дохили он]]
[[Акс:میل_رادکان_شرقی_5.jpg|марказ|мини|Бар хилофи аксари ёдгориҳои таърихии Эрон, ки [[Меъмор|меъморонашон]] аз сабаби принсипи &quot;фурӯтанӣ&quot; аз истифодаи номҳои худ дар ин асарҳо худдорӣ кардаанд, номи меъморро дар болои пояи ин бурҷ ва дар канори гунбази он ба таври возеҳ дидан мумкин аст.]]

== Коркард ==
Бурҷи Радкан, ки гӯё қабри яке аз Илхониён аст, ягона бурҷест, ки қодир аст чор фасл, соли кабиса ва оғози [[Наврӯз]]&lt;nowiki/&gt;ро муайян кунад. Ин бурҷ асари риёзидон, ситорашинос ва олими бузурги эронӣ, [[Насируддини Тӯсӣ|Хоҷа Насируддин Тусӣ]] аст. 

Бурҷ бар асоси 12 девори берунии хиштии дорои паҳноӣ ва баландӣ сохта шудааст, ки бурҷро ба 12 қисмати 30-дараҷа тақсим мекунанд ва ҳар як девор 30 дараҷаи кунҷи уфуқро фаро мегирад. Ду дар дар деворҳои муқобил сохта шудаанд ва дар девор 365 сутуни найшакл мавҷуданд, ки бурҷро ба 36 қисмати 10-дараҷа тақсим мекунанд.

Интихоби макони дарҳо ва люкҳо дар бурҷ тасодуфӣ нест; дарҳо рост ба самти тулӯи офтоби Ялда (оғози зимистон) ва ғуруби аввали тобистон дар минтақаи бурҷ сохта шудаанд ва ин бурҷ ягона бурҷест, ки тавассути он чор фасл, соли кабиса ва оғози Наврӯзро муайян кардан мумкин аст. 

Бурҷи Радкан дорои хусусиятҳое мебошад, ки манбаи ифтихор барои эрониҳо мебошанд ва то ҳол, сарфи назар аз таҳқиқоти анҷомдодашуда, танҳо як қисми шахсияти астрономии бурҷ ошкор шудааст. Бадани ин бурҷ хеле содда аст ва аз хиштҳои оддии чинӣ иборат аст ва ороишҳои хиштӣ ва гипсӣ дорад. Барои таъмини мустаҳкамии бештар, фосилаи байни хиштҳо бо фишори ангушт ба дарун фишурда шудааст, ки ин ба назар мерасад. Дар фосилаҳои муайян сӯрохиҳое мавҷуданд, ки ҷои тахтабандӣ мебошанд, ки ҳангоми сохтмони бино насб карда шудаанд. Вуруди ҳилолшакли он дар тарафи ҷанубии гунбаз ҷойгир аст. Қисмати зеботарини бино дар қисми болоии он ҷойгир аст, ки аз ду қатор сутун ва ду навиштаҷоти куфӣ ва паҳлавӣ иборат аст, ки аз ҷумлаи ороишҳои хиштӣ ва гилӣ мебошанд, ки дар онҳо номи асосгузор ва санаи сохтмон навишта шудааст. Тарроҳии дохилии гунбази Радкан даврашакл буда, дорои фасади оддӣ буда, бо гил ва оҳак гаҷ карда шудааст. Дар тамоми бадани бино аз хишт ва гил ва маҳлули оҳак истифода шудааст.

== Замина ==
Эътимод ас-Салтанаҳ ин биноро қабри султон ё ашрофи мӯътабар меҳисобид ва Ҳертсфелд онро макони дафни Арғунхон (Арғун Оғо), ки соли 673 вафот кардааст, медонист. Ховаршиноси фаронсавӣ Годар онро қабри зан ва хабарнигор онро асари Дайламиён медонист. Доналд Вилбер ин биноро қадимтарин қабри бурҷӣ дар Эрон медонад, ки дар беруни он нимсутунҳо сохта шудаанд. Илова бар ин, ӯ ин биноро намунаи тарҳи Бурҷи Кашмар (Кашмар) медонад. Аммо, он чизе ки аниқ аст, ин аст, ки ин бино асари асри ҳафтуми ҳиҷрӣ аст. Ин бурҷ ду даромадгоҳ дорад, ки яке аз онҳо ба харобаҳои биное кушода мешавад, ки Эътимод ас-Салтанаҳ тахмин кардааст, ки шояд масҷиди бузурги шаҳр бошад. Ин бино бо мурури замон осеб дида буд, аз ин рӯ қисми болоии даромадгоҳ ва гунбази дарунӣ қариб хароб шуда буданд. Аз ин рӯ, соли 1346 ҳиҷрӣ, Созмони миллии ҳифзи ёдгориҳои қадимии Эрон онро бо фармони малика Фараҳ Паҳлавӣ барқарор кард. 
[[Акс:Radakan_Tower_(Chenaran_County).jpg|мини|Гузариши нури офтоб аз ду дари бурҷ дар субҳи рӯзи якуми январ, ки оғози офтоби зимистонро нишон медиҳад.]] 

== Ҷусторҳои марбут ==

* Орзуи Радкан Кордкой
* Бурҷи Бастам Кашане
* [[Гунбади Ковӯс|Гунбази Қобус]]
* Бурҷи Алиобод
* Бурҷи қабри Аладдин
* Рӯйхати ёдгориҳои миллии шаҳристони Чинорон    

* [https://hamsafarshim.ir/radkan-tower/ Аҷоибот дар Бурҷи Радкан]
== Пайванди беруна ==

* [https://jamejamshid.com/ Ҷамшед], вебсайти Манучеҳри Ориен, ки иддао дорад, ки бурҷ вазифаи астрономӣ дошт.

[[Гурӯҳ:Бурҷҳо дар Эрон]]
[[Гурӯҳ:Бурҷҳои таърихии Шаҳристони Чинорон]]
[[Гурӯҳ:Ҷойҳои таърихии Эрон]]</text>
      <sha1>bu7mtqnjzy4rzasr3hfggincfhsqufu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Гурӯҳ:Бурҷҳои таърихии Шаҳристони Чинорон</title>
    <ns>14</ns>
    <id>331478</id>
    <revision>
      <id>1472916</id>
      <timestamp>2026-05-15T08:14:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Шухрат Саъдиев</username>
        <id>5132</id>
      </contributor>
      <comment>Гурӯҳбандӣ</comment>
      <origin>1472916</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="78" sha1="khwjce76tcxyeukbkzu3o2i8xc68ttl" xml:space="preserve">Гурӯҳ:Биноҳои таърихии Шаҳристони Чинорон</text>
      <sha1>khwjce76tcxyeukbkzu3o2i8xc68ttl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1472917</id>
      <parentid>1472916</parentid>
      <timestamp>2026-05-15T08:16:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Шухрат Саъдиев</username>
        <id>5132</id>
      </contributor>
      <origin>1472917</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="82" sha1="fpcpi1xgzz5unjxs4uho9qf406ze41g" xml:space="preserve">[[Гурӯҳ:Биноҳои таърихии Шаҳристони Чинорон]]</text>
      <sha1>fpcpi1xgzz5unjxs4uho9qf406ze41g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Гурӯҳ:Биноҳои таърихии Шаҳристони Чинорон</title>
    <ns>14</ns>
    <id>331479</id>
    <revision>
      <id>1472918</id>
      <timestamp>2026-05-15T08:20:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Шухрат Саъдиев</username>
        <id>5132</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: [[Гурӯҳ:Сохтмонҳо ва созаҳо дар Эрон]]</comment>
      <origin>1472918</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="67" sha1="27u0sl9n4rvz2mpx5h7t3awzak4m0yu" xml:space="preserve">[[Гурӯҳ:Сохтмонҳо ва созаҳо дар Эрон]]</text>
      <sha1>27u0sl9n4rvz2mpx5h7t3awzak4m0yu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Элноз Рикобӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331480</id>
    <revision>
      <id>1472919</id>
      <timestamp>2026-05-15T09:56:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Navruzov Abdulmalik</username>
        <id>57291</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: {{short description|Кӯҳнаварди эронӣ}} {{Use dmy dates|date=October 2022}} {{Infobox person | name = Элноз Рикобӣ | native_name = {{lang|fa|الناز رکابی}} | image = ElnazRekabi2019.jpg | caption = Рикобӣ дар соли 2019 | birth_date = {{birth date and age|1989|8|20|df=y}} | birth_place = [[Занҷон]], [[Эрон]] | nationality = эронӣ | occupation = Кӯҳнавардии варзишӣ|кӯҳнаварди в...</comment>
      <origin>1472919</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13372" sha1="stue86aryp523yk2pivncuiontk1zrz" xml:space="preserve">{{short description|Кӯҳнаварди эронӣ}}
{{Use dmy dates|date=October 2022}}
{{Infobox person
| name = Элноз Рикобӣ
| native_name = {{lang|fa|الناز رکابی}}
| image = ElnazRekabi2019.jpg
| caption = Рикобӣ дар соли 2019
| birth_date = {{birth date and age|1989|8|20|df=y}}
| birth_place = [[Занҷон]], [[Эрон]]
| nationality = эронӣ
| occupation = [[Кӯҳнавардии варзишӣ|кӯҳнаварди варзишӣ]]
| height = 161 см
}}

