Wikisource viwikisource https://vi.wikisource.org/wiki/Trang_Ch%C3%ADnh MediaWiki 1.47.0-wmf.7 first-letter Phương tiện Đặc biệt Thảo luận Thành viên Thảo luận Thành viên Wikisource Thảo luận Wikisource Tập tin Thảo luận Tập tin MediaWiki Thảo luận MediaWiki Bản mẫu Thảo luận Bản mẫu Trợ giúp Thảo luận Trợ giúp Thể loại Thảo luận Thể loại Chủ đề Thảo luận Chủ đề Tác gia Thảo luận Tác gia Trang Thảo luận Trang Mục lục Thảo luận Mục lục Biên dịch Thảo luận Biên dịch TimedText TimedText talk Mô đun Thảo luận Mô đun Event Event talk Đề tài 0 2380 205576 197514 2026-06-16T12:57:51Z ~2026-35299-93 20296 205576 wikitext text/x-wiki {{đầu đề |tựa đề=Hiến pháp Việt Nam Cộng hòa 1967 |tác giả=Quốc hội Lập hiến Việt Nam Cộng hòa |năm=1967 |dịch giả= |phần= |trước=[[Chủ đề:Văn kiện lập hiến]] |sau= |wikipedia= |ghi chú= Chung quyết trong phiên họp ngày 18 tháng 3 năm 1967. Bản hiến pháp này sau đó được ban hành ngày 1 tháng 4. Nội dung dưới đây được đăng trong cuốn ''Hiến pháp chú thích'' của Trương Tiến Đạt, xuất bản năm 1967. }} <pages index="Constitution of ROV 1967 from Hien phap chu thich.pdf" from=3 to=37 /> {{PVCC-CPVN}} [[Thể loại:Hiến pháp Việt Nam Cộng hòa|Việt Nam Cộng Hòa]] 4i5ye92f8wb3pnm2k6xrwkzi8kcphgd 0 3156 205577 137691 2026-06-16T12:58:56Z ~2026-35299-93 20296 /* */ 205577 wikitext text/x-wiki {{đầu đề |tựa đề=Hiến pháp Việt Nam Cộng hòa 1956 |tác giả=Quốc hội Lập hiến Việt Nam Cộng hòa |năm=1956 |dịch giả= |phần= |trước=[[Chủ đề:Văn kiện lập hiến]] |sau=[[Hiến pháp Việt Nam Cộng hòa 1967]] |wikipedia=Hiến pháp Việt Nam Cộng hòa 1956 |ghi chú=QUỐC HỘI LẬP HIẾN Chung quyết trong phiên họp ngày 20 tháng 10 năm 1956. Bản hiến pháp được ban hành 6 ngày sau. }} __NOTOC__ ===LỜI MỞ ĐẦU=== Tin tưởng ở tương lai huy hoàng bất diệt của Quốc gia và Dân tộc Việt Nam mà lịch sử tranh đấu oai hùng của tổ tiên và ý chí quật cường của toàn dân đảm bảo; Tin tưởng ở sự trường tồn của nền văn minh Việt Nam, căn cứ trên nền tảng duy linh mà toàn dân đều có nhiệm vụ phát huy; Tin tưởng ở giá trị siêu việt của con người mà sự phát triển tự do, điều hòa và đầy đủ trong cương vị cá nhân cũng như trong đời sống tập thể phải là mục đích của mọi hoạt động Quốc gia; Chúng tôi, Dân biểu Quốc hội Lập hiến: Ý thức rằng Hiến pháp phải thực hiện nguyện vọng của nhân dân, từ Mũi Cà Mâu đến Ải Nam Quan; Nguyện vọng ấy là: Củng cố Độc lập chống mọi hình thức xâm lăng thống trị; Bảo vệ tự do cho mỗi người và cho dân tộc; Xây dựng dân chủ về chính trị, kinh tế, xã hội, văn hóa cho toàn dân trong sự tôn trọng nhân vị; Ý thức rằng quyền hưởng tự do chỉ được bảo toàn khi năng lực phục tùng lý trí và đạo đức, khi nền an ninh tập thể được bảo vệ và những quyền chính đáng của con người được tôn trọng; Ý thức rằng nước ta ở trên con đường giao thông và di dân quốc tế, dân tộc ta sẵn sàng tiếp nhận các trào lưu tư tưởng tiến bộ để hoàn thành sứ mạng trước đấng Tạo hóa và trước nhân loại là xây dựng một nền văn minh và nhân bản bảo vệ phát triển con người toàn diện. Sau khi thảo luận, chấp nhận bản Hiến pháp sau đây: ==THIÊN THỨ NHẤT: Điều khoản căn bản== ===Điều 1=== :Việt Nam là một nước Cộng hòa, Độc lập, Thống nhất, lãnh thổ bất khả phân. ===Điều 2=== :Chủ quyền thuộc về toàn dân. ===Điều 3=== :Quốc dân ủy nhiệm vụ hành pháp cho Tổng thống dân cử, và nhiệm vụ lập pháp cho Quốc hội cũng do dân cử. :Sự phân nhiệm giữa hành pháp và lập pháp phải rõ rệt. Hoạt động của các cơ quan hành pháp và lập pháp phải được điều hòa. :Tổng thống lãnh đạo Quốc dân. ===Điều 4=== :Hành pháp, lập pháp, tư pháp có nhiệm vụ bảo vệ Tự do, Dân chủ, chính thể cộng hòa, và trật tự công cộng. Tư pháp phải có một quy chế bảo đảm tính cách độc lập. ===Điều 5=== :Mọi người dân không phân biệt nam nữ sinh ra bình đẳng về phẩm cách, quyền lợi, và nhiệm vụ, và phải đối xử với nhau theo tinh thần tương thân tương trợ. :Quốc gia công nhận và bảo đảm những quyền căn bản của con người trong cương vị cá nhân, hay trong cương vị tập thể. :Quốc gia cố gắng tạo cho mọi người những cơ hội đồng đều và những điều kiện cần thiết để thụ hưởng quyền lợi và thực hành nhiệm vụ. :Quốc gia tán trợ sự khuếch trương kinh tế, phát huy văn hóa, khai triển khoa học và kỹ thuật. ===Điều 6=== :Người dân có những nhiệm vụ đối với tổ quốc, với đồng bào, mục đích là để thực hiện sự phát triển điều hòa và đầy đủ nhân cách của mọi người. ===Điều 7=== :Những hành vi có mục đích phổ biến hoặc thực hiện một cách trực tiếp hay gián tiếp chủ nghĩa cộng sản dưới mọi hình thái đều trái với các nguyên tắc ghi trong Hiến pháp. ===Điều 8=== :Nước Việt Nam Cộng hòa chấp nhận những nguyên tắc quốc tế pháp không trái với sự thực hiện chủ quyền Quốc gia và sự bình đẳng giữa các dân tộc. :Quốc gia cố gắng góp phần xây dựng và bảo vệ nền an ninh và hòa bình quốc tế cùng duy trì và phát triển sự liên lạc thân hữu giữa các dân tộc trên căn bản tự do và bình đẳng. ==THIÊN THỨ HAI: Quyền lợi và nhiệm vụ người Dân== ===Điều 9=== :Mọi người dân đều có quyền sinh sống tự do và an toàn. ===Điều 10=== :Không ai có thể bị bắt bớ, giam giữ tù đày, một cách trái phép. :Trừ trường hợp phạm pháp quả tang, chỉ có thể bắt giam khi có câu phiếu của cơ quan có thẩm quyền, trong trường hợp và theo hình thức luật định. Theo thể