ዊኪፔዲያ tiwiki https://ti.wikipedia.org/wiki/%E1%88%98%E1%89%A0%E1%8C%88%E1%88%B2_%E1%8C%88%E1%8C%BD MediaWiki 1.46.0-wmf.23 first-letter ሜድያ ፍሉይ ምይይጥ ተጠቃሚ ምይይጥ ተጠቃሚ ዊኪፐድያ ምይይጥ ዊኪፐድያ ፋይል ምይይጥ ፋይል ሜድያዊኪ ምይይጥ ሜድያዊኪ ሞደል ምይይጥ ሞደል ሓገዝ ምይይጥ ሓገዝ መደብ ምይይጥ መደብ ማዕጾ ምይይጥ ማዕጾ TimedText TimedText talk ሞድዩል ምይይጥ ሞድዩል Event Event talk 0 6553 25914 25845 2026-04-10T17:46:56Z InternetArchiveBot 7470 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 25914 wikitext text/x-wiki [[File:Letter Z in the colours of the Russian Ribbon of Saint George.svg|thumb|200px|ምልክት ስርዓት ፑቲንን ምልክት ወራር ዩክሬንን ኣብ ብዙሓት ሃገራት ዓለም ተኣጊዱ ኣሎ]] '''ስርዓት ቭላድሚር ፑቲን''' እዚ ኣብ 1999 ዝተልዓለን ብብዙሕ ገበናት፡ ብቐንዱ [[ኲናት ሩስያን ዩክሬንን|ወራር ዩክሬን]] ገበነኛ ዝኾነ ምልካዊ ስርዓት ቭላድሚር ፑቲን ኣብ ሩስያ እዩ <ref>[https://www.yabloko.ru/Publ/Book/Fire/fire_002.html Путинизм как высшая и заключительная стадия бандитского капитализма в России]</ref> <ref>[https://thinktank.4freerussia.org/politics/political-repressions-in-russia-in-2021/ Political Repressions in Russia in 2021]</ref> <ref>[https://memopzk.org/figurant/turbin-arsenij/ Турбин Арсений]</ref>። == ቅደም ተኸተል ፍጻመታት == * ቅድሚ ፕረዚደንትነት ፑቲን እውን እንተኾነ፡ ኣብታ ድሕሪ ሞስኮ ካልኣይቲ ዝዓበየት ከተማ ሩስያ ዝኾነት ሴንት ፒተርስበርግ ኣብ መንግስታዊ ትካላት እናሰርሐ እንከሎ፡ ኣብ ምጥፍፋእ ብዙሕ ገንዘብ መንግስቲ ተሳቲፉ ነይሩ። እዚ ድማ ኣብ ህዝቢ ሩስያ ጥሜትን ሰፊሕ ማዕበል ገበንን ኣስዒቡ፡ እዚ ድማ ኣብ ሩስያ "ዘስካሕክሕ 1990ታት" ተባሂሉ ዝፍለጥ ተርእዮ እዩ። ኣሜሪካ ኣብ 1992 ናብ ሩስያ ሰብኣዊ ሓገዝ ከይተረፈ ሰዲዳ (ኣመሪካ ቅድሚ ሕጂ ኣብ መወዳእታ 19 ክፍለ ዘመንን መጀመርታ 1920ታትን ንሩስያ ካብ ጥሜት ኣድሒናቶ ነይራ)። ኣብ 1997 ግን ሓደ ጉጅለ ኣኽረርቲ "ስልጣነ ሩስያ" (ብቋንቋ ሩስያ русский мир) ዝብል ዶክትሪን ፈጢሮም፡ ፈላስፋ ኣሌክሳንደር ዱጊን ድማ ብዛዕባ ዘይተርፍ ጂኦፖለቲካዊ መጻኢ ሩስያ ዝገልጽ መጽሓፍ ጽሒፉ፡ ኣብ ልዕሊ ጎረባብቲ ሃገራት ምጥቃዕ ክካየድ ጸዊዑ። ኣብ 1999 ፑቲን ናብ ስልጣን መጺኡ <ref>[https://www.after-russia.org/en/explained/russian-world The history of the ‘Russian world’ concept]</ref> <ref>[https://russiapost.info/politics/russian_world ‘The History of the ‘Russian World’ is a Story of the Failure of Russian Policy in the Post-Soviet Space’]</ref> <ref>[https://lefteast.org/the-birth-and-death-of-the-russian-world-a-history-of-the-concept/ The Birth and Death of the “Russian World”: a History of the Concept]</ref>። * ኣብ 1999፡ ኣብ መላእ ሩስያ ዝርከቡ ዘይፍለጡ መጥቃዕቲ ዝፈጸሙ ሰባት፡ ኣብ ህንጻታት ኣፓርታማታት ክነፍሑ ጀሚሮም። ሰብመዚ ነታ ሩስያ ካልኣይ ኲናት ኣንጻራ ዘበገሰትላ ንእሽቶ ሪፓብሊክ ቸቸንያ ብኹሉ ነገር ወቒሶምዋ። [[ካልኣይ ኲናት ሩስያን ቸቸንያን|ካልኣይ ኲናት ሩስያን ቸቸንያን ብሙሉእ ዕንወትን ብሩስያ ብምግዛእን ምጽናት ዓሌት ቸቸናውያንን ተዛዚሙ]]። እዚ ሓደጋ ብናይቲ ሽዑ ብፑቲን ዝምራሕ ዝነበረ ፈደራላዊ ኣገልግሎት ጸጥታ ሩስያ ክውደብ ከምዝኽእል ነጻ ምንጭታት ይሕብሩ። [[File:Vladimir Putin (2022-05-12).jpg|thumb|220px|ቭላድሚር ፑቲን]] * [[ኲናት ሩስያን ጆርጅያን|ኣብ 2008 ሩስያ ኣብ ልዕሊ ጆርጅያ ወራር ኣካይዳ]]። * ኣብ 2012-2013 ኣብ ልዕሊ ህጻናት ዝርከብዎም ኣማኢት