ვიკიპედია xmfwiki https://xmf.wikipedia.org/wiki/%E1%83%93%E1%83%A3%E1%83%93%E1%83%AE%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%B7%E1%83%9A%E1%83%90 MediaWiki 1.47.0-wmf.15 first-letter მედია სპეციალური განხილვა მომხმარებელი მომხმარებლის განხილვა ვიკიპედია ვიკიპედია სხუნუა ფაილი ფაილის განხილვა მედიავიკი მედიავიკის განხილვა თარგი თარგის განხილვა დახმარება დახმარების განხილვა კატეგორია კატეგორიის განხილვა TimedText TimedText talk მოდული მოდულის განხილვა Event Event talk კებრადა-დე-უმაუაკა 0 4906 252244 207458 2026-08-16T00:17:38Z InternetArchiveBot 15194 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 252244 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Jujuy-Purmamarca-P3120033.JPG|300პქ|მინი|მარჯვნივ|კებრადა-დე-უმაუაკა]] [[ფაილი:Pucará de Tilcara 01.JPG|300პქ|მინი|მარჯვნივ|]] '''კებრადა-დე-უმაუაკა''' ({{lang-es|Quebrada de Humahuaca}}) — გოსოფური ლეხერი ოორუე-ბჟადალ [[არგენტინა]]ს, [[ხუხუიშ პროვინცია]]ს, [[ბუენოს-აირესი]]შე 1500 კმ-ს. უმაუაკიშ ლეხერი გინოზინდილი რე 155 კილომეტრის ოორუეშე ობჟათეშა დო იდვალუაფუ [[ზუღაშ დონე]]შე 2000 მეტრას. ჯოხოდვალა მეღებული რე ჭიჭე ნოღა უმაუაკაშე (Humahuaca). ლეხერს გოჸუნს წყარმალუ [[რიო-გრანდე (არგენტინა)|რიო-გრანდე]], ნამუთ ზარხულს უმოსი წყარიშ მუდანობათ გჷშეგორუ, ვინდარო ზოთონჯის, მუთ მერსხუაფილი რე აბანობური კლიმატიშ მუშობურობეფწკჷმა. ლეხერი იდვალუაფუ თე რეგიონიშ ეკონომიკური დო კულტურული კავშირეფიშ შარაორთუს. თე ლეხერი უჯვეშაში ბორჯიშე რე დოხორელი. შქა ოშწანურეფს [[ინკეფიშ იმპერია|ინკეფიშ იმპერიაშ]] ოქარავანე შარეფი თაქი გინიშჷ. ლეხერს მიშჷ არძაშე დიდი ბურჯაფეფი [[არგენტინაშ ლჷმა ზოხორინელობაშო|არგენტინაშ ზოხორინელობაშე]]. 2003 წანას მიშეღეს [[იუნესკო]]შ [[მოსოფელიშ მონძალა]]შ ობიექტეფიშ ერკებულშა. ==ქოძირით თაშნეშე== * [[იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი არგენტინას]] * [[მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფიშ ერკებული ამერიკას]] ==რესურსეფი ინტერნეტის== * [http://whc.unesco.org/en/list/1116 UNESCO World Heritage Centre] * [http://www.jujuy.gov.ar/quebrada/principal.htm Jujuy Province] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080204185320/http://www.jujuy.gov.ar/quebrada/principal.htm |date=2008-02-04 }} * [http://www.travelsur.net/forum/messages/2/97.html Travelsur] * [http://argentina.gotolatin.com/spa/Attr/htm/Argentina-Humahuaca.asp GotoLatin.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090619173930/http://argentina.gotolatin.com/spa/Attr/htm/Argentina-Humahuaca.asp |date=2009-06-19 }} * [http://www.hernan.ameijeiras.com/quebrada-de-humahuaca.html Pictures from Humahuaca] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060104075056/http://www.hernan.ameijeiras.com/quebrada-de-humahuaca.html |date=2006-01-04 }} * [http://www.en.norteexperience.com.ar/ North of Argentina Tourist info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120310055048/http://www.en.norteexperience.com.ar/ |date=2012-03-10 }} * [http://www.turbosite.com.ar/quebradahumahuaca/eng1.htm Quebrada de Humahuaca pictures] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090912025651/http://www.turbosite.com.ar/quebradahumahuaca/eng1.htm |date=2009-09-12 }} [[კატეგორია:არგენტინა]] [[კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი არგენტინას]] sumv6ebcmys1wnobb4paa7c1ut9mac0 მიანმარი 0 4923 252201 243218 2026-08-15T13:06:32Z Narazeni 826 252201 wikitext text/x-wiki {{Short description|სახენწჷფო ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიას}} {{pp-semi-indef|small=yes}} {{redirect|ბირმა}} {{ინფოდაფა ქიანა| |ოდაბადური_ჯოხო = {{ubl|{{native name|my|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်|italics=off<wbr/>}}|{{small|{{translit|ფიიდაუსუ თაამაადა მიამა ნიანიეტო}}}}}} |ედომუშამი_ჯოხო = მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა |ოართე_ჯოხო =მიანმარი |შილა = Flag of Myanmar.svg |გერბი = State Seal of the Republic of the Union of Myanmar.svg |რუკა = Myanmar (orthographic projection).svg |ჰიმნი = {{lang-my|ကမ္ဘာမကျေ}}<br />{{transliteration|my|[[მიანმარიშ ჰიმნი|Kaba Ma Kyei]]}}<br />„ოქიანუშ დალიაშა“<br>{{center|[[ფაილი:U.S. Navy Band - Kaba Ma Kyei.oga]]}} |დევიზი = |ზოხორინალაშ თარიღი = |ოფიციალური_ნინეფი =[[ბირმული ნინა|ბირული]] |რეგიონალური_ნინეფი = {{hlist| [[კუკი-ჩინ ნინეფი|ჩინი]] | [[კაჩინური ნინა|კაჩინური]] | [[კარენულ ნინეფი|კარენული]] | [[ჭითაკარენულ ნინა|ჭითაკარენული]] | [[მონურ ნინა|მონური]] | [[არაკანულ ნინა|რახაინი]] | [[შანურ ნინა|შანური]]}} |ეთნიკური_ბუნეფი = {{unbulleted list | 68.78% [[ბირმალეფი]] | 6.69% [[კარენეფი]] | 4.61% [[არაკანეფი|რახაინეფი]] | 4.51% [[შანეფი (კათა)|შანეფი]] | 2.19% [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] | 2.09% [[ჩინეფი]] | 1.50% [[კაჩინეფი]] | 0.39% [[კაიეფი]] }} |ეთნიკური_ბუნეფი_წანა=2019<ref>{{cite web |url=https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |title=Overview of Myanmar's diversity |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163711/https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |title=ISP Myanmar talk shows |date=15 December 2020 |access-date=25 May 2024 |archive-date=10 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240510125921/https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |title=PonYate ethnic population dashboard |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163715/https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |url-status=live}}</ref> |რელიგია= {{#invoke:list|unbulleted|item_style=white-space:nowrap; | 87.9% [[ბუდიზმ მიანმარს|ბუდიზმი]]<ref>{{cite web |title=Myanmar's Constitution of 2008 |url=https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |website=constituteproject.org |access-date=29 October 2017 |archive-date=20 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160920113951/https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |url-status=live}}</ref> | 6.2% [[ქირსიანობა მიანმარს|ქირსიანობა]] | 4.3% [[ისლამ მიანმარს|ისლამი]] | 0.8% ოკათე რელიგია{{efn|მუნაჩემეფს ციტირებულ რე მუჭოთ [[ანიმიზმი]].}} | 0.5% [[ინდუიზმ მიანმარს|ინდუიზმი]] | 0.1% [[ვარელიგიურობა მიანმარს|ვა რელიგიურიn]] | 0.2% [[რელიგია მიანმარს|შხვა]] }} (2014) |ნანანოღა= [[ნაიფიიდო]]{{Efn|ოფიციალურო გჷმირაგადუაფუ „ნაი ფიი დო“}} |latd= |latm= |latNS= |longd= |longm= |longEW= |უდიდაში_ნოღა =[[იანგონი]]{{Efn|უწოხ ჩინებულ მუჭოთ „რანგუნი“}} |თარობაშ_ტიპი = [[უნიტარული სახენწჷფო|უნიტარულ]] [[ასამბლეაშე დუდიშულ რესპუბლიკა]] |ლიდერიშ_ტიპი_1 = [[მიანმარიშ პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_1 =[[მინ აუნ ჰლაინი]] |ლიდერიშ_ტიპი_2 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|პირველ ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_2 =[[ნიო სო]] |ლიდერიშ_ტიპი_3 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|მაჟირა ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_3 =[[ნან ნი ნი აიე]] |ლიდერიშ_ტიპი_4 = |ლიდერიშ_ჯოხო_4 = |სახენწჷფოშ ტიპი = |მიკოღანკუა = |ოფიციალური ჸოფირება 1 = |ოფიციალური თარიღი 1 = |ოფიციალური ჸოფირება 2 = |ოფიციალური თარიღი 2 = |ოფიციალური ჸოფირება 3 = |ოფიციალური თარიღი 3 = |ოფიციალური ჸოფირება 4 = |ოფიციალური თარიღი 4 = |რანგი_ფართობით = 39-ა |ფართობი =676,579 |წყარი_% =3.06 |ოეგებიე_მახორობა =55,770,232<ref>{{cite web |url=https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |title=The 2014 Myanmar Populations and Housing Census |access-date=29 May 2024 |archive-date=24 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200924221152/https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |url-status=live}}</ref> |ოეგებიე_მახორობა_რანგი =26-ა |მახორობა_ოეგებიეთ_წანას = 2022 |მახორობაშ_ცენზი = |მახორობაშ_ცენზი_წანას = |მახორობაშ_მეჭედალა = |მახორობაშ_მეჭედალა_რანგი = 127-ა |ედპ_ppp_წანა = 2025 |ედპ_ppp = {{რკება}} $273.200 მილიარდი<ref name="auto">{{cite web |title=World Economic Outlook Database , October 2025: Edition (Myanmar) |url=https://www.imf.org/en/publications/weo/issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |publisher=October, 14 2025 |language=en |access-date=31 December 2025 |archive-date=12 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012102316/https://www.imf.org/en/Publications/WEO/Issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |url-status=live }}</ref> |ედპ_ppp_რანგი = 64-ა |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე ={{რკება}} $4,950<ref name="auto"/> |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე_რანგი = 146-ა |აგი =0.609 |აგი_ტენდენცია ={{ძინა}} |აგი_კატეგორია = |აგი_რანგი =150-ა |აგი_წანა =2023 |ვალუტა= [[მიანმარული კიატი|მიანმარულ კიატი]] (K) |ვალუტაშ_კოდი =MMK |ქიანაშ_კოდი =MM |ბორჯიშ_ორტყაფუ = [[UTC+06:30]] [[მიანმარიშ სტანდარტულ ბორჯი|MMT]] |ზარხულიშ_ბორჯი = |cctld = [[.mm]] |ოტელეფონე_კოდი =[[+95]] |ოტელეფონე_კოდი_მეწურაფა= |სქოლიო= }} '''მიანმარი''' ვარ-და '''ბირმა''' (ედომუშამი ჯოხოდვალა – '''მიანმარიშ ოკათე რესპუბლიკა''') — სახენწჷფო [[ობჟათე-ბჟაეიოლი აზია|ობჟათე–ბჟაეიოლ აზიას]], მილარე [[ინდოჩინეთი|ინდოჩინეთიშ ჩქონიშ]] ბჟადალ ნორთის. ლათინურო იჭარუაფუ: ''Myanmar'', ''Burma''. ზიტყვა „'''მიანმა'''“ (ბირმ. [[ფაილი:Myanma.svg|မြန်မာ|30px]]) შანენს „ჩქარს“, „მანგარს“ დო გინმაბუნუ ზიტყვა „'''მია'''–ს“: — ზურმუხტი. ქიანაშ მახორობაშ ედომუშამი ჯოხოდვალა რე [[ბირმალეფი]], მახორობაშ უმენტაშობა იჯოხოდვალუაფუ — „ბამათ“ (ბირმ. [[ფაილი:Bama.svg|ဗမာ|30px]]). 2010 წანაშ გჷმათუთას მიანმაქ დოთირუ ქიანაშ ჯოხოდვალა '''მიანმაშ ოკათე''', '''მიანმარიში ოკათე რესპუბლიკა'''–შა, თეწკჷმა ართო თირელქ იჸუ ქიანაშ სახენწჷფო გერბი დო შილაქ. == გეოგრაფია == მიანმა ოთანჯჷ [[ინდოეთი|ინდოეთის]] (1463 კმ) დო [[ბანგლადეში|ბანგლადეშის]] (193 კმ) ბჟადალშე, [[ჩინეთი]]ს (2185 კმ) ოორუე–ბჟაეიოლშე, [[ლაოსი|ლაოსის]] (235 კმ) ბჟაეიოლშე დო [[ტაილანდი|ტაილანდის]] (1800 კმ) ობჟათე–ბჟაეილშე. ობჟათეშე დო ობჟათე–ბჟადალშე ომძღჷ [[ბენგალიშ ჸუჯი]] დო [[მოუტამაშ ჸუჯი]] (მარტაბანი), დო ხოლო [[ანდამანიშ ზუღა]]. ქიანაშ ფართობი, გოხოლუაშ კოკეფწკჷმა ართო, რე 678 ვითოში კმ², წყარპიჯიშ ღოზიშ სიგინძა რე — 1930 კმ. === კლიმატი === მიანმარს უმენტაშო ტროპიკული დო სუბეკვატორული კლიმატი რე. გჷმირთუ სუმი სეზონი: * ლენჭყი (მესიშ ბოლოშე გჷმათუთაშ ბოლოშა); * მორგილე — (გჷმათუთაშ ბოლოშე ფურთუთაშ ოშქაშეშა); * დო ჩხე — (ფურთუთაშ ოშქაშეშე მესიშ ბოლოშა); [[ფაილი:MonStateMudon.jpg|thumb|left|შტატი მონი.]] ღურთუთას, თუთაშ ოშქაშე ტემპერატურა რე +24° С [[იანგონი|იანგონს]], +21° C [[მანდალაი|მანდალაის]], ზარხულს მაქსიმალური ტემპერატურა რე +41° C. გვალამ რაიონეფს უმოსო ჩხურუ რე (მაგალითო, შანიშ ლაკადას ზოთონჯიშ პერიოდის, სერით ტემპერატურაქ შილებე ნულს თუდო დიკინას), ღურთუთას, რზენეფს ტემპერატურა +15° С–შე მეტი ვარე. === ჰიდროლოგია === მიანმარიში თარი წყარმალუეფი ოდუდეს ეთმეჭოფუნა გვალეფს დო ინდოეთიშ ოკიანეშ ბასეინს ორხველჷნა. მინამარიშ უდიდაში წყარმალუეფი რე – [[ირავადი (წყარმალუ)|ირავადი]], [[მეკონგი (წყარმალუ)|მეკონგი]], [[სალუნი (წყარმალუ)|სალუნი]], [[სიტაუნი (წყარმალუ)|სიტაუნი]] დო [[ჩინდუნი (წყარმალუ)|ჩინდუნი]]. ტობეფი ბრელი რე, თინეფშე არძაშე უმოსი დიდი რე — [[ინლე (ტობა)|ტობა ინლე]] დო [[შანიშ ლაკადა]]. == ნანანოღა == მიანმარიშ ნანანოღა — ნოღა [[ნეიპიდო]] ([[მანდალაი (აკანი)|მანდალაიში ადმინისტრაციული აკანი]]), დორსხუაფილი რე გვალა [[პინამანა (გვალა)|პინამანაშ]] ბჟადალშე სუმ კოლომეტრიშე. == ადმინისტრაციული დორთუალა == [[ფაილი:Burma en.png|left|thumb|200px|მიანმარი]] მიანმარიშ 1974 წანაშ კონსტიტუციათ, ქიანა რე [[უნიტარული სახენწჷფო]]. ქიანა დორთილი რე 7 აკანო (ტაიინგი) დო 7 შტატო (პუი–ნე). აკანეფი დო შტატეფი ირთუ რაიონეფო (მიონე), ნამუთ რენა რსხილი ნოღეფი (მიო) დო ოფოტუეფი (გიმენრაიონეფი), ნამუთ აკმაართანა ნოღაშ კვარტალეფს (იაკვე) დო ოფოტუეფიშ ბუნას (ჩეიუა). == მახორობა == ქიანაშ მახორობა რე '''50 მლნ კოჩი''', მახორობაშ ეთნიკური აკოდგინალუა: [[ბირმალეფი]] — 68 %, [[შანეფი]] — 9 %, [[კარენეფი]] — 7 %, [[არაკანალეფი]] — 4 %, [[ჩინარეფი]] — 3 %, [[ინდოარეფი]] — 2 %, [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] — 2 %, შხვა — 5 %. == რელიგია == მიანმარი — მიარეკონფესიური ქიანა რე, მარა მახორობაშ უმენტაშობა ბუდისტეფი რენა ([[თერავადა]]შ სკოლა). მახორობაშ კონფესიური აკოდგინალუა: [[ბუდიზმი|ბუდისტეფი]] — 89 %, [[ქირსიანობა|ქირსიანეფი]] — 4 %, [[ისლამი|მუსულმანეფი]] — 4 %, [[ანიმიზმი|ანიმისტეფი]] — 1 %, შხვა — 2 %. ==კომენტარეფი== <references group="კომ."/> == რესურსეფი ინტერნეტის == * [http://www.mmtimes.com ოთარობე გიშმაშკუმალარი "მიანმარი თაიმსი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.irrawaddy.org/default.asp ზოხორინელი გიშმაშკუმალარი "ირავადი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.myanmar.gov.mm/ myanmar.gov.mm] * [https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html Chief of State and Cabinet Members] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120207173243/https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html |date=2012-02-07 }} * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/myanmar.htm Burma] from ''UCB Libraries GovPubs'' * [http://www.burmalibrary.org/ Online Burma/Myanmar Library: Classified and annotated links to more than 17,000 full-text documents on Burma/Myanmar] * [http://www.pbs.org/wnet/wideangle/episodes/eyes-of-the-storm/turning-points-in-burmese-history/5363/ Interactive timeline of turning points in Burmese history] [[კატეგორია:მიანმარი]] [[კატეგორია:აზიაშ ქიანეფი]] [[კატეგორია:ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ქიანეფი]] t5qzkwtbuxtr98z1hgcgikflymzdlid 252202 252201 2026-08-15T13:07:26Z Narazeni 826 252202 wikitext text/x-wiki {{Short description|სახენწჷფო ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიას}} {{redirect|ბირმა}} {{ინფოდაფა ქიანა| |ოდაბადური_ჯოხო = {{ubl|{{native name|my|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်|italics=off<wbr/>}}|{{small|{{translit|ფიიდაუსუ თაამაადა მიამა ნიანიეტო}}}}}} |ედომუშამი_ჯოხო = მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა |ოართე_ჯოხო =მიანმარი |შილა = Flag of Myanmar.svg |გერბი = State Seal of the Republic of the Union of Myanmar.svg |რუკა = Myanmar (orthographic projection).svg |ჰიმნი = {{lang-my|ကမ္ဘာမကျေ}}<br />{{transliteration|my|[[მიანმარიშ ჰიმნი|Kaba Ma Kyei]]}}<br />„ოქიანუშ დალიაშა“<br>{{center|[[ფაილი:U.S. Navy Band - Kaba Ma Kyei.oga]]}} |დევიზი = |ზოხორინალაშ თარიღი = |ოფიციალური_ნინეფი =[[ბირმული ნინა|ბირული]] |რეგიონალური_ნინეფი = {{hlist| [[კუკი-ჩინ ნინეფი|ჩინი]] | [[კაჩინური ნინა|კაჩინური]] | [[კარენულ ნინეფი|კარენული]] | [[ჭითაკარენულ ნინა|ჭითაკარენული]] | [[მონურ ნინა|მონური]] | [[არაკანულ ნინა|რახაინი]] | [[შანურ ნინა|შანური]]}} |ეთნიკური_ბუნეფი = {{unbulleted list | 68.78% [[ბირმალეფი]] | 6.69% [[კარენეფი]] | 4.61% [[არაკანეფი|რახაინეფი]] | 4.51% [[შანეფი (კათა)|შანეფი]] | 2.19% [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] | 2.09% [[ჩინეფი]] | 1.50% [[კაჩინეფი]] | 0.39% [[კაიეფი]] }} |ეთნიკური_ბუნეფი_წანა=2019<ref>{{cite web |url=https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |title=Overview of Myanmar's diversity |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163711/https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |title=ISP Myanmar talk shows |date=15 December 2020 |access-date=25 May 2024 |archive-date=10 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240510125921/https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |title=PonYate ethnic population dashboard |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163715/https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |url-status=live}}</ref> |რელიგია= {{#invoke:list|unbulleted|item_style=white-space:nowrap; | 87.9% [[ბუდიზმ მიანმარს|ბუდიზმი]]<ref>{{cite web |title=Myanmar's Constitution of 2008 |url=https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |website=constituteproject.org |access-date=29 October 2017 |archive-date=20 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160920113951/https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |url-status=live}}</ref> | 6.2% [[ქირსიანობა მიანმარს|ქირსიანობა]] | 4.3% [[ისლამ მიანმარს|ისლამი]] | 0.8% ოკათე რელიგია{{efn|მუნაჩემეფს ციტირებულ რე მუჭოთ [[ანიმიზმი]].}} | 0.5% [[ინდუიზმ მიანმარს|ინდუიზმი]] | 0.1% [[ვარელიგიურობა მიანმარს|ვა რელიგიურიn]] | 0.2% [[რელიგია მიანმარს|შხვა]] }} (2014) |ნანანოღა= [[ნაიფიიდო]]{{Efn|ოფიციალურო გჷმირაგადუაფუ „ნაი ფიი დო“}} |latd= |latm= |latNS= |longd= |longm= |longEW= |უდიდაში_ნოღა =[[იანგონი]]{{Efn|უწოხ ჩინებულ მუჭოთ „რანგუნი“}} |თარობაშ_ტიპი = [[უნიტარული სახენწჷფო|უნიტარულ]] [[ასამბლეაშე დუდიშულ რესპუბლიკა]] |ლიდერიშ_ტიპი_1 = [[მიანმარიშ პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_1 =[[მინ აუნ ჰლაინი]] |ლიდერიშ_ტიპი_2 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|პირველ ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_2 =[[ნიო სო]] |ლიდერიშ_ტიპი_3 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|მაჟირა ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_3 =[[ნან ნი ნი აიე]] |ლიდერიშ_ტიპი_4 = |ლიდერიშ_ჯოხო_4 = |სახენწჷფოშ ტიპი = |მიკოღანკუა = |ოფიციალური ჸოფირება 1 = |ოფიციალური თარიღი 1 = |ოფიციალური ჸოფირება 2 = |ოფიციალური თარიღი 2 = |ოფიციალური ჸოფირება 3 = |ოფიციალური თარიღი 3 = |ოფიციალური ჸოფირება 4 = |ოფიციალური თარიღი 4 = |რანგი_ფართობით = 39-ა |ფართობი =676,579 |წყარი_% =3.06 |ოეგებიე_მახორობა =55,770,232<ref>{{cite web |url=https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |title=The 2014 Myanmar Populations and Housing Census |access-date=29 May 2024 |archive-date=24 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200924221152/https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |url-status=live}}</ref> |ოეგებიე_მახორობა_რანგი =26-ა |მახორობა_ოეგებიეთ_წანას = 2022 |მახორობაშ_ცენზი = |მახორობაშ_ცენზი_წანას = |მახორობაშ_მეჭედალა = |მახორობაშ_მეჭედალა_რანგი = 127-ა |ედპ_ppp_წანა = 2025 |ედპ_ppp = {{რკება}} $273.200 მილიარდი<ref name="auto">{{cite web |title=World Economic Outlook Database , October 2025: Edition (Myanmar) |url=https://www.imf.org/en/publications/weo/issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |publisher=October, 14 2025 |language=en |access-date=31 December 2025 |archive-date=12 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012102316/https://www.imf.org/en/Publications/WEO/Issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |url-status=live }}</ref> |ედპ_ppp_რანგი = 64-ა |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე ={{რკება}} $4,950<ref name="auto"/> |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე_რანგი = 146-ა |აგი =0.609 |აგი_ტენდენცია ={{ძინა}} |აგი_კატეგორია = |აგი_რანგი =150-ა |აგი_წანა =2023 |ვალუტა= [[მიანმარული კიატი|მიანმარულ კიატი]] (K) |ვალუტაშ_კოდი =MMK |ქიანაშ_კოდი =MM |ბორჯიშ_ორტყაფუ = [[UTC+06:30]] [[მიანმარიშ სტანდარტულ ბორჯი|MMT]] |ზარხულიშ_ბორჯი = |cctld = [[.mm]] |ოტელეფონე_კოდი =[[+95]] |ოტელეფონე_კოდი_მეწურაფა= |სქოლიო= }} '''მიანმარი''' ვარ-და '''ბირმა''' (ედომუშამი ჯოხოდვალა – '''მიანმარიშ ოკათე რესპუბლიკა''') — სახენწჷფო [[ობჟათე-ბჟაეიოლი აზია|ობჟათე–ბჟაეიოლ აზიას]], მილარე [[ინდოჩინეთი|ინდოჩინეთიშ ჩქონიშ]] ბჟადალ ნორთის. ლათინურო იჭარუაფუ: ''Myanmar'', ''Burma''. ზიტყვა „'''მიანმა'''“ (ბირმ. [[ფაილი:Myanma.svg|မြန်မာ|30px]]) შანენს „ჩქარს“, „მანგარს“ დო გინმაბუნუ ზიტყვა „'''მია'''–ს“: — ზურმუხტი. ქიანაშ მახორობაშ ედომუშამი ჯოხოდვალა რე [[ბირმალეფი]], მახორობაშ უმენტაშობა იჯოხოდვალუაფუ — „ბამათ“ (ბირმ. [[ფაილი:Bama.svg|ဗမာ|30px]]). 2010 წანაშ გჷმათუთას მიანმაქ დოთირუ ქიანაშ ჯოხოდვალა '''მიანმაშ ოკათე''', '''მიანმარიში ოკათე რესპუბლიკა'''–შა, თეწკჷმა ართო თირელქ იჸუ ქიანაშ სახენწჷფო გერბი დო შილაქ. == გეოგრაფია == მიანმა ოთანჯჷ [[ინდოეთი|ინდოეთის]] (1463 კმ) დო [[ბანგლადეში|ბანგლადეშის]] (193 კმ) ბჟადალშე, [[ჩინეთი]]ს (2185 კმ) ოორუე–ბჟაეიოლშე, [[ლაოსი|ლაოსის]] (235 კმ) ბჟაეიოლშე დო [[ტაილანდი|ტაილანდის]] (1800 კმ) ობჟათე–ბჟაეილშე. ობჟათეშე დო ობჟათე–ბჟადალშე ომძღჷ [[ბენგალიშ ჸუჯი]] დო [[მოუტამაშ ჸუჯი]] (მარტაბანი), დო ხოლო [[ანდამანიშ ზუღა]]. ქიანაშ ფართობი, გოხოლუაშ კოკეფწკჷმა ართო, რე 678 ვითოში კმ², წყარპიჯიშ ღოზიშ სიგინძა რე — 1930 კმ. === კლიმატი === მიანმარს უმენტაშო ტროპიკული დო სუბეკვატორული კლიმატი რე. გჷმირთუ სუმი სეზონი: * ლენჭყი (მესიშ ბოლოშე გჷმათუთაშ ბოლოშა); * მორგილე — (გჷმათუთაშ ბოლოშე ფურთუთაშ ოშქაშეშა); * დო ჩხე — (ფურთუთაშ ოშქაშეშე მესიშ ბოლოშა); [[ფაილი:MonStateMudon.jpg|thumb|left|შტატი მონი.]] ღურთუთას, თუთაშ ოშქაშე ტემპერატურა რე +24° С [[იანგონი|იანგონს]], +21° C [[მანდალაი|მანდალაის]], ზარხულს მაქსიმალური ტემპერატურა რე +41° C. გვალამ რაიონეფს უმოსო ჩხურუ რე (მაგალითო, შანიშ ლაკადას ზოთონჯიშ პერიოდის, სერით ტემპერატურაქ შილებე ნულს თუდო დიკინას), ღურთუთას, რზენეფს ტემპერატურა +15° С–შე მეტი ვარე. === ჰიდროლოგია === მიანმარიში თარი წყარმალუეფი ოდუდეს ეთმეჭოფუნა გვალეფს დო ინდოეთიშ ოკიანეშ ბასეინს ორხველჷნა. მინამარიშ უდიდაში წყარმალუეფი რე – [[ირავადი (წყარმალუ)|ირავადი]], [[მეკონგი (წყარმალუ)|მეკონგი]], [[სალუნი (წყარმალუ)|სალუნი]], [[სიტაუნი (წყარმალუ)|სიტაუნი]] დო [[ჩინდუნი (წყარმალუ)|ჩინდუნი]]. ტობეფი ბრელი რე, თინეფშე არძაშე უმოსი დიდი რე — [[ინლე (ტობა)|ტობა ინლე]] დო [[შანიშ ლაკადა]]. == ნანანოღა == მიანმარიშ ნანანოღა — ნოღა [[ნეიპიდო]] ([[მანდალაი (აკანი)|მანდალაიში ადმინისტრაციული აკანი]]), დორსხუაფილი რე გვალა [[პინამანა (გვალა)|პინამანაშ]] ბჟადალშე სუმ კოლომეტრიშე. == ადმინისტრაციული დორთუალა == [[ფაილი:Burma en.png|left|thumb|200px|მიანმარი]] მიანმარიშ 1974 წანაშ კონსტიტუციათ, ქიანა რე [[უნიტარული სახენწჷფო]]. ქიანა დორთილი რე 7 აკანო (ტაიინგი) დო 7 შტატო (პუი–ნე). აკანეფი დო შტატეფი ირთუ რაიონეფო (მიონე), ნამუთ რენა რსხილი ნოღეფი (მიო) დო ოფოტუეფი (გიმენრაიონეფი), ნამუთ აკმაართანა ნოღაშ კვარტალეფს (იაკვე) დო ოფოტუეფიშ ბუნას (ჩეიუა). == მახორობა == ქიანაშ მახორობა რე '''50 მლნ კოჩი''', მახორობაშ ეთნიკური აკოდგინალუა: [[ბირმალეფი]] — 68 %, [[შანეფი]] — 9 %, [[კარენეფი]] — 7 %, [[არაკანალეფი]] — 4 %, [[ჩინარეფი]] — 3 %, [[ინდოარეფი]] — 2 %, [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] — 2 %, შხვა — 5 %. == რელიგია == მიანმარი — მიარეკონფესიური ქიანა რე, მარა მახორობაშ უმენტაშობა ბუდისტეფი რენა ([[თერავადა]]შ სკოლა). მახორობაშ კონფესიური აკოდგინალუა: [[ბუდიზმი|ბუდისტეფი]] — 89 %, [[ქირსიანობა|ქირსიანეფი]] — 4 %, [[ისლამი|მუსულმანეფი]] — 4 %, [[ანიმიზმი|ანიმისტეფი]] — 1 %, შხვა — 2 %. ==კომენტარეფი== <references group="კომ."/> == რესურსეფი ინტერნეტის == * [http://www.mmtimes.com ოთარობე გიშმაშკუმალარი "მიანმარი თაიმსი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.irrawaddy.org/default.asp ზოხორინელი გიშმაშკუმალარი "ირავადი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.myanmar.gov.mm/ myanmar.gov.mm] * [https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html Chief of State and Cabinet Members] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120207173243/https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html |date=2012-02-07 }} * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/myanmar.htm Burma] from ''UCB Libraries GovPubs'' * [http://www.burmalibrary.org/ Online Burma/Myanmar Library: Classified and annotated links to more than 17,000 full-text documents on Burma/Myanmar] * [http://www.pbs.org/wnet/wideangle/episodes/eyes-of-the-storm/turning-points-in-burmese-history/5363/ Interactive timeline of turning points in Burmese history] [[კატეგორია:მიანმარი]] [[კატეგორია:აზიაშ ქიანეფი]] [[კატეგორია:ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ქიანეფი]] 0p8eo9y55vk2wb9uwp0gw62bfis7evk 252203 252202 2026-08-15T13:19:43Z Narazeni 826 252203 wikitext text/x-wiki {{Short description|სახენწჷფო ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიას}} {{redirect|ბირმა}} {{ინფოდაფა ქიანა| |ოდაბადური_ჯოხო = {{ubl|{{native name|my|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်|italics=off<wbr/>}}|{{small|{{translit|ფიიდაუსუ თაამაადა მიამა ნიანიეტო}}}}}} |ედომუშამი_ჯოხო = მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა |ოართე_ჯოხო =მიანმარი |შილა = Flag of Myanmar.svg |გერბი = State Seal of the Republic of the Union of Myanmar.svg |რუკა = Myanmar (orthographic projection).svg |ჰიმნი = {{lang-my|ကမ္ဘာမကျေ}}<br />{{transliteration|my|[[მიანმარიშ ჰიმნი|Kaba Ma Kyei]]}}<br />„ოქიანუშ დალიაშა“<br>{{center|[[ფაილი:U.S. Navy Band - Kaba Ma Kyei.oga]]}} |დევიზი = |ზოხორინალაშ თარიღი = |ოფიციალური_ნინეფი =[[ბირმული ნინა|ბირული]] |რეგიონალური_ნინეფი = {{hlist| [[კუკი-ჩინ ნინეფი|ჩინი]] | [[კაჩინური ნინა|კაჩინური]] | [[კარენულ ნინეფი|კარენული]] | [[ჭითაკარენულ ნინა|ჭითაკარენული]] | [[მონურ ნინა|მონური]] | [[არაკანულ ნინა|რახაინი]] | [[შანურ ნინა|შანური]]}} |ეთნიკური_ბუნეფი = {{unbulleted list | 68.78% [[ბირმალეფი]] | 6.69% [[კარენეფი]] | 4.61% [[არაკანეფი|რახაინეფი]] | 4.51% [[შანეფი (კათა)|შანეფი]] | 2.19% [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] | 2.09% [[ჩინეფი]] | 1.50% [[კაჩინეფი]] | 0.39% [[კაიეფი]] }} |ეთნიკური_ბუნეფი_წანა=2019<ref>{{cite web |url=https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |title=Overview of Myanmar's diversity |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163711/https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |title=ISP Myanmar talk shows |date=15 December 2020 |access-date=25 May 2024 |archive-date=10 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240510125921/https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |title=PonYate ethnic population dashboard |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163715/https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |url-status=live}}</ref> |რელიგია= {{#invoke:list|unbulleted|item_style=white-space:nowrap; | 87.9% [[ბუდიზმ მიანმარს|ბუდიზმი]]<ref>{{cite web |title=Myanmar's Constitution of 2008 |url=https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |website=constituteproject.org |access-date=29 October 2017 |archive-date=20 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160920113951/https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |url-status=live}}</ref> | 6.2% [[ქირსიანობა მიანმარს|ქირსიანობა]] | 4.3% [[ისლამ მიანმარს|ისლამი]] | 0.8% ოკათე რელიგია{{efn|მუნაჩემეფს ციტირებულ რე მუჭოთ [[ანიმიზმი]].}} | 0.5% [[ინდუიზმ მიანმარს|ინდუიზმი]] | 0.1% [[ვარელიგიურობა მიანმარს|ვა რელიგიური]] | 0.2% [[რელიგია მიანმარს|შხვა]] }} (2014) |ნანანოღა= [[ნაიფიიდო]]{{Efn|ოფიციალურო გჷმირაგადუაფუ „ნაი ფიი დო“}} |latd= |latm= |latNS= |longd= |longm= |longEW= |უდიდაში_ნოღა =[[იანგონი]]{{Efn|უწოხ ჩინებულ მუჭოთ „რანგუნი“}} |თარობაშ_ტიპი = [[უნიტარული სახენწჷფო|უნიტარულ]] [[ასამბლეაშე დუდიშულ რესპუბლიკა]] |ლიდერიშ_ტიპი_1 = [[მიანმარიშ პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_1 =[[მინ აუნ ჰლაინი]] |ლიდერიშ_ტიპი_2 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|პირველ ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_2 =[[ნიო სო]] |ლიდერიშ_ტიპი_3 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|მაჟირა ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_3 =[[ნან ნი ნი აიე]] |ლიდერიშ_ტიპი_4 = |ლიდერიშ_ჯოხო_4 = |სახენწჷფოშ ტიპი = |მიკოღანკუა = |ოფიციალური ჸოფირება 1 = |ოფიციალური თარიღი 1 = |ოფიციალური ჸოფირება 2 = |ოფიციალური თარიღი 2 = |ოფიციალური ჸოფირება 3 = |ოფიციალური თარიღი 3 = |ოფიციალური ჸოფირება 4 = |ოფიციალური თარიღი 4 = |რანგი_ფართობით = 39-ა |ფართობი =676,579 |წყარი_% =3.06 |ოეგებიე_მახორობა =55,770,232<ref>{{cite web |url=https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |title=The 2014 Myanmar Populations and Housing Census |access-date=29 May 2024 |archive-date=24 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200924221152/https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |url-status=live}}</ref> |ოეგებიე_მახორობა_რანგი =26-ა |მახორობა_ოეგებიეთ_წანას = 2022 |მახორობაშ_ცენზი = |მახორობაშ_ცენზი_წანას = |მახორობაშ_მეჭედალა = |მახორობაშ_მეჭედალა_რანგი = 127-ა |ედპ_ppp_წანა = 2025 |ედპ_ppp = {{რკება}} $273.200 მილიარდი<ref name="auto">{{cite web |title=World Economic Outlook Database , October 2025: Edition (Myanmar) |url=https://www.imf.org/en/publications/weo/issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |publisher=October, 14 2025 |language=en |access-date=31 December 2025 |archive-date=12 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012102316/https://www.imf.org/en/Publications/WEO/Issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |url-status=live }}</ref> |ედპ_ppp_რანგი = 64-ა |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე ={{რკება}} $4,950<ref name="auto"/> |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე_რანგი = 146-ა |აგი =0.609 |აგი_ტენდენცია ={{ძინა}} |აგი_კატეგორია = |აგი_რანგი =150-ა |აგი_წანა =2023 |ვალუტა= [[მიანმარული კიატი|მიანმარულ კიატი]] (K) |ვალუტაშ_კოდი =MMK |ქიანაშ_კოდი =MM |ბორჯიშ_ორტყაფუ = [[UTC+06:30]] [[მიანმარიშ სტანდარტულ ბორჯი|MMT]] |ზარხულიშ_ბორჯი = |cctld = [[.mm]] |ოტელეფონე_კოდი =[[+95]] |ოტელეფონე_კოდი_მეწურაფა= |სქოლიო= }} {{სპეცსიმბოლოეფი|ბირმული}} '''მიანმარი''' ვარ-და '''ბირმა''' (ედომუშამი ჯოხოდვალა – '''მიანმარიშ ოკათე რესპუბლიკა''') — სახენწჷფო [[ობჟათე-ბჟაეიოლი აზია|ობჟათე–ბჟაეიოლ აზიას]], მილარე [[ინდოჩინეთი|ინდოჩინეთიშ ჩქონიშ]] ბჟადალ ნორთის. ლათინურო იჭარუაფუ: ''Myanmar'', ''Burma''. ზიტყვა „'''მიანმა'''“ (ბირმ. [[ფაილი:Myanma.svg|မြန်မာ|30px]]) შანენს „ჩქარს“, „მანგარს“ დო გინმაბუნუ ზიტყვა „'''მია'''–ს“: — ზურმუხტი. ქიანაშ მახორობაშ ედომუშამი ჯოხოდვალა რე [[ბირმალეფი]], მახორობაშ უმენტაშობა იჯოხოდვალუაფუ — „ბამათ“ (ბირმ. [[ფაილი:Bama.svg|ဗမာ|30px]]). 2010 წანაშ გჷმათუთას მიანმაქ დოთირუ ქიანაშ ჯოხოდვალა '''მიანმაშ ოკათე''', '''მიანმარიში ოკათე რესპუბლიკა'''–შა, თეწკჷმა ართო თირელქ იჸუ ქიანაშ სახენწჷფო გერბი დო შილაქ. == გეოგრაფია == მიანმა ოთანჯჷ [[ინდოეთი|ინდოეთის]] (1463 კმ) დო [[ბანგლადეში|ბანგლადეშის]] (193 კმ) ბჟადალშე, [[ჩინეთი]]ს (2185 კმ) ოორუე–ბჟაეიოლშე, [[ლაოსი|ლაოსის]] (235 კმ) ბჟაეიოლშე დო [[ტაილანდი|ტაილანდის]] (1800 კმ) ობჟათე–ბჟაეილშე. ობჟათეშე დო ობჟათე–ბჟადალშე ომძღჷ [[ბენგალიშ ჸუჯი]] დო [[მოუტამაშ ჸუჯი]] (მარტაბანი), დო ხოლო [[ანდამანიშ ზუღა]]. ქიანაშ ფართობი, გოხოლუაშ კოკეფწკჷმა ართო, რე 678 ვითოში კმ², წყარპიჯიშ ღოზიშ სიგინძა რე — 1930 კმ. === კლიმატი === მიანმარს უმენტაშო ტროპიკული დო სუბეკვატორული კლიმატი რე. გჷმირთუ სუმი სეზონი: * ლენჭყი (მესიშ ბოლოშე გჷმათუთაშ ბოლოშა); * მორგილე — (გჷმათუთაშ ბოლოშე ფურთუთაშ ოშქაშეშა); * დო ჩხე — (ფურთუთაშ ოშქაშეშე მესიშ ბოლოშა); [[ფაილი:MonStateMudon.jpg|thumb|left|შტატი მონი.]] ღურთუთას, თუთაშ ოშქაშე ტემპერატურა რე +24° С [[იანგონი|იანგონს]], +21° C [[მანდალაი|მანდალაის]], ზარხულს მაქსიმალური ტემპერატურა რე +41° C. გვალამ რაიონეფს უმოსო ჩხურუ რე (მაგალითო, შანიშ ლაკადას ზოთონჯიშ პერიოდის, სერით ტემპერატურაქ შილებე ნულს თუდო დიკინას), ღურთუთას, რზენეფს ტემპერატურა +15° С–შე მეტი ვარე. === ჰიდროლოგია === მიანმარიში თარი წყარმალუეფი ოდუდეს ეთმეჭოფუნა გვალეფს დო ინდოეთიშ ოკიანეშ ბასეინს ორხველჷნა. მინამარიშ უდიდაში წყარმალუეფი რე – [[ირავადი (წყარმალუ)|ირავადი]], [[მეკონგი (წყარმალუ)|მეკონგი]], [[სალუნი (წყარმალუ)|სალუნი]], [[სიტაუნი (წყარმალუ)|სიტაუნი]] დო [[ჩინდუნი (წყარმალუ)|ჩინდუნი]]. ტობეფი ბრელი რე, თინეფშე არძაშე უმოსი დიდი რე — [[ინლე (ტობა)|ტობა ინლე]] დო [[შანიშ ლაკადა]]. == ნანანოღა == მიანმარიშ ნანანოღა — ნოღა [[ნეიპიდო]] ([[მანდალაი (აკანი)|მანდალაიში ადმინისტრაციული აკანი]]), დორსხუაფილი რე გვალა [[პინამანა (გვალა)|პინამანაშ]] ბჟადალშე სუმ კოლომეტრიშე. == ადმინისტრაციული დორთუალა == [[ფაილი:Burma en.png|left|thumb|200px|მიანმარი]] მიანმარიშ 1974 წანაშ კონსტიტუციათ, ქიანა რე [[უნიტარული სახენწჷფო]]. ქიანა დორთილი რე 7 აკანო (ტაიინგი) დო 7 შტატო (პუი–ნე). აკანეფი დო შტატეფი ირთუ რაიონეფო (მიონე), ნამუთ რენა რსხილი ნოღეფი (მიო) დო ოფოტუეფი (გიმენრაიონეფი), ნამუთ აკმაართანა ნოღაშ კვარტალეფს (იაკვე) დო ოფოტუეფიშ ბუნას (ჩეიუა). == მახორობა == ქიანაშ მახორობა რე '''50 მლნ კოჩი''', მახორობაშ ეთნიკური აკოდგინალუა: [[ბირმალეფი]] — 68 %, [[შანეფი]] — 9 %, [[კარენეფი]] — 7 %, [[არაკანალეფი]] — 4 %, [[ჩინარეფი]] — 3 %, [[ინდოარეფი]] — 2 %, [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] — 2 %, შხვა — 5 %. == რელიგია == მიანმარი — მიარეკონფესიური ქიანა რე, მარა მახორობაშ უმენტაშობა ბუდისტეფი რენა ([[თერავადა]]შ სკოლა). მახორობაშ კონფესიური აკოდგინალუა: [[ბუდიზმი|ბუდისტეფი]] — 89 %, [[ქირსიანობა|ქირსიანეფი]] — 4 %, [[ისლამი|მუსულმანეფი]] — 4 %, [[ანიმიზმი|ანიმისტეფი]] — 1 %, შხვა — 2 %. ==კომენტარეფი== <references group="კომ."/> == რესურსეფი ინტერნეტის == * [http://www.mmtimes.com ოთარობე გიშმაშკუმალარი "მიანმარი თაიმსი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.irrawaddy.org/default.asp ზოხორინელი გიშმაშკუმალარი "ირავადი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.myanmar.gov.mm/ myanmar.gov.mm] * [https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html Chief of State and Cabinet Members] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120207173243/https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html |date=2012-02-07 }} * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/myanmar.htm Burma] from ''UCB Libraries GovPubs'' * [http://www.burmalibrary.org/ Online Burma/Myanmar Library: Classified and annotated links to more than 17,000 full-text documents on Burma/Myanmar] * [http://www.pbs.org/wnet/wideangle/episodes/eyes-of-the-storm/turning-points-in-burmese-history/5363/ Interactive timeline of turning points in Burmese history] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მიანმარი]] [[კატეგორია:აზიაშ ქიანეფი]] [[კატეგორია:ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ქიანეფი]] fd0ch8ve9s65mx6h3g4zg8yfl4csw27 252204 252203 2026-08-15T13:51:25Z Narazeni 826 252204 wikitext text/x-wiki {{Short description|სახენწჷფო ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიას}} {{redirect|ბირმა}} {{ინფოდაფა ქიანა| |ოდაბადური_ჯოხო = {{ubl|{{native name|my|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်|italics=off<wbr/>}}|{{small|{{translit|ფიიდაუსუ თაამაადა მიამა ნიანიეტო}}}}}} |ედომუშამი_ჯოხო = მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა |ოართე_ჯოხო =მიანმარი |შილა = Flag of Myanmar.svg |გერბი = State Seal of the Republic of the Union of Myanmar.svg |რუკა = Myanmar (orthographic projection).svg |ჰიმნი = {{lang-my|ကမ္ဘာမကျေ}}<br />{{transliteration|my|[[მიანმარიშ ჰიმნი|Kaba Ma Kyei]]}}<br />„ოქიანუშ დალიაშა“<br>{{center|[[ფაილი:U.S. Navy Band - Kaba Ma Kyei.oga]]}} |დევიზი = |ზოხორინალაშ თარიღი = |ოფიციალური_ნინეფი =[[ბირმული ნინა|ბირული]] |რეგიონალური_ნინეფი = {{hlist| [[კუკი-ჩინ ნინეფი|ჩინი]] | [[კაჩინური ნინა|კაჩინური]] | [[კარენულ ნინეფი|კარენული]] | [[ჭითაკარენულ ნინა|ჭითაკარენული]] | [[მონურ ნინა|მონური]] | [[არაკანულ ნინა|რახაინი]] | [[შანურ ნინა|შანური]]}} |ეთნიკური_ბუნეფი = {{unbulleted list | 68.78% [[ბირმალეფი]] | 6.69% [[კარენეფი]] | 4.61% [[არაკანეფი|რახაინეფი]] | 4.51% [[შანეფი (კათა)|შანეფი]] | 2.19% [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] | 2.09% [[ჩინეფი]] | 1.50% [[კაჩინეფი]] | 0.39% [[კაიეფი]] }} |ეთნიკური_ბუნეფი_წანა=2019<ref>{{cite web |url=https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |title=Overview of Myanmar's diversity |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163711/https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |title=ISP Myanmar talk shows |date=15 December 2020 |access-date=25 May 2024 |archive-date=10 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240510125921/https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |title=PonYate ethnic population dashboard |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163715/https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |url-status=live}}</ref> |რელიგია= {{#invoke:list|unbulleted|item_style=white-space:nowrap; | 87.9% [[ბუდიზმ მიანმარს|ბუდიზმი]]<ref>{{cite web |title=Myanmar's Constitution of 2008 |url=https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |website=constituteproject.org |access-date=29 October 2017 |archive-date=20 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160920113951/https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |url-status=live}}</ref> | 6.2% [[ქირსიანობა მიანმარს|ქირსიანობა]] | 4.3% [[ისლამ მიანმარს|ისლამი]] | 0.8% ოკათე რელიგია{{efn|მუნაჩემეფს ციტირებულ რე მუჭოთ [[ანიმიზმი]].