thức luật định các bị can về tội đại hình hoặc tiểu hình có quyền lựa chọn hoặc yêu cầu chỉ định người biện minh cho mình. ===Điều 11=== :Không ai có thể bị tra tấn hoặc chịu những hình phạt hay những cách đối xử tàn bạo, bất nhân, hoặc làm mất phẩm cách. ===Điều 12=== :Đời tư, gia đình, nhà cửa, phẩm giá, và thanh danh của mọi người dân phải được tôn trọng. :Tánh cách riêng tư của thư tín không thể bị xâm phạm, trừ khi có lệnh của Tòa án hoặc khi bảo vệ an ninh công cộng hay duy trì trật tự chung. :Ai cũng có quyền được luật pháp bảo vệ chống lại những đe dọa hoặc xâm phạm trái phép. ===Điều 13=== :Mọi người dân có quyền tự do đi lại và cư trú trên lãnh thổ Quốc gia, ngoại trừ trường hợp luật pháp ngăn cấm vì duyên cơ vệ sinh hay an ninh công cộng. :Mọi người dân có quyền tự do xuất ngoại trừ trường hợp luật pháp hạn chế vì lý do an ninh quốc phòng, kinh tế, tài chánh hay lợi ích công cộng. ===Điều 14=== :Mọi người dân đều có quyền và có bổn phận làm việc. Việc làm như nhau, tiền công bằng nhau. :Người làm việc có quyền hưởng thù lao xứng đáng đủ để bảo đảm cho bản thân và cho gia đình một đời sống hợp với nhân phẩm. ===Điều 15=== :Mọi người dân đều có quyền tự do tư tưởng và trong khuôn khổ luật định, có quyền tự do hội họp và lập hội. ===Điều 16=== :Mọi người dân có quyền tự do ngôn luận. Quyền này không được dùng để vu cáo, phỉ báng, xâm phạm đến nền đạo lý công cộng, hô hào nổi loạn, hoặc lật đổ chính thể Cộng hòa. :Mọi người dân đều được hưởng quyền tự do báo chí để tạo thành một dư luận xác thực và xây dựng mà Quốc gia có nhiệm vụ bảo vệ chống lại mọi hành vi xuyên tạc sự thực. ===Điều 17=== :Mọi người dân đều có quyền tự do tín ngưỡng, tự do hành giáo, và tự do truyền giáo, miễn là sử dụng quyền ấy không trái với luân lý và thuần phong mỹ tục. ===Điều 18=== :Theo thể thức và điều kiện luật định, mọi người dân đều có quyền bầu cử, ứng cử, tham gia điều khiển việc công hoặc trực tiếp, hoặc do những đại diện của mình. ===Điều 19=== :Mọi người dân đều có quyền tham gia công vụ tùy theo năng lực trên căn bản bình đẳng. ===Điều 20=== :Quốc gia công nhận và bảo đảm quyền tư hữu. Luật pháp ấn định thể thức thủ đắc và hưởng thụ để ai ai cũng có thể trở thành sở hữu chủ và để bảo đảm cho con người đời sống xứng đáng và tự do, đồng thời xây dựng nền thịnh vượng xã hội. :Trong những trường hợp luật định và với điều kiện có bồi thường, Quốc gia có thể trưng thu tài sản vì công ích. ===Điều 21=== :Quốc gia tán trợ việc nhân dân sử dụng của để dành để thủ đắc nhà ở, ruộng cày, và cổ phần trong các xí nghiệp. ===Điều 22=== :Mọi người dân đều có quyền tổ chức những hợp tác kinh tế, miễn là không có mục đích chiếm trái phép để đầu cơ và thao túng kinh tế. :Quốc gia khuyến khích và tán trợ sự hợp tác có tính cách tương trợ và không có mục đích đầu cơ. :Quốc gia không thừa nhận chế độ độc quyền kinh doanh hoặc độc chiếm, ngoại trừ những trường hợp luật định vì nhu cầu quốc phòng, an ninh, hay vì lợi ích công cộng. ===Điều 23=== :Quyền tự do nghiệp đoàn và quyền đình công được công nhận và sử dụng theo thể thức và điều kiện luật định. :Công chức không có quyền đình công. :Quyền đình công không được thừa nhận đối với nhân viên và công nhân trong các ngành hoạt động liên quan đến quốc phòng, an ninh công cộng, hoặc các nhu cầu cần thiết của đời sống tập thể. :Một đạo luật sẽ ấn định những ngành hoạt động kể trên và đảm bảo cho nhân viên và công nhân các ngành này một quy chế đặc biệt, mục đích là để bảo vệ các nhân viên và công nhân trong các ngành ấy. ===Điều 24=== :Trong giới hạn của khả năng và sự phát triển kinh tế Quốc gia sẽ ấn định những biện pháp cứu trợ hữu hiệu trong các trường hợp thất nghiệp, già yếu, bệnh tật, thiên tai hoặc những cảnh hoạn nạn khác. ===Điều 25=== :Quốc gia công nhận gia đình là nền tảng của xã hội. Quốc gia khuyến khích, nâng đỡ sự thành lập gia đình, sự thực hiện sứ mạng gia đình, nhất là trong sự thai nghén, sinh đẻ, dưỡng dục hài nhi. :Quốc gia tán trợ sự thuần nhứt của gia đình. ===Điều 26=== :Quốc gia cố gắng cho mọi người dân một nền giáo dục cơ bản có tính cách bắt buộc và miễn phí. :Mọi người dân có quyền theo đuổi học vấn. :Những người có khả năng mà không có phương tiện riêng sẽ được nâng đỡ để theo đuổi học vấn. :Quốc gia thừa nhận phụ huynh có quyền chọn trường cho con em, các đoàn thể và tư nhân có quyền mở trường theo điều kiện luật định. :Quốc gia có thể công nhận các trường tư thục đại học và cao đẳng chuyên nghiệp hội đủ điều kiện luật định. Văn bằng do những trường ấy cấp phát có thể được Quốc gia thừa nhận. ===Điều 27=== :Mọi người đều có quyền tham gia hoạt động văn hóa và khoa học, cùng hưởng thụ nghệ thuật và lợi ích của những tiến bộ kỹ thuật. :Tác giả được pháp luật bảo vệ những quyền lợi tinh thần và vật chất liên quan tới mọi phát minh khoa học, sáng tác văn chương hoặc nghệ thuật. ===Điều 28=== :Quyền của mỗi người dân được sử dụng theo những thể thức và điều kiện luật định. :Quyền của mỗi người dân chỉ chịu những sự hạn chế do luật định đẻ tôn trọng quyền của những người khác cùng là thỏa mãn những đòi hỏi đích đáng của sự an toàn chung, nền đạo lý, trật tự công cộng, quốc phòng. :Ai lạm dụng các quyền được công nhận trong Hiến pháp để phá hoại chánh