ኣሽሓት ዜጋታት ሩስያ ፖለቲካዊ ዓፈና ተኻይዱ <ref>[https://www.osw.waw.pl/en/publikacje/analyses/2021-02-01/mass-protests-russia-shadow-repression Mass protests in Russia in the shadow of repression]</ref> <ref>[https://www.swp-berlin.org/10.18449/2021C40/ Repression and Autocracy as Russia Heads into State Duma Elections]</ref> <ref>[https://memopzk.org/figurant/navalnyj-aleksej-anatolevich/ Навальный Алексей Анатольевич]</ref> <ref>[https://dept.one/story/samye-yunye-politzaklyuchennye/ Самые юные политзаключенные]</ref> <ref>[https://www.rfi.fr/ru/%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%81%D0%B8%D1%8F/20240621-%D0%B2-%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B8-%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B7%D0%B0%D0%BA%D0%BB%D1%8E%D1%87%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%BC-%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BB-15-%D0%BB%D0%B5%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%B9-%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B8%D0%BA-%D1%84%D1%81%D0%B1-%D0%BD%D0%B0%D0%B7%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B0-%D0%B5%D0%B3%D0%BE-%D1%83%D1%87%D0%B0%D1%81%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%BC-%D0%BB%D0%B5%D0%B3%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0-%D1%81%D0%B2%D0%BE%D0%B1%D0%BE%D0%B4%D0%B0-%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B8 В России политзаключенным стал 15-летний школьник. ФСБ назвала его участником легиона «Свобода России»]</ref> <ref>[https://memopzk.org/news/my-schitaem-politzaklyuchyonnym-otcza-devochki-narisovavshej-na-uroke-antivoennyj-risunok/ Мы считаем политзаключённым отца девочки, нарисовавшей на уроке антивоенный рисунок]</ref>። * ኣብ 2014 ሩስያ ብትእዛዝ ፑቲን ኣንጻር ዩክሬን ኲናት ጀሚራ፡ ንሓውሲ ደሴት ክሪሚያ ዩክሬን ምሕዋስ ሓዊሱ፡ ድሕሪኡ ኣብ ክልተ ምብራቓዊ ዞባታት ዩክሬን ኲናት ኣካይዳ፡ ድሕሪኡ ኣብ 2022 ናብ ምሉእ ወራር ተሰጋጊራ <ref>[https://khersonline.net/lenta/356595-bild-ukrayinskiy-pdltok-rozpovv-yak-rosysk-vyskov-vikrali-yogo-z-hersona-ta-utrimuvali-v-tabor-v-krimu.html BILD: Український підліток розповів, як російські військові викрали його з Херсона та утримували в таборі в Криму]</ref><ref>[https://bukvy.org/u-rf-skoyiv-samogubstvo-ukrayinskyj-pidlitok-yakogo-nasylno-vyvezly-do-rosiyi/ У РФ скоїв самогубство український підліток, якого насильно вивезли до Росії]</ref>። * [[ስርዓት ስታሊን|ብጭቡጥ ትንሳኤ ኣምልኾ ስታሊን]] <ref>[https://humanrightshouse.org/articles/neostalinism-starts-in-russia/ Neostalinism starts in Russia]</ref>። * ኣብ ልዕሊ ካልኦት ሃገራት ጽልኢ ንምልዕዓል መንግስታዊ ፕሮፖጋንዳ ምጥቃም ብፍላይ ኣብ ዝሓለፈ ዓመታት ብፍላይ ኣብ ልዕሊ [[ኢስቶንያ]] ዕጡቕ ኮይኑ ኣሎ። ካብ 2025 ጀሚራ ሩስያ ነዛ ንእሽቶ ሰሜን ኤውሮጳዊት ሃገር ክትወርር ምዃና ትስግእ ኣላ። [[ፖላንድ]] እውን ኣብ ከቢድ ስግኣት ወራር ሩስያ ይርከብ። <ref>[https://www.err.ee/1609148590/kolonelleitnant-venemaa-valmistub-talve-hakul-ukraina-tsiviiltaristut-rundama Kolonelleitnant: Venemaa valmistub talve hakul Ukraina tsiviiltaristut ründama]</ref>። == ቀንዲ ባእታታት ስነ-ሓሳብ ፑቲን == ፖለቲካዊ ስነ-ሓሳብ ሩስያ፡ መንግስቲ ሩስያ ካብ ግዜ ዛራት ጀሚሩ ንገበናቱ ንምምኽናይ ዝጥቀመሉ ዝነበረ ተኸታታሊ ስርዓታዊ ምዝባዕ ታሪኽን ታሪኻዊ ጽውጽዋያትን ዝተመርኮሰ እዩ። እዞም ጽውጽዋያት እዚኣቶም፡ ኣብ ዘመናዊ ግዜ ኣብ ልዕሊ ጎረባብቲ ሃገራት ንዝፍጸም ወተሃደራዊ መጥቃዕቲ ንምምኽናይ ዝጥቀመሉ ሰፊሕ ፕሮፖጋንዳ ሩስያ ዘጠቓልል እዩ። እዚ ዶክትሪን እዚ፡ ብቐንዱ ንሃጸያዊ ግዝኣት ሩስያን ሶቭየት ሕብረትን ዝተሓዋወሰ ምልካዊ ስነ-ሓሳባት ኮይኑ፡ ነቲ ብፑቲን ዝወረሶ ኣምር ዓለም ሩስያ ዝምስረት እዩ:- * 1. [[ኪቫን ሩስ’]] (ናይ ማእከላይ ዘመን ግዝኣት ምብራቓውያን ስላቭ)ን ሩስያን ኣብ ዝተፈላለየ እዋን ሓንቲ ሃገር እየን ነይረን <ref>[https://argumentua.com/stati/sovetskii-soyuz-ubila-lozh-ona-zhe-pokhoronit-i-rossiyu Советский Союз убила ложь. Она же похоронит и Россию]</ref> * 2. ዩክሬናውያንን ሩስያውያንን ሓደ ህዝቢ እዮም * 3. "ቋንቋ ዩክሬን የለን" ([[ሩስያዊ ምኽባር|ሩስያ ነቲ ኣብ ኣጠቓቕማ እዚ ቋንቋ ዘሎ ገደብ ዕሽሽ ትብሎ]]) [[File:Soviet empire 1960.png|thumb|250px|ካርታ ዝለዓለ ዝርገሐ ጽልዋ ግዝኣት ሩስያን ሶቭየት ሕብረትን ዝገልጽ]] * 4. ሞስኮ ሳልሰይቲ ሮማ እያ (ቀዳመይቲ ሮማ ርእሰ ከተማ ጣልያን ወዲቓ፡ ግዝኣት ሮማ ድማ ፈረሰት፤ ካልኣይቲ ሮማ ቁስጥንጥንያ ብጸቕጢ ግዝኣት ኦቶማን ወዲቓ፤ ሳልሰይቲ ሮማ ሞስኮ ድማ ዘለኣለማዊት እያ)። * 5. ህዝቢ ዩክሬን የለን፤ ብጀነራል ስታፍ ኦስትርያ እዩ ተፈጢሩ <ref>[https://uinp.gov.ua/informaciyni-materialy/antymif/mif-pro-te-shcho-ukrayinsku-naciyu-vygadav-avstriyskyy-genshtab Міф про те, що українську націю вигадав Австрійський генштаб]</ref> * 6. ኲናት ምስ ዩክሬን ኣብ 2014 ምስ ተጀመረ፡ ፑቲን "ዩክሬን ብለኒን እያ ተፈጢራ" ዝብል ጽውጽዋይ ኣስፋሕፊሑ። ግደ ሓቂ፡ እታ ሃገር ብ1920 ብሕብረት ሶቭየት ቅድሚ ምሕዋሳ፡ ዩክሬን ናይ ገዛእ ርእሳ ናጻ ሃገር ነይርዋ <ref>[https://www.huri.harvard.edu/news/serhii-plokhii-casus-belli-did-lenin-create-modern-ukraine Serhii Plokhii: Casus Belli: Did Lenin Create Modern Ukraine?]</ref> * 7. ዓፈናታት ስታሊን ጽውጽዋይ እዩ * 8. [[ኣብ ዩክሬን ኣብ 1932–1933 ዘጋጠመ ጥሜት|ኣብ 1932-1933 ዘጋጠመ ጥሜት ኣብ ዓለም ኣወንታዊ ጽልዋ ኣሕዲሩ]] <ref>[https://www.holodomoreducation.org/news.php/news/4 International Recognition of the Holodomor]</ref> * 9. ሰበስልጣን ሩስያ፡ ክውንነት ናይቲ ክሳብ 1941 ዝጸንሐ ኪዳን ናዚን ሶቭየትን መሰረት ዝገበረ ውዕል ሞሎቶቭ-ሪበንትሮፕ ይኽሕዱ <ref>[https://web.archive.org/web/20190127035241/https://www.2000.ua/blogi/blogi_blogi/isterija-pobedy.htm Истерия Победы (обновлено)]</ref><ref>[https://www.currenttime.tv/a/russian-military-propaganda-may-9/32401667.html Как "никогда больше" превратилось в "можем повторить". Илья Колмановский – о "победобесии", военной пропаганде и парадах 9 мая]</ref> * 10. ገዛእቲ ሩስያ- ዛር፡ ውልቀ-መላኺ ሶቭየት ጆሴፍ ስታሊንን ፑቲንን- ኣብ ምድሪ ስጋ ዝለበሱ ኣምላኽ እዮም * 11. ስልጣነ ሩስያ ምስቶም ብመንፈስ ዘይተማህሩ ምዕራባውያን ይገጥም (ጀርመናዊ መበቆል ስርወ መንግስቲ ሮማኖቭ ሩስያ ይፍለጥ ግን ዕሽሽ ይበሃል) * 12. ታሪኽ ሩስያ ሽሕ ዓመት ዝገበረ እዩ (ኣብ መበል 18 ክፍለ ዘመን ብሃጸያዊ ሳንሱራት ሩስያ ካብ ዩክሬንን ቤላሩስን ብዝተመንዝዐ ሰነዳት መሰረት ዝተኣከበ ኮይኑ ብዝተመሓየሸ መልክዕ “ታሪኽ ግዝኣት ሩስያ” ተባሂሉ ዝተሓትመ እዩ <ref>[https://dgap.org/en/events/russkiy-mir-russian-world Russkiy Mir: "Russian World". DGAP (3 мая 2016). Дата обращения: 22 февраля 2023. Ар]</ref> <ref>[https://www.krug99.ba/doctrine-and-ideology-of-russian-world-in-bosnia-but-not-by-russia/ Doctrine and Ideology of “Russian World” in Bosnia, But Not by Russia]</ref> <ref>Oleksiy Bondarenko. ‘Russkij Mir', Between Diaspora and Public Diplomacy. Russia's Foothold in Central Asia // NUOVA SERIES. — 2016. — Т. 81, вып. 3.</ref> * 13. ዩክሬን ናይ ገዛእ ርእሳ ባህሊ የብላን * 14. ዩክሬናውያን ኮዛክስ ሩስያውያን እዮም ነይሮም (እዚ ኣብታ ብ1842 ብሃጸያዊ ሳንሱራት ሩስያ ዝተዛብዐት "ታራስ ቡልባ" እትብል ልብ-ወለድ ኒኮላይ ጎጎል ተደጋጊሙ ኣሎ) <ref>[https://www.stopfake.org/en/historical-myths-at-the-service-of-russian-propaganda/ Historical Myths at the Service of Russian Propaganda]</ref> * 15. "ዩክሬን" ዝብል ስም ካብ "መሬታት ዶብ" ዝብል ቃል ዝመጸ እዩ * 16. ሓውሲ ደሴት ክሪሚያን ምብራቓዊ ዩክሬንን ወትሩ ብሩስያውያን ዝነብሩሉ ዝነበሩ ጽውጽዋይ። እዚ ምብራቓዊ መሬት ዩክሬን ንዘመናት ብዩክሬናውያን ዝነብሩሉ ዝነበሩ ኮይኑ፡ ክሪሚያ ድማ ኣብ መወዳእታ መበል 18 ክፍለ ዘመን ብሩስያ ቅድሚ ምሕዋሳ ታሪኻ ከም ጥንታዊት መግዛእቲ ግሪኽ እያ ጀሚራ <ref>[https://www.ar25.org/ru/article/15-mifov-rossiyskoy-istorii.html 15 мифов российской истории]</ref> [[File:Opening of the monument to the Vladimir the Great (2016-11-04) 25.jpg|thumb|250px|ሓወልቲ ልኡል ቭላድሚር ናይ ኪየቭን ኖቭጎሮድን እዩ። ፑቲን ኣብ 2016 ኣብ ሞስኮ ኣቕሪብዎ ነይሩ።ማእከላይ ትርጉሙ ናይቲ ሓወልቲ ኣብ እዋን ኲናት ዶንባስ ሩስያ መሬት ዩክሬን ክትሕዝ ዝነበራ ድሌት እዩ]] * 17. ምሉእ ደቡባዊ ምብራቕ ዩክሬን ኖቮሮስያ እዩ <ref>[https://natoassociation.ca/the-myths-of-novorossiya-kremlin-reinvents-ukrainian-history-to-justify-invasion/ The Myths of Novorossiya: Kremlin Reinvents Ukrainian History to Justify Invasion]</ref> <ref>[https://www.mediavoice.ge/post/destroying-the-historical-fake-about-so-called-novorossiya Destroying the historical fake about so-called "Novorossiya"]</ref> * 18. ከተማታት ዩክሬንን ቤላሩስን ብገዛእቲ ሩስያ ዝተመስረታ እየን ዝብል ጽውጽዋይ <ref>[https://signaltoresist.com.ua/en/history-of-kherson/ So, Who Does Kherson Belong To? The Story of a City Russia Tried to Rewrite]</ref> <ref>[https://neweasterneurope.eu/2025/03/04/odesas-true-identity-countering-russian-propaganda-and-imperialist-myths/ Odesa’s true identity: countering Russian propaganda and imperialist myths]</ref> <ref>[https://uacrisis.org/en/the-myth-of-russian-donbas The Myth of “Russian Donbas”]</ref> * 19. ኣብ ካቲን ዝነበሩ ፖላንዳውያን እሱራት ብጀርመናውያን እምበር ብሚስጢራዊ ኣገልግሎት ሶቭየት ኣይተቐትሉን ዝብል ጽውጽዋይ * 20. ሰውራ ዩክሬን 2014 ብሃገራውያን ምስ ኣመሪካ ብምትሕብባር ዝተዳለወ እዩ። * 