}} | 0.5% [[ინდუიზმ მიანმარს|ინდუიზმი]] | 0.1% [[ვარელიგიურობა მიანმარს|ვა რელიგიური]] | 0.2% [[რელიგია მიანმარს|შხვა]] }} (2014) |ნანანოღა= [[ნაიფიიდო]]{{Efn|ოფიციალურო გჷმირაგადუაფუ „ნაი ფიი დო“}} |latd= |latm= |latNS= |longd= |longm= |longEW= |უდიდაში_ნოღა =[[იანგონი]]{{Efn|უწოხ ჩინებულ მუჭოთ „რანგუნი“}} |თარობაშ_ტიპი = [[უნიტარული სახენწჷფო|უნიტარულ]] [[ასამბლეაშე დუდიშულ რესპუბლიკა]] |ლიდერიშ_ტიპი_1 = [[მიანმარიშ პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_1 =[[მინ აუნ ჰლაინი]] |ლიდერიშ_ტიპი_2 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|პირველ ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_2 =[[ნიო სო]] |ლიდერიშ_ტიპი_3 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|მაჟირა ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_3 =[[ნან ნი ნი აიე]] |ლიდერიშ_ტიპი_4 = |ლიდერიშ_ჯოხო_4 = |სახენწჷფოშ ტიპი = |მიკოღანკუა = |ოფიციალური ჸოფირება 1 = |ოფიციალური თარიღი 1 = |ოფიციალური ჸოფირება 2 = |ოფიციალური თარიღი 2 = |ოფიციალური ჸოფირება 3 = |ოფიციალური თარიღი 3 = |ოფიციალური ჸოფირება 4 = |ოფიციალური თარიღი 4 = |რანგი_ფართობით = 39-ა |ფართობი =676,579 |წყარი_% =3.06 |ოეგებიე_მახორობა =55,770,232<ref>{{cite web |url=https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |title=The 2014 Myanmar Populations and Housing Census |access-date=29 May 2024 |archive-date=24 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200924221152/https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |url-status=live}}</ref> |ოეგებიე_მახორობა_რანგი =26-ა |მახორობა_ოეგებიეთ_წანას = 2022 |მახორობაშ_ცენზი = |მახორობაშ_ცენზი_წანას = |მახორობაშ_მეჭედალა = |მახორობაშ_მეჭედალა_რანგი = 127-ა |ედპ_ppp_წანა = 2025 |ედპ_ppp = {{რკება}} $273.200 მილიარდი<ref name="auto">{{cite web |title=World Economic Outlook Database , October 2025: Edition (Myanmar) |url=https://www.imf.org/en/publications/weo/issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |publisher=October, 14 2025 |language=en |access-date=31 December 2025 |archive-date=12 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012102316/https://www.imf.org/en/Publications/WEO/Issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |url-status=live }}</ref> |ედპ_ppp_რანგი = 64-ა |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე ={{რკება}} $4,950<ref name="auto"/> |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე_რანგი = 146-ა |აგი =0.609 |აგი_ტენდენცია ={{ძინა}} |აგი_კატეგორია = |აგი_რანგი =150-ა |აგი_წანა =2023 |ვალუტა= [[მიანმარული კიატი|მიანმარულ კიატი]] (K) |ვალუტაშ_კოდი =MMK |ქიანაშ_კოდი =MM |ბორჯიშ_ორტყაფუ = [[UTC+06:30]] [[მიანმარიშ სტანდარტულ ბორჯი|MMT]] |ზარხულიშ_ბორჯი = |cctld = [[.mm]] |ოტელეფონე_კოდი =[[+95]] |ოტელეფონე_კოდი_მეწურაფა= |სქოლიო= }} {{სპეცსიმბოლოეფი|ბირმული}} '''მიანმარი''' ({{Lang-my|မြန်မာ}}), ოფიციალურო '''მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა''' ({{lang-my|ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်}}) დო თაშნეშე ჩინებულ რე მუჭოთ '''ბირმა''' (ოფიციალურ ინგლისურ ჯოხოდვალა 1989 წანაშახ) — [[სახენწჷფო]] [[ობჟათე-ბჟაეიოლი აზია|ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ]] ოორუე-ბჟადალშე. ფართობიშ მეჯინათ არძაშ უკაბეტაშ ქიანა რე ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ მატერიკულ ნორთის დო მახორობაშ მუდანობა დოხოლაფირო 55 მილიონ ადამიერს აკამდგინან. ოორუე-ბჟადალშე უხურგანს [[ინდოეთი|ინდოეთ]] დო [[ბანგლადეში]], ოორუე-ბჟაეიოლშე — [[ჩინეთი]], ბჟაეიოლშე დო ობჟათე ბჟაეიოლშე — [[ლაოსი|ლაოს]] დო [[ტაილანდი]], ობჟათეშე დო ობჟათე-ბჟადალშე ომძღჷ [[ანდამანიშ ზუღა]] დო [[ბენგალიშ ჸუჯი]]. ქიანაშ ნანანოღა რე [[ნაიფიიდო]], მარა [[მიანმარიშ ნოღეფიშ ერკებული|უკაბეტაშ ნოღა]] რე [[იანგონი]] (ჸოფირ რანგუნი). ორდოიან ცივილიზაციეფ თე ტერიტორიას იკათუანდჷ ტიბეტურ-ბირმულ ნინაშა მორაგადე [[პიუშ ნოღა-სახელმწჷფოეფი|პიუშ ნოღა-სახენწჷფოეფს]] [[ჟიმოლენ მიანმარი|ჟიმოლენ მიანმარს]] დო [[მონიშ ომაფეეფი|მონიშ ომაფეეფს]] [[თუდოლენ მიანმარი|თუდოლენ მიანმარს]].<ref>{{cite book |title=Early civilizations of Southeast Asia |publisher=Altamira Press |author=O'Reilly, Dougald JW |year=2007 |location=United Kingdom |isbn=978-0-7591-0279-8}}</ref> [[IX ოშწანურა]]ს, [[ბირმალეფი|ბირმალეფქ]] გემშართეს ჟიმოლენ [[ირავადი (წყარმალუ)|ირავადიშ]] ლეხერშა დო [[პაგანიშ ომაფე|პაგანიშ ომაფეშ]] დორსხუაფაშ უკული (1050-იან წანეფს), [[ბირმული ნინა|ბირმულ ნინა]], [[მიანმარიშ კულტურა|კულტურა]] და [[თერავადა|თერავადულ ბუდიზმი]] ჭიე-ჭიეთ დომინანტურო გჷნირთუ ქიანას. პაგანიშ ომაფე [[მონღოლეფიშ მინოკათუა ბირმაშა|მონღოლეფიშ მინოკათუაშ]] შედეგო ქუდანთხჷ დო ანდა მალიმორ სახენწჷფოქ გიჭყჷ. [[XVI ოშწანურა]]ს, [[ტაუნგუშ დინასტია|ტაუნგუშ დინასტიაშით]] აკოკათელ ქიანა, კუნტახანიშ ბორჯით, [[ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ისტორიაობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ისტორიას]] უკაბეტაშ იმპერიათ გჷნირთუ. [[XIX ოშწანურა]]შ დაჭყაფუს [[კონბაუნგიშ დინასტია]] გამაგენდჷ ტერიტორიას, ნამუთ იკათუანდჷ თეხანურ მიანმარს დო თაშნეშე კუნტა ხანით აკონტროლენდჷ [[ასამიშ ომაფე|ასამს]], [[ლუშაიშ გვალეფი|ლუშაიშ გვალეფს]] დო [[მანიპურიშ ომაფე]]ს. ბრიტანეთიშ [[ინდოეთიშ კომპანია|ბჟაეიოლ ინდოეთიშ კომპანიაქ]] მიანმარიშ ადმინისტრაციაშა კონტროლ XIX ოშწანურას, სუმ [[ინგლის-ბირმულ ლჷმა|ინგლის-ბირმულ ლჷმაშ]] შედეგო მიპალჷ დო ქიანაქ [[ბირმაშ ბრიტანულ გამაგალა|ბრიტანულ კოლონიათ]] გჷნირთუ. კუნტახანურ [[ბირმაშ ოკუპაცია იაპონიაშით|იაპონურ ოკუპაციაშ]] უკული, მორსხუეეფქ მიანმარ დირთინუეს. [[1948]] წანას, მიანმარქ [[ბირმაშ ზოხრინალაშ აქტი 1947|ბირმაშ ზოხორინალაშ აქტიშ]] პიჯალეფით [[მიანმარიშ ზოხორინალაშ დღა|ზოხორინალა]] გჷმაცხადუ. 2010 წანაშ გჷმათუთას მიანმაქ დოთირუ ქიანაშ ჯოხოდვალა '''მიანმაშ ოკათე''', '''მიანმარიში ოკათე რესპუბლიკა'''–შა, თეწკჷმა ართო თირელქ იჸუ ქიანაშ სახენწჷფო გერბი დო შილაქ. == გეოგრაფია == მიანმა ოთანჯჷ [[ინდოეთი|ინდოეთის]] (1463 კმ) დო [[ბანგლადეში|ბანგლადეშის]] (193 კმ) ბჟადალშე, [[ჩინეთი]]ს (2185 კმ) ოორუე–ბჟაეიოლშე, [[ლაოსი|ლაოსის]] (235 კმ) ბჟაეიოლშე დო [[ტაილანდი|ტაილანდის]] (1800 კმ) ობჟათე–ბჟაეილშე. ობჟათეშე დო ობჟათე–ბჟადალშე ომძღჷ [[ბენგალიშ ჸუჯი]] დო [[მოუტამაშ ჸუჯი]] (მარტაბანი), დო ხოლო [[ანდამანიშ ზუღა]]. ქიანაშ ფართობი, გოხოლუაშ კოკეფწკჷმა ართო, რე 678 ვითოში კმ², წყარპიჯიშ ღოზიშ სიგინძა რე — 1930 კმ. === კლიმატი === მიანმარს უმენტაშო ტროპიკული დო სუბეკვატორული კლიმატი რე. გჷმირთუ სუმი სეზონი: * ლენჭყი (მესიშ ბოლოშე გჷმათუთაშ ბოლოშა); * მორგილე — (გჷმათუთაშ ბოლოშე ფურთუთაშ ოშქაშეშა); * დო ჩხე — (ფურთუთაშ ოშქაშეშე მესიშ ბოლოშა); [[ფაილი:MonStateMudon.jpg|thumb|left|შტატი მონი.]] ღურთუთას, თუთაშ ოშქაშე ტემპერატურა რე +24° С [[იანგონი|იანგონს]], +21° C [[მანდალაი|მანდალაის]], ზარხულს მაქსიმალური ტემპერატურა რე +41° C. გვალამ რაიონეფს უმოსო ჩხურუ რე (მაგალითო, შანიშ ლაკადას ზოთონჯიშ პერიოდის, სერით ტემპერატურაქ შილებე ნულს თუდო დიკინას), ღურთუთას, რზენეფს ტემპერატურა +15° С–შე მეტი ვარე. === ჰიდროლოგია === მიანმარიში თარი წყარმალუეფი ოდუდეს ეთმეჭოფუნა გვალეფს დო ინდოეთიშ ოკიანეშ ბასეინს ორხველჷნა. მინამარიშ უდიდაში წყარმალუეფი რე – [[ირავადი (წყარმალუ)|ირავადი]], [[მეკონგი (წყარმალუ)|მეკონგი]], [[სალუნი (წყარმალუ)|სალუნი]], [[სიტაუნი (წყარმალუ)|სიტაუნი]] დო [[ჩინდუნი (წყარმალუ)|ჩინდუნი]]. ტობეფი ბრელი რე, თინეფშე არძაშე უმოსი დიდი რე — [[ინლე (ტობა)|ტობა ინლე]] დო [[შანიშ ლაკადა]]. == ნანანოღა == მიანმარიშ ნანანოღა — ნოღა [[ნეიპიდო]] ([[მანდალაი (აკანი)|მანდალაიში ადმინისტრაციული აკანი]]), დორსხუაფილი რე გვალა [[პინამანა (გვალა)|პინამანაშ]] ბჟადალშე სუმ კოლომეტრიშე. == ადმინისტრაციული დორთუალა == [[ფაილი:Burma en.png|left|thumb|200px|მიანმარი]] მიანმარიშ 1974 წანაშ კონსტიტუციათ, ქიანა რე [[უნიტარული სახენწჷფო]]. ქიანა დორთილი რე 7 აკანო (ტაიინგი) დო 7 შტატო (პუი–ნე). აკანეფი დო შტატეფი ირთუ რაიონეფო (მიონე), ნამუთ რენა რსხილი ნოღეფი (მიო) დო ოფოტუეფი (გიმენრაიონეფი), ნამუთ აკმაართანა ნოღაშ კვარტალეფს (იაკვე) დო ოფოტუეფიშ ბუნას (ჩეიუა). == მახორობა == ქიანაშ მახორობა რე '''50 მლნ კოჩი''', მახორობაშ ეთნიკური აკოდგინალუა: [[ბირმალეფი]] — 68 %, [[შანეფი]] — 9 %, [[კარენეფი]] — 7 %, [[არაკანალეფი]] — 4 %, [[ჩინარეფი]] — 3 %, [[ინდოარეფი]] — 2 %, [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] — 2 %, შხვა — 5 %. == რელიგია == მიანმარი — მიარეკონფესიური ქიანა რე, მარა მახორობაშ უმენტაშობა ბუდისტეფი რენა ([[თერავადა]]შ სკოლა). მახორობაშ კონფესიური აკოდგინალუა: [[ბუდიზმი|ბუდისტეფი]] — 89 %, [[ქირსიანობა|ქირსიანეფი]] — 4 %, [[ისლამი|მუსულმანეფი]] — 4 %, [[ანიმიზმი|ანიმისტეფი]] — 1 %, შხვა — 2 %. ==კომენტარეფი== <references group="კომ."/> == რესურსეფი ინტერნეტის == * [http://www.mmtimes.com ოთარობე გიშმაშკუმალარი "მიანმარი თაიმსი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.irrawaddy.org/default.asp ზოხორინელი გიშმაშკუმალარი "ირავადი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.myanmar.gov.mm/ myanmar.gov.mm] * [https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html Chief of State and Cabinet Members] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120207173243/https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html |date=2012-02-07 }} * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/myanmar.htm Burma] from ''UCB Libraries GovPubs'' * [http://www.burmalibrary.org/ Online Burma/Myanmar Library: Classified and annotated links to more than 17,000 full-text documents on Burma/Myanmar] * [http://www.pbs.org/wnet/wideangle/episodes/eyes-of-the-storm/turning-points-in-burmese-history/5363/ Interactive timeline of turning points in Burmese history] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მიანმარი]] [[კატეგორია:აზიაშ ქიანეფი]] [[კატეგორია:ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ქიანეფი]] 822sv3oi5tu4q09vqejttyqnk5ls7zp 252205 252204 2026-08-15T13:57:06Z Narazeni 826 252205 wikitext text/x-wiki {{Short description|სახენწჷფო ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიას}} {{redirect|ბირმა}} {{ინფოდაფა ქიანა| |ოდაბადური_ჯოხო = {{ubl|{{native name|my|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်|italics=off<wbr/>}}|{{small|{{translit|ფიიდაუსუ თაამაადა მიამა ნიანიეტო}}}}}} |ედომუშამი_ჯოხო = მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა |ოართე_ჯოხო =მიანმარი |შილა = Flag of Myanmar.svg |გერბი = State Seal of the Republic of the Union of Myanmar.svg |რუკა = Myanmar (orthographic projection).svg |ჰიმნი = {{lang-my|ကမ္ဘာမကျေ}}<br />{{transliteration|my|[[მიანმარიშ ჰიმნი|Kaba Ma Kyei]]}}<br />„ოქიანუშ დალიაშა“<br>{{center|[[ფაილი:U.S. Navy Band - Kaba Ma Kyei.oga]]}} |დევიზი = |ზოხორინალაშ თარიღი = |ოფიციალური_ნინეფი =[[ბირმული ნინა|ბირული]] |რეგიონალური_ნინეფი = {{hlist| [[კუკი-ჩინ ნინეფი|ჩინი]] | [[კაჩინური ნინა|კაჩინური]] | [[კარენულ ნინეფი|კარენული]] | [[ჭითაკარენულ ნინა|ჭითაკარენული]] | [[მონურ ნინა|მონური]] | [[არაკანულ ნინა|რახაინი]] | [[შანურ ნინა|შანური]]}} |ეთნიკური_ბუნეფი = {{unbulleted list | 68.78% [[ბირმალეფი]] | 6.69% [[კარენეფი]] | 4.61% [[არაკანეფი|რახაინეფი]] | 4.51% [[შანეფი|შანეფი]] | 2.19% [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] | 2.09% [[ჩინეფი]] | 1.50% [[კაჩინეფი]] | 0.39% [[კაიეფი]] }} |ეთნიკური_ბუნეფი_წანა=2019<ref>{{cite web |url=https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |title=Overview of Myanmar's diversity |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163711/https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |title=ISP Myanmar talk shows |date=15 December 2020 |access-date=25 May 2024 |archive-date=10 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240510125921/https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |title=PonYate ethnic population dashboard |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163715/https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |url-status=live}}</ref> |რელიგია= {{#invoke:list|unbulleted|item_style=white-space:nowrap; | 87.9% [[ბუდიზმ მიანმარს|ბუდიზმი]]<ref>{{cite web |title=Myanmar's Constitution of 2008 |url=https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |website=constituteproject.org |access-date=29 October 2017 |archive-date=20 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160920113951/https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |url-status=live}}</ref> | 6.2% [[ქირსიანობა მიანმარს|ქირსიანობა]] | 4.3% [[ისლამ მიანმარს|ისლამი]] | 0.8% ოკათე რელიგია{{efn|მუნაჩემეფს ციტირებულ რე მუჭოთ [[ანიმიზმი]].}} | 0.5% [[ინდუიზმ მიანმარს|ინდუიზმი]] | 0.1% [[ვარელიგიურობა მიანმარს|ვა რელიგიური]] | 0.2% [[რელიგია მიანმარს|შხვა]] }} (2014) |ნანანოღა= [[ნაიფიიდო]]{{Efn|ოფიციალურო გჷმირაგადუაფუ „ნაი ფიი დო“}} |latd= |latm= |latNS= |longd= |longm= |longEW= |უდიდაში_ნოღა =[[იანგონი]]{{Efn|უწოხ ჩინებულ მუჭოთ „რანგუნი“}} |თარობაშ_ტიპი = [[უნიტარული სახენწჷფო|უნიტარულ]] [[ასამბლეაშე დუდიშულ რესპუბლიკა]] |ლიდერიშ_ტიპი_1 = [[მიანმარიშ პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_1 =[[მინ აუნ ჰლაინი]] |ლიდერიშ_ტიპი_2 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|პირველ ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_2 =[[ნიო სო]] |ლიდერიშ_ტიპი_3 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|მაჟირა ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_3 =[[ნან ნი ნი აიე]] |ლიდერიშ_ტიპი_4 = |ლიდერიშ_ჯოხო_4 = |სახენწჷფოშ ტიპი = |მიკოღანკუა = |ოფიციალური ჸოფირება 1 = |ოფიციალური თარიღი 1 = |ოფიციალური ჸოფირება 2 = |ოფიციალური თარიღი 2 = |ოფიციალური ჸოფირება 3 = |ოფიციალური თარიღი 3 = |ოფიციალური ჸოფირება 4 = |ოფიციალური თარიღი 4 = |რანგი_ფართობით = 39-ა |ფართობი =676,579 |წყარი_% =3.06 |ოეგებიე_მახორობა =55,770,232<ref>{{cite web |url=https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |title=The 2014 Myanmar Populations and Housing Census |access-date=29 May 2024 |archive-date=24 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200924221152/https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |url-status=live}}</ref> |ოეგებიე_მახორობა_რანგი =26-ა |მახორობა_ოეგებიეთ_წანას = 2022 |მახორობაშ_ცენზი = |მახორობაშ_ცენზი_წანას = |მახორობაშ_მეჭედალა = |მახორობაშ_მეჭედალა_რანგი = 127-ა |ედპ_ppp_წანა = 2025 |ედპ_ppp = {{რკება}} $273.200 მილიარდი<ref name="auto">{{cite web |title=World Economic Outlook Database , October 2025: Edition (Myanmar) |url=https://www.imf.org/en/publications/weo/issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |publisher=October, 14 2025 |language=en |access-date=31 December 2025 |archive-date=12 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012102316/https://www.imf.org/en/Publications/WEO/Issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |url-status=live }}</ref> |ედპ_ppp_რანგი = 64-ა |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე ={{რკება}} $4,950<ref name="auto"/> |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე_რანგი = 146-ა |აგი =0.609 |აგი_ტენდენცია ={{ძინა}} |აგი_კატეგორია = |აგი_რანგი =150-ა |აგი_წანა =2023 |ვალუტა= [[მიანმარული კიატი|მიანმარულ კიატი]] (K) |ვალუტაშ_კოდი =MMK |ქიანაშ_კოდი =MM |ბორჯიშ_ორტყაფუ = [[UTC+06:30]] [[მიანმარიშ სტანდარტულ ბორჯი|MMT]] |ზარხულიშ_ბორჯი = |cctld = [[.mm]] |ოტელეფონე_კოდი =[[+95]] |ოტელეფონე_კოდი_მეწურაფა= |სქოლიო= }} {{სპეცსიმბოლოეფი|ბირმული}} '''მიანმარი''' ({{Lang-my|မြန်မာ}}), ოფიციალურო '''მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა''' ({{lang-my|ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်}}) დო თაშნეშე ჩინებულ რე მუჭოთ '''ბირმა''' (ოფიციალურ ინგლისურ ჯოხოდვალა 1989 წანაშახ) — [[სახენწჷფო]] [[ობჟათე-ბჟაეიოლი აზია|ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ]] ოორუე-ბჟადალშე. ფართობიშ მეჯინათ არძაშ უკაბეტაშ ქიანა რე ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ მატერიკულ ნორთის დო მახორობაშ მუდანობა დოხოლაფირო 55 მილიონ ადამიერს აკამდგინან. ოორუე-ბჟადალშე უხურგანს [[ინდოეთი|ინდოეთ]] დო [[ბანგლადეში]], ოორუე-ბჟაეიოლშე — [[ჩინეთი]], ბჟაეიოლშე დო ობჟათე ბჟაეიოლშე — [[ლაოსი|ლაოს]] დო [[ტაილანდი]], ობჟათეშე დო ობჟათე-ბჟადალშე ომძღჷ [[ანდამანიშ ზუღა]] დო [[ბენგალიშ ჸუჯი]]. ქიანაშ ნანანოღა რე [[ნაიფიიდო]], მარა [[მიანმარიშ ნოღეფიშ ერკებული|უკაბეტაშ ნოღა]] რე [[იანგონი]] (ჸოფირ რანგუნი). ორდოიან ცივილიზაციეფ თე ტერიტორიას იკათუანდჷ ტიბეტურ-ბირმულ ნინაშა მორაგადე [[პიუშ ნოღა-სახელმწჷფოეფი|პიუშ ნოღა-სახენწჷფოეფს]] [[ჟიმოლენ მიანმარი|ჟიმოლენ მიანმარს]] დო [[მონიშ ომაფეეფი|მონიშ ომაფეეფს]] [[თუდოლენ მიანმარი|თუდოლენ მიანმარს]].<ref>{{cite book |title=Early civilizations of Southeast Asia |publisher=Altamira Press |author=O'Reilly, Dougald JW |year=2007 |location=United Kingdom |isbn=978-0-7591-0279-8}}</ref> [[IX ოშწანურა]]ს, [[ბირმალეფი|ბირმალეფქ]] გემშართეს ჟიმოლენ [[ირავადი (წყარმალუ)|ირავადიშ]] ლეხერშა დო [[პაგანიშ ომაფე|პაგანიშ ომაფეშ]] დორსხუაფაშ უკული (1050-იან წანეფს), [[ბირმული ნინა|ბირმულ ნინა]], [[მიანმარიშ კულტურა|კულტურა]] და [[თერავადა|თერავადულ ბუდიზმი]] ჭიე-ჭიეთ დომინანტურო გჷნირთუ ქიანას. პაგანიშ ომაფე [[მონღოლეფიშ მინოკათუა ბირმაშა|მონღოლეფიშ მინოკათუაშ]] შედეგო ქუდანთხჷ დო ანდა მალიმორ სახენწჷფოქ გიჭყჷ. [[XVI ოშწანურა]]ს, [[ტაუნგუშ დინასტია|ტაუნგუშ დინასტიაშით]] აკოკათელ ქიანა, კუნტახანიშ ბორჯით, [[ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ისტორიაობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ისტორიას]] უკაბეტაშ იმპერიათ გჷნირთუ. [[XIX ოშწანურა]]შ დაჭყაფუს [[კონბაუნგიშ დინასტია]] გამაგენდჷ ტერიტორიას, ნამუთ იკათუანდჷ თეხანურ მიანმარს დო თაშნეშე კუნტა ხანით აკონტროლენდჷ [[ასამიშ ომაფე|ასამს]], [[ლუშაიშ გვალეფი|ლუშაიშ გვალეფს]] დო [[მანიპურიშ ომაფე]]ს. ბრიტანეთიშ [[ინდოეთიშ კომპანია|ბჟაეიოლ ინდოეთიშ კომპანიაქ]] მიანმარიშ ადმინისტრაციაშა კონტროლ XIX ოშწანურას, სუმ [[ინგლის-ბირმულ ლჷმა|ინგლის-ბირმულ ლჷმაშ]] შედეგო მიპალჷ დო ქიანაქ [[ბირმაშ ბრიტანულ გამაგალა|ბრიტანულ კოლონიათ]] გჷნირთუ. კუნტახანურ [[ბირმაშ ოკუპაცია იაპონიაშით|იაპონურ ოკუპაციაშ]] უკული, მორსხუეეფქ მიანმარ დირთინუეს. [[1948]] წანას, მიანმარქ [[ბირმაშ ზოხრინალაშ აქტი 1947|ბირმაშ ზოხორინალაშ აქტიშ]] პიჯალეფით [[მიანმარიშ ზოხორინალაშ დღა|ზოხორინალა]] გჷმაცხადუ. 2010 წანაშ გჷმათუთას მიანმაქ დოთირუ ქიანაშ ჯოხოდვალა '''მიანმაშ ოკათე''', '''მიანმარიში ოკათე რესპუბლიკა'''–შა, თეწკჷმა ართო თირელქ იჸუ ქიანაშ სახენწჷფო გერბი დო შილაქ. == გეოგრაფია == მიანმა ოთანჯჷ [[ინდოეთი|ინდოეთის]] (1463 კმ) დო [[ბანგლადეში|ბანგლადეშის]] (193 კმ) ბჟადალშე, [[ჩინეთი]]ს (2185 კმ) ოორუე–ბჟაეიოლშე, [[ლაოსი|ლაოსის]] (235 კმ) ბჟაეიოლშე დო [[ტაილანდი|ტაილანდის]] (1800 კმ) ობჟათე–ბჟაეილშე. ობჟათეშე დო ობჟათე–ბჟადალშე ომძღჷ [[ბენგალიშ ჸუჯი]] დო [[მოუტამაშ ჸუჯი]] (მარტაბანი), დო ხოლო [[ანდამანიშ ზუღა]]. ქიანაშ ფართობი, გოხოლუაშ კოკეფწკჷმა ართო, რე 678 ვითოში კმ², წყარპიჯიშ ღოზიშ სიგინძა რე — 1930 კმ. === კლიმატი === მიანმარს უმენტაშო ტროპიკული დო სუბეკვატორული კლიმატი რე. გჷმირთუ სუმი სეზონი: * ლენჭყი (მესიშ ბოლოშე გჷმათუთაშ ბოლოშა); * მორგილე — (გჷმათუთაშ ბოლოშე ფურთუთაშ ოშქაშეშა); * დო ჩხე — (ფურთუთაშ ოშქაშეშე მესიშ ბოლოშა); [[ფაილი:MonStateMudon.jpg|thumb|left|შტატი მონი.]] ღურთუთას, თუთაშ ოშქაშე ტემპერატურა რე +24° С [[იანგონი|იანგონს]], +21° C [[მანდალაი|მანდალაის]], ზარხულს მაქსიმალური ტემპერატურა რე +41° C. გვალამ რაიონეფს უმოსო ჩხურუ რე (მაგალითო, შანიშ ლაკადას ზოთონჯიშ პერიოდის, სერით ტემპერატურაქ შილებე ნულს თუდო დიკინას), ღურთუთას, რზენეფს ტემპერატურა +15° С–შე მეტი ვარე. === ჰიდროლოგია === მიანმარიში თარი წყარმალუეფი ოდუდეს ეთმეჭოფუნა გვალეფს დო ინდოეთიშ ოკიანეშ ბასეინს ორხველჷნა. მინამარიშ უდიდაში წყარმალუეფი რე – [[ირავადი (წყარმალუ)|ირავადი]], [[მეკონგი (წყარმალუ)|მეკონგი]], [[სალუნი (წყარმალუ)|სალუნი]], [[სიტაუნი (წყარმალუ)|სიტაუნი]] დო [[ჩინდუნი (წყარმალუ)|ჩინდუნი]]. ტობეფი ბრელი რე, თინეფშე არძაშე უმოსი დიდი რე — [[ინლე (ტობა)|ტობა ინლე]] დო [[შანიშ ლაკადა]]. == ნანანოღა == მიანმარიშ ნანანოღა — ნოღა [[ნეიპიდო]] ([[მანდალაი (აკანი)|მანდალაიში ადმინისტრაციული აკანი]]), დორსხუაფილი რე გვალა [[პინამანა (გვალა)|პინამანაშ]] ბჟადალშე სუმ კოლომეტრიშე. == ადმინისტრაციული დორთუალა == [[ფაილი:Burma en.png|left|thumb|200px|მიანმარი]] მიანმარიშ 1974 წანაშ კონსტიტუციათ, ქიანა რე [[უნიტარული სახენწჷფო]]. ქიანა დორთილი რე 7 აკანო (ტაიინგი) დო 7 შტატო (პუი–ნე). აკანეფი დო შტატეფი ირთუ რაიონეფო (მიონე), ნამუთ რენა რსხილი ნოღეფი (მიო) დო ოფოტუეფი (გიმენრაიონეფი), ნამუთ აკმაართანა ნოღაშ კვარტალეფს (იაკვე) დო ოფოტუეფიშ ბუნას (ჩეიუა). == მახორობა == ქიანაშ მახორობა რე '''50 მლნ კოჩი''', მახორობაშ ეთნიკური აკოდგინალუა: [[ბირმალეფი]] — 68 %, [[შანეფი]] — 9 %, [[კარენეფი]] — 7 %, [[არაკანალეფი]] — 4 %, [[ჩინარეფი]] — 3 %, [[ინდოარეფი]] — 2 %, [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] — 2 %, შხვა — 5 %. == რელიგია == მიანმარი — მიარეკონფესიური ქიანა რე, მარა მახორობაშ უმენტაშობა ბუდისტეფი რენა ([[თერავადა]]შ სკოლა). მახორობაშ კონფესიური აკოდგინალუა: [[ბუდიზმი|ბუდისტეფი]] — 89 %, [[ქირსიანობა|ქირსიანეფი]] — 4 %, [[ისლამი|მუსულმანეფი]] — 4 %, [[ანიმიზმი|ანიმისტეფი]] — 1 %, შხვა — 2 %. ==კომენტარეფი== <references group="კომ."/> == რესურსეფი ინტერნეტის == * [http://www.mmtimes.com ოთარობე გიშმაშკუმალარი "მიანმარი თაიმსი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.irrawaddy.org/default.asp ზოხორინელი გიშმაშკუმალარი "ირავადი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.myanmar.gov.mm/ myanmar.gov.mm] * [https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html Chief of State and Cabinet Members] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120207173243/https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html |date=2012-02-07 }} * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/myanmar.htm Burma] from ''UCB Libraries GovPubs'' * [http://www.burmalibrary.org/ Online Burma/Myanmar Library: Classified and annotated links to more than 17,000 full-text documents on Burma/Myanmar] * [http://www.pbs.org/wnet/wideangle/episodes/eyes-of-the-storm/turning-points-in-burmese-history/5363/ Interactive timeline of turning points in Burmese history] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მიანმარი]] [[კატეგორია:აზიაშ ქიანეფი]] [[კატეგორია:ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ქიანეფი]] rib91hpm8vaa6wqspcwjoa7wypqbs1m 252206 252205 2026-08-15T14:01:13Z Narazeni 826 252206 wikitext text/x-wiki {{Short description|სახენწჷფო ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიას}} {{redirect|ბირმა}} {{ინფოდაფა ქიანა| |ოდაბადური_ჯოხო = {{ubl|{{native name|my|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်|italics=off<wbr/>}}|{{small|{{translit|ფიიდაუსუ თაამაადა მიამა ნიანიეტო}}}}}} |ედომუშამი_ჯოხო = მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა |ოართე_ჯოხო =მიანმარი |შილა = Flag of Myanmar.svg |გერბი = State Seal of the Republic of the Union of Myanmar.svg |რუკა = Myanmar (orthographic projection).svg |ჰიმნი = {{lang-my|ကမ္ဘာမကျေ}}<br />{{transliteration|my|[[მიანმარიშ ჰიმნი|Kaba Ma Kyei]]}}<br />„ოქიანუშ დალიაშა“<br>{{center|[[ფაილი:U.S. Navy Band - Kaba Ma Kyei.oga]]}} |დევიზი = |ზოხორინალაშ თარიღი = |ოფიციალური_ნინეფი =[[ბირმული ნინა|ბირული]] |რეგიონალური_ნინეფი = {{hlist| [[კუკი-ჩინ ნინეფი|ჩინი]] | [[კაჩინური ნინა|კაჩინური]] | [[კარენულ ნინეფი|კარენული]] | [[ჭითაკარენულ ნინა|ჭითაკარენული]] | [[მონურ ნინა|მონური]] | [[არაკანულ ნინა|რახაინი]] | [[შანურ ნინა|შანური]]}} |ეთნიკური_ბუნეფი = {{unbulleted list | 68.78% [[ბირმალეფი]] | 6.69% [[კარენეფი]] | 4.61% [[არაკანეფი|რახაინეფი]] | 4.51% [[შანეფი|შანეფი]] | 2.19% [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] | 2.09% [[ჩინეფი]] | 1.50% [[კაჩინეფი]] | 0.39% [[კაიეფი]] }} |ეთნიკური_ბუნეფი_წანა=2019<ref>{{cite web |url=https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |title=Overview of Myanmar's diversity |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163711/https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |title=ISP Myanmar talk shows |date=15 December 2020 |access-date=25 May 2024 |archive-date=10 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240510125921/https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |title=PonYate ethnic population dashboard |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163715/https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |url-status=live}}</ref> |რელიგია= {{#invoke:list|unbulleted|item_style=white-space:nowrap; | 87.9% [[ბუდიზმ მიანმარს|ბუდიზმი]]<ref>{{cite web |title=Myanmar's Constitution of 2008 |url=https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |website=constituteproject.org |access-date=29 October 2017 |archive-date=20 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160920113951/https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |url-status=live}}</ref> | 6.2% [[ქირსიანობა მიანმარს|ქირსიანობა]] | 4.3% [[ისლამ მიანმარს|ისლამი]] | 0.8% ოკათე რელიგია{{efn|მუნაჩემეფს ციტირებულ რე მუჭოთ [[ანიმიზმი]].}} | 0.5% [[ინდუიზმ მიანმარს|ინდუიზმი]] | 0.1% [[ვარელიგიურობა მიანმარს|ვა რელიგიური]] | 0.2% [[რელიგია მიანმარს|შხვა]] }} (2014) |ნანანოღა= [[ნაიფიიდო]]{{Efn|ოფიციალურო გჷმირაგადუაფუ „ნაი ფიი დო“}} |latd= |latm= |latNS= |longd= |longm= |longEW= |უდიდაში_ნოღა =[[იანგონი]]{{Efn|უწოხ ჩინებულ მუჭოთ „რანგუნი“}} |თარობაშ_ტიპი = [[უნიტარული სახენწჷფო|უნიტარულ]] [[ასამბლეაშე დუდიშულ რესპუბლიკა]] |ლიდერიშ_ტიპი_1 = [[მიანმარიშ პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_1 =[[მინ აუნ ჰლაინი]] |ლიდერიშ_ტიპი_2 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|პირველ ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_2 =[[ნიო სო]] |ლიდერიშ_ტიპი_3 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|მაჟირა ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_3 =[[ნან ნი ნი აიე]] |ლიდერიშ_ტიპი_4 = |ლიდერიშ_ჯოხო_4 = |სახენწჷფოშ ტიპი = |მიკოღანკუა = |ოფიციალური ჸოფირება 1 = |ოფიციალური თარიღი 1 = |ოფიციალური ჸოფირება 2 = |ოფიციალური თარიღი 2 = |ოფიციალური ჸოფირება 3 = |ოფიციალური თარიღი 3 = |ოფიციალური ჸოფირება 4 = |ოფიციალური თარიღი 4 = |რანგი_ფართობით = 39-ა |ფართობი =676,579 |წყარი_% =3.06 |ოეგებიე_მახორობა =55,770,232<ref>{{cite web |url=https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |title=The 2014 Myanmar Populations and Housing Census |access-date=29 May 2024 |archive-date=24 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200924221152/https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |url-status=live}}</ref> |ოეგებიე_მახორობა_რანგი =26-ა |მახორობა_ოეგებიეთ_წანას = 2022 |მახორობაშ_ცენზი = |მახორობაშ_ცენზი_წანას = |მახორობაშ_მეჭედალა = |მახორობაშ_მეჭედალა_რანგი = 127-ა |ედპ_ppp_წანა = 2025 |ედპ_ppp = {{რკება}} $273.200 მილიარდი<ref name="auto">{{cite web |title=World Economic Outlook Database , October 2025: Edition (Myanmar) |url=https://www.imf.org/en/publications/weo/issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |publisher=October, 14 2025 |language=en |access-date=31 December 2025 |archive-date=12 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012102316/https://www.imf.org/en/Publications/WEO/Issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |url-status=live }}</ref> |ედპ_ppp_რანგი = 64-ა |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე ={{რკება}} $4,950<ref name="auto"/> |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე_რანგი = 146-ა |აგი =0.609 |აგი_ტენდენცია ={{ძინა}} |აგი_კატეგორია = |აგი_რანგი =150-ა |აგი_წანა =2023 |ვალუტა= [[მიანმარული კიატი|მიანმარულ კიატი]] (K) |ვალუტაშ_კოდი =MMK |ქიანაშ_კოდი =MM |ბორჯიშ_ორტყაფუ = [[UTC+06:30]] [[მიანმარიშ სტანდარტულ ბორჯი|MMT]] |ზარხულიშ_ბორჯი = |cctld = [[.mm]] |ოტელეფონე_კოდი =[[+95]] |ოტელეფონე_კოდი_მეწურაფა= |სქოლიო= }} {{სპეცსიმბოლოეფი|ბირმული}} '''მიანმარი''' ({{Lang-my|မြန်မာ}}), ოფიციალურო '''მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა''' ({{lang-my|ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်}}) დო თაშნეშე ჩინებულ რე მუჭოთ '''ბირმა''' (ოფიციალურ ინგლისურ ჯოხოდვალა 1989 წანაშახ) — [[სახენწჷფო]] [[ობჟათე-ბჟაეიოლი აზია|ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ]] ოორუე-ბჟადალშე. ფართობიშ მეჯინათ არძაშ უკაბეტაშ ქიანა რე ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ მატერიკულ ნორთის დო მახორობაშ მუდანობა დოხოლაფირო 55 მილიონ ადამიერს აკამდგინან. ოორუე-ბჟადალშე უხურგანს [[ინდოეთი|ინდოეთ]] დო [[ბანგლადეში]], ოორუე-ბჟაეიოლშე — [[ჩინეთი]], ბჟაეიოლშე დო ობჟათე ბჟაეიოლშე — [[ლაოსი|ლაოს]] დო [[ტაილანდი]], ობჟათეშე დო ობჟათე-ბჟადალშე ომძღჷ [[ანდამანიშ ზუღა]] დო [[ბენგალიშ ჸუჯი]]. ქიანაშ ნანანოღა რე [[ნაიფიიდო]], მარა [[მიანმარიშ ნოღეფიშ ერკებული|უკაბეტაშ ნოღა]] რე [[იანგონი]] (ჸოფირ რანგუნი). ორდოიან ცივილიზაციეფ თე ტერიტორიას იკათუანდჷ ტიბეტურ-ბირმულ ნინაშა მორაგადე [[პიუშ ნოღა-სახელმწჷფოეფი|პიუშ ნოღა-სახენწჷფოეფს]] [[ჟიმოლენ მიანმარი|ჟიმოლენ მიანმარს]] დო [[მონიშ ომაფეეფი|მონიშ ომაფეეფს]] [[თუდოლენ მიანმარი|თუდოლენ მიანმარს]].<ref>{{cite book |title=Early civilizations of Southeast Asia |publisher=Altamira Press |author=O'Reilly, Dougald JW |year=2007 |location=United Kingdom |isbn=978-0-7591-0279-8}}</ref> [[IX ოშწანურა]]ს, [[ბირმალეფი|ბირმალეფქ]] გემშართეს ჟიმოლენ [[ირავადი|ირავადიშ]] ლეხერშა დო [[პაგანიშ ომაფე|პაგანიშ ომაფეშ]] დორსხუაფაშ უკული (1050-იან წანეფს), [[ბირმული ნინა|ბირმულ ნინა]], [[მიანმარიშ კულტურა|კულტურა]] და [[თერავადა|თერავადულ ბუდიზმი]] ჭიე-ჭიეთ დომინანტურო გჷნირთუ ქიანას. პაგანიშ ომაფე [[მონღოლეფიშ მინოკათუა ბირმაშა|მონღოლეფიშ მინოკათუაშ]] შედეგო ქუდანთხჷ დო ანდა მალიმორ სახენწჷფოქ გიჭყჷ. [[XVI ოშწანურა]]ს, [[ტაუნგუშ დინასტია|ტაუნგუშ დინასტიაშით]] აკოკათელ ქიანა, კუნტახანიშ ბორჯით, [[ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ისტორიაობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ისტორიას]] უკაბეტაშ იმპერიათ გჷნირთუ. [[XIX ოშწანურა]]შ დაჭყაფუს [[კონბაუნგიშ დინასტია]] გამაგენდჷ ტერიტორიას, ნამუთ იკათუანდჷ თეხანურ მიანმარს დო თაშნეშე კუნტა ხანით აკონტროლენდჷ [[ასამიშ ომაფე|ასამს]], [[ლუშაიშ გვალეფი|ლუშაიშ გვალეფს]] დო [[მანიპურიშ ომაფე]]ს. ბრიტანეთიშ [[ინდოეთიშ კომპანია|ბჟაეიოლ ინდოეთიშ კომპანიაქ]] მიანმარიშ ადმინისტრაციაშა კონტროლ XIX ოშწანურას, სუმ [[ინგლის-ბირმულ ლჷმა|ინგლის-ბირმულ ლჷმაშ]] შედეგო მიპალჷ დო ქიანაქ [[ბირმაშ ბრიტანულ გამაგალა|ბრიტანულ კოლონიათ]] გჷნირთუ. კუნტახანურ [[ბირმაშ ოკუპაცია იაპონიაშით|იაპონურ ოკუპაციაშ]] უკული, მორსხუეეფქ მიანმარ დირთინუეს. [[1948]] წანას, მიანმარქ [[ბირმაშ ზოხრინალაშ აქტი 1947|ბირმაშ ზოხორინალაშ აქტიშ]] პიჯალეფით [[მიანმარიშ ზოხორინალაშ დღა|ზოხორინალა]] გჷმაცხადუ. 2010 წანაშ გჷმათუთას მიანმაქ დოთირუ ქიანაშ ჯოხოდვალა '''მიანმაშ ოკათე''', '''მიანმარიში ოკათე რესპუბლიკა'''–შა, თეწკჷმა ართო თირელქ იჸუ ქიანაშ სახენწჷფო გერბი დო შილაქ. == გეოგრაფია == მიანმა ოთანჯჷ [[ინდოეთი|ინდოეთის]] (1463 კმ) დო [[ბანგლადეში|ბანგლადეშის]] (193 კმ) ბჟადალშე, [[ჩინეთი]]ს (2185 კმ) ოორუე–ბჟაეიოლშე, [[ლაოსი|ლაოსის]] (235 კმ) ბჟაეიოლშე დო [[ტაილანდი|ტაილანდის]] (1800 კმ) ობჟათე–ბჟაეილშე. ობჟათეშე დო ობჟათე–ბჟადალშე ომძღჷ [[ბენგალიშ ჸუჯი]] დო [[მოუტამაშ ჸუჯი]] (მარტაბანი), დო ხოლო [[ანდამანიშ ზუღა]]. ქიანაშ ფართობი, გოხოლუაშ კოკეფწკჷმა ართო, რე 678 ვითოში კმ², წყარპიჯიშ ღოზიშ სიგინძა რე — 1930 კმ. === კლიმატი === მიანმარს უმენტაშო ტროპიკული დო სუბეკვატორული კლიმატი რე. გჷმირთუ სუმი სეზონი: * ლენჭყი (მესიშ ბოლოშე გჷმათუთაშ ბოლოშა); * მორგილე — (გჷმათუთაშ ბოლოშე ფურთუთაშ ოშქაშეშა); * დო ჩხე — (ფურთუთაშ ოშქაშეშე მესიშ ბოლოშა); [[ფაილი:MonStateMudon.jpg|thumb|left|შტატი მონი.]] ღურთუთას, თუთაშ ოშქაშე ტემპერატურა რე +24° С [[იანგონი|იანგონს]], +21° C [[მანდალაი|მანდალაის]], ზარხულს მაქსიმალური ტემპერატურა რე +41° C. გვალამ რაიონეფს უმოსო ჩხურუ რე (მაგალითო, შანიშ ლაკადას ზოთონჯიშ პერიოდის, სერით ტემპერატურაქ შილებე ნულს თუდო დიკინას), ღურთუთას, რზენეფს ტემპერატურა +15° С–შე მეტი ვარე. === ჰიდროლოგია === მიანმარიში თარი წყარმალუეფი ოდუდეს ეთმეჭოფუნა გვალეფს დო ინდოეთიშ ოკიანეშ ბასეინს ორხველჷნა. მინამარიშ უდიდაში წყარმალუეფი რე – [[ირავადი (წყარმალუ)|ირავადი]], [[მეკონგი (წყარმალუ)|მეკონგი]], [[სალუნი (წყარმალუ)|სალუნი]], [[სიტაუნი (წყარმალუ)|სიტაუნი]] დო [[ჩინდუნი (წყარმალუ)|ჩინდუნი]]. ტობეფი ბრელი რე, თინეფშე არძაშე უმოსი დიდი რე — [[ინლე (ტობა)|ტობა ინლე]] დო [[შანიშ ლაკადა]]. == ნანანოღა == მიანმარიშ ნანანოღა — ნოღა [[ნეიპიდო]] ([[მანდალაი (აკანი)|მანდალაიში ადმინისტრაციული აკანი]]), დორსხუაფილი რე გვალა [[პინამანა (გვალა)|პინამანაშ]] ბჟადალშე სუმ კოლომეტრიშე. == ადმინისტრაციული დორთუალა == [[ფაილი:Burma en.png|left|thumb|200px|მიანმარი]] მიანმარიშ 1974 წანაშ კონსტიტუციათ, ქიანა რე [[უნიტარული სახენწჷფო]]. ქიანა დორთილი რე 7 აკანო (ტაიინგი) დო 7 შტატო (პუი–ნე). აკანეფი დო შტატეფი ირთუ რაიონეფო (მიონე), ნამუთ რენა რსხილი ნოღეფი (მიო) დო ოფოტუეფი (გიმენრაიონეფი), ნამუთ აკმაართანა ნოღაშ კვარტალეფს (იაკვე) დო ოფოტუეფიშ ბუნას (ჩეიუა). == მახორობა == ქიანაშ მახორობა რე '''50 მლნ კოჩი''', მახორობაშ ეთნიკური აკოდგინალუა: [[ბირმალეფი]] — 68 %, [[შანეფი]] — 9 %, [[კარენეფი]] — 7 %, [[არაკანალეფი]] — 4 %, [[ჩინარეფი]] — 3 %, [[ინდოარეფი]] — 2 %, [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] — 2 %, შხვა — 5 %. == რელიგია == მიანმარი — მიარეკონფესიური ქიანა რე, მარა მახორობაშ უმენტაშობა ბუდისტეფი რენა ([[თერავადა]]შ სკოლა). მახორობაშ კონფესიური აკოდგინალუა: [[ბუდიზმი|ბუდისტეფი]] — 89 %, [[ქირსიანობა|ქირსიანეფი]] — 4 %, [[ისლამი|მუსულმანეფი]] — 4 %, [[ანიმიზმი|ანიმისტეფი]] — 1 %, შხვა — 2 %. ==კომენტარეფი== <references group="კომ."/> == რესურსეფი ინტერნეტის == * [http://www.mmtimes.com ოთარობე გიშმაშკუმალარი "მიანმარი თაიმსი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.irrawaddy.org/default.asp ზოხორინელი გიშმაშკუმალარი "ირავადი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.myanmar.gov.mm/ myanmar.gov.mm] * [https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html Chief of State and Cabinet Members] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120207173243/https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html |date=2012-02-07 }} * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/myanmar.htm Burma] from ''UCB Libraries GovPubs'' * [http://www.burmalibrary.org/ Online Burma/Myanmar Library: Classified and annotated links to more than 17,000 full-text documents on Burma/Myanmar] * [http://www.pbs.org/wnet/wideangle/episodes/eyes-of-the-storm/turning-points-in-burmese-history/5363/ Interactive timeline of turning points in Burmese history] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მიანმარი]] [[კატეგორია:აზიაშ ქიანეფი]] [[კატეგორია:ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ქიანეფი]] kuidwg8nlnm54jc1m870cnq5n5xhi4y 252227 252206 2026-08-15T17:08:59Z Narazeni 826 252227 wikitext text/x-wiki {{Short description|სახენწჷფო ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიას}} {{redirect|ბირმა}} {{ინფოდაფა ქიანა| |ოდაბადური_ჯოხო = {{ubl|{{native name|my|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်|italics=off<wbr/>}}|{{small|{{translit|ფიიდაუსუ თაამაადა მიამა ნიანიეტო}}}}}} |ედომუშამი_ჯოხო = მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა |ოართე_ჯოხო =მიანმარი |შილა = Flag of Myanmar.svg |გერბი = State Seal of the Republic of the Union of Myanmar.svg |რუკა = Myanmar (orthographic projection).svg |ჰიმნი = {{lang-my|ကမ္ဘာမကျေ}}<br />{{transliteration|my|[[მიანმარიშ ჰიმნი|Kaba Ma Kyei]]}}<br />„ოქიანუშ დალიაშა“<br>{{center|[[ფაილი:U.S. Navy Band - Kaba Ma Kyei.oga]]}} |დევიზი = |ზოხორინალაშ თარიღი = |ოფიციალური_ნინეფი =[[ბირმული ნინა|ბირული]] |რეგიონალური_ნინეფი = {{hlist| [[კუკი-ჩინ ნინეფი|ჩინი]] | [[კაჩინური ნინა|კაჩინური]] | [[კარენულ ნინეფი|კარენული]] | [[ჭითაკარენულ ნინა|ჭითაკარენული]] | [[მონურ ნინა|მონური]] | [[არაკანულ ნინა|რახაინი]] | [[შანურ ნინა|შანური]]}} |ეთნიკური_ბუნეფი = {{unbulleted list | 68.78% [[ბირმალეფი]] | 6.69% [[კარენეფი]] | 4.61% [[არაკანეფი|რახაინეფი]] | 4.51% [[შანეფი|შანეფი]] | 2.19% [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] | 2.09% [[ჩინეფი]] | 1.50% [[კაჩინეფი]] | 0.39% [[კაიეფი]] }} |ეთნიკური_ბუნეფი_წანა=2019<ref>{{cite web |url=https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |title=Overview of Myanmar's diversity |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163711/https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |title=ISP Myanmar talk shows |date=15 December 2020 |access-date=25 May 2024 |archive-date=10 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240510125921/https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |title=PonYate ethnic population dashboard |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163715/https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |url-status=live}}</ref> |რელიგია= {{#invoke:list|unbulleted|item_style=white-space:nowrap; | 87.9% [[ბუდიზმ მიანმარს|ბუდიზმი]]<ref>{{cite web |title=Myanmar's Constitution of 2008 |url=https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |website=constituteproject.org |access-date=29 October 2017 |archive-date=20 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160920113951/https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |url-status=live}}</ref> | 6.2% [[ქირსიანობა მიანმარს|ქირსიანობა]] | 4.3% [[ისლამ მიანმარს|ისლამი]] | 0.8% ოკათე რელიგია{{efn|მუნაჩემეფს ციტირებულ რე მუჭოთ [[ანიმიზმი]].}} | 0.5% [[ინდუიზმ მიანმარს|ინდუიზმი]] | 0.1% [[ვარელიგიურობა მიანმარს|ვა რელიგიური]] | 0.2% [[რელიგია მიანმარს|შხვა]] }} (2014) |ნანანოღა= [[ნაიფიიდო]]{{Efn|ოფიციალურო გჷმირაგადუაფუ „ნაი ფიი დო“}} |latd= |latm= |latNS= |longd= |longm= |longEW= |უდიდაში_ნოღა =[[იანგონი]]{{Efn|უწოხ ჩინებულ მუჭოთ „რანგუნი“}} |თარობაშ_ტიპი = [[უნიტარული სახენწჷფო|უნიტარულ]] [[ასამბლეაშე დუდიშულ რესპუბლიკა]] |ლიდერიშ_ტიპი_1 = [[მიანმარიშ პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_1 =[[მინ აუნ ჰლაინი]] |ლიდერიშ_ტიპი_2 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|პირველ ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_2 =[[ნიო სო]] |ლიდერიშ_ტიპი_3 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|მაჟირა ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_3 =[[ნან ნი ნი აიე]] |ლიდერიშ_ტიპი_4 = |ლიდერიშ_ჯოხო_4 = |სახენწჷფოშ ტიპი = |მიკოღანკუა = |ოფიციალური ჸოფირება 1 = |ოფიციალური თარიღი 1 = |ოფიციალური ჸოფირება 2 = |ოფიციალური თარიღი 2 = |ოფიციალური ჸოფირება 3 = |ოფიციალური თარიღი 3 = |ოფიციალური ჸოფირება 4 = |ოფიციალური თარიღი 4 = |რანგი_ფართობით = 39-ა |ფართობი =676,579 |წყარი_% =3.06 |ოეგებიე_მახორობა =55,770,232<ref>{{cite web |url=https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |title=The 2014 Myanmar Populations and Housing Census |access-date=29 May 2024 |archive-date=24 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200924221152/https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |url-status=live}}</ref> |ოეგებიე_მახორობა_რანგი =26-ა |მახორობა_ოეგებიეთ_წანას = 2022 |მახორობაშ_ცენზი = |მახორობაშ_ცენზი_წანას = |მახორობაშ_მეჭედალა = |მახორობაშ_მეჭედალა_რანგი = 127-ა |ედპ_ppp_წანა = 2025 |ედპ_ppp = {{რკება}} $273.200 მილიარდი<ref name="auto">{{cite web |title=World Economic Outlook Database , October 2025: Edition (Myanmar) |url=https://www.imf.org/en/publications/weo/issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |publisher=October, 14 2025 |language=en |access-date=31 December 2025 |archive-date=12 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012102316/https://www.imf.org/en/Publications/WEO/Issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |url-status=live }}</ref> |ედპ_ppp_რანგი = 64-ა |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე ={{რკება}} $4,950<ref name="auto"/> |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე_რანგი = 146-ა |აგი =0.609 |აგი_ტენდენცია ={{ძინა}} |აგი_კატეგორია = |აგი_რანგი =150-ა |აგი_წანა =2023 |ვალუტა= [[მიანმარული კიატი|მიანმარულ კიატი]] (K) |ვალუტაშ_კოდი =MMK |ქიანაშ_კოდი =MM |ბორჯიშ_ორტყაფუ = [[UTC+06:30]] [[მიანმარიშ სტანდარტულ ბორჯი|MMT]] |ზარხულიშ_ბორჯი = |cctld = [[.mm]] |ოტელეფონე_კოდი =[[+95]] |ოტელეფონე_კოდი_მეწურაფა= |სქოლიო= }} {{სპეცსიმბოლოეფი|ბირმული}} '''მიანმარი''' ({{Lang-my|မြန်မာ}}), ოფიციალურო '''მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა''' ({{lang-my|ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်}}) დო თაშნეშე ჩინებულ რე მუჭოთ '''ბირმა''' (ოფიციალურ ინგლისურ ჯოხოდვალა 1989 წანაშახ) — [[სახენწჷფო]] [[ობჟათე-ბჟაეიოლი აზია|ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ]] ოორუე-ბჟადალშე. ფართობიშ მეჯინათ არძაშ უკაბეტაშ ქიანა რე ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ მატერიკულ ნორთის დო მახორობაშ მუდანობა დოხოლაფირო 55 მილიონ ადამიერს აკამდგინან. ოორუე-ბჟადალშე უხურგანს [[ინდოეთი|ინდოეთ]] დო [[ბანგლადეში]], ოორუე-ბჟაეიოლშე — [[ჩინეთი]], ბჟაეიოლშე დო ობჟათე ბჟაეიოლშე — [[ლაოსი|ლაოს]] დო [[ტაილანდი]], ობჟათეშე დო ობჟათე-ბჟადალშე ომძღჷ [[ანდამანიშ ზუღა]] დო [[ბენგალიშ ჸუჯი]]. ქიანაშ ნანანოღა რე [[ნაიფიიდო]], მარა [[მიანმარიშ ნოღეფიშ ერკებული|უკაბეტაშ ნოღა]] რე [[იანგონი]] (ჸოფირ რანგუნი). ორდოიან ცივილიზაციეფ თე ტერიტორიას იკათუანდჷ ტიბეტურ-ბირმულ ნინაშა მორაგადე [[პიუშ ნოღა-სახელმწჷფოეფი|პიუშ ნოღა-სახენწჷფოეფს]] [[ჟიმოლენ მიანმარი|ჟიმოლენ მიანმარს]] დო [[მონიშ ომაფეეფი|მონიშ ომაფეეფს]] [[თუდოლენ მიანმარი|თუდოლენ მიანმარს]].<ref>{{cite book |title=Early civilizations of Southeast Asia |publisher=Altamira Press |author=O'Reilly, Dougald JW |year=2007 |location=United Kingdom |isbn=978-0-7591-0279-8}}</ref> [[IX ოშწანურა]]ს, [[ბირმალეფი|ბირმალეფქ]] გემშართეს ჟიმოლენ [[ირავადი|ირავადიშ]] ლეხერშა დო [[პაგანიშ ომაფე|პაგანიშ ომაფეშ]] დორსხუაფაშ უკული (1050-იან წანეფს), [[ბირმული ნინა|ბირმულ ნინა]], [[მიანმარიშ კულტურა|კულტურა]] და [[თერავადა|თერავადულ ბუდიზმი]] ჭიე-ჭიეთ დომინანტურო გჷნირთუ ქიანას. პაგანიშ ომაფე [[მონღოლეფიშ მინოკათუა ბირმაშა|მონღოლეფიშ მინოკათუაშ]] შედეგო ქუდანთხჷ დო ანდა მალიმორ სახენწჷფოქ გიჭყჷ. [[XVI ოშწანურა]]ს, [[ტაუნგუშ დინასტია|ტაუნგუშ დინასტიაშით]] აკოკათელ ქიანა, კუნტახანიშ ბორჯით, [[ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ისტორიაობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ისტორიას]] უკაბეტაშ იმპერიათ გჷნირთუ. [[XIX ოშწანურა]]შ დაჭყაფუს [[კონბაუნგიშ დინასტია]] გამაგენდჷ ტერიტორიას, ნამუთ იკათუანდჷ თეხანურ მიანმარს დო თაშნეშე კუნტა ხანით აკონტროლენდჷ [[ასამიშ ომაფე|ასამს]], [[ლუშაიშ გვალეფი|ლუშაიშ გვალეფს]] დო [[მანიპურიშ ომაფე]]ს. ბრიტანეთიშ [[ინდოეთიშ კომპანია|ბჟაეიოლ ინდოეთიშ კომპანიაქ]] მიანმარიშ ადმინისტრაციაშა კონტროლ XIX ოშწანურას, სუმ [[ინგლის-ბირმულ ლჷმა|ინგლის-ბირმულ ლჷმაშ]] შედეგო მიპალჷ დო ქიანაქ [[ბირმაშ ბრიტანულ გამაგალა|ბრიტანულ კოლონიათ]] გჷნირთუ. კუნტახანურ [[ბირმაშ ოკუპაცია იაპონიაშით|იაპონურ ოკუპაციაშ]] უკული, მორსხუეეფქ მიანმარ დირთინუეს. [[1948]] წანას, მიანმარქ [[ბირმაშ ზოხრინალაშ აქტი 1947|ბირმაშ ზოხორინალაშ აქტიშ]] პიჯალეფით [[მიანმარიშ ზოხორინალაშ დღა|ზოხორინალა]] გჷმაცხადუ. მიანმარიშ ზოხორინალაშ უკულიან ისტორია იროიან ურულობათ დო კონფლიქტეფით რდჷ გოფშა. [[ბირმაშ სახენწჷფო მინორთა (1962)|1962 წანაშ სახენწჷფო მინორთაქ]] გჷმიჭანუ [[ოურდუმე დიქტატურა|ოურდუმე დიქტატურა]] [[ბირმაშ სოციალისტურ პროგრამულ პარტია|ბირმაშ სოციალისტურ პროგრამულ პარტიაშ]] გამაგალაშ გიმე. [[ებუძოლ 8888|ებუძოლ 8888-ქ]] ჟირ წანაშ უკულ მიოჭირინუ [[ანდაპარტიულ სისტემა]]შა გინულა, მარა ებუძოლიშ უკულიან [[სახენწჷფო თინჩალაშ დო წუმოძინაშ სხუნუ|ოურდუმე ხუნტაქ]], ნამუსჷთ დუდენდჷ [[ტატმადაუ]], ივარუ ხეშუულობაშ გინოჩამაშენ დო გაგჷნძორუ ქიანაშ ბონ გამაგალა [[2011]] წანაშახ, მუჟანსჷთ ხუნტაქ ოფიციალურო გეუქვუ [[მიანმარიშ არძაშოულ გიშაგორუეფი (2010)|2010 წანაშ არძაშოულ გიშაგორუეფიშ]] უკული. მიშაღალირქ იჸუ [[ომენოღალე ხეშუულობაშ]] თარობაქ დო გადუდიშულებურქ იჸუეს თიჯგურა ისტორიულ პოლიტიკურ ნაჭოფეფქ, მუჭომეფ რდეს [[აუნ სან სუ ჩი]], მარა ოურდუმე ნძალეფქ ქეიტუეს ხემანჭუაფა თარობაშ შანულამ ინსტიტუტეფშა. [[მიანმარიშ არძაშოულ გიშაგორუეფი (2015)|2015 წანაშ არძაშოულ გიშაგორუეფიშ]] შედეგო ხემანჭუაფაქ გეგნორთჷ [[ერუანულ ლიგა დემოკრატიაშო]]შა, მარა ქიანაშ რჯებაქ მუშ [[მიანმარიშ ეთნიკურ ბუნეფიშ ერკებული|ეთნიკურ უჭიჭაჭობეფშოთ]], გიშაკერზაფილო [[როჰინჯებიშ გენოციდი|როჰინჯებიშ გენოციდი]], ირო სქიდუდჷ ერეფოშქაშე მოღუნჭუაშ წყუთ.<ref>{{cite web |author=Greenwood, Faine |url=http://www.undispatch.com/the-8-stages-of-genocide-against-burmas-rohingya |title=The 8 Stages of Genocide Against Burma's Rohingya {{pipe}} UN DispatchUN Dispatch |publisher=Undispatch.com |date=27 May 2013 |access-date=13 April 2014 |archive-date=18 June 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130618062450/http://www.undispatch.com/the-8-stages-of-genocide-against-burmas-rohingya |url-status=live}}{{cite news |title=EU welcomes "measured" Myanmar response to rioting |url=https://www.reuters.com/article/us-myanmar-violence-idUSBRE85A01C20120611 |publisher=Reuters |date=11 June 2012 |access-date=1 July 2017 |archive-date=6 August 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120806072509/https://www.reuters.com/article/2012/06/11/us-myanmar-violence-idUSBRE85A01C20120611 |url-status=live}}{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-18395788 |title=Q&A: Communal violence in Burma |publisher=[[BBC]] |access-date=14 October 2013 |archive-date=16 April 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190416191015/https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-18395788 |url-status=live}}</ref> [[მიანმარიშ არძაშოულ გიშაგორუეფი (202)|2020 წანაშ არძაშოულ გიშაგორუეფიშ]] უკული, სოდე ერუანულ ლიგა დემოკრატიაშოქ ჟირხოლო პალატას არგამა უმენტაშობა მიპალჷნ, ტატმადაუქ კჷნ ხეშა ქეშიჸოთუ ხეშუულობა [[მიანმარიშ სახენწჷფო მინორთა (2021)|2021 წანაშ სახენწჷფო მინორთათ]]. თე მინორთაქ გჷმიჭანუ [[მიანმარიშ პროტესტეფი (2021–ასეშახ)|ფართო პროტესტეფ]] დო თენა შანენდჷ თის, ნამჷ-და მიმალ [[მიანმარიშ ომენოღალე ლჷმა (2021–ასეშახ)|ომენოღალე ლჷმაქ]] დიჭყჷნ. მიანმარ რე [[ბჟაეიოლ აზიაშ სამიტი|ბჟაეიოლ აზიაშ სამიტიშ]], [[უგინობირაფუობაშ ყარაფი|უგინობირაფუობაშ ყარაფიშ]], [[ასეანი|ასეანიშ]] დო [[ბიმსტეკი|ბიმსტეკიშ]] მაკათური, თაშნეშე [[შანხაიშ წოროხანდაშ ორგანიზაცია|შანხაიშ წოროხანდაშ ორგანიზაციაშ]] დიალოგიშ პარტნიორ რე. ქიანა დინდარ რე [[ორთაშობურ რესურსი|ორთაშობურ რესურსეფით]], თინეფს შქას [[ნეფრიტი|ნეფრიტით]], [[ანდაღებულ ქუა|ანდაღებულ ქუეფით]], [[ნაფთობი|ნაფთობით]], [[ორთაშობურ გაზი|ორთაშობურ გაზით]], [[ტექიშ ჯა|ტექიშ ჯათ]] დო [[ჩხანაშ ენერგია|ჩხანაშ ენერგიაშ]] მაღალ პოტენციალით.<ref>Vakulchuk, Roman; Kyaw Kyaw Hlaing; Edward Ziwa Naing; Indra Overland; Beni Suryadi and Sanjayan Velautham (2017). [[https://www.researchgate.net/publication/317954536](https://www.researchgate.net/publication/317954536) ''Myanmar's Attractiveness for Investment in the Energy Sector. A Comparative International Perspective''.] Norwegian Institute of International Affairs (NUPI) and Myanmar Institute of Strategic and International Studies (MISIS) Report. p. 8.</ref> მარა, მიანმარ იტანჯებუ განწეხანიან პოლიტიკურ [[ვასტაბილურობა|ვასტაბილურობათ]], კორუფციათ, უფონდიკე ინფრასტრუქტურათ დო ადამიერულ წუმოძინაშ დაბალ დონეთ.<ref>{{cite journal |url=[suspicious link removed] |title=Why Has Myanmar not Developed Like East Asia? |last=Wong |first=John |journal=ASEAN Economic Bulletin |volume=13 |number=3 |date=March 1997 |pages=344–358 |jstor=25773443 |access-date=8 May 2023 |archive-date=8 May 2023 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20230508191403/https://www.jstor.org/stable/25773443](https://web.archive.org/web/20230508191403/https://www.jstor.org/stable/25773443) |url-status=live |issn=0217-4472}}</ref> [[მიშნაველეფიშ უწორწალა|მიშნაველეფიშ გინორთა]] მიანმარს ართ-ართ არძაშე ფართო რე მოსოფელს, ანდანე [[მიანმარიშ ეკონომიკა|ეკონომიკაშ]] კაბეტ ნორთ კჷნე ოფიციალურო დო ვაოფიციალურო ოურდუმე კონტროლიშ გიმე სქიდუ.<ref>{{cite news |url=[http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html](http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html) |title=Income Gap 'world's widest' |work=The Nation |access-date=15 September 2014 |author=Eleven Media |date=4 September 2013 |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20140915230853/http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html](https://web.archive.org/web/20140915230853/http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html) |archive-date=15 September 2014}}{{cite news |url=[https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726](https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726) |title=Income inequality in Burma |publisher=Democratic Voice of Burma |access-date=15 September 2014 |last=McCornac |first=Dennis |date=22 October 2013 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20140915230920/https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726](https://web.archive.org/web/20140915230920/https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726) |archive-date=15 September 2014 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> მიანმარ კჷნე კლასიფიცირებულ რე, მუჭოთ მოსოფელიშ ართ-ართ [[მერკეთ წუმოძინელ ქიანა|არძაშე მერკეთ წუმოძნელ ქიანა]]. ქიანა კჷნ გოფარდაგელ რე მუშ [[მიანმარიშ ეთნიკურ ბუნეფიშ ერკებული|ანდამუდანობაშ ეთნიკურ ბუნეფს]] შქას რინელ აწორინალეფით, თაშნეშე თაქ მიმალ კონფლიქტ მოსოფელს ართ-ართ [[მიანმარიშ კონფლიქტი|არძაშე განწეხანიშ ომენოღალე ლჷმა]] რე. [[გოერო|გოერო]] დო ადამიერიშ ნებეფიშ თხილუაშ ორგანიზაციეფ სისტემატურო აფიქსირენა [[ადამიერიშ ნებეფ მიანმარს|ადამიერიშ ნებეფიშ აკორცუაფაშ]] ფაქტეფს.<ref>{{cite web |url=https://www.hrw.org/burma |title=Burma |publisher=Human Rights Watch |access-date=6 July 2013 |archive-date=1 December 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111201235346/https://www.hrw.org/burma |url-status=live}}{{cite web |url=http://www.amnestyusa.org/our-work/countries/asia-and-the-pacific/myanmar |title=Myanmar Human Rights |publisher=Amnesty International USA |access-date=6 July 2013 |archive-date=29 May 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110529055701/http://www.amnestyusa.org/our-work/countries/asia-and-the-pacific/myanmar |url-status=live}}</ref> ომენოღალე ლჷმაქ მასშტაბურ ჰუმანიტარულ კრიზის გჷმიჭანუ; [[ტოლვილეფიშ უმაღალაშ კომისარიატი|გოეროშ ტოლვილეფიშ უმაღალაშ კომისარიატიშ]] (UNHCR) მუნაჩემეფით, ქიანას რე 1,3 მილიონშე უმოს ტოლვილო დო საჭუხუშ მაგორუ, თაშნეშე ქიანაშ დინოხოლე გინოყარაფილ ადამიერეფიშ მუდანობა 3,5 მილიონშე უმოს რე.<ref>{{Cite web |date=31 December 2024 |title=Myanmar Situation |url=https://data.unhcr.org/en/situations/myanmar |access-date=21 January 2025 |website=data.unhcr.org |archive-date=18 January 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260118061312/https://data.unhcr.org/en/situations/myanmar |url-status=live }}</ref> == გეოგრაფია == მიანმა ოთანჯჷ [[ინდოეთი|ინდოეთის]] (1463 კმ) დო [[ბანგლადეში|ბანგლადეშის]] (193 კმ) ბჟადალშე, [[ჩინეთი]]ს (2185 კმ) ოორუე–ბჟაეიოლშე, [[ლაოსი|ლაოსის]] (235 კმ) ბჟაეიოლშე დო [[ტაილანდი|ტაილანდის]] (1800 კმ) ობჟათე–ბჟაეილშე. ობჟათეშე დო ობჟათე–ბჟადალშე ომძღჷ [[ბენგალიშ ჸუჯი]] დო [[მოუტამაშ ჸუჯი]] (მარტაბანი), დო ხოლო [[ანდამანიშ ზუღა]]. ქიანაშ ფართობი, გოხოლუაშ კოკეფწკჷმა ართო, რე 678 ვითოში კმ², წყარპიჯიშ ღოზიშ სიგინძა რე — 1930 კმ. === კლიმატი === მიანმარს უმენტაშო ტროპიკული დო სუბეკვატორული კლიმატი რე. გჷმირთუ სუმი სეზონი: * ლენჭყი (მესიშ ბოლოშე გჷმათუთაშ ბოლოშა); * მორგილე — (გჷმათუთაშ ბოლოშე ფურთუთაშ ოშქაშეშა); * დო ჩხე — (ფურთუთაშ ოშქაშეშე მესიშ ბოლოშა); [[ფაილი:MonStateMudon.jpg|thumb|left|შტატი მონი.]] ღურთუთას, თუთაშ ოშქაშე ტემპერატურა რე +24° С [[იანგონი|იანგონს]], +21° C [[მანდალაი|მანდალაის]], ზარხულს მაქსიმალური ტემპერატურა რე +41° C. გვალამ რაიონეფს უმოსო ჩხურუ რე (მაგალითო, შანიშ ლაკადას ზოთონჯიშ პერიოდის, სერით ტემპერატურაქ შილებე ნულს თუდო დიკინას), ღურთუთას, რზენეფს ტემპერატურა +15° С–შე მეტი ვარე. === ჰიდროლოგია === მიანმარიში თარი წყარმალუეფი ოდუდეს ეთმეჭოფუნა გვალეფს დო ინდოეთიშ ოკიანეშ ბასეინს ორხველჷნა. მინამარიშ უდიდაში წყარმალუეფი რე – [[ირავადი (წყარმალუ)|ირავადი]], [[მეკონგი (წყარმალუ)|მეკონგი]], [[სალუნი (წყარმალუ)|სალუნი]], [[სიტაუნი (წყარმალუ)|სიტაუნი]] დო [[ჩინდუნი (წყარმალუ)|ჩინდუნი]]. ტობეფი ბრელი რე, თინეფშე არძაშე უმოსი დიდი რე — [[ინლე (ტობა)|ტობა ინლე]] დო [[შანიშ ლაკადა]]. == ნანანოღა == მიანმარიშ ნანანოღა — ნოღა [[ნეიპიდო]] ([[მანდალაი (აკანი)|მანდალაიში ადმინისტრაციული აკანი]]), დორსხუაფილი რე გვალა [[პინამანა (გვალა)|პინამანაშ]] ბჟადალშე სუმ კოლომეტრიშე. == ადმინისტრაციული დორთუალა == [[ფაილი:Burma en.png|left|thumb|200px|მიანმარი]] მიანმარიშ 1974 წანაშ კონსტიტუციათ, ქიანა რე [[უნიტარული სახენწჷფო]]. ქიანა დორთილი რე 7 აკანო (ტაიინგი) დო 7 შტატო (პუი–ნე). აკანეფი დო შტატეფი ირთუ რაიონეფო (მიონე), ნამუთ რენა რსხილი ნოღეფი (მიო) დო ოფოტუეფი (გიმენრაიონეფი), ნამუთ აკმაართანა ნოღაშ კვარტალეფს (იაკვე) დო ოფოტუეფიშ ბუნას (ჩეიუა). == მახორობა == ქიანაშ მახორობა რე '''50 მლნ კოჩი''', მახორობაშ ეთნიკური აკოდგინალუა: [[ბირმალეფი]] — 68 %, [[შანეფი]] — 9 %, [[კარენეფი]] — 7 %, [[არაკანალეფი]] — 4 %, [[ჩინარეფი]] — 3 %, [[ინდოარეფი]] — 2 %, [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] — 2 %, შხვა — 5 %. == რელიგია == მიანმარი — მიარეკონფესიური ქიანა რე, მარა მახორობაშ უმენტაშობა ბუდისტეფი რენა ([[თერავადა]]შ სკოლა). მახორობაშ კონფესიური აკოდგინალუა: [[ბუდიზმი|ბუდისტეფი]] — 89 %, [[ქირსიანობა|ქირსიანეფი]] — 4 %, [[ისლამი|მუსულმანეფი]] — 4 %, [[ანიმიზმი|ანიმისტეფი]] — 1 %, შხვა — 2 %. ==კომენტარეფი== <references group="კომ."/> == რესურსეფი ინტერნეტის == * [http://www.mmtimes.com ოთარობე გიშმაშკუმალარი "მიანმარი თაიმსი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.irrawaddy.org/default.asp ზოხორინელი გიშმაშკუმალარი "ირავადი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.myanmar.gov.mm/ myanmar.gov.mm] * [https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html Chief of State and Cabinet Members] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120207173243/https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html |date=2012-02-07 }} * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/myanmar.htm Burma] from ''UCB Libraries GovPubs'' * [http://www.burmalibrary.org/ Online Burma/Myanmar Library: Classified and annotated links to more than 17,000 full-text documents on Burma/Myanmar] * [http://www.pbs.org/wnet/wideangle/episodes/eyes-of-the-storm/turning-points-in-burmese-history/5363/ Interactive timeline of turning points in Burmese history] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მიანმარი]] [[კატეგორია:აზიაშ ქიანეფი]] [[კატეგორია:ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ქიანეფი]] se089lybuqy6mqd0yc5y9221hx7388p 252231 252227 2026-08-15T17:11:09Z Narazeni 826 252231 wikitext text/x-wiki {{Short description|სახენწჷფო ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიას}} {{redirect|ბირმა}} {{ინფოდაფა ქიანა| |ოდაბადური_ჯოხო = {{ubl|{{native name|my|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်|italics=off<wbr/>}}|{{small|{{translit|ფიიდაუსუ თაამაადა მიამა ნიანიეტო}}}}}} |ედომუშამი_ჯოხო = მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა |ოართე_ჯოხო =მიანმარი |შილა = Flag of Myanmar.svg |გერბი = State Seal of the Republic of the Union of Myanmar.svg |რუკა = Myanmar (orthographic projection).svg |ჰიმნი = {{lang-my|ကမ္ဘာမကျေ}}<br />{{transliteration|my|[[მიანმარიშ ჰიმნი|Kaba Ma Kyei]]}}<br />„ოქიანუშ დალიაშა“<br>{{center|[[ფაილი:U.S. Navy Band - Kaba Ma Kyei.oga]]}} |დევიზი = |ზოხორინალაშ თარიღი = |ოფიციალური_ნინეფი =[[ბირმული ნინა|ბირული]] |რეგიონალური_ნინეფი = {{hlist| [[კუკი-ჩინ ნინეფი|ჩინი]] | [[კაჩინური ნინა|კაჩინური]] | [[კარენულ ნინეფი|კარენული]] | [[ჭითაკარენულ ნინა|ჭითაკარენული]] | [[მონურ ნინა|მონური]] | [[არაკანულ ნინა|რახაინი]] | [[შანურ ნინა|შანური]]}} |ეთნიკური_ბუნეფი = {{unbulleted list | 68.78% [[ბირმალეფი]] | 6.69% [[კარენეფი]] | 4.61% [[არაკანეფი|რახაინეფი]] | 4.51% [[შანეფი|შანეფი]] | 2.19% [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] | 2.09% [[ჩინეფი]] | 1.50% [[კაჩინეფი]] | 0.39% [[კაიეფი]] }} |ეთნიკური_ბუნეფი_წანა=2019<ref>{{cite web |url=https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |title=Overview of Myanmar's diversity |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163711/https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |title=ISP Myanmar talk shows |date=15 December 2020 |access-date=25 May 2024 |archive-date=10 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240510125921/https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |title=PonYate ethnic population dashboard |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163715/https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |url-status=live}}</ref> |რელიგია= {{#invoke:list|unbulleted|item_style=white-space:nowrap; | 87.9% [[ბუდიზმ მიანმარს|ბუდიზმი]]<ref>{{cite web |title=Myanmar's Constitution of 2008 |url=https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |website=constituteproject.org |access-date=29 October 2017 |archive-date=20 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160920113951/https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |url-status=live}}</ref> | 6.2% [[ქირსიანობა მიანმარს|ქირსიანობა]] | 4.3% [[ისლამ მიანმარს|ისლამი]] | 0.8% ოკათე რელიგია{{efn|მუნაჩემეფს ციტირებულ რე მუჭოთ [[ანიმიზმი]].}} | 0.5% [[ინდუიზმ მიანმარს|ინდუიზმი]] | 0.1% [[ვარელიგიურობა მიანმარს|ვა რელიგიური]] | 0.2% [[რელიგია მიანმარს|შხვა]] }} (2014) |ნანანოღა= [[ნაიფიიდო]]{{Efn|ოფიციალურო გჷმირაგადუაფუ „ნაი ფიი დო“}} |latd= |latm= |latNS= |longd= |longm= |longEW= |უდიდაში_ნოღა =[[იანგონი]]{{Efn|უწოხ ჩინებულ მუჭოთ „რანგუნი“}} |თარობაშ_ტიპი = [[უნიტარული სახენწჷფო|უნიტარულ]] [[ასამბლეაშე დუდიშულ რესპუბლიკა]] |ლიდერიშ_ტიპი_1 = [[მიანმარიშ პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_1 =[[მინ აუნ ჰლაინი]] |ლიდერიშ_ტიპი_2 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|პირველ ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_2 =[[ნიო სო]] |ლიდერიშ_ტიპი_3 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|მაჟირა ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_3 =[[ნან ნი ნი აიე]] |ლიდერიშ_ტიპი_4 = |ლიდერიშ_ჯოხო_4 = |სახენწჷფოშ ტიპი = |მიკოღანკუა = |ოფიციალური ჸოფირება 1 = |ოფიციალური თარიღი 1 = |ოფიციალური ჸოფირება 2 = |ოფიციალური თარიღი 2 = |ოფიციალური ჸოფირება 3 = |ოფიციალური თარიღი 3 = |ოფიციალური ჸოფირება 4 = |ოფიციალური თარიღი 4 = |რანგი_ფართობით = 39-ა |ფართობი =676,579 |წყარი_% =3.06 |ოეგებიე_მახორობა =55,770,232<ref>{{cite web |url=https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |title=The 2014 Myanmar Populations and Housing Census |access-date=29 May 2024 |archive-date=24 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200924221152/https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |url-status=live}}</ref> |ოეგებიე_მახორობა_რანგი =26-ა |მახორობა_ოეგებიეთ_წანას = 2022 |მახორობაშ_ცენზი = |მახორობაშ_ცენზი_წანას = |მახორობაშ_მეჭედალა = |მახორობაშ_მეჭედალა_რანგი = 127-ა |ედპ_ppp_წანა = 2025 |ედპ_ppp = {{რკება}} $273.200 მილიარდი<ref name="auto">{{cite web |title=World Economic Outlook Database , October 2025: Edition (Myanmar) |url=https://www.imf.org/en/publications/weo/issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |publisher=October, 14 2025 |language=en |access-date=31 December 2025 |archive-date=12 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012102316/https://www.imf.org/en/Publications/WEO/Issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |url-status=live }}</ref> |ედპ_ppp_რანგი = 64-ა |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე ={{რკება}} $4,950<ref name="auto"/> |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე_რანგი = 146-ა |აგი =0.609 |აგი_ტენდენცია ={{ძინა}} |აგი_კატეგორია = |აგი_რანგი =150-ა |აგი_წანა =2023 |ვალუტა= [[მიანმარული კიატი|მიანმარულ კიატი]] (K) |ვალუტაშ_კოდი =MMK |ქიანაშ_კოდი =MM |ბორჯიშ_ორტყაფუ = [[UTC+06:30]] [[მიანმარიშ სტანდარტულ ბორჯი|MMT]] |ზარხულიშ_ბორჯი = |cctld = [[.mm]] |ოტელეფონე_კოდი =[[+95]] |ოტელეფონე_კოდი_მეწურაფა= |სქოლიო= }} {{სპეცსიმბოლოეფი|ბირმული}} '''მიანმარი''' ({{Lang-my|မြန်မာ}}), ოფიციალურო '''მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა''' ({{lang-my|ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်}}) დო თაშნეშე ჩინებულ რე მუჭოთ '''ბირმა''' (ოფიციალურ ინგლისურ ჯოხოდვალა 1989 წანაშახ) — [[სახენწჷფო]] [[ობჟათე-ბჟაეიოლი აზია|ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ]] ოორუე-ბჟადალშე. ფართობიშ მეჯინათ არძაშ უკაბეტაშ ქიანა რე ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ მატერიკულ ნორთის დო მახორობაშ მუდანობა დოხოლაფირო 55 მილიონ ადამიერს აკამდგინანს. ოორუე-ბჟადალშე უხურგანს [[ინდოეთი|ინდოეთ]] დო [[ბანგლადეში]], ოორუე-ბჟაეიოლშე — [[ჩინეთი]], ბჟაეიოლშე დო ობჟათე ბჟაეიოლშე — [[ლაოსი|ლაოს]] დო [[ტაილანდი]], ობჟათეშე დო ობჟათე-ბჟადალშე ომძღჷ [[ანდამანიშ ზუღა]] დო [[ბენგალიშ ჸუჯი]]. ქიანაშ ნანანოღა რე [[ნაიფიიდო]], მარა [[მიანმარიშ ნოღეფიშ ერკებული|უკაბეტაშ ნოღა]] რე [[იანგონი]] (ჸოფირ რანგუნი). ორდოიან ცივილიზაციეფ თე ტერიტორიას იკათუანდჷ ტიბეტურ-ბირმულ ნინაშა მორაგადე [[პიუშ ნოღა-სახელმწჷფოეფი|პიუშ ნოღა-სახენწჷფოეფს]] [[ჟიმოლენ მიანმარი|ჟიმოლენ მიანმარს]] დო [[მონიშ ომაფეეფი|მონიშ ომაფეეფს]] [[თუდოლენ მიანმარი|თუდოლენ მიანმარს]].<ref>{{cite book |title=Early civilizations of Southeast Asia |publisher=Altamira Press |author=O'Reilly, Dougald JW |year=2007 |location=United Kingdom |isbn=978-0-7591-0279-8}}</ref> [[IX ოშწანურა]]ს, [[ბირმალეფი|ბირმალეფქ]] გემშართეს ჟიმოლენ [[ირავადი|ირავადიშ]] ლეხერშა დო [[პაგანიშ ომაფე|პაგანიშ ომაფეშ]] დორსხუაფაშ უკული (1050-იან წანეფს), [[ბირმული ნინა|ბირმულ ნინა]], [[მიანმარიშ კულტურა|კულტურა]] და [[თერავადა|თერავადულ ბუდიზმი]] ჭიე-ჭიეთ დომინანტურო გჷნირთუ ქიანას. პაგანიშ ომაფე [[მონღოლეფიშ მინოკათუა ბირმაშა|მონღოლეფიშ მინოკათუაშ]] შედეგო ქუდანთხჷ დო ანდა მალიმორ სახენწჷფოქ გიჭყჷ. [[XVI ოშწანურა]]ს, [[ტაუნგუშ დინასტია|ტაუნგუშ დინასტიაშით]] აკოკათელ ქიანა, კუნტახანიშ ბორჯით, [[ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ისტორიაობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ისტორიას]] უკაბეტაშ იმპერიათ გჷნირთუ. [[XIX ოშწანურა]]შ დაჭყაფუს [[კონბაუნგიშ დინასტია]] გამაგენდჷ ტერიტორიას, ნამუთ იკათუანდჷ თეხანურ მიანმარს დო თაშნეშე კუნტა ხანით აკონტროლენდჷ [[ასამიშ ომაფე|ასამს]], [[ლუშაიშ გვალეფი|ლუშაიშ გვალეფს]] დო [[მანიპურიშ ომაფე]]ს. ბრიტანეთიშ [[ინდოეთიშ კომპანია|ბჟაეიოლ ინდოეთიშ კომპანიაქ]] მიანმარიშ ადმინისტრაციაშა კონტროლ XIX ოშწანურას, სუმ [[ინგლის-ბირმულ ლჷმა|ინგლის-ბირმულ ლჷმაშ]] შედეგო მიპალჷ დო ქიანაქ [[ბირმაშ ბრიტანულ გამაგალა|ბრიტანულ კოლონიათ]] გჷნირთუ. კუნტახანურ [[ბირმაშ ოკუპაცია იაპონიაშით|იაპონურ ოკუპაციაშ]] უკული, მორსხუეეფქ მიანმარ დირთინუეს. [[1948]] წანას, მიანმარქ [[ბირმაშ ზოხრინალაშ აქტი 1947|ბირმაშ ზოხორინალაშ აქტიშ]] პიჯალეფით [[მიანმარიშ ზოხორინალაშ დღა|ზოხორინალა]] გჷმაცხადუ. მიანმარიშ ზოხორინალაშ უკულიან ისტორია იროიან ურულობათ დო კონფლიქტეფით რდჷ გოფშა. [[ბირმაშ სახენწჷფო მინორთა (1962)|1962 წანაშ სახენწჷფო მინორთაქ]] გჷმიჭანუ [[ოურდუმე დიქტატურა|ოურდუმე დიქტატურა]] [[ბირმაშ სოციალისტურ პროგრამულ პარტია|ბირმაშ სოციალისტურ პროგრამულ პარტიაშ]] გამაგალაშ გიმე. [[ებუძოლ 8888|ებუძოლ 8888-ქ]] ჟირ წანაშ უკულ მიოჭირინუ [[ანდაპარტიულ სისტემა]]შა გინულა, მარა ებუძოლიშ უკულიან [[სახენწჷფო თინჩალაშ დო წუმოძინაშ სხუნუ|ოურდუმე ხუნტაქ]], ნამუსჷთ დუდენდჷ [[ტატმადაუ]], ივარუ ხეშუულობაშ გინოჩამაშენ დო გაგჷნძორუ ქიანაშ ბონ გამაგალა [[2011]] წანაშახ, მუჟანსჷთ ხუნტაქ ოფიციალურო გეუქვუ [[მიანმარიშ არძაშოულ გიშაგორუეფი (2010)|2010 წანაშ არძაშოულ გიშაგორუეფიშ]] უკული. მიშაღალირქ იჸუ [[ომენოღალე ხეშუულობაშ]] თარობაქ დო გადუდიშულებურქ იჸუეს თიჯგურა ისტორიულ პოლიტიკურ ნაჭოფეფქ, მუჭომეფ რდეს [[აუნ სან სუ ჩი]], მარა ოურდუმე ნძალეფქ ქეიტუეს ხემანჭუაფა თარობაშ შანულამ ინსტიტუტეფშა. [[მიანმარიშ არძაშოულ გიშაგორუეფი (2015)|2015 წანაშ არძაშოულ გიშაგორუეფიშ]] შედეგო ხემანჭუაფაქ გეგნორთჷ [[ერუანულ ლიგა დემოკრატიაშო]]შა, მარა ქიანაშ რჯებაქ მუშ [[მიანმარიშ ეთნიკურ ბუნეფიშ ერკებული|ეთნიკურ უჭიჭაჭობეფშოთ]], გიშაკერზაფილო [[როჰინჯებიშ გენოციდი|როჰინჯებიშ გენოციდი]], ირო სქიდუდჷ ერეფოშქაშე მოღუნჭუაშ წყუთ.<ref>{{cite web |author=Greenwood, Faine |url=http://www.undispatch.com/the-8-stages-of-genocide-against-burmas-rohingya |title=The 8 Stages of Genocide Against Burma's Rohingya {{pipe}} UN DispatchUN Dispatch |publisher=Undispatch.com |date=27 May 2013 |access-date=13 April 2014 |archive-date=18 June 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130618062450/http://www.undispatch.com/the-8-stages-of-genocide-against-burmas-rohingya |url-status=live}}{{cite news |title=EU welcomes "measured" Myanmar response to rioting |url=https://www.reuters.com/article/us-myanmar-violence-idUSBRE85A01C20120611 |publisher=Reuters |date=11 June 2012 |access-date=1 July 2017 |archive-date=6 August 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120806072509/https://www.reuters.com/article/2012/06/11/us-myanmar-violence-idUSBRE85A01C20120611 |url-status=live}}{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-18395788 |title=Q&A: Communal violence in Burma |publisher=[[BBC]] |access-date=14 October 2013 |archive-date=16 April 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190416191015/https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-18395788 |url-status=live}}</ref> [[მიანმარიშ არძაშოულ გიშაგორუეფი (202)|2020 წანაშ არძაშოულ გიშაგორუეფიშ]] უკული, სოდე ერუანულ ლიგა დემოკრატიაშოქ ჟირხოლო პალატას არგამა უმენტაშობა მიპალჷნ, ტატმადაუქ კჷნ ხეშა ქეშიჸოთუ ხეშუულობა [[მიანმარიშ სახენწჷფო მინორთა (2021)|2021 წანაშ სახენწჷფო მინორთათ]]. თე მინორთაქ გჷმიჭანუ [[მიანმარიშ პროტესტეფი (2021–ასეშახ)|ფართო პროტესტეფ]] დო თენა შანენდჷ თის, ნამჷ-და მიმალ [[მიანმარიშ ომენოღალე ლჷმა (2021–ასეშახ)|ომენოღალე ლჷმაქ]] დიჭყჷნ. მიანმარ რე [[ბჟაეიოლ აზიაშ სამიტი|ბჟაეიოლ აზიაშ სამიტიშ]], [[უგინობირაფუობაშ ყარაფი|უგინობირაფუობაშ ყარაფიშ]], [[ასეანი|ასეანიშ]] დო [[ბიმსტეკი|ბიმსტეკიშ]] მაკათური, თაშნეშე [[შანხაიშ წოროხანდაშ ორგანიზაცია|შანხაიშ წოროხანდაშ ორგანიზაციაშ]] დიალოგიშ პარტნიორ რე. ქიანა დინდარ რე [[ორთაშობურ რესურსი|ორთაშობურ რესურსეფით]], თინეფს შქას [[ნეფრიტი|ნეფრიტით]], [[ანდაღებულ ქუა|ანდაღებულ ქუეფით]], [[ნაფთობი|ნაფთობით]], [[ორთაშობურ გაზი|ორთაშობურ გაზით]], [[ტექიშ ჯა|ტექიშ ჯათ]] დო [[ჩხანაშ ენერგია|ჩხანაშ ენერგიაშ]] მაღალ პოტენციალით.<ref>Vakulchuk, Roman; Kyaw Kyaw Hlaing; Edward Ziwa Naing; Indra Overland; Beni Suryadi and Sanjayan Velautham (2017). [[https://www.researchgate.net/publication/317954536](https://www.researchgate.net/publication/317954536) ''Myanmar's Attractiveness for Investment in the Energy Sector. A Comparative International Perspective''.] Norwegian Institute of International Affairs (NUPI) and Myanmar Institute of Strategic and International Studies (MISIS) Report. p. 8.</ref> მარა, მიანმარ იტანჯებუ განწეხანიან პოლიტიკურ [[ვასტაბილურობა|ვასტაბილურობათ]], კორუფციათ, უფონდიკე ინფრასტრუქტურათ დო ადამიერულ წუმოძინაშ დაბალ დონეთ.<ref>{{cite journal |url=[suspicious link removed] |title=Why Has Myanmar not Developed Like East Asia? |last=Wong |first=John |journal=ASEAN Economic Bulletin |volume=13 |number=3 |date=March 1997 |pages=344–358 |jstor=25773443 |access-date=8 May 2023 |archive-date=8 May 2023 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20230508191403/https://www.jstor.org/stable/25773443](https://web.archive.org/web/20230508191403/https://www.jstor.org/stable/25773443) |url-status=live |issn=0217-4472}}</ref> [[მიშნაველეფიშ უწორწალა|მიშნაველეფიშ გინორთა]] მიანმარს ართ-ართ არძაშე ფართო რე მოსოფელს, ანდანე [[მიანმარიშ ეკონომიკა|ეკონომიკაშ]] კაბეტ ნორთ კჷნე ოფიციალურო დო ვაოფიციალურო ოურდუმე კონტროლიშ გიმე სქიდუ.<ref>{{cite news |url=[http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html](http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html) |title=Income Gap 'world's widest' |work=The Nation |access-date=15 September 2014 |author=Eleven Media |date=4 September 2013 |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20140915230853/http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html](https://web.archive.org/web/20140915230853/http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html) |archive-date=15 September 2014}}{{cite news |url=[https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726](https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726) |title=Income inequality in Burma |publisher=Democratic Voice of Burma |access-date=15 September 2014 |last=McCornac |first=Dennis |date=22 October 2013 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20140915230920/https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726](https://web.archive.org/web/20140915230920/https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726) |archive-date=15 September 2014 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> მიანმარ კჷნე კლასიფიცირებულ რე, მუჭოთ მოსოფელიშ ართ-ართ [[მერკეთ წუმოძინელ ქიანა|არძაშე მერკეთ წუმოძნელ ქიანა]]. ქიანა კჷნ გოფარდაგელ რე მუშ [[მიანმარიშ ეთნიკურ ბუნეფიშ ერკებული|ანდამუდანობაშ ეთნიკურ ბუნეფს]] შქას რინელ აწორინალეფით, თაშნეშე თაქ მიმალ კონფლიქტ მოსოფელს ართ-ართ [[მიანმარიშ კონფლიქტი|არძაშე განწეხანიშ ომენოღალე ლჷმა]] რე. [[გოერო|გოერო]] დო ადამიერიშ ნებეფიშ თხილუაშ ორგანიზაციეფ სისტემატურო აფიქსირენა [[ადამიერიშ ნებეფ მიანმარს|ადამიერიშ ნებეფიშ აკორცუაფაშ]] ფაქტეფს.<ref>{{cite web |url=https://www.hrw.org/burma |title=Burma |publisher=Human Rights Watch |access-date=6 July 2013 |archive-date=1 December 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111201235346/https://www.hrw.org/burma |url-status=live}}{{cite web |url=http://www.amnestyusa.org/our-work/countries/asia-and-the-pacific/myanmar |title=Myanmar Human Rights |publisher=Amnesty International USA |access-date=6 July 2013 |archive-date=29 May 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110529055701/http://www.amnestyusa.org/our-work/countries/asia-and-the-pacific/myanmar |url-status=live}}</ref> ომენოღალე ლჷმაქ მასშტაბურ ჰუმანიტარულ კრიზის გჷმიჭანუ; [[ტოლვილეფიშ უმაღალაშ კომისარიატი|გოეროშ ტოლვილეფიშ უმაღალაშ კომისარიატიშ]] (UNHCR) მუნაჩემეფით, ქიანას რე 1,3 მილიონშე უმოს ტოლვილო დო საჭუხუშ მაგორუ, თაშნეშე ქიანაშ დინოხოლე გინოყარაფილ ადამიერეფიშ მუდანობა 3,5 მილიონშე უმოს რე.<ref>{{Cite web |date=31 December 2024 |title=Myanmar Situation |url=https://data.unhcr.org/en/situations/myanmar |access-date=21 January 2025 |website=data.unhcr.org |archive-date=18 January 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260118061312/https://data.unhcr.org/en/situations/myanmar |url-status=live }}</ref> == გეოგრაფია == მიანმა ოთანჯჷ [[ინდოეთი|ინდოეთის]] (1463 კმ) დო [[ბანგლადეში|ბანგლადეშის]] (193 კმ) ბჟადალშე, [[ჩინეთი]]ს (2185 კმ) ოორუე–ბჟაეიოლშე, [[ლაოსი|ლაოსის]] (235 კმ) ბჟაეიოლშე დო [[ტაილანდი|ტაილანდის]] (1800 კმ) ობჟათე–ბჟაეილშე. ობჟათეშე დო ობჟათე–ბჟადალშე ომძღჷ [[ბენგალიშ ჸუჯი]] დო [[მოუტამაშ ჸუჯი]] (მარტაბანი), დო ხოლო [[ანდამანიშ ზუღა]]. ქიანაშ ფართობი, გოხოლუაშ კოკეფწკჷმა ართო, რე 678 ვითოში კმ², წყარპიჯიშ ღოზიშ სიგინძა რე — 1930 კმ. === კლიმატი === მიანმარს უმენტაშო ტროპიკული დო სუბეკვატორული კლიმატი რე. გჷმირთუ სუმი სეზონი: * ლენჭყი (მესიშ ბოლოშე გჷმათუთაშ ბოლოშა); * მორგილე — (გჷმათუთაშ ბოლოშე ფურთუთაშ ოშქაშეშა); * დო ჩხე — (ფურთუთაშ ოშქაშეშე მესიშ ბოლოშა); [[ფაილი:MonStateMudon.jpg|thumb|left|შტატი მონი.]] ღურთუთას, თუთაშ ოშქაშე ტემპერატურა რე +24° С [[იანგონი|იანგონს]], +21° C [[მანდალაი|მანდალაის]], ზარხულს მაქსიმალური ტემპერატურა რე +41° C. გვალამ რაიონეფს უმოსო ჩხურუ რე (მაგალითო, შანიშ ლაკადას ზოთონჯიშ პერიოდის, სერით ტემპერატურაქ შილებე ნულს თუდო დიკინას), ღურთუთას, რზენეფს ტემპერატურა +15° С–შე მეტი ვარე. === ჰიდროლოგია === მიანმარიში თარი წყარმალუეფი ოდუდეს ეთმეჭოფუნა გვალეფს დო ინდოეთიშ ოკიანეშ ბასეინს ორხველჷნა. მინამარიშ უდიდაში წყარმალუეფი რე – [[ირავადი (წყარმალუ)|ირავადი]], [[მეკონგი (წყარმალუ)|მეკონგი]], [[სალუნი (წყარმალუ)|სალუნი]], [[სიტაუნი (წყარმალუ)|სიტაუნი]] დო [[ჩინდუნი (წყარმალუ)|ჩინდუნი]]. ტობეფი ბრელი რე, თინეფშე არძაშე უმოსი დიდი რე — [[ინლე (ტობა)|ტობა ინლე]] დო [[შანიშ ლაკადა]]. == ნანანოღა == მიანმარიშ ნანანოღა — ნოღა [[ნეიპიდო]] ([[მანდალაი (აკანი)|მანდალაიში ადმინისტრაციული აკანი]]), დორსხუაფილი რე გვალა [[პინამანა (გვალა)|პინამანაშ]] ბჟადალშე სუმ კოლომეტრიშე. == ადმინისტრაციული დორთუალა == [[ფაილი:Burma en.png|left|thumb|200px|მიანმარი]] მიანმარიშ 1974 წანაშ კონსტიტუციათ, ქიანა რე [[უნიტარული სახენწჷფო]]. ქიანა დორთილი რე 7 აკანო (ტაიინგი) დო 7 შტატო (პუი–ნე). აკანეფი დო შტატეფი ირთუ რაიონეფო (მიონე), ნამუთ რენა რსხილი ნოღეფი (მიო) დო ოფოტუეფი (გიმენრაიონეფი), ნამუთ აკმაართანა ნოღაშ კვარტალეფს (იაკვე) დო ოფოტუეფიშ ბუნას (ჩეიუა). == მახორობა == ქიანაშ მახორობა რე '''50 მლნ კოჩი''', მახორობაშ ეთნიკური აკოდგინალუა: [[ბირმალეფი]] — 68 %, [[შანეფი]] — 9 %, [[კარენეფი]] — 7 %, [[არაკანალეფი]] — 4 %, [[ჩინარეფი]] — 3 %, [[ინდოარეფი]] — 2 %, [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] — 2 %, შხვა — 5 %. == რელიგია == მიანმარი — მიარეკონფესიური ქიანა რე, მარა მახორობაშ უმენტაშობა ბუდისტეფი რენა ([[თერავადა]]შ სკოლა). მახორობაშ კონფესიური აკოდგინალუა: [[ბუდიზმი|ბუდისტეფი]] — 89 %, [[ქირსიანობა|ქირსიანეფი]] — 4 %, [[ისლამი|მუსულმანეფი]] — 4 %, [[ანიმიზმი|ანიმისტეფი]] — 1 %, შხვა — 2 %. ==კომენტარეფი== <references group="კომ."/> == რესურსეფი ინტერნეტის == * [http://www.mmtimes.com ოთარობე გიშმაშკუმალარი "მიანმარი თაიმსი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.irrawaddy.org/default.asp ზოხორინელი გიშმაშკუმალარი "ირავადი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.myanmar.gov.mm/ myanmar.gov.mm] * [https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html Chief of State and Cabinet Members] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120207173243/https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html |date=2012-02-07 }} * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/myanmar.htm Burma] from ''UCB Libraries GovPubs'' * [http://www.burmalibrary.org/ Online Burma/Myanmar Library: Classified and annotated links to more than 17,000 full-text documents on Burma/Myanmar] * [http://www.pbs.org/wnet/wideangle/episodes/eyes-of-the-storm/turning-points-in-burmese-history/5363/ Interactive timeline of turning points in Burmese history] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მიანმარი]] [[კატეგორია:აზიაშ ქიანეფი]] [[კატეგორია:ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ქიანეფი]] i4vokrn1yidr9yr2ms62jwtgqet40e8 252236 252231 2026-08-15T17:21:46Z Narazeni 826 252236 wikitext text/x-wiki {{Short description|სახენწჷფო ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიას}} {{redirect|ბირმა}} {{ინფოდაფა ქიანა| |ოდაბადური_ჯოხო = {{ubl|{{native name|my|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်|italics=off<wbr/>}}|{{small|{{translit|ფიიდაუსუ თაამაადა მიამა ნიანიედაუ}}}}}} |ედომუშამი_ჯოხო = მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა |ოართე_ჯოხო =მიანმარი |შილა = Flag of Myanmar.svg |გერბი = State Seal of the Republic of the Union of Myanmar.svg |რუკა = Myanmar (orthographic projection).svg |ჰიმნი = {{lang-my|ကမ္ဘာမကျေ}}<br />{{transliteration|my|[[მიანმარიშ ჰიმნი|Kaba Ma Kyei]]}}<br />„ოქიანუშ დალიაშა“<br>{{center|[[ფაილი:U.S. Navy Band - Kaba Ma Kyei.oga]]}} |დევიზი = |ზოხორინალაშ თარიღი = |ოფიციალური_ნინეფი =[[ბირმული ნინა|ბირული]] |რეგიონალური_ნინეფი = {{hlist| [[კუკი-ჩინ ნინეფი|ჩინი]] | [[კაჩინური ნინა|კაჩინური]] | [[კარენულ ნინეფი|კარენული]] | [[ჭითაკარენულ ნინა|ჭითაკარენული]] | [[მონურ ნინა|მონური]] | [[არაკანულ ნინა|რახაინი]] | [[შანურ ნინა|შანური]]}} |ეთნიკური_ბუნეფი = {{unbulleted list | 68.78% [[ბირმალეფი]] | 6.69% [[კარენეფი]] | 4.61% [[არაკანეფი|რახაინეფი]] | 4.51% [[შანეფი|შანეფი]] | 2.19% [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] | 2.09% [[ჩინეფი]] | 1.50% [[კაჩინეფი]] | 0.39% [[კაიეფი]] }} |ეთნიკური_ბუნეფი_წანა=2019<ref>{{cite web |url=https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |title=Overview of Myanmar's diversity |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163711/https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |title=ISP Myanmar talk shows |date=15 December 2020 |access-date=25 May 2024 |archive-date=10 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240510125921/https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |title=PonYate ethnic population dashboard |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163715/https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |url-status=live}}</ref> |რელიგია= {{#invoke:list|unbulleted|item_style=white-space:nowrap; | 87.9% [[ბუდიზმ მიანმარს|ბუდიზმი]]<ref>{{cite web |title=Myanmar's Constitution of 2008 |url=https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |website=constituteproject.org |access-date=29 October 2017 |archive-date=20 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160920113951/https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |url-status=live}}</ref> | 6.2% [[ქირსიანობა მიანმარს|ქირსიანობა]] | 4.3% [[ისლამ მიანმარს|ისლამი]] | 0.8% ოკათე რელიგია{{efn|მუნაჩემეფს ციტირებულ რე მუჭოთ [[ანიმიზმი]].}} | 0.5% [[ინდუიზმ მიანმარს|ინდუიზმი]] | 0.1% [[ვარელიგიურობა მიანმარს|ვა რელიგიური]] | 0.2% [[რელიგია მიანმარს|შხვა]] }} (2014) |ნანანოღა= [[ნაიფიიდო]]{{Efn|ოფიციალურო გჷმირაგადუაფუ „ნაი ფიი დაუ“}} |latd= |latm= |latNS= |longd= |longm= |longEW= |უდიდაში_ნოღა =[[იანგონი]]{{Efn|უწოხ ჩინებულ მუჭოთ „რანგუნი“}} |თარობაშ_ტიპი = [[უნიტარული სახენწჷფო|უნიტარულ]] [[ასამბლეაშე დუდიშულ რესპუბლიკა]] |ლიდერიშ_ტიპი_1 = [[მიანმარიშ პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_1 =[[მინ აუნ ჰლაინი]] |ლიდერიშ_ტიპი_2 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|პირველ ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_2 =[[ნიო სო]] |ლიდერიშ_ტიპი_3 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|მაჟირა ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_3 =[[ნან ნი ნი აიე]] |ლიდერიშ_ტიპი_4 = |ლიდერიშ_ჯოხო_4 = |სახენწჷფოშ ტიპი = |მიკოღანკუა = |ოფიციალური ჸოფირება 1 = |ოფიციალური თარიღი 1 = |ოფიციალური ჸოფირება 2 = |ოფიციალური თარიღი 2 = |ოფიციალური ჸოფირება 3 = |ოფიციალური თარიღი 3 = |ოფიციალური ჸოფირება 4 = |ოფიციალური თარიღი 4 = |რანგი_ფართობით = 39-ა |ფართობი =676,579 |წყარი_% =3.06 |ოეგებიე_მახორობა =55,770,232<ref>{{cite web |url=https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |title=The 2014 Myanmar Populations and Housing Census |access-date=29 May 2024 |archive-date=24 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200924221152/https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |url-status=live}}</ref> |ოეგებიე_მახორობა_რანგი =26-ა |მახორობა_ოეგებიეთ_წანას = 2022 |მახორობაშ_ცენზი = |მახორობაშ_ცენზი_წანას = |მახორობაშ_მეჭედალა = |მახორობაშ_მეჭედალა_რანგი = 127-ა |ედპ_ppp_წანა = 2025 |ედპ_ppp = {{რკება}} $273.200 მილიარდი<ref name="auto">{{cite web |title=World Economic Outlook Database , October 2025: Edition (Myanmar) |url=https://www.imf.org/en/publications/weo/issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |publisher=October, 14 2025 |language=en |access-date=31 December 2025 |archive-date=12 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012102316/https://www.imf.org/en/Publications/WEO/Issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |url-status=live }}</ref> |ედპ_ppp_რანგი = 64-ა |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე ={{რკება}} $4,950<ref name="auto"/> |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე_რანგი = 146-ა |აგი =0.609 |აგი_ტენდენცია ={{ძინა}} |აგი_კატეგორია = |აგი_რანგი =150-ა |აგი_წანა =2023 |ვალუტა= [[მიანმარული კიატი|მიანმარულ კიატი]] (K) |ვალუტაშ_კოდი =MMK |ქიანაშ_კოდი =MM |ბორჯიშ_ორტყაფუ = [[UTC+06:30]] [[მიანმარიშ სტანდარტულ ბორჯი|MMT]] |ზარხულიშ_ბორჯი = |cctld = [[.mm]] |ოტელეფონე_კოდი =[[+95]] |ოტელეფონე_კოდი_მეწურაფა= |სქოლიო= }} {{სპეცსიმბოლოეფი|ბირმული}} '''მიანმარი''' ({{Lang-my|မြန်မာ}}), ოფიციალურო '''მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა''' ({{lang-my|ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်}}) დო თაშნეშე ჩინებულ რე მუჭოთ '''ბირმა''' (ოფიციალურ ინგლისურ ჯოხოდვალა 1989 წანაშახ) — [[სახენწჷფო]] [[ობჟათე-ბჟაეიოლი აზია|ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ]] ოორუე-ბჟადალშე. ფართობიშ მეჯინათ არძაშ უკაბეტაშ ქიანა რე ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ მატერიკულ ნორთის დო მახორობაშ მუდანობა დოხოლაფირო 55 მილიონ ადამიერს აკამდგინანს. ოორუე-ბჟადალშე უხურგანს [[ინდოეთი|ინდოეთ]] დო [[ბანგლადეში]], ოორუე-ბჟაეიოლშე — [[ჩინეთი]], ბჟაეიოლშე დო ობჟათე ბჟაეიოლშე — [[ლაოსი|ლაოს]] დო [[ტაილანდი]], ობჟათეშე დო ობჟათე-ბჟადალშე ომძღჷ [[ანდამანიშ ზუღა]] დო [[ბენგალიშ ჸუჯი]]. ქიანაშ ნანანოღა რე [[ნაიფიიდო]], მარა [[მიანმარიშ ნოღეფიშ ერკებული|უკაბეტაშ ნოღა]] რე [[იანგონი]] (ჸოფირ რანგუნი). ორდოიან ცივილიზაციეფ თე ტერიტორიას იკათუანდჷ ტიბეტურ-ბირმულ ნინაშა მორაგადე [[პიუშ ნოღა-სახელმწჷფოეფი|პიუშ ნოღა-სახენწჷფოეფს]] [[ჟიმოლენ მიანმარი|ჟიმოლენ მიანმარს]] დო [[მონიშ ომაფეეფი|მონიშ ომაფეეფს]] [[თუდოლენ მიანმარი|თუდოლენ მიანმარს]].<ref>{{cite book |title=Early civilizations of Southeast Asia |publisher=Altamira Press |author=O'Reilly, Dougald JW |year=2007 |location=United Kingdom |isbn=978-0-7591-0279-8}}</ref> [[IX ოშწანურა]]ს, [[ბირმალეფი|ბირმალეფქ]] გემშართეს ჟიმოლენ [[ირავადი|ირავადიშ]] ლეხერშა დო [[პაგანიშ ომაფე|პაგანიშ ომაფეშ]] დორსხუაფაშ უკული (1050-იან წანეფს), [[ბირმული ნინა|ბირმულ ნინა]], [[მიანმარიშ კულტურა|კულტურა]] და [[თერავადა|თერავადულ ბუდიზმი]] ჭიე-ჭიეთ დომინანტურო გჷნირთუ ქიანას. პაგანიშ ომაფექ [[მონღოლეფიშ მინოკათუა ბირმაშა|მონღოლეფიშ მინოკათუაშ]] შედეგო ქუდანთხჷ დო ანდა მალიმორ სახენწჷფოქ გიჭყჷ. [[XVI ოშწანურა]]ს, [[ტაუნგუშ დინასტია|ტაუნგუშ დინასტიაშით]] აკოკათელ ქიანა, კუნტახანიშ ბორჯით, [[ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ისტორია|ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ისტორიას]] უკაბეტაშ იმპერიათ გჷნირთუ. [[XIX ოშწანურა]]შ დაჭყაფუს [[კონბაუნგიშ დინასტია]] გამაგენდჷ ტერიტორიას, ნამუთ იკათუანდჷ თეხანურ მიანმარს დო თაშნეშე კუნტა ხანით აკონტროლენდჷ [[ასამიშ ომაფე|ასამს]], [[ლუშაიშ გვალეფი|ლუშაიშ გვალეფს]] დო [[მანიპურიშ ომაფე]]ს. ბრიტანეთიშ [[ინდოეთიშ კომპანია|ბჟაეიოლ ინდოეთიშ კომპანიაქ]] მიანმარიშ ადმინისტრაციაშა კონტროლ XIX ოშწანურას, სუმ [[ინგლის-ბირმულ ლჷმა|ინგლის-ბირმულ ლჷმაშ]] შედეგო მიპალჷ დო ქიანაქ [[ბირმაშ ბრიტანულ გამაგალა|ბრიტანულ კოლონიათ]] გჷნირთუ. კუნტახანურ [[ბირმაშ ოკუპაცია იაპონიაშით|იაპონურ ოკუპაციაშ]] უკული, მორსხუეეფქ მიანმარ დირთინუეს. [[1948]] წანას, მიანმარქ [[ბირმაშ ზოხრინალაშ აქტი 1947|ბირმაშ ზოხორინალაშ აქტიშ]] პიჯალეფით [[მიანმარიშ ზოხორინალაშ დღა|ზოხორინალა]] გჷმაცხადუ. მიანმარიშ ზოხორინალაშ უკულიან ისტორია იროიან არულობათ დო კონფლიქტეფით რდჷ გოფშა. [[ბირმაშ სახენწჷფო მინორთა (1962)|1962 წანაშ სახენწჷფო მინორთაქ]] გჷმიჭანუ [[ოურდუმე დიქტატურა|ოურდუმე დიქტატურა]] [[ბირმაშ სოციალისტურ პროგრამულ პარტია|ბირმაშ სოციალისტურ პროგრამულ პარტიაშ]] გამაგალაშ გიმე. [[ებუძოლ 8888|ებუძოლ 8888-ქ]] ჟირ წანაშ უკულ მიოჭირინუ [[ანდაპარტიულ სისტემა]]შა გინულა, მარა ებუძოლიშ უკულიან [[სახენწჷფო თინჩალაშ დო წუმოძინაშ სხუნუ|ოურდუმე ხუნტაქ]], ნამუსჷთ დუდენდჷ [[ტატმადაუ]], ივარუ ხეშუულობაშ გინოჩამაშენ დო გაგჷნძორუ ქიანაშ ბონ გამაგალა [[2011]] წანაშახ, მუჟანსჷთ ხუნტაქ ოფიციალურო გეუქვუ [[მიანმარიშ არძაშოულ გიშაგორუეფი (2010)|2010 წანაშ არძაშოულ გიშაგორუეფიშ]] უკული. მიშაღალირქ იჸუ [[ომენოღალე ხეშუულობაშ]] თარობაქ დო გადუდიშულებურქ იჸუეს თიჯგურა ისტორიულ პოლიტიკურ ნაჭოფეფქ, მუჭომეფ რდეს [[აუნ სან სუ ჩი]], მარა ოურდუმე ნძალეფქ ქეიტუეს ხემანჭუაფა თარობაშ შანულამ ინსტიტუტეფშა. [[მიანმარიშ არძაშოულ გიშაგორუეფი (2015)|2015 წანაშ არძაშოულ გიშაგორუეფიშ]] შედეგო ხემანჭუაფაქ გეგნორთჷ [[ერუანულ ლიგა დემოკრატიაშო]]შა, მარა ქიანაშ რჯებაქ მუშ [[მიანმარიშ ეთნიკურ ბუნეფიშ ერკებული|ეთნიკურ უჭიჭაჭობეფშოთ]], გიშაკერზაფილო [[როჰინჯებიშ გენოციდი|როჰინჯებიშ გენოციდი]], ირო სქიდუდჷ ერეფოშქაშე მოღუნჭუაშ წყუთ.<ref>{{cite web |author=Greenwood, Faine |url=http://www.undispatch.com/the-8-stages-of-genocide-against-burmas-rohingya |title=The 8 Stages of Genocide Against Burma's Rohingya {{pipe}} UN DispatchUN Dispatch |publisher=Undispatch.com |date=27 May 2013 |access-date=13 April 2014 |archive-date=18 June 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130618062450/http://www.undispatch.com/the-8-stages-of-genocide-against-burmas-rohingya |url-status=live}}{{cite news |title=EU welcomes "measured" Myanmar response to rioting |url=https://www.reuters.com/article/us-myanmar-violence-idUSBRE85A01C20120611 |publisher=Reuters |date=11 June 2012 |access-date=1 July 2017 |archive-date=6 August 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120806072509/https://www.reuters.com/article/2012/06/11/us-myanmar-violence-idUSBRE85A01C20120611 |url-status=live}}{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-18395788 |title=Q&A: Communal violence in Burma |publisher=[[BBC]] |access-date=14 October 2013 |archive-date=16 April 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190416191015/https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-18395788 |url-status=live}}</ref> [[მიანმარიშ არძაშოულ გიშაგორუეფი (202)|2020 წანაშ არძაშოულ გიშაგორუეფიშ]] უკული, სოდე ერუანულ ლიგა დემოკრატიაშოქ ჟირხოლო პალატას არგამა უმენტაშობა მიპალჷნ, ტატმადაუქ კჷნ ხეშა ქეშიჸოთუ ხეშუულობა [[მიანმარიშ სახენწჷფო მინორთა (2021)|2021 წანაშ სახენწჷფო მინორთათ]]. თე მინორთაქ გჷმიჭანუ [[მიანმარიშ პროტესტეფი (2021–ასეშახ)|ფართო პროტესტეფ]] დო თენა შანენდჷ თის, ნამჷ-და მიმალ [[მიანმარიშ ომენოღალე ლჷმა (2021–ასეშახ)|ომენოღალე ლჷმაქ]] დიჭყჷნ. მიანმარ რე [[ბჟაეიოლ აზიაშ სამიტი|ბჟაეიოლ აზიაშ სამიტიშ]], [[უგინობირაფუობაშ ყარაფი|უგინობირაფუობაშ ყარაფიშ]], [[ასეანი|ასეანიშ]] დო [[ბიმსტეკი|ბიმსტეკიშ]] მაკათური, თაშნეშე [[შანხაიშ წოროხანდაშ ორგანიზაცია|შანხაიშ წოროხანდაშ ორგანიზაციაშ]] დიალოგიშ პარტნიორ რე. ქიანა დინდარ რე [[ორთაშობურ რესურსი|ორთაშობურ რესურსეფით]], თინეფს შქას [[ნეფრიტი|ნეფრიტით]], [[ანდაღებულ ქუა|ანდაღებულ ქუეფით]], [[ნაფთობი|ნაფთობით]], [[ორთაშობურ გაზი|ორთაშობურ გაზით]], [[ტექიშ ჯა|ტექიშ ჯათ]] დო [[ჩხანაშ ენერგია|ჩხანაშ ენერგიაშ]] მაღალ პოტენციალით.<ref>Vakulchuk, Roman; Kyaw Kyaw Hlaing; Edward Ziwa Naing; Indra Overland; Beni Suryadi and Sanjayan Velautham (2017). [[https://www.researchgate.net/publication/317954536](https://www.researchgate.net/publication/317954536) ''Myanmar's Attractiveness for Investment in the Energy Sector. A Comparative International Perspective''.] Norwegian Institute of International Affairs (NUPI) and Myanmar Institute of Strategic and International Studies (MISIS) Report. p. 8.</ref> მარა, მიანმარ იტანჯებუ განწეხანიან პოლიტიკურ [[ვასტაბილურობა|ვასტაბილურობათ]], კორუფციათ, უფონდიკე ინფრასტრუქტურათ დო ადამიერულ წუმოძინაშ დაბალ დონეთ.<ref>{{cite journal |url=[suspicious link removed] |title=Why Has Myanmar not Developed Like East Asia? |last=Wong |first=John |journal=ASEAN Economic Bulletin |volume=13 |number=3 |date=March 1997 |pages=344–358 |jstor=25773443 |access-date=8 May 2023 |archive-date=8 May 2023 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20230508191403/https://www.jstor.org/stable/25773443](https://web.archive.org/web/20230508191403/https://www.jstor.org/stable/25773443) |url-status=live |issn=0217-4472}}</ref> [[მიშნაველეფიშ უწორწალა|მიშნაველეფიშ გინორთა]] მიანმარს ართ-ართ არძაშე ფართო რე მოსოფელს, ანდანე [[მიანმარიშ ეკონომიკა|ეკონომიკაშ]] კაბეტ ნორთ კჷნე ოფიციალურო დო ვაოფიციალურო ოურდუმე კონტროლიშ გიმე სქიდუ.<ref>{{cite news |url=[http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html](http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html) |title=Income Gap 'world's widest' |work=The Nation |access-date=15 September 2014 |author=Eleven Media |date=4 September 2013 |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20140915230853/http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html](https://web.archive.org/web/20140915230853/http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html) |archive-date=15 September 2014}}{{cite news |url=[https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726](https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726) |title=Income inequality in Burma |publisher=Democratic Voice of Burma |access-date=15 September 2014 |last=McCornac |first=Dennis |date=22 October 2013 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20140915230920/https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726](https://web.archive.org/web/20140915230920/https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726) |archive-date=15 September 2014 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> მიანმარ კჷნე კლასიფიცირებულ რე, მუჭოთ მოსოფელიშ ართ-ართ [[მერკეთ წუმოძინელ ქიანა|არძაშე მერკეთ წუმოძნელ ქიანა]]. ქიანა კჷნ გოფარდაგელ რე მუშ [[მიანმარიშ ეთნიკურ ბუნეფიშ ერკებული|ანდამუდანობაშ ეთნიკურ ბუნეფს]] შქას რინელ აწორინალეფით, თაშნეშე თაქ მიმალ კონფლიქტ მოსოფელს ართ-ართ [[მიანმარიშ კონფლიქტი|არძაშე განწეხანიშ ომენოღალე ლჷმა]] რე. [[გოერო|გოერო]] დო ადამიერიშ ნებეფიშ თხილუაშ ორგანიზაციეფ სისტემატურო აფიქსირენა [[ადამიერიშ ნებეფ მიანმარს|ადამიერიშ ნებეფიშ აკორცუაფაშ]] ფაქტეფს.<ref>{{cite web |url=https://www.hrw.org/burma |title=Burma |publisher=Human Rights Watch |access-date=6 July 2013 |archive-date=1 December 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111201235346/https://www.hrw.org/burma |url-status=live}}{{cite web |url=http://www.amnestyusa.org/our-work/countries/asia-and-the-pacific/myanmar |title=Myanmar Human Rights |publisher=Amnesty International USA |access-date=6 July 2013 |archive-date=29 May 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110529055701/http://www.amnestyusa.org/our-work/countries/asia-and-the-pacific/myanmar |url-status=live}}</ref> ომენოღალე ლჷმაქ მასშტაბურ ჰუმანიტარულ კრიზის გჷმიჭანუ; [[ტოლვილეფიშ უმაღალაშ კომისარიატი|გოეროშ ტოლვილეფიშ უმაღალაშ კომისარიატიშ]] (UNHCR) მუნაჩემეფით, ქიანას რე 1,3 მილიონშე უმოს ტოლვილო დო საჭუხუშ მაგორუ, თაშნეშე ქიანაშ დინოხოლე გინოყარაფილ ადამიერეფიშ მუდანობა 3,5 მილიონშე უმოს რე.<ref>{{Cite web |date=31 December 2024 |title=Myanmar Situation |url=https://data.unhcr.org/en/situations/myanmar |access-date=21 January 2025 |website=data.unhcr.org |archive-date=18 January 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260118061312/https://data.unhcr.org/en/situations/myanmar |url-status=live }}</ref> == გეოგრაფია == მიანმა ოთანჯჷ [[ინდოეთი|ინდოეთის]] (1463 კმ) დო [[ბანგლადეში|ბანგლადეშის]] (193 კმ) ბჟადალშე, [[ჩინეთი]]ს (2185 კმ) ოორუე–ბჟაეიოლშე, [[ლაოსი|ლაოსის]] (235 კმ) ბჟაეიოლშე დო [[ტაილანდი|ტაილანდის]] (1800 კმ) ობჟათე–ბჟაეილშე. ობჟათეშე დო ობჟათე–ბჟადალშე ომძღჷ [[ბენგალიშ ჸუჯი]] დო [[მოუტამაშ ჸუჯი]] (მარტაბანი), დო ხოლო [[ანდამანიშ ზუღა]]. ქიანაშ ფართობი, გოხოლუაშ კოკეფწკჷმა ართო, რე 678 ვითოში კმ², წყარპიჯიშ ღოზიშ სიგინძა რე — 1930 კმ. === კლიმატი === მიანმარს უმენტაშო ტროპიკული დო სუბეკვატორული კლიმატი რე. გჷმირთუ სუმი სეზონი: * ლენჭყი (მესიშ ბოლოშე გჷმათუთაშ ბოლოშა); * მორგილე — (გჷმათუთაშ ბოლოშე ფურთუთაშ ოშქაშეშა); * დო ჩხე — (ფურთუთაშ ოშქაშეშე მესიშ ბოლოშა); [[ფაილი:MonStateMudon.jpg|thumb|left|შტატი მონი.]] ღურთუთას, თუთაშ ოშქაშე ტემპერატურა რე +24° С [[იანგონი|იანგონს]], +21° C [[მანდალაი|მანდალაის]], ზარხულს მაქსიმალური ტემპერატურა რე +41° C. გვალამ რაიონეფს უმოსო ჩხურუ რე (მაგალითო, შანიშ ლაკადას ზოთონჯიშ პერიოდის, სერით ტემპერატურაქ შილებე ნულს თუდო დიკინას), ღურთუთას, რზენეფს ტემპერატურა +15° С–შე მეტი ვარე. === ჰიდროლოგია === მიანმარიში თარი წყარმალუეფი ოდუდეს ეთმეჭოფუნა გვალეფს დო ინდოეთიშ ოკიანეშ ბასეინს ორხველჷნა. მინამარიშ უდიდაში წყარმალუეფი რე – [[ირავადი (წყარმალუ)|ირავადი]], [[მეკონგი (წყარმალუ)|მეკონგი]], [[სალუნი (წყარმალუ)|სალუნი]], [[სიტაუნი (წყარმალუ)|სიტაუნი]] დო [[ჩინდუნი (წყარმალუ)|ჩინდუნი]]. ტობეფი ბრელი რე, თინეფშე არძაშე უმოსი დიდი რე — [[ინლე (ტობა)|ტობა ინლე]] დო [[შანიშ ლაკადა]]. == ნანანოღა == მიანმარიშ ნანანოღა — ნოღა [[ნეიპიდო]] ([[მანდალაი (აკანი)|მანდალაიში ადმინისტრაციული აკანი]]), დორსხუაფილი რე გვალა [[პინამანა (გვალა)|პინამანაშ]] ბჟადალშე სუმ კოლომეტრიშე. == ადმინისტრაციული დორთუალა == [[ფაილი:Burma en.png|left|thumb|200px|მიანმარი]] მიანმარიშ 1974 წანაშ კონსტიტუციათ, ქიანა რე [[უნიტარული სახენწჷფო]]. ქიანა დორთილი რე 7 აკანო (ტაიინგი) დო 7 შტატო (პუი–ნე). აკანეფი დო შტატეფი ირთუ რაიონეფო (მიონე), ნამუთ რენა რსხილი ნოღეფი (მიო) დო ოფოტუეფი (გიმენრაიონეფი), ნამუთ აკმაართანა ნოღაშ კვარტალეფს (იაკვე) დო ოფოტუეფიშ ბუნას (ჩეიუა). == მახორობა == ქიანაშ მახორობა რე '''50 მლნ კოჩი''', მახორობაშ ეთნიკური აკოდგინალუა: [[ბირმალეფი]] — 68 %, [[შანეფი]] — 9 %, [[კარენეფი]] — 7 %, [[არაკანალეფი]] — 4 %, [[ჩინარეფი]] — 3 %, [[ინდოარეფი]] — 2 %, [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] — 2 %, შხვა — 5 %. == რელიგია == მიანმარი — მიარეკონფესიური ქიანა რე, მარა მახორობაშ უმენტაშობა ბუდისტეფი რენა ([[თერავადა]]შ სკოლა). მახორობაშ კონფესიური აკოდგინალუა: [[ბუდიზმი|ბუდისტეფი]] — 89 %, [[ქირსიანობა|ქირსიანეფი]] — 4 %, [[ისლამი|მუსულმანეფი]] — 4 %, [[ანიმიზმი|ანიმისტეფი]] — 1 %, შხვა — 2 %. ==კომენტარეფი== <references group="კომ."/> == რესურსეფი ინტერნეტის == * [http://www.mmtimes.com ოთარობე გიშმაშკუმალარი "მიანმარი თაიმსი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.irrawaddy.org/default.asp ზოხორინელი გიშმაშკუმალარი "ირავადი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.myanmar.gov.mm/ myanmar.gov.mm] * [https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html Chief of State and Cabinet Members] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120207173243/https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html |date=2012-02-07 }} * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/myanmar.htm Burma] from ''UCB Libraries GovPubs'' * [http://www.burmalibrary.org/ Online Burma/Myanmar Library: Classified and annotated links to more than 17,000 full-text documents on Burma/Myanmar] * [http://www.pbs.org/wnet/wideangle/episodes/eyes-of-the-storm/turning-points-in-burmese-history/5363/ Interactive timeline of turning points in Burmese history] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მიანმარი]] [[კატეგორია:აზიაშ ქიანეფი]] [[კატეგორია:ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ქიანეფი]] n1bct0c40iab32th9ptnqagwd5m1u4l 252239 252236 2026-08-15T21:56:14Z Narazeni 826 252239 wikitext text/x-wiki {{Short description|სახენწჷფო ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიას}} {{redirect|ბირმა}} {{ინფოდაფა ქიანა| |ოდაბადური_ჯოხო = {{ubl|{{native name|my|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်|italics=off<wbr/>}}|{{small|{{translit|ფიიდაუსუ თაამაადა მიამა ნიანიედაუ}}}}}} |ედომუშამი_ჯოხო = მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა |ოართე_ჯოხო =მიანმარი |შილა = Flag of Myanmar.svg |გერბი = State Seal of the Republic of the Union of Myanmar.svg |რუკა = Myanmar (orthographic projection).svg |ჰიმნი = {{lang-my|ကမ္ဘာမကျေ}}<br />{{transliteration|my|[[მიანმარიშ ჰიმნი|Kaba Ma Kyei]]}}<br />„ოქიანუშ დალიაშა“<br>{{center|[[ფაილი:U.S. Navy Band - Kaba Ma Kyei.oga]]}} |დევიზი = |ზოხორინალაშ თარიღი = |ოფიციალური_ნინეფი =[[ბირმული ნინა|ბირული]] |რეგიონალური_ნინეფი = {{hlist| [[კუკი-ჩინ ნინეფი|ჩინი]] | [[კაჩინური ნინა|კაჩინური]] | [[კარენულ ნინეფი|კარენული]] | [[ჭითაკარენულ ნინა|ჭითაკარენული]] | [[მონურ ნინა|მონური]] | [[არაკანულ ნინა|რახაინი]] | [[შანურ ნინა|შანური]]}} |ეთნიკური_ბუნეფი = {{unbulleted list | 68.78% [[ბირმალეფი]] | 6.69% [[კარენეფი]] | 4.61% [[არაკანეფი|რახაინეფი]] | 4.51% [[შანეფი|შანეფი]] | 2.19% [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] | 2.09% [[ჩინეფი]] | 1.50% [[კაჩინეფი]] | 0.39% [[კაიეფი]] }} |ეთნიკური_ბუნეფი_წანა=2019<ref>{{cite web |url=https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |title=Overview of Myanmar's diversity |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163711/https://www.idea.int/sites/default/files/publications/chapters/deciphering-myanmars-ethnic-landscape/deciphering-myanmars-ethnic-landscape-CH2.pdf |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |title=ISP Myanmar talk shows |date=15 December 2020 |access-date=25 May 2024 |archive-date=10 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240510125921/https://ispmyanmar.com/event/party-mergers-falling-short-of-expectation-ymg-season-2-episode-2/ |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |title=PonYate ethnic population dashboard |access-date=25 May 2024 |archive-date=21 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240521163715/https://www.ponyate.org/ethnic-population-dashboard-740399e |url-status=live}}</ref> |რელიგია= {{#invoke:list|unbulleted|item_style=white-space:nowrap; | 87.9% [[ბუდიზმ მიანმარს|ბუდიზმი]]<ref>{{cite web |title=Myanmar's Constitution of 2008 |url=https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |website=constituteproject.org |access-date=29 October 2017 |archive-date=20 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160920113951/https://constituteproject.org/constitution/Myanmar_2008.pdf?lang=en |url-status=live}}</ref> | 6.2% [[ქირსიანობა მიანმარს|ქირსიანობა]] | 4.3% [[ისლამ მიანმარს|ისლამი]] | 0.8% ოკათე რელიგია{{efn|მუნაჩემეფს ციტირებულ რე მუჭოთ [[ანიმიზმი]].}} | 0.5% [[ინდუიზმ მიანმარს|ინდუიზმი]] | 0.1% [[ვარელიგიურობა მიანმარს|ვა რელიგიური]] | 0.2% [[რელიგია მიანმარს|შხვა]] }} (2014) |ნანანოღა= [[ნაიფიიდო]]{{Efn|ოფიციალურო გჷმირაგადუაფუ „ნაი ფიი დაუ“}} |latd= |latm= |latNS= |longd= |longm= |longEW= |უდიდაში_ნოღა =[[იანგონი]]{{Efn|უწოხ ჩინებულ მუჭოთ „რანგუნი“}} |თარობაშ_ტიპი = [[უნიტარული სახენწჷფო|უნიტარულ]] [[ასამბლეაშე დუდიშულ რესპუბლიკა]] |ლიდერიშ_ტიპი_1 = [[მიანმარიშ პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_1 =[[მინ აუნ ჰლაინი]] |ლიდერიშ_ტიპი_2 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|პირველ ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_2 =[[ნიო სო]] |ლიდერიშ_ტიპი_3 = [[მიანმარიშ ვიცე-პრეზიდენტი|მაჟირა ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_3 =[[ნან ნი ნი აიე]] |ლიდერიშ_ტიპი_4 = |ლიდერიშ_ჯოხო_4 = |სახენწჷფოშ ტიპი = |მიკოღანკუა = |ოფიციალური ჸოფირება 1 = |ოფიციალური თარიღი 1 = |ოფიციალური ჸოფირება 2 = |ოფიციალური თარიღი 2 = |ოფიციალური ჸოფირება 3 = |ოფიციალური თარიღი 3 = |ოფიციალური ჸოფირება 4 = |ოფიციალური თარიღი 4 = |რანგი_ფართობით = 39-ა |ფართობი =676,579 |წყარი_% =3.06 |ოეგებიე_მახორობა =55,770,232<ref>{{cite web |url=https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |title=The 2014 Myanmar Populations and Housing Census |access-date=29 May 2024 |archive-date=24 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200924221152/https://myanmar.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/4F_Population%20Projections.pdf |url-status=live}}</ref> |ოეგებიე_მახორობა_რანგი =26-ა |მახორობა_ოეგებიეთ_წანას = 2022 |მახორობაშ_ცენზი = |მახორობაშ_ცენზი_წანას = |მახორობაშ_მეჭედალა = |მახორობაშ_მეჭედალა_რანგი = 127-ა |ედპ_ppp_წანა = 2025 |ედპ_ppp = {{რკება}} $273.200 მილიარდი<ref name="auto">{{cite web |title=World Economic Outlook Database , October 2025: Edition (Myanmar) |url=https://www.imf.org/en/publications/weo/issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |publisher=October, 14 2025 |language=en |access-date=31 December 2025 |archive-date=12 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012102316/https://www.imf.org/en/Publications/WEO/Issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025 |url-status=live }}</ref> |ედპ_ppp_რანგი = 64-ა |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე ={{რკება}} $4,950<ref name="auto"/> |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე_რანგი = 146-ა |აგი =0.609 |აგი_ტენდენცია ={{ძინა}} |აგი_კატეგორია = |აგი_რანგი =150-ა |აგი_წანა =2023 |ვალუტა= [[მიანმარული კიატი|მიანმარულ კიატი]] (K) |ვალუტაშ_კოდი =MMK |ქიანაშ_კოდი =MM |ბორჯიშ_ორტყაფუ = [[UTC+06:30]] [[მიანმარიშ სტანდარტულ ბორჯი|MMT]] |ზარხულიშ_ბორჯი = |cctld = [[.mm]] |ოტელეფონე_კოდი =[[+95]] |ოტელეფონე_კოდი_მეწურაფა= |სქოლიო= }} {{სპეცსიმბოლოეფი|ბირმული}} '''მიანმარი''' ({{Lang-my|မြန်မာ}}), ოფიციალურო '''მიანმარიშ რსხუშ რესპუბლიკა''' ({{lang-my|ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်}}) დო თაშნეშე ჩინებულ რე მუჭოთ '''ბირმა''' (ოფიციალურ ინგლისურ ჯოხოდვალა 1989 წანაშახ) — [[სახენწჷფო]] [[ობჟათე-ბჟაეიოლი აზია|ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ]] ოორუე-ბჟადალშე. ფართობიშ მეჯინათ არძაშ უკაბეტაშ ქიანა რე ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ მატერიკულ ნორთის დო მახორობაშ მუდანობა დოხოლაფირო 55 მილიონ ადამიერს აკამდგინანს. ოორუე-ბჟადალშე უხურგანს [[ინდოეთი|ინდოეთ]] დო [[ბანგლადეში]], ოორუე-ბჟაეიოლშე — [[ჩინეთი]], ბჟაეიოლშე დო ობჟათე ბჟაეიოლშე — [[ლაოსი|ლაოს]] დო [[ტაილანდი]], ობჟათეშე დო ობჟათე-ბჟადალშე ომძღჷ [[ანდამანიშ ზუღა]] დო [[ბენგალიშ ჸუჯი]]. ქიანაშ ნანანოღა რე [[ნაიფიიდო]], მარა [[მიანმარიშ ნოღეფიშ ერკებული|უკაბეტაშ ნოღა]] რე [[იანგონი]] (ჸოფირ რანგუნი). ორდოიან ცივილიზაციეფ თე ტერიტორიას იკათუანდჷ ტიბეტურ-ბირმულ ნინაშა მორაგადე [[პიუშ ნოღა-სახელმწჷფოეფი|პიუშ ნოღა-სახენწჷფოეფს]] [[ჟიმოლენ მიანმარი|ჟიმოლენ მიანმარს]] დო [[მონიშ ომაფეეფი|მონიშ ომაფეეფს]] [[თუდოლენ მიანმარი|თუდოლენ მიანმარს]].<ref>{{cite book |title=Early civilizations of Southeast Asia |publisher=Altamira Press |author=O'Reilly, Dougald JW |year=2007 |location=United Kingdom |isbn=978-0-7591-0279-8}}</ref> [[IX ოშწანურა]]ს, [[ბირმალეფი|ბირმალეფქ]] გემშართეს ჟიმოლენ [[ირავადი|ირავადიშ]] ლეხერშა დო [[პაგანიშ ომაფე|პაგანიშ ომაფეშ]] დორსხუაფაშ უკული (1050-იან წანეფს), [[ბირმული ნინა|ბირმულ ნინა]], [[მიანმარიშ კულტურა|კულტურა]] და [[თერავადა|თერავადულ ბუდიზმი]] ჭიე-ჭიეთ დომინანტურო გჷნირთუ ქიანას. პაგანიშ ომაფექ [[მონღოლეფიშ მინოკათუა ბირმაშა|მონღოლეფიშ მინოკათუაშ]] შედეგო ქუდანთხჷ დო ანდა მალიმორ სახენწჷფოქ გიჭყჷ. [[XVI ოშწანურა]]ს, [[ტაუნგუშ დინასტია|ტაუნგუშ დინასტიაშით]] აკოკათელ ქიანა, კუნტახანიშ ბორჯით, [[ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ისტორია|ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ისტორიას]] უკაბეტაშ იმპერიათ გჷნირთუ. [[XIX ოშწანურა]]შ დაჭყაფუს [[კონბაუნგიშ დინასტია]] გამაგენდჷ ტერიტორიას, ნამუთ იკათუანდჷ თეხანურ მიანმარს დო თაშნეშე კუნტა ხანით აკონტროლენდჷ [[ასამიშ ომაფე|ასამს]], [[ლუშაიშ გვალეფი|ლუშაიშ გვალეფს]] დო [[მანიპურიშ ომაფე]]ს. ბრიტანეთიშ [[ინდოეთიშ კომპანია|ბჟაეიოლ ინდოეთიშ კომპანიაქ]] მიანმარიშ ადმინისტრაციაშა კონტროლ XIX ოშწანურას, სუმ [[ინგლის-ბირმულ ლჷმა|ინგლის-ბირმულ ლჷმაშ]] შედეგო მიპალჷ დო ქიანაქ [[ბირმაშ ბრიტანულ გამაგალა|ბრიტანულ კოლონიათ]] გჷნირთუ. კუნტახანურ [[ბირმაშ ოკუპაცია იაპონიაშით|იაპონურ ოკუპაციაშ]] უკული, მორსხუეეფქ მიანმარ დირთინუეს. [[1948]] წანას, მიანმარქ [[ბირმაშ ზოხრინალაშ აქტი 1947|ბირმაშ ზოხორინალაშ აქტიშ]] პიჯალეფით [[მიანმარიშ ზოხორინალაშ დღა|ზოხორინალა]] გჷმაცხადუ. მიანმარიშ ზოხორინალაშ უკულიან ისტორია იროიან არულობათ დო კონფლიქტეფით რდჷ გოფშა. [[ბირმაშ სახენწჷფო მინორთა (1962)|1962 წანაშ სახენწჷფო მინორთაქ]] გჷმიჭანუ [[ოურდუმე დიქტატურა|ოურდუმე დიქტატურა]] [[ბირმაშ სოციალისტურ პროგრამულ პარტია|ბირმაშ სოციალისტურ პროგრამულ პარტიაშ]] გამაგალაშ გიმე. [[ებუძოლ 8888|ებუძოლ 8888-ქ]] ჟირ წანაშ უკულ მიოჭირინუ [[ანდაპარტიულ სისტემა]]შა გინულა, მარა ებუძოლიშ უკულიან [[სახენწჷფო თინჩალაშ დო წუმოძინაშ სხუნუ|ოურდუმე ხუნტაქ]], ნამუსჷთ დუდენდჷ [[ტატმადაუ]], ივარუ ხეშუულობაშ გინოჩამაშენ დო გაგჷნძორუ ქიანაშ ბონ გამაგალა [[2011]] წანაშახ, მუჟანსჷთ ხუნტაქ ოფიციალურო გეუქვუ [[მიანმარიშ არძაშოულ გიშაგორუეფი (2010)|2010 წანაშ არძაშოულ გიშაგორუეფიშ]] უკული. მიშაღალირქ იჸუ [[ომენოღალე ხეშუულობაშ]] თარობაქ დო გადუდიშულებურქ იჸუეს თიჯგურა ისტორიულ პოლიტიკურ ნაჭოფეფქ, მუჭომეფ რდეს [[აუნ სან სუ ჩი]], მარა ოურდუმე ნძალეფქ ქეიტუეს ხემანჭუაფა თარობაშ შანულამ ინსტიტუტეფშა. [[მიანმარიშ არძაშოულ გიშაგორუეფი (2015)|2015 წანაშ არძაშოულ გიშაგორუეფიშ]] შედეგო ხემანჭუაფაქ გეგნორთჷ [[ერუანულ ლიგა დემოკრატიაშო]]შა, მარა ქიანაშ რჯებაქ მუშ [[მიანმარიშ ეთნიკურ ბუნეფიშ ერკებული|ეთნიკურ უჭიჭაჭობეფშოთ]], გიშაკერზაფილო [[როჰინჯებიშ გენოციდი|როჰინჯებიშ გენოციდი]], ირო სქიდუდჷ ერეფოშქაშე მოღუნჭუაშ წყუთ.<ref>{{cite web |author=Greenwood, Faine |url=http://www.undispatch.com/the-8-stages-of-genocide-against-burmas-rohingya |title=The 8 Stages of Genocide Against Burma's Rohingya {{pipe}} UN DispatchUN Dispatch |publisher=Undispatch.com |date=27 May 2013 |access-date=13 April 2014 |archive-date=18 June 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130618062450/http://www.undispatch.com/the-8-stages-of-genocide-against-burmas-rohingya |url-status=live}}{{cite news |title=EU welcomes "measured" Myanmar response to rioting |url=https://www.reuters.com/article/us-myanmar-violence-idUSBRE85A01C20120611 |publisher=Reuters |date=11 June 2012 |access-date=1 July 2017 |archive-date=6 August 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120806072509/https://www.reuters.com/article/2012/06/11/us-myanmar-violence-idUSBRE85A01C20120611 |url-status=live}}{{cite news |url=https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-18395788 |title=Q&A: Communal violence in Burma |publisher=[[BBC]] |access-date=14 October 2013 |archive-date=16 April 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190416191015/https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-18395788 |url-status=live}}</ref> [[მიანმარიშ არძაშოულ გიშაგორუეფი (202)|2020 წანაშ არძაშოულ გიშაგორუეფიშ]] უკული, სოდე ერუანულ ლიგა დემოკრატიაშოქ ჟირხოლო პალატას არგამა უმენტაშობა მიპალჷნ, ტატმადაუქ კჷნ ხეშა ქეშიჸოთუ ხეშუულობა [[მიანმარიშ სახენწჷფო მინორთა (2021)|2021 წანაშ სახენწჷფო მინორთათ]]. თე მინორთაქ გჷმიჭანუ [[მიანმარიშ პროტესტეფი (2021–ასეშახ)|ფართო პროტესტეფ]] დო თენა შანენდჷ თის, ნამჷ-და მიმალ [[მიანმარიშ ომენოღალე ლჷმა (2021–ასეშახ)|ომენოღალე ლჷმაქ]] დიჭყჷნ. მიანმარ რე [[ბჟაეიოლ აზიაშ სამიტი|ბჟაეიოლ აზიაშ სამიტიშ]], [[უგინობირაფუობაშ ყარაფი|უგინობირაფუობაშ ყარაფიშ]], [[ასეანი|ასეანიშ]] დო [[ბიმსტეკი|ბიმსტეკიშ]] მაკათური, თაშნეშე [[შანხაიშ წოროხანდაშ ორგანიზაცია|შანხაიშ წოროხანდაშ ორგანიზაციაშ]] დიალოგიშ პარტნიორ რე. ქიანა დინდარ რე [[ორთაშობურ რესურსი|ორთაშობურ რესურსეფით]], თინეფს შქას [[ნეფრიტი|ნეფრიტით]], [[ანდაღებულ ქუა|ანდაღებულ ქუალეფით]], [[ნაფთობი|ნაფთობით]], [[ორთაშობურ გაზი|ორთაშობურ გაზით]], [[ტექიშ ჯა|ტექიშ ჯათ]] დო [[ჩხანაშ ენერგია|ჩხანაშ ენერგიაშ]] მაღალ პოტენციალით.<ref>Vakulchuk, Roman; Kyaw Kyaw Hlaing; Edward Ziwa Naing; Indra Overland; Beni Suryadi and Sanjayan Velautham (2017). [[https://www.researchgate.net/publication/317954536](https://www.researchgate.net/publication/317954536) ''Myanmar's Attractiveness for Investment in the Energy Sector. A Comparative International Perspective''.] Norwegian Institute of International Affairs (NUPI) and Myanmar Institute of Strategic and International Studies (MISIS) Report. p. 8.</ref> მარა, მიანმარ იტანჯებუ განწეხანიან პოლიტიკურ [[ვასტაბილურობა|ვასტაბილურობათ]], კორუფციათ, უფონდიკე ინფრასტრუქტურათ დო ადამიერულ წუმოძინაშ დაბალ დონეთ.<ref>{{cite journal |url=[suspicious link removed] |title=Why Has Myanmar not Developed Like East Asia? |last=Wong |first=John |journal=ASEAN Economic Bulletin |volume=13 |number=3 |date=March 1997 |pages=344–358 |jstor=25773443 |access-date=8 May 2023 |archive-date=8 May 2023 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20230508191403/https://www.jstor.org/stable/25773443](https://web.archive.org/web/20230508191403/https://www.jstor.org/stable/25773443) |url-status=live |issn=0217-4472}}</ref> [[მიშნაველეფიშ უწორწალა|მიშნაველეფიშ გინორთა]] მიანმარს ართ-ართ არძაშე ფართო რე მოსოფელს, ანდანე [[მიანმარიშ ეკონომიკა|ეკონომიკაშ]] კაბეტ ნორთ კჷნე ოფიციალურო დო ვაოფიციალურო ოურდუმე კონტროლიშ გიმე სქიდუ.<ref>{{cite news |url=[http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html](http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html) |title=Income Gap 'world's widest' |work=The Nation |access-date=15 September 2014 |author=Eleven Media |date=4 September 2013 |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20140915230853/http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html](https://web.archive.org/web/20140915230853/http://www.nationmultimedia.com/aec/Income-gap-worlds-widest-30214106.html) |archive-date=15 September 2014}}{{cite news |url=[https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726](https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726) |title=Income inequality in Burma |publisher=Democratic Voice of Burma |access-date=15 September 2014 |last=McCornac |first=Dennis |date=22 October 2013 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20140915230920/https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726](https://web.archive.org/web/20140915230920/https://www.dvb.no/analysis/income-inequality-in-burma/33726) |archive-date=15 September 2014 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> მიანმარ კჷნე კლასიფიცირებულ რე, მუჭოთ მოსოფელიშ ართ-ართ [[მერკეთ წუმოძინელ ქიანა|არძაშე მერკეთ წუმოძნელ ქიანა]]. ქიანა კჷნ გოფარდაგელ რე მუშ [[მიანმარიშ ეთნიკურ ბუნეფიშ ერკებული|ანდამუდანობაშ ეთნიკურ ბუნეფს]] შქას რინელ აწორინალეფით, თაშნეშე თაქ მიმალ კონფლიქტ მოსოფელს ართ-ართ [[მიანმარიშ კონფლიქტი|არძაშე განწეხანიშ ომენოღალე ლჷმა]] რე. [[გოერო|გოერო]] დო ადამიერიშ ნებეფიშ თხილუაშ ორგანიზაციეფ სისტემატურო აფიქსირენა [[ადამიერიშ ნებეფ მიანმარს|ადამიერიშ ნებეფიშ აკორცუაფაშ]] ფაქტეფს.<ref>{{cite web |url=https://www.hrw.org/burma |title=Burma |publisher=Human Rights Watch |access-date=6 July 2013 |archive-date=1 December 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111201235346/https://www.hrw.org/burma |url-status=live}}{{cite web |url=http://www.amnestyusa.org/our-work/countries/asia-and-the-pacific/myanmar |title=Myanmar Human Rights |publisher=Amnesty International USA |access-date=6 July 2013 |archive-date=29 May 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110529055701/http://www.amnestyusa.org/our-work/countries/asia-and-the-pacific/myanmar |url-status=live}}</ref> ომენოღალე ლჷმაქ მასშტაბურ ჰუმანიტარულ კრიზის გჷმიჭანუ; [[ტოლვილეფიშ უმაღალაშ კომისარიატი|გოეროშ ტოლვილეფიშ უმაღალაშ კომისარიატიშ]] (UNHCR) მუნაჩემეფით, ქიანას რე 1,3 მილიონშე უმოს ტოლვილო დო საჭუხუშ მაგორუ, თაშნეშე ქიანაშ დინოხოლე გინოყარაფილ ადამიერეფიშ მუდანობა 3,5 მილიონშე უმოს რე.