thể Cộng hòa, chế độ Dân chủ, Tự do và nền Độc lập, Thống {{SIC|nhứt|nhất}} Quốc gia sẽ bị truất quyền. ===Điều 29=== :Mọi người dân đều có nhiệm vụ tôn trọng và bảo vệ Hiến pháp và Luật pháp. :Mọi người dân đều có nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc, chính thể Cộng hòa, nền tự do, dân chủ. :Ai ai cũng phải làm tròn nhiệm vụ quân dịch theo thể thức và trong giới hạn luật định. :Mọi người dân đều có nhiệm vụ góp phần vào sự chi tiêu công cộng tùy theo khả năng đóng góp của mình. == THIÊN THỨ BA: Tổng thống == === Điều 30 === :Tổng thống được bầu theo lối đầu phiếu phổ thông trực tiếp và kín, trong một cuộc tuyển cử mà cử tri toàn quốc được tham gia. Một đạo luật sẽ quy định thể thức bầu cử Tổng thống. :Phó Tổng thống được bầu một lần với Tổng thống chung một danh sách. ===Điều 31=== :Có quyền ứng cử Tổng thống và Phó Tổng thống những công dân hội đủ các điều kiện sau đây: :# Sinh trên lãnh thổ Việt Nam và có quốc tịch Việt Nam liên tục từ khi mới sinh, hoặc đã hồi phục Việt tịch trước ngày ban hành Hiến pháp. :# Cư ngụ trên lãnh thổ Quốc gia một cách liên tục hay không trong một thời gian ít nhất 15 năm. :# Đủ 40 tuổi. :# Hưởng các quyền công dân. :Chức vụ Tổng thống và Phó Tổng thống không thể kiêm nhiệm với bất cứ một hoạt động nào trong lãnh vực tư dù có thù lao hay không. ===Điều 32=== :Nhiệm kỳ Tổng thống và Phó Tổng thống là năm năm. Tổng thống và Phó Tổng thống có thể được tái cử hai lần nữa. ===Điều 33=== :Nhiệm kỳ Tổng thống và Phó Tổng thống chấm dứt đúng 12 giờ trưa ngày cuối cùng tháng thứ sáu mươi kể từ ngày tựu chức và nhiệm kỳ của Tân Tổng thống và Tân Phó Tổng thống bắt đầu lúc ấy. :Nhiệm vụ Tổng thống và Phó Tổng thống có thể chấm dứt trước kỳ hạn, trong những trường hợp sau đây: :# Mệnh chung. :# Vì bịnh tật trầm trọng và kéo dài, không còn năng lực để chấp chưởng quyền hành và làm tròn nhiệm vụ. Sự mất năng lực này phải được Quốc hội xác nhận với đa số 4/5 tổng số Dân biểu sau các cuộc giám định và phản giám định y khoa. :# Từ chức, và sự từ chức này phải được thông đạt cho Quốc hội. :# Bị truất quyền do quyết định của Đặc biệt Pháp viện chiếu Điều 81. ===Điều 34=== :Cuộc bầu cử Tân Tổng thống và Tân Phó Tổng thống sẽ cử hành vào ngày chủ nhật, ba tuần lễ trước khi nhiệm kỳ của Tổng thống tại chức chấm dứt. :Trong trường hợp nhiệm vụ Tổng thống chấm dứt trước kỳ hạn, Phó Tổng thống sẽ đảm nhiệm chức vụ Tổng thống cho đến hết nhiệm kỳ. :Trong trường họp dự liệu ở đoạn trên, nếu không có Phó Tổng thống, hoặc nếu Phó Tổng thống, vì một lý do gì, không thể đảm đương nhiệm vụ, Chủ tịch Quốc hội tạm thời đảm nhiệm chức vụ Tổng thống để xử lý thường vụ và tổ chức một cuộc bầu cử Tân Tổng thống và Tân Phó Tổng thống trong thời hạn tối đa hai tháng. Trong trường hợp này, đệ nhất Phó Chủ tịch Quốc hội quyền nhiếp chức vụ Chủ tịch Quốc hội. ===Điều 35=== :Tổng thống ký kết, và sau khi được Quốc hội chấp thuận, phê chuẩn các điều ước và hiệp định quốc tế. :Tổng thống bổ nhiệm các sứ thần, tiếp nhận ủy nhiệm thư của các đại diện ngoại giao, thay mặt Quốc gia trong việc giao thiệp với ngoại quốc. ===Điều 36=== :Với sự thỏa thuận của một nửa tổng số Dân biểu Quốc hội, Tổng thống tuyên chiến hoặc phê chuẩn hòa ước. ===Điều 37=== :Tổng thống bổ nhiệm và cách chức tất cả các công chức dân sự và quân sự theo thủ tục luật định, ngoại trừ những trường hợp mà Hiến pháp ấn định một thủ tục đặc biệt. :Tổng thống là Tổng tư lệnh tối cao của các lực lượng quân sự. :Tổng thống ban các loại huy chương. :Tổng thống sử dụng quyền ân xá, ân giảm, hoán cải hình phạt, và huyền án. ===Điều 38=== :Trong trường hợp chiến tranh hoặc nội loạn, những chức vụ dân cử định trong Hiến pháp sẽ đương nhiên được gia hạn khi mãn nhiệm kỳ. :Trong trường hợp một đơn vị bầu cử bị đặt trong tình trạng khẩn cấp, báo động, hoặc giới nghiêm, Tổng thống có thể gia hạn nhiệm kỳ dân biểu đơn vị ấy. :Tuy nhiên, cuộc bầu cử toàn bộ hay cục bộ phải được tổ chức chậm nhất là sáu tháng sau khi những tình trạng đặc biệt kể ở hai đoạn trên chấm dứt. ===Điều 39=== :Tổng thống tiếp xúc với Quốc hội bằng thông điệp. :Tổng thống có thể dự các phiên họp Quốc hội và tuyên bố trước Quốc hội. :Mỗi năm vào đầu khóa họp thường lệ thứ nhì và mỗi khi thấy cần, Tổng thống thông báo cho Quốc hội biết tình hình Quốc gia và chánh sách đối nội, đối ngoại của Chính phủ. ===Điều 40=== :Với sự thỏa thuận của Quốc hội, Tổng thống có thể tổ chức trưng cầu dân ý. Kết quả cuộc trưng cầu dân ý phải được Tổng thống và Quốc hội tôn trọng. ===Điều 41=== :Giữa hai khóa họp Quốc hội, Tổng thống vì lý do khẩn cấp có thể ký sắc luật. Các sắc luật này phải được chuyển đến Văn phòng Quốc hội ngay sau khi ấy. :Trong khóa họp thường lệ tiếp cận, nếu Quốc hội không bác bỏ, các sắc luật ấy sẽ được coi hẳn như những đạo luật. ===Điều 42=== :Trong tình trạng khẩn cấp, chiến tranh, nội loạn, khủng hoảng kinh tế hoặc tài chính, Quốc hội có thể biểu quyết một đạo luật ủy cho Tổng thống, trong một thời gian, với những hạn định rõ, quyền ký các sắc luật để thực hiện chánh sách mà Quốc hội ấn định trong đạo luật ủy quyền. Các sắc luật phải được chuyển đến Văn phòng Quốc hội ngay sau khi ký. 30 ngày sau khi mãn thời hạn đã ấn định trong đạo luật ủy quyền, nếu Quốc