Wiccionaire
wawiktionary
https://wa.wiktionary.org/wiki/Wiccionaire:Mwaisse_p%C3%A5dje
MediaWiki 1.46.0-wmf.22
case-sensitive
Media
Sipeciås
Copene
Uzeu
Uzeu copene
Wiccionaire
Wiccionaire copene
Imådje
Imådje copene
MediaWiki
MediaWiki copene
Modele
Modele copene
Aidance
Aidance copene
Categoreye
Categoreye copene
Rawete
Rawete copene
Sourdant
Sourdant copene
Motyince
Motyince copene
TimedText
TimedText talk
Module
Discussion module
Event
Event talk
Sujet
accidint
0
31990
432755
412006
2026-04-06T18:49:11Z
Srtxg
1009
/* {{H|ortografeyes}} */ +E203
432755
wikitext
text/x-wiki
[[File:Accidint rôlaedje otostråde oto sol toet.JPG|thumb|Accidint d' rôlaedje]]
== {{L|wa}} ==
=== {{H|etimolodjeye}} ===
{{Bdjla|accidere|« sorvini »}}.
=== {{H|Pr}} ===
* {{WAFE}}
** {{prcoi}}
*** {{AFE|ak.si.dɛ̃}} {{c1pr}}
*** {{frcjh}} /ak.si.dã/
** {{pzc}} {{AFE|ak.si.dɛ̃}}
* {{Ric|ac·ci·dint}}
=== {{H|Su|wa}} ===
{{-su-}}
{{~}} {{o}}
# sacwè k' arive k' on n' s' î atindeut nén, et ki fwait do må (purade fizike).
#* Il a-st avou èn {{~}} al cårire. {{s-rif|S0}}
#* I fåt cori tot ses pus rades : i n' a-st èn {{~}} so les travos {{s-rif|LMar}}
#* Bawitch ! Vos n' sondjîz pus k' ås accidints. {{s-rif|MCol}}
#* C' est åk, saiss, d' esse assuré conte les accidints. {{s-rif|S0}}
#* Dismefyîz vs : èn {{~}} est si vite arivé. {{s|R10}}
# {{str}} {{oto|wa}} bôraedje d' on rôlant éndjin siconte d' èn ôte eployeu des voyes et tchmins, ou foû d' ces-cis.
#* Li cåze del cåzu-moirt pout esse ene maladeye, èn {{~}}, èn electrocutaedje, on neyaedje. {{s|LM}}
==== {{H|Reu}} ====
# {{r|[[par accidint]]}} : [[d' astcheyance]].
#* C' est vormint par {{~}} k' dj' a-st aprins l' novele. {{s-rif|S0}}
#* Ça a-st arivé par {{~}}. {{s|R10}}
==== {{H|Pa}} ====
* [[accidinter]], [[accidinté]]
* [[accidintel]]; [[accidintelmint]]
==== {{H|A}} ====
* [[biesse d' accidint]]
* [[accidint d' rôlaedje]], [[accidint d' so les voyes]]
==== {{H|Si}} ====
[[kénte]], [[laide keure]]
==== {{H|DzoM}} ====
* [[damadje]]
* (accidints d' rôlaedje) :
** [[rabressî]], [[si rabressî]], [[cabouyî]], [[rasplati]], [[rimoure]], [[cabolêye]], [[ritourner]] (l' oto), [[tonea]], si fé [[rastrinde]] (touwer dins èn accidint)
** [[assurance]], [[omniyom]]
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| accidin = C9a
| accidint = E1,E21,E34, R10,R13
| acsidain = E177a
| acsidant = S0
| acsidint = C1,C8,C9, E1, O3,O4,O90
| akcidin = E203
| akcidint = ManL
}}
==== {{H|Ra}} ====
{{ratour|sacwè k' arive k' on n' s' î atindeut nén, et ki fwait do må fizike
|ar= {{t+|ar|حديثة|ral=Hadîtha|ar-fafl=حَديثة}}
|en= {{t+|en|accident}}
|es= {{t+|es|accidente}}
|fr= {{t+|fr|accident}}
|ja= {{t+|ja|事故|ja-kana=じこ|ral=jiko}}
|nl= {{t+|nl|ongeluk}}
}}
==={{H|VE}}===
{{wp|accidint (discramiaedje)}}
q6e3oc7hlvdbmt0ec76fjde69o6p4xl
dierin
0
38207
432742
426766
2026-04-06T16:59:27Z
Lucyin
218
/* {{H|ortografeyes}} */
432742
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
=== {{H|etimolodjeye}} ===
{{Bdj|deretro|sourd=la|padrî}}, {{caw|rin|a|wa}} {{e?}}
=== {{H|prononçaedje}} ===
* {{WAFE}}
** {{prcoi}} {{AFE|djɛ.ˈrɛ̃|ʤɛ.ˈrɛ̃|dɛː.ˈrɛ̃}}
** {{pzc}} {{AFE|djɛ.ˈrɛ̃}}
* {{Ric|die·rin}}
=== {{H|addjectif|wa}} ===
{{-addjwa-|o=dierin|f=dierinne}}
{{~}} {{o}}
# metou après tot les ôtes.
#* C’ est l’ {{~}} côp ki dj’ vén vaici.