<ref>{{Cite web |date=31 December 2024 |title=Myanmar Situation |url=https://data.unhcr.org/en/situations/myanmar |access-date=21 January 2025 |website=data.unhcr.org |archive-date=18 January 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260118061312/https://data.unhcr.org/en/situations/myanmar |url-status=live }}</ref> == გეოგრაფია == მიანმა ოთანჯჷ [[ინდოეთი|ინდოეთის]] (1463 კმ) დო [[ბანგლადეში|ბანგლადეშის]] (193 კმ) ბჟადალშე, [[ჩინეთი]]ს (2185 კმ) ოორუე–ბჟაეიოლშე, [[ლაოსი|ლაოსის]] (235 კმ) ბჟაეიოლშე დო [[ტაილანდი|ტაილანდის]] (1800 კმ) ობჟათე–ბჟაეილშე. ობჟათეშე დო ობჟათე–ბჟადალშე ომძღჷ [[ბენგალიშ ჸუჯი]] დო [[მოუტამაშ ჸუჯი]] (მარტაბანი), დო ხოლო [[ანდამანიშ ზუღა]]. ქიანაშ ფართობი, გოხოლუაშ კოკეფწკჷმა ართო, რე 678 ვითოში კმ², წყარპიჯიშ ღოზიშ სიგინძა რე — 1930 კმ. === კლიმატი === მიანმარს უმენტაშო ტროპიკული დო სუბეკვატორული კლიმატი რე. გჷმირთუ სუმი სეზონი: * ლენჭყი (მესიშ ბოლოშე გჷმათუთაშ ბოლოშა); * მორგილე — (გჷმათუთაშ ბოლოშე ფურთუთაშ ოშქაშეშა); * დო ჩხე — (ფურთუთაშ ოშქაშეშე მესიშ ბოლოშა); [[ფაილი:MonStateMudon.jpg|thumb|left|შტატი მონი.]] ღურთუთას, თუთაშ ოშქაშე ტემპერატურა რე +24° С [[იანგონი|იანგონს]], +21° C [[მანდალაი|მანდალაის]], ზარხულს მაქსიმალური ტემპერატურა რე +41° C. გვალამ რაიონეფს უმოსო ჩხურუ რე (მაგალითო, შანიშ ლაკადას ზოთონჯიშ პერიოდის, სერით ტემპერატურაქ შილებე ნულს თუდო დიკინას), ღურთუთას, რზენეფს ტემპერატურა +15° С–შე მეტი ვარე. === ჰიდროლოგია === მიანმარიში თარი წყარმალუეფი ოდუდეს ეთმეჭოფუნა გვალეფს დო ინდოეთიშ ოკიანეშ ბასეინს ორხველჷნა. მინამარიშ უდიდაში წყარმალუეფი რე – [[ირავადი (წყარმალუ)|ირავადი]], [[მეკონგი (წყარმალუ)|მეკონგი]], [[სალუნი (წყარმალუ)|სალუნი]], [[სიტაუნი (წყარმალუ)|სიტაუნი]] დო [[ჩინდუნი (წყარმალუ)|ჩინდუნი]]. ტობეფი ბრელი რე, თინეფშე არძაშე უმოსი დიდი რე — [[ინლე (ტობა)|ტობა ინლე]] დო [[შანიშ ლაკადა]]. == ნანანოღა == მიანმარიშ ნანანოღა — ნოღა [[ნეიპიდო]] ([[მანდალაი (აკანი)|მანდალაიში ადმინისტრაციული აკანი]]), დორსხუაფილი რე გვალა [[პინამანა (გვალა)|პინამანაშ]] ბჟადალშე სუმ კოლომეტრიშე. == ადმინისტრაციული დორთუალა == [[ფაილი:Burma en.png|left|thumb|200px|მიანმარი]] მიანმარიშ 1974 წანაშ კონსტიტუციათ, ქიანა რე [[უნიტარული სახენწჷფო]]. ქიანა დორთილი რე 7 აკანო (ტაიინგი) დო 7 შტატო (პუი–ნე). აკანეფი დო შტატეფი ირთუ რაიონეფო (მიონე), ნამუთ რენა რსხილი ნოღეფი (მიო) დო ოფოტუეფი (გიმენრაიონეფი), ნამუთ აკმაართანა ნოღაშ კვარტალეფს (იაკვე) დო ოფოტუეფიშ ბუნას (ჩეიუა). == მახორობა == ქიანაშ მახორობა რე '''50 მლნ კოჩი''', მახორობაშ ეთნიკური აკოდგინალუა: [[ბირმალეფი]] — 68 %, [[შანეფი]] — 9 %, [[კარენეფი]] — 7 %, [[არაკანალეფი]] — 4 %, [[ჩინარეფი]] — 3 %, [[ინდოარეფი]] — 2 %, [[მონეფი (კათა)|მონეფი]] — 2 %, შხვა — 5 %. == რელიგია == მიანმარი — მიარეკონფესიური ქიანა რე, მარა მახორობაშ უმენტაშობა ბუდისტეფი რენა ([[თერავადა]]შ სკოლა). მახორობაშ კონფესიური აკოდგინალუა: [[ბუდიზმი|ბუდისტეფი]] — 89 %, [[ქირსიანობა|ქირსიანეფი]] — 4 %, [[ისლამი|მუსულმანეფი]] — 4 %, [[ანიმიზმი|ანიმისტეფი]] — 1 %, შხვა — 2 %. ==კომენტარეფი== <references group="კომ."/> == რესურსეფი ინტერნეტის == * [http://www.mmtimes.com ოთარობე გიშმაშკუმალარი "მიანმარი თაიმსი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.irrawaddy.org/default.asp ზოხორინელი გიშმაშკუმალარი "ირავადი" (ინგლისურ დო ბირმულ ნინაშა)] * [http://www.myanmar.gov.mm/ myanmar.gov.mm] * [https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html Chief of State and Cabinet Members] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120207173243/https://www.cia.gov/library/publications/world-leaders-1/world-leaders-b/burma.html |date=2012-02-07 }} * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/myanmar.htm Burma] from ''UCB Libraries GovPubs'' * [http://www.burmalibrary.org/ Online Burma/Myanmar Library: Classified and annotated links to more than 17,000 full-text documents on Burma/Myanmar] * [http://www.pbs.org/wnet/wideangle/episodes/eyes-of-the-storm/turning-points-in-burmese-history/5363/ Interactive timeline of turning points in Burmese history] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მიანმარი]] [[კატეგორია:აზიაშ ქიანეფი]] [[კატეგორია:ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ ქიანეფი]] egtemdj550zo5v9ibin3h1t7x1ud5bx კაკადუშ ნაციონალური პარკი 0 4987 252243 251937 2026-08-16T00:13:01Z InternetArchiveBot 15194 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 252243 wikitext text/x-wiki {| border="1" cellpadding="2" cellspacing="0" align="right" style="margin-left:1em; background:#f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;" ! colspan="2" bgcolor="#e3e3e3" | '''კაკადუშ ნაციონალური პარკი'''<br />'''[[მოსოფელიშ მონძალა|იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტი]]''' |---- ! colspan="2" bgcolor="#e3e3e3" | [[ფაილი:Kakadu 2431.jpg|250px|]] |---- |ქიანა || [[ავსტრალია]] |---- |კრიტერიუმეფი || i, vi, vii, ix, x |---- |ერკებული|| [http://whc.unesco.org/en/list/ იუნესკოშ ერკებული] |---- |რეგიონი|| აზია-ოკეანეთი |---- |კოორდინატეფი || [http://toolserver.org/~geohack/geohack.php?language=ka&pagename=%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%99%E1%83%90%E1%83%93%E1%83%A3%E1%83%A1_%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%95%E1%83%9C%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%99%E1%83%98&params=-13.036388898889_N_132.43972223222_E 13°02′11″ ო. გ.<br />32°26′23″ ე. გ.] |---- | align="center" style="background:#e3e3e3;" colspan="2" style="border-bottom:3px solid grey;" | |} '''კაკადუშ ნაციონალური პარკი''' იდვალუაფუ [[ალიგატორიშ წყარმალუეფი]]შ რეგიონს, [[ავსტრალია|ავსტრალიაშ]] ოორუე ტერიტორიას, [[დარვინი (ავსტრალია)|დარვინი]]შე ობჟათე-ბჟაეიოლშე 171 კილომეტრიშ დოშორაფათ. კაკადუშ ნაციონალური პარკიშ ტერიტორია იკათუანს 1,980,400 [[ჰექტარი|ჰექტარს]]. ოორუეშე ობჟათეშა 200 კმ რე, ბჟაეიოლშე ბჟადალშა — 100 კმ. თინა რე [[ისრაელი]]შ ზომა, დოხოლაფირო [[ტასმანია|ტასმანიაშ]] ართი ნასუმორი, ვარა დოხოლაფირო [[შვეიცარია|შვეიცარიაშ]] გვერდი. პარკი მიშაღალირი რე [[მოსოფელიშ მონძალა]]შ ობიექტეფიშ ერკებულშა. ==ქოძირით თაშნეშე== * [[იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი ავსტრალიას]] * [[მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფიშ ერკებული აზიას დო ოკიანეთის]] ==რესურსეფი ინტერნეტის== {{Commons|Kakadu National Park}} *[http://environment.gov.au/heritage/places/world/kakadu/index.html World heritage listing for Kakadu National Park] *[http://www.environment.gov.au/parks/kakadu/index.html Kakadu National Park website] *[http://www.kakadu.com.au Kakadu National Park tourism website] *[http://www.monolith.com.au/topend/index.html An Easy Adventure] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120218060153/http://www.monolith.com.au/topend/index.html |date=2012-02-18 }} *[http://www.monolith.com.au/kakadu/kakadu.html Kakadu or Don't] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120218060159/http://www.monolith.com.au/kakadu/kakadu.html |date=2012-02-18 }} *[http://en.travelnt.com/experience/nature/seasons-of-kakadu.aspx Aboriginal Tradition] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090424224340/http://en.travelnt.com/experience/nature/seasons-of-kakadu.aspx |date=2009-04-24 }} {{მერკე}} [[კატეგორია:ავსტრალიაშ ნაციონალური პარკეფი]] [[კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი ავსტრალიას]] 49bs2nxp6yqhvfz9o6mqrv4lsvanql7 ლოს-გლასიარესიშ ერუანული პარკი 0 5150 252245 251036 2026-08-16T00:41:20Z InternetArchiveBot 15194 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 252245 wikitext text/x-wiki {| border="1" cellpadding="2" cellspacing="0" align="right" style="margin-left:1em; background:#f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;" ! colspan="2" bgcolor="#e3e3e3" | '''ლოს-გლასიარესიშ ერუანული<br />პარკი'''<br />[[მოსოფელიშ მონძალა|იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტი]] |---- ! colspan="2" bgcolor="#e3e3e3" | [[ფაილი:SantaCruz-Upsala-P2140135b.jpg|250px]]<br /><small> |---- |ქიანა || [[ფაილი:Flag of Argentina.svg|25px|]] [[არგენტინა]] |---- | ტიპი|| ორთაშობური |---- | კრიტერიუმეფი|| vii, viii |---- |ერკებული || [http://whc.unesco.org/en/list/ იუნესკოშ ერკებული] |---- |რეგიონი || [[ობჟათე ამერიკა]] |---- |კოორდინატეფი || [http://toolserver.org/~geohack/geohack.php?language=ka&pagename=%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%A1-%E1%83%92%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%95%E1%83%9C%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%99%E1%83%98&params=-50.00000001_N_-73.249444454444_E 50°00′00″ ობჟ. გ.<br />73°14′58″ ბჟად. გ.] |---- | align="center" style="background:#e3e3e3;" colspan="2" style="border-bottom:3px solid grey;" | |} '''ლოს-გლასიარესიშ ერუანული პარკი''' — ერუანული პარკი [[არგენტინა]]ს, [[პატაგონია]]ს. იდვალუაფუ [[სანტა-კრუსიშ პროვინცია (არგენტინა)|სანტა-კრუსიშ პროვინციაშ]] ტერიტორიას. მუში ფართობი რე 4459 კმ². ლოს-გლასიარესი რე სიდიდათ მაჟირა პარკი არგენტინას. დირცხუ 1937 წანას. 1981 წანას მიშეღეს [[იუნესკო]]შ [[მოსოფელიშ მონძალა|მოსოფელიშ მონძალაშ]] ობიექტეფიშ ერკებულშა. == ფოტოგალერეა == <gallery> Image:SantaCruz-CerroTorre-FitzRoyP2140126b-closeup.jpg Image:SantaCruz-Spegazzini-CaidaAnimation.gif Image:Lago Argentina from space.jpg File:Iceberg Argentino lake.jpg File:SantaCruz-CerroTorre-FitzRoyP2140126b-closeup.jpg </gallery> == ქოძირით თაშნეშე == * [[არგენტინაშ ერუანული პარკეფიშ ერკებული]] * [[იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი არგენტინას]] * [[მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფიშ ერკებული ამერიკას]] == რესურსეფი ინტერნეტის == {{Commons|Los Glaciares National Park}} * [http://www.losglaciares.com/ Official site] * [http://www.wcmc.org.uk/protected_areas/data/wh/glaciare.html WCMC World Heritage]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070220131040/http://www.wcmc.org.uk/protected_areas/data/wh/glaciare.html |date=2007-02-20 }} * [http://www.britannica.com/eb/article-9048996/Los-Glaciares-National-Park Encyclopaedia Britannica, Los Glaciares National Park] * [http://www.moon.com/planner/argentina/mustsee/pn_glaciares.html Parque Nacional Los Glaciare] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081204145108/http://www.moon.com/planner/argentina/mustsee/pn_glaciares.html |date=2008-12-04 }} * [http://www.monografias.com/trabajos/pnglaciares/pnglaciares.shtml Fauna] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090328162049/http://www.monografias.com/trabajos/pnglaciares/pnglaciares.shtml |date=2009-03-28 }} * [http://www.paisajismoargentino.com/proyectos/30.htm Paisaje Natural] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060102145553/http://paisajismoargentino.com/proyectos/30.htm |date=2006-01-02 }} * [http://www.vanheertum.net/chile_argentina/NP_los_glaciares/index.html Photos Los Glaciares National Park] * [http://www.360travelguide.com/360VirtualTour.asp?iCode=lgl22 Panoramic Virtual Tour of Onelli Glacier & Lake] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110629043852/http://www.360travelguide.com/360VirtualTour.asp?iCode=lgl22 |date=2011-06-29 }} {{არგენტინაშ ერუანული პარკეფი}} [[კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი არგენტინას]] [[კატეგორია:არგენტინაშ ერუანული პარკეფი]] q3lebfr20asia1szmratezq5issbh6a გერმანიაშ დიდი ნოღეფიშ ერკებული 0 9042 252207 243967 2026-08-15T14:22:07Z Dr. Thomas Liptak 22117 /* გალერეა */ photo updated (2026) 252207 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Landkreise, Kreise und kreisfreie Städte in Deutschland 2011-09-04.svg|მინი|ნოღეფიშ ორენი [[გერმანია]]ს]] თენა რე '''გერმანიაშ ნოღეფიშ ერკებული 100,000-შე უმოსი მახორუთ'''. თენა რე [[გერმანია]]შ ნოღეფიშ ერკებული, ნამუშ მახორობა 100,000-შე უმოსი რე. [[ფედერალური ნანანოღა]] ეშანილიე ყვინთელო, აკანობური ნანანოღეფი ([[შვერინი]]შ მოხ, ნამუთ ვა ობაღინუანს ერკებულიშ კრიტერიუმეფს) - ღილე ლენო. გერმანიას, ნოღა (Großstadt) ოფიციალურო გოთანჯილი რე თი ტერიტორიული ართაულით, ნამუშ მახორობა 100 000-შე უმოს რენ. თე ერკებული იკათუანს, გიშაკერძაფილ ნოღეფიშ ტერიტორიას მუნეფიშ ადმინისტრაციულ ხურგეფიშ დინოხოლე. გერმანიაშ უდიდაში ურბანული ტერიტორია რე -[[რური]], ნამუთ უმოს შხირას მიშინუაფუ მუჭოთ რურიშ რაიონი ვარდა რურიშ რეგიონი ([[გერმანული ნინა|გერმანულო]] Ruhrgebiet), ნამუშ ფართობი 4,435 კმ² დო მახორობა დოხოლაფირო 5,2 მილიონი ([[2009]]) რე. თე ერკებულს რური ზოხოთ ვარე გიშართილი, თიშ გეშა, ნამჷ-და თინა ზოხო ადმინისტრაციული ართაული ვარე, მარა აკმოდირთუ თიჯგურა ნოღეფშე მუჭოთი რე [[ესენი]] დო [[დორტმუნდი]]. გერმანიაშ არძო ნოღაშ ერკებულშენი (ანუ 100 000-შე მერკე მახორობაშ მაღვენჯი ნოღეფი) ქოძირით: [[გერმანიაშ ნოღეფიშ ერკებული]]. __NOTOC__ {{-}} <!----'''Note''' This is based on the German article, which may later be amended. Please do not alter individual figures here, because the ranking order on a uniform base (same source and date) might no longer be correct. -----> {| class="wikitable" width="98%" class="sortable" border="1" |----- !align="center" {{highlight4}}|რანგი !align="center" {{highlight4}}|ჯოხოდვალა !align="center" {{highlight4}}|მახ. 1990 !align="center" {{highlight4}}|მახ. 2000 !align="center" {{highlight4}}|მახ. 2008 !align="center" {{highlight4}}|ფართობი (კმ²) !align="center" {{highlight4}}|მახ. კმ²-ს !align="center" {{highlight4}}|წანმოწანური ძინა %-ს (2000-2008) !align="center" {{highlight4}}|აკანი <br />(Bundesland) !align="center" {{highlight4}}|დიდი ნოღათ გჷნირთჷ |- align="center" bgcolor="#FFFFE0" |1 || align="center" | [[ფაილი:DEU Berlin COA.svg|20px|center|]] [[ბერლინი]] || 3.433.695 || 3.382.169 || 3.431.675 || 891,82 || 3.851 || 0,18 || align="center" | [[ფაილი:DEU Berlin COA.svg|20px]]<br />[[ბერლინი]]|| 1740 |- align="center" bgcolor="#E0FFFF" |2 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Hamburg.svg|20px|center|]] [[ჰამბურგი]] || 1.652.363 || 1.715.392 || 1.772.100 || 755,25 || 2.346 || 0,41 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Hamburg.svg|20px|center|]][[ჰამბურგი]]||1787 |- align="center" bgcolor="#E0FFFF" |3 || align="center" | [[ფაილი:Muenchen Kleines Stadtwappen.svg|20px|center|]][[მიუნხენი]] || 1.229.026 || 1.210.223 || 1.326.807 || 310,40 || 4.275 || 1,20 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Bavaria.svg|45px|center|]][[ბავარია]] || 1854 |- align="center" |4 || align="center" | [[ფაილი:DEU Koeln COA.svg|20px|center|]][[კიოლნი]] || 953.551 || 962.884 || 995.420 || 405.16 || 2457 || 0,42 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] || 1855 |- align="center" |5 || align="center" | [[ფაილი:DEU Frankfurt am Main COA.svg|25px|center|]][[მაინიშ ფრანკფურტი]] || 644.865 || 646.550 || 664.838 || 248,31 || 2.677 || 0,31 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Hesse.svg|20px|center|]][[ჰესენი]] ||1875 |- align="center" bgcolor="#E0FFFF" |6 || align="center" | [[ფაილი:DEU Stuttgart COA.svg|25px|center|]][[შტუტგარტი]] || 579.988 || 583.874 || 600.068 || 207,36 || 2.894 || 0,35 || align="center" | [[ფაილი:Greater coat of arms of Baden-Württemberg.svg|45px|center|]][[ბადენ-ვიურტემბერგი]] ||1874 |- align="center" |7 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Dortmund.svg|25px|center|]][[დორტმუნდი]] || 599.055 || 588.994 || 584.412 || 280,37 || 2.084 || -0,10 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1895 |- align="center" |8 || align="center" | [[ფაილი:Wappen der Landeshauptstadt Duesseldorf.svg|20px|center]][[დიუსელდორფი]] || 575.794 || 569.364 || 584.217 || 217,02 || 2.692 || 0,33 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1882 |- align="center" bgcolor="#E0FFFF" |9 || align="center" | [[ფაილი:DEU Essen COA.svg|30px|center]][[ესენი]] || 626.973 || 595.243 || 579.759 || 210,31 || 2.757 || -0,33 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1896 |- align="center" bgcolor="#E0FFFF" |10 || align="center" | [[ფაილი:Bremen Wappen(Mittel).svg|25px|center]][[ბრემენი]] || 551219 || 539403 || 546852 || 326.55 || 1675 || 0.23 || align="center" | [[ფაილი:Bremen Wappen(Mittel).svg|25px|center]][[ბრემენი (აკანი)|ბრემენი]] ||1875 |- align="center" bgcolor="#E0FFFF" |11 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Hannover.svg|20px|center]][[ჰანოვერი]] || 513010 || 515001 || 515729 || 204.01 || 2377 || 0.02 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Lower Saxony.svg|20px|center]][[თუდოლენი საქსონია]] ||1873 |- align="center" |12 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Leipzig.svg|20px|center]][[ლაიფციგი]] || 511079 || 493208 || 502651 || 297.60 || 1689 || 0.32 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Saxony.svg|20px|center]][[საქსონია]] ||1871 |- align="center" |13 || align="center" | [[ფაილი:Duisburg Wappen.svg|20px|center]][[დუისბურგი]] || 535447 || 514915 || 501564 || 232.81 || 2154 || -0.43 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1904 |- align="center" |14 || align="center" | [[ფაილი:DEU Nürnberg COA (klein).svg|20px|center]][[ნიურნბერგი]] || 493692 || 488400 || 499237 || 186.37 || 2679 || 0.37 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Bavaria.svg|45px|center|]][[ბავარია]] ||1881 |- align="center" bgcolor="#E0FFFF" |15 || align="center" | [[ფაილი:Dresden_Stadtwappen.svg|20px|center]][[დრეზდენი]] || 490571 || 477807 || 495181 || 328.30 || 1508 || 0.61 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Saxony.svg|20px|center]][[საქსონია]] ||1852 |- align="center" |16 || align="center" | [[ფაილი:DEU Bochum COA.svg|20px|center]][[ბოხუმი]] || 396486 || 391147 || 385626 || 145.43 || 2652 || -0.24 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1904 |- align="center" |17 || align="center" | [[ფაილი:DEU Wuppertal COA.svg|20px|center]][[ვუპერტალი]] || 383660 || 366434 || 359237 || 168.37 || 2134 || -0.33 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1929 |- align="center" |18 || align="center" | [[ფაილი:DEU Bielefeld COA.svg|20px|center]][[ბილეფილდი]] || 319037 || 321758 || 326925 || 257.83 || 1268 || 0.27 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1929 |- align="center" |19 || align="center" | [[ფაილი:DEU Bonn COA.svg|20px|center]][[ბონი]] || 313905 || 302247 || 312818 || 141.22 || 2215 || 0.58 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1934 |- align="center" |20 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Mannheim.svg|20px|center]][[მანჰაიმი]] || 310411 || 306729 || 307900 || 144.96 || 2124 || 0.08 || align="center" | [[ფაილი:Greater coat of arms of Baden-Württemberg.svg|45px|center]] [[ბადენ-ვიურტემბერგი]] ||1897 |- align="center" |21 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms de-bw Karlsruhe.svg|20px|center]][[კარლსრუე]] || 275061 || 278558 || 285263 || 173.46 || 1645 || 0.40 ||align="center" |[[ფაილი:Greater coat of arms of Baden-Württemberg.svg|45px|center]] [[ბადენ-ვიურტემბერგი]] ||1901 |- align="center" bgcolor="#E0FFFF" |22 || align="center" | [[ფაილი:DEU Wiesbaden COA.svg|20px|center]][[ვისბადენი]] || 260301 || 270109 || 274611 || 203.90 || 1347 || 0.28 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Hesse.svg|20px|center|]][[ჰესენი]] ||1905 |- align="center" |23 || align="center" | [[ფაილი:DEU Münster COA.svg|20px|center]][[მიუნსტერი]] || 259438 || 265609 || 270868 || 302.91 || 894 || 0.33 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center]] [[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1915 |- align="center" |24 || align="center" | [[ფაილი:DEU Gelsenkirchen COA.svg|20px|center]][[გელზენკირხენი]] || 293714 || 278695 || 268102 || 104.86 || 2557 || -0.63 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1903 |- align="center" |25 || align="center" | [[აუგსბურგი]] || 256877 || 254982 || 262676 || 146.78 || 1790 || 0.50 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Bavaria.svg|45px|center|]][[ბავარია]] ||1907 |- align="center" |26 || align="center" | [[ფაილი:DEU_Moenchengladbach_COA.svg|20px|center]][[მენხენგლადბახი]] || 259436 || 263014 || 261444 || 170.44 || 1534 || -0.10 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1922 |- align="center" |27 || align="center" | [[ფაილი:DEU Aachen COA.svg|20px|center]][[აახენი]] || 241861 || 244386 || 258208 || 160.83 || 1605 || 0.94 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1889 |- align="center" |28 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Chemnitz.svg|20px|center]][[კემნიცი]] || 294244 || 259246 || 246587 || 220.85 || 1117 || -0.81 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Saxony.svg|20px|center]][[საქსონია]] ||1883 |- align="center" |29 || align="center" | [[ფაილი:DEU Braunschweig COA.svg|20px|center]][[ბრაუნშვაიგი]] || 258833 || 245816 || 245273 || 192.09 || 1277 || -0.04 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Lower Saxony.svg|20px|center]][[თუდოლენი საქსონია]] ||1890 |- align="center" |30 || align="center" | [[ფაილი:DEU Krefeld COA.svg|20px|center]][[კრეფელდი]] || 244020 || 239916 || 237701 || 137.75 || 1726 || -0.18 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1887 |- align="center" |31 || align="center" | [[ფაილი:DEU Halle (Saale) COA.svg|20px|center]][[ჰალე (ზაალე)|ჰალე]] || 310234 || 247736 || 237198 || 135.01 || 1757 || -0.71 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Sachsen-Anhalt.svg|20px|center]][[საქსონია-ანჰალტი]] ||1890 |- align="center" bgcolor="#E0FFFF" |32 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Kiel.svg|20px|center]][[კილი]] || 245567 || 232612 || 234433 || 118.40 || 1980 || 0.13 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Schleswig-Holstein.svg|20px|center]][[შლეზვიგ-ჰოლშტაინი]] ||1898 |- align="center" bgcolor="#E0FFFF" |33 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Magdeburg.svg|20px|center]][[მაგდებურგი]] || 278807 || 231450 || 229126 || 200.94 || 1140 || -0.20 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Sachsen-Anhalt.svg|20px|center]][[საქსონია-ანჰალტი]] ||1882 |- align="center" |34 || align="center" | [[ფაილი:DEU Oberhausen COA.svg|20px|center]][[ობერჰაუზენი]] || 223840 || 222151 || 218898 || 77.04 || 2841 || -0.24 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1915 |- align="center" |35 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Freiburg im Breisgau.svg|20px|center]][[ფრაიბურგი]] || 191029 || 205102 || 215966 || 153.06 || 1411 || 0.88 || align="center" |[[ფაილი:Greater coat of arms of Baden-Württemberg.svg|45px|center|]] [[ბადენ-ვიურტემბერგი]] ||1934 |- align="center" |36 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Lübeck.svg|20px|center]][[ლიუბეკი]] || 214758 || 213399 || 211825 || 214.13 || 989 || -0.12 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Schleswig-Holstein.svg|20px|center]][[შლეზვიგ-ჰოლშტაინი]] ||1911 |- align="center" bgcolor="#E0FFFF" |37 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Erfurt.svg|20px|center]][[ერფურტი]] || 208989 || 200564 || 202844 || 269.11 || 754 || 0.19 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Thuringia.svg|20px|center|]][[თიურინგია]] ||1906 |- align="center" |38 || align="center" | [[ფაილი:Rostock Wappen.svg|20px|center]][[როსტოკი]] || 248088 || 200506 || 199288 || 181.07 || 1101 || -0.12 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Mecklenburg-Western Pomerania (great).svg|20px|center|]][[მეკლენბურგ-წინა პომერანია]] ||1935 |- align="center" |39 || align="center" | [[ფაილი:Stadtwappen der Stadt Hagen.svg|20px|center]][[ჰაგენი]] || 214449 || 203151 || 196934 || 160.36 || 1228 || -0.51 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1928 |- align="center" |40 || align="center" | [[ფაილი:DEU Kassel COA.svg|20px|center]][[კასელი]] || 194268 || 194766 || 194427 || 106.79 || 1820 || -0.03 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Hesse.svg|20px|center|]][[ჰესენი]] ||1899 |- align="center" bgcolor="#E0FFFF" |41 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Mainz-2008 new.svg|20px|center]][[მაინცი]] || 179486 || 182870 || 194372 || 97.75 || 1988 || 1.05 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Rhineland-Palatinate.svg|20px|center|]][[რაინლანდ-პფალცი]] ||1902 |- align="center" |42 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Hamm.svg|20px|center]][[ჰამი]] || 179639 || 182427 || 184239 || 226.24 || 814 || 0.17 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1975 |- align="center" bgcolor="#E0FFFF" |43 || align="center" | [[ფაილი:Wappen saarbruecken.PNG|20px|center]][[ზაარბრიუკენი]] || 191694 || 183257 || 178914 || 167.07 || 1071 || -0.39 || align="center" | [[ფაილი:Wappen des Saarlands.svg|20px|center|]][[ზაარლანდი]] ||1909 |- align="center" |44 || align="center" | [[ფაილი:Herne Coat of Arms.svg|20px|center]][[ჰერნე]] || 178132 || 174529 || 170992 || 51.41 || 3326 || -0.34 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1933 |- align="center" |45 || align="center" | [[ფაილი:DEU Mülheim an der Ruhr COA.svg|20px|center]][[მიულჰაიმი]] || 177681 || 172862 || 169917 || 91.29 || 1861 || -0.28 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1908 |- align="center" |46 || align="center" | [[ფაილი:Osnabrück Wappen.svg|20px|center]][[ოსნაბრიუკი]] || 163168 || 164101 || 163814 || 119.80 || 1367 || -0.03 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Lower Saxony.svg|20px|center]][[თუდოლენი საქსონია]] ||1940 |- align="center" |47 || align="center" | [[ფაილი:Solingen wappen.svg|20px|center]][[ზოლინგენი]] || 165401 || 164973 || 163581 || 89.47 || 1832 || -0.14 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1929 |- align="center" |48 || align="center" | [[ფაილი:DEU Ludwigshafen COA.svg|20px|center]][[რაინის ლუდვიგსჰაფენი]] || 162233 || 163383 || 163343 || 77.67 || 2103 || 0.00 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Rhineland-Palatinate.svg|20px|center|]] [[რაინლანდ-პფალცი]]||1921 |- align="center" |49 || align="center" | [[ფაილი:DEU Leverkusen COA.svg|20px|center]][[ლევერკუზენი]] || 160919 || 161047 || 161227 || 78.85 || 2045 || 0.02 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1963 |- align="center" |50 || align="center" | [[ფაილი:Wappen oldenburg.png|20px|center]][[ოლდენბურგი]] || 143131 || 154832 || 158565 || 102.96 || 1540 || 0.40 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Lower Saxony.svg|20px|center]][[თუდოლენი საქსონია]] ||1946 |- align="center" |51 || align="center" | [[ფაილი:DEU Neuss COA.svg|40px|center]][[ნოისი]] || 147019 || 150013 || 151610 || 99.48 || 1524 || 0.18 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1963 |- align="center" bgcolor="#E0FFFF" |52 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Potsdam.svg|20px|center]][[პოტსდამი]] || 139794 || 129324 || 147583 || 187.27 || 788 || 0.82 || align="center" | [[ფაილი:Brandenburg Wappen.svg|20px|center|]][[ბრანდენბურგი (აკანი)|ბრანდენბურგი]] ||1939 |- align="center" |53 || align="center" | [[ფაილი:DEU_Paderborn_COA.svg|20px|center]][[პადერბორნი]] || 120680 || 139084 || 143769 || 179.38 || 801 || 0.56 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1975 |- align="center" |54 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Heidelberg.svg|20px|center]][[ჰაიდელბერგი]] || 136796 || 140259 || 142993 || 108.83 || 1314 || 0.32 || align="center" |[[ფაილი:Greater coat of arms of Baden-Württemberg.svg|45px|center|]] [[ბადენ-ვიურტემბერგი]] ||1946 |- align="center" |55 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Darmstadt.svg|20px|center]][[დარმშტადტი]] || 138920 || 138242 || 140562 || 122.23 || 1150 || 0.28 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Hesse.svg|20px|center|]][[ჰესენი]] ||1937 |- align="center" |56 || align="center" | [[ფაილი:Wappen von Wuerzburg.svg|20px|center]][[ვიურცბურგი]] || 127777 || 127966 || 133906 || 87.55 || 1529 || 0.77 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Bavaria.svg|45px|center|]][[ბავარია]] ||1932 |- align="center" |57 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Regensburg.svg|20px|center]][[რეგენსბურგი]] || 121691 || 125676 || 129859 || 80.76 || 1608 || 0.55 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Bavaria.svg|45px|center|]][[ბავარია]] ||1940 |- align="center" |58 || align="center" | [[ფაილი:DEU Goettingen COA.svg|20px|center]][[გიოტინგენი]] || 121831 || 124132 || 121884 || 117.26 || 1039 || -0.30 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Lower Saxony.svg|20px|center]][[თუდოლენი საქსონია]] ||1964 |- align="center" |59 || align="center" | [[ფაილი:DEU Recklinghausen COA.svg|20px|center]][[რეკლინგჰაუზენი]] || 125060 || 124785 || 121827 || 66.42 || 1834 || -0.40 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1949 |- align="center" |60 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Heilbronn.svg|20px|center]][[ჰაილბრონი]] || 115843 || 119305 || 121613 || 99.88 || 1218 || 0.32 || align="center" |[[ფაილი:Greater coat of arms of Baden-Württemberg.svg|45px|center|]] [[ბადენ-ვიურტემბერგი]] ||1970 |- align="center" |61 || align="center" | [[ფაილი:DEU Ingolstadt (Stadler) COA.svg|20px|center]][[ინგოლშტადტი]] || 105489 || 115722 || 121314 || 133.35 || 910 || 0.81 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Bavaria.svg|45px|center|]][[ბავარია]] ||1989 |- align="center" |62 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Wolfsburg.svg|20px|center]][[ვოლფსბურგი]] || 128510 || 121805 || 121199 || 204.01 || 594 || -0.08 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Lower Saxony.svg|20px|center]][[თუდოლენი საქსონია]] ||1972 |- align="center" |63 || align="center" | [[ფაილი:DEU Ulm COA.svg|20px|center]][[ულმი]] || 110529 || 117233 || 120625 || 118.69 || 1016 || 0.48 || align="center" |[[ფაილი:Greater coat of arms of Baden-Württemberg.svg|45px|center|]] [[ბადენ-ვიურტემბერგი]] ||1980 |- align="center" |64 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Offenbach am Main.svg|20px|center]][[მაინიშ ოფენბახი]] || 114992 || 117535 || 119430 || 44.90 || 2660 || 0.27 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Hesse.svg|20px|center|]][[ჰესენი]] ||1954 |- align="center" |65 || align="center" | [[ფაილი:DEU_Bottrop_COA.svg|20px|center]][[ბოტროპი]] || 118936 || 120611 || 119356 || 100.61 || 1186 || -0.17 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1953 |- align="center" |66 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Pforzheim.svg|20px|center]][[პფორცჰეიმი]] || 112944 || 117156 || 119021 || 98.03 || 1214 || 0.27 || align="center" |[[ფაილი:Greater coat of arms of Baden-Württemberg.svg|45px|center|]] [[ბადენ-ვიურტემბერგი]] ||1975 |- align="center" |67 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Bremerhaven.svg|20px|center]][[ბრემერჰავენი]] || 130446 || 120822 || 116615 || 77.68 || 1501 || -0.58 || align="center" | [[ფაილი:Bremen Wappen(Mittel).svg|25px|center]][[ბრემენი (აკანი)|ბრემენი]] ||1939 |- align="center" |68 || align="center" | [[ფაილი:DEU Remscheid COA.svg|20px|center]][[რემშაიდი]] || 123155 || 119287 || 115864 || 74.60 || 1553 || -0.48 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1929 |- align="center" |69 || align="center" | [[ფაილი:DEU Fürth COA.svg|20px|center]][[ფიურტი]] || 103362 || 110477 || 113422 || 63.35 || 1790 || 0.44 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Bavaria.svg|45px|center|]][[ბავარია]] ||1950 |- align="center" |70 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Stadt Reutlingen.svg|20px|center]][[როიტლინგენი]] || 103687 || 110650 || 112252 || 87.06 || 1289 || 0.24 || align="center" | [[ფაილი:Greater coat of arms of Baden-Württemberg.svg|45px|center|]][[ბადენ-ვიურტემბერგი]] ||1988 |- align="center" |71 || align="center" | [[ფაილი:DEU Salzgitter COA.svg|20px|center]][[ზალცგიტერი]] || 114355 || 112302 || 107726 || 223.91 || 481 || -0.68 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Lower Saxony.svg|20px|center]][[თუდოლენი საქსონია]] ||1942 |- align="center" |72 || align="center" | [[ფაილი:DEU Moers COA.svg|20px|center]][[მოერსი]] || 104595 || 107062 || 107547 || 67.75 || 1587 || 0.08 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1987 |- align="center" |73 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Koblenz.svg|20px|center]][[კობლენცი]] || 108733 || 107950 || 106501 || 105.02 || 1014 || -0.22 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Rhineland-Palatinate.svg|20px|center|]] [[რაინლანდ-პფალცი]] ||1962 |- align="center" |74 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Siegen.svg|20px|center]][[ზიგენი]] || 109174 || 108476 || 106293 || 114.67 || 927 || -0.34 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1975 |- align="center" |75 || align="center" | [[ფაილი:DEU Bergisch Gladbach COA.svg|20px|center]][[ბერგიშ-გლადბახი]] || 104037 || 105693 || 105761 || 83.12 || 1272 || 0.01 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1975 |- align="center" |76 || align="center" | [[ფაილი:DEU Cottbus COA.svg|20px|center]][[კოტბუსი]] || 125891 || 108491 || 105309 || 164.28 || 641 || -1.22 || align="center" | [[ფაილი:Brandenburg Wappen.svg|20px|center|]][[ბრანდენბურგი (აკანი)|ბრანდენბურგი]] ||1976 |- align="center" |77 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Gera.svg|40px|center]][[გერა]] || 129037 || 112835 || 103948 || 151.93 || 684 || -1.31 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Thuringia.svg|20px|center|]][[თიურინგია]] ||1959 |- align="center" |78 || align="center" | [[ფაილი:DEU Trier COA.svg|23px|center|]][[ტრირი]] || 97835 || 99410 || 103518* || 117.14 || 884 || 0.59 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Rhineland-Palatinate.svg|25px|center|]][[რაინლანდ-პფალცი]] ||1969 |- align="center" |79 || align="center" | [[ფაილი:DEU Erlangen COA.svg|23px|center|]][[ერლანგენი]] || 102440 || 100778 || 103197 || 76.85 || 1343 || 0.40 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Bavaria.svg|45px|center|]][[ბავარია]] ||1974 |- align="center" |80 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Hildesheim.svg|35px|center|]][[ჰილდესჰაიმი]] || 105291 || 103909 || 102575 || 92.57 || 1108 || -0.21 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Lower Saxony.svg|20px|center]][[თუდოლენი საქსონია]] ||1974 |- align="center" |81 || align="center" | [[ფაილი:Wappen Jena.svg|20px|center|]][[იენა (გერმანია)|იენა]] || 102518 || 99893 || 102532 || 114.48 || 896 || 0.44 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of Thuringia.svg|20px|center|]] [[თიურინგია]] ||1975 |- align="center" |82 || align="center" | [[ფაილი:DEU Witten COA.svg|20px|center|]][[ვიტენი]] || 105403 || 103196 || 100793 || 72.37 || 1393 || -0.39 || align="center" | [[ფაილი:Coat of arms of North Rhine-Westfalia.svg|25px|center|]][[ოორუე რაინ-ვესტფალია]] ||1975 |} <nowiki>*</nowiki> 2006 მახორობა <references/> ==გალერეა== <gallery widths="100px" heights="100px"> File:Über den Dächern von Berlin.jpg|[[ბერლინი]] File:Hamburg Rathaus.jpg|[[ჰამბურგი]] File:LudwigstraßeMUC.jpg|[[მიუნხენი]] File:Nightview of Cologne Cathedrale across the River Rhine.jpg|[[კოლოგნა]] File:Frankfurt am Main, St. Katharinenkirche an der Hauptwache.jpg|[[მაინიშ ფრანკფურტი|ფრანკფურტი]] File:Stuttgart Leonhardsviertel.JPG|[[შტუტგარდი]] File:Medienhafen-März-09-13 spiegelung zusammengezogen.jpg|[[დიუსელდორფი]] File:Dortmund Panorama.jpg|[[დორტმუნდი]] File:Essen-Südviertel Luft.jpg|[[ესენი]] File:Weserhb2.jpg|[[ბრემენი]] File:Dresdenbeinacht05.jpg|[[დრეზდენი]] File:Fockeberg leipzig.jpg|[[ლაიფციგი]] File:Hannover City.jpg|[[ჰანოვერი]] File:Nuremberg panorama morning 3.jpg|[[ნიურნბერგი]] </gallery> == ლიტერატურა == * Kaiserliches Statistisches Amt (Hrsg.): ''Statistisches Jahrbuch für das Deutsche Reich'', 1880-1918 * Statistisches Reichsamt (Hrsg.): ''Statistisches Jahrbuch für das Deutsche Reich'', 1919-1941/42 * Deutscher Städtetag (Hrsg.): ''Statistisches Jahrbuch Deutscher Gemeinden'', 1890 ff. * Statistisches Bundesamt (Hrsg.): ''Statistisches Jahrbuch für die Bundesrepublik Deutschland'', 1952 ff. * Staatliche Zentralverwaltung für Statistik (Hrsg.): ''Statistisches Jahrbuch der Deutschen Demokratischen Republik'', 1955-1989 == ქოძირით თაშნეშე == * [[გერმანიაშ ნოღეფიშ ერკებული]] * [[დიდი ნოღა]] == რესურსეფი ინტერნეტის == * [http://www.destatis.de/gv/suche_gv2000.htm Statistisches Bundesamt - Gemeindeverzeichnis] * [http://www.staedtetag.de/10/staedte/nach_einwohner/index.html Deutscher Städtetag] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071005125411/http://www.staedtetag.de/10/staedte/nach_einwohner/index.html |date=2007-10-05 }} * [http://germany.bymap.org/ Germany by Map: All cities and communes] [[კატეგორია:გერმანიაშ ნოღეფი| ]] i1344n7wuc9kv7ims6a306kqleo6wkf სლოვენური ნინა 0 16894 252246 251999 2026-08-16T01:47:00Z InternetArchiveBot 15194 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 252246 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ნინა | ჯოხო = სლოვენური ნინა | მუშითჯოხოდვალა = slovenski jezik, slovenščina | მუდანობა = ოდაბადური ნინა: 2,5 მლნ (2010)<ref name="MLD 2010">{{cite news |url=http://www.stat.si/eng/novica_prikazi.aspx?id=2957 |title=International Mother Language Day 2010 |publisher=Statistical Office of the Republic of Slovenia |date=19 February 2010 |accessdate=29 January 2011}}</ref> | ქიანეფი = [[სლოვენია]], მეძობელი ევროპული ქიანეფი დო შხვა ქიანეფი სლოვენიური დიასპორათ | კლასიფიკაცია = [[ინდოევროპული ნინეფი|ინდოევროპული ფანია]]: :[[ბალტოსლავური ნინეფი|ბალტოსლავური]] ::[[სლავური ნინეფი|სლავური]] :::[[ობჟათე სლავური ნინეფი|ობჟათე სლავური]] ::::'''სლოვენური''' | დიალექტეფი = პრეკმურული<br />რესიული<br />გვალო 32 ვასტანდარტიზაფილი დიალექტი | ჭარალუა = [[ლათინური ჭარალუა|ლათინური]] | სტატუსი = {{შილა|სლოვენია}}<br />{{შილა|ევროპაშ რსხუ}}<br />რეგიონალური ვარა ლოკალური ოფიციალური ნინა:<br />{{შილა|ავსტრია}}<br /> {{შილა|უნგრეთი}}<br />{{შილა|იტალია}} არეგულირენს: სლოვენიაშ მენცარობეფიშ დო ხელუანობაშ აკადემია | კოდეფი = ISO 639-1: sl <br />ISO 639-2: slv <br />ISO/FDIS 639-3: slv }} '''სლოვენური ნინა''' (სლოვენ. ''slovenščina'') — სლავური ნინეფიშ [[ობჟათე სლავური ნინეფი]]შ ნოჸელა. [[სლავური ნინეფი]] მუშ განშე [[ინდოევროპული ნინეფი|ინდოევროპული ნინეფიშ ფანიაშა]] მიშმურს. თე ნინაშა იჩიებუ 2,5 მილიონი კოჩი [[მოსოფელი|მოსოფელს]], ნამუშ უმეტაშობა ოხორანს [[სლოვენია]]ს. თენა რე თარი ნინა 1 850 000 კოჩშო დო რე [[ევროპაშ რსხუ]]შ ართ-ართი სამუშა ნინა 24 ნინაშე. ==კლაისიფიკაცია== სლოვენური რე [[ინდოევროპული ნინეფი|ინდოევროპული]] ნინა, ნამუთ ორხველჷ [[სლავური ნინეფი]]შ ობჟათე სლავური ნოჸელაშ ბჟადალურ გიმენბუნას, [[სერბო-ხორვატული ნინა|სერბო-ხორვატულწკჷმა]] ართო. თინა ხოლოს რე სერბო-ხორვატული ნინაშ კაიკავურ დო ჩაკავურ დიალექტეფწკჷმა, მარა უმოს შორს რე შტოკავურ დიალექტიშე, ნამუშათ რე გერსხილი ბოსნიური, ხორვატული, მონტენეგრული დო სერბული სტანდარტული ნინეფი.