hội không bác bỏ, các sắc luật ấy sẽ được coi hẳn như những đạo luật. ===Điều 43=== :Trong trường hợp ngân sách không được Quốc hội chung quyết trong thời hạn ấn định ở Điều 60, Tổng thống có thể ký sắc luật ngân sách cho tài khóa sau. :Mỗi tam cá nguyệt Tổng thống có thể thi hành một phần tư của ngân sách cho đến khi Quốc hội chung quyết xong đạo luật ngân sách. :Trong đạo luật ngân sách, Quốc hội phải giải quyết các hậu quả gây nên do việc bác bỏ hoặc sửa đổi những điều khoản của sắc luật ngân sách. ===Điều 44=== :Tổng thống có thể ký sắc lệnh tuyên bố tình trạng khẩn cấp, báo động hoặc giới nghiêm trong một hay nhiều vùng; các sắc lệnh này có thể tạm đình chỉ sự áp dụng một hoặc nhiều đạo luật tại những vùng đó. ===Điều 45=== :Khi nhậm chức, Tổng thống tuyên thệ như sau: :Tôi long trọng tuyên thệ: :Tận lực cố gắng làm tròn nhiệm vụ Tổng thống; :Tôn trọng giữ gìn và bảo vệ Hiến pháp; :Trung thành phụng sự Tổ quốc và hết lòng phục vụ lợi ích công cộng. ===Điều 46=== :Tổng thống, có Phó Tổng thống, các Bộ trưởng và Thứ trưởng phụ tá. Các Bộ trưởng do Tổng thống bổ nhiệm và chịu trách nhiệm trước Tổng thống. ===Điều 47=== :Các Bộ trưởng và Thứ trưởng có thể hội kiến với Chủ tịch, Phó Chủ tịch Quốc hội, và các Chủ tịch Ủy ban để giải thích về các vấn đề liên hệ với lập pháp. ==THIÊN THỨ TƯ: Quốc hội== ;Chương Một. - Dân biểu ===Điều 48=== :Đạo luật tuyển cử ấn định số Dân biểu Quốc hội và các đơn vị bầu cử. ===Điều 49=== :Dân biểu được bầu cử theo lối đầu phiếu phổ thông, trực tiếp và kín, theo những thể thức và điều kiện do đạo luật tuyển cử quy định. ===Điều 50=== :Có quyền ứng cử Dân biểu những người: :# Có quốc tịch Việt Nam liên tục từ khi mới sinh, hoặc đã nhập Việt tịch ít nhất năm năm, hoặc đã hồi phục Việt tịch ít nhất ba năm trừ những người đã hồi phục Việt tịch trước ngày ban hành Hiến pháp; :# Hưởng các quyền công dân; :# Đủ 25 tuổi tới ngày đầu phiếu; :# Hội đủ các điều kiện khác dự liệu trong đạo luật tuyển cử. :Tuy nhiên, trong trường hợp đặc biệt những người nhập Việt tịch có công trạng với Tổ quốc hoặc những người hồi phục Việt tịch có thể được Tổng thống ký sắc lệnh giảm thời hạn năm hoặc ba năm ghi trên. ===Điều 51=== :Nhiệm kỳ Dân biểu là ba năm. Các Dân biểu có thể được tái cử. :Cuộc bầu cử Quốc hội mới sẽ cử hành một tháng trước khi pháp nhiệm chấm dứt. ===Điều 52=== :Khi một Dân biểu từ chức, mệnh chung, hoặc chấm dứt nhiệm vụ vì bất cứ một nguyên nhân nào, cuộc bầu cử Dân biểu thay thế sẽ được cử hành trong hạn ba tháng. :Sẽ không bầu Dân biểu thay thế, nếu sự khống khuyết xẩy ra không đầy sáu tháng trước khi mãn pháp nhiệm. ===Điều 53=== :Nhiệm vụ dân biểu không thể kiêm nhiệm với một công vụ được trả lương hay nhiệm vụ dân cử khác. Công chức đắc cử phải nghỉ giả hạn, quân nhân đắc cử phải giải ngũ. :Nhiệm vụ Dân biểu không thể kiêm nhiệm với những chức vụ Bộ trưởng và Thứ trưởng. :Tuy nhiên, Dân biểu có thể đảm nhận những công vụ đặc biệt liên tục không quá (12) mười hai tháng và thời gian đảm nhận công vụ tổng cộng không quá nửa thời kỳ pháp nhiệm. Trong thời gian đảm nhận công vụ, Dân biểu không có quyền thảo luận và biểu quyết tại Quốc hội hoặc tại các Ủy ban của Quốc hội. :Dân biểu có thể phụ trách giảng huấn tại các trường cấp bậc đại học và kỹ thuật cao đẳng. :Trong bất kỳ trường hợp nào, Dân biểu không thể tham dự những cuộc đấu thầu hoặc ký hợp đồng với các cơ quan chính quyền. ===Điều 54=== :Không thể truy tố, tầm nã, bắt giam hay kết án một Dân biểu vì những lời nói hoặc vì những sự biểu quyết tại Quốc hội hoặc tại các Ủy ban Quốc hội. :Ngoại trừ trường hợp phản quốc, xâm phạm an ninh Quốc gia hoặc đương trường phạm pháp, không thể truy tố, tầm nã, bắt giam hay xét xử một Dân biểu trong suốt thời gian các khóa họp Quốc hội, kể cả thời gian đi họp và họp về. ;Chương Hai - Quyền hành của Quốc hội. === Điều 55 === :Quốc hội biểu quyết các đạo luật. Quốc hội chấp thuận các điều ước và các hiệp định quốc tế. ;Chương Ba - Thủ tục Lập pháp ===Điều 56=== :Dân biểu có thể đưa ra Quốc hội xét các dự án luật, Tổng thống có thể đưa ra Quốc hội xét các dự thảo luật. ===Điều 57=== :Các dự án và dự thảo luật được Quốc hội chấp thuận sẽ chuyển đến Tổng thống trong thời hạn bảy ngày tròn. :Tổng thống phải ban hành các đạo luật trong thời hạn ba mươi ngày tròn kể từ ngày tiếp nhận. Trong trường hợp khẩn cấp do Quốc hội tuyên bố, thời hạn ban hành sẽ rút ngắn còn bảy ngày tròn. ===Điều 58=== :Trong thời hạn ban hành, Tổng thống có thể gởi thông điệp viện dẫn lý do yêu cầu Quốc hội phúc nghị một hay nhiều điều khoản đã được chấp thuận. :Khi phúc nghị, nếu Quốc hội không đồng ý sửa đổi theo thông điệp Tổng thống thì Quốc hội sẽ chung quyết bằng một cuộc minh danh đầu phiếu với đa số ba phần tư tổng số Dân biểu Quốc hội. ===Điều 59=== :Trong thời hạn ấn định ở Điều 57, nếu Tổng thống không ban hành hoặc không chuyển hoàn bản văn mà Quốc hội đã thông qua, bản văn ấy sẽ đương nhiên thành luật. ===Điều 60=== :Dự thảo ngân sách phải gởi tới Văn phòng Quốc hội trước ngày ba mươi tháng Chín. Ngân sách phải được chung quyết trước ngày ba mươi mốt tháng Chạp. ===Điều 61=== :Dân biểu có quyền đề khởi các khoản chi mới, nhưng đồng thời phải đề nghị các khoản thu tương đương. ;Chương Tư - Điều