21. ሩስያውያን “ፍሉይ ጀነቲካዊ ኮድ ኣለዎም፣ እዚ ድማ ሓደ ካብቲ ቀንዲ ብልጫታቶም እዩ” * 22. ኣሜሪካ ወትሩ ንሩስያ ከተጥፍኣ ትደሊ እያ ዝብል ጽውጽዋይ። እዚ ፕሮፖጋንዳ እዚ፡ ኣመሪካ ኣብ ታሪኽ ንሩስያ ካብ ጥሜት ንምድሓን ሓሙሽተ ግዜ ንጡፍ ተራ ከምዝተጻወተት፡ ​​እንተላይ ኣብ መጀመርታ 1920ታት ዝነበረ ጥሜት፡ ብሰብኣዊ ሓገዝ (American Relief Administration, ARA) ዕሽሽ ይብል። ካብዚ ሓሊፉ ምሉእ ከቢድ ኢንዱስትሪ ሶቭየት ሕብረት ካብ ኣመሪካ ዝተዓደሙ ክኢላታት ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ዝተሃንጸ ኮይኑ፡ ኣብ እዋን ካልኣይ ውግእ ዓለም ኣመሪካ ብመንገዲ ሌንድ-ሊዝ ንሶቭየት ሕብረት ብዙሕ ኣጽዋር ኣቕሪባታ <ref>[https://internews.ua/en/opportunity/revision Re-Vision of History: Russian Historical Propaganda and Ukraine]</ref> * 23. ዩክሬናውያን ስላቭ ኣይኮኑን ዝብል ጽውጽዋይን ዩክሬናውያን ምልክት ዕጥቂ ምልክት ናይቶም ዘላቒ ኤስያውያን ምዃኑን እዩ <ref>[https://voxukraine.org/ru/fejk-gerbom-ukrayny-yavlyaetsya-hazarskyj-symvol#:~:text=%D0%9F%D0%BE%D0%B7%D0%B6%D0%B5%20%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%B1%20%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BB%20%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BC%20%D1%81%D0%B8%D0%BC%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%BC,%D0%B0%20%D0%B8%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%20%D0%BB%D0%B8%D1%87%D0%BD%D1%8B%D0%BC%20%D0%B7%D0%BD%D0%B0%D0%BA%D0%BE%D0%BC%20%D0%BA%D0%BD%D1%8F%D0%B7%D1%8F.&text=%D0%9C%D1%8B%20%D0%BD%D0%B5%20%D0%BD%D0%B0%D1%88%D0%BB%D0%B8%20%D0%B4%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%BD%D1%8B%D1%85%20%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85,%D0%B2%D1%8B%D0%B4%D0%B0%D0%BB%D0%B8%20%D0%B8%D1%85%20%D0%B7%D0%B0%20%D1%85%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D1%83%D1%8E%20%D1%82%D0%B0%D0%BC%D0%B3%D1%83.&text=%D0%9A%D0%B0%D0%BA%20%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%B5%D1%82%20%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%BA%20%D0%95%D0%BC%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D1%8F%D0%BD%20%D0%9F%D1%80%D0%B8%D1%86%D0%B0%D0%BA,%D0%B7%D0%B0%D0%B8%D0%BC%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%8F%20%D1%85%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%B8%D1%85%20%D1%81%D0%B8%D0%BC%D0%B2%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%20%D0%BF%D0%BE%D0%BA%D0%B0%20%D0%BD%D0%B5%D1%82 ФЕЙК: Гербом Украины является хазарский символ]</ref> <ref>{{Cite web |title=Дезинформация: Герб Украины на самом деле является хазарским родовым знаком, который ставился на скоте и имуществе |url=https://geofacts.ee/ru/2025/03/31/%E1%83%A1%E1%83%9D%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%A3%E1%83%A0-%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%A8%E1%83%98-%E1%83%A3%E1%83%99%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%98-2/ |access-date=2026-02-23 |archive-date=2025-05-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250526153555/https://geofacts.ee/ru/2025/03/31/%E1%83%A1%E1%83%9D%E1%83%AA%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%A3%E1%83%A0-%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%A8%E1%83%98-%E1%83%A3%E1%83%99%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%98-2/ }}</ref> <ref>{{Cite web |title=ПРОЗРЕНИЕ "свидомого" украинца: Украина - это РУСЬ, а ВСЕ украинцы - РУССКИЕ |url=https://petition.president.gov.ua/petition/116112 |access-date=2026-02-23 |archive-date=2022-09-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220929185125/https://petition.president.gov.ua/petition/116112 }}</ref> <ref>[https://likbez.org.ua/ru/istoriya-ukrainyi-kratchayshiy-kurs/vi-vek-972-g VI век – 972 г. — Ликбез]</ref> <ref> Флоря Б. Н. Хазарская версия происхождения украинских казаков в «Летописи» Григория Грабянки // Древняя Русь. Вопросы медиевистики. — 2013. — № 3 (53). — С. 142.</ref> * 24. ወተሃደራዊ መዓስከራት ኣሜሪካ ኣብ መሬት ዩክሬን ይርከቡ ዝብል ጽውጽዋይ። ፕሮፖጋንዳ ሩስያ ኣብ 2012 ከንቲባን ኣመሓዳሪን ኡልያኖቭስክ (ኣብ ማእከላይ ሩስያ እትርከብ ከተማ) ኣብ ዝተረኽብሉ ወተሃደራዊ መዓስከር ኣሜሪካ ከምዝተኸፍተ ይኽሕድ፣ እዚ ፍጻመ እዚ ብጣቕዒት ተቐቢሉ <ref>[https://www.themoscowtimes.com/2012/03/14/lavrov-backs-nato-using-ulyanovsk-base-a13280 Lavrov Backs NATO Using Ulyanovsk Base]</ref> [[File:National-socialists marching near Vosstaniya Square in St. Petersburg on 1 May 2014.JPG|thumb|250px|ሩስያዊ ኒዮ-ናዚ ናይ ጎደና ሰልፊ፡ ሴንት ፒተርስበርግ፡ 2014]] * 25. ሓደ ልሙድ ጽውጽዋይ [[ህዝባዊት ሪፓብሊክ ዶኔትስክ]]ን [[ህዝባዊት ሪፓብሊክ ሉሃንስክን]]ን ነጻ "ህዝባዊ ሪፓብሊካት" ምንባረን ይገልጽ። ፕሮፖጋንዳ ሩስያ ኣብ ምፍጣሮም፡ ምክትታሎም ወይ ቀረብኦም ዝኾነ ይኹን ኢድ ከምዘይብሉ ይኽሕድ። ሰበስልጣን ሩስያ ንተሳትፎ ወተሃደራት ሩስያ ኣብቲ ኣብ ምብራቓዊ ዩክሬን ዝተኻየደ ኲናትን ኣብተን "ሪፓብሊካት" ዝርከባ ላዕለዎት ጽፍሕታት መንግስቲ ብዜጋታት ሩስያን ገበነኛታት ኲናትን ከም በዓል ኣሌክሳንደር ቦሮዳይን ኢጎር ጊርኪንን ከምዝተታሕዙን ዕሽሽ ይብሉ <ref>[https://archive.khpg.org/en/1608809579 Ex-Donbas militant leader who wants Russia to seize most of Ukraine elected to Russian parliament]</ref> <ref>[https://rusaggression.gov.ua/en/hirkin-58f55c64ad3d301df5ec2e9e83d3d202.html Hirkin Ihor Vsevolodovychalias Igor Ivanovich Strelkov, "Strelok" (Gunner, Shooter, Rifleman)]</ref>። * 26. ኩሎም ደገፍቲ ደሞክራስያዊ ሓይልታት ሩስያ ንሩስያ ንምጥፋእ ዝተላእኩ ምዕራባውያን ወኪላት እዮም ዝብል ጽውጽዋይ ዳርጋ ደቂ ኩሎም ወተሃደራዊ ሰበስልጣንን መራሕትን ሩስያ ኣብ ኣመሪካ፡ ስጳኛን ፈረንሳን ከምዝነብሩ ሸለል ዝብል ፕሮፖጋንዳ እዩ። ብፍላይ ድማ ቦኽሪ ጓል ፑቲን ማርያ ቮሮንትሶቫን ወዲ ወዱን ኣብ ሆላንድ ይነብሩ <ref>[https://www.bnr.nl/nieuws/ondernemen/10537636/poetins-dochter-spekt-artsensalaris-met-miljoenen-uit-zorgkliniek-voor-vaders-vertrouwelingen Poetins dochter spekt