Cymdeithas Dafydd ap Gwilym - Wicipedia

# Cymdeithas Dafydd ap Gwilym

### Oddi ar Wicipedia

Cymdeithas Dafydd ap Gwilym yw cymdeithas Gymraeg Prifysgol Rhydychen.

Cymdeithas Gymraeg yw hi, yn hytrach na Chymreig fel ei chwaer-gymdeithas, Cymdeithas y Mabinogi yng Nghaergrawnt.

## [golygu] Hanes

Sefydlwyd y Gymdeithas yn 1886, sy’n ei gwneud y gymdeithas hynaf ym Mhrifysgol Rhydychen, ar wahân i gymdeithas yr Undeb. Adwaenir ar lafer i’w haelodau fel “Y Dafydd”.

Ym mysg yr aelodau sylfaenol oedd O. M. Edwards a John Morris-Jones.

## [golygu] Traddodiadau

Enwyd y Gymdeithas ar ôl y bardd Dafydd ap Gwilym, a bu’n draddodiad i bob cyfarfod gychwyn gyda darlleniad o’i waith gan y Caplan, a thrafodaeth arno.

‘Roedd gan y Gymdeithas rhai defodau ffurfiol a swyddi gyda theitlau mawreddog, er mae y bwriadwyd y rhain i fod yn eironig. Erbyn heddiw cadwyd y teitl Caplan ar gyfer y cadeirydd, a chadwyd swydd mawreddog yr Archarogldarthydd.

Bu’n draddodiad ar un adeg i aelodau a chyn-aelodau’r gymdeithas gyfarfod yn flynyddol ar faes yr Eisteddfod Genedlaethol.

CYMDEITHAS DAFYDD AP GWILYM, EISTEDDFOD GENEDLAETHOL DINBYCH, 1939
Rhes Flaen (chwith i'r dde) G.O. Williams, T.I. Ellis, P. Macaulay Owen, Evan J. Jones, Hywel Davies, Jeremiah Williams, B.B. Thomas,J. Lloyd-Jones, T.J. Rowlands, G.A. Edwards, D. J. Lewis, C. Wynne Griffith, J. Williams-Hughes, Griffith Rees, T.J. Jones
Ail Res (de i'r chwith): J. Edwards, R.H. Evans, D.J. Davies, J.H. Williams, R.I. Aaron, D. M. Jones, E. Pryce Jones, Dewi W. Powell, H.V. Morris-Jones, H. Williams, M. Elis-Williams, A. Tudno Williams, J.H. Griffith
Cefn (chwith i'r dde): Llewelyn Jones, D. J. Williams, T. Meurig Wynne, H. Winter Jones, D.J. Samuel, E. Goronwy Owen, M. Hughes-Thomas, J.E. Davies, H.D. Lewis, G.R. Evans, I. Oswy Davies. Dim llawer o fenywod.

## [golygu] Llywyddion

Un o gymrodyr y Brifysgol sydd yn gwasanaethau fel Llywydd anrhydeddus ar y Gymdeithas:

- Syr John Rhys (1886-1919)
- Goronwy Edwards, (1919-1948)
- Syr Idris Foster, (1948-1978)
- D. Ellis Evans
- Syr Rees Davies
- Robert Evans

## [golygu] Rhai Cyn-Aelodau

- O. M. Edwards - llenor ac addysgwr
- Ifan ab Owen Edwards - sylfaenydd yr Urdd
- Gwynfor Evans - gwleidydd
- Bruce Griffiths - geiriadurwr
- W. J. Gruffydd - ysgolhaig a gwleidydd
- Guto Harri - darlledwr
- R. Tudur Jones - ysgolhaig
- Rhodri Morgan - gwleidydd
- John Morris-Jones - ysgolhaig
- Elan Clos Stephens y ferch gyntaf i fod yn aelod ac i fod yn Gaplan
- D. J. Williams - llenor a chenedlaetholwr
- Gwilym Owen Williams - archesgob

## [golygu] Cysylltiadau Allanol

Safle We’r Gymdeithas

## [golygu] Cyfeirnodau

- Cofio’r Dafydd - Cymdeithas Dafydd ap Gwilym 1886 - 1986, gol. D. Ellis Evans ac R. Brinley Jones (1987).

Categorïau: Llên Cymru | Diwylliant Cymru | Prifysgol Rhydychen

##### Views

- Erthygl
- Sgwrs
- Diwygiad cyfoes

##### Chwilio