hành Quốc hội. ===Điều 62=== :Quốc hội nhóm họp những khóa thường lệ hoặc bất thường. ===Điều 63=== :Hằng năm có hai khóa họp thường lệ: một khóa đương nhiên bắt đầu ngày thứ hai đầu tiên trong tháng tư dương lịch, và một khóa đương nhiên bắt đầu ngày thứ Hai đầu tiên trong tháng Mười dương lịch. Mỗi khóa họp thường lệ không lâu quá ba tháng. ===Điều 64=== :Quốc hội phải được triệu tập nhóm họp các khóa bất thường nếu có sự yêu cầu của Tổng thống hoặc quá nửa tổng số Dân biểu Quốc hội. :Trong trường hợp Tổng thống yêu cầu triệu tập, nghị trình khóa họp bất thường do Tổng thống ấn định. :Trong trường hợp Dân biểu yêu cầu triệu tập, nghị trình khóa họp bất thường do Văn phòng Quốc hội ấn định. :Thời gian mỗi khóa họp bất thường của Quốc hội không được quá ba mươi ngày. ===Điều 65=== :Quốc hội nhóm họp công khai. Tuy nhiên, Quốc hội họp kín nếu quá nửa số Dân biểu hiện diện hoặc Tổng thống yêu cầu. :Các bản tường thuật y nguyên cuộc thảo luận và các tài liệu xuất trình tại Quốc hội sẽ được đăng trong Công báo, ngoại trừ trường hợp Quốc hội họp kín. ===Điều 66=== :Để kiểm soát tánh cách hợp thức cuộc bầu cử các Dân biểu, Quốc hội sẽ chỉ định một Ủy ban kiểm soát để phụ trách việc phúc trình về vấn đề này. :Quốc hội có trọn quyền định đoạt. ===Điều 67=== :Quốc hội bầu Văn phòng gồm có Chủ tịch, 2 Phó Chủ tịch, 1 Tổng Thơ ký, 3 Phó Tổng Thơ ký, và một số nhân viên cần thiết. :Quốc hội chỉ định các Ủy ban. ===Điều 68=== :Quốc hội ấn định nội quy, nhất là các vấn đề sau: :Tổ chức nội bộ Quốc hội và Văn phòng; :Thủ tục Quốc hội và quyền hạn Văn phòng; :Kỷ luật trong Quốc hội và các sự chế tài về kỷ luật; :Thành phần và quyền hạn các Ủy ban. ===Điều 69=== :Một dự án hoặc dự thảo luật được Quốc hội chấp thuận chỉ có giá trị nếu hội đủ đa số một phần ba tổng số Dân biểu. == THIÊN THỨ NĂM: Thẩm phán == === Điều 70=== :Để thi hành nhiệm vụ ấn định ở Điều 4, Tư pháp được tổ chức theo nguyên tắc bình đẳng của mọi người trước pháp luật và nguyên tắc độc lập của Thẩm phán xử án. ===Điều 71=== :Thẩm phán xử án quyết định theo lương tâm mình, trong sự tôn trọng luật pháp và quyền lợi Quốc gia. ===Điều 72=== :Dưới sự kiểm soát của Bộ Tư pháp, Thẩm phán công tố, trông coi, và theo dõi sự áp dụng luật pháp, sự tôn trọng đạo lý và trật tự công cộng. ===Điều 73=== :Sẽ thiết lập một Thượng Hội đồng Thẩm phán có nhiệm vụ góp phần trông coi sự áp dụng quy chế Thẩm phán xử án. Tổ chức, điều hành, và quyền hạn của Thượng Hội đồng sẽ do luật định. ==THIÊN THỨ SÁU: Đặc biệt Pháp viện== ===Điều 74=== :Đặc biệt Pháp viện là một tòa án đặc biệt có thẩm quyền xét xử Tổng thống, Phó Tổng thống, Chánh án Tòa Phá án, và Chủ tịch Viện Bảo hiến, trong trường hợp can tội phản quốc và các trọng tội. ===Điều 75=== :Đặc biệt Pháp viện gồm có: :Chánh án Tòa Phá án, ''Chánh án''; :Mười lăm Dân biểu do Quốc hội bầu ra mỗi nhiệm kỳ, ''Hội thẩm''. :Khi Chánh án Tòa Phá án là bị can, Chủ tịch Viện Bảo hiến sẽ ngồi ghế Chánh án. ===Điều 76=== :Ban Điều tra của Đặc biệt Pháp viện gồm năm Dân biểu do Quốc hội bầu ra mỗi nhiệm kỳ. ===Điều 77=== :Sự khởi tố theo các điều kiện sau: :a/ Phải có một bản đề nghị viện dẫn lý do, được ba phần năm tổng số Dân biểu Quốc hội ký tên, nạp tại Văn phòng Quốc hội mười lăm ngày trước khi thảo luận; :b/ Đề nghị đó phải được hai phần ba tổng số Dân biểu Quốc hội chấp thuận. :c/ Các Dân biểu trong Đặc biệt Pháp viện và trong Ban Điều tra không được quyền đề nghị khởi tố và biểu quyết về đề nghị này. ===Điều 78=== :Nhiệm vụ của đương sự bị đình chỉ từ khi Quốc hội biểu quyết truy tổ đến khi Đặc biệt Pháp viện phán quyết. Trong thời gian này sự quyền nhiếp sẽ theo thể thức định ở Điều 34, đoạn 2 và 3. ===Điều 79=== :Ban Điều tra có quyền đòi hỏi nhân chứng và đòi các cơ quan liên hệ xuất trình các hồ sơ và tài liệu mật. Ban Điều tra sẽ làm tờ trình trong thời hạn hai tháng trước khi được Đặc biệt Pháp viện triển hạn một tháng nữa. ===Điều 80 === :Đặc biệt Pháp viện họp để nghe Ban Điều tra và đương sự trình bày và phán quyết theo đa số ba phần tư tổng số nhân viên. ===Điều 81=== :Nếu xét đương sự phạm tội, Đặc biệt Pháp viện sẽ tuyên bố truất quyền. Phán quyết này có hiệu lực ngay. ==THIÊN THỨ BẢY: Hội đồng Kinh tế Quốc gia== === Điều 82=== :Hội đồng Kinh tế Quốc gia có nhiệm vụ trình bày sáng kiến và phát biểu ý kiến về các dự thảo, dự án kinh tế. :Hội viên Hội đồng Kinh tế Quốc gia lựa trong các nghiệp đoàn và các ngành hoạt động kinh tế, các tổ chức hoạt động xã hội liên hệ với kinh tế và các nhà kinh tế học. :Chức vụ hội viên Hội đồng Kinh tế Quốc gia không thể kiêm nhiệm với nhiệm vụ Dân biểu Quốc hội. ===Điều 83=== :Phó Tổng thống là Chủ tịch Hội đồng Kinh tế Quốc gia. ===Điều 84=== :Một đạo luật sẽ ấn định cách tổ chức và điều hành của Hội đồng Kinh tế Quốc gia. ==THIÊN THỨ TÁM: Viện Bảo hiến== ===Điều 85=== :Viện Bảo hiến phán quyết về tánh cách hợp hiến của các đạo luật, sắc luật, và quy tắc hành chánh. ===Điều 86=== :Viện Bảo hiến, về mỗi nhiệm kỳ Quốc hội, gồm có: :Một Chủ tịch cho Tổng thống cử với thỏa hiệp của Quốc hội. :4 Thẩm phán cao cấp hay luật gia do Tổng thống cử; :4 Dân biểu do Quốc hội cử. ===Điều 87=== :Viện Bảo hiến thụ lý các đơn xin phán quyết về tánh cách hợp hiến của các đạo luật, sắc luật, và