'''Элноз Рикобӣ''' (الناز رکابی; таваллуд 20 августи 1989) — кӯҳнаварди варзишии эронӣ аст.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.euronews.com/2016/04/23/iranian-climber-s-world-cup-dream-comes-true|title=Iranian climber's World Cup dream comes true|work=[[Euronews]]|date=23 April 2016|access-date=5 June 2022}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tasnimnews.com/en/news/2017/10/29/1559164/iran-s-elnaz-rekabi-wins-gold-at-sport-climbing-asia-cup|title=Iran's Elnaz Rekabi Wins Gold at Sport Climbing Asia Cup|work=[[Tasnim News Agency]]|date=29 October 2017|access-date=5 June 2022}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tasnimnews.com/en/news/2018/04/23/1707197/iranian-climber-elnaz-rekabi-gender-not-important-in-competitive-climbing|title=Iranian Climber Elnaz Rekabi: Gender Not Important in Competitive Climbing|work=[[Tasnim News Agency]]|date=23 April 2018|access-date=5 June 2022}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://financialtribune.com/articles/sports/85110/rock-climber-rekabi-keen-on-jakarta-asian-games-2020-tokyo-olympics|title=Rock Climber Rekabi Keen on Jakarta Asian Games, 2020 Tokyo Olympics|work=[[Financial Tribune]]|date=22 April 2018|access-date=5 June 2022}}&lt;/ref&gt; Ӯ дар Қаҳрамонии ҷаҳон оид ба кӯҳнавардии IFSC 2021 иштирок намуда, дар сабқати комбинатсияи занон соҳиби [[медали биринҷӣ]] гардид.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.tehrantimes.com/news/465340/Iranian-woman-Rekabi-wins-first-ever-medal-at-IFSC-World-Championships|title=Iranian woman Rekabi wins first ever medal at IFSC World Championships|work=[[Tehran Times]]|date=22 September 2021|access-date=5 June 2022}}&lt;/ref&gt; Рикобӣ инчунин се маротиба дар Қаҳрамонии Осиё оид ба кӯҳнавардии IFSC ба минбар баромадааст ва соҳиби як медали нуқра ва ду медали биринҷӣ мебошад.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite news |last= |first= |date=18 October 2022 |title=Worry grows for a female Iranian athlete who climbed without a hijab |language=en |work=NPR |url=https://www.npr.org/2022/10/18/1129624385/worry-grows-for-a-female-iranian-athlete-who-climbed-without-hijab |access-date=18 October 2022}}&lt;/ref&gt;

Ӯ соли 2022 пас аз нақзи [[Ҳиҷоб дар Эрон|қоидаи ҳатмии ҳиҷоб дар Эрон]] ҳангоми иштирок дар Қаҳрамонии Осиё оид ба кӯҳнавардии IFSC 2022 дар Сеули Кореяи Ҷанубӣ сархати хабарҳои ҷаҳон гардид. Азбаски ин ҳодиса ҳамзамон бо Эътирозҳои Маҳсо Аминӣ рух дод, онро ҳамчун иқдоми қасдона барои изҳори ҳамбастагӣ бо эътирозҳо маънидод карданд.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.msnbc.com/opinion/msnbc-opinion/iranian-rock-climber-s-hijab-protest-was-brave-will-be-n1300073 | title=Opinion &amp;#124; Why Iran's leaders are so scared of a rock climber | website=[[MSNBC]] }}&lt;/ref&gt;

==Баҳси ҳиҷоб==
Соли 2022 ӯ дар Қаҳрамонии Осиё оид ба кӯҳнавардӣ дар Сеули Кореяи Ҷанубӣ иштирок кард ва мақоми чорумро гирифт. Ҷолиб он буд, ки ӯ бидуни ҳиҷоби ҳатмии Эрон ҳозир шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/world-news/iran-anti-hijab-protests-elnaz-rekabi-news-watch-athlete-competes-without-hijab-defying-iran-s-diktat-for-female-players-101665982112850.html|title=Watch: Athlete competes without hijab, defying Iran's diktat for female players|work=[[Hindustan Times]]|date=17 October 2022|access-date=17 October 2022}}&lt;/ref&gt; Ин чорабинӣ дар замони идомаи Эътирозҳои Маҳсо Аминӣ дар Эрон баргузор шуд, ки қисми муҳими он муқовимат ва нақзи қасдонаи ҳиҷоби ҳатмӣ буд. Рӯзи 18 октябр, ду рӯз пас аз мусобиқа, хабар дода шуд, ки Рикобӣ нопадид шудааст.&lt;ref&gt;{{cite web |date=18 October 2022 |title=Iranian female rock climber goes missing – BBC |url=https://www.jpost.com/middle-east/iran-news/article-719896}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;guardian&quot;&gt;{{Cite web |date=18 October 2022 |title=Fears for Iranian climber Elnaz Rekabi after she competed in Seoul without a hijab |url=https://www.theguardian.com/world/2022/oct/18/fears-for-iranian-climber-elnaz-rekabi-after-she-competed-in-seoul-without-a-hijab |access-date=18 October 2022 |website=the Guardian |language=en}}&lt;/ref&gt; Ҳамон рӯз дар ҳисоби [[Instagram]]-и ӯ паёме нашр шуд, ки дар он гуфта мешуд, ӯ ҳама чизро дар нишасти хабарӣ шарҳ хоҳад дод ва ҳамроҳ бо дигар аъзои даста ба Эрон бармегардад. Дар паём инчунин гуфта мешуд, ки рӯймолаш тасодуфан афтодааст ва бинобар вақти номувофиқ ва даъвати ғайричашмдошт ба сабқат, ӯ бидуни он рақобат кардааст.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Gritten |first=David |date=18 October 2022 |title=Elnaz Rekabi: Iranian climber 'says hijab fell off accidentally' at competition |language=en-GB |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-middle-east-63297219 |access-date=18 October 2022}}&lt;/ref&gt; [[BBC Persian]] хабар дод, ки шиноснома ва телефони мобилии Рикобӣ мусодира шудаанд ва парвози бозгашти ӯ аз [[Сеул]] як рӯз пештар кӯчонида шудааст.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; Рӯзи 19 октябр Рикобӣ ба Теҳрон баргашт ва дар [[Фурудгоҳи байналмилалии Имом Хумайнӣ]] изҳороти худро ба расонаҳои давлатӣ такрор кард ва сипас аз ҷониби издиҳоми шодмон, ки «Элноз қаҳрамон!» нидо мекарданд, истиқболи қаҳрамонона гирифт; дар байни онҳо занони беҳиҷоб низ буданд. Гуфта шуд, ки Рикобӣ аз дохили мошин ба мардум даст афшонд.&lt;ref&gt;{{Cite news |last=GAMBRELL |first=JON |date=19 October 2022 |title=Iran's Elnaz Rekabi, who competed without hijab, in Tehran |work=[[AP News]] |url=https://apnews.com/article/iran-sports-dubai-united-arab-emirates-south-korea-32095d4c12d11a5695cdd59e2ece79e7}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.bbc.com/news/world-middle-east-63309101 Elnaz Rekabi: Crowd greet Iranian climber who broke hijab rule on return] BBC News, 19 October 2022&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Bisset |first=Victoria |date=2022-10-19 |title=Iranian climber who competed without hijab welcomed by crowds in Tehran |url=https://www.washingtonpost.com/world/2022/10/19/iranian-climber-elnaz-rekabi-crowds-iran/ |access-date=2025-05-17 |work=The Washington Post |language=en-US |issn=0190-8286}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Wintour |first=Patrick |date=2022-10-19 |title=Iranian climber who competed without hijab met by jubilant crowds in Tehran |url=https://www.theguardian.com/world/2022/oct/19/elnaz-rekabi-iranian-climber-who-competed-without-a-hijab-met-by-jubilant-crowds-in-tehran-iran |access-date=2025-05-17 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}&lt;/ref&gt; Бовар меравад, ки Рикобӣ дуюмин варзишгари зани эронӣ аст, ки қонуни ҳиҷоби Ҷумҳурии Исломиро ҳангоми мусобиқаи оммавӣ нақз кардааст (аввалин нафар Садаф Хадем дар соли 2019 буд).&lt;ref name=&quot;guardian&quot;/&gt;