<ref name="Greenberg">Greenberg, Marc L., ''A Short Reference Grammar of Slovene,'' (''LINCOM Studies in Slavic Linguistics'' 30). Munich: LINCOM, 2008. ISBN 3-89586-965-1</ref> თეშ მოხ, სლოვენურს უღჷ საართო ლინგვისტური მახასიათაფალეფი არძა ობჟათე სლავურ ნინეფწკჷმა, თინეფ შქას ბჟაეიოლურ სუბბუნაწკჷმა, ნამუეფშათ მიშმურს [[ბულგარული ნინა|ბულგარული]]. თეშ უმიკუჯინუო, ნამჷ-და სლოვენური გჷ კავკავურ დიალექტისჷნ, სერბო-ხორვატულიშ შხვა ვარიანტეფწკჷმა უღჷ გინორთეფი ლექსიკას, გრამატიკას დო გჷმოთქვინუას. სლოვენურ ნინას ბრელი საართო მახასიათაფალი გაჩქჷ ბჟადალურ სლავურ ნინეფწკჷმა ხოლო.<ref>{{cite web |url=http://www.vlada.si/si/o_sloveniji/slovenscina/jezikovni_polozaj/ |title=Jezikovni položaj |language=Slovene |trans_title=Language Situation |publisher=Government of the Republic of Slovenia |first=Janez |last=Dular |authorlink=Janez Dular |year=2001 |accessdate=11 May 2012}}</ref> ==ისტორია== ===ორდოიანი ისტორია=== [[File:Brižinski_spomeniki_3.png|thumb|left|''ფრეიზინგული მანუსკრიპტეფი'', ითარიღებუ X ოშწანურაშ დალიერშე XI ოშწანურაშ ორდოიან ხანეფშახ. მერჩქინელი რე უჯვეშაშ სლოვენურ დოკუმენტო.]] თეში, მუჭოთ შხვა სლავურ ნინეფსჷნ, სლოვენურიშ ჩხვიჩხვეფი მოურს პროტო-სლავური ნინეფიშ ბუნაშე, ნამუეფშათ რდჷ გერსხილი ჯვეში საეკლესიო სლავური. სლოვენურ დიალექტიშა არძაშე ორდოიანი ჩინებული ნაჭარეფი რე ''ფრეიზინგული მანუსკრიპტეფი'', სლოვენურო ჩინებული მუჭოთ ''„Brižinski spomeniki“''. თინეფიშ ჭარუაშ თარიღი რე 972-1093 წანეფს შქას (უმოსო 1000 წანაშახ). თე რელიგიური ნაჭარეფი არძაშე ჯვეში რე ამდღარშახ ასქილადირ არძა სლავურ ნინაშა ჭარილ მანუსკრიპტეფს შქას. თი ბორჯის პროტო-სლოვენურო იჩიებუდეს უმოს დიდ ტერიტორიას, ვინდარო ამდღარ სლოვენურშა. თე ნინაშა იჩებუდეს ამდღარ ავსტრიულ შტატეფს, [[კარინტია]]ს დო [[შტირია]]ს, მუჭოთ [[ბჟაეიოლი ტიროლი|ბჟაეიოლ ტიროლს]], [[პუსტერტალი|პუსტერტალს]], [[ობჟათე ტიროლი|ობჟათე ტიროლს]] დო ავსტრიაშ შხვა კანკალე აკანს.<ref>Bogo Grafenauer, ''Karantanija: izbrane razprave in članki'' (Ljubljana: Slovenska matica, 2000)</ref> შქა ოშწანურეფიშ უმეტაშ ხანს, სლოვენური რდჷ ჸაზახეფიშ საკათო ნინა, თიშ უმიკუჯინუო, ნამჷ-და თე ნინაშა იჩიებუდეს სლოვენიაშ ტერიტორიას ნოღეფიშ უმეტაშობას [[გერმანული ნინა|გერმანულ]] დო [[იტალიური ნინა|იტალიურ ნინეფწკჷმა]] ართო. თიშ უმიკუჯინუო, ნამჷ-და თე პერიოდეფს გერმანული რდჷ მაღალი ფენეფიშ კათაშ ოჩიებე ნინან, სლოვენურს ხოლო უკინებუდჷ გარკვეული როლი კანკალე აკანს მაღალი ფენაშ წჷმმარინაფალეფს შქას. მაართა ნაბეშტა სლოვენურ ტექსტიქ, „სტარა პრავდაქ“ („ჯვეში სამართალი“) მუკორჩქინდჷ 1515 წანას, [[ვენა]]ს.<ref name="Cvirn2000">{{cite book |title=Ilustrirana zgodovina Slovencev |url=https://archive.org/details/ilustriranazgodo0000unse |language=Slovene |trans_title=The Illustrated History of the Slovenes |chapter=Slovenski kmečki upor |trans_chapter=The Slovene Peasant Revolt |year=2000 |first=Peter |last=Štih |editor-first=Marko |editor-last=Vidic |publisher=Mladinska knjiga |isbn=86-11-15664-1 |page=[https://archive.org/details/ilustriranazgodo0000unse/page/142 142]}}</ref> ===უხოლაში ისტორია=== რომანტიკული ნაციონალიზმიშ ფალუაშ ბორჯის, XIX ოშწანურას, ლირიზმიშ დო პან-სლავიზმიშ კულტურული ყარაფეფიშ მოღალუთ სერბო-ხორვატულშე დო [[ჩეხური ნინა|ჩეხურშე]] მიშელჷ ზიტყვეფქ სტანდარტულ სლოვენურშა ორდო ნარსხებუ გერმანული ზიტყვეფიშ მანგიორო. თე ინოვაციეფიშ უმეტაშობაქ ქჷდოსქიდჷ, თიშ უმიკუჯინუო, ნამჷ-და კანკალექ გეშალჷ იშო-იშო გოვითარაფაშ უკული. XIX ოშწანურაშ მაჟირა გვერდის ბრელ ავტორქ ხვეიანო გაგჷმირინუ სერბო-ხორვატული ზიტყვეფი. [[იუგოსლავიაშ სამაფო]]შ ბორჯის, 1920-იანეფს დო 1930-იანეფს, კინე მირდჷ სერბო-ხორვატულიშ გოლინაქ. თე პროცესის აწუდირთეს ახალი თაობეფიშ წჷმმარინაფალ მოღალეეფქ დო ინტელექტუალეფქ. [[მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმა]]შ ბორჯის, სლოვენია აფჷდეს გორთილი [[ლირე ბერლინი-რომი-ტოკიო]]ს, [[იტალიაშ სამაფო (1861-1946)|ფაშისტურ იტალიას]], [[მასუმა რაიხი|ნაცისტურ გერმანიას]] დო [[უნგრეთი]]ს. არძა საოკუპაციო [[ხეშულობა]] ოცადჷდჷ მიოტებაფესჷკო სვლოვენურო ჩიებან, ვარა გვალო აკძრალესჷკო თე ნინა. [[მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმა]]შ უკული, სლოვენიაქ გინირთჷ [[იუგოსლავიაშ სოციალისტური ფედერაციული რესპუბლიკა]]შ აკმადგინალ ნორთო. სლოვენური რდჷ ფედერაციაშ ართ-ართი ოფიციალური ნინა. 1991 წანაშ უკული, მუჟამსჷთ სლოვენიაქ მიპალუ ზოხორინალა, სლოვენური ნინა გჷმირინუაფუ, მუჭოთ ოფიციალური ნინა ოჯარალუ რინაშ არძა სფეროს. 2004 წანაშე გინირთჷ [[ევროპაშ რსხუ]]შ ართ-ართ ნინათ. ==გეოგრაფიული არეალი== სლოვენურ ნინაშა იჩიებუ დოხოლაფირო 2,5 მილიონი კოჩი, უმოსო სლოვენიას, მარა თე ნინაშა იჩიებუნა [[ფრიული-ვენეცია-ჯულია]]ს, [[იტალია]]ს (დოხოლაფირო 90 000 კოჩი ვენეციაშ სლოვენიას, რეზიას დო შხვა კანკალე აკანს), ობჟათე [[კარინტია]]ს დო [[შტირია]]შ კანკალე ნორთის [[ავსტრია]]ს (25 000 კოჩი). სლოვენურო იჩებუნა [[ხორვატია]]ს, უმოსო [[ისტრია]]ს, [[რიეკა]]ს დო [[ზაგრები]]ს (11 800-13 100 კოჩი), ობჟათე-ბჟადალ [[უნგრეთი]]ს (3000-3500 კოჩი), [[სერბეთი]]ს (5 000 კოჩი) დო სლოვენურ დიასპორას [[ევროპა]]შ დო [[მოსოფელი]]შ მასშტაბით (30 000 კოჩშახ), უმოსო [[ააშ|ააშ-ს]] (უმოსო ოჰაიოშ შტატის, 3400 კოჩშახ),<ref>http://www.usefoundation.org/view/29 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090525112805/http://www.usefoundation.org/view/29 |date=2009-05-25 }}</ref> [[კანადა]]ს, [[არგენტინა]]ს, [[ავსტრალია]]ს დო [[ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკა|ობჟათე აფრიკას]].<ref name="Greenberg"/> ==დიალექტეფი== [[File:Slovenian Dialects.svg|thumb|right|სლოვენური ნინაშ დიალექტეფიშ სქემატური რუკა]] სლოვენური მინშა იხასიათებუ, მუჭოთ დიალექტურო არძაშე მიარეფერუანი სლავური ნინა,<ref name="MLD 2009">{{cite news |url=http://www.stat.si/eng/novica_prikazi.aspx?id=2177 |title=International Mother Language Day |publisher=Statistical Office of the Republic of Slovenia |date=19 February 2009 |accessdate=3 February 2011}}</ref> შხვადოშხვა შანულობეფით დო გაგებუანობეფიშ ხარისხით.<ref name="Vila2012">{{cite book|author=F. Xavier Vila|title=Survival and Development of Language Communities: Prospects and Challenges|url=http://books.google.com/books?id=wndScgIWxEUC&pg=PT56|date=13 November 2012|publisher=Multilingual Matters|isbn=978-1-84769-837-7|pages=56–}}</ref><ref name="Ruhlen1991">{{cite book|author=Merritt Ruhlen|title=A Guide to the World's Languages: Classification|url=http://books.google.com/books?id=mYwmDE3f6wUC&pg=PA60|year=1991|publisher=Stanford University Press|isbn=978-0-8047-1894-3|pages=60–}}</ref> სლოვენურიშ დიალექტეფი რე კლასიფიცირაფილი შკვით დიალექტურ ბუნათ,<ref>McDonald, Gordon C. 1979. ''Yugoslavia: A Country Study''. Washington, DC: American University, p. 93</ref><ref>Greenberg, Marc L. 2009. "Slovene." In Keith Brown & Sarah Ogilvie (eds.), ''Concise Encyclopedia of Languages of the World'', pp. 981–984. Oxford: Elsevier, p. 981.</ref><ref>Brown, E. K. & Anne Anderson. 2006. ''Encyclopedia of Language & Linguistics: Sca-Spe''. Oxford: Elsevier, p. 424</ref> მინშა მერჩქინელი რე, ნამჷ-და თე ბუნეფი ირთუ 50 დიალექტო.<ref>Sussex, Roland, & Paul V. Cubberley. 2006. ''The Slavic languages''. Cambridge: Cambridge University Press, p. 502.</ref> შხვა წყუეფი აკლასიფიცირენა ჩხორო,<ref>Sławski, Franciszek. 1962. ''Zarys dialektologii południowosłowiańskiej. Warsaw: PAN.</ref> ვარა ბრუო დიალექტო.<ref>Priestly, Tom M. S. 1993. "On 'Drift' in Indo-European Gender Systems.' ''Journal of Indo-European Studies'' 11: 339–363.</ref> გჷმოთქვინუა ხოლო დიდო გინორთელი რე შხვადოშხვა აკანეფ შქას, მარა ართიანიშ გაგებინებას ვარცილჷ თე გინორთეფი. ==რესურსეფი ინტერნეტის== {{Commons category|Slovene language}} * [http://www.centerslo.net/index.asp?LANG=eng სლოვენურიშ, მუჭოთ ურცხო ნინაშ ცენტრი] * [http://www.x-sandra.com/valencic/SlovenianPhonology.pdf სლოვენური ფონოლოგია] ===გრამატიკა=== * [http://www.seelrc.org:8080/grammar/mainframe.jsp?nLanguageID=8 სლოვენური გრამატიკა &#91;PDF&#93;] მარკ გრინბერგიშე * [http://learn101.org/slovene.php სლოვენური გრამატიკა] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120717063142/http://learn101.org/slovene.php |date=2012-07-17 }} ===ლექსიკონეფი=== * {{sl icon}} [http://bos.zrc-sazu.si/sskj.html სტანდარტული სლოვენური ლექსიკონი (SSKJ)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120510044738/http://bos.zrc-sazu.si/sskj.html |date=2012-05-10 }} * {{sl icon}} [http://evroterm.gov.si/slovar/ სლოვენური ლექსიკონეფიშ ედომუშამი ერკებული] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180209132842/http://evroterm.gov.si/slovar/ |date=2018-02-09 }} * {{sl icon}} [http://www.4ezi.com/ezisoftware/projects/slovar/ Spletni Slovar (მიარენინამი ლექსიკონი)] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:სლავური ნინეფი]] [[კატეგორია:სლოვენური ნინა]] [[კატეგორია:სლოვენიაშ ნინეფი]] [[კატეგორია:ავსტრიაშ ნინეფი]] [[კატეგორია:ხორვატიაშ ნინეფი]] [[კატეგორია:უნგრეთიშ ნინეფი]] erexnypdepjdi4ox4xdh5cgigws1snp კოლუმბიაშ პრეზიდენტი 0 23584 252208 252024 2026-08-15T15:02:27Z ~2026-44904-87 23375 252208 wikitext text/x-wiki [[ფაილი:Presidential Seal of Colombia (1922—2002).svg|thumb|კოლუმბიაშ პრეზიდენტიშ მარწკინდი]] '''კოლუმბიაშ პრეზიდენტი''' ({{lang-es|Presidente de la República de Colombia}}) — [[კოლუმბია|კოლუმბიაშ]] სახენწჷფო მადუდე. პრეზიდენტიშ პოსტიქ დოდგინილქ იჸუ [[1819]] წანაშ ქირსეთუთას მეღებული კონსტიტუციათ. ქიანაშ მაართა პრეზიდენტიქ, გენერალ [[სიმონ ბოლივარი|სიმონ ბოლივარქ]]<ref>Gobernantes Colombianos, Ignacio Arismendi Posada, Interprint Editors Ltd., Italgraf, Segunda Edición, Page 15, Bogotá, Colombia, 1983</ref> პოსტი 1819 წანას ჩებარჷ. დუდმაართაშე პრეზიდენტიშ პოსტი დუდგჷმოცხადაფილი რდჷ, უკული უკვე კონგრესიშ რატიფიცირაფათ ღებულენდჷ. კოლუმბიაშ ასეიანი პრეზიდენტი [[ხუან მანუელ სანტოსი|ხუან მანუელ სანტოსი]] რე, [[2010]] წანაშ 7 მარაშინათუთაშე until 7 August [[2018]]. == ფუნქციეფი == [[კოლუმბია|კოლუმბიაშ]] [[1991]] წანაშ კონსტიტუციაშ, 188-ა ბირგულიშ მეჯინათ: კოლუმბიაშ პრეზიდენტი სახენწჷფოშ დო თარობაშ მადუდე, დო ქიანაშ უმაღალაში ემაჸონაფალი ორგანო რე. ქიანაშ პრეზიდენტი ერუანული ართიანობაშ სიმბოლო რე. [[კოლუმბიაშ კონსტიტუცია]]ს დოფუჩაფაშ უკული, თინა ვალდვალირი რე უნარღელჸუას დო დოთხილას კოლუმბიარი კათაშ ნებეფი დო დუდიშალა. კოლუმბიაშ 1991 წანაშ კონსტიტუციაშ, 115-ა ბირგულიშ მეჯინათ: [[კოლუმბიაშ თარობა|ქიანაშ თარობა]] გჷმიქიმინუ კოლუმბიაშ პრეზიდენტიშ, [[კოლუმბიაშ ვიცე-პრეზიდენტი]]შ, [[კოლუმბიაშ მინისტრეფიშ სხუნუ]]შ დო [[კოლუმბიაშ ადმინისტრაციული დეპარტამენტეფი]]შე. == გიშაგორუეფიშ დო საქვარუაშ ხანი == კოლუმბიაშ პრეზიდენტი დო ვიცე-პრეზიდენტი გიშეგორუაფუ ირ ოთხ წანაშე ართშა. პრეზიდენტიშ ხეახალი გიშაგორუა ნებამეჩამილი ვარდჷ [[2005]] წანაშ 24 გერგობათუთაშახ, სოიშა კოლუმბიაშ კონგრესიქ კონსტიტუციაშა თირაფეფი ვამიშეღჷ დო მაჟირაშა გიშაგორუაშ ნება ვემეჩჷ პრეზიდენტეფსჷნ. [[2010]] წანას კოლუმბიაშ საკონსტიტუციო სასამართალოს იმანჯჷ [[რეფერენდუმი|რეფერენდუმქ]], შეულებუდჷკო დო ვარ გეწ-გეწას პრეზიდენტის მასუმაშა გიშაგორუა. რეფერენდუმიშ თებაშ უკული გინოჭყორდჷ, ნამჷ-და კოლუმბიაშ პრეზიდენტიშ სუმშა გიშაგორუა ვარე მიშაღალირი, თიმწჷკმა ხოლო, კანდიდატი გეწ-გეწას სუმშა ვეგშიგორუაფუნ-და.<ref>{{cite book |title=The World Today Series: Latin America 2010 |url=https://archive.org/details/latinamerica201000robe |last=Buckman |first=Robert T. |authorlink= |coauthors= |year=2010 |publisher=Stryker-Post Publications |location=[[Harpers Ferry, West Virginia]] |isbn=978-1-935264-12-5 }}</ref> == თაშნეშე ქოძირით== * [[კოლუმბიაშ პრეზიდენტეფიშ ერკებული]] == რესურსეფი ინტერენეტის == *[http://www.presidencia.gov.co Presidencia de la República de Colombia კოლუმბიაშ პრეზიდენტიშ ოფიციალური საიტი] *[http://pdba.georgetown.edu/Comp/Ejecutivo/Presidencia/requisitos.html ჯორჯთაუნიშ უნივერსიტეტი - უციო მოთხუალეფი კოლუმბიაშ პრეზიდენტალაშო] == სქოლიო == {{სქოლიო}} [[კატეგორია:კოლუმბიაშ პოლიტიკა]] [[კატეგორია:კოლუმბიაშ პრეზიდენტეფი]] 1fuqvtk1obzfw956au1l6ekushmc10v მიანმარიშ ნოღეფიშ ერკებული 0 30608 252242 226519 2026-08-15T23:40:09Z Narazeni 826 /* ნოღეფიშ ერკებული მახორობაშ მეჯინათ */ 252242 wikitext text/x-wiki გიმე მოჩამილი ერკებული იაკთუანს '''[[მიანმარი]]შ''' ნოღეფს 5,000-შე უმოსი მახორობათ.<ref>{{cite web|url=https://myanmar.unfpa.org/en/census|title=UNFPA Myanmar - Census|website=Myanmar.unfpa.org|accessdate=5 February 2019}}</ref> მიანმარიშ შტატეფიშ დო ოლქეფიშ ადმინისტრაციული ცენტრეფი მოჩამილი რე '''რუმეთ'''. == ნოღეფიშ ერკებული მახორობაშ მეჯინათ == {| class="wikitable sortable" ! ნომერი ! ნოღა ! შტატი/ოლქი ! 2014 ეჭარუა ! 1993 მუნაჩემეფი ! თირუა |- | align=center bgcolor="FFFF00"|1 | '''[[იანგონი]]''' | [[იანგონიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|5,160,512|3,361,741}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|2 | '''[[მანდალაი]]''' | [[მანდალაიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|1,319,452|885,287}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|3 | '''[[ნაიფიიდო]]''' | [[ნაიფიიდოშ მორსხუ ტერიტორია]] | {{change|invert=on|375,189| }} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|4 | '''[[ტაუნჯი]]''' | [[შანიშ შტატი]] | {{change|invert=on|264,804|131,483}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|5 | '''[[მოულმეინი]]''' | [[მონიშ შტატი]] | {{change|invert=on|253,734|307,615}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|6 | '''[[პეგუ]]''' | [[პეგუშ ოლაუი]] | {{change|invert=on|254,424|190,930}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|7 | '''[[მიიჩინა]]''' | [[კაჩინიშ შტატი]] | {{change|invert=on|243,031|71,320}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|8 | [[მოუნუა]] | [[საგაინიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|207,489|138,576}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|9 | '''[[პათეინი]]''' | [[ირავადიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|169,773|183,903}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|10 | [[ფიი]] | [[პეგუშ ოლქი]] | {{change|invert=on|134,861|105,698}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|11 | [[მიეი]] | [[ტენასერიმიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|115,141|122,670}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|12 | [[მეითილა]] | [[მანდალაიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|111,522|129,674}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|13 | [[ფახოუკუ]] | [[მაგუეიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|110,842|94,783}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|14 | [[ტაუნგუ]] | [[პეგუშ ოლქი]] | {{change|invert=on|108,589|83,538}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|15 | '''[[სიტუე]]''' | [[რახაინიშ შტატი]] | {{change|invert=on|100,748|137,608}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|16 | '''[[მაგუეი]]''' | [[მაგუეიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|90,038|72,388}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|17 | [[მინჯანი]] | [[მანდალაიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|87,708|103,555}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|18 | [[თანლინი]] | [[იანგონიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|86,065|56,654}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|19 | [[ჰინთადა]] | [[ირავადიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|83,762|104,660}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|20 | '''[[საგაინი]]''' | [[საგაინიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|81,432|59,937}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|21 | '''[[დავეი]]''' | [[ტენასერიმიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|80,117|96,755}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|22 | [[მოგოუ]] | [[მანდალაიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|77,609|66,374}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|23 | [[შუებო]] | [[საგაინიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|69,036|67,684}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|24 | [[ნიაუნლებინი]] | [[პეგუშ ოლქი]] | {{change|invert=on|59,244|70,008}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|25 | [[ბამო]] | [[კაჩინიშ შტატი]] | {{change|invert=on|58,696|39,092}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|26 | [[აუნლანი]] | [[მაგუეიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|52,487|43,223}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|27 | [[ენანჯაუნი]] | [[მაგუეიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|45,120|82,545}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|28 | [[ბოგალე]] | [[ირავადიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|43,224|53,462}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|29 | [[ლეგუ]] | [[იანგონიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|40,078| }} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|30 | [[მინბუ]] | [[მაგუეიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|39,559|42,809}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|31 | [[თარავადი]] | [[პეგუშ ოლქი]] | {{change|invert=on|35,815|42,478}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|32 | '''[[ჰახა]]''' | [[ცინიშ შტატი]] | {{change|invert=on|24,926| }} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|33 | [[თაიეო]] | [[მაგუეიშ ოლქი]] | {{change|invert=on|20,251|46,361}} |- |} == გალერეა == <gallery mode="slideshow"> File:Yangon at night.jpg|[[იანგონი]] (რანგუნი) File:Mandeley vue panoramique.JPG|[[მანდალაი]] File:20160808 Naypyidaw 9054.jpg|[[ნაიფიიდო]] File:Moulmein - panoramio.jpg|[[მოულმეინი]] (მოვლმეინი) File:Bago, Myanmar (15168477180).jpg|[[პეგუ]] File:Pathein.JPG|[[პათეინი]] File:Pyay-Blick von Shwesandaw Paya.JPG|[[ფიი]] (ფრომე) File:Monywa-aung-setkya-paya-d04.jpg|[[მოუნუა]] File:Sittwe, Burma.JPG|[[სიტვე]] (აკიაბი) File:Taunggyicity.jpg|[[ტაუნჯი]] </gallery> == რესურსეფი ინტერნეტის == * [http://www.csostat.gov.mm/ Central Statistical Organization] * [http://www.citypopulation.de/Myanmar_d.html City Population — Historische Einwohnerzahlen der Städte Myanmars] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{აზიაშ ქიანეფიშ ნოღეფიშ ერკებული}} [[კატეგორია:მიანმარიშ ნოღეფი|*]] [[კატეგორია:ნოღეფიშ ერკებული ქიანეფიშ მეჯინათ|მიანმარი]] f7qc5wfrq7dql9x3wwe8v8i5s42bjfi 252248 252242 2026-08-16T10:52:43Z Narazeni 826 /* ნოღეფიშ ერკებული მახორობაშ მეჯინათ */ 252248 wikitext text/x-wiki გიმე მოჩამილი ერკებული იაკთუანს '''[[მიანმარი]]შ''' ნოღეფს 5,000-შე უმოსი მახორობათ.<ref>{{cite web|url=https://myanmar.unfpa.org/en/census|title=UNFPA Myanmar - Census|website=Myanmar.unfpa.org|accessdate=5 February 2019}}</ref> მიანმარიშ შტატეფიშ დო ოლქეფიშ ადმინისტრაციული ცენტრეფი მოჩამილი რე '''რუმეთ'''. == ნოღეფიშ ერკებული მახორობაშ მეჯინათ == {| class="wikitable sortable" ! ნომერი ! ნოღა ! შტატი/რეგიონი ! 2014 ეჭარუა ! 1993 მუნაჩემეფი ! თირუა |- | align=center bgcolor="FFFF00"|1 | '''[[იანგონი]]''' | [[იანგონიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|5,160,512|3,361,741}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|2 | '''[[მანდალაი]]''' | [[მანდალაიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|1,319,452|885,287}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|3 | '''[[ნაიფიიდო]]''' | [[ნაიფიიდოშ მორსხუ ტერიტორია]] | {{change|invert=on|375,189| }} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|4 | '''[[ტაუნჯი]]''' | [[შანიშ შტატი]] | {{change|invert=on|264,804|131,483}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|5 | '''[[მოულმეინი]]''' | [[მონიშ შტატი]] | {{change|invert=on|253,734|307,615}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|6 | '''[[პეგუ]]''' | [[პეგუშ ოლაუი]] | {{change|invert=on|254,424|190,930}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|7 | '''[[მიიჩინა]]''' | [[კაჩინიშ შტატი]] | {{change|invert=on|243,031|71,320}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|8 | [[მოუნუა]] | [[საგაინიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|207,489|138,576}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|9 | '''[[პათეინი]]''' | [[ირავადიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|169,773|183,903}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|10 | [[ფიი]] | [[პეგუშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|134,861|105,698}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|11 | [[მიეი]] | [[ტენასერიმიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|115,141|122,670}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|12 | [[მეითილა]] | [[მანდალაიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|111,522|129,674}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|13 | [[ფახოუკუ]] | [[მაგუეიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|110,842|94,783}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|14 | [[ტაუნგუ]] | [[პეგუშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|108,589|83,538}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|15 | '''[[სიტუე]]''' | [[რახაინიშ შტატი]] | {{change|invert=on|100,748|137,608}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|16 | '''[[მაგუეი]]''' | [[მაგუეიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|90,038|72,388}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|17 | [[მინჯანი]] | [[მანდალაიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|87,708|103,555}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|18 | [[თანლინი]] | [[იანგონიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|86,065|56,654}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|19 | [[ჰინთადა]] | [[ირავადიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|83,762|104,660}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|20 | '''[[საგაინი]]''' | [[საგაინიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|81,432|59,937}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|21 | '''[[დავეი]]''' | [[ტენასერიმიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|80,117|96,755}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|22 | [[მოგოუ]] | [[მანდალაიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|77,609|66,374}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|23 | [[შუებო]] | [[საგაინიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|69,036|67,684}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|24 | [[ნიაუნლებინი]] | [[პეგუშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|59,244|70,008}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|25 | [[ბამო]] | [[კაჩინიშ შტატი]] | {{change|invert=on|58,696|39,092}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|26 | [[აუნლანი]] | [[მაგუეიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|52,487|43,223}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|27 | [[ენანჯაუნი]] | [[მაგუეიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|45,120|82,545}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|28 | [[ბოგალე]] | [[ირავადიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|43,224|53,462}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|29 | [[ლეგუ]] | [[იანგონიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|40,078| }} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|30 | [[მინბუ]] | [[მაგუეიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|39,559|42,809}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|31 | [[თარავადი]] | [[პეგუშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|35,815|42,478}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|32 | '''[[ჰახა]]''' | [[ცინიშ შტატი]] | {{change|invert=on|24,926| }} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|33 | [[თაიეო]] | [[მაგუეიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|20,251|46,361}} |- |} == გალერეა == <gallery mode="slideshow"> File:Yangon at night.jpg|[[იანგონი]] (რანგუნი) File:Mandeley vue panoramique.JPG|[[მანდალაი]] File:20160808 Naypyidaw 9054.jpg|[[ნაიფიიდო]] File:Moulmein - panoramio.jpg|[[მოულმეინი]] (მოვლმეინი) File:Bago, Myanmar (15168477180).jpg|[[პეგუ]] File:Pathein.JPG|[[პათეინი]] File:Pyay-Blick von Shwesandaw Paya.JPG|[[ფიი]] (ფრომე) File:Monywa-aung-setkya-paya-d04.jpg|[[მოუნუა]] File:Sittwe, Burma.JPG|[[სიტვე]] (აკიაბი) File:Taunggyicity.jpg|[[ტაუნჯი]] </gallery> == რესურსეფი ინტერნეტის == * [http://www.csostat.gov.mm/ Central Statistical Organization] * [http://www.citypopulation.de/Myanmar_d.html City Population — Historische Einwohnerzahlen der Städte Myanmars] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{აზიაშ ქიანეფიშ ნოღეფიშ ერკებული}} [[კატეგორია:მიანმარიშ ნოღეფი|*]] [[კატეგორია:ნოღეფიშ ერკებული ქიანეფიშ მეჯინათ|მიანმარი]] d0y19bdd4dqqwvoqohplj316mx5wv52 252249 252248 2026-08-16T10:53:32Z Narazeni 826 252249 wikitext text/x-wiki გიმე მოჩამილ ერკებულ იაკთუანს '''[[მიანმარი]]შ''' ნოღეფს 5,000-შე უმოს მახორობათ.<ref>{{cite web|url=https://myanmar.unfpa.org/en/census|title=UNFPA Myanmar - Census|website=Myanmar.unfpa.org|accessdate=5 February 2019}}</ref> მიანმარიშ შტატეფიშ დო რეგიონეფიშ ადმინისტრაციულ ცენტრეფ მოჩამილ რე '''რუმეთ'''. == ნოღეფიშ ერკებულ მახორობაშ მეჯინათ == {| class="wikitable sortable" ! ნომერი ! ნოღა ! შტატი/რეგიონი ! 2014 ეჭარუა ! 1993 მუნაჩემეფი ! თირუა |- | align=center bgcolor="FFFF00"|1 | '''[[იანგონი]]''' | [[იანგონიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|5,160,512|3,361,741}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|2 | '''[[მანდალაი]]''' | [[მანდალაიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|1,319,452|885,287}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|3 | '''[[ნაიფიიდო]]''' | [[ნაიფიიდოშ მორსხუ ტერიტორია]] | {{change|invert=on|375,189| }} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|4 | '''[[ტაუნჯი]]''' | [[შანიშ შტატი]] | {{change|invert=on|264,804|131,483}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|5 | '''[[მოულმეინი]]''' | [[მონიშ შტატი]] | {{change|invert=on|253,734|307,615}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|6 | '''[[პეგუ]]''' | [[პეგუშ ოლაუი]] | {{change|invert=on|254,424|190,930}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|7 | '''[[მიიჩინა]]''' | [[კაჩინიშ შტატი]] | {{change|invert=on|243,031|71,320}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|8 | [[მოუნუა]] | [[საგაინიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|207,489|138,576}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|9 | '''[[პათეინი]]''' | [[ირავადიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|169,773|183,903}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|10 | [[ფიი]] | [[პეგუშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|134,861|105,698}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|11 | [[მიეი]] | [[ტენასერიმიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|115,141|122,670}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|12 | [[მეითილა]] | [[მანდალაიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|111,522|129,674}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|13 | [[ფახოუკუ]] | [[მაგუეიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|110,842|94,783}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|14 | [[ტაუნგუ]] | [[პეგუშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|108,589|83,538}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|15 | '''[[სიტუე]]''' | [[რახაინიშ შტატი]] | {{change|invert=on|100,748|137,608}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|16 | '''[[მაგუეი]]''' | [[მაგუეიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|90,038|72,388}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|17 | [[მინჯანი]] | [[მანდალაიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|87,708|103,555}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|18 | [[თანლინი]] | [[იანგონიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|86,065|56,654}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|19 | [[ჰინთადა]] | [[ირავადიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|83,762|104,660}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|20 | '''[[საგაინი]]''' | [[საგაინიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|81,432|59,937}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|21 | '''[[დავეი]]''' | [[ტენასერიმიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|80,117|96,755}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|22 | [[მოგოუ]] | [[მანდალაიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|77,609|66,374}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|23 | [[შუებო]] | [[საგაინიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|69,036|67,684}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|24 | [[ნიაუნლებინი]] | [[პეგუშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|59,244|70,008}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|25 | [[ბამო]] | [[კაჩინიშ შტატი]] | {{change|invert=on|58,696|39,092}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|26 | [[აუნლანი]] | [[მაგუეიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|52,487|43,223}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|27 | [[ენანჯაუნი]] | [[მაგუეიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|45,120|82,545}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|28 | [[ბოგალე]] | [[ირავადიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|43,224|53,462}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|29 | [[ლეგუ]] | [[იანგონიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|40,078| }} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|30 | [[მინბუ]] | [[მაგუეიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|39,559|42,809}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|31 | [[თარავადი]] | [[პეგუშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|35,815|42,478}} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|32 | '''[[ჰახა]]''' | [[ცინიშ შტატი]] | {{change|invert=on|24,926| }} |- | align=center bgcolor="FFFF00"|33 | [[თაიეო]] | [[მაგუეიშ რეგიონი]] | {{change|invert=on|20,251|46,361}} |- |} == გალერეა == <gallery mode="slideshow"> File:Yangon at night.jpg|[[იანგონი]] (რანგუნი) File:Mandeley vue panoramique.JPG|[[მანდალაი]] File:20160808 Naypyidaw 9054.jpg|[[ნაიფიიდო]] File:Moulmein - panoramio.jpg|[[მოულმეინი]] (მოვლმეინი) File:Bago, Myanmar (15168477180).jpg|[[პეგუ]] File:Pathein.JPG|[[პათეინი]] File:Pyay-Blick von Shwesandaw Paya.JPG|[[ფიი]] (ფრომე) File:Monywa-aung-setkya-paya-d04.jpg|[[მოუნუა]] File:Sittwe, Burma.JPG|[[სიტვე]] (აკიაბი) File:Taunggyicity.jpg|[[ტაუნჯი]] </gallery> == რესურსეფი ინტერნეტის == * [http://www.csostat.gov.mm/ Central Statistical Organization] * [http://www.citypopulation.de/Myanmar_d.html City Population — Historische Einwohnerzahlen der Städte Myanmars] ==სქოლიო== {{სქოლიო}} {{აზიაშ ქიანეფიშ ნოღეფიშ ერკებული}} [[კატეგორია:მიანმარიშ ნოღეფი|*]] [[კატეგორია:ნოღეფიშ ერკებული ქიანეფიშ მეჯინათ|მიანმარი]] f04rbckv4opgx7dewkqly0lky5l7rpt ჰორაციუსი 0 38055 252247 182152 2026-08-16T02:28:28Z InternetArchiveBot 15194 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 252247 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ჭარუ | ჯოხო = ჰორაციუსი | სურათი= Quintus Horatius Flaccus.jpg | სურათიშ ზჷმა =220პქ | მუკნაჭარა = | ჩარჩო = | ფსევდონიმი = | დაბადებაშ თარიღი =ჯვ. წ. 8 ქირსეთუთა, 65 | დაბადებაშ აბანი = [[ვენოზა]], [[იტალია (რომიშ პროვინცია)|იტალია]], [[რომიშ რესპუბლიკა]] | ღურაშ თარიღი = ჯვ. წ. 27 გერგობათუთა, 8 (56 წანერი) | ღურაშ აბანი = [[რომი]] | საქვარუა = პოეტი, ჯარიშკოჩი, სენატორი, სკრიბა | ერუანობა = [[რომიშ რესპუბლიკა|რომაალი]] | Alma mater = | ჟანრი = [[ლირიკა]] | პერიოდი = | ნინა = [[ლათინური ნინა]] | დებიუტი = | magnum_opus = ''ოდეფი''<br>''Ars Poetica'' | გოლინა მახვამილეს = | გოლინა მახვამილუ = | ჯილდოეფი = | ხეშმოჭარუა = | სქოლიო = }} '''კვინტუს ჰორაციუს ფლაკუსი''' ([[ლათინური ნინა|ლათ.]] Quintus Horatius Flaccus; დ. ჯვ. წ. 8 ქირსეთუთა, 65, [[ვენოზა]], [[იტალია (რომიშ პროვინცია)|იტალია]], [[რომიშ რესპუბლიკა]] — ღ. ჯვ. წ. 27 გერგობათუთა, 8, [[რომი]]) — რომაალი ლირიკული პოეტი, ოდეფიშ ავტორი. ჰორაციუსი რდჷ რომიშ რესპუბლიკაშ ჯარიშკოჩი. მონაწილენდჷ [[ფილიპიშ ლჷმა]]ს, ჯვ. წ. 42 წანას. ჰორაციუსიქ [[ვერგილიუსი]]შ ხეშენწყუალათ გეჩინებაფუ [[ოქტავიანე ავგუსტუსი]]წკჷმა დოხოლაფირო კოჩი, შინელი ფილანთროპი [[გაიუს ცილინიუს მეცენატი]]. მეცენატიშ პატრონაჟით ჰორაციუსიქ გეიონწყუ მუში პოლიტიკური დო ლიტერატურული კარიერა. ჰორაციუსი რე ავტორი სატირეფიშ, ეპოდეფიშ, ეპიტრეფიშ დო ოდეფიშ. თიშ არძაშე უმოსო პოპულარული ნაწარმები რე პოემა ''"Ars Poetica"''. ==რესურსეფი ინტერნეტის== * {{Gutenberg author |id=1790 | name=ჰორაციუსი}} * [http://latin.topword.net/?Horace Common sayings from Horace] * [http://www.thelatinlibrary.com/hor.html The works of Horace] at The Latin Library * [http://www.poetseers.org/the_great_poets/the_classics/horace/ Selected Poems of Horace] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120530192921/http://www.poetseers.org/the_great_poets/the_classics/horace/ |date=2012-05-30 }} * [https://www.perseus.tufts.edu/hopper/searchresults?q=Horatius&redirect=true Works by Horace at Perseus Digital Library] * [http://www.stoa.org/diotima/anthology/horawillbio.shtml Biography and chronology] * [http://www.intratext.com/Catalogo/Autori/Aut186.HTM Horace's works]: text, concordances and frequency list [[კატეგორია:რომაალი პოეტეფი]] {{მერკე}} ksec6g8eugqdu4rp2l8r0rj2vv1d1tc თარგი:სპეცსიმბოლოეფი/ოსხირი 10 39673 252235 209897 2026-08-15T17:21:40Z Narazeni 826 252235 wikitext text/x-wiki {| class="{{#if: {{{child|}}} || infobox }} expansion" role="presentation" | style="flex:0 auto;" | [[ფაილი:{{#if:{{{სურათი|}}}|{{{სურათი|}}}|Replacement character.svg}}|48x32px|link=|alt=]] | style="line-height:1.0; {{#if:{{{child|}}} | font-size:90%; }}" | '''თე ხასჷლა ვარ-და გჷმნართ იკათუანს {{{სახეგვარობა}}}.''' დო თქვა ვაიღჷა '''[[{{#if:{{{ჩინება|}}}|{{{ჩინება}}}|ვიკიპედია:ანდანინამი აზარა}}|ოხვილურ შრიფტი-და]]''', კანკალე სიმბოლოქ შილებე ჩილათერო გჷმორჩქინდანი. |}<includeonly>{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||[[კატეგორია:ვიკიპედია:სტატიეფ სპეცსიმბოლოეფით]]}}</includeonly><noinclude> {{doc}} </noinclude> sygwkx9ut9f26shpcpm64dc8h9oub3f 252237 252235 2026-08-15T17:22:38Z Narazeni 826 252237 wikitext text/x-wiki {| class="{{#if: {{{child|}}} || infobox }} expansion" role="presentation" | style="flex:0 auto;" | [[ფაილი:{{#if:{{{სურათი|}}}|{{{სურათი|}}}|Replacement character.svg}}|48x32px|link=|alt=]] | style="line-height:1.0; {{#if:{{{child|}}} | font-size:90%; }}" | '''თე ხასჷლა ვარ-და გჷმნართ იკათუანს {{{სახეგვარობა}}}.''' დო თქვა ვაიღჷნა '''[[{{#if:{{{ჩინება|}}}|{{{ჩინება}}}|ვიკიპედია:ანდანინამი აზარა}}|ოხვილურ შრიფტი-და]]''', კანკალე სიმბოლოქ შილებე ჩილათერო გჷმორჩქინდანი. |}<includeonly>{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||[[კატეგორია:ვიკიპედია:სტატიეფ სპეცსიმბოლოეფით]]}}</includeonly><noinclude> {{doc}} </noinclude> m2k8c19rj2h6h2ev9vqlja6zvhxrrdw 252238 252237 2026-08-15T17:23:27Z Narazeni 826 252238 wikitext text/x-wiki {| class="{{#if: {{{child|}}} || infobox }} expansion" role="presentation" | style="flex:0 auto;" | [[ფაილი:{{#if:{{{სურათი|}}}|{{{სურათი|}}}|Replacement character.svg}}|48x32px|link=|alt=]] | style="line-height:1.0; {{#if:{{{child|}}} | font-size:90%; }}" | '''თე ხასჷლა ვარ-და გჷმნართ იკათუანს {{{სახეგვარობა}}}.''' დო თქვა ვაიღჷნა '''[[{{#if:{{{ჩინება|}}}|{{{ჩინება}}}|ვიკიპედია:ანდანინამ აზარა}}|ოხვილურ შრიფტი-და]]''', კანკალე სიმბოლოქ შილებე ჩილათერო გჷმორჩქინდანი. |}<includeonly>{{#if:{{{nocat|}}}{{NAMESPACE}}||[[კატეგორია:ვიკიპედია:სტატიეფ სპეცსიმბოლოეფით]]}}</includeonly><noinclude> {{doc}} </noinclude> qkoqodwuwbteyo7ssoxpu6o9i4th1iz ჰაბიბ ბურგიბა 0 44406 252197 251526 2026-08-15T12:15:19Z Ziv 20878 ([[c:GR|GR]]) [[File:Portrait officiel de Habib Bourguiba.png]] → [[File:Habib Bourguiba portrait4.jpg]] → File replacement: update from an old and low quality png version to a jpg with better quality ([[c:c:GR]]) 252197 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ჰაბიბ ბურგიბა<br>الحبيب بورقيبة | სურათი=Habib Bourguiba portrait4.jpg | სურათიშ ზჷმა =200px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=ბურგიბა 1960-იან წანეფს | ხეშმოჭარუა =Signature Habib Bourguiba.svg | რანწკი = [[ტუნისიშ პრეზიდენტი|ტუნისიშ მა-1 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ = [[25 კვირკვე]], [[1957]] | პოსტი დიტუ = [[7 გერგობათუთა]], [[1987]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=პოსტიქ გიჭყჷ<br>([[მუჰამედ VIII ალ-ამინი|მუჰამედ VIII]], მუჭოთ ტუნისიშ მაფა) | მონძე =[[ზინ ელ-აბიდინ ბენ ალი]] | დაბადებაშ თარიღი =[[3 მარაშინათუთა]], [[1903]] | დაბადებაშ აბანი=[[მონასტირი]], [[ტუნისიშ ფრანგული პროტექტორატი|საფრანგეთიშ ტუნისი]] | ღურაშ თარიღი =[[6 პირელი]], [[2000]] (96 წანერი) | ღურაშ აბანი=[[მონასტირი]], [[ტუნისი]] | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი =[[ბურგიბაშ მავზოლეუმი]], მონასტირი, ტუნისი | მენოღალობა ={{შილა|ტუნისი}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა =[[პარიზიშ უნივერსიტეტი]] | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა =იურისტი, პოლიტიკოსი | რელიგია = | ჯილდოეფი = | პარტია =[[ნეო-დესტური]] (1934–1964) | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[ტუნისიშ პრემიერ-მინისტრი]] | პოსტი დეკინჷ2 =[[11 პირელი]], [[1956]] | პოსტი დიტუ2=[[25 კვირკვე]], [[1957]] | წიმოხონი2 =[[ტაჰარ ბენ ამარი]] | მონძე2 =[[ბაჰი ლადჰამი]] | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 =[[მუჰამედ VIII ალ-ამინი|მუჰამედ VIII]] | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} '''ჰაბიბ ბურგიბა''' (დ. [[3 მარაშინათუთა]], [[1903]] — ღ. [[6 პირელი]], [[2000]]) — [[ტუნისი|ტუნისარი]] პოლიტიკოსი დო სახენწჷფო მოღალე, [[ტუნისიშ ომაფე]]შ [[ტუნისიშ პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] 1956-1957 წანეფს დო [[ტუნისიშ პრეზიდენტი|ტუნისიშ მა-1 პრეზიდენტი]] 1957-1987 წანეფს. თიშ მანჯღვერალათ მიპალჷ ტუნისიქ ზოხორინელობა საფრანგეთიშ მართუალაშე. ტუნისის ბურგიბა შინელ რე მუჭოთ ''"უჟინაში მალჷმარი"''.