#* Come on tchén ki roufele divins ene hiede di berbis,<br>Li vint ctchesse avå l’ cir les {{~|dierinnès}} nûlêyes. {{s-rif|JCmp|« Gåylotèdjes », 1924, p.31}}
==== {{H|ratourneures}} ====
# {{r|[[aveur li dierinne]]}}
# {{r|dierin dzir}} : dierinne volté d' on moirt.
#* {{lang|wa-fel|Mins dji n' såreû djamåy<br>Acompli s' '''dièrin d'zîr'''.}} {{s|JVpr|(1897), "A l'pwète dès incurâbes" (avri 1878), p.54}}
==== {{H|sinonimeye}} ====
* [[diernî]]
==== {{H|contråve}} ====
* [[prumî]]
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| derrain = [!vscr] (Jehan Lebel 1290-1370)
| dierain = JH
| dièrin = E1,E21
| dièrin, dièrêne = E34
| dièrin, dierinne = E170
| djèrin = [!s20es] sacwants scrijheus lidjwès
| dêré, dêrène = C8
| dêrin = C1,C8,C9,C13,S17
| dêrin, dêrine = S117
| dérin = O0,O4
| dérén = GBer
| dairin, dairène = O2
| dierain, dierainn = E177a
| diérain = [s20es] plake di rowe a Gråce-Hologne
| dériet = [!s20es] André Vincent
| dériè = S54 p. 35
| dérnî = FS110
| dierin, dierinne = R10,R13
}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|metou après tot les ôtes
|fr= {{t+|fr|dernier}}
|en= {{t+|en|last}}
|nl= {{t+|nl|laatst}}
|de= {{t+|de|letz}}
|es= {{t+|es|ultimo}}
|lorg= [[darnî]]
|zgh= {{t+|zgh|ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ|ral=ameggaro}}
}}
=== {{H|sustantif|wa}} ===
{{-su-}}
{{~}} {{o}}
# li ci k’ est après tos les ôtes.
#* C’ est mi l’ {{~}}, dabôrd ?
# {{str|wa}} efant l' pus djonne.
#*Adon vos, grand-mere, adlé l' banse,</br>Vos candôzrez mi ptit {{~}}{{s-rif|BSLLW|oteur=MLej|"Dj’a dîh-ût ans", tome 43, p. 143}}
# {{cron|wa}} dierin moumint d' ene termene.
#* Pôvès brimbådes</br>Ki l’ tere rawåde,</br>Emey Nôvimbe passèt come on fruzion,</br>Sol {{~}} d’ l’ erî-såjhon ! {{s-rif|JCla| « Airs di flûte et autres poèmes wallons », édition critique de Maurice Piron, 1956, « Nôvimbe », 1922-23, p.38}}
==== {{H|ratourneures}} ====
# {{r|[[so ses dierins]]}}
# {{r|[[esse so s’ dierin]]}}
# {{r|[[c’ est l’ dierin k’ a l’ meyeu herin]]}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|li ci ki vént après tot les ôtes
|fr= {{t+|fr|dernier}}
|en= {{t+|en|last one}}
}}
{{ratour|dierin moumint d' ene termene
| fr = {{t+|fr|fin}}, {{t+|fr|extrémité}}
}}
o6flx6a6bfx80rinjgqbsf2qo97pge5
432743
432742
2026-04-06T17:08:57Z
Lucyin
218
432743
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
=== {{H|etimolodjeye}} ===
{{Bdj|deretro|sourd=la|padrî}}, {{caw|rin|a|wa}} {{e?}}
=== {{H|prononçaedje}} ===
* {{WAFE}}
** {{prcoi}} {{AFE|djɛ.ˈrɛ̃|ʤɛ.ˈrɛ̃|dɛː.ˈrɛ̃}}
** {{pzc}} {{AFE|djɛ.ˈrɛ̃}}
* {{Ric|die·rin}}
=== {{H|addjectif|wa}} ===
{{-addjwa-|o=dierin|f=dierinne}}
{{~}} {{o}}
# metou après tot les ôtes.
#* C’ est l’ {{~}} côp ki dj’ vén vaici.
#* Come on tchén ki roufele divins ene hiede di berbis,<br>Li vint ctchesse avå l’ cir les {{~|dierinnès}} nûlêyes. {{s-rif|JCmp|« Gåylotèdjes », 1924, p.31}}
==== {{H|ratourneures}} ====
# {{r|[[aveur li dierinne]]}}
# {{r|dierin dzir}} : dierinne volté d' on moirt.
#* {{lang|wa-fel|Mins dji n' såreû djamåy<br>Acompli s' '''dièrin d'zîr'''.}} {{s|JVpr|(1897), "A l'pwète dès incurâbes" (avri 1878), p.54}}
==== {{H|sinonimeye}} ====
* [[diernî]]
==== {{H|contråve}} ====
* [[prumî]]
==== {{H|omofoneye}} ====
* /ʤɛ.ˈrɛ̃/ [[Djairin]] (viyaedje)
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| derrain = [!vscr] (Jehan Lebel 1290-1370)
| dierain = JH
| dièrin = E1,E21
| dièrin, dièrêne = E34
| dièrin, dierinne = E170
| djèrin = [!s20es] sacwants scrijheus lidjwès
| dêré, dêrène = C8
| dêrin = C1,C8,C9,C13,S17
| dêrin, dêrine = S117
| dérin = O0,O4
| dérén = GBer
| dairin, dairène = O2
| dierain, dierainn = E177a
| diérain = [s20es] plake di rowe a Gråce-Hologne
| dériet = [!s20es] André Vincent
| dériè = S54 p. 35
| dérnî = FS110
| dierin, dierinne = R10,R13
}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|metou après tot les ôtes
|fr= {{t+|fr|dernier}}
|en= {{t+|en|last}}
|nl= {{t+|nl|laatst}}
|de= {{t+|de|letz}}
|es= {{t+|es|ultimo}}
|lorg= [[darnî]]
|zgh= {{t+|zgh|ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ|ral=ameggaro}}
}}
=== {{H|sustantif|wa}} ===
{{-su-}}
{{~}} {{o}}
# li ci k’ est après tos les ôtes.
#* C’ est mi l’ {{~}}, dabôrd ?
