Vikipedii vepwiki https://vep.wikipedia.org/wiki/P%C3%A4lehtpol%E2%80%99 MediaWiki 1.46.0-wmf.26 first-letter Media Specialine Lodu Kävutai Lodu kävutajas Vikipedii Paginad Vikipedii Fail Lodu failas MediaWiki Lodu MediaWikiš Šablon Lodu šablonas Abu Lodu abus Kategorii Lodu kategorijas TimedText TimedText talk Moodul Mooduli arutelu Üritus Ürituse arutelu 0 592 187321 150713 2026-04-29T16:53:33Z Asdexer240 17241 + paineged i šablon 187321 wikitext text/x-wiki [[Fail:Flag of Vepsia.svg|thumb|right|250px|[[Vepsän flag]] (Karjalan Vepsän kul'tursebran flag)]] {{Znamoičendad|Vepsläižed (znamoičendad)}} '''Vepsläižed''' ({{lang-ru|вéпсы, чу́дь}}) — vähäluguine [[suomalaiž-ugrilaižed rahvahad|suomalaiž-ugrilaine rahvaz]]. Vepsläižed elädas tobjan palan [[Karjalan Tazovaldkund|Karjalas]], [[Leningradan agj|Leningradan]] da [[Vologdan agj|Vologdan agjoiš]] [[Venäma]]n lodehes. 2006-nden voden sulakuspäi vepsän rahvaz om mülütadud Venäläižen Federacijan igähižiden vähäluguižiden rahvahiden nimikirjuteshe. Vepsän rahvahas om koume etnografišt palad: * Pohjoižed (Änižröunan) vepsläižed — hö elädas [[Änine|Änižen]] päivlaskmrandal, [[Karjalan Tazovaldkund]]an suves (enččes [[Vepsän rahvahaline volost'|Vepsän rahvahaližes volostiš]], kudamban pälžilon oli [[Šoutjärv'|Šoutjärv' vai Šoutarv']]). * Keskmäižed vepsläižed (keskvepsläižed) — elädas [[Ojat' (jogi)|Ojatin]] keskmäižel da ülähäižel joksmusel, [[Paksjogi|Paksjogen]] (Pašjogen) da [[Kapšjogi|Kapšjogen]] purtkiden rajonas ([[Leningradan agj]]an päivnouzmpol'), Vologdan agjan päivlaskmpoles. * Suvivepsläižed — hö elädas [[Vepsän ülüz|Vepsän ülüden]] suvižil pautkil ([[Leningradan agj]]an päivnouzmpol'). == Kel' == Vepsläižed pagištas [[vepsän kel'|vepsän kelel]]. Tämbei kaik vepsläižed oma jo kaks'kel'žed i pagištas völ [[venän kel'|venän kelel]]-ki. == Genezis da istorii == Kirjutadud purtked tetas lujas vähän vepsän rahvahan amuižes istorijas. == Lugumär == [[Venäman imperii|Venäman imperijan]] eläjiden lugemižen mödhe kaik oli 25 820 vepsläšt valdkundas. {| class="standard" !Tazovaldkundad i oblastid !1926 !1937 !1939 !1959 !1970 !1979 !1989 !2002 !2010 |- |'''[[Nevondkundaližiden Socialistižiden Tazovaldkundoiden Ühtištuz|NSTÜ]]''' |align="right" |'''32 785''' |align="right" |'''29 842''' |align="right" |'''31 679''' |align="right" |'''16 374''' |align="right" |'''8281''' |align="right" |'''8094''' |align="right" |'''12 501''' |align="right" |... |align="right" |... |- |'''[[Venäma|VNFST / Venälaine Federacii]]''' |align="right" |'''32 783''' |align="right" |'''29 585''' |align="right" |'''31 442''' |align="right" |'''16 170''' |align="right" |'''8057''' |align="right" |'''7550''' |align="right" |'''12 142''' |align="right" |'''8240''' |align="right" |'''5936''' |- |[[Karjalan Tazovaldkund]] |align="right" |8587 |align="right" |9007 |align="right" |9388 |align="right" |7179 |align="right" |6323 |align="right" |5864 |align="right" |5954 |align="right" |4870 |align="right" |3423 |- |[[Leningradan agj]] |align="right" |17 290 |align="right" |15 146 |align="right" |15 343 |align="right" |8026 |align="right" |650 |align="right" |774 |align="right" |4273 |align="right" |2019 |align="right" |1380 |- |[[Vologdan agj]] |align="right" |6888 |align="right" |5432 |align="right" |4976 |align="right" |117 |align="right" |282 |align="right" |65 |align="right" |728 |align="right" |426 |align="right" |412 |- |[[Piter]] |align="right" |5 |align="right" |0 |align="right" |198 |rowspan="2" align="right" |848 |align="right" |154 |align="right" |208 |align="right" |368 |align="right" |318 |rowspan="2" align="right" |721 |- |Toižed regionad |align="right" |13 |align="right" |0 |align="right" |1316 |align="right" |648 |align="right" |639 |align="right" |819 |align="right" |607 |- |Toižed ühtnendan tazovaldkundad |align="right" |2 |align="right" |257 |align="right" |237 |align="right" |204 |align="right" |224 |align="right" |544 |align="right" |359 |align="right" |... |align="right" |... |} == Tetabad vepsläižed == * [[Süvären Aleksandr]] — venälaine ortodoksine pühämez', igumen. * [[Jašdären Iona]] — venälaine ortodoksine pühämez'. * [[Strogalščikova Zinaida|Zinaida Strogalščikova]] — politikanmez'. * [[Lisicina Anna|Anna Lisicina]] — [[Karjalaiž-Suomalaine Nevondkundaline Socialistine Tazovaldkund|Karjalaiž-Suomalaižen Nevondkundaližen Socialistižen Tazovaldkundan]] kommunistižen partijan keskuzkomitetan sidonik, partizan, Nevondkundaližen Ühtištusen vägimez'. * [[Abramov Nikolai|Nikolai Abramov]] — vepsän runokirjutai, lehtezmez' da akt'or. * [[Lonin Rürik|Rürik Lonin]] — Šoutjärven Vepsän etnografižen muzejan alusenpanii, runokirjutai. * [[Petuhov Anatolii|Anatolii Petuhov]] — vologdalaine kirjutai. * [[Gorbačov Mark|Mark Gorbačov]] — nevondkundaline valdkundmez'. * [[Man'kin Ivan|Ivan Man'kin]] — nevondkundaline valdkundmez'. * [[Matvejev Andrei|Andrei Matvejev]] — deputat. * [[Golunov Ivan|Ivan Golunov]] — lehtezmez'-riškotai. == Homaičendad == <references/> == Irdkosketused == * [http://www.youtube.com/watch?v=Lnvuw0eKNj0 Karjalan televizijan «Aigoiden sidoi — Vepsläižiden mail'mannägend»-oigenduz ''youtube.com''-saital.] {{ref-vep}} <small>''(+ venäkel'žed subtitrad)''</small> * [http://fusee.tv/video/?nation=6 Vepsläižed // Fil'mad rahvahiden mödhe. — Finnougrovizii: Venälaižen Federacijan Suomalaiž-ugrilaižen kul'turkeskusen televiziiportal (''fusee.tv'').] {{ref-ru}} ''<small>(+ menü avtomatiženke kändusenke anglijan, francijan i saksan kelihe)</small>'' == Edesine lugemine == * Strogal'ščikova Zinaida. ''[[Vepsläižed (kirj)|Vepsläižed]]''. Petroskoi, 2008 (vepsänkel'ne i venäkel'ne variantad). [[Kategorii:Vepsläižed| ]] [[Kategorii:Venäman rahvahad]] [[Kategorii:Rahvahad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Pohjoižen igähižed rahvahad]] fp7r04wj9c27a5jy4nhhc7p777vbxnz 187330 187321 2026-04-29T17:26:41Z Koiravva 1717 ei ole tarbhaižust panda painendoid sanoihe üks'jäižes tavuspäi, kaik om sel'ged muite 187330 wikitext text/x-wiki [[Fail:Flag of Vepsia.svg|thumb|right|250px|[[Vepsän flag]] (Karjalan Vepsän kul'tursebran flag)]] {{Znamoičendad|Vepsläižed (znamoičendad)}} '''Vepsläižed''' ({{lang-ru|вéпсы, чудь}}) — vähäluguine [[suomalaiž-ugrilaižed rahvahad|suomalaiž-ugrilaine rahvaz]]. Vepsläižed elädas tobjan palan [[Karjalan Tazovaldkund|Karjalas]], [[Leningradan agj|Leningradan]] da [[Vologdan agj|Vologdan agjoiš]] [[Venäma]]n lodehes. 2006-nden voden sulakuspäi vepsän rahvaz om mülütadud Venäläižen Federacijan igähižiden vähäluguižiden rahvahiden nimikirjuteshe. Vepsän rahvahas om koume etnografišt palad: * Pohjoižed (Änižröunan) vepsläižed — hö elädas [[Änine|Änižen]] päivlaskmrandal, [[Karjalan Tazovaldkund]]an suves (enččes [[Vepsän rahvahaline volost'|Vepsän rahvahaližes volostiš]], kudamban pälžilon oli [[Šoutjärv'|Šoutjärv' (vai Šoutarv')]]). * Keskmäižed vepsläižed (keskvepsläižed) — elädas [[Ojat' (jogi)|Ojatin]] keskmäižel da ülähäižel joksmusel, [[Paksjogi|Paksjogen]] (Pašjogen) da [[Kapšjogi|Kapšjogen]] purtkiden rajonas ([[Leningradan agj]]an päivnouzmpol'), Vologdan agjan päivlaskmpoles. * Suvivepsläižed — hö elädas [[Vepsän ülüz|Vepsän ülüden]] suvižil pautkil ([[Leningradan agj]]an päivnouzmpol'). == Kel' == Vepsläižed pagištas [[vepsän kel'|vepsän kelel]]. Tämbei kaik vepsläižed oma jo kaks'kel'žed i pagištas völ [[venän kel'|venän kelel]]-ki. == Genezis da istorii == Kirjutadud purtked tetas lujas vähän vepsän rahvahan amuižes istorijas. == Lugumär == [[Venäman imperii|Venäman imperijan]] eläjiden lugemižen mödhe kaik oli 25 820 vepsläšt valdkundas. {| class="standard" !Tazovaldkundad i oblastid !1926 !1937 !1939 !1959 !1970 !1979 !1989 !2002 !2010 |- |'''[[Nevondkundaližiden Socialistižiden Tazovaldkundoiden Ühtištuz|NSTÜ]]''' |align="right" |'''32 785''' |align="right" |'''29 842''' |align="right" |'''31 679''' |align="right" |'''16 374''' |align="right" |'''8281''' |align="right" |'''8094''' |align="right" |'''12 501''' |align="right" |... |align="right" |... |- |'''[[Venäma|VNFST / Venälaine Federacii]]''' |align="right" |'''32 783''' |align="right" |'''29 585''' |align="right" |'''31 442''' |align="right" |'''16 170''' |align="right" |'''8057''' |align="right" |'''7550''' |align="right" |'''12 142''' |align="right" |'''8240''' |align="right" |'''5936''' |- |[[Karjalan Tazovaldkund]] |align="right" |8587 |align="right" |9007 |align="right" |9388 |align="right" |7179 |align="right" |6323 |align="right" |5864 |align="right" |5954 |align="right" |4870 |align="right" |3423 |- |[[Leningradan agj]] |align="right" |17 290 |align="right" |15 146 |align="right" |15 343 |align="right" |8026 |align="right" |650 |align="right" |774 |align="right" |4273 |align="right" |2019 |align="right" |1380 |- |[[Vologdan agj]] |align="right" |6888 |align="right" |5432 |align="right" |4976 |align="right" |117 |align="right" |282 |align="right" |65 |align="right" |728 |align="right" |426 |align="right" |412 |- |[[Piter]] |align="right" |5 |align="right" |0 |align="right" |198 |rowspan="2" align="right" |848 |align="right" |154 |align="right" |208 |align="right" |368 |align="right" |318 |rowspan="2" align="right" |721 |- |Toižed regionad |align="right" |13 |align="right" |0 |align="right" |1316 |align="right" |648 |align="right" |639 |align="right" |819 |align="right" |607 |- |Toižed ühtnendan tazovaldkundad |align="right" |2 |align="right" |257 |align="right" |237 |align="right" |204 |align="right" |224 |align="right" |544 |align="right" |359 |align="right" |... |align="right" |... |} == Tetabad vepsläižed == * [[Süvären Aleksandr]] — venälaine ortodoksine pühämez', igumen. * [[Jašdären Iona]] — venälaine ortodoksine pühämez'. * [[Strogalščikova Zinaida|Zinaida Strogalščikova]] — politikanmez'. * [[Lisicina Anna|Anna Lisicina]] — [[Karjalaiž-Suomalaine Nevondkundaline Socialistine Tazovaldkund|Karjalaiž-Suomalaižen