<ref>{{cite web |title=Habib Bourguiba |url=https://www.britannica.com/biography/Habib-Bourguiba |website=Encyclopædia Britannica }}</ref> გურაფულენდჷ [[პარიზიშ უნივერსიტეტი]]ს დო [[პარიზიშ პოლიტიკური რკვიებეფიშ ინსტიტუტი]]ს. გურაფაშ თებაშ უკულ ტუნისიშა დირთჷ დო აქტიურო ქაკათჷ ანტი-კოლონიურ პოლიტიკას. 1934 წანას დარსხუ პარტია [[ნეო-დესტური]]. უკულიან ბორჯიშ გოძვენას ბურგიბაქ გინირთჷ ტუნისიშ დუდიშულობაშ ჸარაფიშ ცენტრალურ ფიგურათ.<ref>{{cite web |title=Habib Bourguiba |url=https://www.britannica.com/biography/Habib-Bourguiba |website=Encyclopædia Britannica }}</ref> ჸათე პოლიტიკური აქტივიზმიშ გეშა ბრელშა რდჷ ჭოფილი. ბურგიბა მონაწილენდჷ 1938 წანაშ 9 პირელიშ არჸებეფს კოლონიურ ხეშულობაშ მეხჷ. ჸათეშ გეშათ ბურგიბა ოჭოფეს დო [[მარსელი|მარსელშა]] გეგნახორეს. 1945 წანას, გადუდიშულაფაშ უკულ, [[კაირო]]შა მიდართჷ დო ოცადუდჷ [[არაბული ქიანეფიშ ლიგა|არაბულ ლიგაშე]] ელარჷნაშ მეღებას. 1949 წანას ტუნისიშა დირთჷ დო გინირთჷ ერუანული ჸარაფიშ ლიდერო. დუდშე ბურგიბა საფრანგეთიწკჷმა ოთინჩალე ურთიართალაშ მოხუჯე რდჷ, მარა თიქ ხუჯი დუკინჷ აკოანჯარაფილ აწმარენჯობას კოლონიურ ხეშულობაშ მეხჷ, ნამუქჷთ 1952 წანაშე დიჭყჷ. მალას ბურგიბა კინ ოჭოფეს, ჟირ წანათ ქუდახუნეს [[გალიტი (კოკეფი)|გალიტიშ]] ჯიხას დო უკულ კინ საფრანგეთშა გეგნახორეს. ჸათაქ თინა აწარმენდჷ ოთინჩალე მორაგადაფეფს საფრანგეთიშ პრემიერ-მინისტრ [[პიერ მენდეს ფრანსი]]წკჷმა. ბურგიბაქ ტუნისიშო ავტონომიურ მართუალაშ ნება მიპალჷ. 1955 წანაშ 1 მანგის ბურგიბაქ ტუნისშა დირთჷ. ბურგიბაშ ოთინჩალე პოლიტიკას ხუჯი ვადუკინეს კონსერვატორ ნაციონალისტეფქ, ნამუეფით თხულენდეს რსულ დუდიშულობას საფრანგეთიშე და აწურდეს ბურგიბაშ, თინეფიშ არზით, დაღარ იდეეფს. ჸათე პოლიტიკურ კონფლიქტის მაჸუნჷ ომენოღალე ლჷმაქ, სოდეთ ბურგიბაშ მოხუჯეეფქ გემორძგვეს.<ref>{{cite web |title=Habib Bourguiba |url=https://www.britannica.com/biography/Habib-Bourguiba |website=Encyclopædia Britannica }}</ref> ტუნისიშ ზოხორინელობაშ უკულ, 1956 წანას, ტუნისიშ მაფაქ, [[მუჰამედ VIII ალ-ამინი|მუჰამედ VIII-ქ]] ბურგიბა ქუდარინუ პრემიერ-მინისტრო. 1957 წანას, ტუნისიშ რესპუბლიკაშ გოჭყაფაშ უკულ, ტუნისიშ პარლამენტიქ ბურგიბა გეგშაგორჷ ქიანაშ მაართა პრეზიდენტო.<ref>{{cite web |title=Habib Bourguiba |url=https://www.britannica.com/biography/Habib-Bourguiba |website=Encyclopædia Britannica }}</ref> მართუალაშ გოძვენას ბურგიბაქ ატარჷ შანულამ რეფორმეფ: განძალიერჷ გონათაფაშ ერუანულ სისტემა დო ეკონომიკურ ჸოფირალა, ხუჯი დუკინჷ გენდერულ ართმანგობას. გალენურ პოლიტიკას ბურგიბა მეთხოზუდჷ ნეიტრალიტეტის. ბურგიბაქ გაჭყჷ ართპარტიულ სისტემა, ნამუთ გერსხუდჷ ართ პარტიას დო მუშ პერსონალურ კულტის. 1975 წანას ბურგიბაქ დუდი სადღამუშო პრეზიდენტო გეგმაცხადჷ. მართუალაშ ეკონია ბორჯის, არდგილ უღუდჷ ბურგიბაშ მონძეობაშო ლჷმას. 1987 წანას თინა პოსტიშე გეგნარინუ პრემიერ-მინისტრ [[ზინ ელ-აბიდინ ბენ ალი]]ქ. ჰაბიბ ბურგიბაქ ღურუ 2000 წანაშ 6 პირელს, 96 წანერქ. დასაფულებური რე მუშ ენაგეფჷ მავზოლეუმს.<ref>{{cite web |title=Habib Bourguiba |url=https://www.britannica.com/biography/Habib-Bourguiba |website=Encyclopædia Britannica }}</ref> ==ქოძირით თაშნეშე== * [[ტუნისიშ პრეზიდენტი]] ==სქოლიო== [[კატეგორია:დუნაბადი 1903]] [[კატეგორია:ნაღურა 2000]] [[კატეგორია:ტუნისარეფი]] [[კატეგორია:ტუნისარი პოლიტიკოსეფი]] [[კატეგორია:ტუნისიშ პრემიერ-მინისტრეფი]] [[კატეგორია:ტუნისიშ პრეზიდენტეფი]] dvn7w78p6hbprgjkf693x805zc0biko ფრანსუა ბოზიზე 0 44555 252209 252196 2026-08-15T15:52:32Z Njilo 1885 /* */ 252209 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ფრანსუა ბოზიზე | სურათი=François Bozizé 2007-10-26.jpg | სურათიშ ზჷმა =250px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=ბოზიზე 2007 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of François Bozizé.png | რანწკი = [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[22 გჷმათუთა]], [[1993]] | პოსტი დიტუ = [[15 მელახი]], [[2003]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=[[ანჟ ფელიქს პატასე]] | მონძე =[[მიშელ ჯოტოდია]] | დაბადებაშ თარიღი =[[14 გჷმათუთა]], [[1946]] | დაბადებაშ აბანი=[[მუილა]], [[ფრანგული ეკვატორული აფრიკა]] (ასეიან [[გაბონი]]) | ღურაშ თარიღი = | ღურაშ აბანი= | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა =ოურდუმე მოღალე, პოლიტიკოსი | რელიგია = | ჯილდოეფი = | პარტია =[[ერუანული გოართოიანაფა "კვა ნა კვა"]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ დუდთხილუაშ მინისტრი|დუდთხილუაშ მინისტრი]] | პოსტი დეკინჷ2 =[[1979]] | პოსტი დიტუ2=[[1981]] | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} '''ფრანსუა ბოზიზე იანგუვონდა''' (დ. [[14 გჷმათუთა]], [[1946]]) — [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა|ცენტრალურ აფრიკალი]] ოურდუმე მოღალე დო პოლიტიკოსი, [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] 2003-2013 წანეფს. ბოზიზე რდჷ ჯარიშკოჩი, ნამუქჷთ შანულამ კარიერულ წჷმოძინეფს მიოჭირინუ 1970-იან წანეფს, [[ჟან ბედელ ბოკასა]]შ მართუალაშ ბორჯის. ბოკასაშ გითორაგვაფაშ უკულიან პერიოდის, ბოზიზეს უკებუდჷ შხვადოშხვა პოსტეფი: 1979-1981 წანეფს რდჷ დუდთხილუაშ მინისტრი დო 1981-1982 წანეფს ინფორმაციაშ მინისტრი. ბოზიზე ოკათუდჷ 1982 წანაშ უშედეგე სახენწჷფო გინორთას, [[ანდრე კოლინგბა]]შ მეხჷ. ჸათეშ გეშათ თიქ ქიანაქ დატებელქ აჸუ. გეჸვენჯი პრეზიდენტიშ, [[ანჟ ფელიქს პატასე]]შ ადმინისტრაციას, ბოზიზეს უკებუდჷ აკოანჯარაფილ ნძალეფიშ შტატიშ უნჩაშიშ პოსტი. 2iq4900mw0rqnf3ej3su4qve2wy6yb6 252210 252209 2026-08-15T15:55:57Z Njilo 1885 /* */ 252210 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ფრანსუა ბოზიზე | სურათი=François Bozizé 2007-10-26.jpg | სურათიშ ზჷმა =250px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=ბოზიზე 2007 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of François Bozizé.png | რანწკი = [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[22 გჷმათუთა]], [[1993]] | პოსტი დიტუ = [[15 მელახი]], [[2003]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=[[ანჟ ფელიქს პატასე]] | მონძე =[[მიშელ ჯოტოდია]] | დაბადებაშ თარიღი =[[14 გჷმათუთა]], [[1946]] | დაბადებაშ აბანი=[[მუილა]], [[ფრანგული ეკვატორული აფრიკა]] (ასეიან [[გაბონი]]) | ღურაშ თარიღი = | ღურაშ აბანი= | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა =ოურდუმე მოღალე, პოლიტიკოსი | რელიგია = | ჯილდოეფი = | პარტია =[[ერუანული გოართოიანაფა "კვა ნა კვა"]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ დუდთხილუაშ მინისტრი|დუდთხილუაშ მინისტრი]] | პოსტი დეკინჷ2 =[[1979]] | პოსტი დიტუ2=[[1981]] | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} '''ფრანსუა ბოზიზე იანგუვონდა''' (დ. [[14 გჷმათუთა]], [[1946]]) — [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა|ცენტრალურ აფრიკალი]] ოურდუმე მოღალე დო პოლიტიკოსი, [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] 2003-2013 წანეფს. ბოზიზე რდჷ ჯარიშკოჩი, ნამუქჷთ შანულამ კარიერულ წჷმოძინეფს მიოჭირინუ 1970-იან წანეფს, [[ჟან ბედელ ბოკასა]]შ მართუალაშ ბორჯის. ბოკასაშ გითორაგვაფაშ უკულიან პერიოდის, ბოზიზეს უკებუდჷ შხვადოშხვა პოსტეფი: 1979-1981 წანეფს რდჷ დუდთხილუაშ მინისტრი დო 1981-1982 წანეფს ინფორმაციაშ მინისტრი. ბოზიზე ოკათუდჷ 1982 წანაშ უშედეგე სახენწჷფო გინორთას, [[ანდრე კოლინგბა]]შ მეხჷ. ჸათეშ გეშათ თიქ ქიანაქ დატებელქ აჸუ. გეჸვენჯი პრეზიდენტიშ, [[ანჟ ფელიქს პატასე]]შ ადმინისტრაციას, ბოზიზეს უკებუდჷ აკოანჯარაფილ ნძალეფიშ შტატიშ უნჩაშიშ პოსტი. 2001 წანას თიქ წიმიჭყჷ ოურდუმე არჸება პატასეშ სააწმარენჯოთ. 2003 წანაშ მელახის, ბოზიზეშ ალმარენჯი ოურდუმე ნძალეფქ ქიდეკინეს ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნანანოღა [[ბანგი]] დო ქუდახუნეს პატასეშ მართუალა. შედეგო ხეშულობა ბოზიზექ ქაშეჸოთჷ ხეშა. tkq0bfqritl5psqmvgj34ahq2a4cogw 252211 252210 2026-08-15T16:02:18Z Njilo 1885 /* */ 252211 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ფრანსუა ბოზიზე | სურათი=François Bozizé 2007-10-26.jpg | სურათიშ ზჷმა =250px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=ბოზიზე 2007 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of François Bozizé.png | რანწკი = [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[22 გჷმათუთა]], [[1993]] | პოსტი დიტუ = [[15 მელახი]], [[2003]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=[[ანჟ ფელიქს პატასე]] | მონძე =[[მიშელ ჯოტოდია]] | დაბადებაშ თარიღი =[[14 გჷმათუთა]], [[1946]] | დაბადებაშ აბანი=[[მუილა]], [[ფრანგული ეკვატორული აფრიკა]] (ასეიან [[გაბონი]]) | ღურაშ თარიღი = | ღურაშ აბანი= | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა =ოურდუმე მოღალე, პოლიტიკოსი | რელიგია = | ჯილდოეფი = | პარტია =[[ერუანული გოართოიანაფა "კვა ნა კვა"]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ დუდთხილუაშ მინისტრი|დუდთხილუაშ მინისტრი]] | პოსტი დეკინჷ2 =[[1979]] | პოსტი დიტუ2=[[1981]] | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} '''ფრანსუა ბოზიზე იანგუვონდა''' (დ. [[14 გჷმათუთა]], [[1946]]) — [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა|ცენტრალურ აფრიკალი]] ოურდუმე მოღალე დო პოლიტიკოსი, [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] 2003-2013 წანეფს. ბოზიზე რდჷ ჯარიშკოჩი, ნამუქჷთ შანულამ კარიერულ წჷმოძინეფს მიოჭირინუ 1970-იან წანეფს, [[ჟან ბედელ ბოკასა]]შ მართუალაშ ბორჯის. ბოკასაშ გითორაგვაფაშ უკულიან პერიოდის, ბოზიზეს უკებუდჷ შხვადოშხვა პოსტეფი: 1979-1981 წანეფს რდჷ დუდთხილუაშ მინისტრი დო 1981-1982 წანეფს ინფორმაციაშ მინისტრი. ბოზიზე ოკათუდჷ 1982 წანაშ უშედეგე სახენწჷფო გინორთას, [[ანდრე კოლინგბა]]შ მეხჷ. ჸათეშ გეშათ თიქ ქიანაქ დატებელქ აჸუ. გეჸვენჯი პრეზიდენტიშ, [[ანჟ ფელიქს პატასე]]შ ადმინისტრაციას, ბოზიზეს უკებუდჷ აკოანჯარაფილ ნძალეფიშ შტატიშ უნჩაშიშ პოსტი. 2001 წანას თიქ წიმიჭყჷ ოურდუმე არჸება პატასეშ სააწმარენჯოთ. 2003 წანაშ მელახის, ბოზიზეშ ალმარენჯი ოურდუმე ნძალეფქ ქიდეკინეს ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნანანოღა [[ბანგი]] დო ქუდახუნეს პატასეშ მართუალა. შედეგო ხეშულობა ბოზიზექ ქაშეჸოთჷ ხეშა. მალას ქიანას ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმაქ, ნამუთ 2007 წანაშახ იგინძარებუდჷ. ბოზიზექ ჟირშა (2005, 2011 წანეფს) გემორძგჷ საპრეზიდენტო გიშაგორუეფს. 2012 წანაშ ქირსეთუთას კინ ახალშო ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმეფქ. 2013 წანაშ 24 მელახის, ბოზიზექ ცარ ქიდიტუ დო კამერუნშა ინტუ. კამერუნიშ პრეზიდენტიქ, [[პოლ ბიია]] თის ოჸურჩე ქიმეჩჷ. pjcaulo0yfwver1inbtwkd1ygc784dg 252212 252211 2026-08-15T16:03:58Z Njilo 1885 /* */ 252212 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ფრანსუა ბოზიზე | სურათი=François Bozizé 2007-10-26.jpg | სურათიშ ზჷმა =250px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=ბოზიზე 2007 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of François Bozizé.png | რანწკი = [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[22 გჷმათუთა]], [[1993]] | პოსტი დიტუ = [[15 მელახი]], [[2003]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=[[ანჟ ფელიქს პატასე]] | მონძე =[[მიშელ ჯოტოდია]] | დაბადებაშ თარიღი =[[14 გჷმათუთა]], [[1946]] | დაბადებაშ აბანი=[[მუილა]], [[ფრანგული ეკვატორული აფრიკა]] (ასეიან [[გაბონი]]) | ღურაშ თარიღი = | ღურაშ აბანი= | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა =ოურდუმე მოღალე, პოლიტიკოსი | რელიგია = | ჯილდოეფი = | პარტია =[[ერუანული გოართოიანაფა "კვა ნა კვა"]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ დუდთხილუაშ მინისტრი|დუდთხილუაშ მინისტრი]] | პოსტი დეკინჷ2 =[[1979]] | პოსტი დიტუ2=[[1981]] | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} '''ფრანსუა ბოზიზე იანგუვონდა''' (დ. [[14 გჷმათუთა]], [[1946]]) — [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა|ცენტრალურ აფრიკალი]] ოურდუმე მოღალე დო პოლიტიკოსი, [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] 2003-2013 წანეფს. ბოზიზე რდჷ ჯარიშკოჩი, ნამუქჷთ შანულამ კარიერულ წჷმოძინეფს მიოჭირინუ 1970-იან წანეფს, [[ჟან ბედელ ბოკასა]]შ მართუალაშ ბორჯის. ბოკასაშ გითორაგვაფაშ უკულიან პერიოდის, ბოზიზეს უკებუდჷ შხვადოშხვა პოსტეფი: 1979-1981 წანეფს რდჷ დუდთხილუაშ მინისტრი დო 1981-1982 წანეფს ინფორმაციაშ მინისტრი. ბოზიზე ოკათუდჷ 1982 წანაშ უშედეგე სახენწჷფო გინორთას, [[ანდრე კოლინგბა]]შ მეხჷ. ჸათეშ გეშათ თიქ ქიანაქ დატებელქ აჸუ. გეჸვენჯი პრეზიდენტიშ, [[ანჟ ფელიქს პატასე]]შ ადმინისტრაციას, ბოზიზეს უკებუდჷ აკოანჯარაფილ ნძალეფიშ შტატიშ უნჩაშიშ პოსტი. 2001 წანას თიქ წიმიჭყჷ ოურდუმე არჸება პატასეშ სააწმარენჯოთ. 2003 წანაშ მელახის, ბოზიზეშ ალმარენჯი ოურდუმე ნძალეფქ ქიდეკინეს ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნანანოღა [[ბანგი]] დო ქუდახუნეს პატასეშ მართუალა. შედეგო ხეშულობა ბოზიზექ ქაშეჸოთჷ ხეშა. მალას ქიანას ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმაქ, ნამუთ 2007 წანაშახ იგინძარებუდჷ. ბოზიზექ ჟირშა (2005, 2011 წანეფს) გემორძგჷ საპრეზიდენტო გიშაგორუეფს. 2012 წანაშ ქირსეთუთას კინ ახალშო ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმეფქ. 2013 წანაშ 24 მელახის, ბოზიზექ ცარ ქიდიტუ დო კამერუნშა ინტუ. კამერუნიშ პრეზიდენტიქ, [[პოლ ბიია]] თის ოჸურჩე ქიმეჩჷ. 2013 წანაშ 29 მესის, ცარ-შ ახალ თარობაქ თის გეგშუღჷ ჭოფუაშ განჩინება. qnycbq6yotzxan9zz64u494hc128oq7 252213 252212 2026-08-15T16:04:16Z Njilo 1885 /* */ 252213 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ფრანსუა ბოზიზე | სურათი=François Bozizé 2007-10-26.jpg | სურათიშ ზჷმა =250px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=ბოზიზე 2007 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of François Bozizé.png | რანწკი = [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[22 გჷმათუთა]], [[1993]] | პოსტი დიტუ = [[15 მელახი]], [[2003]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=[[ანჟ ფელიქს პატასე]] | მონძე =[[მიშელ ჯოტოდია]] | დაბადებაშ თარიღი =[[14 გჷმათუთა]], [[1946]] | დაბადებაშ აბანი=[[მუილა]], [[ფრანგული ეკვატორული აფრიკა]] (ასეიან [[გაბონი]]) | ღურაშ თარიღი = | ღურაშ აბანი= | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა =ოურდუმე მოღალე, პოლიტიკოსი | რელიგია = | ჯილდოეფი = | პარტია =[[ერუანული გოართოიანაფა "კვა ნა კვა"]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ დუდთხილუაშ მინისტრი|დუდთხილუაშ მინისტრი]] | პოსტი დეკინჷ2 =[[1979]] | პოსტი დიტუ2=[[1981]] | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} '''ფრანსუა ბოზიზე იანგუვონდა''' (დ. [[14 გჷმათუთა]], [[1946]]) — [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა|ცენტრალურ აფრიკალი]] ოურდუმე მოღალე დო პოლიტიკოსი, [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] 2003-2013 წანეფს. ბოზიზე რდჷ ჯარიშკოჩი, ნამუქჷთ შანულამ კარიერულ წჷმოძინეფს მიოჭირინუ 1970-იან წანეფს, [[ჟან ბედელ ბოკასა]]შ მართუალაშ ბორჯის. ბოკასაშ გითორაგვაფაშ უკულიან პერიოდის, ბოზიზეს უკებუდჷ შხვადოშხვა პოსტეფი: 1979-1981 წანეფს რდჷ დუდთხილუაშ მინისტრი დო 1981-1982 წანეფს ინფორმაციაშ მინისტრი. ბოზიზე ოკათუდჷ 1982 წანაშ უშედეგე სახენწჷფო გინორთას, [[ანდრე კოლინგბა]]შ მეხჷ. ჸათეშ გეშათ თიქ ქიანაქ დატებელქ აჸუ. გეჸვენჯი პრეზიდენტიშ, [[ანჟ ფელიქს პატასე]]შ ადმინისტრაციას, ბოზიზეს უკებუდჷ აკოანჯარაფილ ნძალეფიშ შტატიშ უნჩაშიშ პოსტი. 2001 წანას თიქ წიმიჭყჷ ოურდუმე არჸება პატასეშ სააწმარენჯოთ. 2003 წანაშ მელახის, ბოზიზეშ ალმარენჯი ოურდუმე ნძალეფქ ქიდეკინეს ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნანანოღა [[ბანგი]] დო ქუდახუნეს პატასეშ მართუალა. შედეგო ხეშულობა ბოზიზექ ქაშეჸოთჷ ხეშა. მალას ქიანას ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმაქ, ნამუთ 2007 წანაშახ იგინძარებუდჷ. ბოზიზექ ჟირშა (2005, 2011 წანეფს) გემორძგჷ საპრეზიდენტო გიშაგორუეფს. 2012 წანაშ ქირსეთუთას კინ ახალშო ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმეფქ. 2013 წანაშ 24 მელახის, ბოზიზექ ცარ ქიდიტუ დო კამერუნშა ინტუ. კამერუნიშ პრეზიდენტიქ, [[პოლ ბიია]]ქ თის ოჸურჩე ქიმეჩჷ. 2013 წანაშ 29 მესის, ცარ-შ ახალ თარობაქ თის გეგშუღჷ ჭოფუაშ განჩინება. md7ueg015w5qo12vjtz7r4xzaoz2zj6 252214 252213 2026-08-15T16:10:03Z Njilo 1885 /* */ 252214 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ფრანსუა ბოზიზე | სურათი=François Bozizé 2007-10-26.jpg | სურათიშ ზჷმა =250px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=ბოზიზე 2007 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of François Bozizé.png | რანწკი = [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[22 გჷმათუთა]], [[1993]] | პოსტი დიტუ = [[15 მელახი]], [[2003]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=[[ანჟ ფელიქს პატასე]] | მონძე =[[მიშელ ჯოტოდია]] | დაბადებაშ თარიღი =[[14 გჷმათუთა]], [[1946]] | დაბადებაშ აბანი=[[მუილა]], [[ფრანგული ეკვატორული აფრიკა]] (ასეიან [[გაბონი]]) | ღურაშ თარიღი = | ღურაშ აბანი= | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა =ოურდუმე მოღალე, პოლიტიკოსი | რელიგია = | ჯილდოეფი = | პარტია =[[ერუანული გოართოიანაფა "კვა ნა კვა"]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ დუდთხილუაშ მინისტრი|დუდთხილუაშ მინისტრი]] | პოსტი დეკინჷ2 =[[1979]] | პოსტი დიტუ2=[[1981]] | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} '''ფრანსუა ბოზიზე იანგუვონდა''' (დ. [[14 გჷმათუთა]], [[1946]]) — [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა|ცენტრალურ აფრიკალი]] ოურდუმე მოღალე დო პოლიტიკოსი, [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] 2003-2013 წანეფს.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> ბოზიზე რდჷ ჯარიშკოჩი, ნამუქჷთ შანულამ კარიერულ წჷმოძინეფს მიოჭირინუ 1970-იან წანეფს, [[ჟან ბედელ ბოკასა]]შ მართუალაშ ბორჯის. ბოკასაშ გითორაგვაფაშ უკულიან პერიოდის, ბოზიზეს უკებუდჷ შხვადოშხვა პოსტეფი: 1979-1981 წანეფს რდჷ დუდთხილუაშ მინისტრი დო 1981-1982 წანეფს ინფორმაციაშ მინისტრი. ბოზიზე ოკათუდჷ 1982 წანაშ უშედეგე სახენწჷფო გინორთას, [[ანდრე კოლინგბა]]შ მეხჷ. ჸათეშ გეშა თიქ ქიანაქ დატებელქ აჸუ. გეჸვენჯი პრეზიდენტიშ, [[ანჟ ფელიქს პატასე]]შ ადმინისტრაციას, ბოზიზეს უკებუდჷ აკოანჯარაფილ ნძალეფიშ შტატიშ უნჩაშიშ პოსტი. 2001 წანას თიქ წიმიჭყჷ ოურდუმე არჸება პატასეშ სააწმარენჯოთ. 2003 წანაშ მელახის, ბოზიზეშ ალმარენჯი ოურდუმე ნძალეფქ ქიდეკინეს ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნანანოღა [[ბანგი]] დო ქუდახუნეს პატასეშ მართუალა. შედეგო ხეშულობა ბოზიზექ ქაშეჸოთჷ ხეშა.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> მალას ქიანას ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმაქ, ნამუთ 2007 წანაშახ იგინძარებუდჷ. ბოზიზექ ჟირშა (2005, 2011 წანეფს) გემორძგჷ საპრეზიდენტო გიშაგორუეფს. 2012 წანაშ ქირსეთუთას კინ ახალშო ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმეფქ. 2013 წანაშ 24 მელახის, ბოზიზექ ცარ ქიდიტუ დო კამერუნშა ინტუ. კამერუნიშ პრეზიდენტიქ, [[პოლ ბიია]]ქ თის ოჸურჩე ქიმეჩჷ. 2013 წანაშ 29 მესის, ცარ-შ ახალ თარობაქ თის გეგშუღჷ ჭოფუაშ განჩინება.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> == წყარეფი == {{სქოლიოეფი}} 1x16effm54ynkiugrmg1yt2rhaofxe7 252215 252214 2026-08-15T16:10:21Z Njilo 1885 252215 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ფრანსუა ბოზიზე | სურათი=François Bozizé 2007-10-26.jpg | სურათიშ ზჷმა =250px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=ბოზიზე 2007 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of François Bozizé.png | რანწკი = [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[22 გჷმათუთა]], [[1993]] | პოსტი დიტუ = [[15 მელახი]], [[2003]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=[[ანჟ ფელიქს პატასე]] | მონძე =[[მიშელ ჯოტოდია]] | დაბადებაშ თარიღი =[[14 გჷმათუთა]], [[1946]] | დაბადებაშ აბანი=[[მუილა]], [[ფრანგული ეკვატორული აფრიკა]] (ასეიან [[გაბონი]]) | ღურაშ თარიღი = | ღურაშ აბანი= | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა =ოურდუმე მოღალე, პოლიტიკოსი | რელიგია = | ჯილდოეფი = | პარტია =[[ერუანული გოართოიანაფა "კვა ნა კვა"]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ დუდთხილუაშ მინისტრი|დუდთხილუაშ მინისტრი]] | პოსტი დეკინჷ2 =[[1979]] | პოსტი დიტუ2=[[1981]] | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} '''ფრანსუა ბოზიზე იანგუვონდა''' (დ. [[14 გჷმათუთა]], [[1946]]) — [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა|ცენტრალურ აფრიკალი]] ოურდუმე მოღალე დო პოლიტიკოსი, [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] 2003-2013 წანეფს.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> ბოზიზე რდჷ ჯარიშკოჩი, ნამუქჷთ შანულამ კარიერულ წჷმოძინეფს მიოჭირინუ 1970-იან წანეფს, [[ჟან ბედელ ბოკასა]]შ მართუალაშ ბორჯის. ბოკასაშ გითორაგვაფაშ უკულიან პერიოდის, ბოზიზეს უკებუდჷ შხვადოშხვა პოსტეფი: 1979-1981 წანეფს რდჷ დუდთხილუაშ მინისტრი დო 1981-1982 წანეფს ინფორმაციაშ მინისტრი. ბოზიზე ოკათუდჷ 1982 წანაშ უშედეგე სახენწჷფო გინორთას, [[ანდრე კოლინგბა]]შ მეხჷ. ჸათეშ გეშა თიქ ქიანაქ დატებელქ აჸუ. გეჸვენჯი პრეზიდენტიშ, [[ანჟ ფელიქს პატასე]]შ ადმინისტრაციას, ბოზიზეს უკებუდჷ აკოანჯარაფილ ნძალეფიშ შტატიშ უნჩაშიშ პოსტი. 2001 წანას თიქ წიმიჭყჷ ოურდუმე არჸება პატასეშ სააწმარენჯოთ. 2003 წანაშ მელახის, ბოზიზეშ ალმარენჯი ოურდუმე ნძალეფქ ქიდეკინეს ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნანანოღა [[ბანგი]] დო ქუდახუნეს პატასეშ მართუალა. შედეგო ხეშულობა ბოზიზექ ქაშეჸოთჷ ხეშა.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> მალას ქიანას ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმაქ, ნამუთ 2007 წანაშახ იგინძარებუდჷ. ბოზიზექ ჟირშა (2005, 2011 წანეფს) გემორძგჷ საპრეზიდენტო გიშაგორუეფს. 2012 წანაშ ქირსეთუთას კინ ახალშო ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმეფქ. 2013 წანაშ 24 მელახის, ბოზიზექ ცარ ქიდიტუ დო კამერუნშა ინტუ. კამერუნიშ პრეზიდენტიქ, [[პოლ ბიია]]ქ თის ოჸურჩე ქიმეჩჷ. 2013 წანაშ 29 მესის, ცარ-შ ახალ თარობაქ თის გეგშუღჷ ჭოფუაშ განჩინება.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> == სქოლიო == icf58059p99ekj3vorvhubtpwvrsrhr 252216 252215 2026-08-15T16:12:05Z Njilo 1885 252216 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ფრანსუა ბოზიზე | სურათი=François Bozizé 2007-10-26.jpg | სურათიშ ზჷმა =250px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=ბოზიზე 2007 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of François Bozizé.png | რანწკი = [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[22 გჷმათუთა]], [[1993]] | პოსტი დიტუ = [[15 მელახი]], [[2003]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=[[ანჟ ფელიქს პატასე]] | მონძე =[[მიშელ ჯოტოდია]] | დაბადებაშ თარიღი =[[14 გჷმათუთა]], [[1946]] | დაბადებაშ აბანი=[[მუილა]], [[ფრანგული ეკვატორული აფრიკა]] (ასეიან [[გაბონი]]) | ღურაშ თარიღი = | ღურაშ აბანი= | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა =ოურდუმე მოღალე, პოლიტიკოსი | რელიგია = | ჯილდოეფი = | პარტია =[[ერუანული გოართოიანაფა "კვა ნა კვა"]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ დუდთხილუაშ მინისტრი|დუდთხილუაშ მინისტრი]] | პოსტი დეკინჷ2 =[[1979]] | პოსტი დიტუ2=[[1981]] | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} '''ფრანსუა ბოზიზე იანგუვონდა''' (დ. [[14 გჷმათუთა]], [[1946]]) — [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა|ცენტრალურ აფრიკალი]] ოურდუმე მოღალე დო პოლიტიკოსი, [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] 2003-2013 წანეფს.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> ბოზიზე რდჷ ჯარიშკოჩი, ნამუქჷთ შანულამ კარიერულ წჷმოძინეფს მიოჭირინუ 1970-იან წანეფს, [[ჟან ბედელ ბოკასა]]შ მართუალაშ ბორჯის. ბოკასაშ გითორაგვაფაშ უკულიან პერიოდის, ბოზიზეს უკებუდჷ შხვადოშხვა პოსტეფი: 1979-1981 წანეფს რდჷ დუდთხილუაშ მინისტრი დო 1981-1982 წანეფს ინფორმაციაშ მინისტრი. ბოზიზე ოკათუდჷ 1982 წანაშ უშედეგე სახენწჷფო გინორთას, [[ანდრე კოლინგბა]]შ მეხჷ. ჸათეშ გეშა თიქ ქიანაქ დატებელქ აჸუ. გეჸვენჯი პრეზიდენტიშ, [[ანჟ ფელიქს პატასე]]შ ადმინისტრაციას, ბოზიზეს უკებუდჷ აკოანჯარაფილ ნძალეფიშ შტატიშ უნჩაშიშ პოსტი. 2001 წანას თიქ წიმიჭყჷ ოურდუმე არჸება პატასეშ სააწმარენჯოთ. 2003 წანაშ მელახის, ბოზიზეშ ალმარენჯი ოურდუმე ნძალეფქ ქიდეკინეს ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნანანოღა [[ბანგი]] დო ქუდახუნეს პატასეშ მართუალა. შედეგო ხეშულობა ბოზიზექ ქაშეჸოთჷ ხეშა.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> მალას ქიანას ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმაქ, ნამუთ 2007 წანაშახ იგინძარებუდჷ. ბოზიზექ ჟირშა (2005, 2011 წანეფს) გემორძგჷ საპრეზიდენტო გიშაგორუეფს. 2012 წანაშ ქირსეთუთას კინ ახალშო ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმეფქ. 2013 წანაშ 24 მელახის, ბოზიზექ ცარ ქიდიტუ დო კამერუნშა ინტუ. კამერუნიშ პრეზიდენტიქ, [[პოლ ბიია]]ქ თის ოჸურჩე ქიმეჩჷ. 2013 წანაშ 29 მესის, ცარ-შ ახალ თარობაქ თის გეგშუღჷ ჭოფუაშ განჩინება.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:დუნაბადი 1946]] [[კატეგორია:ცენტრალურ აფრიკალი პოლიტიკოსეფი]] [[კატეგორია:ცენტრალურ აფრიკალი ოურდუმე მოღალეეფი]] [[კატეგორია:ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტეფი]] sogv5e8e40vca15yf3hsb23n3bub5n3 252217 252216 2026-08-15T16:13:01Z Njilo 1885 /* */ 252217 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ფრანსუა ბოზიზე | სურათი=François Bozizé 2007-10-26.jpg | სურათიშ ზჷმა =250px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=ბოზიზე 2007 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of François Bozizé.png | რანწკი = [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[15 მელახი]], [[2003]] | პოსტი დიტუ = [[24 მელახი]], [[2013]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=[[ანჟ ფელიქს პატასე]] | მონძე =[[მიშელ ჯოტოდია]] | დაბადებაშ თარიღი =[[14 გჷმათუთა]], [[1946]] | დაბადებაშ აბანი=[[მუილა]], [[ფრანგული ეკვატორული აფრიკა]] (ასეიან [[გაბონი]]) | ღურაშ თარიღი = | ღურაშ აბანი= | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა =ოურდუმე მოღალე, პოლიტიკოსი | რელიგია = | ჯილდოეფი = | პარტია =[[ერუანული გოართოიანაფა "კვა ნა კვა"]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ დუდთხილუაშ მინისტრი|დუდთხილუაშ მინისტრი]] | პოსტი დეკინჷ2 =[[1979]] | პოსტი დიტუ2=[[1981]] | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} '''ფრანსუა ბოზიზე იანგუვონდა''' (დ. [[14 გჷმათუთა]], [[1946]]) — [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა|ცენტრალურ აფრიკალი]] ოურდუმე მოღალე დო პოლიტიკოსი, [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] 2003-2013 წანეფს.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> ბოზიზე რდჷ ჯარიშკოჩი, ნამუქჷთ შანულამ კარიერულ წჷმოძინეფს მიოჭირინუ 1970-იან წანეფს, [[ჟან ბედელ ბოკასა]]შ მართუალაშ ბორჯის. ბოკასაშ გითორაგვაფაშ უკულიან პერიოდის, ბოზიზეს უკებუდჷ შხვადოშხვა პოსტეფი: 1979-1981 წანეფს რდჷ დუდთხილუაშ მინისტრი დო 1981-1982 წანეფს ინფორმაციაშ მინისტრი. ბოზიზე ოკათუდჷ 1982 წანაშ უშედეგე სახენწჷფო გინორთას, [[ანდრე კოლინგბა]]შ მეხჷ. ჸათეშ გეშა თიქ ქიანაქ დატებელქ აჸუ. გეჸვენჯი პრეზიდენტიშ, [[ანჟ ფელიქს პატასე]]შ ადმინისტრაციას, ბოზიზეს უკებუდჷ აკოანჯარაფილ ნძალეფიშ შტატიშ უნჩაშიშ პოსტი. 2001 წანას თიქ წიმიჭყჷ ოურდუმე არჸება პატასეშ სააწმარენჯოთ. 2003 წანაშ მელახის, ბოზიზეშ ალმარენჯი ოურდუმე ნძალეფქ ქიდეკინეს ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნანანოღა [[ბანგი]] დო ქუდახუნეს პატასეშ მართუალა. შედეგო ხეშულობა ბოზიზექ ქაშეჸოთჷ ხეშა.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> მალას ქიანას ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმაქ, ნამუთ 2007 წანაშახ იგინძარებუდჷ. ბოზიზექ ჟირშა (2005, 2011 წანეფს) გემორძგჷ საპრეზიდენტო გიშაგორუეფს. 2012 წანაშ ქირსეთუთას კინ ახალშო ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმეფქ. 2013 წანაშ 24 მელახის, ბოზიზექ ცარ ქიდიტუ დო კამერუნშა ინტუ. კამერუნიშ პრეზიდენტიქ, [[პოლ ბიია]]ქ თის ოჸურჩე ქიმეჩჷ. 2013 წანაშ 29 მესის, ცარ-შ ახალ თარობაქ თის გეგშუღჷ ჭოფუაშ განჩინება.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:დუნაბადი 1946]] [[კატეგორია:ცენტრალურ აფრიკალი პოლიტიკოსეფი]] [[კატეგორია:ცენტრალურ აფრიკალი ოურდუმე მოღალეეფი]] [[კატეგორია:ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტეფი]] r47cp9x2ua33j4fjq41xhg6jaozg4dl 252218 252217 2026-08-15T16:15:00Z Njilo 1885 /* */ 252218 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ფრანსუა ბოზიზე | სურათი=François Bozizé 2007-10-26.jpg | სურათიშ ზჷმა =250px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=ბოზიზე 2007 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of François Bozizé.png | რანწკი = [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[15 მელახი]], [[2003]] | პოსტი დიტუ = [[24 მელახი]], [[2013]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=[[ანჟ ფელიქს პატასე]] | მონძე =[[მიშელ ჯოტოდია]] | დაბადებაშ თარიღი =[[14 გჷმათუთა]], [[1946]] | დაბადებაშ აბანი=[[მუილა]], [[ფრანგული ეკვატორული აფრიკა]] (ასეიან [[გაბონი]]) | ღურაშ თარიღი = | ღურაშ აბანი= | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა =ოურდუმე მოღალე, პოლიტიკოსი | რელიგია = | ჯილდოეფი = | პარტია =[[ერუანული გოართოიანაფა "კვა ნა კვა"]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ დუდთხილუაშ მინისტრი|დუდთხილუაშ მინისტრი]] | პოსტი დეკინჷ2 =[[1979]] | პოსტი დიტუ2=[[1981]] | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} '''ფრანსუა ბოზიზე იანგუვონდა''' (დ. [[14 გჷმათუთა]], [[1946]]) — [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა|ცენტრალურ აფრიკალი]] ოურდუმე მოღალე დო პოლიტიკოსი, [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] 2003-2013 წანეფს.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> ბოზიზე რდჷ ჯარიშკოჩი, ნამუქჷთ შანულამ კარიერულ წჷმოძინეფს მიოჭირინუ 1970-იან წანეფს, [[ჟან ბედელ ბოკასა]]შ მართუალაშ ბორჯის. ბოკასაშ გითორაგვაფაშ უკულიან პერიოდის, ბოზიზეს უკებუდჷ შხვადოშხვა პოსტეფი: 1979-1981 წანეფს რდჷ დუდთხილუაშ მინისტრი დო 1981-1982 წანეფს ინფორმაციაშ მინისტრი. ბოზიზე ოკათუდჷ 1982 წანაშ უშედეგე სახენწჷფო გინორთას, [[ანდრე კოლინგბა]]შ მეხჷ. ჸათეშ გეშა თის ქიანაქ დატებელქ აჸუ. გეჸვენჯი პრეზიდენტიშ, [[ანჟ ფელიქს პატასე]]შ ადმინისტრაციას, ბოზიზეს უკებუდჷ აკოანჯარაფილ ნძალეფიშ შტატიშ უნჩაშიშ პოსტი. 2001 წანას თიქ წიმიჭყჷ ოურდუმე არჸება პატასეშ სააწმარენჯოთ. 2003 წანაშ მელახის, ბოზიზეშ ალმარენჯი ოურდუმე ნძალეფქ ქიდეკინეს ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნანანოღა [[ბანგი]] დო ქუდახუნეს პატასეშ მართუალა. შედეგო ხეშულობა ბოზიზექ ქაშეჸოთჷ ხეშა.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> მალას ქიანას ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმაქ, ნამუთ 2007 წანაშახ იგინძარებუდჷ. ბოზიზექ ჟირშა (2005, 2011 წანეფს) გემორძგჷ საპრეზიდენტო გიშაგორუეფს. 2012 წანაშ ქირსეთუთას კინ ახალშო ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმეფქ. 2013 წანაშ 24 მელახის, ბოზიზექ ცარ ქიდიტუ დო კამერუნშა ინტუ. კამერუნიშ პრეზიდენტიქ, [[პოლ ბიია]]ქ თის ოჸურჩე ქიმეჩჷ. 2013 წანაშ 29 მესის, ცარ-შ ახალ თარობაქ თის გეგშუღჷ ჭოფუაშ განჩინება.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> == სქოლიო == [[კატეგორია:დუნაბადი 1946]] [[კატეგორია:ცენტრალურ აფრიკალი პოლიტიკოსეფი]] [[კატეგორია:ცენტრალურ აფრიკალი ოურდუმე მოღალეეფი]] [[კატეგორია:ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტეფი]] mjlrjgxh7k3k4h0ohnig8skwgm1koe6 252219 252218 2026-08-15T16:16:29Z Njilo 1885 /* */ 252219 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ფრანსუა ბოზიზე | სურათი=François Bozizé 2007-10-26.jpg | სურათიშ ზჷმა =250px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=ბოზიზე 2007 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of François Bozizé.png | რანწკი = [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[15 მელახი]], [[2003]] | პოსტი დიტუ = [[24 მელახი]], [[2013]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=[[ანჟ ფელიქს პატასე]] | მონძე =[[მიშელ ჯოტოდია]] | დაბადებაშ თარიღი =[[14 გჷმათუთა]], [[1946]] | დაბადებაშ აბანი=[[მუილა]], [[ფრანგული ეკვატორული აფრიკა]] (ასეიან [[გაბონი]]) | ღურაშ თარიღი = | ღურაშ აბანი= | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა =ოურდუმე მოღალე, პოლიტიკოსი | რელიგია = | ჯილდოეფი = | პარტია =[[ერუანული გოართოიანაფა "კვა ნა კვა"]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ დუდთხილუაშ მინისტრი|დუდთხილუაშ მინისტრი]] | პოსტი დეკინჷ2 =[[1979]] | პოსტი დიტუ2=[[1981]] | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} '''ფრანსუა ბოზიზე იანგუვონდა''' (დ. [[14 გჷმათუთა]], [[1946]]) — [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა|ცენტრალურ აფრიკალი]] ოურდუმე მოღალე დო პოლიტიკოსი, [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-6 პრეზიდენტი]] 2003-2013 წანეფს.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> ბოზიზე რდჷ ჯარიშკოჩი, ნამუქჷთ შანულამ კარიერულ წჷმოძინეფს მიოჭირინუ 1970-იან წანეფს, [[ჟან ბედელ ბოკასა]]შ მართუალაშ ბორჯის. ბოკასაშ გითორაგვაფაშ უკულიან პერიოდის, ბოზიზეს უკებუდჷ შხვადოშხვა პოსტეფი: 1979-1981 წანეფს რდჷ დუდთხილუაშ მინისტრი დო 1981-1982 წანეფს ინფორმაციაშ მინისტრი. ბოზიზე ოკათუდჷ 1982 წანაშ უშედეგე სახენწჷფო გინორთას, [[ანდრე კოლინგბა]]შ მეხჷ. ჸათეშ გეშა თის ქიანაქ დატებელქ აჸუ. გეჸვენჯი პრეზიდენტიშ, [[ანჟ ფელიქს პატასე]]შ ადმინისტრაციას, ბოზიზეს უკებუდჷ აკოანჯარაფილ ნძალეფიშ შტატიშ უნჩაშიშ პოსტი. 2001 წანას თიქ წიმიჭყჷ ოურდუმე არჸება პატასეშ სააწმარენჯოთ. 2003 წანაშ მელახის, ბოზიზეშ ალმარენჯი ოურდუმე ნძალეფქ ქიდეკინეს ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ ნანანოღა [[ბანგი]] დო ქუდახუნეს პატასეშ მართუალა. შედეგო ხეშულობა ბოზიზექ ქაშეჸოთჷ ხეშა.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> მალას ქიანას ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმაქ, ნამუთ 2007 წანაშახ იგინძარებუდჷ. ბოზიზექ ჟირშა (2005, 2011 წანეფს) გემორძგჷ საპრეზიდენტო გიშაგორუეფს. 2012 წანაშ ქირსეთუთას კინ ახალშო ქიდიჭყჷ ომენოღალე ლჷმეფქ. 2013 წანაშ 24 მელახის, ბოზიზექ ცარ ქიდიტუ დო კამერუნშა ინტუ. კამერუნიშ პრეზიდენტიქ, [[პოლ ბიია]]ქ თის ოჸურჩე ქიმეჩჷ. 2013 წანაშ 29 მესის, ცარ-შ ახალ თარობაქ თის გეგშუღჷ ჭოფუაშ განჩინება.