# {{str|wa}} efant l' pus djonne.
#*Adon vos, grand-mere, adlé l' banse,</br>Vos candôzrez mi ptit {{~}}{{s-rif|BSLLW|oteur=MLej|"Dj’a dîh-ût ans", tome 43, p. 143}}
# {{cron|wa}} dierin moumint d' ene termene.
#* Pôvès brimbådes</br>Ki l’ tere rawåde,</br>Emey Nôvimbe passèt come on fruzion,</br>Sol {{~}} d’ l’ erî-såjhon ! {{s-rif|JCla| « Airs di flûte et autres poèmes wallons », édition critique de Maurice Piron, 1956, « Nôvimbe », 1922-23, p.38}}
==== {{H|ratourneures}} ====
# {{r|[[so ses dierins]]}}
# {{r|[[esse so s’ dierin]]}}
# {{r|[[c’ est l’ dierin k’ a l’ meyeu herin]]}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|li ci ki vént après tot les ôtes
|fr= {{t+|fr|dernier}}
|en= {{t+|en|last one}}
}}
{{ratour|dierin moumint d' ene termene
| fr = {{t+|fr|fin}}, {{t+|fr|extrémité}}
}}
g1r5ja7zqfmljugdxopsltdnb31gci8
432756
432743
2026-04-06T18:49:14Z
Lucyin
218
/* {{H|omofoneye}} */
432756
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
=== {{H|etimolodjeye}} ===
{{Bdj|deretro|sourd=la|padrî}}, {{caw|rin|a|wa}} {{e?}}
=== {{H|prononçaedje}} ===
* {{WAFE}}
** {{prcoi}} {{AFE|djɛ.ˈrɛ̃|ʤɛ.ˈrɛ̃|dɛː.ˈrɛ̃}}
** {{pzc}} {{AFE|djɛ.ˈrɛ̃}}
* {{Ric|die·rin}}
=== {{H|addjectif|wa}} ===
{{-addjwa-|o=dierin|f=dierinne}}
{{~}} {{o}}
# metou après tot les ôtes.
#* C’ est l’ {{~}} côp ki dj’ vén vaici.
#* Come on tchén ki roufele divins ene hiede di berbis,<br>Li vint ctchesse avå l’ cir les {{~|dierinnès}} nûlêyes. {{s-rif|JCmp|« Gåylotèdjes », 1924, p.31}}
==== {{H|ratourneures}} ====
# {{r|[[aveur li dierinne]]}}
# {{r|dierin dzir}} : dierinne volté d' on moirt.
#* {{lang|wa-fel|Mins dji n' såreû djamåy<br>Acompli s' '''dièrin d'zîr'''.}} {{s|JVpr|(1897), "A l'pwète dès incurâbes" (avri 1878), p.54}}
==== {{H|sinonimeye}} ====
* [[diernî]]
==== {{H|contråve}} ====
* [[prumî]]
==== {{H|omofoneye}} ====
* /ʤɛ.ˈrɛ̃/ [[Djairin]] (viyaedje)
<gallery>
Gråce-Hologne plake dierins prés.jpg
</gallery>
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| derrain = [!vscr] (Jehan Lebel 1290-1370)
| dierain = JH
| dièrin = E1,E21
| dièrin, dièrêne = E34
| dièrin, dierinne = E170
| djèrin = [!s20es] sacwants scrijheus lidjwès
| dêré, dêrène = C8
| dêrin = C1,C8,C9,C13,S17
| dêrin, dêrine = S117
| dérin = O0,O4
| dérén = GBer
| dairin, dairène = O2
| dierain, dierainn = E177a
| diérain = [s20es] plake di rowe a Gråce-Hologne
| dériet = [!s20es] André Vincent
| dériè = S54 p. 35
| dérnî = FS110
| dierin, dierinne = R10,R13
}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|metou après tot les ôtes
|fr= {{t+|fr|dernier}}
|en= {{t+|en|last}}
|nl= {{t+|nl|laatst}}
|de= {{t+|de|letz}}
|es= {{t+|es|ultimo}}
|lorg= [[darnî]]
|zgh= {{t+|zgh|ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ|ral=ameggaro}}
}}
=== {{H|sustantif|wa}} ===
{{-su-}}
{{~}} {{o}}
# li ci k’ est après tos les ôtes.
#* C’ est mi l’ {{~}}, dabôrd ?
# {{str|wa}} efant l' pus djonne.
#*Adon vos, grand-mere, adlé l' banse,</br>Vos candôzrez mi ptit {{~}}{{s-rif|BSLLW|oteur=MLej|"Dj’a dîh-ût ans", tome 43, p. 143}}
# {{cron|wa}} dierin moumint d' ene termene.
#* Pôvès brimbådes</br>Ki l’ tere rawåde,</br>Emey Nôvimbe passèt come on fruzion,</br>Sol {{~}} d’ l’ erî-såjhon ! {{s-rif|JCla| « Airs di flûte et autres poèmes wallons », édition critique de Maurice Piron, 1956, « Nôvimbe », 1922-23, p.38}}
==== {{H|ratourneures}} ====
# {{r|[[so ses dierins]]}}
# {{r|[[esse so s’ dierin]]}}
# {{r|[[c’ est l’ dierin k’ a l’ meyeu herin]]}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|li ci ki vént après tot les ôtes
|fr= {{t+|fr|dernier}}
|en= {{t+|en|last one}}
}}
{{ratour|dierin moumint d' ene termene
| fr = {{t+|fr|fin}}, {{t+|fr|extrémité}}
}}
d0fzvucblpt6zf6a96g7rq0uytwsu62
432757
432756
2026-04-06T18:52:14Z
Lucyin
218
432757
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
=== {{H|etimolodjeye}} ===
{{Bdj|deretro|sourd=la|padrî}}, {{caw|rin|a|wa}} {{e?}}
=== {{H|prononçaedje}} ===
* {{WAFE}}
** {{prcoi}} {{AFE|djɛ.ˈrɛ̃|ʤɛ.ˈrɛ̃|dɛː.ˈrɛ̃}}
** {{pzc}} {{AFE|djɛ.ˈrɛ̃}}
* {{Ric|die·rin}}
=== {{H|addjectif|wa}} ===
{{-addjwa-|o=dierin|f=dierinne}}
{{~}} {{o}}
# metou après tot les ôtes.
#* C’ est l’ {{~}} côp ki dj’ vén vaici.