Nevondkundaližen Socialistižen Tazovaldkundan]] kommunistižen partijan keskuzkomitetan sidonik, partizan, Nevondkundaližen Ühtištusen vägimez'. * [[Abramov Nikolai|Nikolai Abramov]] — vepsän runokirjutai, lehtezmez' da akt'or. * [[Lonin Rürik|Rürik Lonin]] — Šoutjärven Vepsän etnografižen muzejan alusenpanii, runokirjutai. * [[Petuhov Anatolii|Anatolii Petuhov]] — vologdalaine kirjutai. * [[Gorbačov Mark|Mark Gorbačov]] — nevondkundaline valdkundmez'. * [[Man'kin Ivan|Ivan Man'kin]] — nevondkundaline valdkundmez'. * [[Matvejev Andrei|Andrei Matvejev]] — deputat. * [[Golunov Ivan|Ivan Golunov]] — lehtezmez'-riškotai. == Homaičendad == <references/> == Irdkosketused == * [http://www.youtube.com/watch?v=Lnvuw0eKNj0 Karjalan televizijan «Aigoiden sidoi — Vepsläižiden mail'mannägend»-oigenduz ''youtube.com''-saital.] {{ref-vep}} <small>''(+ venäkel'žed subtitrad)''</small> * [http://fusee.tv/video/?nation=6 Vepsläižed // Fil'mad rahvahiden mödhe. — Finnougrovizii: Venälaižen Federacijan Suomalaiž-ugrilaižen kul'turkeskusen televiziiportal (''fusee.tv'').] {{ref-ru}} ''<small>(+ menü avtomatiženke kändusenke anglijan, francijan i saksan kelihe)</small>'' == Edesine lugemine == * Strogal'ščikova Zinaida. ''[[Vepsläižed (kirj)|Vepsläižed]]''. Petroskoi, 2008 (vepsänkel'ne i venäkel'ne variantad). [[Kategorii:Vepsläižed| ]] [[Kategorii:Venäman rahvahad]] [[Kategorii:Rahvahad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Pohjoižen igähižed rahvahad]] 3kls8ebtvhwkq19i3dg9uchnyk0ln5y 0 1853 187336 186731 2026-04-30T07:43:13Z Motoranger 10577 bio+ 187336 wikitext text/x-wiki {{Personalii | изображение = Pehr Evind Svinhufvud.png | описание изображения = Per Evind Svinhuvud 1920-30-nzil vozil }} '''Per Evind Svinhuvud (Per Evind Svinhufvud)''' ([[suomen kel'|suom]]. i {{lang-sv|Pehr Evind Svinhufvud}} [ˈpæːr ˈeːʋin(d) ˈsviːnhʉːʋʉd]; sünd. [[15. tal'vku]] [[1861]], Sääksmäki-kund (nüg. [[Valkeakoski]]-lidnan pala), [[Sur' Suomenman ruhtinazkund]], [[Venäman imperii]] — kol. [[29. uhoku]] [[1944]], Luumäki-kund, [[Suomenma]]) oli Suomenman politikanmez'. Svinhuvud radoi [[Suomenma|Suomenman Tazovaldkundan]] koumanden prezidentan (2. keväz'ku 1931 — 1. keväz'ku 1937). Mez' oli [[Suomenman parlament]]an ühtnijaks (1907−1914) i sen ezmäižeks ezimeheks (vhesai 1912). == Biografii == Tuleban aigan prezident oli sündnu Gustav Per Svinhuvud-merioficeran i hänen Ol'ga fon Bekker-akan kanzha. Tat pölištui Grekanman randanno, konz poig oli kaks'vozne. Aigaline laps'aig mäni dedan perehes. Dedan ičtazrikondan jäl'ghe prihaine mamanke i sizarenke sirdiba [[Hel'sinki]]he. Openui [[Aleksandran universitet|Gel'singforsan universitetas]] i sai čomamahtoiden magistran arvod vl 1882, [[oiktuz|oiktusen]] magistran arvod vl 1886. Mez' zavodi kar'jerad advokataks ümbrikoiden käskuzkundoiš, sid' radnikoiči sudijan abunikaks Apelläcižes käskuzkundas [[Turku|Abo]]-lidnas. Vspäi 1892 radoi Senatan komitetas käskusištos, oli otnus valdkundmaksoiden küzundoihe siš. Vl 1902 pördui enččehe radnikushe Apelläcižes käskuzkundas. Äi azjoid oli suomalaižiden protestoiden tagut venän kul'turan jurdutandad vaste, i Svinhuvud oli pästtud radmaspäi N.I. Bobrikov-jenaralgubernatoral ičeze kovan pozicijan taguiči. Sirdi Gel'singforsha radmaha advokatan. Vll 1907−1914 mez' oli Suomenman parlamentan ühtnijan. Mäni radho makundan käskuzkundan ezimehen vl 1914 i pučihe tundištada oigetud Venäman prokuraturaspäi valdkundmehen täuz'valdoiktusid, sen tagut oigetihe Svinhuvudad küksendha eläda Sibiriš (Tomskan guberijan Nariman rand, sid' [[Kolivan']]). Pördui küksendaspäi vl 1917, vasttihe händast rahvahaližeks vägimeheks. Politikanmez' oli Suomenman Senatan ezimehen (möhemba sen radnikusen nimi oli päministr) vn 1917 kül'mkuspäi vn 1918 semendkuhusai, sid' tegi valdkundan pämehen velgusidme (oli regentan) vn 1918 lophusai. [[Vladimir Lenin]] andoi aktad Suomenman ripmatomuden tundištandas arni Svinhuvudale Petrogradas vn 1917 31. päiväl tal'vkud. Per Evind läksi politikaspäi aigaks monarhijan satusetoman jurdutandan jäl'ghe. Vll 1921−1931 Svinhuvud oli akcionerižen ''Ensogutzeit''-sebran administrativižen nevondkundan ezimehen. Mez' oli kandidataks Suomenman prezidentan radnikusele vn 1925 valičendoil, no sai kilt. Vll 1930−1931 oli Suomenman päministran, sid' vhesai 1937 oti Suomenman prezidentan radnikust. == Kanz == Per Evind nai vl 1889, oti akaks Al'ma Timorenad. Sündutihe kuz' last naimiželos. == Homaičendad == <references/> {{stub}} [[Kategorii:Valdkundmehed]] [[Kategorii:Suomenman prezidentad]] [[Kategorii:Politikanmehed kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Sündnuded Venäman imperijha]] [[Kategorii:Sündnuded Suomenmaha]] [[Kategorii:Sündnuded Valkeakoskihe]] [[Kategorii:Sündnuded vl 1861]] [[Kategorii:Sündnuded tal'vkun 15. päiväl]] [[Kategorii:Kolnuded Suomenmas]] [[Kategorii:Kolnuded vl 1944]] [[Kategorii:Kolnuded uhokun 29. päiväl]] tkiygy7g0a2t43ot9ye8wqjovmilovc 0 2055 187331 185202 2026-04-29T17:39:08Z Koiravva 1717 openduz+, +kart 187331 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Ardon<br />Ардон <small>(ven.)</small><br />Ӕрыдон <small>(oset.)</small> | Lidnanznam = | Flag = | Lidnanznam text = | Flag text = | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 18,960 | Voz' = 2025 | Pind = 29.14 | Fail = Ардон.jpg | Pämez' = Igor' Hamicev<br/>(sügüz'ku 2017—) | Telefonkod = +7-86732-xx-xxx | Avtokod = 15 | Aigvö = [[UTC]]+3 ([[MSK]]+0) }} '''Ardon''' ({{lang-ru|Ардо́н}}, {{lang-os|Ӕрыдон}}) om [[Venäma]]n lidn da lidnankund [[Pohjoižosetijan — Alanijan Tazovaldkund]]an keskuzpalan pohjoižes. Se om [[Ardonan rajon]]an administrativižeks keskuseks da palaks. == Istorii == Eländpunktan aluz om pandud vl 1824 kuti [[Venäman imperii|Venäman imperijan]] Ardonan varmitez kaičemha ted. Ühtes vodes sijaližed osetinalaižed heimod sirdaškanziba varmitesen seinile. Vl 1838 panihe [[kozakišt|kozakoiden]] ''Ardonskai''-stanicad ({{lang-ru|станица Ардонская}}) osetinan eländpunktanno. Ühtištadihe Ardon-žilod Ardonskai-stanicanke oficialižeks i anttihe lidnan statusad nügüdläiženke nimitusenke vn 1964 heinkun 23. päiväl Venäman NFST:n Ülembaižen Nevondkundan Prezidiuman käskön mödhe. Ardon šingotase šebnän i [[etilspirt]]an tegimil. == Geografijan andmused == [[Fail:Ardonskij rajon RSO-A.png|thumb|left|250px|Ardonan sijaduz rajonas i tazovaldkundas vn 2006 kartal]] Lidn sijadase rajonan keskuzpalan päivlaskmas, ühtennimižen jogen hural randal ({{lang-os|Æрыдон}} «äred jogi» 102 km pitte, [[Terek (jogi)|Terekan]] hura ližajogi), 418 m keskmäižel korktusel valdmeren pindan päl. Matkad [[Vladikavkaz]]hasai om koumekümne viž kilometrad suvipäivnouzmha. Lähembaižed lidnad oma [[Alagir]] 18 km suvhe i [[Digor]] 12 km päivlaskmha orhal vai avtotedme. == Tobmuz == Bekan-žilo ({{lang-os|Бехъан}}, 189 rist. vl 2022) mülüb lidnankundha Ardonan ližaks. Lidnankundan pind om 165,12 km². == Eläjad == Vn 2010 kaiken Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 18 774 ristitud, rajonan koume videndest, vn 2021 — 18 956 ristitud. Vl 2017 lidnan ristitišt oli 19 371 eläjad, lidnankundan — 19 556 eläjad. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 19 513 eläjad vl 2016. Rahvahad (enamba 0,6 % vl 2010, ozutadud rahvahudenke): [[osetinalaižed]] — 78,1 %, [[venälaižed]] — 17,8 %, [[armenijalaižed]] — 1,4 %, toižed rahvahad — 2,7 %. [[Ortodoksine hristanuskond|Ortodoksižen hristanuskondan]] kaks' pühäpertid<ref>[http://sobory.ru/geo/locat/14265 Ardonan pühäpertid ''sobory.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> (jumalanpert' i časoun') oma avaitud lidnas. Mugažo Aleksandrovskai missionerine hengeline seminarii radoi vll 1895−1918 (Ardonan hengeline škol vll 1887−1895), vspäi 2006 sauvuz om anttud jumalankodikundale, no ei ole kohetud vodele 2019. == Openduz == Lapsiden opendusen aluzkundad oma kümne nimitadud i nomeruidud päivkodid (nomer 1..5, 8..11 i nomer 6 Bekan-žilos), nell' keskškolad (nomer 1..4), lapsiden sädamižen pert', čomamahtoiden skol, lapsiden da norišton sportškol. Pohjoižkavkazan agrariž-tehnologine kolledž<ref>[http://skatk.ru/ Pohjoižkavkazan agrariž-tehnologižen kolledžan sait (''skatk.ru'').] {{ref-ru}}</ref> om lidnan professionaližen opendusen aluzkundaks. == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://ardongorod.ru/ Lidnan tobmuden oficialine sait (''ardongorod.ru'').] {{ref-ru}} {{Commons|Category:Ardon (North Ossetia-Alania)}} {{Pohjoižosetijan — Alanijan Tazovaldkundan lidnad}} [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Pohjoižosetijan — Alanijan Tazovaldkundan lidnad]] [[Kategorii:Ardonan rajon|*]] 8knb3r9r42ajmdme8168a3mj4rmrc67 0 3661 187315 154776 2026-04-29T16:24:20Z Koiravva 1717 kategorijad+, painendad nimes 187315 wikitext text/x-wiki {{Personalii}} '''Lübov' Grigor'jevna Poliščuk''' ({{lang-ru|Любо́вь Григо́рьевна Полищу́к}}; sünd. [[21. semendku]] [[1949]], [[Omsk]], [[Venäman NFST]], [[Nevondkundaline Ühtištuz|NSTÜ]] — kol. [[28. kül'mku]] [[2006]], [[Moskv]], [[Venäma]]) oli nevondkundaline i venämalaine teatran da kinon aktris, pajatai, teatran šingotai i pedagog. Venäman rahvahan artist (1994). == Biografii == Naine oli sündnu järgeližiden radnikoiden kanzha. Pästandan jäl'ghe školaspäi radoi Omskan filarmonijas «Omskalaižed estradal»-sebras. Neiččel openui Kaiken Venäman estradan čomamahton sädamižradhonuses Roskoncertanno (suline žanr) filarmonijan toižidenke artistoidenke. Vaumiči opendust vl 1967 i pördui Omskha, siš radoi suližen žanran artistan, vedi teatraližid programid. Hänen pämez' sirdi Moskvha i kucui sihe severz'-se artistoid Omskaspäi, heiden kesken Poliščuk. Ičeze kar'jeras aktris fil'mzihe enamba mi sadas fil'mas vll 1974−2006, ezmäižen aigan vändi sekundarižid rolid, sidä kesken «12 ištint»-romanan ekranizacijas (1976), kudamban tangon jäl'ghe sai tetabut. == Valitud fil'mografii == * «''12 