Рӯзи 21 октябр BBC бо истинод ба «манбаи огоҳ» хабар дод, ки пас аз бозгашт ба Эрон ба Рикобӣ барои додани «эътирофи маҷбурӣ» фишор оварда шудааст. Ба гуфтаи ҳамон манбаъ, баъд аз расидан ба фурудгоҳ ӯ «дар академияи миллии олимпӣ таҳти назорати афсарони либоси шаҳрвандӣ нигоҳ дошта шуд, то бо вазир мулоқот кунад», ки ишора ба вазири варзиши Эрон Ҳамид Саҷҷодӣ буд. Манбаъ иддао кард, ки мақомот таҳдид кардаанд, агар ӯ ба «эътирофи маҷбурӣ» розӣ нашавад, моликияти хонаводаашро мусодира мекунанд ва пас аз бозгашт ба Эрон ӯ таҳти ҳабси хонагӣ қарор гирифтааст. Аммо мақомот гуфтанд, ки ӯ дар хона аст ва «ба истироҳат ниёз дорад».&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Ghobadi |first1=Parham |title=Iran: Climber Elnaz Rekabi apology was forced, source says |url=https://www.bbc.com/news/world-middle-east-63334212 |access-date=21 October 2022 |agency=BBC}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=21 October 2022 |title=Call to protect Iran climber after reported house arrest |agency=France24 |url=https://www.france24.com/en/live-news/20221021-call-to-protect-iran-climber-after-reported-house-arrest |access-date=21 October 2022}}&lt;/ref&gt;

Тақрибан 3 декабр видеои тасдиқнашудае паҳн шуд, ки дар он бародари Элноз — варзишгари медалдор Довуд — назди хонаи вайроншуда гиря мекард. Наворбардори беном дар пасманзар мегӯяд: «Ин натиҷаи зиндагӣ дар ин кишвар аст. Қаҳрамони кишваре бо килограммҳо медал барои ин кишвар... Ба ӯ гази қаламфур заданд ва хонаи 39-метраро вайрон карданду рафтанд».&lt;ref&gt;{{cite news |title=Iranian athlete's family home demolished by officials, media outlet says |url=https://www.cnn.com/2022/12/02/middleeast/iran-climber-home-intl/index.html |access-date=16 December 2022 |work=CNN |date=2 December 2022 |language=en}}&lt;/ref&gt; Расонаҳои эронӣ тасдиқ карданд, ки хонаи оилаи Рикобӣ вайрон шудааст, аммо гуфтанд, ки вайронкунӣ пеш аз ҳодисаи ҳиҷоби 16 сентябр рух дода буд ва сабабаш надоштани иҷозатномаи қонунии сохтмон будааст.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Elnaz Rekabi: Family home of Iranian climber demolished |url=https://www.bbc.com/news/world-middle-east-63847173 |access-date=16 December 2022 |work=BBC News |date=3 December 2022}}&lt;/ref&gt;

==Зиндагии шахсӣ==
13 январи соли 2026 Рикобӣ аз Эътирозҳои Эрон 2025–2026 пуштибонӣ карда, гуфт: «Кадом ҷангро медонед, ки дар он ҳамагӣ дар ду рӯз 12 000 нафар кушта шуданд?»&lt;ref&gt;https://www.iranintl.com/202601135569&lt;/ref&gt;

==Мукофотҳо ва дастовардҳо==
* 2022 — шомил шудан ба рӯйхати [[BBC]] — 100 зани илҳомбахш ва таъсиргузор&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-75af095e-21f7-41b0-9c5f-a96a5e0615c1|title=BBC 100 Women 2022: Who is on the list this year? |date=6 December 2022|access-date=7 December 2022 |language=en}}&lt;/ref&gt;

==Ҳамчунин нигаред==
* [[Эътирозҳо алайҳи ҳиҷоби ҳатмӣ дар Эрон]]

==Эзоҳ==
{{reflist}}

==Пайвандҳои беруна==
* [https://www.ifsc-climbing.org/index.php?option=com_ifsc&amp;task=athlete.display&amp;id=1250 Профили Элноз Рикобӣ дар IFSC]
{{Commons category}}

{{DEFAULTSORT:Rekabi, Elnaz}}
[[Category:Варзишгарони Занҷон, Эрон]]
[[Category:Кӯҳнавардони сангии эронӣ]]
[[Category:Дорандагони медали Қаҳрамонии ҷаҳон оид ба кӯҳнавардии IFSC]]
[[Category:Кӯҳнавардони варзишӣ дар Бозиҳои Осиёии 2018]]
[[Category:Ширкаткунандагони Бозиҳои Осиёӣ аз Эрон]]
[[Category:Кӯҳнавардзанони эронӣ]]
[[Category:Кӯҳнавардони мусобиқавии эронӣ]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1989]]</text>
      <sha1>stue86aryp523yk2pivncuiontk1zrz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Армито Аббосӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331481</id>
    <revision>
      <id>1472920</id>
      <timestamp>2026-05-15T10:07:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Navruzov Abdulmalik</username>
        <id>57291</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: {{Short description|Эътирозгари эронӣ, боздоштшуда ва қурбонии хушунати ҷинсӣ}}  {{Infobox person | name               = Армито Аббосӣ | image              = | native_name        = آرمیتا عباسی | native_name_lang   = fa | birth_date         = {{birth year and age|2001}} | birth_place        = [[Рашт]], Эрон | known_for          = [[Нопадидсозии иҷборӣ]] аз ҷониби...</comment>
      <origin>1472920</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7022" sha1="bgb25t8kxc11fiq2wc62dkucb6fllgi" xml:space="preserve">{{Short description|Эътирозгари эронӣ, боздоштшуда ва қурбонии хушунати ҷинсӣ}}

{{Infobox person
| name               = Армито Аббосӣ
| image              =
| native_name        = آرمیتا عباسی
| native_name_lang   = fa
| birth_date         = {{birth year and age|2001}}
| birth_place        = [[Рашт]], Эрон
| known_for          = [[Нопадидсозии иҷборӣ]] аз ҷониби [[Ҳукумати Ҷумҳурии Исломии Эрон]]
}}

'''Армито Аббосӣ''' (آرمیتا عباسی; таваллуд 2001)&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web |title=At least five Jews arrested by Iran in protests against Islamic Republic |url=https://www.jpost.com/middle-east/iran-news/article-724492 |access-date=2023-01-03 |website=[[The Jerusalem Post]] {{!}} JPost.com |language=en-US}}&lt;/ref&gt; — эътирозгари эронӣ аст, ки 10 октябри соли 2022 дар Кароҷ, Эрон аз ҷониби нерӯҳои Ҳукумати Ҷумҳурии Исломии Эрон ҳангоми эътирозҳои саросарии Эрон боздошт шуд.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |date=November 2022 |title=CNN investigates female and male protesters' accounts of sexual assault in Iranian detention centers |url=https://www.cnn.com/interactive/2022/11/middleeast/iran-protests-sexual-assault/index.html |access-date=2022-12-02 |website=[[CNN]] |type=interactive article}}&lt;/ref&gt;

==Таърих==
Армито Аббосӣ дар шабакаҳои иҷтимоӣ ҳангоми Эътирозҳои Маҳсо Аминӣ ошкоро ҳукумати Эронро танқид мекард.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite news |title=آمریکا گزارش‌ها از تجاوز و تعرض به برخی معترضان زندانی را منزجرکننده خواند |language=fa |work=[[BBC News]] فارسی |url=https://www.bbc.com/persian/world-63724172 |access-date=2023-01-03}}&lt;/ref&gt;

Ӯ 10 октябри соли 2022 дар Кароҷ боздошт шуд.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |last=Sinaee |first=Maryam |date=December 27, 2022 |title=Detained Victims In Iran Share Harrowing Stories Of Sexual Assault |url=https://www.iranintl.com/en/202212279992 |access-date=2023-01-03 |website=[[Iran International]] |language=en}}&lt;/ref&gt;

