Kraton - Wikipedia, slobodna enciklopedija

# Kraton

### Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije

Svjetske geološke provincije. (USGS)

Kraton je stari i stabilni dio kontinentalne kore koje je preživio stvaranje i razbijanje kontinenata i superkontinenata barem 500 miliona godina. Kratoni su uglavnom pronađeni u unutrašnjosti kontinenta i sastoje se od kore sačinjene od lagane felzične magmatske stijene kao što je granit pričvršćene uz dio gornjeg plašta. Kraton se može prostirati u dubinu od 200 km.

Kratoni su po geografskim kriterijima podijeljeni u geološke provincije, od kojih je svaka prema godištu klasificirana kao Arhon, Proton i Tekton:

- Arhoni: sastoje se od stijena iz Arhejske ere, starijih od 2,5 milijarde godina (2.5 Ga).
- Protoni: sastoje se od stijena od rane do srednje proterozojske ere, starijih od 1.6 Ga.
- Tektoni: sastoje se od stijena iz kasnog Proterozoika, starih između 1.6 Ga i 800 miliona godina (800 Ma).

S obzirom da minerali (uključujući plemenite metale i dijamante) u Zemljinoj kori imaju običaj da se razdvoje s vremenom, najstariji kratoni su predmet najvećeg zanimanja rudarskih tvrtki. Kratone dan-danas otkrivaju prospektori širom globusa.

Sjevernoamerički kraton i podrumske stijene.

Imenovani kratoni, navedeni po kontinetima, uključuju:

- Australija
  - Altjawarra kraton
  - Central kraton
  - Curnamona kraton, Južna Australija
  - Gawler kraton, centralna Južna Australija
  - Pilbara kraton, Zapadna Australija
  - Yilgarn craton, Zapadna Australija

- Amerike
  - Amazonski kraton
  - Kanadski štit (ili Laurentijski ili Prakambrijski štit)
  - Guiana Štit
  - Sjevernoamerički kraton
  - Slave kraton, sjeverozapadna Kanada
  - Superior kraton, Kanada
  - Wyoming kraton

Sjevernoamerički kraton.

- Afrika
  - Arabijski kraton
  - Congo kraton, centralna južna Afrika
    - Bangweulu Blok, Zambija
  - Kaapvaal craton, Južna Afrika (3.6 - 2.5 Ga)
  - Kalahari kraton
  - Saharan kraton, Alžir
  - Tanzanijski kraton
  - Zapadnoafrički kraton
  - Zairski kraton
  - Zimbabveanski kraton (3.5 Ga)

- Eurazija
  - Istočnoevropski kraton
    - Baltički štit (ili Fenoskandijski štit), dio Istočnoevropskog kratona
  - Dharwar kraton, Indija (3.4 - 2.6 Ga)
  - Istočnoindijski kraton
  - Indijski kraton
  - Karelijski kraton, Finska (3.1 - 2.7 Ga)
  - Midland kraton u Engleskoj i Walesu
  - Sjevernokineski kraton (2.5 Ga)
  - Sarmatski kraton (3.7 - 2.8 Ga)
  - Sibirski kraton
  - Sino-korejski kraton, Sjeverna Kina
  - Tarim kraton, Kina
  - Volgo-uralski kraton, Rusija (3.0 - 2.7 Ga)
  - Yangtze kraton
  - Sjevernoatlantski Craton

Preuzeto sa: "http://bs.wikipedia.org../../../k/r/a/Kraton.html"

Kategorije: Geologija

##### Views

- Članak
- Razgovor
- Trenutna verzija

##### interakcija

- Pomoć
- Vrata zajednice
- Čaršija
- Novosti
- Dobrovoljni prilozi

##### Pretraga

##### Drugi jezici

- Deutsch
- English
- Español
- Eesti
- Suomi
- Français
- Italiano
- 日本語
- Nederlands
- Polski
- Português
- Romani
- Русский
- Srpskohrvatski / Српскохрватски
- Svenska