ištint''» (1976) — tangon kargaidai * «''Kuldaine min''» (1977) — Larisa Kovalöva * «''Vavilon XX''» (1979) — Mal'va * «''Pästuz ičeze mänetamal''» (1981) — neižne pirganlaukas * «''Ezop''» (1981) — Kleja * «''«Mustoiden pihllinduiden» peituz''» (1983) — Adel' Forteskju * «''Üks'jäižen kommersantan saliž''» (1984) — Bambarella * «''Tarbhaižed ristitud''» (1986) — trener aerobikas * «''Hristanuskojad''» (1987) — Pelageja Karaulova * «''Interneižne''» (1989) — Zina Meleiko * «''Kanzanpidai''» (1991) — Kolivanovan Liza-ak * «''Uz' Odeon''» (1992) — balerin / Baklanovan ak * «''Kuvitelendan vänd''» (1995) — Rita Sergejevna * «''Ul'timatum''» (1999) — rajonpoliklinikan lekar' * «''Vänd kilhasai''» (2000) — Galina Dorofeevna * «''Venälaižed amazonkad''» (2003) — Jekaterina Vladimirovna Voronovskaja * «''Stepaničun tailandine matk''» (2005) — Lüsä Okopova * «''Rikta karpad''» (2005) — Lidija Mihailovna * «''Stepaničun ispanine matk''» (2006) — Lüsä Okopova == Homaičendad == <references/> [[Kategorii:NSTÜ:n aktrisad]] [[Kategorii:Venäman aktrisad]] [[Kategorii:Aktrisad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Sündnuded Omskha]] [[Kategorii:Sündnuded vl 1949]] [[Kategorii:Sündnuded semendkun 21. päiväl]] [[Kategorii:Kolnuded Moskvas]] [[Kategorii:Kolnuded vl 2006]] [[Kategorii:Kolnuded kül'mkun 28. päiväl]] k9o6atjta98b8k7y69o4479oicp9cdq 0 3692 187320 92106 2026-04-29T16:51:10Z Koiravva 1717 kategorijad+, painendad nimes 187320 wikitext text/x-wiki {{Personalii | изображение = Georgy Poltavchenko 2014.jpg | описание изображения = Georgii Poltavčenko vl 2014 }} '''Georgii Sergejevič Poltavčenko''' ({{lang-ru|Гео́ргий Серге́евич Полта́вченко}}; sünd. [[24. uhoku]] [[1953. voz'|1953]], [[Baku]], [[Azerbaidžan|Azerbaidžanan NST]], [[Nevondkundaližiden Socialistižiden Tazovaldkundoiden Ühtištuz|NSTÜ]]) om koumanz' da nügüdläine [[Piter]]in gubernator vn 2011 elokun 31. päiväspäi. Edel sidä radoi Venäman prezidentan täuz'valdaižen ezitajan [[Federaline Keskuzümbrik|Federaližes Keskuzümbrikos]] (18.05.2000—31.08.2011). Valdkundmez' jäi radsijal Piterin gubernatoran edelstrokuižiden valičendoiden jäl'ghe vn 2014 sügüz'kus, sai 79,3 % änid. == Homaičendad == <references/> == Irdkosketused == * [http://twitter.com/#!/G_Poltavchenko/ Georgii Poltavčenkon personaline tvitter-akkaunt.] {{stub}} [[Kategorii:Venälaižen Federacijan subjektoiden pämehed]] [[Kategorii:Piter]] [[Kategorii:Valdkundmehed]] [[Kategorii:Venäman politikanmehed]] [[Kategorii:Politikanmehed kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Sündnuded Bakuhu]] [[Kategorii:Sündnuded vl 1953]] [[Kategorii:Sündnuded uhokun 24. päiväl]] tmiqtjnem9xplpomgbkbpdlqcfbmj7v 0 5918 187323 173893 2026-04-29T16:58:27Z Asdexer240 17241 + paineg 187323 wikitext text/x-wiki [[Fail:Chukchi family old.jpg|thumb|right|250px|Čukčulaine kanz [[haski]]-sugun koiranke 1900-nzil vozil]] [[Fail:Расселение чукчей в ДФО по городским и сельским поселениям, в %.png|thumb|right|250px|Čukačuiden pala lidnan- i küläkundoidme Edahaižes Päivnouzmas, vn 2010 rahvahanlugemižen andmusiden mödhe]] '''Čukčulaižed''' vai '''čukačud''' ({{lang-ckt|ԓыгъоравэтԓьэт / оравэтԓьэт}} «todesižed ristitud» / «ristitud», {{lang-ru|чу́кчи / луораветланы}}) oma [[Pohjoižen igähižed rahvahad|Pohjoižen igähine]] vähäliguine rahvaz. Eläb [[Venäma|Venälaižen Federacijan]] pohjoižpäivnouzmas tobjimalaz: nell' videndest [[Čukotkan avtonomine ümbrik|Čukotkan avtonomižes ümbrikos]], toižed rahvahan ezitajad oma lähižiš regionoiš. Om čukačuid Moskvas i Piteriš. Rahvahan lugumär om läz 16 000 ristituid vn 2010 kaiken Venäman rahvahanlugemižen mödhe, se om kaikiš suremb kaikes aigas. Vn 1939 rahvahanlugemine fiksirui 13 830 čukčulašt, sid' lugumär poleni i saihe sihe-žo luguhusai 1970-nzil vozil. Kodikeled oma [[čukačun kel']] (rahvahan nelländez..pol') i [[venän kel']]. Uskod oma [[šamanizm]], [[animizm]], [[ortodoksine hristanuskond]]. Heimrahvahad oma [[koräkalaižed]], [[kerekalaižed]], [[alütoralaižed]], [[itel'menalaižed]]. Čukačud elädas ičeze kodimal päpaloin, heiden ezitatad eliba Čukotkal 4.-3. voz'tuhal EME völ. Arktunuziden [[pedr]]oiden mectuz oli heiden kul'turan aluseks. Pedranvodind kändihe ižandusen aluseks edehko Venäman imperijan matkadajiden da sodaanastajiden tulendad Čukotkan mererandoile 17. voz'sadal. {{stub}} [[Kategorii:Čukčulaižed| ]] [[Kategorii:Venäman rahvahad]] [[Kategorii:Rahvahad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Pohjoižen igähižed rahvahad]] hy3888d33nknphmo0fmvl7u1jn21siw 187324 187323 2026-04-29T16:59:19Z Asdexer240 17241 + šablon 187324 wikitext text/x-wiki [[Fail:Chukchi family old.jpg|thumb|right|250px|Čukčulaine kanz [[haski]]-sugun koiranke 1900-nzil vozil]] [[Fail:Расселение чукчей в ДФО по городским и сельским поселениям, в %.png|thumb|right|250px|Čukačuiden pala lidnan- i küläkundoidme Edahaižes Päivnouzmas, vn 2010 rahvahanlugemižen andmusiden mödhe]] '''Čukčulaižed''' vai '''čukačud''' ({{lang-ckt|ԓыгъоравэтԓьэт / оравэтԓьэт}} «todesižed ristitud» / «ristitud», {{lang-ru|чу́кчи / луораветланы}}) oma [[Pohjoižen igähižed rahvahad|Pohjoižen igähine]] vähäliguine rahvaz. Eläb [[Venäma|Venälaižen Federacijan]] pohjoižpäivnouzmas tobjimalaz: nell' videndest [[Čukotkan avtonomine ümbrik|Čukotkan avtonomižes ümbrikos]], toižed rahvahan ezitajad oma lähižiš regionoiš. Om čukačuid Moskvas i Piteriš. Rahvahan lugumär om läz 16 000 ristituid vn 2010 kaiken Venäman rahvahanlugemižen mödhe, se om kaikiš suremb kaikes aigas. Vn 1939 rahvahanlugemine fiksirui 13 830 čukčulašt, sid' lugumär poleni i saihe sihe-žo luguhusai 1970-nzil vozil. Kodikeled oma [[čukačun kel']] (rahvahan nelländez..pol') i [[venän kel']]. Uskod oma [[šamanizm]], [[animizm]], [[ortodoksine hristanuskond]]. Heimrahvahad oma [[koräkalaižed]], [[kerekalaižed]], [[alütoralaižed]], [[itel'menalaižed]]. Čukačud elädas ičeze kodimal päpaloin, heiden ezitatad eliba Čukotkal 4.-3. voz'tuhal EME völ. Arktunuziden [[pedr]]oiden mectuz oli heiden kul'turan aluseks. Pedranvodind kändihe ižandusen aluseks edehko Venäman imperijan matkadajiden da sodaanastajiden tulendad Čukotkan mererandoile 17. voz'sadal. == Homaičendad == {{Commons|Category:Chukchi people}}{{stub}} [[Kategorii:Čukčulaižed| ]] [[Kategorii:Venäman rahvahad]] [[Kategorii:Rahvahad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Pohjoižen igähižed rahvahad]] rcv13c2aamlbuaa5zwh178kecw5g6z9 187329 187324 2026-04-29T17:18:07Z Koiravva 1717 Heitä vajehtuz [[Special:Diff/187324|187324]] [[Special:Contributions/Asdexer240|Asdexer240]] ([[User talk:Asdexer240|paginan]]) abul - kategorii kirjutusele om sätud, i vikiaitan kategorii om siš 187329 wikitext text/x-wiki [[Fail:Chukchi family old.jpg|thumb|right|250px|Čukčulaine kanz [[haski]]-sugun koiranke 1900-nzil vozil]] [[Fail:Расселение чукчей в ДФО по городским и сельским поселениям, в %.png|thumb|right|250px|Čukačuiden pala lidnan- i küläkundoidme Edahaižes Päivnouzmas, vn 2010 rahvahanlugemižen andmusiden mödhe]] '''Čukčulaižed''' vai '''čukačud''' ({{lang-ckt|ԓыгъоравэтԓьэт / оравэтԓьэт}} «todesižed ristitud» / «ristitud», {{lang-ru|чу́кчи / луораветланы}}) oma [[Pohjoižen igähižed rahvahad|Pohjoižen igähine]] vähäliguine rahvaz. Eläb [[Venäma|Venälaižen Federacijan]] pohjoižpäivnouzmas tobjimalaz: nell' videndest [[Čukotkan avtonomine ümbrik|Čukotkan avtonomižes ümbrikos]], toižed rahvahan ezitajad oma lähižiš regionoiš. Om čukačuid Moskvas i Piteriš. Rahvahan lugumär om läz 16 000 ristituid vn 2010 kaiken Venäman rahvahanlugemižen mödhe, se om kaikiš suremb kaikes aigas. Vn 1939 rahvahanlugemine fiksirui 13 830 čukčulašt, sid' lugumär poleni i saihe sihe-žo luguhusai 1970-nzil vozil. Kodikeled oma [[čukačun kel']] (rahvahan nelländez..pol') i [[venän kel']]. Uskod oma [[šamanizm]], [[animizm]], [[ortodoksine hristanuskond]]. Heimrahvahad oma [[koräkalaižed]], [[kerekalaižed]], [[alütoralaižed]], [[itel'menalaižed]]. Čukačud elädas ičeze kodimal päpaloin, heiden ezitatad eliba Čukotkal 4.-3. voz'tuhal EME völ. Arktunuziden [[pedr]]oiden mectuz oli heiden kul'turan aluseks. Pedranvodind kändihe ižandusen aluseks edehko Venäman imperijan matkadajiden da sodaanastajiden tulendad Čukotkan mererandoile 17. voz'sadal. {{stub}} [[Kategorii:Čukčulaižed| ]] [[Kategorii:Venäman rahvahad]] [[Kategorii:Rahvahad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Pohjoižen igähižed rahvahad]] hy3888d33nknphmo0fmvl7u1jn21siw 0 7408 187319 136021 2026-04-29T16:50:20Z Asdexer240 17241 + paineged 187319 wikitext text/x-wiki [[Fail:Канал.JPG|thumb|right|250px|Änižen kanal [[Ust'ka]]-žilos]] '''Änižen kanal''' ({{lang-ru|Онéжский канáл}}) om [[Venäma]]n kanal pidust' [[Änine|Änižen]] suvirandad, [[Vologdan agj|Vologdan]] i [[Leningradan agj|Leningradan]] agjoiš. Kanal om [[Volgan-Baltijanmeren vezite]]n pala. Ühtenzoitab [[Vitegr (jogi)|Vitegr]]- i [[Süvär']]-jogid. Projektiruihe ezmäižen kerdan vl 1800. Änižen kanal om saudud koumanden projektan mödhe vozil [[1818]]−[[1820]] i [[1845]]−[[1852]] ümbärdamha torokakast merod. Kanal om süvetud vll 1890−1896, ližatihe kaičendpudotest sen aigan. Muštnik kaugedraudaspäi om pandud Ust'kaha veziten sauvojiden oiktastuseks. Kanalan piduz om 67 km, leveduz — läz 50 m, keskust järvhesai 5 m .. 2 km. Kävutase vedatamha ujuden laivoid jüguidenke da turistoidenke. == Homaičendad == <references /> {{Commons|Category:Onezhsky Canal}} {{stub}} [[Kategorii:Venäman kanalad]] [[Kategorii:Kanalad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Änine]] [[Kategorii:Vitegran rajon]] [[Kategorii:Kos'kenaluižen rajon]] q4r505efhes8iv6ykk7mxuvmy3zpxbd 0 9356 187325 181419 2026-04-29T17:01:01Z Asdexer240 17241 + paineg 187325 wikitext text/x-wiki [[Fail:Proposed Naval Jack of the Republic of Abkhazia.svg|thumbnail|right|250px|[[Abazine flag]].]] [[Fail:Абазины во дворе Мусы Табулова.jpg|thumbnail|right|250px|Abazilaižed Mussa Tabulovan ezitanhal, 19. voz'sadan kesk.]] '''Abazilaižed''' ([[abazin kel'|abaz]].: ''абаза'', {{lang-ru|абази́ны}}) oma [[kavkaz]]ine rahvaz, kudamb eziauguižin om ühteks [[Venäma]]n jur'rahvahišpäi. Mamankel' om [[abazin kel']] ([[lodehližkavkazine kel'kund]])<ref name="народы">Народы Кавказа, ч. 1, М., 1960. {{ref-ru}}</ref>. == Augotižlibund == Etnižikš abazilaižed oma lujas läheližed [[abhazijalaižed|abhazijalaižile]]<ref>[http://www.apsuara.ru/lib_b/bgzb208.php О.