#* Come on tchén ki roufele divins ene hiede di berbis,<br>Li vint ctchesse avå l’ cir les {{~|dierinnès}} nûlêyes. {{s-rif|JCmp|« Gåylotèdjes », 1924, p.31}}
==== {{H|ratourneures}} ====
# {{r|[[aveur li dierinne]]}}
# {{r|dierin dzir}} : dierinne volté d' on moirt.
#* {{lang|wa-fel|Mins dji n' såreû djamåy<br>Acompli s' '''dièrin d'zîr'''.}} {{s|JVpr|(1897), "A l'pwète dès incurâbes" (avri 1878), p.54}}
==== {{H|sinonimeye}} ====
* [[diernî]]
==== {{H|contråve}} ====
* [[prumî]]
==== {{H|omofoneye}} ====
* /ʤɛ.ˈrɛ̃/ [[Djairin]] (viyaedje)
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| derrain = [!vscr] (Jehan Lebel 1290-1370)
| dierain = JH
| dièrin = E1,E21
| dièrin, dièrêne = E34
| dièrin, dierinne = E170
| djèrin = [!s20es] sacwants scrijheus lidjwès
| dêré, dêrène = C8
| dêrin = C1,C8,C9,C13,S17
| dêrin, dêrine = S117
| dérin = O0,O4
| dérén = GBer
| dairin, dairène = O2
| dierain, dierainn = E177a
| diérain = [s20es] plake di rowe a Gråce-Hologne
| dériet = [!s20es] André Vincent
| dériè = S54 p. 35
| dérnî = FS110
| dierin, dierinne = R10,R13
}}
<gallery>
Gråce-Hologne plake dierins prés.jpg
</gallery>
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|metou après tot les ôtes
|fr= {{t+|fr|dernier}}
|en= {{t+|en|last}}
|nl= {{t+|nl|laatst}}
|de= {{t+|de|letz}}
|es= {{t+|es|ultimo}}
|lorg= {{t+|lorg|darnî}}
|zgh= {{t+|zgh|ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ|ral=ameggaro}}
}}
=== {{H|sustantif|wa}} ===
{{-su-}}
{{~}} {{o}}
# li ci k’ est après tos les ôtes.
#* C’ est mi l’ {{~}}, dabôrd ?
# {{str|wa}} efant l' pus djonne.
#*Adon vos, grand-mere, adlé l' banse,</br>Vos candôzrez mi ptit {{~}}{{s-rif|BSLLW|oteur=MLej|"Dj’a dîh-ût ans", tome 43, p. 143}}
# {{cron|wa}} dierin moumint d' ene termene.
#* Pôvès brimbådes</br>Ki l’ tere rawåde,</br>Emey Nôvimbe passèt come on fruzion,</br>Sol {{~}} d’ l’ erî-såjhon ! {{s-rif|JCla| « Airs di flûte et autres poèmes wallons », édition critique de Maurice Piron, 1956, « Nôvimbe », 1922-23, p.38}}
==== {{H|ratourneures}} ====
# {{r|[[so ses dierins]]}}
# {{r|[[esse so s’ dierin]]}}
# {{r|[[c’ est l’ dierin k’ a l’ meyeu herin]]}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|li ci ki vént après tot les ôtes
|fr= {{t+|fr|dernier}}
|en= {{t+|en|last one}}
}}
{{ratour|dierin moumint d' ene termene
| fr = {{t+|fr|fin}}, {{t+|fr|extrémité}}
}}
rb5dm7976mngut1r2ito891obi1jhsh
432758
432757
2026-04-06T18:54:01Z
Lucyin
218
432758
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
=== {{H|etimolodjeye}} ===
{{Bdj|deretro|sourd=la|padrî}}, {{caw|rin|a|wa}} {{e?}}
=== {{H|prononçaedje}} ===
* {{WAFE}}
** {{prcoi}} {{AFE|djɛ.ˈrɛ̃|ʤɛ.ˈrɛ̃|dɛː.ˈrɛ̃}}
** {{pzc}} {{AFE|djɛ.ˈrɛ̃}}
* {{Ric|die·rin}}
=== {{H|addjectif|wa}} ===
{{-addjwa-|o=dierin|f=dierinne}}
{{~}} {{o}}
# metou après tot les ôtes.
#* C’ est l’ {{~}} côp ki dj’ vén vaici.
#* Come on tchén ki roufele divins ene hiede di berbis,<br>Li vint ctchesse avå l’ cir les {{~|dierinnès}} nûlêyes. {{s-rif|JCmp|« Gåylotèdjes », 1924, p.31}}