quy tắc hành chánh do các Tòa án nạp trình. :Phán quyết của Viện Bảo hiến có hiệu lực đình chỉ sự thi hành các điều khoản bất hợp hiến kể từ ngày phán quyết ấy được đăng trong Công báo. ===Điều 88=== :Một đạo luật sẽ quy định cách tổ chức và điều hành của Viện Bảo hiến cùng thủ tục áp dụng trước cơ quan ấy. ==THIÊN THỨ CHÍN: Sửa đổi Hiến pháp== ===Điều 89=== :Không thể sửa đổi hoặc hủy bỏ các Điều 1, 2, 3, 4, và điều này của Hiến pháp. ===Điều 90=== :Tổng thống hay hai phần ba tổng số Dân biểu có thể đề nghị sửa Hiến pháp. :Đề nghị sửa Hiến pháp có viện dẫn lý do phải đủ chữ ký và nạp tại Văn phòng Quốc hội. ===Điều 91=== :Sau khi nhận được đề nghị hợp lệ sửa đổi Hiến pháp, Văn phòng Quốc hội sẽ triệu tập một phiên họp đặc biệt của Quốc hội để cử một Ủy ban gồm ít nhứt mười lăm người có nhiệm vụ nghiên cứu đề nghị này, tham khảo ý kiến của Viện Bảo hiến và của Tổng thống. :Trong thời hạn tối đa sáu mươi ngày, Ủy ban sẽ thuyết trình trước Quốc hội trong phiên họp đặc biệt. ===Điều 92=== :Đề nghị sửa đổi Hiến pháp chỉ được chấp thuận nếu ba phần tư tổng số Dân biểu tán thành trong một cuộc minh danh và đích thân đầu phiếu. ===Điều 93=== :Đề nghị được chấp thuận sẽ ban hành theo thủ tục ghi ở các Điều 57, 58, 59. :Nếu có phúc nghị, Quốc hội sẽ chung quyết bằng một cuộc minh danh và đích thân đầu phiếu với đa số ba phần tư tổng số Dân biểu. == THIÊN THỨ MƯỜI: Các Điều khoản Chung == ===Điều 94=== :Hiến pháp sẽ ban hành ngày hai mươi sáu tháng Mười năm một nghìn chín trăm năm mươi sáu. ===Điều 95=== :Quốc hội dân cử ngày mồng bốn tháng Ba dương lịch năm một nghìn chín trăn năm mươi sáu sẽ là Quốc hội Lập pháp đầu tiên theo Hiến pháp Việt Nam Cộng hòa. :Nhiệm kỳ Quốc hội Lập pháp bắt đầu từ ngày ban hành Hiến pháp và chấm dứt ngày ba mươi tháng Chín năm một nghìn chín trăm năm mươi chín. ===Điều 96=== :Đương kim Tổng thống được nhân dân ủy nhiệm thiết lập nền Dân chủ do cuộc trưng cầu dân ý ngày hai mươi ba tháng Mười dương lịch năm một nghìn chín trăm năm mươi lăm, sẽ là Tổng thống đầu tiên theo Hiến pháp Việt Nam Cộng hòa. :Nhiệm kỳ Tổng thống bắt đầu từ ngày ban hành hiến pháp và chấm dứt ngày ba mươi tháng Tư năm một nghìn chín trăm sáu mươi mốt. ===Điều 97=== :Trong khóa họp thứ nhứt của Quốc hội Lập pháp đầu tiên, đương kim Tổng thống sẽ chỉ định Phó Tổng thống đầu tiên. Sự chỉ định này sẽ thành nhứt định nếu được Quốc hội chấp thuận. :Nếu có sự thay thế, sự chỉ định Phó Tổng thống mới cũng theo theo thủ tục đó trong suốt nhiệm kỳ Tổng thống đầu tiên. ===Điều 98=== :Trong nhiệm kỳ Lập pháp đầu tiên, Tổng thống có thể tạm đình chỉ sự sử dụng những quyền tự do đi lại và cư ngụ, tự do ngôn luận và báo chí, tự do hội họp và lập hội, tự do nghiệp đoàn và đình công để thỏa mãn những đòi hỏi đích đáng của an toàn chung, trật tự công cộng và quốc phòng. {{PVCC-CPVN}} ==Liên kết ngoài== * [http://nguoivietnamchau.com//sach/hpvnch1956.pdf Toàn văn bản Hiến pháp] [[Thể loại:Hiến pháp Việt Nam Cộng hòa|Việt Nam Cộng hòa 1956]] td8o1k8yevodl1wnb5ccfaytlsgkssa 104 72266 205578 205434 2026-06-17T04:10:51Z ~2026-35364-34 20301 205578 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Lcsnes" />{{rh||— 71 —|}}</noinclude>« Tiền bạc thiệt là khốn nạn lắm! Vì tiền bạc, bạc tiền mà người đời họ hư danh-dự, họ phế nhơn nghĩa, họ quên liêm-sỉ hết! Phận tôi đây cũng vậy, nếu tôi chê đồng bạc phi nghĩa thì làm sao tôi học nữa được? Khổ lắm, khổ lắm! » Hiếu-Liêm nghe nói vùng đứng dậy ngó ngay Bá-Kỳ mà hỏi rằng: « Anh chê đồng bạc của tôi hay không? Nếu anh không chê, thì tôi tuy không giàu, song tôi nguyện giúp cho anh ăn học cho đến cùng, anh đừng ngại chi hết. » Bá-Kỳ nắm tay Hiếu-Liêm rồi hai anh em nhìn nhau, thảy đều rưng rưng nước mắt. {{vạch tùy chỉnh|Fancy4|50}}<section end="IV"/> <section begin="V"/>{{g|{{lớn|'''V'''}}}} Bà Phủ Khánh-Long ở trong nhà hễ mở miệng nói với tôi tớ thì lời nào cũng đều đắng cay hỗn ẩu, bởi vậy từ con Lại ở hầu hạ cho tới chị Thìn ở nấu ăn, từ thằng sốp-phơ cho tới chú làm vườn, mỗi ngày chẳng có người nào mà khỏi bà chưởi một hai lần. Đỗ-Thị với Thanh-Kiều về ở với bà, thiệt bà không chưởi bới như tôi tớ vậy, dọn chỗ ngủ tử-tế, cho ăn chung một măm, nhưng mà<noinclude></noinclude> oyxepmtk4r8mbfw4l3kzojguhoekhdr 104 72312 205579 2026-06-17T10:10:03Z Lcsnes 11706 /* Đã hiệu đính */ 205579 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Lcsnes" />{{rh||— 91 —|}}</noinclude>ai đánh mà có dấu roi đó. Hai bà ú-ớ không biết sao mà trả lời, may nhờ quan thầy-thuốc chẩn mạch biết Thanh-Kiều bị bịnh trái-giống nên lật-đật viết giấy rồi hối trong nhà phải chở Thanh-Kiều ra nhà-thương Chợ-Quán lập tức, nên bỏ chuyện lằn roi không nói tới. Thanh-Kiều bị trái-giống nặng quá, nên trái mọc đầy mặt đầy mình. Đỗ-Thị với Thanh-Huê đến thăm quan Thầy-thuốc không cho phép, nên không thấy mặt được. Cách chừng một tháng trái xuống hết rồi, Thanh-Kiều đã mạnh, quan Thầy-thuốc dời lên cho nằm theo phòng bịnh thường, rồi mới cho phép bà con đến thăm. Bà Phủ rủ bà Chúa-tàu đi với Đỗ-Thị và Thanh-Huê ra nhà-thương Chợ-Quán mà thăm. Khi bước vô phòng thấy Thanh-Kiều mặt rỗ chằng, ai nấy ngơ-ngẩn, chắt lưỡi lắc đầu, không nói chi được hết. Về dọc đường bà Phủ dọ ý bà Chúa-tàu thì biết rằng vì Thanh-Kiều