Х. Бгажба, С.З. Лакоба. — ''Apsuara.ru''.] {{ref-ru}}</ref>. Heiden kodima om [[Mustmeri|Mustmeren]] päivnouzmaine randišt. Om kaks' etništ alagruppad: tapant[a] da škaraua<ref name="народы"/>. == Ühthižed andmused == Abazilaižiden lugu om 43 341 ristitud (2010), hö elädas Venämas, tobjimalaz [[Karačajan da Čerkesijan Tazovaldkund]]as da [[Adigejan Tazovaldkund]]an päivnouzmas. Järedad diasporad elädas [[Turkanma]]s i [[Egipt]]as. Uskojiden sur' pala oma [[sunnine islam|sunnižed islamanuskojad]]<ref>Народы и религии мира: Энциклопедия / Гл. ред. В.А. Тишков. Редкол.: О.Ю. Артемова, С.А. Арутюнов, А.Н. Кожановский, В.М. Макаревич (зам. гл. ред.), В.А. Попов, П.И. Пучков (зам. гл. ред.), Г.Ю. Ситнянский. — М.: Большая Российская энциклопедия, 1998. — 928 lpp.: kuvad. — ISBN 5-85270-155-6. {{ref-ru}}</ref> (hot' istorižikš voižiba olda [[hristanuskond]]an polenpidajin<ref>[http://www.orthodoxy-islam.com/2ist.htm История христианства на Северном Кавказе (Hristanuskondan istorii Pohjoižkavkazal). — ''Orthodoxy-islam.com''.] {{ref-ru}}</ref>). == Kacu mugažo == * [[Abazinii]] == Homaičendad == <references /> {{Commons|Category:Abazins}} [[Kategorii:Abazilaižed| ]] [[Kategorii:Rahvahad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Egiptan rahvahad]] [[Kategorii:Turkanman rahvahad]] [[Kategorii:Venäman rahvahad]] on1azoqt8v6lnbncoamcdk3ejg5ruey 0 9461 187348 158789 2026-04-30T09:01:47Z Motoranger 10577 +nimen virkand, kategorijad+ 187348 wikitext text/x-wiki {{10000}}{{A10000}} {{Personalii | изображение = Ronald Reagan 1981 presidential portrait.jpg | описание изображения = Ronal'd Reiganan oficialine fotoportret, 1981 }} '''Ronal'd Uilson Reigan''' ({{lang-en|Ronald Wilson Reagan}} [rɒnld wɪlsn ˈreɪgən]; sünd. [[6. uhoku]] [[1911. voz'|1911]], [[Tampiko (Illinois)]], [[Amerikan Ühtenzoittud Valdkundad|AÜV]] — kol. [[5. kezaku]] [[2004. voz'|2004]], [[Los Andželes]], [[Kalifornii]], AÜV<ref>[http://www.cnn.com/2004/ALLPOLITICS/06/05/reagan.health/index.html Ronald Reagan's health (1911−2004) (''Ronal'd Reiganan tervhuz''). — ''Cnn.com''.] {{ref-en}}</ref>) oli 40. AÜV:oiden prezidentan (1981−1989) da 33. [[Kalifornii (štat)|Kalifornijan]] pämehen (1967−1975). Hän oli ranu mugažo akt'oran enččel<ref name=whitehouse>Ronal'd Reigan [http://www.whitehouse.gov/about/presidents/ronaldreagan AÜV:oiden Vauktan Pertin saital (''whitehouse.gov'').] {{ref-en}}</ref>. == Galerei == <center><gallery perrow=5> Ronald Reagan in Cowboy From Brooklyn trailer.jpg|Reigan akt'oraks (''«Lehmidenpaimen Bruklinaspäi»''-fil'man treileras, 1938. voz') Ronald Reagan in the US Army Air Force 1940s.jpg|Ronal'd Reigan AÜV:oiden armijan il'mvägiš (1940:nded voded) Ronald Reagan 1985 presidential portrait.jpg|Ronal'd Reigan oficialižes ümbriolendas, 1985 </gallery></center> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://www.whitehouse.gov/history/presidents/rr40.html Ronal'd Reigan AÜV:oiden Vauktan Pertin saital (''whitehouse.gov'').] {{ref-en}} * [http://www.reaganfoundation.org/home.aspx Ronal'd Reiganan prezidentine fond da kirjišt (''reaganfoundation.org'').] {{ref-en}} * [http://www.imdb.com/name/nm0001654/ Ronal'd Reigan kuti akt'or IMDb (Internet Movie Database)-saital.] {{ref-en}} * [http://www.nndb.com/people/359/000022293/ Ronal'd Reiganan elo da fil'mografii NNDB (Notable Names Database)-saital.] {{ref-en}} {{stub}} [[Kategorii:Valdkundmehed]] [[Kategorii:AÜV:oiden prezidentad]] [[Kategorii:AÜV:oiden akt'orad]] [[Kategorii:Kalifornii]] [[Kategorii:Akt'orad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Politikanmehed kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Sündnuded Illinoisha]] [[Kategorii:Sündnuded Tampikoho]] [[Kategorii:Sündnuded vl 1911]] [[Kategorii:Sündnuded uhokun 6. päiväl]] [[Kategorii:Kolnuded Los Andželesas]] [[Kategorii:Kolnuded vl 2004]] [[Kategorii:Kolnuded kezakun 5. päiväl]] k86ks63ijcmnuyn89p9vjk8wesrkicf 0 11281 187341 163776 2026-04-30T08:17:44Z Motoranger 10577 +kart 187341 wikitext text/x-wiki {{10000}} {{Eländpunkt | Nimi = Port Vil<br />Port Vila <small>(bislama i angl.)</small><br />Port-Vila <small>(fr.)</small> | Lidnanznam = Coat of Port Vila.png | Flag = Flag of Port Vila.png | Lidnanznam text = Port Vilan lidnanznam | Flag text = Port Vilan flag | Valdkund = Vanuatu | Eläjiden lugu = 49,034 | Voz' = 2020 | Pind = 23.6 | Fail = Port Vila aerial.jpg | Pämez' = Erik Pujo Festa<br/>(2018—,<br/>''Erick Puyo Festa'') | Telefonkod = +678- | Aigvö = [[UTC]]+11 }} '''Port Vil''' ([[bislama]] i {{lang-en|Port Vila}}, {{lang-fr|Port-Vila}}), vai muite '''Vil''' (bislama-virkand [viˈla], anglijan [ˈviːlə]) om [[Vanuatu]]n pälidn da kaikiš suremb lidn. Se om [[Šef (agj)|Šef]]-agjan administrativižeks keskuseks mugažo. == Istorii == Amuižed eländpunktad oliba olmas lidnan territorijal 13. voz'sadaspäi EME löutud keramikan mödhe. Vll 1825−1906 lidnan oficialine nimituz oli ''Fransvil' '', sid' vhesai 1980 — Vil ({{lang-en|Vila}}). Vspäi 1906 Vil oli kolonijan pälidnaks. Om ripmatoman valdkundan pälidnaks vspäi 1980. [[Toine mail'man soda|Toižen mail'man sodan]] aigan AÜV:oiden i Avstralijan il'mbaz radoi lendimportas. Merivaldmad oma saudud vl 1972. Vn 2002 vulikul sijaline [[manrehkaiduz]] mureni lidnad lujas. Port Vil šingotase valdkundan openduzkeskuseks, torgundmeriportal, sömtegimištol (lihan i kalan ümbriradmine), turizmal (50 tuh. rist. vl 1997). == Geografijan andmused == [[Fail:Vanuatu-Provincie.PNG|thumb|left|150px|Lidnan sijaduz agjas i valdkundas vn 2014 kartal]] Lidn sijadase agjan i valdkundan keskuzpalan suves, Vil-lahten randal, [[Efate]]-saren suvipäivlaskmaižel randištol, 59 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Klimat om [[tropikad|tropižiden]] vihmmecoiden. Voden keskmäine lämuz om +24,3 C°, kuidme +22..+26,5 C°. Ekstremumad oma +8,5 C° (heinku) i +35,6 C° (tal'vku). Paneb sadegid 2339 mm vodes, enamba vilukus-keväz'kus (274..321 mm kus), vähemba heinkus-sügüz'kus (87..94 mm kus). Keskmäine relätivine nepsuz vajehtase 80..87 % röunoiš voden aigan. Port Vil jagase nelläks valičemižümbrikoks ({{lang-en|ward}}). == Eläjad == Vl 2009 lidnan eläjiden lugu oli 44 040 ristitud. Vn 2016 lopus pälidnan ristitišt oli 51 437 eläjad. Eläjiden tobj pala om [[hristanuskond|hristanuskojad]] i [[ni-vanuatulaižed]]. == Transport == Rahvahidenkeskeine civiline ''Bauerfild''-lendimport<ref>[http://vli.vu/ Rahvahidenkeskeižen Bauerfild-lendimportan sait (''vli.vu'').] {{ref-en}}</ref> (''VLI / NVVV'') om valdkundan päine, se sijadase lidnan pohjoižröunal. Tehtas reisid Valdmerimaiden lähižihe pälidnoihe, Avstralijan järedoihe lidnoihe ([[Brisben]], [[Mel'burn]]), [[Oklend (lidn, Uz' Zelandii)|Oklendha]], mugažo Vanuatun saridme. == Sebruzlidnad == * {{VUT|#}} [[Lüganvil']], [[Vanuatu]] * {{CHN|#}} [[Šanhai]], [[Kitai]] (vspäi 1994) == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://pvmc.gov.vu/ Port Vilan municipalitetan sait (''pvmc.gov.vu'').] {{ref-en}} {{Commons|Category:Port Vila}} {{Valdmerimaiden pälidnad}} [[Kategorii:Port Vil| ]] [[Kategorii:Vanuatun lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Vanuatu|*]] [[Kategorii:Pälidnad]] [[Kategorii:Šef (agj)|*]] lp7ft0dvrcx7d6d0hxlonu85161wy1v 0 13249 187326 155732 2026-04-29T17:03:37Z Koiravva 1717 +kategorii 187326 wikitext text/x-wiki {{Personalii | изображение = Ани Лорак 2014.JPG | описание изображения = Ani Lorak [[Soči]]š vl 2015 }} '''Ani Lorak''' ({{lang-uk|Ані Лорак}} [ˈɑn⁽ʲ⁾i ˈlɔrɐk]), todesine nimi om '''Karolina Miroslavovna Kujek''' ({{lang-uk|Кароліна Мирославівна Куєк}} [kɐroˈl⁽ʲ⁾inɐ mɪroˈslɑwiu̯nɐ kʊˈjɛk]; sünd. [[27. sügüz'ku]] [[1978]], [[Kicman']], [[Černovcin agj]], [[Ukrain|Ukrainan NST]], [[Nevondkundaline Ühtištuz|NSTÜ]]), om [[ukrainalaižed|ukrainalaine]] poppajatai. Om sädusid ukrainan, venän i anglijan kelil. == Biografii == Karolina om sündnu Kicman'-lidnha. Händast nimitihe televizijan «Кабачок 13 стульев»-serijan Пани Каролинка-personažan nimen mödhe. Vl 1992 Karolina ezini Ukrainan ühtel festivališpäi, kudamban aigan hän tegi tundmust Jurii Falösa-prodüseranke i allekirjuti ičeze ezmäšt professionališt kontraktad. Vl 1995 pajatai ühtni «Утренняя звезда»-konkursha nügüdläiženke peitnimenke. Vl 1996 hän pästi ičeze ezmäine «Хочу летать»-al'bom. Vl 2008 Ani Lorakad valitihe [[Evrovizii|Evrovizijha]] Ukrainan ezitajaks. Hän ühtni sihe da oti kahtenden sijan ''Shady Lady''-pajonke, [[Kirkorov Filipp|Filipp Kirkorov]] om sen avtoraks. Vl 2011 Ani Lorak ühtni «Призрак Оперы»-TV-šouhu [[Ezmäine kanal|Ezmäižel kanalal]]. Vspäi 2009 oli lähtnu mehele, turkaine Murat Nalčadžiolgu-biznesmez' oli hänen mužik. Vl 2011 Ani Lorak tegihe mamaks, Sofija-tütär om sündnu, nimiti händast iče [[Sofija Rotaru]]n nimen mödhe.