Оилаи Аббосӣ гуфтанд, ки духтарашон ҳашт рӯз ҳангоми боздошт нопадид буд.&lt;ref name=&quot;:6&quot;&gt;{{Cite news |last=Sahebi |first=Gilda |date=2022-11-25 |title=Repression in Iran: Sexuelle Gewalt unter dem Mullah-Regime |language=de |work=[[Die Tageszeitung]]: taz |url=https://taz.de/!5898220/ |access-date=2022-12-02 |issn=0931-9085}}&lt;/ref&gt;

Пас аз як ҳафтаи шиканҷаи ҷисмонӣ ва равонӣ, аз ҷумла таҷовузҳои такрории ҷинсӣ аз ҷониби нерӯҳои амниятии Эрон, ӯ 18 октябр ба беморхонаи Имом Алӣ дар Кароҷ интиқол дода шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Alba |first=Antonella |date=2022-11-24 |title=CNN: manifestanti violentate in carcere e per le strade, un reportage che sconvolge |url=https://www.rainews.it/articoli/2022/11/cnn-manifestanti-violentate-in-carcere-e-per-le-strade-il-reportage-che-sconvolge-il-mondo-7282fb00-c0a1-4ae2-8368-99753e2eafc1.html |access-date=2022-12-02 |website=RaiNews |language=it}}&lt;/ref&gt;

Дар беморхона осори тиббии таҷовузҳои сершумори хушунатомези ҷинсӣ сабт гардиданд.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

Ҳамчунин хабар дода шуд, ки нерӯҳои амниятӣ ҳангоми дар беморхона будан мӯйҳои сари ӯро тарошидаанд.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

Моҳи ноябри соли 2022 CNN дар гузориши таҳқиқотии худ таҷовузҳои такрории ҷинсӣ нисбат ба ӯро тасдиқ кард.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

Мақомоти эронӣ ин гузоришҳоро рад карданд ва гуфтанд, ки мушкилоти ӯ ба бемории рӯда вобаста аст.&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;{{Cite web |date=December 2022 |title=سی‌ان‌ان اعتبار چند ده‌ساله خود را پای دروغ تجاوز به آرمیتا عباسی گذاشت |url=https://jamejamonline.ir/fa/news/1387978 |access-date=2023-01-03 |website=[[Jam-e Jam (newspaper)|Jam-e Jam]] |language=fa}}&lt;/ref&gt;

Ба гуфтаи хонаводааш, нерӯҳои амниятӣ ба онҳо занг зада гуфтаанд, агар мехоҳанд духтарашонро дубора бубинанд, бояд дар телевизион баромад карда гӯянд, ки ӯ бинобар «исҳоли хунин» ба беморхона бурда шудааст.&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite web |title=معترض جوان در اعتصاب غذا؛ مادر آرمیتا عباسی: ۸۲ روز گذشت، به پرونده‌اش رسیدگی کنید |url=https://ir.voanews.com/a/armita-abbasi-iran-protests-arrestee/6901254.html |access-date=2023-01-03 |website=صدای آمریکا ([[Voice of America]], VOA) |language=fa}}&lt;/ref&gt;

Моҳи феврали соли 2023, пас аз зиёда аз 100 рӯзи боздошт, Аббосӣ аз зиндон озод шуда, ба назди оилааш баргашт.&lt;ref name=&quot;:7&quot;&gt;{{Cite web |date=2023-02-08 |title=En Iran, Armita Abbasi finalement libérée après plus de 100 jours en prison |url=https://www.france24.com/fr/asie-pacifique/20230208-en-iran-armita-abbasi-finalement-lib%C3%A9r%C3%A9e-apr%C3%A8s-plus-de-100-jours-en-prison |access-date=2023-02-08 |website=[[France 24]] |language=fr}}&lt;/ref&gt;

==Таъсир==
Моҳи ноябри соли 2022 ӯ яке аз шахсиятҳои асосии гузориши таҳқиқотии CNN дар бораи таҷовузи ҷинсӣ нисбат ба маҳбусони эронӣ буд.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

[[Нед Прайс]], сухангӯи Департаменти давлатии Иёлоти Муттаҳида, дар посух ба гузориши CNN аз [[Созмони Милали Муттаҳид]] хост, ки чораҳои фаврӣ андешад.&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;

Дар аксҳои шабакаҳои иҷтимоӣ Аббосӣ аксар вақт гарданбанди Ситораи Довуд мепӯшид, ки таваҷҷуҳи ҷомеаи яҳудии байналмилалиро ба худ ҷалб кард, ҳарчанд худи ӯ яҳудӣ нест.&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;

==Ҳамчунин нигаред==
* [[Марги Маҳсо Аминӣ]]
* [[Эътирозҳо алайҳи ҳиҷоби ҳатмӣ дар Эрон]]

==Эзоҳ==
{{Reflist}}

{{DEFAULTSORT:Abbasi, Armita}}
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 2001]]
[[Гурӯҳ:Зодагони Кароҷ]]</text>
      <sha1>bgb25t8kxc11fiq2wc62dkucb6fllgi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фарида Муродхонӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331482</id>
    <revision>
      <id>1472922</id>
      <timestamp>2026-05-15T10:20:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Navruzov Abdulmalik</username>
        <id>57291</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: {{Short description|Муҳандис ва фаъоли ҳуқуқи башари эронӣ}} {{Use dmy dates|date=June 2025}}  {{Infobox person | name               = Фарида Муродхонӣ | native_name        = {{lang|fa|فریده مرادخانی}} | image              = | birth_date         = {{birth year and age|1971}} | occupation         = [[Фаъоли ҳуқуқи башар]] | parents            = [[Алӣ Теҳронӣ]] &lt;small&gt;(падар)&lt;/s...</comment>
      <origin>1472922</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5068" sha1="l4c5autwrc8666r5k7bmweriqm6c52n" xml:space="preserve">{{Short description|Муҳандис ва фаъоли ҳуқуқи башари эронӣ}}
{{Use dmy dates|date=June 2025}}

{{Infobox person
| name               = Фарида Муродхонӣ
| native_name        = {{lang|fa|فریده مرادخانی}}
| image              =
| birth_date         = {{birth year and age|1971}}
| occupation         = [[Фаъоли ҳуқуқи башар]]
| parents            = [[Алӣ Теҳронӣ]] &lt;small&gt;(падар)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;[[Бадрӣ Хоманаӣ]] &lt;small&gt;(модар)&lt;/small&gt;
| relatives          = [[Алии Хоманаӣ]] &lt;small&gt;(амак)&lt;/small&gt;
}}

'''Фарида Муродхонӣ''' (فریده مرادخانی; таваллуд 1971) — муҳандис ва фаъоли ҳуқуқи башари эронӣ аст. Ӯ ҷияни раҳбари олии пешини Эрон Алии Хоманаӣ мебошад.

Муродхонӣ чандин маротиба боздошт шудааст, аз ҷумла моҳи январи соли 2022, ки ба бахши 209-и Зиндони Эвин интиқол дода шуд. Эҳтимол сабаби боздошти ӯ ситоиши маликаи пешини барканоршудаи Эрон Фараҳ Дибо ва пешниҳоди иҷозаи бозгашти ӯ ба Эрон буд.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Iran arrests Khamenei's niece after she praises widow of ousted shah |url=https://www.timesofisrael.com/iran-arrests-khameneis-niece-after-she-praises-widow-of-ousted-shah/ |access-date=30 November 2022 |work=[[The Times of Israel]] |date=January 2022 |issn=0040-7909}}&lt;/ref&gt; Баъдан Муродхонӣ бо кафолат озод карда шуд.&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Humayun |first1=Hira |title=Niece of Iran's supreme leader calls on foreign governments to cut ties with Iranian regime |url=https://edition.cnn.com/2022/11/27/middleeast/farideh-moradkhani-arrest-iran-intl/index.html |access-date=30 November 2022 |work=CNN |date=27 November 2022 |language=en}}&lt;/ref&gt;

23 ноябри соли 2022 Муродхонӣ пас аз ҳозир шудан ба идораи додситонӣ тибқи даъватнома боздошт гардид.&lt;ref name=&quot;guardian cut ties&quot;&gt;{{cite web |last1=Chrisafis |first1=Angelique |title=Niece of Iran's supreme leader calls on other countries to cut ties with regime |url=https://www.theguardian.com/world/2022/nov/27/niece-iran-supreme-leader-protests-farideh-moradkhani |website=The Guardian |date=27 November 2022 |access-date=28 November 2022}}&lt;/ref&gt;

25 ноябри соли 2022 бародари ӯ Маҳмуд Муродхонӣ, ки дар Фаронса зиндагӣ мекунад, навореро нашр кард, ки дар он Фариде аз давлатҳои хориҷӣ даъват менамуд, то тамоми робитаҳоро бо режими «қотил ва кӯдаккуши» Теҳрон қатъ кунанд. Ӯ гуфт:

«Ин режим ба ҳеҷ яке аз усулҳои динии худ содиқ нест ва ғайр аз зӯр ва нигоҳ доштани қудрат бо ҳар роҳе, қонун ё қоидаеро намешиносад».&lt;ref name=&quot;guardian cut ties&quot;/&gt;

Ӯ ҳамчунин [[Созмони Милали Муттаҳид]]-ро барои беамалӣ дар муқобили «зулми ошкор ва бераҳмона нисбат ба мардуми Эрон» интиқод кард ва гуфт, ки ин созмон танҳо «изҳори таассуф ва баёнияҳои кӯтоҳу бесамар» нашр кардааст.