artsensalaris met miljoenen uit ‘zorgkliniek’ voor vaders vertrouwelingen]</ref>። * 27. ወግዓዊ መግለጺ ፈደረሽን ሩስያ፡ ኩሉ መርትዖታት ገበናት ኲናት ሩስያ ሓሶትን ንሩስያ ንምጽላም ዝተፈብረኸን ምዃኑ ይገልጽ። ንኣብነት ፑቲን ኣብ ቡቻ ብወተሃደራት ሩስያ ዝተፈጸመ ቅትለት ኣብ መድረኽ ከምዝተኻየደን እቶም ዝተቐትሉ ዩክሬናውያን ሲቪላት ተዋሳእቲ ምዃኖምን ገሊጹ። ዜጋታት ሩስያ ብመንግስቲ ፑቲን ነዚ ገበናት ኲናት ኣፍልጦ ዝህብን እቲ ግጭት ደው ክብል ዝጽውዕን ጽሑፋት ማሕበራዊ መራኸቢታት ብምዝርጋሕ ይስደዱ ኣለዉ። ንኣብነት ጋዜጠኛ ማርያ ፖኖማረንኮ ኣብ ሩስያ ኣብ እዋን ምፍንጃር ቦምባ ሓያሎ ኣሽሓት ዩክሬናውያን ሲቪላት ተዓቚቦምሉ ዝነበሩ ማሪዩፖል ድራማ ትያትር ብነፋሪት ብምሽፋን ኣብ ሩስያ ተኣሲራ። ጡረተኛ ሞስኮ ሚካኤል ሲሞኖቭ፡ ሩስያ ኣብ ልዕሊ ማሪዩፖል ዘጋጠማ ቦምባታት ብዝምልከት ርእይቶ ብምሃቡ ን7 ዓመታት ክእሰር ተፈሪድዎ። ካልኦት ኣሽሓት ሰባት እውን ተመሳሳሊ ዕጫ ኣጋጢምዎም። ከም በዓል ኣሌክሰይ ሚልቻኮቭ ዝኣመሰሉ ኒዮ-ናዚ ኣብ ሰራዊት ሩስያ ምህላዎምን ንህዝቢ ዩክሬን ብሙሁራት ሩስያ ንኽጸንት ዝቐርብ ጻውዒትን ካብ ተኣማንነት ንስርዓት ፑቲን ዝተላዕለ ሸለል ተባሂሉ። ሓደ ማዕከን ዜና ሩስያ፡ [[ሩስያ ምስ ዩክሬን እንታይ ክትገብር ኣለዋ]] ዝብል ኣርእስቲ ዘለዎ ፍልስፍናዊ ስራሕ ብምዝርጋሕ፡ ምጽናት ዓሌት ዝጽውዕ እዩ <ref>[https://www.reuters.com/world/europe/putin-ally-says-bucha-killings-are-fake-propaganda-2022-04-05/ Kremlin says Bucha is 'monstrous forgery' aimed at smearing Russia]</ref> <ref>[https://voxukraine.org/en/fake-russian-military-is-not-involved-in-the-mass-killings-of-civilians-in-bucha FAKE: Russian military is not involved in the mass killings of civilians in Bucha]</ref> <ref>[https://theweek.com/russo-ukrainian-war/1012479/putin-calls-reports-out-of-bucha-fake-in-first-public-comments-on https://theweek.com/russo-ukrainian-war/1012479/putin-calls-reports-out-of-bucha-fake-in-first-public-comments-on]</ref> <ref>[https://memopzk.org/figurant/ponomarenko-mariya-nikolaevna/ Пономаренко Мария Николаевна]</ref> <ref>[https://memopzk.org/figurant/simonov-mihail/ Симонов Михаил Юрьевич]</ref> <ref>[https://memopzk.org/figurant/martynov-aleksandr/ Мартынов Александр Александрович]</ref> <ref>[https://memopzk.org/figurant/kamardin-artyom-yurevich/ Камардин Артём Юрьевич]</ref> <ref>[https://memopzk.org/figurant/turbin-arsenij/ Турбин Арсений]</ref> <ref>[https://expresso.pt/guerra-ucrania/2022-07-20-Nacionalistas-e-imperialistas-da-extrema-direita-a-historia-dos-neonazis-russos-que-alegam-desnazificacao-para-combaterem-na-Ucrania-1036a3db Nacionalistas e imperialistas da extrema-direita: a história dos neonazis russos que alegam "desnazificação" para combaterem na Ucrânia]</ref>። == ምሳሌነት ናይዚ ፖለቲካዊ ስርዓት’ዚ == ቅድሚ ሕጂ ደገፍቲ ፑቲን ዝተፈላለዩ ምልክታት ይጥቀሙ ነይሮም - ካብ ማእከላይ ዘመን ሞስኮ ፕሪንሲፓሊቲ፡ ሃጸያዊ ግዝኣት ሩስያን ካብ ሕብረት ሶቭየት ዝተወስደ ምልካዊ ምልክታትን ኦርቶዶክሳውያን ባንዴራታት - እንተኾነ ግን ሩስያ ንዩክሬን ምስ ወረረት ጥራይ እያ እታ ላቲናዊት ፊደል "Z" ኣብ ሩስያ ዘይተኣደነ ተፈታውነት ረኺባ። ብመሰረት ሓደ ክልሰ-ሓሳብ፡ ፈጠርቲ "Z" ሚኒስትሪ ምክልኻል ሩስያ ብፍላይ ድማ ኣንድሬይ ኢልኒትስኪ ከምኡ’ውን ፕሮፖጋንዳ ቻነል ሮስያ ሰጎድንያ (RT)ን