<ref>[http://extrafast.ru/3042-doch-ani-lorak-budet-pravoslavnoy.html Дочь Ани Лорак будет православной (Ani Lorakan tütär linneb ortodoksižeks hristanuskojaks). — ''Extrafast.ru''.] {{ref-ru}}</ref> Nügüd'aigan Ani Lorak om üks' Ukrainan populärižiš pajatajišpäi. == Diskografii == === Al'bomad === * 1996 — Хочу летать (''Tahtoin leta'') * 1998 — Я вернусь (''Minä pörduškanden völ'') * 2000 — www.anilorak.com. * 2001 — Там, де ти є (''Sigä, kus sä oled'') * 2003 — REMIX Мрій про мене (''Unikuva minun polhe'') * 2004 — Анi Лорак (''Ani Lorak'') * 2005 — Smile (''Muhu'') * 2006 — Розкажи (''Starinoiče'') * 2007 — [[15 (al'bom)|15]] * 2008 — Shady Lady (''Peitol'ne Emänd'') * 2009 — Солнце (''Päiväine'') * 2013 — Зажигай сердце (''Virita südäikerad'') * 2016 — Разве ты любил... (''Jose armastoid...'') === Singlad === <div class="references-small" style="-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2;"> * Хочу летать (''Tahtoin leta'') * Я вернусь (''Pördutaškanden'') * Мне всё равно (''Minei om üks'kaik'') * Ангел мрій моїх (''Minun unikuviden angel'') * Серця не край (''Südäikera om lopmätoi'') * Я же говорила (''Pagižin-žo'') * Мрій про мене (''Unikuva minun polhe'') * Зеркала (''Zerklod'') * Полуднева спека (''Keskpäiväline räk'') * Три звичних слова (''Koume har'gmuzlišt vajeht'') * Car Song (''Avtomobiline pajo'') * Smile (''Muhu'') * Розкажи (''Starinoiče'') * Верни мою любовь ([[Valerii Meladze]]) (''Pörde minun armastust'') * С первого взгляда (''Ezmäižes kacegespäi'') * Я не буду твоей (''En linne sinun (naižeks)'') * Жду тебя (''Varastan sindai'') * Я стану морем (''Kändaškanden mereks'') * Shady Lady (''Peitol'ne Emänd'') * Солнце (''Päiväine'') * Птица (''Lind'') * А дальше… (''I edemba...'') * Небеса-ладони (''Taivhad-kämned'') * С неба в небо (''Taivhaspäi taivhaze'') * Увлечение (feat. [[Timur Rodrigez]]) * Для тебя (''Sinun täht'') * Спроси (''Küzele'') * Не дели любовь (''Ala jagagoi armastuz'') * Я буду солнцем (''Linnen päivoin'') * Обними меня (''Kabarda mindai'') * Обними меня крепче (''Kabarda mindai varmdamb'') * [[Zažigai serdce|Зажигай сердце]] (''Virita südäikerad'') * Оранжевые сны (''Oranžmujun uned'') * [[Zabirai rai|Забирай рай]] (''Ota rajud'') * Зеркала ([[Leps Grigorii|Grigorii Leps]]) (''Zerklod'') * Снится сон (''Uni näguse'') * Мальви (''Mal'vi'') * [[Medlenno|Медленно]] (''Hilläšti'') * Корабли (''Laivad'') * Без тебя (''Sinuta'') * Осенняя любовь (''Sügüz'line armastuz'') * Уходи по-английски (solo da [[Leps Grigorii|Grigorii Leps]]) (''Lähtele anglijaks'') * [[Uderži mojo serdce|Удержи моё сердце]] (''Pid'oitele minun südäikerad'') * [[Razve ti lübil (pajo)|Разве ты любил]] (''Jose armastoid'') * Сопрано (feat. [[Mot]]) (''Soprano'') * Ты ещё любишь (''Armastad völ'') * Проститься ([[Agalarov Emin|Emin Agalarov]]) (''Hüväšti jätamha'') * Новый бывший (''Uz' enzne uk'') * Сумасшедшая (''Meletoi'') </div> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://www.anilorak.ua/ Ani Lorakan oficialine sait (''anilorak.ua'').] {{ref-ru}} {{ref-en}} {{ref-uk}} {{Commons|Ani Lorak}} [[Kategorii:Ukrainan pajatajad]] [[Kategorii:Evrovizijan ühtnijad]] [[Kategorii:Pajatajad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Sündnuded Černovcin agjaha]] [[Kategorii:Sündnuded vl 1978]] [[Kategorii:Sündnuded sügüz'kun 27. päiväl]] 63oda68jm7tlgl8sx1is03zbs2yc0pj 0 14470 187333 187104 2026-04-29T21:11:18Z Motoranger 10577 formitez 187333 wikitext text/x-wiki {{10000}}{{A10000}} [[Fail:Kara Sea map.png|thumb|right|200px|Karan meren kart]] '''Karan meri''' ({{lang-ru|Ка́рское мо́ре}}) om olmas [[Evrazii|Evrazijan]] pohjoižes laptas. Sijadase [[Päivnouzmaine Evrop|Päivnouzmaižen Evropan]] pohjoiženno randanno. Mert mülütadas [[Jävaldmeri|Jävaldmeren]] basseinha. == Ühthižed andmused == Pind — 893,4 tuh. km². Veden mülü — 101 tuhad km³. Keskmäine süvüz — 50..100 metrad, kaikiš suremb süvüz — 620 m. == Etimologii == 17. voz'sadal [[Pineg]]an eläjad nimitihe mert ''Närzoman mereks''. «Karan meri»-nimituz om ozutadud ezmäižen kerdan V.M. Selifontovan kartal vl 1736. [[Kar (jogi)|Karanjogi]] lankteb merhe ezmäižel ku tulda Evropaspäi, i nimitaškanzihe kaiked mert jogen kartte. [[Vladimir Vize]]n melen mödhe, Kar-jogen nimi sündui [[nenecan kel'|nenecan kelen]] ''hare''-sanaspäi «murdjä»-znamoičendanke. == Geografijan andmused == Karan meri lainištab [[Venäma]]n randad vaiše. Meri om sen südäivezikš täuzin. Läz kaik meri sijadase [[šel'f]]al. [[Karan Verajad]] da [[Vaigač]]-sar' erigoittas Karan mert [[Barencan meri|Barencan merespäi]] suvipäivlaskmas, [[Uz' Ma]] om päivlaskmaižeks röunaks, [[Francan Iosifan ma]] om lodehes, [[Pohjoižma (sarišt)|Pohjoižma-sarišt]] da [[Vil'kickijan sal'm]] venudas Karan i [[Laptevoiden meri|Laptevoiden]] meriden keskes pohjoižpäivnouzmas. [[Pohjoine merite]] avaidase kezoidme meren pohjoižes, pohjoižpolehe Udes Maspäi. Karan meren järedad lahted (častomaraižen mödhe): [[Taimiran laht|Taimiran]], [[Päsinan laht|Päsinan]], [[Jenisein laht|Jenisein]], [[Tazan laht|Tazan]], [[Obin laht|Obin]] da [[Baidaracanlaht|Baidaracan]] lahted. Sured sared da sarištod: [[Vauged (sar', Karan meri)|Vauged-sar']] (Jamalan Nenciden avtonomine ümbrik), [[Kivižed sared]] (Krasnojarskan rand), [[Arktižen institutan sared]] (Krasnojarskan rand), [[CIK:an Izvestijoiden sared]] (Krasnojarskan rand). Kaikiš pidembad joged, kudambad langetas Karan merhe (častomaraižen mödhe): [[Päsin]]-, [[Jenisei]]-, [[Taz (jogi)|Taz]]- ({{lang-yrk|Тасу’ява}}), [[Pur]]- da [[Ob']]-joged. Kaiked portad (päiväižen mödhe): [[Dikson]], [[Uz' Port]], [[Sabett]], [[Amderm]]. == Gidrologii == Meren tobj pala om kattud jäl vodes läbi, kezal [[jä]] voib jagadas suril lautikoil. Om äivoččid jäpöudoid nellän metrad sankte. Solakahuz om 34 promille, vezi segoitase hüvin. Sulandan aigan reskveden sured mülüd tuldas Obin da Jenisein lahtišpäi. [[Vezinouzend]]an korktuz sase 0,5..0,8 metrhasai. Nouzendlainhen leviganduz möhästub jän olendan tagut. Kezaaigan [[torok|meritorokad]] da [[sumeg]]ed oleldas paksus. == Londusenkaičend == [[Vilusoda]]n aigan kändihe mert [[Nevondkundaline Ühtištuz|NSTÜ:n]] vedenalaižiden laivoiden [[radiacii|radioaktivižiden]] jändusiden kaumžomaks. [[Sur' Arktine kel'dtaho]] levitase meren päivnouzmaižes palas. == Homaičendad == <references/> [[Kategorii:Karan meri| ]] [[Kategorii:Jävaldmeren mered]] [[Kategorii:Venäman mered]] [[Kategorii:Mered kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Jamalan Nenciden avtonomižen ümbrikon geografii]] [[Kategorii:Krasnojarskan randan geografii]] jpgrnvtvxcsj15q18u5kjmhgoh69bkn 0 14762 187347 155688 2026-04-30T08:49:54Z Motoranger 10577 +nimen virkand, kategorijad+ 187347 wikitext text/x-wiki {{Personalii | изображение = Eros ramazzotti de gira por europa.jpeg | описание изображения = Eros Ramazzotti vl 2015 }} '''Eros Val'ter Lučano Ramazzotti''' ({{lang-it|Eros Walter Luciano Ramazzotti}} [ˈɛːroz ˈvalter luˈtʃaːno ramatˈtsɔtti], sünd. [[28. reduku]] [[1963]], [[Rim]], [[Italii]]) om itajalaine pajatai da muzikankirjutai. == Biografii == Eros om sündnu Rim-lidnha. Vl 1984 pajatai ühtni ezmäižen kerdan [[Sanremo]]n muzikfestivalihe «''Terra promessa''»-pajonke. Vl 1986 Eros ozutase NSTÜ:s «Цветы и песни Сан-Ремо в Москве»-koncertan ühtnijaks. Om naižiš kahtenden kerdan. Marika Pellegrinelli om hänen nügüdläine ak, model' da aktris<ref>[http://www.tgcom24.mediaset.it/people/2014/notizia/eros-ramazzotti-sposa-la-sua-marica_2049376.shtml Eros Ramazzotti sposa la sua Marica / ''Tgcom24.mediaset.it''.] {{ref-it}}</ref>. Erosal koume lapsed oma olmas: Aurora-tütär (ühtendes naindaspäi, sünd. 1996), Raffaella-tütär (kahtendes naindaspäi, sünd. 2011) da Grabrio Tullio-poig (kahtendes naindaspäi, sünd. 2015)<ref>[http://www.gossipblog.it/post/333716/eros-ramazzotti-papa-gabrio-tullio Eros Ramazzotti papà per la terza volta: è nato Gabrio Tullio / ''Gossipblog.it''.] {{ref-it}}</ref>. == Diskografii == === Al'bomad === * 1985 — [[Cuori agitati]] (''Holdunuded südäikerad'') * 1986 — Nuovi eroi (''Uded vägimehed'') * 1987 — In certi momenti (''Märitud aigan'') * 1988 — Musica è (''Muzik om...'') * 1990 — In ogni senso (''Mitte taht hamas'') * 1993 — Tutte storie (''Kaik starinad'') * 1996 — Dove c'è musica (''Kus muzik om olmas'') * 2000 — Stilelibero (''Joudai stil''') * 2003 — [[9 (al'bom)|9]] * 2005 — Calma apparente (''Nägui tünüz'') * 2009 — Ali e radici (''Suugad da jured'') * 2012 — Noi (''Mö'') * 2015 — Perfetto (''Vigatomuz'') * 2018 — Vita ce n'è (''Se om elo'') == Mel'hetartujad faktad == * Hän om «Üventus»-futbolkluban himokaclijan.<ref>[http://www.calciomercato.com/news/tutto-l-amore-di-eros-per-la-juve-880835 Tutto l'amore di Eros Ramazzotti per la Juve: 'Andrea, ecco il nuovo inno' / ''Calciomercato.com''.] {{ref-it}}</ref> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://www.ramazzotti.com/ Eros Ramazzottin oficialine sait (''ramazzotti.com'').] {{ref-it}} * [http://www.instagram.com/ramazzotti_eros/ Eros Ramazzotti — Instagram.] {{Commons|Eros Ramazzotti}} [[Kategorii:Italijan pajatajad]] [[Kategorii:Pajatajad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Sündnuded Rimha]] [[Kategorii:Sündnuded vl 1963]] [[Kategorii:Sündnuded redukun 28. päiväl]] j2jkumaalijcf2fnmnzdkx1lyst44yi 0 20962 187313 184749 2026-04-29T13:04:49Z Eurohunter 179 /* Singlad */ +Ja eller nej with [[Käärijä]] 187313 wikitext text/x-wiki {{Personalii | изображение = Basshunter, 20 april 2008 in Halmstad.jpg | описание изображения = Basshunter vn 2008 sulakus }} '''Basshunter''' [beishanter], todesine nimi om '''Junas Erik Oltberg''' ({{lang-sv|Jonas Erik Altberg}}; sünd. [[22. tal'vku]] [[1984]], [[Hal'mstad]], [[Ročinma]]) om [[ročilaižed|ročilaine]] pajatai, muzikprodüser da didžei. Edestab muzikad evrotrans- i denskor-stiliš, [[anglijan kel'|anglijan]] i ročin kelil. == Biografii == Junas Oltberg om sündnu Hal'mstad-lidnha Ročinman suvipäivlaskmas, sauvondkompanijan Karl Joran Oltberg-radajan i školan Gunhil'da Elizabet Oltberg-opendajan da direktoran (koli vl 2016) kanzha. Noremb Joakim-vell' om mehel. Junas zavodi opendust ''Kattegattgymnasiet''-keskškolas, jätksi Hal'mstadan ''Sturegymnasiet''-keskškolas, siš openuškanzi muzikad. Vl 1998 hän pajataškanzi horas ičeze maman ohjandusen al. Sid' mez' tuli kolledžha, no jäti kesketi opendust. Pajati rokgruppas, siš sai tundmust eksperimentaliženke muzikanke. Oltberg zavodi muzikradmišt Basshunter-psevdonimanke vl 2001, kävuti «Fruity Loops»-programad sädamha ičeze ezmäižid pajoid. Mez' tegi