Penrhyn Gŵyr - Wicipedia

# Penrhyn Gŵyr

### Oddi wrth Wicipedia, y gwyddoniadur rhydd.

Traeth Rhosili
Bae'r Tri Chlogwyn

  Gweler hefyd Penrhyn (gwahaniaethu).

Mae Penrhyn Gŵyr yn Ardal o Harddwch Naturiol Eithriadol rhwng Bae Abertawe a Bae Caerfyrddin, ym Morgannwg, Cymru. Gan fod y creigiau o gerrig calch mae nifer o gilfachau ac ogofeydd yno. Yma mae Ogof Paviland, lle darganfuwyd sgerbwd dyn o ryw 25,000 o flynyddoedd yn ôl.

Bu i Ffleminiaid a Saeson ymsefydlu ar rhannau deheuol y penrhyn yn y ddeuddegfed ganrif yn sgîl goresgyn iseldiroedd arfordir de Cymru gan y Normaniaid, ac, fel canlyniad, Saesneg ydyw prif iaith yr ardal hon ers canrifoedd. Arhosodd pentrefi gogledd-ddwyrain y penrhyn yn llefydd Cymraeg eu hiaith hyd ail hanner yr ugeinfed ganrif a chlywir gwahaniaeth amlwg yn acenion a ffordd o siarad y ddwy ardal hyd heddiw.

Ymwelodd Gerallt Gymro â Gŵyr yn ystod ei daith trwy Gymru yn 1188.

Mae Penclawdd sydd ar yr arfordir gogleddol yn enwog am y cocos a gesglir oddi ar y traeth yno.

Heddiw mae Gŵyr yn boblogaidd iawn gyda thwristiaid dros fisoedd yr haf. Erys amaethyddiaeth yn bwysig iawn yn yr economi lleol ond gwelir llawer o bobl yn ymddeol o ardaloedd eraill Cymru a Lloegr i fyw ym mhentrefi Gŵyr, ac felly yn codi pris tai allan o afael y brodorion.

Wedi dod o "http://cy.wikipedia.org../../../p/e/n/Penrhyn_G%C5%B5yr_8343.html"

Categorïau tudalen: Daearyddiaeth Cymru | Abertawe | Morgannwg

##### Views

- Erthygl
- Sgwrs
- Diwygiad cyfoes

##### Chwilio

##### Ieithoedd eraill

- Deutsch
- English
- Español
- Italiano