<gallery>
Gråce-Hologne plake dierins prés.jpg
</gallery>
==== {{H|ratourneures}} ====
# {{r|[[aveur li dierinne]]}}
# {{r|dierin dzir}} : dierinne volté d' on moirt.
#* {{lang|wa-fel|Mins dji n' såreû djamåy<br>Acompli s' '''dièrin d'zîr'''.}} {{s|JVpr|(1897), "A l'pwète dès incurâbes" (avri 1878), p.54}}
==== {{H|sinonimeye}} ====
* [[diernî]]
==== {{H|contråve}} ====
* [[prumî]]
==== {{H|omofoneye}} ====
* /ʤɛ.ˈrɛ̃/ [[Djairin]] (viyaedje)
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| derrain = [!vscr] (Jehan Lebel 1290-1370)
| dierain = JH
| dièrin = E1,E21
| dièrin, dièrêne = E34
| dièrin, dierinne = E170
| djèrin = [!s20es] sacwants scrijheus lidjwès
| dêré, dêrène = C8
| dêrin = C1,C8,C9,C13,S17
| dêrin, dêrine = S117
| dérin = O0,O4
| dérén = GBer
| dairin, dairène = O2
| dierain, dierainn = E177a
| diérain = [s20es] plake di rowe a Gråce-Hologne
| dériet = [!s20es] André Vincent
| dériè = S54 p. 35
| dérnî = FS110
| dierin, dierinne = R10,R13
}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|metou après tot les ôtes
|fr= {{t+|fr|dernier}}
|en= {{t+|en|last}}
|nl= {{t+|nl|laatst}}
|de= {{t+|de|letz}}
|es= {{t+|es|ultimo}}
|lorg= {{t+|lorg|darnî}}
|zgh= {{t+|zgh|ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ|ral=ameggaro}}
}}
=== {{H|sustantif|wa}} ===
{{-su-}}
{{~}} {{o}}
# li ci k’ est après tos les ôtes.
#* C’ est mi l’ {{~}}, dabôrd ?
# {{str|wa}} efant l' pus djonne.
#*Adon vos, grand-mere, adlé l' banse,</br>Vos candôzrez mi ptit {{~}}{{s-rif|BSLLW|oteur=MLej|"Dj’a dîh-ût ans", tome 43, p. 143}}
# {{cron|wa}} dierin moumint d' ene termene.
#* Pôvès brimbådes</br>Ki l’ tere rawåde,</br>Emey Nôvimbe passèt come on fruzion,</br>Sol {{~}} d’ l’ erî-såjhon ! {{s-rif|JCla| « Airs di flûte et autres poèmes wallons », édition critique de Maurice Piron, 1956, « Nôvimbe », 1922-23, p.38}}
==== {{H|ratourneures}} ====
# {{r|[[so ses dierins]]}}
# {{r|[[esse so s’ dierin]]}}
# {{r|[[c’ est l’ dierin k’ a l’ meyeu herin]]}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|li ci ki vént après tot les ôtes
|fr= {{t+|fr|dernier}}
|en= {{t+|en|last one}}
}}
{{ratour|dierin moumint d' ene termene
| fr = {{t+|fr|fin}}, {{t+|fr|extrémité}}
}}
i3wn33xgyufrnedlb3h5ozr8htoysjz
accepter
0
40998
432753
429568
2026-04-06T18:41:22Z
Srtxg
1009
/* {{H|ortografeyes}} */ +E203
432753
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
=== {{H|etimolodjeye|wa}} ===
{{Bdj|acceptare|sourd=la}}, pal voye do {{p|accepter|fr}}.
==={{H|prononçaedje}}===
* {{WAFE}}
** {{prcoi}} {{AFE|ak.sɛp.'te|ak.sɛp.'tɛ}} {{c1pr}}
** {{pzc}} {{AFE|ak.sɛp.'te}}
* {{Ric|ac·cep·ter}}
=== {{H|viebe|wa}} ===
{{-codjow-|troke=1|A=accept|B=acceptêy|come=tchicter}}
{{~}} {{vc}}
# ricnoxhe k' ene sacwè est djusse ou coreke, ricnoxhe li plaece d' ene djin.
#* Dj' {{~|acceptêye}} çou k' vos m' dijhoz {{s-rif|E177}}
# [[bén vleur]]; diner si accoird po fé ene accion, po rçure ene sacwè.
#* HOUBA. Mi, dji l' {{~|acceptêye}} avou djoye.<br>Mme COCRAIMONT. - Vola k' totafwait rote come so on coron d' soye. {{s-rif|TBmc|1888, sinne XXXI, p.169}}
#* Pol seule fiesse di mes ouys avou djoye, mi, dj' {{~|acceptêye}}<br>Cisse coirnete må semêye, wice ki les rodjes pavwers,<br>Les blankès margurites, les pierzins vnèt drovi<br>Leus corones et maryî leus coleurs, si blamantes,<br>Ås cenes di meyes påwions, nûlêye esblawixhante,<br>Sol cadjolé bouket ki rglatixh lådje et lon<br>Come li rôbe di l' Aviedje k' on poite al porcession. {{s-rif|JDcoh|1939, p.28, ''Porminåde d'osté'' (1937)}}
# [[bén vleur]] dner di l' ovraedje a ene sakî.
#* Dj' cora al måjhone del veye,<br>(Et s' ni monta dj' nén la hôt)<br>Dmander po schover pol veye ;<br>Dji {{~|fouri<!--fou-->-st accepté}} sol côp. {{s-rif|FrBcj|1852, ''Li hoveu d’veie'', p.54}}
==== {{H|parintaedje}} ====
{{Boesse|c=2|
* [[acceptaedje]]
* [[acceptåcion]]
* [[accepe]]
* [[accepteu]]
* [[acceptant]]
* [[acceptance]]
* [[acceptåve]]
* [[raccepter]]
}}
==== {{H|sinonimeye}} ====
* [[bén vleur]]
* [[dire k’ awè]]
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| accepter = R10
| accèpter = E1,E21,E34
| acsepté = E177a
| acsèpter = E1,S0
| acsèptér = CO94
| akcepté = E203
|- = C8,R13
<!-- codjowaedje prezintrece singulî
| accèpe = JDess
-->
}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|esse d' acoird so ene idêye
|fr= {{t+|fr|accepter}}
|en= to {{t+|en|agree}}
}}
{{ratour|bén vleur ricure
|fr= {{t+|fr|accepter}}
|en= to {{t+|en|accept}}
}}
{{ratour|dner d' l' ovraedje
|fr= {{t+|fr|embaucher}}
|nl= {{t+|nl|opnemen}}
}}
== {{L|fr}} ==
=== {{H|Vi|fr}} ===
{{~}} {{vc}}
#{{fr=wa}}.