mặt rỗ rồi nên bà Chúa-tàu không muốn cưới cho Triệu-Cố nữa. Thiệt quả, chừng Thanh-Kiều mạnh rồi về nhà, bà Chúa-tàu nói rằng: « Triệu-Cố nó ghét con gái mặt rỗ lắm, nghe nói Thanh-Kiều đau<noinclude></noinclude> 8j3oxrcd8imsq9rb8v72lumicj9j5t4 104 72313 205580 2026-06-17T10:10:05Z Lcsnes 11706 /* Đã hiệu đính */ 205580 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Lcsnes" />{{rh||— 92 —|}}</noinclude>trái-giống thì nó không chịu cưới, nên tôi đã đi nói chỗ khác cho nó rồi. » Đỗ-Thị nghe bà Phủ về thuật mấy lời ấy lại thì nghẹn cổ tức ngực, nói không được. Bà-Phủ nói rằng: « Có sao đâu mà lo! Dầu nó mặt rỗ, song cũng còn lịch sự lắm chớ. Thôi, như Triệu-Cố có chê, thì ta gả nó cho Annam, hại gì ». Đỗ-Thị ngó Thanh-Huê, bộ muốn nói chuyện chi đó, mà rồi day lại lấy trầu têm mà ăn, không chịu nói, có lẽ bà tiếc Thanh-Huê có chồng rồi, tuy bỏ chồng mà chưa để, nên không đem chị thế cho em được. Ghê gớm thay bụng tham lam! {{vạch tùy chỉnh|Fancy4|50}}<section end="V"/> <section begin="VI"/>{{g|{{lớn|'''VI'''}}}} Thanh-Kiều tuy nước da trắng đỏ, khóe miệng hữu duyên, tiếng nói thanh tao, tướng đi yểu-điệu, song bị đau trái-giống mặt rỗ chằng{{sic|.|,}} nên vẻ xinh đẹp của cô mười phần nay dảm hết đôi ba phần. Con gái thường hễ gặp rủi như cô vậy, thì chẳng ai mà chẳng buồn, nhưng mà cô gặp rủi cô lại vui, từ sớm mai cho đến chiều cứ lo thêu khăn thêu giày đặng đem mấy tiệm gởi mà bán. {{nop}}<noinclude></noinclude> 1kewnc4inta4c7jc7sqo7dqdlrjnv0v 104 72314 205581 2026-06-17T10:10:07Z Lcsnes 11706 /* Đã hiệu đính */ 205581 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Lcsnes" />{{rh||— 93 —|}}</noinclude>Bữa nọ bà Phủ Khánh-Long đương ngồi câu tôm chơi với Thanh-Huê, còn Đỗ-Thị thì nằm một bên đó mà coi truyện. Thình lình ông Phan-phú-Thứ, là Huyện hàm ở Cần-Giuộc, tuổi gần năm mươi, nhà thiệt giàu lớn, ở ngoài bước vô, đầu bịt khăn chế mà chơn lại mang giày vàng. Bà Phủ, vốn đã quen với ông Huyện hàm ấy nhiều, nên lật-đật bỏ bài chào mừng. Đỗ-Thị ngồi dậy rồi biểu Thanh-Huê lấy thuốc rót nước mà đãi khách. Bà Phủ ngó ông Huyện hàm rồi hỏi rằng: — Ông Huyện để tang cho ai đó vậy? — Thưa, tôi để tang cho ở nhà tôi. — Ủa! Bà Huyện mất hồi nào tôi không hay? — Nó mất đã 4 tháng rồi: — Cơ khổ dữ hôn! Vậy mà có hay đâu! Bà Huyện đau bịnh gì vậy? — Khi nó mới đau thì tôi tưởng đau sơ-sài, chừng tôi thấy nặng tôi chở lên Chợlớn cho quan Thầy coi thì nói nó đau ruột. Tôi thất kinh, rước thầy chạy thuốc, làm đủ cách mà nó không mạnh. Hôm nó mất tôi bối-rối quá nên không cho bà con hay kịp. {{nop}}<noinclude></noinclude> jqjs5na4a244iwa2z1337v7s83ab3rx 104 72315 205582 2026-06-17T10:10:08Z Lcsnes 11706 /* Đã hiệu đính */ 205582 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Lcsnes" />{{rh||— 94 —|}}</noinclude>— Tội nghiệp quá! Bà Huyện để lại mấy đứa con? Có đứa nào nhỏ hay không? — Nó để lại 3 đứa con gái: đứa lớn năm nay 22 tuổi, đã có chồng rồi, đứa giữa, 18 tuổi, chồng mới đi nói, đứa nhỏ 10 tuổi. — Té ra ông Huyện không có con trai? — Không có. — Giàu mà không có con trai nghĩ cũng buồn chớ! — Trời biểu như vậy biết làm sao bây giờ. — Ông Huyện mỗi năm góp lúa được bao nhiêu? — Tôi đủ ăn, mỗi năm góp mười mấy ngàn giạ, có nhiều gì đâu. — Bấy nhiêu đó là nhiều rồi, chớ còn bao nhiêu nữa mới gọi là giàu: Ông Huyện bây giờ có tính chấp nối hay không? — Ở nhà tôi mới mất nên tôi chưa tính việc đó. Mà chắc là tôi phải tính, bởi vì gia thế tôi lớn, không có đờn bà coi sóc ở trong thì bất tiện lắm. — Vậy chớ sao! Người ta nói « tử giả biệt luận » mình thương yêu người chết thì để bụng, chớ chờ mà sống lại được sao. Huống chi là<noinclude></noinclude> 6jbi7tr5s2xv6xbtso7zufykfaeq6kd 104 72316 205583 2026-06-17T10:10:10Z Lcsnes 11706 /* Đã hiệu đính */ 205583 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Lcsnes" />{{rh||— 95 —|}}</noinclude>ông Huyện không có con trai, vậy ông Huyện cũng nên kiếm một người còn trẻ tuổi mà chấp nối, hoặc may sanh được chút trai đặng kế nghiệp về sau chớ! — Tôi cũng nghĩ như vậy. Bây giờ việc trong nhà tôi giao cho con 18 tuổi coi sóc. Nay mai đây nó có chồng rồi tôi làm sao? Bởi vậy chắc tôi phải cưới vợ khác, chớ ở goá không được. Bà Phủ mặt mày hớn-hở, liếc ngó Đỗ-Thị, miệng chúm-chím cười. Đỗ-Thị hội ý nên cũng cười với bà, rồi chen vô mà nói chuyện với Phan-phú-Thứ. Bà Phủ nói xa nói gần một hồi rồi bà tỏ thiệt rằng bà có một đứa cháu gái kêu bà bằng cô, nếu ông Huyện hàm bằng lòng thì bà sẽ cho coi mặt. Phú-Thứ hỏi người ấy là con của ai. Bà Phủ chỉ Đỗ-Thị mà nói nó là con của Đỗ-Thị, còn em trai bà, là Bá-Vạn, đã chết hơn một năm rồi. Phú-Thứ ngồi, mắt ngó đôi giày vàng, miệng chúm-chím cười. Bà Phủ hiểu ý ông đã chịu rồi, nên nói rằng: « Nó đương thêu giày trên lầu. Để tôi biểu nó đem ít cập mặt giày xuống cho ông Huyện coi mà mua, đặng nó xuống cho ông coi cho dễ. » {{nop}}<noinclude></noinclude> o2rft8pxslvvcr36c9jyu4mg0iia2y0 104 72317 205584 2026-06-17T10:10:11Z Lcsnes 11706 /* Đã hiệu đính */ 205584 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Lcsnes" />{{rh||— 96 —|}}</noinclude>Phú-Thứ ngồi cười hoài. Bà Phủ biểu Thanh-Huê lên lầu kêu Thanh-Kiều đem ít cập mặt giày xuống cho ông Huyện lựa. Thanh-Kiều hẩn-hờ không dè việc chi