==Оила==
Модари Фарида Муродхонӣ — Бадрӣ Ҳусайнии Хоманаӣ — хоҳари ҷудошудаи раҳбари олии пешини Эрон Алии Хоманаӣ мебошад. Падари Фариде — [[Алӣ Теҳронӣ]] — шахсияти маъруфи мухолифин буд, ки моҳи октябри соли 2022 даргузашт.&lt;ref name=&quot;guardian cut ties&quot;/&gt;

Бародари ӯ Маҳмуд Муродхонӣ дар Фаронса зиндагӣ мекунад ва маҳз ӯ навори интиқодии Фариде аз режим ва инчунин изҳороти модарашонро алайҳи ҳукумат моҳи декабри соли 2022 нашр кардааст.&lt;ref&gt;{{cite news|title=Sister of Iran's leader condemns his rule, urges Guards to disarm - letter|url=https://www.reuters.com/world/middle-east/sister-irans-supreme-leader-condemns-his-rule-urges-revolutionary-guards-disarm-2022-12-07|access-date=7 December 2022|work=Reuters|date=7 December 2022|language=en}}&lt;/ref&gt;

==Ҳамчунин нигаред==
* [[Боздоштшудагони эътирозҳои Маҳсо Аминӣ]]

==Эзоҳ==
{{Reflist}}

{{DEFAULTSORT:Moradkhani, Farideh}}
[[Category:Занони донишманди эронӣ дар садаи 21]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1971]]</text>
      <sha1>l4c5autwrc8666r5k7bmweriqm6c52n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Элноз Муҳаммадӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331483</id>
    <revision>
      <id>1472932</id>
      <timestamp>2026-05-15T11:02:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Navruzov Abdulmalik</username>
        <id>57291</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: {{Short description|Рӯзноманигори эронӣ}}  {{Infobox person | name               = Элноз Муҳаммадӣ | image              = Elnaz_Mohammadi.jpg | native_name        = {{langx|fa|الناز محمدی}} | birth_name         = Элноз Муҳаммадӣ | birth_date         = {{Birth date and age|1987|05|09}} | birth_place        = [[Теҳрон]], Эрон | occupation         = Рӯзноманигор | relatives          = Ило...</comment>
      <origin>1472932</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5670" sha1="2gm3yyk08prefryfw9y59ko428relbo" xml:space="preserve">{{Short description|Рӯзноманигори эронӣ}}

{{Infobox person
| name               = Элноз Муҳаммадӣ
| image              = Elnaz_Mohammadi.jpg
| native_name        = {{langx|fa|الناز محمدی}}
| birth_name         = Элноз Муҳаммадӣ
| birth_date         = {{Birth date and age|1987|05|09}}
| birth_place        = [[Теҳрон]], Эрон
| occupation         = Рӯзноманигор
| relatives          = [[Илоҳа Муҳаммадӣ]] &lt;small&gt;(хоҳар)&lt;/small&gt;
| education          = [[Донишгоҳи озоди исломӣ, воҳиди марказии Теҳрон]]
}}

'''Элноз Муҳаммадӣ''' ({{lang|fa|الناز محمدی}}; таваллуд 9 майи 1987 дар [[Теҳрон]]) — рӯзноманигори эронӣ&lt;ref&gt;{{Cite news |last=AFP |title=Iran Sentences Two Women Journalists To Jail Time |url=https://www.rferl.org/a/iran-female-journalists-jail-/32576464.html |access-date=2024-04-21 |work=RadioFreeEurope/RadioLiberty |language=en}}&lt;/ref&gt; ва собиқ котиби бахши иҷтимоии рӯзномаи ''[[Ҳам-Миҳан]]'' мебошад.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-04-21 |title=Iran Sentences Two More Journalists To Imprisonment |url=https://www.iranintl.com/en/202309034986 |access-date=2024-04-21 |website=Iran International |language=en}}&lt;/ref&gt;

Ӯ ва хоҳари дугоникааш Илоҳа Муҳаммадӣ аз ҷониби [[Сипоҳи посдорони Инқилоби исломӣ|Сипоҳи посдорони инқилоби исломӣ]] ҳангоми Эътирозҳои Маҳсо Аминӣ боздошт шуданд.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Iran: 3-year Sentence for Negin Bagheri and Elnaz Mohammadi |url=https://www.womeninjournalism.org/threats-all/iran-3-year-sentence-for-negin-bagheri-and-elnaz-mohammadi |access-date=2024-04-21 |website=Coalition For Women in Journalism |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

==Боздоштҳо==
Муҳаммадӣ 5 феврали соли 2023 баъд аз дарёфти даъватнома боздошт шуд ва дар додгоҳи Зиндони Эвин ҳозир гардид.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2023-09-03 |title=Iran sentences two more women journalists to jail time as anniversary of Mahsa Amini’s death nears |url=https://www.france24.com/en/asia-pacific/20230903-iran-sentences-two-more-women-journalists-to-jail-time |access-date=2024-04-21 |website=France 24 |language=en}}&lt;/ref&gt;

Ӯ чанд рӯз баъд, 11 феврали соли 2023, бо кафолат озод шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2023-02-12 |title=Iranian Journalist Released on Bail Week After Arrest |url=https://www.voanews.com/a/iranian-journalist-released-on-bail-week-after-arrest/6959820.html |access-date=2024-04-21 |website=Voice of America |language=en}}&lt;/ref&gt;

Моҳи сентябри соли 2023 вай аз ҷониби Шуъбаи 26-уми Додгоҳи инқилобии Теҳрон аз иттиҳоми ҳамкорӣ бо кишварҳои хориҷии душман бинобар набудани далелҳо сафед карда шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-01-15 |title=Iranian journalists who reported on Mahsa Amini’s death released from prison on bail |url=https://www.cnn.com/2024/01/15/world/iran-niloofar-hamedi-elaheh-mohammadi-bail-intl/index.html |access-date=2024-04-21 |website=CNN |language=en}}&lt;/ref&gt;

Аммо тибқи ҳамон ҳукм, ӯ бо иттиҳоми тавтеа ва ҳамдастӣ ба се соли зиндон маҳкум гардид,&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Iran sentences two female journalists amidst 'conspiracy' allegations |url=https://www.geo.tv/latest/508214-iran-sentences-two-female-journalists-amidst-conspiracy-allegations |access-date=2024-04-21 |website=www.geo.tv |language=en}}&lt;/ref&gt; ки танҳо як чиҳилуми он иҷро шуда, қисми боқимонда барои панҷ сол муаллақ карда шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2023-09-06 |title=Iran: journalist Elaheh Mohammadi held for past 11 months for giving a voice to women {{!}} RSF |url=https://rsf.org/en/iran-journalist-elaheh-mohammadi-held-past-11-months-giving-voice-women |access-date=2024-04-21 |website=rsf.org |language=en}}&lt;/ref&gt;

28 октябри соли 2023 Муҳаммадӣ барои оғози иҷрои ҳукми муаллақ ва дигар ҷазоҳои иловагӣ ба Зиндони Эвин муроҷиат кард.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=National |first=The |date=2023-09-03 |title=Iran sentences two journalists to jail time for 'collusion' |url=https://www.thenationalnews.com/mena/iran/2023/09/03/iran-sentences-two-journalists-to-jail-time-for-collusion/ |access-date=2024-04-21 |website=The National |language=en}}&lt;/ref&gt;