äiluguižid demoid, kudambid leviti Internet-verkon kal't, sid' ''Warner Music''-kompanii allekirjuti kontraktad hänenke<ref name="Skämtet som blev sommarens första hit">{{cite web | url = https://www.metro.se/artikel/sk%C3%A4mtet-som-blev-sommarens-f%C3%B6rsta-hit-xr | title = Skämtet som blev sommarens första hit (Iloine, kudamb kändihe kezan ezmäižeks hitaks) | date = 2006-06-08 | access-date = 2019-04-01 | publisher = Metro | lang = sv | archive-date = 2019-04-01 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190401142054/https://www.metro.se/artikel/sk%C3%A4mtet-som-blev-sommarens-f%C3%B6rsta-hit-xr | url-status = live }}</ref>. == Diskografii == === Studijanal'bomad === * ''The Bassmachine'' (2004, Bassmašin) * ''LOL <(^^,)>'' (2006, [[LOL]]) * ''Now You're Gone – The Album'' (2008, Nügüd' sinä läksi) * ''Bass Generation'' (2009, Basan pol'v) * ''Calling Time'' (2013, Tilliižiden aig) === Kompiläcijanal'bomad === * ''The Old Shit'' (2006, Vanh tühj) * ''The Early Bedroom Sessions'' (2012, Aigaline besedoičend magaduzhonuses) === Singlad === <div class="references-small" style="-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2;"> * ''The Big Show'' (2004, Sur' šou) * ''Welcome to Rainbow'' (2006, Hüvät tulgat jumalanbemblennoks) * ''Boten Anna'' (2006, Boten Anna) * ''Vi sitter i Ventrilo och spelar DotA'' (2006, Olem Ventrilos da vändam DotA:ha) * ''Jingle Bells'' (2006, Tulijad tilliižed) * ''Vifta med händerna'' (2006, Kärautagat käded) * ''Now You're Gone'' (2007, Nügüd' sinä läksi) * ''Please Don't Go'' (2008, Ole hüvä, ala lähte) * ''All I Ever Wanted'' (2008, Kaik tahtoin midä) * ''Angel in the Night'' (2008, Angel ös) * ''Russia Privjet (Hardlanger Remix)'' (2008, Venäma Tervhuded) * ''I Miss You'' (2008, Kadotin sindai) * ''Walk on Water'' (2009, Kävelend vetme) * ''Al final (feat. Dani Mata)'' (2009, Lopuks) * ''Every Morning'' (2009, Kaikuččel homencel) * ''I Promised Myself'' (2009, Toivotin ičelein) * ''Saturday'' (2010, Sobat) * ''Fest i hela huset (vs. [[Sur' vell' (realitišou)|Big Brother]])'' (2011, Praznikeht kaikes pertiš) * ''Northern Light'' (2012, Pohjoine lämoi) * ''Dream on the Dancefloor'' (2012, Unikuva karglaval) * ''Crash & Burn'' (2013, Murenda da pala) * ''Calling Time'' (2013, Tilliižiden aig) * ''Elinor'' (2013, Elinor) * ''Masterpiece'' (2018, Šedevr) * ''Home'' (2019, Kodi) * ''Angels Ain't Listening'' (2020, Angelad ei kulnugoi) * ''Life Speaks to Me'' (2021, Elo pagižeb minei) * ''End the Lies'' <small>(& Alien Cut)</small> (2022, Lopkät kelastada) * ''Ingen kan slå (Boten Anna)'' <small>(Victor Leksell)</small> (2023) * ''Ja eller nej'' <small>(x [[Käärijä]])</small> (2026) </div> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [https://basshunter.se Artistan oficialine sait (''basshunter.se'').] {{ref-en}} {{Commons|Category:Basshunter}} [[Kategorii:Ročinman pajatajad]] [[Kategorii:Ročinman prodüserad]] [[Kategorii:Didžejad]] [[Kategorii:Pajatajad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Prodüserad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe]] mqpycs1cis7eukppix42i5zvtdqpxbf 187314 187313 2026-04-29T16:03:45Z Koiravva 1717 formitez, kategorijad+ 187314 wikitext text/x-wiki {{Personalii | изображение = Basshunter, 20 april 2008 in Halmstad.jpg | описание изображения = Basshunter vn 2008 sulakus }} '''Basshunter''' [beishanter], todesine nimi om '''Junas Erik Oltberg''' ({{lang-sv|Jonas Erik Altberg}} [ˈjûːnas ˈêːrɪk ˈâltbærj]; sünd. [[22. tal'vku]] [[1984]], [[Hal'mstad]], [[Ročinma]]) om [[ročilaižed|ročilaine]] pajatai, muzikprodüser da didžei. Edestab muzikad evrotrans- i denskor-stiliš, [[anglijan kel'|anglijan]] i ročin kelil. == Biografii == Junas Oltberg om sündnu Hal'mstad-lidnha Ročinman suvipäivlaskmas, sauvondkompanijan Karl Joran Oltberg-radajan i školan Gunhil'da Elizabet Oltberg-opendajan da direktoran (koli vl 2016) kanzha. Noremb Joakim-vell' om mehel. Junas zavodi opendust ''Kattegattgymnasiet''-keskškolas, jätksi Hal'mstadan ''Sturegymnasiet''-keskškolas, siš openuškanzi muzikad. Vl 1998 hän pajataškanzi horas ičeze maman ohjandusen al. Sid' mez' tuli kolledžha, no jäti kesketi opendust. Pajati rokgruppas, siš sai tundmust eksperimentaliženke muzikanke. Oltberg zavodi muzikradmišt Basshunter-psevdonimanke vl 2001, kävuti «Fruity Loops»-programad sädamha ičeze ezmäižid pajoid. Mez' tegi äiluguižid demoid, kudambid leviti Internet-verkon kal't, sid' ''Warner Music''-kompanii allekirjuti kontraktad hänenke<ref name="Skämtet som blev sommarens första hit">{{cite web | url = https://www.metro.se/artikel/sk%C3%A4mtet-som-blev-sommarens-f%C3%B6rsta-hit-xr | title = Skämtet som blev sommarens första hit (Iloine, kudamb kändihe kezan ezmäižeks hitaks) | date = 2006-06-08 | access-date = 2019-04-01 | publisher = Metro | lang = sv | archive-date = 2019-04-01 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190401142054/https://www.metro.se/artikel/sk%C3%A4mtet-som-blev-sommarens-f%C3%B6rsta-hit-xr | url-status = live }}</ref>. == Diskografii == === Studijanal'bomad === * ''The Bassmachine'' (2004, Bassmašin) * ''LOL <(^^,)>'' (2006, [[LOL]]) * ''Now You're Gone – The Album'' (2008, Nügüd' sinä läksi) * ''Bass Generation'' (2009, Basan pol'v) * ''Calling Time'' (2013, Tilliižiden aig) === Kompiläcijanal'bomad === * ''The Old Shit'' (2006, Vanh tühj) * ''The Early Bedroom Sessions'' (2012, Aigaline besedoičend magaduzhonuses) === Singlad === <div class="references-small" style="-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2;"> * ''The Big Show'' (2004, Sur' šou) * ''Welcome to Rainbow'' (2006, Hüvät tulgat jumalanbemblennoks) * ''Boten Anna'' (2006, Boten Anna) * ''Vi sitter i Ventrilo och spelar DotA'' (2006, Olem Ventrilos da vändam DotA:ha) * ''Jingle Bells'' (2006, Tulijad tilliižed) * ''Vifta med händerna'' (2006, Kärautagat käded) * ''Now You're Gone'' (2007, Nügüd' sinä läksi) * ''Please Don't Go'' (2008, Ole hüvä, ala lähte) * ''All I Ever Wanted'' (2008, Kaik tahtoin midä) * ''Angel in the Night'' (2008, Angel ös) * ''Russia Privjet (Hardlanger Remix)'' (2008, Venäma Tervhuded) * ''I Miss You'' (2008, Kadotin sindai) * ''Walk on Water'' (2009, Kävelend vetme) * ''Al final (feat. Dani Mata)'' (2009, Lopuks) * ''Every Morning'' (2009, Kaikuččel homencel) * ''I Promised Myself'' (2009, Toivotin ičelein) * ''Saturday'' (2010, Sobat) * ''Fest i hela huset (vs. [[Sur' vell' (realitišou)|Big Brother]])'' (2011, Praznikeht kaikes pertiš) * ''Northern Light'' (2012, Pohjoine lämoi) * ''Dream on the Dancefloor'' (2012, Unikuva karglaval) * ''Crash & Burn'' (2013, Murenda da pala) * ''Calling Time'' (2013, Tilliižiden aig) * ''Elinor'' (2013, Elinor) * ''Masterpiece'' (2018, Šedevr) * ''Home'' (2019, Kodi) * ''Angels Ain't Listening'' (2020, Angelad ei kulnugoi) * ''Life Speaks to Me'' (2021, Elo pagižeb minei) * ''End the Lies'' <small>(& Alien Cut)</small> (2022, Lopkät kelastada) * ''Ingen kan slå (Boten Anna)'' <small>(& Victor Leksell)</small> (2023, Niken ei voi vägestada (Anna-bot)) * ''Ja eller nej'' <small>(& [[Käärijä]])</small> (2026, Ka vai ei) </div> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [https://basshunter.se Artistan oficialine sait (''basshunter.se'').] {{ref-en}} {{Commons|Category:Basshunter}} [[Kategorii:Ročinman pajatajad]] [[Kategorii:Ročinman prodüserad]] [[Kategorii:Didžejad]] [[Kategorii:Pajatajad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Prodüserad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Sündnuded Ročinmaha]] [[Kategorii:Sündnuded vl 1984]] [[Kategorii:Sündnuded tal'vkun 22. päiväl]] gmp7v10ncrjg18qy4w7uab2qn5yeyha 0 21749 187342 139943 2026-04-30T08:32:21Z Motoranger 10577 +nimen virkand, kategorijad+ 187342 wikitext text/x-wiki {{10000}}{{A10000}} {{Personalii | изображение = Elvis Presley 1970.jpg | описание изображения = Elvis Presli vl 1970 }} '''Elvis Aron Presli''' ({{lang-en|Elvis Aaron Presley}} [[ˈelvɪs ˈe(ə)r(ə)n ˈprɛsli], sünd. [[8. viluku]] [[1935]], [[Tupelo (Mississipi)|Tupelo]]-lidn, [[Mississipi (štat)|Mississipi-štat]], [[Amerikan Ühtenzoittud Valdkundad|AÜV]] — kol. [[16. eloku]] [[1977]], [[Memfis (Tennessi)|Memfis]], [[Tennessi-štat]], AÜV) oli [[AÜV|amerikalaine]] pajatai da akt'or. 20. voz'sadan [[popmuzik]]an üks' kaikiš satusekahambiš edestajišpäi kommertižikš. Vändi [[gitar]]al i [[pianin]]ol. Än' — bariton, pajati [[anglijan kel'|anglijan kelel]]. Elvis om tetab AÜV:oiš kuti «[[rok-n-roll]]an kunigaz», populärizui necidä žanran. Pajatai sädi ičeze rokabilli-stil' [[kantri]]- i [[blüz]]-muzikstilišpäi. Ližadui [[gospel]]-stilin da estradan elementoid i sai mail'man tetabut («Heartbreak Hotel», «Don't Be Cruel», «Hound Dog» hitad-pajod). == Biografii == Vl 1956 Elvis edesti ezmäšt rolid fil'mas («Armasta mindai herkäli»). Vll 1958−1960 Elvis Presli radnikoiči [[AÜV:oiden armii|AÜV:oiden armijas]], tankdivizii sijazihe Päivlaskmaižes Saksanmas. Äneti i pästi viž singlad-platad armijan radnikoičendan aigan (otiba 1.