#* {{lang|fr|Je t'accepte comme amie.}}
#** Dji t' vous bén come soçone.
kareo7doyq7dtey8rutmmhm560u5wqm
acalandaedje
0
51942
432744
366791
2026-04-06T17:36:23Z
Srtxg
1009
/* {{H|ortografeyes}} */ +E203
432744
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
=== {{H|etimolodjeye}} ===
{{V|acalander}} {{caw|aedje|s|wa}}.
=== {{H|Pr}} ===
* {{WAFE}}
** {{prcoi}} {{AFE|a.ka.lã.'dɛʧ|...}}
** {{pzc}} {{AFE|a.ka.lã.'dɛʧ}}
* {{Ric|a(.)ca.lan.daedje}}
=== {{H|Su|wa}} ===
{{-su-}}
{{~}} {{o}}
# {{Fijh|acalander}}.
#* vosse botike n’ est nén metou comifåt po l’ '''acalandaedje''' {{s-rif|E203}}
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| acalandaedje = R10
| acalandèdje = E1:acalander,E21,E34
| akalandech = E203
| akalandeg = E178
}}
==== {{H|Ra}} ====
{{ratour
|fr= {{t+|fr|achalandage}}
}}
lbr4gunvddfykl9tnd2fqw5k2ji94an
a cate
0
51947
432747
298347
2026-04-06T18:15:54Z
Srtxg
1009
/* {{H|ortografeyes}} */ +E203
432747
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
=== {{H|etimolodjeye}} ===
{{Sh-m}} « [[a]] » + « [[cate]] ».
=== {{H|mot-fråze|wa}} ===
{{~}} {{n-c|wa}}
# s’ dit po fé spiter on [[tchet]] u ene [[cate]], å pus sovint deus feyes.
#* '''''A cate''', {{~|a cate}} !''
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| a cate = E1:cate (a « cate »), R10:10046
| à cate = C62
| acatt = E177a:Acatt_! (1823)
| acatte = E89:Acatt’\,_acatte
| a-katt = E177b (1839),E203
}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour
|fr= au chat !
}}
oqfi0znscoejhqf69u9uxir7g0gpq8j
a cavaye
0
51958
432748
406111
2026-04-06T18:22:26Z
Srtxg
1009
/* {{H|ortografeyes}} */
432748
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa|bl}} ==
=== {{H|etimolodjeye|wa}} ===
{{Sh-m}} « [[a]] » + « [[cavaye]] ». Dins [[Sourdant:G0|G0]], Grandgagnage pinse ki « ''a cavaie'' » sereut purade ene acourtixheure di « ''à cavaiï'' » (a ''cavayî'', come on [[cavalî]]) ki « a [[cavale]] » (a [[tchivå]]).
=== {{H|advierbire|wa}} ===
{{~}} {{n-c|wa}}
# avou les djambes di tchaeke costé, come a tchivå.
#* Mete l’ efant {{~}} so l’ ågne.
#* Dji lyi a dné ene bele purdje, alez ! Eco ene gote et i s’ såvéve {{~}} so s’ violon ! {{s-rif|HSim| « Li Neûre Poye » 1889, (eplaidaedje da Jean Haust di 1936), p.87}}
#* {{lang|wa-fel|'''A cavaye''' so s’baston, èle alév å sabbat, avå les trîh’s dè l’haute Ardène.}} {{s|JMign|"Li payis des soteas", 1926, p. 62}}
==== {{H|sinonimeye}} ====
* a [[babaye]]
* a [[dadaye]]
* a [[vavaye]]
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| a cabaye = E1:babaye (a « babaye »), S0:cabaye
| a cabâye = E34:cabâye
| a cavaie = G0:cavaie
| a-cavaie = E177a (a « a-cavaie »), E177b
| a cavaïe = E89
| à-cavaïe = E177a:cavaïe (a « cavaïe »)