Ӯ баъдтар моҳи декабри ҳамон сол эълон кард, ки маҷбур шудааст аз вазифаи котиби бахши иҷтимоии рӯзномаи «Ҳам-Миҳан» истеъфо диҳад.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2023-12-15 |title=Iranian Journalist Elnaz Mohammadi &quot;Forced to Resign&quot; |url=https://iranwire.com/en/journalism-is-not-a-crime/123563-iranian-journalist-elnaz-mohammadi-forced-to-resign/ |website=Iran Wire}}&lt;/ref&gt;

==Ҳамчунин нигаред==
* [[Эътирозҳои Маҳсо Аминӣ]]
* [[Илоҳа Муҳаммадӣ]]
* [[Боздоштшудагони эътирозҳои Маҳсо Аминӣ]]

==Эзоҳ==
{{reflist}}

{{DEFAULTSORT:Mohammadi, Elnaz}}
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1987]]
[[Гурӯҳ:Зодагони Шероз]]</text>
      <sha1>2gm3yyk08prefryfw9y59ko428relbo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Илоҳа Муҳаммадӣ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331484</id>
    <revision>
      <id>1472937</id>
      <timestamp>2026-05-15T11:11:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Navruzov Abdulmalik</username>
        <id>57291</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: {{Short description|Рӯзноманигори эронӣ}} {{Use dmy dates|date=January 2023}}  {{Infobox person | name               = Илоҳа Муҳаммадӣ | native_name        = {{lang|fa|الهه محمدی}} | image              = {{#statements:P18}} | birth_date         = {{Birth date and age|1987|5|9|df=yes}} | occupation         = Рӯзноманигор | known_for          = Гузориш дар бораи Марги Маҳсо Аминӣ|мар...</comment>
      <origin>1472937</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8202" sha1="294pif8enfcyu9gca9wx1lrs81hrbrz" xml:space="preserve">{{Short description|Рӯзноманигори эронӣ}}
{{Use dmy dates|date=January 2023}}

{{Infobox person
| name               = Илоҳа Муҳаммадӣ
| native_name        = {{lang|fa|الهه محمدی}}
| image              = {{#statements:P18}}
| birth_date         = {{Birth date and age|1987|5|9|df=yes}}
| occupation         = Рӯзноманигор
| known_for          = Гузориш дар бораи [[Марги Маҳсо Аминӣ|маросими дафни Маҳсо Аминӣ]] ва боздошти баъдии ӯ
| awards             = {{#statements:P166}}
}}

'''Илоҳа Муҳаммадӣ''' ({{lang|fa|الهه محمدی}}; таваллуд 9 майи 1987) — рӯзноманигори эронӣ аст, ки дар бораи ҷомеа ва масъалаҳои занон барои рӯзномаи ''[[Ҳам-Миҳан]]'' гузориш медиҳад. Ӯ инчунин дар расонаҳои давлатии ''[[Шаҳрванд]]'', [[Ожонси хабарии Хабар Онлайн|Хабар Онлайн]] ва Эътимод Онлайн фаъолият кардааст.&lt;ref&gt;{{cite web
|title=BBC News coverage of Iranian protests and detainees
|url=https://www.bbc.com/news/world-middle-east
|website=BBC News
|access-date=2026-05-15
}}&lt;/ref&gt;

Маҷаллаи ''Time'' ӯро соли 2023 яке аз 100 шахси таъсиргузортарини ҷаҳон номид.

Муҳаммадӣ моҳи сентябри соли 2022 аз ҷониби нерӯҳои амниятии Эрон барои гузориш додан аз маросими дафни Маҳсо Аминӣ боздошт шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=الهه محمدی روزنامه‌نگار بازداشت شد |url=https://iranwire.com/fa/jinac/108063-%D8%A7%D9%84%D9%87%D9%87-%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AF%D8%A7%D8%B4%D8%AA-%D8%B4%D8%AF/ |access-date=2023-01-07 |website=[[IranWire]] |language=fa}}&lt;/ref&gt;

==Гузориш дар бораи дафни Маҳсо Аминӣ ва боздошт==
Муҳаммадӣ барои рӯзномаи «Ҳам-Миҳан» ба [[Саққиз]] сафар карда буд, то маросими дафни Маҳсо Аминии 22-соларо пӯшиш диҳад. Маҳсо баъд аз боздошт аз ҷониби Пулиси ахлоқии исломӣ се рӯз дар ҳолати беҳушӣ қарор дошт ва 16 сентябр даргузашт.

Муҳаммадӣ дар бораи ҳамлаи полис ба маросими дафн гузориш дода буд.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{cite web |date=29 September 2022 |title=Iran arrests reporter who covered Amini funeral: lawyer |url=https://www.france24.com/en/live-news/20220929-iran-arrests-reporter-who-covered-amini-funeral-lawyer |access-date=29 October 2022 |website=[[France 24]]}}&lt;/ref&gt;

Ӯ аз ҷониби мақомоти додгоҳӣ даъват шуд, вале 29 сентябри соли 2022 ҳангоми рафтан ба идораи Вазорати иттилооти Эрон барои бозпурсӣ аз ҷониби нерӯҳои амниятӣ боздошт гардид.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{cite web |date=29 September 2022 |title=Journalist Elaheh Mohammadi Arrested |url=https://www.en-hrana.org/journalist-elaheh-mohammadi-arrested/? |access-date=29 October 2022 |website=Human Rights Activists News Agency (HRANA)}}&lt;/ref&gt;

4 ноябри соли 2022 [[Сипоҳи посдорони Инқилоби исломӣ|Сипоҳи посдорони инқилоби исломӣ]] ва Вазорати иттилооти Эрон баёнияи муштараке нашр карданд, ки дар он Муҳаммадӣ ва [[Нилуфар Ҳомидӣ]]-ро ба ҳамкорӣ бо «созмонҳои ғарбӣ ва саҳюнистӣ» муттаҳам намуданд.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-11-01 |title=Witch Hunt in Iran: Grave Concerns for Journalists Niloofar Hamedi and Elahe Mohammadi |url=https://iranhumanrights.org/2022/11/witch-hunt-in-iran-grave-concerns-for-journalists-niloufar-hamedi-and-elahe-mohammadi/ |access-date=2023-03-30 |website=Center for Human Rights in Iran}}&lt;/ref&gt;

Хоҳараш [[Элноз Муҳаммадӣ]] моҳи сентябри соли 2023 ба се соли зиндон маҳкум гардид.&lt;ref&gt;{{Cite news |date=2023-09-03 |title=En Iran, deux femmes journalistes condamnées à trois ans de prison pour &quot; complot &quot; et &quot; collusion &quot; |language=fr |work=Le Monde.fr |url=https://www.lemonde.fr/international/article/2023/09/03/en-iran-deux-femmes-journalistes-condamnees-a-trois-ans-de-prison-pour-complot-et-collusion_6187636_3210.html |access-date=2023-09-03}}&lt;/ref&gt;

===Парвандаи ҳуқуқӣ ва сафедкунӣ===
11 августи соли 2024 вакилони Муҳаммадӣ эълон карданд, ки ӯ аз ҷониби додгоҳи таҷдиди назар аз иттиҳоми «ҳамкорӣ бо давлати душмани хориҷӣ — Иёлоти Муттаҳида» сафед карда шудааст.&lt;ref&gt;{{cite news |title=The lawyer of Elaheh Mohammadi announced the acquittal verdict on the charge of collaborating with a hostile foreign government in the Court of Appeal / 6 years of imprisonment confirmed for gathering, conspiracy, and propaganda activities against the regime. |url=https://www.sharghdaily.com/fa/tiny/news-939738 |access-date=12 February 2025 |agency=[[Shargh]] |date=11 August 2024 |language=Persian}}&lt;/ref&gt;

11 феврали соли 2025 хабар дода шуд, ки Муҳаммадӣ ҳамроҳ бо Нилуфар Ҳомидӣ аз ҷониби мақомоти олии додгоҳии Эрон бахшида шудааст. Ин бахшиш бо тасдиқи [[Раҳбари олии Эрон]] Алии Хоманаӣ ба муносибати солгарди Инқилоби исломии соли 1979 сурат гирифт.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-02-11 |title=Iran pardons journalists who covered woman’s death that triggered protests |url=https://www.voanews.com/a/iran-pardons-journalists-who-covered-woman-s-death-that-triggered-protests/7970753.html |access-date=2025-02-12 |website=Voice of America |language=en}}&lt;/ref&gt;