-4. sijad valdkundan čartoiš), sil-žo aigal tegi tundmust tulijanke Priscilla Bjuli-akanke. Lähtendan erindha jäl'ghe Elvis fil'mzihe 31 muzikfil'mas vhesai 1968, sid' tegeškanzi koncertoid eläbalaz da televizijal. == Kanz == Naimiželo jätkustui vll 1967−1973. [[Liza Marija Presli]] om tütär (sünd. 1968). == Sädused == Elvi Presli om koumen «[[Gremmi]]»-premijan laureatan (1968, 1973, 1975). Möihe enamba üht milliardad muzikplatoid mail'mas hänen änetusidenke, niiden keskes koume videndest AÜV:oiden ostajile. Kaik 769 pajod om änetadud Elvisal sädamižpordos. Om pästtud vll 1956−1977: 111 singlad, 23 studiial'bomad, seičeme koncertal'bomad, koumekümne minial'bomad, 19 saundtrekad i 11 kogodust. == Homaičendad == <references/> == Irdkosketused == * [http://www.shopelvis.com/ Elvis Preslin sädusiden oficialine onlain-lauk (''shopelvis.com'').] {{ref-en}} [[Kategorii:AÜV:oiden pajatajad]] [[Kategorii:AÜV:oiden akt'orad]] [[Kategorii:Akt'orad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Pajatajad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Sündnuded Mississipihe]] [[Kategorii:Sündnuded vl 1935]] [[Kategorii:Sündnuded vilukun 8. päiväl]] [[Kategorii:Kolnuded Memfisas]] [[Kategorii:Kolnuded vl 1977]] [[Kategorii:Kolnuded elokun 16. päiväl]] mj4yy1nhmjbqxyz29f1ptw5wr13etv5 187343 187342 2026-04-30T08:33:43Z Motoranger 10577 formitez 187343 wikitext text/x-wiki {{10000}}{{A10000}} {{Personalii | изображение = Elvis Presley 1970.jpg | описание изображения = Elvis Presli vl 1970 }} '''Elvis Aron Presli''' ({{lang-en|Elvis Aaron Presley}} [ˈelvɪs ˈe(ə)r(ə)n ˈprɛsli], sünd. [[8. viluku]] [[1935]], [[Tupelo (Mississipi)|Tupelo]]-lidn, [[Mississipi (štat)|Mississipi-štat]], [[Amerikan Ühtenzoittud Valdkundad|AÜV]] — kol. [[16. eloku]] [[1977]], [[Memfis (Tennessi)|Memfis]], [[Tennessi-štat]], AÜV) oli [[amerikalaižed|amerikalaine]] pajatai da akt'or. 20. voz'sadan [[popmuzik]]an üks' kaikiš satusekahambiš edestajišpäi kommertižikš. Vändi [[gitar]]al i [[pianin]]ol. Än' — bariton, pajati [[anglijan kel'|anglijan kelel]]. Elvis om tetab AÜV:oiš kut «[[rok-n-roll]]an kunigaz», populärizui necidä žanran. Pajatai sädi ičeze rokabilli-stil' [[kantri]]- i [[blüz]]-muzikstilišpäi. Ližadui [[gospel]]-stilin da estradan elementoid i sai mail'man tetabut («Heartbreak Hotel», «Don't Be Cruel», «Hound Dog» hitad-pajod). == Biografii == Vl 1956 Elvis edesti ezmäšt rolid fil'mas («Armasta mindai herkäli»). Vll 1958−1960 Elvis Presli radnikoiči [[AÜV:oiden armii|AÜV:oiden armijas]], tankdivizii sijazihe Päivlaskmaižes Saksanmas. Äneti i pästi viž singlad-platad armijan radnikoičendan aigan (otiba 1.-4. sijad valdkundan čartoiš), sil-žo aigal tegi tundmust tulijanke Priscilla Bjuli-akanke. Lähtendan erindha jäl'ghe Elvis fil'mzihe 31 muzikfil'mas vhesai 1968, sid' tegeškanzi koncertoid eläbalaz da televizijal. == Kanz == Naimiželo jätkustui vll 1967−1973. [[Liza Marija Presli]] om tütär (sünd. 1968). == Sädused == Elvi Presli om koumen «[[Gremmi]]»-premijan laureatan (1968, 1973, 1975). Möihe enamba üht milliardad muzikplatoid mail'mas hänen änetusidenke, niiden keskes koume videndest AÜV:oiden ostajile. Kaik 769 pajod om änetadud Elvisal sädamižpordos. Om pästtud vll 1956−1977: 111 singlad, 23 studiial'bomad, seičeme koncertal'bomad, koumekümne minial'bomad, 19 saundtrekad i 11 kogodust. == Homaičendad == <references/> == Irdkosketused == * [http://www.shopelvis.com/ Elvis Preslin sädusiden oficialine onlain-lauk (''shopelvis.com'').] {{ref-en}} [[Kategorii:AÜV:oiden pajatajad]] [[Kategorii:AÜV:oiden akt'orad]] [[Kategorii:Akt'orad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Pajatajad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Sündnuded Mississipihe]] [[Kategorii:Sündnuded vl 1935]] [[Kategorii:Sündnuded vilukun 8. päiväl]] [[Kategorii:Kolnuded Memfisas]] [[Kategorii:Kolnuded vl 1977]] [[Kategorii:Kolnuded elokun 16. päiväl]] onznxzr6hbk9m5s9vjqle6kesfyrstb 0 22035 187334 186398 2026-04-29T21:14:10Z Motoranger 10577 +kategorii 187334 wikitext text/x-wiki {{10000}}{{A10000}} {{Personalii | изображение = Steven Spielberg Masterclass Cinémathèque Française 2 cropped.jpg | описание изображения = Stiven Spilberg kinon masterklassan aigan [[Pariž]]as<br />vn 2012 9. päiväl vilukud }} '''Stiven Allan Spilberg''' ({{lang-en|Steven Allan Spielberg}} [stiːvn ˈælən ˈspiːlbɜːrɡ]; sünd. [[18. tal'vku]], [[1946]], [[Cincinnati]], [[Ogajo]], [[Amerikan Ühtenzoittud Valdkundad|AÜV]]) om amerikaine kinorežissör, fil'miden scenarist da prodüser. Üks' kaikiš satusekahambiš kinorežissörišpäi mail'mas kommertižikš, hänen kaks'kümne parembad fil'mad kerazihe enamba 10 mlrd US$. Om «[[Oskar (kinopremii)|Oskar]]»-kinopremijan koumekerdaižen sajan (1994 kaks' kerdad, 1999), «[[Kuldaine globus]]» — kuz' kerdad (1983, 1994 kaks' kerdad, 1999 kahtišti, 2012). == Biografii == Tuleban aigan režissör om sündnu amerikaižhe kanzha [[evrejalaižed|evrejan]] augotižlibundanke Venäman imperijan lidnoišpäi (nüg. Ukrain). Tat lahjoiči Stivenale kinokamerad, i ozaiži oikti. Kar'jer zavodihe školan aigan völ vspäi 1959, jätktase tämbäi-ki. Stiven Spilberg om «[[Amblin Entertainment]]»-kinokompanijan (1981) üks' alusenpanijoišpäi da pidajišpäi, mugažo sen «[[DreamWorks]]»-tütärkompanijan (1997), kuspäi toižed režissörad kazvoiba. Ühtneb videovändoiden, mil'tfil'miden i TV-serialoiden tehmižhe. == Kanz == Kaik koume sizart om Spilbergal: Enn, Sjuzen i Nensi. Ezmäine ak oli Emi Irving (1985−1989), poig om sündnu naimiželos. Stiven om nainu kahten kerdan, Keit Kepšou om hänen ak vspäi 1991, kuz' last, heišpäi Stivenan koume. == Valitud fil'mografii režissöraks == <div style="-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2;"> * 1959 — «Jäl'gmaine azeg» / ''The Last Gun'' (lühüdpiduzline) * 1961 — «Toraalajaguz» / ''Fighter Squad'' (lühüdpiduzline) * 1961 — «Pago nikuna» / ''Escape to Nowhere'' * 1968 — «Hizaidajad» / ''Amblin'' (debüt, lühüdpiduzline) * 1975 — «Löuglud» / ''Jaws'' (toi mail'man tetabut) * 1979 — «1941» / ''1941'' * 1981 — «Indiana Džons: kadonuden koučegan ecmäs» / ''Raiders of the Lost Ark'' * 1982 — «Verazplanetalaine» / ''E.T. the Extra-Terrestrial'' * 1993 — «Juran aigan puišt» / ''Jurassic Park'' * 1993 — «Šindleran nimikirjutez» / ''Schindler’s List'' * 1997 — «Amistad» / ''Amistad'' * 1998 — «Päzutamha Rajan-rivičud» / ''Saving Private Ryan'' * 2002 — «Tabada mindai ku void» / ''Catch Me If You Can'' * 2005 — «Mail'miden soda» / ''War of the Worlds'' * 2016 — «Sur' da hüväsüdäimel'ne mez'kulu» / ''The BFG'' </div> == Homaičendad == <references/> [[Kategorii:AÜV:oiden režissörad]] [[Kategorii:AÜV:oiden prodüserad]] [[Kategorii:AÜV:oiden scenaristad]] [[Kategorii:Kinoscenaristad]] [[Kategorii:Prodüserad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Režissörad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Scenaristad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Sündnuded Ogajoho]] [[Kategorii:Sündnuded Cincinnatihe]] [[Kategorii:Sündnuded vl 1946]] [[Kategorii:Sündnuded tal'vkun 18. päiväl]] 3xdlctxxi6rd7c2qevw3q48cbmzwrq2 187335 187334 2026-04-29T21:20:47Z Motoranger 10577 fil'mografii+ 187335 wikitext text/x-wiki {{10000}}{{A10000}} {{Personalii | изображение = Steven Spielberg Masterclass Cinémathèque Française 2 cropped.jpg | описание изображения = Stiven Spilberg kinon masterklassan aigan [[Pariž]]as<br />vn 2012 9. päiväl vilukud }} '''Stiven Allan Spilberg''' ({{lang-en|Steven Allan Spielberg}} [stiːvn ˈælən ˈspiːlbɜːrɡ]; sünd. [[18. tal'vku]], [[1946]], [[Cincinnati]], [[Ogajo]], [[Amerikan Ühtenzoittud Valdkundad|AÜV]]) om amerikaine kinorežissör, fil'miden scenarist da prodüser. Üks' kaikiš satusekahambiš kinorežissörišpäi mail'mas kommertižikš, hänen kaks'kümne parembad fil'mad kerazihe enamba 10 mlrd US$. Om «[[Oskar (kinopremii)|Oskar]]»-kinopremijan koumekerdaižen sajan (1994 kaks' kerdad, 1999), «[[Kuldaine globus]]» — kuz' kerdad (1983, 1994 kaks' kerdad, 1999 kahtišti, 2012). == Biografii == Tuleban aigan režissör om sündnu amerikaižhe kanzha [[evrejalaižed|evrejan]] augotižlibundanke Venäman imperijan lidnoišpäi (nüg. Ukrain). Tat lahjoiči Stivenale kinokamerad, i ozaiži oikti. Kar'jer zavodihe školan aigan völ vspäi 1959, jätktase tämbäi-ki. Stiven Spilberg om «[[Amblin Entertainment]]»-kinokompanijan (1981) üks' alusenpanijoišpäi da pidajišpäi, mugažo sen «[[DreamWorks]]»-tütärkompanijan (1997), kuspäi toižed režissörad kazvoiba. Ühtneb videovändoiden, mil'tfil'miden i TV-serialoiden tehmižhe. == Kanz == Kaik koume sizart om Spilbergal: Enn, Sjuzen i Nensi. Ezmäine ak oli Emi Irving (1985−1989), poig om sündnu naimiželos. Stiven om nainu kahten kerdan, Keit Kepšou om hänen ak vspäi 1991, kuz' last, heišpäi Stivenan koume. == Valitud fil'mografii režissöraks == <div style="-moz-column-count:2; column-count:2; -webkit-column-count:2;"> * 1959 — «Jäl'gmaine azeg» / ''The Last Gun'' (lühüdpiduzline) * 1961 — «Toraalajaguz» / ''Fighter Squad'' (lühüdpiduzline) * 1961 — «Pago nikuna» / ''Escape to Nowhere'' * 1968 — «Hizaidajad» / ''Amblin'' (debüt, lühüdpiduzline) * 1975 — «Löuglud» / ''Jaws'' (toi mail'man tetabut) * 1979 — «1941» / ''1941'' * 1981 — «Indiana Džons: kadonuden koučegan ecmäs» / ''Raiders of the Lost Ark'' * 1982 — «Verazplanetalaine» / ''E.T. the Extra-Terrestrial'' * 1993 — «Juran aigan puišt» / ''Jurassic Park'' * 1993 — «Šindleran nimikirjutez» / ''Schindler’s List'' * 1997 — «Amistad» / ''Amistad'' * 1998 — «Päzutamha Rajan-rivičud» / ''Saving Private Ryan'' * 2002 — «Tabada mindai ku void» / ''Catch Me If You Can'' * 2005 — «Mail'miden soda» / ''War of the Worlds'' * 2012 — «Linkol'n» / ''Lincoln'' * 2016 — «Sur' da hüväsüdäimel'ne mez'kulu» / ''The BFG'' * 2021 — «Istorii Vest Saidaspäi» / ''West Side Story'' </div> == Homaičendad == <references/> [[Kategorii:AÜV:oiden režissörad]] [[Kategorii:AÜV:oiden prodüserad]] [[Kategorii:AÜV:oiden scenaristad]] [[Kategorii:Kinoscenaristad]] [[Kategorii:Prodüserad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Režissörad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Scenaristad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Sündnuded Ogajoho]] [[Kategorii:Sündnuded Cincinnatihe]] [[Kategorii:Sündnuded vl 1946]] [[Kategorii:Sündnuded tal'vkun 18. päiväl]] 89uiypoib07ew52i2mehifyvtkgs63u 2 33119 187332 155167 2026-04-29T19:44:03Z James500 14775 Remove template 187332 wikitext text/x-wiki {{Babel|en}} [[en:User:James500]] b167mzfa599c51y3hjzn4f18lk01tb1 0 34664 187337 186510 2026-04-30T07:54:55Z Motoranger 10577 +kategorii 187337 wikitext text/x-wiki {{1000}}{{A10000}} {{Personalii | изображение = Heidegger 2 (1960).jpg | описание изображения = Martin Haidegger,<br/>vn 1960 10. semendkun fotokuva }} '''Martin Haidegger''' ({{lang-de|Martin