| a cavalle = E212:cavalle
| a cavaye = E1:cavaye, R10
| akavaie = E184
| a kavaie = E177b:cavaie (a « cavaie »), E178
| a-kavaïe = E203
| a kavàïe = E184
}}
==== {{H|sipårdaedje}} ====
{{WL}}, {{BA}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour
|fr= {{t+|fr|à califourchon}}
}}
ghlz2679srm7knj4j2hiq09m42ttxvh
acceptåve
0
63109
432751
387634
2026-04-06T18:35:26Z
Srtxg
1009
/* {{H|ortografeyes}} */ +E203
432751
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
==={{H|prononçaedje}}===
* {{WAFE}}
** {{prcoi}} {{AFE|ak.sɛp.'tɔːf|ak.sɛp.'taːf|ak.sɛp.'tɔːp|ak.sɛp.'taːp}} {{BS|å}}
** {{pzc}} {{AFE|ak.sɛp.'tɔːf}}
* {{Ric|ac·cep·tåve}}
=== {{H|A|wa}} ===
{{~}}
# ki pout esse [[accepter|accepté]].
==== {{H|Pa}} ====
[[inacceptåve]]
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| accèptåbe = E1:accèpter
| accèptâbe = E21
| acceptåve = R10
| accèptåve = E1:accèpter,E34
| acsèptâbe = S0
| acsèptåve = E1:accèpter
| akceptâf = E203
}}
aypk88g53b2aamrthbjiba8rq4f1zif
432752
432751
2026-04-06T18:37:22Z
Srtxg
1009
/* {{H|A|wa}} */
432752
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
==={{H|prononçaedje}}===
* {{WAFE}}
** {{prcoi}} {{AFE|ak.sɛp.'tɔːf|ak.sɛp.'taːf|ak.sɛp.'tɔːp|ak.sɛp.'taːp}} {{BS|å}}
** {{pzc}} {{AFE|ak.sɛp.'tɔːf}}
* {{Ric|ac·cep·tåve}}
=== {{H|Addj|wa}} ===
{{~}}
# ki pout esse [[accepter|accepté]].
#* ses ofes ni sont nén '''acceptåves''' {{s-rif|E203}}
==== {{H|Pa}} ====
[[inacceptåve]]
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| accèptåbe = E1:accèpter
| accèptâbe = E21
| acceptåve = R10
| accèptåve = E1:accèpter,E34
| acsèptâbe = S0
| acsèptåve = E1:accèpter
| akceptâf = E203
}}
16kglpnjrcyd6gmu25gagmxzemosb0q
accidinté
0
70776
432759
394789
2026-04-06T18:58:01Z
Srtxg
1009
/* {{H|ortografeyes}} */ +E203
432759
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
=== {{H|PE|wa}} ===
{{~}}
#{{V|accidinter}}
#: {{djermon-egzimpe|wa}}
=== {{H|addjectif|wa}} ===
{{-addjwa-|o=accidinté|f=accidintêye}}
{{~}} {{o}}; {{a-pdvpdr}}
# {{med|wa}} k' est pris d' on må.
#*Dji so {{~}} d' rumatisses {{s|R10}}
#*Mi mere e-st {{~|acsidintêye}} {{s|R10}}
# k' a pierdou l' uzaedje d' onk di ses mimbes.
#* Il est {{~}} di s' bresse {{s|R10}}
# {{djeyol|wa}} nén plat avou toplin des [[groubiote|groubiotes]].
#*On terén foirt {{~}} {{s-rif|R10}}
==== {{H|parintaedje}} ====
* [[accidinter]],
* [[accidint]]
==== {{H|sinonimeye}} ====
{{Boesse|c=2|tite=k' est pris d' on må|
* [[acsût]]
* [[atnou]]
}}
{{Boesse|c=2|tite=k' a pierdou l' uzaedje d' onk di ses mimbes|
* [[halcrosse]]
* [[stroupyî]]
}}
{{Boesse|c=2|tite=nén plat avou toplin des groubiotes|
* [[cabossî]]
* [[groubieus]]
* [[hadrineus]]
}}
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| accidinté, accidintêye = E1:accidint, R10
| acsidinté, acsidintéye = C62, O4
| acsidinté, acsidintêye = E1:accidint
| akcidinté, akcidintaie = E203
| accidènté = E34
| accidinté = C9a
| acsidanté = S0
| acsidennté = E177a
| acsidintè = C1,C8, O0
| acsidinté = C9
}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|acsût d' on må
| fr = {{t+|fr|atteint}} de, {{t+|fr|souffrant}} de
}}
{{ratour|k' a pierdou l' uzaedje d' onk di ses mimbes
| fr = {{t+|fr|estropié}}, {{t+|fr|infirme}}, {{t+|fr|mutilé}}
}}
{{ratour|nén plat avou toplin des groubiotes
| fr = {{t+|fr|inégal}}, {{t+|fr|raboteux}}, {{t+|fr|cahoteux}}
}}
=== {{H|sustantif|wa}} ===
{{-su-|o=abitouwé|f=abitouwêye}}
{{~}} {{o}}; {{a-pdvpdr}}
# onk k' a pierdou l' uzaedje d' onk di ses mimbes.
#*Les {{~s}} del guere {{s-rif|R10}}
==== {{H|parintaedje}} ====
* [[halcrosse]]
* [[invalide]]
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| accidinté = C9a
| acsidinté = C9,E1,O4
| accidènté = E34
| acsidintè = C1,C8,O0
| acsidennté = E177a
| acsidanté = S0
| accidintêye = E1
| acsidintéye = O4
}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|onk k' a pierdou l' uzaedje d' onk di ses mimbes