Ӯ 25 феврали соли 2025 барои бозпурсӣ даъват шуд, вале баъд аз чанд соат озод гардид.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-02-11 |title=Journalist Elaheh Mohammadi Released After Hours at Prosecutor’s Office |url=https://iranwire.com/en/news/149517-journalist-elaheh-mohammadi-released-after-hours-at-prosecutors-office/ |website=IranWire |language=en}}&lt;/ref&gt;

==Ҷоизаҳо ва қадрдонӣ==
* Ҷоизаи байналмилалии озодии матбуот аз ҷониби Canadian Journalists for Free Expression (CJFE), ҳамроҳ бо Нилуфар Ҳомидӣ, феврали 2023
* Ҷоизаи Louis M. Lyons барои виҷдон ва ростқавлӣ дар рӯзноманигорӣ аз Донишгоҳи Ҳарвард, ҳамроҳ бо Нилуфар Ҳомидӣ, марти 2023
* Шаҳрвандии фахрии шаҳри Турин, марти 2023
* UNESCO/Guillermo Cano World Press Freedom Prize дар соли 2023, ҳамроҳ бо Нилуфар Ҳомидӣ ва [[Наргис Муҳаммадӣ]]
* Шомил шудан ба рӯйхати 100 шахси таъсиргузори ҷаҳон аз ҷониби маҷаллаи ''Time'', апрели 2023
* Ҷоизаи Golden Pen аз ҷониби WAN-IFRA, ҳамроҳ бо Нилуфар Ҳомидӣ, июни 2023

==Ҳамчунин нигаред==
* [[Ҳуқуқи занон дар Эрон]]
* [[Ҳуқуқи башар дар Эрон]]
* [[Эътирозҳои Маҳсо Аминӣ]]
* [[Назила Маъруфиён]]

==Эзоҳ==
{{Reflist}}

{{DEFAULTSORT:Mohammadi, Elaheh}}
[[Category:Рӯзноманигорзанони эронӣ]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1987]]</text>
      <sha1>294pif8enfcyu9gca9wx1lrs81hrbrz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Баҳора Ҳидоят</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331485</id>
    <revision>
      <id>1472938</id>
      <timestamp>2026-05-15T11:23:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Navruzov Abdulmalik</username>
        <id>57291</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: {{Short description|Iranian activist (born 1981)}} {{use dmy dates|date=December 2022}} {{Infobox person | ном          = Баҳора Ҳидоят | номи модарӣ  = {{langx|fa|بهاره هدایت}} | тасвир       =  | тавсиф       =  | номи таваллуд =  | санаи таваллуд = {{Birth year and age|1981}} | ҷои таваллуд = [[Теҳрон]], Эрон | миллат       =  | дигар номҳо  =  | касб...</comment>
      <origin>1472938</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5200" sha1="k9gykzh0ryi7w8515l5mhqzwxorvoaz" xml:space="preserve">{{Short description|Iranian activist (born 1981)}} {{use dmy dates|date=December 2022}}
{{Infobox person
| ном          = Баҳора Ҳидоят
| номи модарӣ  = {{langx|fa|بهاره هدایت}}
| тасвир       = 
| тавсиф       = 
| номи таваллуд = 
| санаи таваллуд = {{Birth year and age|1981}}
| ҷои таваллуд = [[Теҳрон]], Эрон
| миллат       = 
| дигар номҳо  = 
| касб         = Фаъол, маҳбуси сиёсӣ
| солҳои фаъолият = 
| машҳур бо    = [[Маъракаи як миллион имзо]]
}}

'''Баҳора Ҳидоят''' (بهاره هدایت, тав. 1981) як фаъоли эронӣ мебошад.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Iran Gives West One-Month 'Ultimatum' to Accept Nuclear Counterproposal |url=https://www.nytimes.com/2010/01/03/world/middleeast/03tehran.html |work=[[The New York Times]] |date=2 January 2010 |accessdate=20 February 2011 }}&lt;/ref&gt;

Ӯ яке аз фаъолони маъруфи ҳуқуқи занон дар Эрон буда, дар Маъракаи як миллион имзо барои тағйири қонунҳои табъизомез иштирок кардааст. Ӯ чанд маротиба боздошт ва зиндонӣ шудааст.

== Зиндагӣ ==
Ҳидоят яке аз муассисони петиция барои ҳуқуқи занон дар Эрон бо номи «Маъракаи як миллион имзо» мебошад.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.hrw.org/news/2014/03/07/iran-free-women-activists|title=Iran: Free Women Activists|date=8 March 2014|publisher=[[Human Rights Watch]]}}&lt;/ref&gt;

Ӯ Донишгоҳи улуми иқтисодии Теҳрон-ро хатм кардааст.&lt;ref&gt;List of 29 Iranian students in prison&lt;/ref&gt; Вай донишҷӯи [[Донишгоҳи Теҳрон]] дар факултети иқтисод буд.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://nobelwomensinitiative.org/2011/12/day-12-spotlighting-bahareh-hedayat/|title=Day 12: Spotlighting Bahareh Hedayat|publisher=[[Nobel Women's Initiative]]}}&lt;/ref&gt;

14 июни 2016 Гурӯҳи кории Созмони Милали Муттаҳид оид ба боздоштҳои худсарона қарор дод, ки ҳабси ӯ ғайриқонунӣ буда, бояд фавран озод карда шавад.&lt;ref&gt;Opinion No. 2/2016 concerning Bahareh Hedayat&lt;/ref&gt;

Дар давраи зиндон ӯ ба дастрасии тиббӣ, дидори оила ва зангҳои телефонӣ маҳрум буд. Ӯ инчунин китобҳои ''The Circle''-и Дэйв Эггерс ва ''[[Cloud Atlas]]''-и Дэвид Митчеллро бо даст ба форсӣ тарҷума кардааст.

== Боздоштҳо ва зиндонӣ шудан ==
Ӯ 9 июли 2007 боздошт шуда, баъд аз як моҳ бо гарав озод гардид. Соли 2008 низ боздошт ва раҳо шуд.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Iran arrests two prominent student activists |date=15 July 2008}}&lt;/ref&gt;

Соли 2010 ба 9,5 соли зиндон барои таблиғи зидди давлат маҳкум шуд.&lt;ref&gt;{{cite news |title=Iran Presses Opposition With Attacks and Jail Time |date=21 May 2010}}&lt;/ref&gt;

Ӯ барои иштирок дар гирдиҳамоӣ бар зидди суқути Парвози 752 ҳавопаймои Ukraine International Airlines дар соли 2020 боздошт шуда, ба 4 солу 8 моҳ зиндон маҳкум гардид.&lt;ref&gt;Iran Human Rights report&lt;/ref&gt;

10 феврали 2020 дар [[Донишгоҳи Теҳрон]] боздошт шуда ба зиндони Қарчақ интиқол ёфт ва гуруснанишинӣ оғоз кард.&lt;ref&gt;Radio Farda report&lt;/ref&gt;

11 октябри 2022 дар ҷараёни Эътирозҳо ба марги Маҳсо Аминӣ боздошт шуд ва ба зиндони [[Эвин]] (банд 209) интиқол ёфт.&lt;ref&gt;Radio Zamaneh&lt;/ref&gt;

31 августи 2023 гуруснанишинӣ эълон кард.&lt;ref&gt;VOA Persian&lt;/ref&gt;

== Ҷоизаҳо ва эътироф ==
Соли 2012 ҷоизаи Edelstam Prize-ро барои шуҷоат дар дифои ҳуқуқи инсон гирифт.