Heidegger}} [ˈmaɐ̯tiːn ˈhaɪdɛɡɐ]; sünd. [[26. sügüz'ku]] [[1889]], [[Meskirh]]-lidnut (nüg. [[Baden-Vürtemberg]]-federacijanmas), [[Badenan Sur' gercogkund]], [[Germanine imperii]] — kol. [[26. semendku]] [[1976]], [[Fraiburg-im-Braisgau]]-lidn, Baden-Vürtemberg-federacijanma, [[Saksanman Federativine Tazovaldkund]]) oli saksalaine [[egzistencializm]]an filosof i [[fenomenologii|fenomenolog]]. Kirjuti saksan kelel, kävuti paginoiden sanoid tedotöiš. == Tedoradon znamoičend == Tedomez' sädi opendust Olendas (''Dasein'') ičeze kaikiš tetabambas «Olend i aig»-tedotös (1927, ''Sein und Zeit'') egzistencializman ramuziš. Voib kulda Olendan kucundad personaližen olendan puhtastandan teil tegijoiš personalitomaks muupäiväližen elon illüzijoišpäi (aigaližen tedoradmižen pord) vai kelen sün el'gendusen teil (möhäine pord). Filosofan tulendpol' valatoiti fenomenologijad i Evropan nügüd'aigaižen filosofijan palad. Haidegger oli otnus [[runoišt]]on filosofijha. Hän sädi ''[[Gestell]]''-tärtust («geštal'», «panendan mahtuz») tehnikan filosofijas. Haidegger om 20. voz'sadan kaikiš valatoitajiš filosofišpäi da meletajišpäi. == Biografii == Tuleban aigan filosof oli sündnu Meskirhe-lidnudhe kahesakümnes kilometras suvhe Štuttgartaspäi, goll'hä katoližhe kanzha. Martinan Fridrih-tat oli käziradajan, mugažo radnikoiči alaarvonke ph. Martinan pühäpertiš. Johanna Kempf-mam libui manmehišpäi. Fric-vell' oli Martinal. Prihaižel Martin openui Konstancan (vspäi 1903) i Fraiburgan (vspäi 1906) gimnazijoiš. Vn 1909 sügüz'kus Haideggeral naprind oli lähtta elämižhe jezuitan jumalankodihe, no südäikeran läžund vajehti hänen elon ted. Sil-žo vodel priha tuli openumha Fraiburgan universitetan teologižhe fakul'tetha. Vl 1911 Martin läksi filosofijan fakul'tetha i lopi opendust siš vl 1915, vahvišti kaht dissertacijad — «Openduz sekoimižes psihologizmas» (1913. voz') i «Duns Skottan openduz kategorijoiš da znamoičendas» (1915. voz'). == Valitud sädused == * «Realižusen problem nügüd'aigaižes filosofijas» (1912, {{lang-de|Das Realitatsproblem in der modernen Philosophie}}) * «Olend i aig» (1927, ''Sein und Zeit'') * «Kant i metafizikan problem» (1929, ''Kant und das Problem der Metaphysik'') * «Čomamahtoižen sädusen purde» (1935−1936, ''Der Ursprung der Kunstwerkes'') * «Oma-k tarbhaižed runokirjutajad?» (1946, ''Wozu Dichter?'') * Kirjeine «Gumanizmas» (1946, ''Über den Humanismus'') == Homaičendad == <references /> [[Kategorii:Saksanman filosofad]] [[Kategorii:Saksanman tedomehed]] [[Kategorii:Filosofad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Tedomehed kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Sündnuded Badenan Surhe gercogkundha]] [[Kategorii:Sündnuded vl 1889]] [[Kategorii:Sündnuded sügüz'kun 26. päiväl]] [[Kategorii:Kolnuded Baden-Vürtembergas]] [[Kategorii:Kolnuded Fraiburg-im-Braisgaus]] [[Kategorii:Kolnuded vl 1976]] [[Kategorii:Kolnuded semendkun 26. päiväl]] cz3unclaeagj92hngoo15av8ieczy80 0 39024 187312 187310 2026-04-29T12:01:57Z Motoranger 10577 täuz' ümbriradmine tuli lophu 187312 wikitext text/x-wiki '''Päivnouzmaine laud''' ({{lang-pl|Tarcza Wschód}}) om nacionaline kaičendiniciativ, kudamban [[Pol'šanma]]n ohjastuz pästi eloho vahvištamha ičeze päivnouzmaižid röunoid [[Vaugedvenäma]]nke i [[Venäma]]n [[Kaliningradan agj|Kaliningradan eksklavanke]]. Program om ühteks kaikiš znamasižembiš investicijoišpäi Pol'šan valdkundan varuitomudehe da röunoiden kaičendha Pol'šanman sodanjäl'ghižes istorijas. == Program == Pol'šanman ohjastuz tedoti «Päivnouzmaine laud»-programas vn 2024 18. päiväl semendkud<ref>https://apnews.com/article/poland-defense-fortifications-border-russia-belarus-a35af84bcdd062cae67e874c020cda6d</ref>. Program om oigetud Pol'šanman sodavägiden ližadusele i röunoiden varuitomudele nügüd'aigaižiden kaclendsistemiden, fizižiden zaborkoiden i infrastrukturan šingotesen kompleksižen ühtenzoitusen kal't<ref name=":0">https://www.gov.pl/web/primeminister/East-Shield</ref>. Program pid'oitelese znamasižel investicijal enamba mi 10 mlrd Pol'šanman zlotid (läz 2,55 mlrd US$), ned anttas jäl'ghižen nellän voden aigan. Nece rahoituz pid'oiteleb severziden-se kaičendobjektoiden sauvondad da otandad kävutamižhe pidust' valdkundröunad<ref name=":0" />. === Fizižed zaborkad === Päivnouzmaine laud mülütab fizižiden zaborkoiden sauvondad, ned oma oigetud telustamha da kontroliruimha sirdandad röunan taga. Ned zaborkad oma kut ahtištai faktor, muga potencialižiden vägitungendan vitkostusen abutuz<ref name=":1">https://breakingdefense.com/2024/05/polands-new-east-shield-plan-mixes-modern-isr-with-old-school-physical-barriers/</ref>. === Radioelektronižed torasistemad === Programan päine eriližuz om nügüd'aigaižiden kaclendsistemiden otand kävutamižhe, niišpäi erased-se ratas [[ratud intellekt]]an alusel. Ned sistemad kattas voimusiden rivid, niiden kesken vizualine tedišteluz (IMINT), signaline tedišteluz (SIGINT) i akustine monitoring<ref name=":1" />. Valdkundröun linneb varutadud bazstancijoiden rivil da mastoil, niihe linneb pandud aigaližen varutusen da jäl'gitamižen sistemid. Ned objektad mugažo abutaškatas šifriruidud sidole, radioelektronižele torale i toradamha dronoid vaste<ref name=":1" />. Sätas andmusiden analizan keskusid ühtenzoitmaha keratud kaclendsistemil informacijad. Nened keskused kävutaškandeba ratud intellektad ümbriradamha andmusid i ühtenzoitmaha avtomatižikš azegišton sistemihe<ref name=":1" />. == Registriruindlaud == Pol'šanma ozuti tahtod tehta ühthižtöd [[Pohjoižatlantižen kožundkirjutesen organizacii|PAKO:n]] i [[Evropan Ühtištuz|Evropan Ühtištusen]] partnöridenke «Päivnouzmaine laud»-programan mödhe. Kaceltas iniciativad päižeks projektaks, kudamb vajehtab regionan varuitomuden dinamikad, eriližešti PAKO:n päivnouzmaižen polen kollektivižen kaičendan tagut. Deklaracii «Päivnouzmaižes laudas» oli vasttud tugel erazvuiččiš sebroišpäi, sidä kesken Baltijan maišpäi, kudambad jagadas pojavid varuitomuden problemoid. Program kaclese kut endustuzmär vahvištamha regionališt stabiližust i pidatamha potenciališt agressijad<ref name=":1" />. == Homaičendad == <references /> [[Kategorii:Pol'šanman politik]] [[Kategorii:Kaičendiniciativad]] j36da8c5gltxk65lbpww9akgyi54mxm 14 40543 187316 2026-04-29T16:26:52Z Koiravva 1717 Tehtud lehtpol' "{{Commons|Category:Births in Omsk}} [[Kategorii:Sündnuded Omskan agjaha|O]] [[Kategorii:Omsk]]" 187316 wikitext text/x-wiki {{Commons|Category:Births in Omsk}} [[Kategorii:Sündnuded Omskan agjaha|O]] [[Kategorii:Omsk]] 2tba5i8xrorcped7lm5ycfx8od4e4fz 14 40544 187317 2026-04-29T16:38:56Z Koiravva 1717 Tehtud lehtpol' "{{Commons|Category:Births in Omsk Oblast}} [[Kategorii:Sündnuded Venämaha|O]] [[Kategorii:Omskan agj]]" 187317 wikitext text/x-wiki {{Commons|Category:Births in Omsk Oblast}} [[Kategorii:Sündnuded Venämaha|O]] [[Kategorii:Omskan agj]] h9vbngs81gq3mdczj5ngekybja2s1y8 14 40545 187318 2026-04-29T16:46:36Z Koiravva 1717 Tehtud lehtpol' "{{Commons|Category:Omsk}} [[Kategorii:Omskan agjan lidnad]] [[Kategorii:Venäman lidnoiden kategorijad]]" 187318 wikitext text/x-wiki {{Commons|Category:Omsk}} [[Kategorii:Omskan agjan lidnad]] [[Kategorii:Venäman lidnoiden kategorijad]] 23a15toktqikg52dzsqz8qme57q8w77 14 40546 187322 2026-04-29T16:58:10Z Koiravva 1717 Tehtud lehtpol' "[[Kategorii:Šoutjärv']] [[Kategorii:Sündnuded Karjalan Tazovaldkundha]]" 187322 wikitext text/x-wiki [[Kategorii:Šoutjärv']] [[Kategorii:Sündnuded Karjalan Tazovaldkundha]] estfwsbzkcokqo4833anqnrq8wp9iaj 14 40547 187327 2026-04-29T17:08:21Z Koiravva 1717 Tehtud lehtpol' "{{Commons|Category:Deaths in Bern}} [[Kategorii:Kolnuded Šveicarijas|B]] [[Kategorii:Bern]]" 187327 wikitext text/x-wiki {{Commons|Category:Deaths in Bern}} [[Kategorii:Kolnuded Šveicarijas|B]] [[Kategorii:Bern]] b0nsyjwak5iyqo72l47kydfmadnt4ng 14 40548 187328 2026-04-29T17:11:32Z Koiravva 1717 Tehtud lehtpol' "{{Commons|Category:Bern}} [[Kategorii:Šveicarijan lidnoiden kategorijad]]" 187328 wikitext text/x-wiki {{Commons|Category:Bern}} [[Kategorii:Šveicarijan lidnoiden kategorijad]] iih6kkjylrp5a5pxl0dd3jih5geh30f 14 40549 187338 2026-04-30T07:56:51Z Motoranger 10577 Tehtud lehtpol' "{{Commons|Category:Deaths in Baden-Wurttemberg}} [[Kategorii:Kolnuded Saksanmaha]] [[Kategorii:Baden-Vürtemberg]]" 187338 wikitext text/x-wiki {{Commons|Category:Deaths in Baden-Wurttemberg}} [[Kategorii:Kolnuded Saksanmaha]] [[Kategorii:Baden-Vürtemberg]] pny639p3xf23tgi6fwz8n5yqhb04u2w 187339 187338 2026-04-30T07:57:06Z Motoranger 10577 187339 wikitext text/x-wiki {{Commons|Category:Deaths in Baden-Wurttemberg}} [[Kategorii:Kolnuded Saksanmas]] [[Kategorii:Baden-Vürtemberg]] 54oewxznkpv321b93mwqeb7fk8imgrw 187340 187339 2026-04-30T07:58:05Z Motoranger 10577 187340 wikitext text/x-wiki {{Commons|Category:Deaths in Baden-Württemberg}} [[Kategorii:Kolnuded Saksanmas]] [[Kategorii:Baden-Vürtemberg]] c7v3lm8quxcii3qh82meaqpwnfdqbdz 14 40550 187344 2026-04-30T08:38:30Z Motoranger 10577 Tehtud lehtpol' "{{Commons|Category:Births in Mississippi (state)}} [[Kategorii:Sündnuded AÜV:oihe|M]] [[Kategorii:Mississipi]]" 187344 wikitext text/x-wiki {{Commons|Category:Births in Mississippi (state)}} [[Kategorii:Sündnuded AÜV:oihe|M]] [[Kategorii:Mississipi]] lx803cmt8hoxox0cnailgaq1lx5sqge 14 40551 187345 2026-04-30T08:40:55Z Motoranger 10577 Tehtud lehtpol' "{{Commons|Category:Mississippi (state)}} [[Kategorii:AÜV:oiden štatad]]" 187345 wikitext text/x-wiki {{Commons|Category:Mississippi (state)}} [[Kategorii:AÜV:oiden štatad]] hrvb02pco6sqmihh0jjlpbk9q5i43x1 14 40552 187346 2026-04-30T08:44:16Z Motoranger 10577 Tehtud lehtpol' "{{Commons|Category:Deaths in Tennessee}} [[Kategorii:Kolnuded AÜV:oiš|T]] [[Kategorii:Tennessi]]" 187346 wikitext text/x-wiki {{Commons|Category:Deaths in Tennessee}} [[Kategorii:Kolnuded AÜV:oiš|T]] [[Kategorii:Tennessi]] q64xn7nzsqoel8hyt47dw1z6wf3ootr