| fr = {{t+|fr|invalide}}, {{t+|fr|infirme}}, {{t+|fr|mutilé}}
}}
r6j57qqxdtig1xxebdkpmb8h2lj45df
acaparaedje
0
70892
432745
395323
2026-04-06T18:06:12Z
Srtxg
1009
/* {{H|ortografeyes}} */ +E203
432745
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
=== {{H|etimolodjeye|wa}} ===
{{Fijh|acaparer}}, {{caw|aedje|s|wa}}
=== {{H|prononçaedje}} ===
* {{WAFE}}
** {{prcoi}} {{AFE|a.ka.pa.ˈʀɛʧ}} {{BS|ae}}
** {{frcjh}} {{AFE|a.ka.pa.ˈʁɛʤ}}
** {{pzc}} {{AFE|a.ka.pa.ˈʀɛʧ}}
* {{Ric|a.ca.pa.raedje}}
=== {{H|sustantif|wa}} ===
{{-su-}}
{{~}} {{o}}
# fijhaedje di [[acaparer]].
#: {{djermon-egzimpe|wa}}
==== {{H|sinonimeye}} ====
{{Boesse|c=2|
* [[acaparmint]]
}}
==== {{H|mots vijhéns}} ====
* [[aprôpriaedje]]
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| acaparaedje = R10
| acaparèdje = E1:acaparer,E21
| akaparech = E203
}}
==== {{H|sipårdaedje}} ====
{{WL}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|fijhaedje d’ acaparer
| fr = {{t+|fr|accaparement}}
}}
as81ivp5eq0ovywpezib86no3vcf19c
432746
432745
2026-04-06T18:06:49Z
Srtxg
1009
/* {{H|ortografeyes}} */
432746
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
=== {{H|etimolodjeye|wa}} ===
{{Fijh|acaparer}}, {{caw|aedje|s|wa}}
=== {{H|prononçaedje}} ===
* {{WAFE}}
** {{prcoi}} {{AFE|a.ka.pa.ˈʀɛʧ}} {{BS|ae}}
** {{frcjh}} {{AFE|a.ka.pa.ˈʁɛʤ}}
** {{pzc}} {{AFE|a.ka.pa.ˈʀɛʧ}}
* {{Ric|a.ca.pa.raedje}}
=== {{H|sustantif|wa}} ===
{{-su-}}
{{~}} {{o}}
# fijhaedje di [[acaparer]].
#: {{djermon-egzimpe|wa}}
==== {{H|sinonimeye}} ====
{{Boesse|c=2|
* [[acaparmint]]
}}
==== {{H|mots vijhéns}} ====
* [[aprôpriaedje]]
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| acaparaedje = R10
| acaparèdje = E1:acaparer,E21
| akaparech = E203:Akaparech\,_akaparmin
}}
==== {{H|sipårdaedje}} ====
{{WL}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|fijhaedje d’ acaparer
| fr = {{t+|fr|accaparement}}
}}
70n4v88lwx20cwrn4f8kd1znae6q9of
acceptaedje
0
70894
432749
395325
2026-04-06T18:33:09Z
Srtxg
1009
/* {{H|ortografeyes}} */ +E203
432749
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
=== {{H|etimolodjeye|wa}} ===
{{Fijh|accepter}}, {{caw|aedje|s|wa}}
=== {{H|prononçaedje}} ===
* {{WAFE}}
** {{prcoi}} {{AFE|ak.sɛp.ˈtɛʧ }} {{BS|ae}}
** {{frcjh}} {{AFE|ak.sɛp.ˈtɛʤ}}
** {{pzc}} {{AFE|ak.sɛp.ˈtɛʧ}}
* {{Ric|ac.cep.taedje}}
=== {{H|sustantif|wa}} ===
{{-su-}}
{{~}} {{o}}
# fijhaedje di [[accepter]].
#*L’ {{~}} d' èn eritaedje so benefice d' invintaire {{s|R10}}
==== {{H|sinonimeye}} ====
{{Boesse|c=2|
* [[acceptåcion]]
}}
==== {{H|mots vijhéns}} ====
*[[agreymint]]
*[[aprovaedje]]
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| acceptaedje= R10
| accèptèdje = E1
| acsèptèdje = E1
| akceptech = E203
}}
==== {{H|sipårdaedje}} ====
{{WL}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|
| fr = {{t+|fr|acceptation}}
}}
7rwnho5bjp8bisi5m59zt2lipal0s0t
432750
432749
2026-04-06T18:33:53Z
Srtxg
1009
/* {{H|ortografeyes}} */
432750
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
=== {{H|etimolodjeye|wa}} ===
{{Fijh|accepter}}, {{caw|aedje|s|wa}}
=== {{H|prononçaedje}} ===
* {{WAFE}}
** {{prcoi}} {{AFE|ak.sɛp.ˈtɛʧ }} {{BS|ae}}
** {{frcjh}} {{AFE|ak.sɛp.ˈtɛʤ}}
** {{pzc}} {{AFE|ak.sɛp.ˈtɛʧ}}
* {{Ric|ac.cep.taedje}}
=== {{H|sustantif|wa}} ===
{{-su-}}
{{~}} {{o}}
# fijhaedje di [[accepter]].
#*L’ {{~}} d' èn eritaedje so benefice d' invintaire {{s|R10}}
==== {{H|sinonimeye}} ====
{{Boesse|c=2|
* [[acceptåcion]]
}}
==== {{H|mots vijhéns}} ====
*[[agreymint]]
*[[aprovaedje]]
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| acceptaedje= R10
| accèptèdje = E1:accèpter
| acsèptèdje = E1:accèpter
| akceptech = E203:Akceptâcion\,_akceptech
}}
==== {{H|sipårdaedje}} ====
{{WL}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|
| fr = {{t+|fr|acceptation}}
}}
ghnmx6ixmr20r9nzy7qgvq78mijgq0u
acsî
0
76470
432754
430151
2026-04-06T18:47:02Z
Srtxg
1009
/* {{H|ortografeyes}} */ +E203
432754
wikitext
text/x-wiki
== {{L|wa}} ==
=== {{H|etimolodjeye|wa}} ===
{{Epr|offre|fr|wa}}, {{m-s}}.
=== {{H|prononçaedje}} ===
* {{WAFE}}
** {{prcoi}} {{AFE|ak.ˈsɪ|ak.ˈsiː}}
** {{pzc}} {{AFE|ak.ˈsiː}}
* {{Ric|ac·sî}}
=== {{H|sustantif|wa}} ===
{{-su-}}
{{~}} {{o}}
# {{clb|wa}} sôre di mayté colon.
#* Rissere on pô t' badjawe, ti n' as co rén veyou,<br>Lyi breya-st a l' oraye, èn {{~}} d' ene vwès grêye ; {{s-rif|TBowp|''Li songe da Babilone'', 1887, p.37}}<br>[[File:63 lang wa Lidje Toussaint Brahy œuvres posthumes.wav]]
==== {{H|mots vijhéns}} ====
* [[mayté]]
==== {{H|ortografeyes}} ====
{{Orto
| acci = TBowp
| acsî = C9
| ac’si = E21
| acsi = E34
| acsî = R10
| akci = E203
| aksî = G0
}}
==== {{H|ratournaedjes}} ====
{{ratour|sôre di mayté colon
|fr= pigeon tacheté
}}
l2yto5fvelkre6mtlfujyf0qw1bik8a