ኣአንጋዲኣ ማርጋሪታ ሲሞንያንን እዮም። እቲ ምልክት መብዛሕትኡ ግዜ ምስቲ ናይ ናዚ ስዋስቲካ ይወዳደር፣ ኣብ ብዙሓት ሃገራት ድማ ኣጠቓቕማኡ ተኣጊዱ ኣሎ። ፕሮፖጋንዳ ሩስያ ንትርጉም ናይዚ ምልክት "ጥንታዊ ስላቭ፡ ምልክት ሓይሊ ሩስያ" ክብል ይገልጾ፡ ዋላ'ኳ ኣብ ዝኾነ ታሪኻዊ ምንጭታት እንተዘይተጠቕሰ <ref>[https://web.archive.org/web/20220307233117/https://www.newyorker.com/news/our-columnists/z-is-the-symbol-of-the-new-russian-politics-of-aggression “Z” Is the Symbol of the New Russian Politics of Aggression]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20220307121835/https://www.thedailybeast.com/vladimir-putins-world-war-z-has-created-a-new-swastika Putin’s World War Z Has Created a New Swastika]</ref> <ref>[https://www.washingtonpost.com/world/2022/03/09/letter-z-russia-symbol-pro-war/ How ‘Z’ became a symbol for supporting Russia’s invasion of Ukraine]</ref> <ref>[https://theworld.org/stories/2022/04/25/some-european-countries-ban-letter-z-stem-pro-russian-propaganda No Z allowed: Some European countries move to ban the symbol used to promote Russia’s war in Ukraine]</ref> <gallery> 2022 Russian Invasion vehicle marking Z.svg|ምልክታት ንወተሃደራዊ መሳርሒታት ሩስያ BTR-60 en vilaĝo Malcevo (Sverdlovska provinco) 02.jpg|ኣብ ሓንቲ ካብ ከተማታት ማእከላይ ሩስያ ከም ሓወልቲ ዝተተኽለት ወተሃደራዊት መኪና Izium after Russian occupation (2022-09-15) 02.jpg|ዝተሰብረ ወተሃደራዊ መሳርሒታት ሩስያ Kirasveturilo en Operaco Glacio, 2023 01.jpg|ፕሮፖጋንዳ ኣብ መንጎ ህጻናት ሩስያ Polutorka, DOSAAF building, Kazan (2022-05-23) 06.jpg|ኣብ ባንዴራ ሶቭየት ዘለዋ መኪና Военнослужащие РФ передали более 10 тонн продуктов жителям Херсона 001.png|ወተሃደራዊ መሳርሒታት ሩስያ ኣብ ደቡባዊ ዩክሬን ኣብ እትርከብ ከተማ ከርሰን ኣብ እዋን መግዛእቲ Марш российских артиллерийских подразделений в ходе вторжения на Украину 007.png|ወተሃደራዊ መሳርሒታት ሩስያ Передача трофейной украинской техники и вооружения подразделениям ЛНР 009.png|ወተሃደራዊ መሳርሒታት ሩስያ Российские военнослужащие впервые доставили гуманитарную помощь жителям г. Изюма 002.png|ወተሃደራዊ መሳርሒታት ሩስያ Сдача в плен украинских военныъ с завода Азовсталь 010.png|ወተሃደራዊ መሳርሒታት ሩስያ Z symbol flash mob at Platinum Arena in Khabarovsk.jpg|ፍላሽ ሞብ ኣብ ካባሮቭስክ ሩስያ Z-символ российских военнослужащих.jpg|ኣብ ወተሃደራዊ ክዳን ሩስያ ዝነበረ ምልክት Z shirt white.jpg|እዚ ምልክት "Z" ኣብ ቲሸርትታት ይርአ Kamioneto kun litero Z en strato Parovoznaja (Tjumeno).jpg|ናይ መኪና ስቲከር Aŭto kun simbolo Z en Zavodoukovsko.jpg|ናይ መኪና ስቲከር Enclosed Z-shaped marking on an apartment building in Riga, Latvia.jpg|ኣብ መንደቕ ስእሊ ምቕራጽ </gallery> == ሰነዳዊ ፊልምታት == * ኣናቶሚ ፑቲኒዝም (2023) <ref>[https://blog.poltava.to/pustovgar/17788/ Анатомія рашизму | Документальний цикл «Остання війна»]</ref>። == ከምኡውን ርአ፤ == * [[ምጽናት ዓሌት ዩክሬናውያን]] == መወከሲታት == icoavptkwla1x312lil8bvoukbpc28j