<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-55376322 |title=François Bozizé: Central African Republic ex-president charged with war crimes |website=BBC}}</ref> ==ქოძირით თაშნეშე== * [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი]] == სქოლიო == [[კატეგორია:დუნაბადი 1946]] [[კატეგორია:ცენტრალურ აფრიკალი პოლიტიკოსეფი]] [[კატეგორია:ცენტრალურ აფრიკალი ოურდუმე მოღალეეფი]] [[კატეგორია:ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტეფი]] nyshth23bvnb02b714lxetrd3tbllub თარგი:Lang-my 10 44556 252198 2026-08-15T12:41:16Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: [[ბირმული ნინა|ბირმ.]] {{lang-my2|{{{1}}}}}<noinclude>{{doc|Lang/doc}}</noinclude> 252198 wikitext text/x-wiki [[ბირმული ნინა|ბირმ.]] {{lang-my2|{{{1}}}}}<noinclude>{{doc|Lang/doc}}</noinclude> azutx9qns07swx8aiej3urd10ab58xj თარგი:Lang-my2 10 44557 252199 2026-08-15T12:41:37Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: <span style="font-family: code2000, MyMyanmar, Padauk">{{lang-old|my|{{{1}}}}}</span><noinclude>{{doc|Lang/doc}}</noinclude> 252199 wikitext text/x-wiki <span style="font-family: code2000, MyMyanmar, Padauk">{{lang-old|my|{{{1}}}}}</span><noinclude>{{doc|Lang/doc}}</noinclude> 5f0seg6j484xfdn3k50ttq5ubcecx16 თარგი:Lang-old 10 44558 252200 2026-08-15T12:42:51Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: <span lang="{{{1}}}" xml:lang="{{{1}}}">{{{2}}}</span><noinclude>{{doc}}</noinclude> 252200 wikitext text/x-wiki <span lang="{{{1}}}" xml:lang="{{{1}}}">{{{2}}}</span><noinclude>{{doc}}</noinclude> 1kdcysnzt3z92oqu23nn2o3i49l60dc ლეოპოლდ სედარ სენგორი 0 44559 252220 2026-08-15T16:59:08Z Njilo 1885 ახალი ხასჷლა: ი 252220 wikitext text/x-wiki 91a70d5zf53vuuqemq1zvvtrsb1i02x 252221 252220 2026-08-15T17:00:35Z Njilo 1885 /* */ 252221 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ანჟ ფელიქს პატასე | სურათი=Ange-Félix Patassé (cropped) in 2001.jpg | სურათიშ ზჷმა =250px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=პატასე 2001 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of Ange-Félix Patassé.png | რანწკი = [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-5 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[22 გჷმათუთა]], [[1993]] | პოსტი დიტუ = [[15 მელახი]], [[2003]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=[[ანდრე კოლინგბა]] | მონძე =[[ფრანსუა ბოზიზე]] | დაბადებაშ თარიღი = {{დაბადებაშ თარიღი|25|1|1937}} | დაბადებაშ აბანი=[[პავა (ნოღა)|პავა]], [[უბანგი-შარი]] | ღურაშ თარიღი = {{ღურაშ თარიღი დო ხანი|2011|4|5|1937|1|25}} | ღურაშ აბანი=[[დუალა]], [[კამერუნი]] | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა = | რელიგია =[[კათოლიციზმი]] | ჯილდოეფი = | პარტია =[[ცენტრალური აფრიკაშ კათაშ გადუდიშულაფაშ ჸარაფი]]<br>[[უჩა აფრიკაშ სოციალური ევოლუციაშ ჸარაფი]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრემიერ-მინისტრეფი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრემიერ-მინისტრი]] | პოსტი დეკინჷ2 =[[8 ქირსეთუთა]], [[1976]] | პოსტი დიტუ2=[[14 კვირკვე]], [[1978]] | წიმოხონი2 =[[ელისაბედ დომიტიენი]] | მონძე2 =[[ანრი მაიდუ]] | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 =[[ჟან ბედელ ბოკასა|ბოკასა I]] | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} kb151qhp2r31mt13i2om1lfol6fw213 252222 252221 2026-08-15T17:01:36Z Njilo 1885 /* */ 252222 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ლეოპოლდ სედარ სენგორი | სურათი=UNESCO History, Visite de S. Exc. M. Léopold Sedar Senghor, Président de la République du Sénégal - UNESCO - PHOTO0000002688 0001 (cropped).tiff | სურათიშ ზჷმა =250px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=სენგორი 1978 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of Ange-Félix Patassé.png | რანწკი = [[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრეზიდენტი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ მა-5 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[22 გჷმათუთა]], [[1993]] | პოსტი დიტუ = [[15 მელახი]], [[2003]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი = | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=[[ანდრე კოლინგბა]] | მონძე =[[ფრანსუა ბოზიზე]] | დაბადებაშ თარიღი = {{დაბადებაშ თარიღი|25|1|1937}} | დაბადებაშ აბანი=[[პავა (ნოღა)|პავა]], [[უბანგი-შარი]] | ღურაშ თარიღი = {{ღურაშ თარიღი დო ხანი|2011|4|5|1937|1|25}} | ღურაშ აბანი=[[დუალა]], [[კამერუნი]] | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა = | რელიგია =[[კათოლიციზმი]] | ჯილდოეფი = | პარტია =[[ცენტრალური აფრიკაშ კათაშ გადუდიშულაფაშ ჸარაფი]]<br>[[უჩა აფრიკაშ სოციალური ევოლუციაშ ჸარაფი]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრემიერ-მინისტრეფი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრემიერ-მინისტრი]] | პოსტი დეკინჷ2 =[[8 ქირსეთუთა]], [[1976]] | პოსტი დიტუ2=[[14 კვირკვე]], [[1978]] | წიმოხონი2 =[[ელისაბედ დომიტიენი]] | მონძე2 =[[ანრი მაიდუ]] | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 =[[ჟან ბედელ ბოკასა|ბოკასა I]] | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} q4m14w9f8cyyvboorojl13l0opnuflz 252223 252222 2026-08-15T17:03:55Z Njilo 1885 /* */ 252223 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ლეოპოლდ სედარ სენგორი | სურათი=UNESCO History, Visite de S. Exc. M. Léopold Sedar Senghor, Président de la République du Sénégal - UNESCO - PHOTO0000002688 0001 (cropped).tiff | სურათიშ ზჷმა =250px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=სენგორი 1978 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of Ange-Félix Patassé.png | რანწკი = [[სენეგალიშ პრეზიდენტი|სენეგალიშ მა-1 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[6 ეკენია]], [[1960]] | პოსტი დიტუ = [[31 ქირსეთუთა]], [[1980]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი =[[მამადუ დია]]<br>[[აბდუ დიუფი]] | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=პოსტიქ გიჭყჷ | მონძე =[[აბდუ დიუფი]] | დაბადებაშ თარიღი = {{დაბადებაშ თარიღი|25|1|1937}} | დაბადებაშ აბანი=[[პავა (ნოღა)|პავა]], [[უბანგი-შარი]] | ღურაშ თარიღი = {{ღურაშ თარიღი დო ხანი|2011|4|5|1937|1|25}} | ღურაშ აბანი=[[დუალა]], [[კამერუნი]] | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა = | რელიგია =[[კათოლიციზმი]] | ჯილდოეფი = | პარტია =[[ცენტრალური აფრიკაშ კათაშ გადუდიშულაფაშ ჸარაფი]]<br>[[უჩა აფრიკაშ სოციალური ევოლუციაშ ჸარაფი]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრემიერ-მინისტრეფი|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკაშ პრემიერ-მინისტრი]] | პოსტი დეკინჷ2 =[[8 ქირსეთუთა]], [[1976]] | პოსტი დიტუ2=[[14 კვირკვე]], [[1978]] | წიმოხონი2 =[[ელისაბედ დომიტიენი]] | მონძე2 =[[ანრი მაიდუ]] | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 =[[ჟან ბედელ ბოკასა|ბოკასა I]] | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} g5pnq0m2jo7ag569zq3c9865inqwgnx 252224 252223 2026-08-15T17:04:48Z Njilo 1885 /* */ 252224 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ლეოპოლდ სედარ სენგორი | სურათი=UNESCO History, Visite de S. Exc. M. Léopold Sedar Senghor, Président de la République du Sénégal - UNESCO - PHOTO0000002688 0001 (cropped).tiff | სურათიშ ზჷმა =230px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=სენგორი 1978 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of Ange-Félix Patassé.png | რანწკი = [[სენეგალიშ პრეზიდენტი|სენეგალიშ მა-1 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[6 ეკენია]], [[1960]] | პოსტი დიტუ = [[31 ქირსეთუთა]], [[1980]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი =[[მამადუ დია]]<br>[[აბდუ დიუფი]] | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=პოსტიქ გიჭყჷ | მონძე =[[აბდუ დიუფი]] | დაბადებაშ თარიღი = {{დაბადებაშ თარიღი|25|1|1937}} | დაბადებაშ აბანი=[[პავა (ნოღა)|პავა]], [[უბანგი-შარი]] | ღურაშ თარიღი = {{ღურაშ თარიღი დო ხანი|2011|4|5|1937|1|25}} | ღურაშ აბანი=[[დუალა]], [[კამერუნი]] | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა = | რელიგია =[[კათოლიციზმი]] | ჯილდოეფი = | პარტია = | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 = | პოსტი დეკინჷ2 = | პოსტი დიტუ2= | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} jintiydhfdskhvdnm6qibb8z8d6z7o8 252225 252224 2026-08-15T17:05:44Z Njilo 1885 /* */ 252225 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ლეოპოლდ სედარ სენგორი | სურათი=UNESCO History, Visite de S. Exc. M. Léopold Sedar Senghor, Président de la République du Sénégal - UNESCO - PHOTO0000002688 0001 (cropped).tiff | სურათიშ ზჷმა =230px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=სენგორი 1978 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of Ange-Félix Patassé.png | რანწკი = [[სენეგალიშ პრეზიდენტი|სენეგალიშ მა-1 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[6 ეკენია]], [[1960]] | პოსტი დიტუ = [[31 ქირსეთუთა]], [[1980]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი =[[მამადუ დია]]<br>[[აბდუ დიუფი]] | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=პოსტიქ გიჭყჷ | მონძე =[[აბდუ დიუფი]] | დაბადებაშ თარიღი = {{დაბადებაშ თარიღი|9|10|1906}} | დაბადებაშ აბანი=[[პავა (ნოღა)|პავა]], [[უბანგი-შარი]] | ღურაშ თარიღი = {{ღურაშ თარიღი დო ხანი|2001|12|20|1906|10|9}} | ღურაშ აბანი=[[დუალა]], [[კამერუნი]] | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა = | რელიგია =[[კათოლიციზმი]] | ჯილდოეფი = | პარტია = | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 = | პოსტი დეკინჷ2 = | პოსტი დიტუ2= | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} 5t9rjtd9pdfulvpe7ie3g6rzw5e7s9p 252226 252225 2026-08-15T17:07:45Z Njilo 1885 /* */ 252226 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ლეოპოლდ სედარ სენგორი | სურათი=UNESCO History, Visite de S. Exc. M. Léopold Sedar Senghor, Président de la République du Sénégal - UNESCO - PHOTO0000002688 0001 (cropped).tiff | სურათიშ ზჷმა =230px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=სენგორი 1978 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of Ange-Félix Patassé.png | რანწკი = [[სენეგალიშ პრეზიდენტი|სენეგალიშ მა-1 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[6 ეკენია]], [[1960]] | პოსტი დიტუ = [[31 ქირსეთუთა]], [[1980]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი =[[მამადუ დია]]<br>[[აბდუ დიუფი]] | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=პოსტიქ გიჭყჷ | მონძე =[[აბდუ დიუფი]] | დაბადებაშ თარიღი = {{დაბადებაშ თარიღი|9|10|1906}} | დაბადებაშ აბანი=[[ჟოალ-ფადიუტი]], [[საფრანგეთიშ ბჟადალი აფრიკა]] | ღურაშ თარიღი = {{ღურაშ თარიღი დო ხანი|2001|12|20|1906|10|9}} | ღურაშ აბანი=[[ვერსონი]], [[საფრანგეთი]] | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|ცენტრალური აფრიკაშ რესპუბლიკა}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა = | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა = | რელიგია =[[კათოლიციზმი]] | ჯილდოეფი = | პარტია = | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 = | პოსტი დეკინჷ2 = | პოსტი დიტუ2= | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} e3dhvb2k7rt2yhmdnfxj4hprk2nsud8 252228 252226 2026-08-15T17:09:01Z Njilo 1885 /* */ 252228 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ლეოპოლდ სედარ სენგორი | სურათი=UNESCO History, Visite de S. Exc. M. Léopold Sedar Senghor, Président de la République du Sénégal - UNESCO - PHOTO0000002688 0001 (cropped).tiff | სურათიშ ზჷმა =230px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=სენგორი 1978 წანას | ხეშმოჭარუა =Signature of Ange-Félix Patassé.png | რანწკი = [[სენეგალიშ პრეზიდენტი|სენეგალიშ მა-1 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[6 ეკენია]], [[1960]] | პოსტი დიტუ = [[31 ქირსეთუთა]], [[1980]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი =[[მამადუ დია]]<br>[[აბდუ დიუფი]] | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=პოსტიქ გიჭყჷ | მონძე =[[აბდუ დიუფი]] | დაბადებაშ თარიღი = {{დაბადებაშ თარიღი|9|10|1906}} | დაბადებაშ აბანი=[[ჟოალ-ფადიუტი]], [[საფრანგეთიშ ბჟადალი აფრიკა]] | ღურაშ თარიღი = {{ღურაშ თარიღი დო ხანი|2001|12|20|1906|10|9}} | ღურაშ აბანი=[[ვერსონი]], [[საფრანგეთი]] | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|სენეგალი}}<br>{{შილა|საფრანგეთი}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა =[[პარიზიშ უნივერსიტეტი]] | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა = | რელიგია =[[კათოლიციზმი]] | ჯილდოეფი = | პარტია =[[სენეგალიშ სოციალისტური პარტია]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 = | პოსტი დეკინჷ2 = | პოსტი დიტუ2= | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} skwf0oo1k6ip4vjqpkn3593zd78mu4c 252229 252228 2026-08-15T17:09:39Z Njilo 1885 /* */ 252229 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ლეოპოლდ სედარ სენგორი | სურათი=UNESCO History, Visite de S. Exc. M. Léopold Sedar Senghor, Président de la République du Sénégal - UNESCO - PHOTO0000002688 0001 (cropped).tiff | სურათიშ ზჷმა =230px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=სენგორი 1978 წანას | ხეშმოჭარუა =Senghorsig.jpg | რანწკი = [[სენეგალიშ პრეზიდენტი|სენეგალიშ მა-1 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[6 ეკენია]], [[1960]] | პოსტი დიტუ = [[31 ქირსეთუთა]], [[1980]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი =[[მამადუ დია]]<br>[[აბდუ დიუფი]] | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=პოსტიქ გიჭყჷ | მონძე =[[აბდუ დიუფი]] | დაბადებაშ თარიღი = {{დაბადებაშ თარიღი|9|10|1906}} | დაბადებაშ აბანი=[[ჟოალ-ფადიუტი]], [[საფრანგეთიშ ბჟადალი აფრიკა]] | ღურაშ თარიღი = {{ღურაშ თარიღი დო ხანი|2001|12|20|1906|10|9}} | ღურაშ აბანი=[[ვერსონი]], [[საფრანგეთი]] | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|სენეგალი}}<br>{{შილა|საფრანგეთი}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა =[[პარიზიშ უნივერსიტეტი]] | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა = | რელიგია =[[კათოლიციზმი]] | ჯილდოეფი = | პარტია =[[სენეგალიშ სოციალისტური პარტია]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 = | პოსტი დეკინჷ2 = | პოსტი დიტუ2= | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} hbot8cjcn4qolzg4hlch9slt772o6kl 252230 252229 2026-08-15T17:10:48Z Njilo 1885 /* */ 252230 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ლეოპოლდ სედარ სენგორი<br>Léopold Sédar Senghor | სურათი=UNESCO History, Visite de S. Exc. M. Léopold Sedar Senghor, Président de la République du Sénégal - UNESCO - PHOTO0000002688 0001 (cropped).tiff | სურათიშ ზჷმა =230px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=სენგორი 1978 წანას | ხეშმოჭარუა =Senghorsig.jpg | რანწკი = [[სენეგალიშ პრეზიდენტი|სენეგალიშ მა-1 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[6 ეკენია]], [[1960]] | პოსტი დიტუ = [[31 ქირსეთუთა]], [[1980]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი =[[მამადუ დია]]<br>[[აბდუ დიუფი]] | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=პოსტიქ გიჭყჷ | მონძე =[[აბდუ დიუფი]] | დაბადებაშ თარიღი = {{დაბადებაშ თარიღი|9|10|1906}} | დაბადებაშ აბანი=[[ჟოალ-ფადიუტი]], [[საფრანგეთიშ ბჟადალი აფრიკა]] | ღურაშ თარიღი = {{ღურაშ თარიღი დო ხანი|2001|12|20|1906|10|9}} | ღურაშ აბანი=[[ვერსონი]], [[საფრანგეთი]] | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|სენეგალი}}<br>{{შილა|საფრანგეთი}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა =[[პარიზიშ უნივერსიტეტი]] | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა = | რელიგია =[[კათოლიციზმი]] | ჯილდოეფი = | პარტია =[[სენეგალიშ სოციალისტური პარტია]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 = | პოსტი დეკინჷ2 = | პოსტი დიტუ2= | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} e4t1ha9zgm7mev9bqg73ciotfv2chub 252232 252230 2026-08-15T17:14:03Z Njilo 1885 /* */ 252232 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ლეოპოლდ სედარ სენგორი<br>Léopold Sédar Senghor | სურათი=UNESCO History, Visite de S. Exc. M. Léopold Sedar Senghor, Président de la République du Sénégal - UNESCO - PHOTO0000002688 0001 (cropped).tiff | სურათიშ ზჷმა =230px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=სენგორი 1978 წანას | ხეშმოჭარუა =Senghorsig.jpg | რანწკი = [[სენეგალიშ პრეზიდენტი|სენეგალიშ მა-1 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[6 ეკენია]], [[1960]] | პოსტი დიტუ = [[31 ქირსეთუთა]], [[1980]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი =[[მამადუ დია]]<br>[[აბდუ დიუფი]] | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=პოსტიქ გიჭყჷ | მონძე =[[აბდუ დიუფი]] | დაბადებაშ თარიღი = {{დაბადებაშ თარიღი|9|10|1906}} | დაბადებაშ აბანი=[[ჟოალ-ფადიუტი]], [[საფრანგეთიშ ბჟადალი აფრიკა]] | ღურაშ თარიღი = {{ღურაშ თარიღი დო ხანი|2001|12|20|1906|10|9}} | ღურაშ აბანი=[[ვერსონი]], [[საფრანგეთი]] | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|სენეგალი}}<br>{{შილა|საფრანგეთი}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა =[[პარიზიშ უნივერსიტეტი]] | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა = | რელიგია =[[კათოლიციზმი]] | ჯილდოეფი = | პარტია =[[სენეგალიშ სოციალისტური პარტია]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 = | პოსტი დეკინჷ2 = | პოსტი დიტუ2= | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} '''ლეოპოლდ სედარ სენგორი''' ([[ფრანგული ნინა|ფრანგ.]] Léopold Sédar Senghor; დ. [[9 გჷმათუთა]], [[1906]] ღ. [[20 ქირსეთუთა]], [[2001]]) [[სენეგალი|სენეგალარი]] პოლიტიკოსი დო პოეტი, [[სენეგალიშ პრეზიდენტი|სენეგალიშ მა-1 პრეზიდენტი]] 1960-1980 წანეფს. qnzkj0jsrmlx238eq4holo5d6vkowe4 252233 252232 2026-08-15T17:14:23Z Njilo 1885 /* */ 252233 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ლეოპოლდ სედარ სენგორი<br>Léopold Sédar Senghor | სურათი=UNESCO History, Visite de S. Exc. M. Léopold Sedar Senghor, Président de la République du Sénégal - UNESCO - PHOTO0000002688 0001 (cropped).tiff | სურათიშ ზჷმა =230px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=სენგორი 1978 წანას | ხეშმოჭარუა =Senghorsig.jpg | რანწკი = [[სენეგალიშ პრეზიდენტი|სენეგალიშ მა-1 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[6 ეკენია]], [[1960]] | პოსტი დიტუ = [[31 ქირსეთუთა]], [[1980]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი =[[მამადუ დია]]<br>[[აბდუ დიუფი]] | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=პოსტიქ გიჭყჷ | მონძე =[[აბდუ დიუფი]] | დაბადებაშ თარიღი = {{დაბადებაშ თარიღი|9|10|1906}} | დაბადებაშ აბანი=[[ჟოალ-ფადიუტი]], [[საფრანგეთიშ ბჟადალი აფრიკა]] | ღურაშ თარიღი = {{ღურაშ თარიღი დო ხანი|2001|12|20|1906|10|9}} | ღურაშ აბანი=[[ვერსონი]], [[საფრანგეთი]] | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|სენეგალი}}<br>{{შილა|საფრანგეთი}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა =[[პარიზიშ უნივერსიტეტი]] | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა = | რელიგია =[[კათოლიციზმი]] | ჯილდოეფი = | პარტია =[[სენეგალიშ სოციალისტური პარტია]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 = | პოსტი დეკინჷ2 = | პოსტი დიტუ2= | წიმოხონი2 = | მონძე2 = | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} '''ლეოპოლდ სედარ სენგორი''' ([[ფრანგული ნინა|ფრანგ.]] Léopold Sédar Senghor; დ. [[9 გჷმათუთა]], [[1906]] — ღ. [[20 ქირსეთუთა]], [[2001]]) — [[სენეგალი|სენეგალარი]] პოლიტიკოსი დო პოეტი, [[სენეგალიშ პრეზიდენტი|სენეგალიშ მა-1 პრეზიდენტი]] 1960-1980 წანეფს. 9hgvov25p2mkr6sg9rx51zusa728yja 252234 252233 2026-08-15T17:20:15Z Njilo 1885 /* */ 252234 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ლიდერი | ჯოხო =ლეოპოლდ სედარ სენგორი<br>Léopold Sédar Senghor | სურათი=UNESCO History, Visite de S. Exc. M. Léopold Sedar Senghor, Président de la République du Sénégal - UNESCO - PHOTO0000002688 0001 (cropped).tiff | სურათიშ ზჷმა =230px | მუკნაჭარა სურათიშ თუდო=სენგორი 1978 წანას | ხეშმოჭარუა =Senghorsig.jpg | რანწკი = [[სენეგალიშ პრეზიდენტი|სენეგალიშ მა-1 პრეზიდენტი]] | პოსტი დეკინჷ =[[6 ეკენია]], [[1960]] | პოსტი დიტუ = [[31 ქირსეთუთა]], [[1980]] | ვიცე-პრეზიდენტი = | მონარქი = | პრეზიდენტი = | კანცლერი = | პრემიერ-მინისტრი =[[მამადუ დია]]<br>[[აბდუ დიუფი]] | დუდმახვენჯი= | წიმოხონი=პოსტიქ გიჭყჷ | მონძე =[[აბდუ დიუფი]] | დაბადებაშ თარიღი = {{დაბადებაშ თარიღი|9|10|1906}} | დაბადებაშ აბანი=[[ჟოალ-ფადიუტი]], [[საფრანგეთიშ ბჟადალი აფრიკა]] | ღურაშ თარიღი = {{ღურაშ თარიღი დო ხანი|2001|12|20|1906|10|9}} | ღურაშ აბანი=[[ვერსონი]], [[საფრანგეთი]] | ღურაშ ბაძაძი = | ნთხორუ აბანი = | მენოღალობა ={{შილა|სენეგალი}}<br>{{შილა|საფრანგეთი}} | ერუანობა = | ოგიშაგორაშე ოლქი = | მუმა = | ნანა = | ალმასქუ = | სქუალეფი= | გონათაფა =[[პარიზიშ უნივერსიტეტი]] | ომენცარე ხარისხი = | პროფესია = | საქვარუა = | რელიგია =[[კათოლიციზმი]] | ჯილდოეფი = | პარტია =[[სენეგალიშ სოციალისტური პარტია]] | ვებ-საიტი= | მიკოღანკუა= | რანწკი2 =[[მალიშ ფედერაცია]]შ ფედერალური ასამბლეაშ პრეზიდენტი | პოსტი დეკინჷ2 =[[17 ღურთუთა]], [[1960]] | პოსტი დიტუ2=[[20 მარაშინათუთა]], [[1960]] | წიმოხონი2 =პოსტიქ გიჭყჷ | მონძე2 =პოსტიქ გეუქვჷ | პრეზიდენტი2= | მონარქი2 = | კანცლერი2 = | ვიცე-პრეზიდენტი2 = | პრემიერ-მინისტრი2= | დუდმახვენჯი2= | რანწკი3 = | პოსტი დეკინჷ3 = | პოსტი დიტუ3 = | წიმოხონი3 = | მონძე3 = | პრეზიდენტი3 = | მონარქი3= | კანცლერი3 = | პრემიერ-მინისტრი3= | დუდმახვენჯი3= | რანწკი4 = | პოსტი დეკინჷ4 = | პოსტი დიტუ4 = | წიმოხონი4 = | მონძე4 = | პრეზიდენტი4 = | მონარქი4 = | კანცლერი4 = | პრემიერ-მინისტრი4= | დუდმახვენჯი4= | რანწკი5 = | პოსტი დეკინჷ5 = | პოსტი დიტუ5 = | წიმოხონი5 = | მონძე5 = | პრეზიდენტი5 = | მონარქი5 = | კანცლერი5 = | პრემიერ-მინისტრი5= | დუდმახვენჯი5= }} '''ლეოპოლდ სედარ სენგორი''' ([[ფრანგული ნინა|ფრანგ.]] Léopold Sédar Senghor; დ. [[9 გჷმათუთა]], [[1906]] — ღ. [[20 ქირსეთუთა]], [[2001]]) — [[სენეგალი|სენეგალარი]] პოლიტიკოსი დო პოეტი, [[სენეგალიშ პრეზიდენტი|სენეგალიშ მა-1 პრეზიდენტი]] 1960-1980 წანეფს. rmp2lzrzkjon2i2eoqorej9vaw2o24b იანგონი 0 44560 252240 2026-08-15T22:59:44Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: {{ინფოდაფა დოხორინი |სტატუსი = [[ნოღა]] |მარგალური ჯოხო = იანგონი |ოდაბადური ჯოხო = {{lang-my|ရန်ကုန်}} |ქიანა = მიანმარი |დუდალაშ თუდო = ადმინისტრაციულ ცენტრი |პანორამა =Shwedago... 252240 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დოხორინი |სტატუსი = [[ნოღა]] |მარგალური ჯოხო = იანგონი |ოდაბადური ჯოხო = {{lang-my|ရန်ကုန်}} |ქიანა = მიანმარი |დუდალაშ თუდო = ადმინისტრაციულ ცენტრი |პანორამა =ShwedagonPagoda.jpg |პანორამაშ სიგანა= |მუკნაჭარა=[[შვედაგონიშ პაგოდა]], იანგონი |შილა = Flag of Yangon Region.svg |შილმუკნაჭ = იანგონიშ რეგიონიშ შილა |lat_dir = N |lat_deg = 16 |lat_min = 47 |lat_sec = 42 |lon_dir = E |lon_deg = 96 |lon_min = 9 |lon_sec = 36 |CoordAddon = type:city(5160512)_region:MM |ქიანაშ რუკა= Myanmar#Southeast Asia#Asia |ქიანაშ რუკაშ ზჷმა = |რეგიონიშ რუკა= Yangon Region in Myanmar.svg |რეგიონიშ ტიპი = რეგიონი |რეგიონი = იანგონიშ რეგიონი{{!}}იანგონი |მადუდეშ ტიპი = მერი |მადუდე = უ მიო მიენტ აუნგი |დორსხუაფაშ თარიღი = დხლ. 1028–1043 წწ. |წოხოლენი ჯოხოეფი = დაგონი, რანგუნი |ფართობი = 598.75 |დოხორინიშ ცენტრიშ სიმაღალა= 30 |ოფიციალური ნინა= ბირმული |მახორობა = 5 160 512 |ეჭარუაშ წანა = 2014 |მეჭედალა = |აგლომერაცია = 7 360 703 |ერუანული აკოდგინალუა = [[ბირმალეფი]], [[ბირმალ ჩინარეფი]], [[ბირმალ ინდოარეფი]], [[ჩინეფი]], [[არაკანეფი]], [[მონეფი(კათა)|მონეფი]], [[კარენეფი]], [[შანეფი]] |ორწუმობური აკოდგინალუა = [[ბუდიზმი]] (91%), [[ისლამი]] (4.7%), [[ქირსიანობა]] (3.2%), [[ინდუიზმი]] (1.0%) |ბორჯიშ ორტყაფუ = +06:30 |UTC = +06:30 |ოტელეფონე კოდი = 01 |ოავტომობილე კოდი= YGN |საიტი = www.yangon.gov.mm |კატეგორია ვიკიოწკარუეს = Yangon }} {{სპეცსიმბოლოეფი|ბირმული}} '''იანგონი''' ({{lang-my|ရန်ကုန်}}), თაშნეშე ჩინებულ მუჭოთ '''რანგუნი''' (Rangoon)<ref>{{Cite web |title=Yangon – Definition, Meaning & Synonyms |url=https://www.vocabulary.com/dictionary/Yangon |access-date=2025-02-26 |website=Vocabulary.com |language=en}}</ref> — [[იანგონიშ რეგიონი|იანგონიშ რეგიონიშ]] ნანანოღა დო [[მიანმარი]]შ არძაშე უკაბეტაშ ნოღა. იანგონ მიანმარიშ ნანანოღა რდჷ 2005 წანაშახ დო ფაქტიურო ფუნქციონირენდჷ მუჭოთ ნანანოღა 2006 წანაშახ, მუჟანსჷთ [[სახენწჷფო თინჩალაშ დო წუმოძინაშ სხუნუ|ოურდუმე თარობაქ]] ადმინისტრაციულ ფუნქციეფ გინიღჷ მიანმარიშ ცენტრალურ ნორთიშ სპეციალურო დორსხუაფილ ნანანოღა [[ნაიფიიდო]]შა.<ref>{{cite news |url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/4848408.stm |title=Burma's new capital stages parade |work=BBC News |date=27 March 2006 |access-date=3 August 2006 |archive-date=3 December 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181203065423/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/4848408.stm |url-status=live}}</ref> ხუთ მილიონშე უმოს მახორობათ, იანგონ მიანმარის არძაშე მეჭედელო დოხორელ დო არძაშე შანულამ კომერციულ ცენტრ რე. იანგონ გიშეგორუაფუ [[ობჟათე-ბჟაეიოლი აზია|ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიას]] კოლონიურ ბორჯიშ ნოდგჷმეფიშარძაშე უკაბეტაშ მუდანობათ{{sfn|Martin|2004|}} დო უღჷ უნიკალური, წკანტილას ასქილადირ [[იანგონიშ ცენტრი|კოლონიურ ბორჯიშ ურბანულ გვირზილი]].{{sfn|Langfitt|2014}} კოლონიურ კომერციულ ცენტრ იდვალუაფუ [[სულეშ პაგოდა]]შ მუკი-მუკი, ნამუთ, ლეგენდაშ გოხ, 2000 წანაშე უმოს ხანიშ რე.{{sfn|De Thabrew|2014}} ნოღას თაშნეშე იდვალუაფუ მოორქულ [[შვედაგონიშ პაგოდა]] — მიანმარიშ არძაშე ჯეგე დო ჩინებულ ბუდისტურ პაგოდა. იანგონს უღჷ ძალამ უსქვებურ [[ინფრასტრუქტურა|ინფრასტრუქტურა]], გიშაკერზაფილო ობჟათე-ბჟაეიოლ აზიაშ თიჯგურა კაბეტ ნოღეფწკჷმა ელაზჷმაფათ, მუჭომეფით რე: [[ჯაკარტა]], [[ბანგკოკი|ბანგკოკ]] ვარ-და [[ჰანოი]]. გიშაკერზაფილო ორკუ რკინაშარაშ ტრანსპორტი.{{sfn|Øren Aldal|Overland|2025|ხს=767}} მარა ცენტრალურ იანგონს ანდა ისტორიულ ოხორუე დო კომერციულ ნოდგჷმქ მიახალჷ, ნოღაშ გოხოლუას მადვალუ სატელიტ ნოღეფიშ უმენტაშობა კჷნ ქრონიკულო დაღარ რე დო ორკუ თარ ინფრასტრუქტურა.<ref>{{cite web |title=Rapid migration and lack of cheap housing fuels Yangon slum growth |url=[http://www.myanmar-now.org/news/i/?id=15af2551-98ae-4b69-bc63-9091702da2fa](http://www.myanmar-now.org/news/i/?id=15af2551-98ae-4b69-bc63-9091702da2fa) |website=Myanmar Now |access-date=8 April 2017 |date=27 February 2016 |archive-date=13 September 2016 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20160913180352/http://www.myanmar-now.org/news/i/?id=15af2551-98ae-4b69-bc63-9091702da2fa](https://web.archive.org/web/20160913180352/http://www.myanmar-now.org/news/i/?id=15af2551-98ae-4b69-bc63-9091702da2fa) |url-status=live}}</ref> ==ჩინებულ კათა== *[[ნიკ დრეიკი]] — ინგლისარ მობირე დო ბირეფიშ ავტორი *[[ერიკ გ. ჰოლი]] (1922–1998) — პაკისტანიშ ოჰეერე ნძალეფიშ შტაბიშ უნჩაში, ავიაციაშ ვიცე-მარშალი *[[ანაბელ ლვინი]] — ინგლისურ ნიუ ვეივ მიუზიკიშ ბუნა Bow Wow Wow-შ თარ ვოკალისტი *[[ჰონი ნვეი უ]] — ჩინებულ რევოლუციონერ მიანმარს *[[გიორგი ფირცხალავა]] (დ. 1965 წანას) — ქორთუ ჸოფირ პროფესიონალ მობურთე *[[ზაინულაბედინ გულამჰუსეინ რანგუნვალა]] (1913–1994) — ინდოარ ბანკირი *[[ვიჯაი რუპანი]] (1956–2025) — ინდოეთიშ გუჯარატიშშტატიშ ჸოფირ თარ მინისტრი *[[მეი თა ჰლა]] — ანგლო-ბირმალ ფსიქოლოგ დო აქტივისტი *[[ეთელ ტოლემაჩი]] (დხლ. 1875–1955) — ბრიტანალ სუფრაჟიტი *[[სეინ ტუნი]] (1939–2011) — ფიზიკოსი, უნივერსიტეტიშ პროფესორ დო ავტორი *[[ზავ ლინ ჰტუტი]] — ბირმალ ექიმ დო პოლიტიკოსი *[[ჯეკ დე სეკეირა]] (1915–1989) — ინდოარ პოლიტიკოს დო ბიზნესმენი ==რესურსეფ ინტერნეტის== * {{cite EB1911|wstitle=Rangoon|short=y}} * [https://maps.google.com/maps?ll=16.813545,96.170197&spn=0.166014,0.234180&t=k&hl=en იანგონიშ სატელიტურ სურათ] [[Google Maps]]-შე ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:იანგონი| ]] [[კატეგორია:ჸოფირ ერუანულ ნანანოღეფი]] [[კატეგორია:მიანმარიშ ნოღეფი]] [[კატეგორია:იანგონიშ რეგიონიშ ნოღეფი]] [[კატეგორია:მიანმარიშ ონიშოლეფი]] [[კატეგორია:ინდოეთიშ ოკიანეშ ონიშოლეფი]] dsfwge7e7fximszpsu46dfly7g9bxbn მანდალაი 0 44561 252241 2026-08-15T23:34:54Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: {{ინფოდაფა დოხორინი |სტატუსი = [[ნოღა]] |მარგალური ჯოხო = მანდალაი |ოდაბადური ჯოხო = {{lang-my|မန္တလေးမြို့}} |ქიანა = მიანმარი |დუდალაშ თუდო = ადმინისტრაციულ ცენტრი |პანორ... 252241 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დოხორინი |სტატუსი = [[ნოღა]] |მარგალური ჯოხო = მანდალაი |ოდაბადური ჯოხო = {{lang-my|မန္တလေးမြို့}} |ქიანა = მიანმარი |დუდალაშ თუდო = ადმინისტრაციულ ცენტრი |პანორამა=Mandalay, Palacio 03.jpg |პანორამაშ სიგანა= |მუკნაჭარა=მანდალაიშ დოხორე |შილა = Flag of Mandalay Region.svg |შილმუკნაჭ = მანდალაიშ რეგიონიშ შილა |lat_dir = N |lat_deg = 21 |lat_min = 58 |lat_sec = 59 |lon_dir = E |lon_deg = 96 |lon_min = 5 |lon_sec = 4 |CoordAddon = type:city(1726889)_region:MM |ქიანაშ რუკა= Myanmar#Asia |რეგიონიშ რუკა= Mandalay Region in Myanmar.svg |რეგიონიშ ტიპი = რეგიონი |რეგიონი = მანდალაიშ რეგიონი{{!}}მანდალაი |მადუდეშ ტიპი = მერი |მადუდე = უ ხინ მაუნგ აი |დორსხუაფაშ თარიღი = 1857 |ფართობი = 163.84 |დოხორინიშ ცენტრიშ სიმაღალა= 22 |მახორობა = 1 726 889 |ეჭარუაშ წანა = 2014 |ერუანული აკოდგინალუა = [[ბირმალეფი]], [[ბირმალ ჩინარეფი]], [[შანეფი]] |ორწუმობური აკოდგინალუა = [[თერავადა|თერავადულ ბუდიზმი]], [[ქირსიანობა]], [[ინდუიზმი]], [[ისლამი]] |ბორჯიშ ორტყაფუ = +06:30 |UTC = +06:30 |ოტელეფონე კოდი = 02 |ოავტომობილე კოდი= MDY |საიტი = |კატეგორია ვიკიოწკარუეს = Mandalay }} {{სპეცსიმბოლოეფი|ბირმული}} '''მანდალაი''' ({{lang-my|မန္တလေးမြို့}}) — [[მიანმარი]]შ სიკაბეტაშ მეჯინათ მაჟირა ნოღა [[იანგონი]]შ უკული. ნოღა იდვალუაფჷ წყარმალუ [[ირავადი|ირავადიშ]] ბჟაეიოლ წყარპიჯის, იანგონიშ ოორუეშე 631 კილომეტრიშ (392 მილი) მეძენას. [[2014]] წანაშ მუნაჩემეფით, ნოღაშ მახორობა 1 225 553 ადამიერს აკმადგინანდჷ. მანდალაი [[1857]] წანას დარსხჷ მაფა [[მინდონ მინი|მინდონქ]] დო ნოღა [[ამარაპურა]] გოთირუ [[კონბაუნგიშ დინასტია|კონბაუნგიშ დინასტიაშ]] ომაფეშ ახალ ნანანოღათ. თენა რდჷ ბირმაშ ეკონია ომაფე ნანანოღა ომაფეშ [[ინგლის-ბირმაშ მასუმა ლჷმა|ბრიტანეთიშ იმპერიაშიტ ანექსიაშახ]] [[1885]] წანას. ბრიტანულ გამაგალაშ ბორჯის მანდალაიქ ქეისქილიდჷ მუშ კომერციულ დ კულტურულ შანულობა, თიშ უმკუჯინალო, ნამჷ-დამ ბრიტანულ ბირმაშ ახალ ნანანოღათ იანგონქ გჷნირთჷნ. ნოღას ქვერსემ გავალ მიუორინჷ [[მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმა|მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაქ]], [[ბირმაშ ოკუპაცია იაპონიაშით|იაპონურ ოკუპაციაშ]] შედეგო. [[1948]] წანას მანდალაიქ ზოხორინალა ახალმუნაპალა ბირმაშ რსხუშ ნორთო გჷნირთუ. ასე, მანდალაი რე [[ჟიმოლენ მიანმარი|ჟიმოლენ მიანმარიშ]] ეკონომიკურ ცენტრ დო მერჩქინელ რე ბირმულ კულტურაშ ცენტრო. [[XX ოშწანურა]]შ დალიაშე მოჸუნაფილი,თარო [[იუნანი|იუნანშე]] მოულირ ვალეგალ ჩინარ იმიგრანტეფიშ უმუხარცქუ მიშულეფქ ნოღაშ ეთნიკურ აკოდგინალუა დოთირჷ დო ჩინეთწკჷმა ვაჭრუას მოუძინჷ. [[ნაიფიიდო]]შ წუმოძინაშ უმკუჯინალო, მანდალაი სქიდუ ჟიმოლენ მიანმარიშ თარ კომერციული, ოგანათუე დო ოსაქვარე ცენტრო. ==გალერეა== <gallery class="center"> File:Mandalay Hill, Myanmar.JPG|[[მანდალაიშ დიხაზურგა]] File:Mandalay, Wall, Myanmar.jpg|თხორილი File:Maha aung mye bon zhan monastry in inwa.jpg|[[მაჰა აუნგმიე ბონზანიშ მონასტერი]] ინვას File:Mandalay-Palace-Watch-Tower.JPG|მანდალაიშ დოხორეშ ოჯინუ ყორში File:The Glass Palace of Mandalay.jpg|სარკეეფიშ დოხორე (''ჰმანანი'') მანდალაიშ დოხორეს File:Mandalay, Mandalay Palace, Myanmar.jpg|კაბეტ აუდიენციაშ მაქდორი [[მანდალაიშ დოხორე]]ს File:Mandalay-Shwe-Kyaung.JPG|შვე-კიაუნგი, ჩინებულ მონასტერი File:Old Myoma Thingyan.JPG|მანდალაიშ ორდოიან თინგიანიშ ფესტივალი File:Mandalay Thingyan Rehearsal 2012.JPG|მიანმარიშ [[თინგიანი]]შ ფესტივალიშ გონწყუმაშ ცერემონია მერიშ წიმი File:Ku Tho Taw Pagoda & Sandar Muni Pagoda, Mandalay.jpg|კუთოდავაშ პაგოდა დო სანდამუნიშ პაგოდა File:Birmanie 0005a.jpg|მანდალაარ ცირასქუა File:MANDALAY PUENTE COLONIAL SOBRE EL RIO AYEYARWADY.jpg|ასეშო უგმურინაფუ ჯვეშ საგაინგიშ ხინჯი </gallery> ==რესურსეფ ინტერნეტის== {{Commons category|Mandalay}} {{Wikiquote}} * {{Wikivoyage}} *[http://www.pyinoolwin.info/index.htm See also nearby Pyin Oo Lwin, the historic hill station above Mandalay] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090804055257/http://www.pyinoolwin.info/index.htm |date=4 August 2009 }} * {{cite web |url=http://web.soas.ac.uk/burma/2.1%20pdf%20files/2.1%2011%20colbeck2.pdf |title=Mandalay in 1885–1888 – the letters of James Alfred Colbeck |url-status= dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20070103043301/http://web.soas.ac.uk/burma/2.1%20pdf%20files/2.1%2011%20colbeck2.pdf |archive-date= 3 January 2007 |df=dmy-all}}&nbsp;{{small|(107&nbsp;[[Kibibyte|KiB]])}} SOAS * [http://www.mandalayemporium.com Mandalay Gallery with antique, colonial views of Mandalay] *[http://www.seasite.niu.edu/Burmese/Culture/WilsonPages/MandalayRegion/MandalayRegion.htm Mandalay, the Burmese Heartland by Dr. Constance Wilson, Northern Illinois University] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090415133906/http://www.seasite.niu.edu/Burmese/Culture/WilsonPages/MandalayRegion/MandalayRegion.htm |date=15 April 2009 }} *[http://www.orientalarchitecture.com/mandalay/MANDALAYMAP.htm Asian Historical Architecture – Mandalay by Prof. Robert D. Fiala, Concordia University, Nebraska] *[https://web.archive.org/web/20120218121659/http://www.mrtv3.net.mm/pages/song4.html Mandalay Centenary Song by Than Myat Soe] [[MRTV]]3 [[კატეგორია:მანდალაი| ]] [[კატეგორია:მანდალაიშ რეგიონიშ ნორეფი]] [[კატეგორია:ირავადი]] [[კატეგორია:მიანმარიშ რეგიონეფიშ ნანანოღეფი]] [[კატეგორია:მიანამრიშ ნოღეფი]] 443xl3ejiqn0h97d7c80v4otg03i5gm თარგი:Lang-shn 10 44562 252250 2026-08-16T11:19:59Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: [[შანური ნინა|შან.]] {{lang-old|shn|{{{1}}}}}<noinclude>{{doc|Lang/doc}} </noinclude> 252250 wikitext text/x-wiki [[შანური ნინა|შან.]] {{lang-old|shn|{{{1}}}}}<noinclude>{{doc|Lang/doc}} </noinclude> hsoskdpashnach89iavlcr2rrcdgnhx მიიჩინა 0 44563 252251 2026-08-16T11:34:48Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: {{ინფოდაფა დოხორინი |სტატუსი = [[ნოღა]] |მარგალური ჯოხო = მიიჩინა |ოდაბადური ჯოხო = {{lang-my|မြစ်ကြီးနားမြို့}} |ქიანა = მიანმარი |დუდალაშ თუდო = ადმინისტრაციულ ცენტრი |პა... 252251 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა დოხორინი |სტატუსი = [[ნოღა]] |მარგალური ჯოხო = მიიჩინა |ოდაბადური ჯოხო = {{lang-my|မြစ်ကြီးနားမြို့}} |ქიანა = მიანმარი |დუდალაშ თუდო = ადმინისტრაციულ ცენტრი |პანორამა=Myitkyina, Myanmar (Burma) - panoramio (1).jpg |პანორამაშ სიგანა= |მუკნაჭარა= |lat_dir = N |lat_deg = 25 |lat_min = 23 |lat_sec = 12 |lon_dir = E |lon_deg = 97 |lon_min = 23 |lon_sec = 38 |CoordAddon = type:city(210949)_region:MM |ქიანაშ რუკა= Myanmar#Asia |რეგიონიშ რუკა= Kachin State in Myanmar.svg |რეგიონიშ ტიპი = შტატი |რეგიონი = კაჩინიშ შტატი{{!}}კაჩინი |მადუდეშ ტიპი = მერი |მადუდე = დრ. თან ჰტაი აუნგი |დოხორინიშ ცენტრიშ სიმაღალა= 144 |მახორობა = 210 949 |ეჭარუაშ წანა = 2014 |ერუანული აკოდგინალუა = [[კაჩინეფი]], [[გურქეფი]], [[შანეფი]], [[ბირმალეფი]], [[ბირმალ ჩინარეფი]], [[არაკანეფი|რახინეფი]] |ორწუმობური აკოდგინალუა = [[ბუდიზმი]], [[ქირსიანობა]] |ბორჯიშ ორტყაფუ = +06:30 |UTC = +06:30 |ოტელეფონე კოდი = 74 |საიტი = |კატეგორია ვიკიოწკარუეს = Myitkyina }} {{სპეცსიმბოლოეფი|ბირმული}} '''მიიჩინა''' ({{lang-my|မြစ်ကြီးနားမြို့}}; [[კაჩინურ ნინა|კაჩნ.]]: „Myitkyina“; {{lang-shn|ၸႄႈၼႃး}}) — [[ნოღა]] [[მიანმარი|მიანმარს]], [[კაჩინიშ შტატი|კაჩინიშ შტატიშ]] [[ნანანოღა]], ნამუთ იდვალუაფჷ [[იანგონი|იანგონიშ]] ოორუეშე 1480 კილომეტრიშ დო [[მანდალაიშე]] 785 კილომეტრიშ მეძენას.<ref>{{Cite web |title=Myitkyinā {{!}} Burma, Kachin State, Irrawaddy River {{!}} Britannica |url=https://www.britannica.com/place/Myitkyina |access-date=2025-05-17 |website=www.britannica.com |language=en}}</ref> ბირმულ ნინაშა ნოღაშ ჯოხოდვალა შანენს „კაბეტ წყარპიჯიშ გოხოლუას“ დო იდვალუაფჷ წყარმალუ [[ირავადი|ირავადიშ]] ბჟადალ წყარპიჯის, თიშ ჟირ ოდუდეშ (წყარმალუეფ [[მალი (წყარმალუ)|მალიშ]] დო [[ნმაი]]შ) აკაკათაფუშე (მიიტ-სონშე) 40 კმ-შ გიმე.<ref>{{cite encyclopedia |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/400392/Myitkyina |title=Myitkyina, Myanmar|encyclopedia=[[Encyclopædia Britannica]] Online|access-date=2009-03-29}} </ref>თინა რე მიანმარიშ არძაშე ოორუეშე მადვალუ ოწყარმალონე [[ონიშოლი|ონიშოლ]] დო [[რკინაშარა]]შ ეკონია დგჷმილი.<ref>{{Cite web|url=http://www.seat61.com/Burma.htm#Mandalay%20-%20Myityina|title=Train travel in Myanmar (Burma)|website=seat61.com|access-date=2009-03-29}}</ref> ნოღას იდვალუაფუ [[მიიჩინაშ აეროპორტი]]. ==რესურსეფ ინტერნეტის== {{Commons category|Myitkyina}} *[https://maps.google.com/maps?f=q&hl=en&q=Myitkyina,+Myanmar&ie=UTF8&z=14&ll=25.377454,97.378521&spn=0.037301,0.086517&t=k&om=1&iwloc=addr მიიჩინაშ სატელიტურ სურათ Google Map-შე] *[http://www.asterism.info/states/14/map.html კაჩინიშ შტატიშ რუკა] „Asterism“ *http://www.kachinstate.com *http://www.infoplease.com/ce6/world/A0834638.html ==სქოლიო== {{სქოლიო}} [[კატეგორია:მიიჩინა| ]] [[კატეგორია:მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ ობიექტეფ ბირმას]] [[კატეგორია:მიანმარიშ ნოღეფი]] [[კატეგორია:კაჩინიშ შტატიშ ნოღეფი]] [[კატეგორია:ირავადი]] bwwk1inbz5dovzbhkch4n2da51pu7jb