== Бингаред инчунин ==
* [[Ҳуқуқи инсон дар Эрон]]
* [[Ҳуқуқи занон дар Эрон]]
* [[Ҳаракати занони Эрон]]
* [[Эътирозҳо ба марги Маҳсо Аминӣ]]
* [[Маҳбусони эътирозҳои Маҳсо Аминӣ]]

== Манбаъҳо ==
{{Reflist}}

== Пайвандҳои беруна ==
* [https://web.archive.org/web/20071102135507/http://www.humanrightsfirst.org/defenders/hrd_iran/alert071907_hedayat.htm Human Rights First article]
* [https://web.archive.org/web/20070927023143/http://action.humanrightsfirst.org/campaign/Bahareh?rk=fpe-1yp1bU5oW Petition for her release]

{{DEFAULTSORT:Ҳидоят, Баҳоре}}
[[Category:Фаъолони ҳуқуқи инсон]]
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1981]]</text>
      <sha1>k9gykzh0ryi7w8515l5mhqzwxorvoaz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Лайло Ҳусейнзода</title>
    <ns>0</ns>
    <id>331486</id>
    <revision>
      <id>1472939</id>
      <timestamp>2026-05-15T11:55:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Navruzov Abdulmalik</username>
        <id>57291</id>
      </contributor>
      <comment>Саҳифаи нав: {{Short description|Фаъолони донишҷӯии эронӣ, фаъоли ҳуқуқи башар ва зиндонии сиёсӣ}} {{use mdy dates|date=January 2023}} {{Infobox person | name               = Leila Hosseinzadeh | native_name        = {{lang|fa|لیلا حسین‌زاده}} | image              = Leila Hosseinzadeh 2019-05-04.jpg | birth_date         = {{birth year and age|1991}} | occupation         = Фаъоли донишҷӯӣ }}  '''Ла...</comment>
      <origin>1472939</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6946" sha1="svmqzrgx3qsvqhrrvsjvdia393gumj9" xml:space="preserve">{{Short description|Фаъолони донишҷӯии эронӣ, фаъоли ҳуқуқи башар ва зиндонии сиёсӣ}}
{{use mdy dates|date=January 2023}}
{{Infobox person
| name               = Leila Hosseinzadeh
| native_name        = {{lang|fa|لیلا حسین‌زاده}}
| image              = Leila Hosseinzadeh 2019-05-04.jpg
| birth_date         = {{birth year and age|1991}}
| occupation         = Фаъоли донишҷӯӣ
}}

'''Лайло Ҳусейнзода''' ({{lang|fa|لیلا حسین‌زاده}}; таваллуд 1991) як фаъоли донишҷӯӣ ва [[зиндонии сиёсӣ]] аз Эрон мебошад.&lt;ref&gt;{{Cite web |last=MN |first=A. |date=2022-08-22 |title=Student Activist Leila Hosseinzadeh Arrested in Tehran |url=https://www.en-hrana.org/student-activist-leila-hosseinzadeh-arrested-in-tehran/ |access-date=2022-12-06 |website=Hrana |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=MN |first=A. |date=2021-12-06 |title=Leila Hosseinzadeh's Five Year Sentence Upheld by The Court of Appeals |url=https://www.en-hrana.org/leila-hosseinzadehs-five-year-sentence-upheld-by-the-court-of-appeals/ |access-date=2022-12-06 |website=Hrana |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== Боздошти соли 2018 ==
Ҳусейнзода дар он вақт донишҷӯи факултети илмҳои иҷтимоии [[Донишгоҳи Теҳрон]] ва дабири Шӯрои Иттиҳоди донишҷӯён буд. Вай 1 январи 2018 дар назди хонааш ба далели иштирок дар эътирозҳои декабри 2017 дар донишгоҳ боздошт шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Court Upholds 5-Year Sentence for Human Rights Defender Leila Hosseinzadeh |url=http://iranhr.net/en/articles/5004/ |access-date=2022-12-06 |website=iranhr.net |language=en}}&lt;/ref&gt; Пас аз 16 рӯз бо гарав озод гардид.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |date=2021-12-18 |title=Leila Hosseinzadeh calls home after 11 days of detention |url=https://women.ncr-iran.org/2021/12/18/leila-hosseinzadeh-calls-home/ |access-date=2022-12-06 |language=en-US}}&lt;/ref&gt; 7 марти 2018, додгоҳи инқилобии Теҳрон (Шӯъбаи 26), таҳти раёсати додрас Машаллаҳ Аҳмадзода, ӯро ба 5 соли зиндон бо иттиҳоми «таблиғ бар зидди низом» ва инчунин 1 соли дигар зиндон ва манъи хуруҷ аз кишвар ба муддати 2 сол маҳкум кард.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |last=ایران |first=حقوق بشر در |date=2022-09-14 |title=Leila Hosseinzadeh Transferred To Adelabad Prison |url=https://humanrightsinir.org/en/interrogated-9/ |access-date=2022-12-06 |website=Human Rights in Iran |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

== Мурофиаи 2019 ва зиндон ==
24 июни 2019 Шӯъбаи 36-уми Додгоҳи таҷдиди назарии вилояти Теҳрон ҳукмро ба 3 солу 6 моҳ зиндон ва манъи сафар ба хориҷ коҳиш дод. Нерӯҳои амниятӣ Хосейнзодаро 28 июли 2019 дар хонааш боздошт карда, 10 рӯз дар як муассисаи вобаста ба истихбороти Сипоҳи Посдорон (IRGC) нигоҳ доштанд. Сипас ӯро ба шӯъбаи занонаи зиндони Эвин барои адои ҳукм интиқол доданд.&lt;ref name=&quot;:0&quot;/&gt;

== Зиндони соли 2020 ва вазъи саломатӣ ==
11 марти 2020 Ҳусейнзода ба таври муваққатӣ (furlough) озод карда шуд. 19 майи 2020 бо сабаби вазъи саломатӣ (бемории аутоиммунӣ&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web |date=2022-11-06 |title=Student Activist Leila Hosseinzadeh's Detention Extended |url=https://www.en-hrana.org/student-activist-leila-hosseinzadehs-detention-extended/ |access-date=2022-12-06 |website=Hrana |language=en-US}}&lt;/ref&gt;) ва татбиқи афви солинавӣ дубора озод гардид. 21 июни 2020 парвандаи нав боз шуда, баъди ҳозир шудан ба додситонӣ бо гарав озод шуд. Ӯ ба «вайрон кардани тартиботи зиндон бо шиорпартоӣ» муттаҳам гардид.&lt;ref name=&quot;:2&quot;/&gt;

== Мурофиаи 2021 ва боздошт ==
Ҳусейнзода 27 феврали 2021 аз ҷониби Шӯъбаи 28-уми Додгоҳи инқилобии Теҳрон таҳти раёсати Муҳаммадризо Амӯзод ба 5 соли зиндон бо иттиҳоми «ҷамъшавӣ ва тавтеа барои халалдор кардани амнияти кишвар» ва инчунин 2 соли маҳдудият дар шабакаҳои иҷтимоӣ маҳкум шуд. Ин ҳукм баъд аз шикоят тасдиқ гардид. Вай 7 декабри 2021 боздошт шуда, ба ҳуҷраи яккасаи Шӯъбаи 209-и зиндони Эвин барои бозпурсӣ интиқол ёфт.&lt;ref name=&quot;:1&quot;/&gt; 23 декабри 2021 бо гарави 1,5 миллиард томан аз зиндони Аделобод (Шероз) озод гардид.&lt;ref name=&quot;:2&quot;/&gt;

== Боздошти 2022 ва зиндон ==
8 январи 2022 ӯ барои адои ҳукм ба додгоҳи зиндони Эвин даъват шуд.&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2022-09-07 |title=Continued detention of Leila Hosseinzadeh raises concerns |url=https://iran-hrm.com/2022/09/07/continued-detention-of-leila-hosseinzadeh-raises-concerns/ |access-date=2022-12-06 |language=en-US}}&lt;/ref&gt; 20 августи 2022 боздошт шуда, ба Шӯъбаи амниятии 209-и Эвин интиқол дода шуд. Баъдан барои бозпурсӣ ба Маркази боздошти истихбороти Шероз №100 бурда шуд. 6 сентябри 2022 ба зиндони Аделобод дар Шероз интиқол ёфт.&lt;ref name=&quot;:1&quot;/&gt; Ба гуфтаи бародараш Абулфазл Хосейнзода, бемории ӯ боиси мушкилоти чашм шудааст ва тақрибан ду ҳафта аз биниши хира ранҷ мебарад. 1 ноябр табиби беморхонаи зиндон тавсия дод, ки ӯ барои табобат интиқол дода шавад, вале қабул нашуд.&lt;ref name=&quot;:2&quot;/&gt;

== Нигаред инчунин ==
* [[Ҳуқуқи инсон дар Эрон]]
* [[Ҳуқуқи занон дар Эрон]]
* [[Инқилоби исломии Эрон]]

== Манбаъҳо ==
{{reflist}}
{{authority control}}

{{DEFAULTSORT:Hosseinzadeh, Leila}}
[[Гурӯҳ:Зодагони соли 1991]]</text>
      <sha1>svmqzrgx3qsvqhrrvsjvdia393gumj9</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>