hết, nên cầm ba cập mặt giày xuống rồi đi thẳng lại bàn chỗ Phú-Thứ ngồi mà đưa cho Phú-Thứ. Phú-Thứ thò tay lấy mặt giày mà mắt liếc ngó cô. Thanh-Kiều thấy ông tuổi đáng chú bác, không ái ngại chi hết, nên đứng ngay trước mặt mà chờ coi ông đành cập nào. Ông làm bộ quê mùa, hỏi cô cập nào thêu khéo, cập nào thêu chắc, hỏi giá cả từ cập, có ý ghẹo cho cô nói. Ông Huyện hàm hỏi đâu thì Thanh-Kiều nói đó, không chút nào bợ-ngợ. Bà Phủ, Đỗ-Thị với Thanh-Huê ngồi bên ván, ngoài mặt làm tĩnh mà trong lòng vui thầm. Phú-Thứ lấy bạc ra mua luôn hết 3 cập mặt giày. Thanh-Kiều bán được thì mừng, nên trở lên lầu miệng cười ngỏn-ngoẻn. Bà Phủ hỏi thử Phú-Thứ coi vừa ý hay không, thì ông cứ cười hoài, không chịu nói. Bà Phủ mới hỏi: « Thế khi ông Huyện chê cháu tôi mặt rỗ, phải không? » Phú-Thứ lật-đật đáp rằng: « Thưa không, mặt rỗ có hại gì đâu. Song để tôi về tôi tính việc nhà ít bữa rồi tôi sẽ lên trả lời cho bà. » {{nop}}<noinclude></noinclude> dhgcopm0dh5qye312kq19320a211aa8 104 72318 205585 2026-06-17T10:10:13Z Lcsnes 11706 /* Đã hiệu đính */ 205585 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Lcsnes" />{{rh||— 97 —|}}</noinclude>Cách chừng một tuần lễ, Phan-phú-Thứ trở lên thăm bà Phủ nữa. Đỗ-Thị niềm nở, têm trầu đưa cho ông ăn, đốt thuốc đưa cho ông hút, rót nước bưng cho ông uống, không chịu sai đứa nào hết. Phú-Thứ lần này mặc áo sa-ten, quần lụa trắng, cũng mang đôi giày vàng hôm trước, song chùi lau láng mướt, không thấy dính một chút bùn. Ông cứ ngó Đỗ-Thị rồi chúm-chím cười hoài. Ban đầu Đỗ-Thị tưởng ông đã đành con mình nên trong bụng mừng thầm, chừng thấy ông ngó riết thì mắc cỡ nên ngồi không yên. Đỗ-Thị vừa bước ra nhà sau, thì bà Phủ liền hỏi Phú-Thứ rằng: « Sao? Chuyện ấy hổm nay ông Huyện về tính rồi chưa? » Phú-Thứ cười mơn và đáp rằng: « Chẳng giấu chi bà, chuyện ấy tôi nghĩ khó quá. » Bà Phủ châu mày hỏi rằng: — Sao vậy? — Cô em nhỏ tuổi quả, còn nhỏ hơn con gái đầu lòng tôi tới 4 tuổi. Nếu tôi cưới cô thì sợ con tôi nó buồn, mà tôi chắc thiên-hạ họ dị nghị nữa. Tôi đã già rồi mà cưới con gái còn măng thì coi cũng kỳ. {{nop}}<noinclude></noinclude> 8j6cryd9mo44efoqkl4ho8k3o8h6g8p 104 72319 205586 2026-06-17T10:10:15Z Lcsnes 11706 /* Đã hiệu đính */ 205586 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Lcsnes" />{{rh||— 98 —|}}</noinclude>— Ối! chuyện đó có hại gì đâu! Vậy chớ ông Huyện không nghe người ta nói: « Bảy mươi có của cũng vừa mười lăm » hay sao? — Thưa bà, tôi sợ họ cười quá..... Chớ chi cô kia cổ ưng tôi thì tôi không dụ-dự chi hết. — Cô nào? Con chị nó có chồng rồi, tuy nó giận chồng nó nên nó vô ở với tôi, song vợ chồng có hôn thú hẳn hòi chưa để bỏ thì lấy chồng khác sao được. Như ông có muốn thì phải đợi nó để chồng nó xong rồi cưới mới được. — Thưa không, tôi không phải nói cô đó, bỡi vì cô đó cũng không lớn hơn con tôi. — Vậy chớ ông Huyện nói ai? — Thưa, tôi nói cô lớn kìa. — Cô lớn nào? Ông muốn con mẹ nó phải hôn? Phú-Thứ gặc đầu lia-lịa. Bà Phủ tức cười, song rán làm tỉnh mà nói rằng: « Con em tôi thì khó một chút, bởi vì từ ngày chồng nó chết đến nay nó không có tính lấy chồng khác. Tuy vậy mà nếu ông Huyện muốn thì để tôi nói giùm thử coi, rồi bữa nào ông Huyện lên chơi tôi sẽ trả lời cho. » {{nop}}<noinclude></noinclude> bqocnrrswemlr6rap5gj1xw6cli2ye4 104 72320 205587 2026-06-17T10:10:17Z Lcsnes 11706 /* Đã hiệu đính */ 205587 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Lcsnes" />{{rh||— 99 —|}}</noinclude>Phú-Thứ về rồi, bà Phủ cứ nằm cười hoài. Đỗ-Thị hỏi bà vậy chớ Phú-Thứ tính lẽ nào. Bà Phủ đáp rằng: « Ông Huyện ổng nói con Thanh-Kiều còn nhỏ lắm, nếu cưới nó sợ họ cười; mà ổng trở lại ổng muốn mầy, nên cậy tao nói giùm, vậy chớ mầy ưng ổng hay không? » Đỗ-Thị tuy tuổi đã gần 45 mà nhan sắc còn đẹp lắm. Bà nghe nói Phú-Thứ muốn bà thì bà chưng-hững, trong lòng tuy vui, song ngoài mặt làm buồn mà nói rằng: « Bẩm chị, ba bầy trẻ mất, em lo gả con Thanh-Kiều chưa được em buồn rầu áy ruột, em nỡ nào đi lấy chồng mà bỏ con cho đành. Đã vậy mà chồng chết chưa mãn tang, có lẽ nào em đi lấy chồng gấp như vậy. » Bà Phủ làm mặt buồn, ngồi suy nghĩ một hồi rồi nói rằng: « Con của mầy đứa nhỏ chưa gả được, còn đứa lớn có chồng rồi mà cũng như không, nay mầy bỏ nó mà đi lấy chồng, thì thiệt cũng khó coi một chút. Nhưng mà tao nghĩ chỗ nầy xứng đáng lắm, nếu mầy ái-ngại không ưng, để họ đi cưới vợ khác thì uổng. Ông Phú-Thứ bây giờ đã làm tới chức Huyện hàm, hễ mầy về đó thì họ kêu mầy là bà Huyện. Đã vậy mà ổng lại giàu lớn, ổng nói giấu chớ họ nói với tao mỗi năm ổng góp hơn 20 ngàn<noinclude></noinclude> s0icpx2hyg0kglkss3hlgt0gg4cdofy 0 72321 205588 2026-06-17T10:10:20Z Lcsnes 11706 [[w:WP:TTL|←]]Trang mới: “{{đầu đề | tựa đề = [[../]] | tác giả = Hồ Biểu Chánh | ghi đè tác giả = | dịch giả = | phần = V | trước = [[../IV|IV]] | sau = [[../VI|VI]] | ghi chú = }} <pages index="Tien bac bac tien.pdf" from=73 to=94 fromsection="V" tosection="V" />” 205588 wikitext text/x-wiki {{đầu đề | tựa đề = [[../]] | tác giả = Hồ Biểu Chánh | ghi đè tác giả = | dịch giả = | phần = V | trước = [[../IV|IV]] | sau = [[../VI|VI]] | ghi chú = }} <pages index="Tien bac bac tien.pdf" from=73 to=94 fromsection="V" tosection="V" /> n433y4baj8o518kixv5a2e6a26q0a75