An Ceinteár - Vicipéid

# An Ceinteár

### Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.

an Ceinteár
gliogáil le híomhá níos mó a fheiceáil
Ainm Laidine | Centaurus
Ginideach Laidine | Centauri
Nod | Cen
Siombalaíocht | an Ceinteár
Dronairde | 13 h
Diallas | −50°
Achar | 1060 céim cearnach Rangú: 9ú
Líon na réaltaí (amharcmhéid < 3) | 10
Réalta is gile | α Cen (méid −0.01)

Dreigecheathanna

- Alfa Ceinteáiridí
- Omicron Ceinteáiridí
- Theta Ceinteáiridí

Réaltbhuíonta
ar theorainn leis

- an tAerchaidéal
- an Chíle
- an Compás
- an Chros
- an Phéist Uisce
- an Mheá (cearnóg)
- an Faolchú
- an Chuileog
- na Seolta

Infheicthe sna leithid idir +30° agus −90° Sárfheicthe i rith na míosa seo: Bealtaine

Is réaltbhuíon gheal é an Ceintéar atá le feiceáil ar an leathsféar neamhaí theas. Tá an réaltbhuíon seo ar cheann de na réaltbhuíonta is mó ar spéir na hoíche. Is ceann de na 88 réaltbhuíon nua-aimseartha é, agus tá sé ar cheann chomh maith de na 48 réaltbhuíon ar chatalóg Tholamaes. Tugtar Centaurus mar ainm Laidine ar an gCeinteár.

## [athraigh] Príomhghnéithe

- α Cen: tríréalta cháiliúil, agus an córas réaltach is gaire don Ghrianchóras. Tá an AB péire ar aicme speictreach G2V agus K1V – cosúil leis an nGrian ó thaobh maise de – agus ar méid 0.14 agus 1.24 faoi seach. Tá α Cen A ar an ceathrú réalta is gile ar spéir na hoíche, agus tá α Cen B ar an aonú ceann is fiche. Proxima Centauri a thugtar ar an tríú comhbhall; is abhac dearg í seo, ar aicme speictreach M5V, agus ar méid 11.10. Tá Proxima ar an réalta is gaire don Ghrian, agus is é sin is cúis leis a hainm, rud a chiallaíonn "is gaire" as Laidin.

- β Cen: réalta eile den chéad mhéid de chuid an Cheinteáir, dá ngairtear freisin Hadar nó Agena. Tá an réalta seo ar an deichiú réalt is gile ar spéir na hoíche: ar méid 0.60 agus ar aicme speictreach B1III. Is tríréalta í fosta. Comdhéanann an Aa péire déréalta speictreascópach (RBT 1), ar méid 1.29 is 1.44, agus ar uillinn suímh 125° (sa bhliain 2002). Is réalta dhúbailte é an Aa-B péire (VOU 31), ar méid 0.58 is 3.95, ar deighilt 0.9" agus ar uillinn suímh 234° (1991).

- BPM 37093: meastar gur réalta dhíchineálach í seo (.i. abhac bán), atá cuimsithe de charbón criostaltha.

## [athraigh] Réada suntasacha domhainspéire

- ω Cen: réaltbhraisle chruinneogach

- NGC 3918: réaltnéal pláinéadach dá ngairtear An Réaltnéal Pláinéadach Gorm

- NGC 5128: réaltra dá ngairtear freisin Centaurus A

## [athraigh] Stair

## [athraigh] Miotaseolaíocht

## [athraigh] Réaltaí

## [athraigh] Féach fosta

## [athraigh] Naisc sheachtracha

- Yale Bright Star Catalog
- an Ceinteár ar shuíomh Robin Gatter
- Star Tales de chuid Ian Ridpath
- an Ceinteár agus miotaseolaíocht an Domhain
- an Ceinteár ar shuíomh Richard Dibon-Smith
- Peoria Astronomical Society: an Ceinteár
- The Deep Photographic Guide to the Constellations: an Ceinteár

## [athraigh] Tagairtí

- Burnham, Robert Jr. (1966, 1978). Burnham's Celestial Handbook: An Observer's Guide to the Universe Beyond the Solar System, v.1. General Publishing Company, Ltd., Toronto. ISBN 0486236730.

Na 48 réaltbhuíon ar chatalóg Tholamaes
an Abhainn | an Altóir | Andraiméide | an tAoire | an tAra | an Béar Beag | an Béar Mór | an Bodach | Caiseoipé | an Capall Beag | Ceiféas | an Ceinteár | Coróin an Deiscirt | Coróin an Tuaiscirt | an Cupán | an Cúpla | an Deilf | an Dragan | an Eala | Earcail | na hÉisc | an Faolchú | Fear na bPéisteanna | an Gabhar | an Giorria | Iasc an Deiscirt | an tIolar | an Leon | an Lir | an Long | an Madra Beag | an Madra Mór | an Mhaighdean | an Mheá | an Míol Mór | Peigeasas | Peirséas | an Phéist | an Phéist Uisce | an Portán | an Préachán | an Reithe | an Saighdeoir | an tSaighead | an Scairp | an Tarbh | an Triantán | an tUisceadóir

Na 88 réaltbhuíon nua-aimseartha
an Abhainn | an tAerchaidéal | an Altóir | Andraiméide | an tAoire | an tAonbheannach | an tAra | an Béar Beag | an Béar Mór | an Bodach | an Caimileon | Caiseoipé | an Capall Beag | Ceiféas | an Ceinteár | an Chíle | an Clog | an Colgán | an Colm | an Compás | Compás an Mhairnéalaigh | Coróin an Deiscirt | Coróin an Tuaiscirt | an Chorr | an Chros | an Chuileog | an Cupán | an Cúpla | an Dealbhóir | an Deilf | Deireadh na Loinge | an Dragan | an Eala | Éan Parthais | Earcail | na hÉisc | an Faolchú | Fear na bPéisteanna | an Féinics | an Fhoirnéis | Folt Bheirnicé | an Gabhar | an Giorria | Iasc an Deiscirt | an tIasc Eitilte | an tIndiach | an tIolar | an Laghairt | an Leon | an Leon Beag | an Lir | an Lincse | an Líontán | an Madra Beag | na Madraí Fiaigh | an Madra Mór | an Mhaighdean | an Mheá | an Micreascóp | an Míol Mór | an tOchtamhán | an Phéacóg | Peigeasas | an Péintéir | Peirséas | an Phéist | an Phéist Bheag | an Phéist Uisce | an Portán | an Préachán | an Reithe | an Riail | an Saighdeoir | an tSaighead | an Scairp | an Sciath | an Seiseamhán | na Seolta | an Sionnach | an Sioráf | an Siséal | an Tábla | an Tarbh | an Teileascóp | an Triantán | Triantán an Deiscirt | an Túcán | an tUisceadóir

Retrieved from "http://ga.wikipedia.org../../../a/n/_/An_Ceinte%C3%A1r_4cfd.html"

Catagóirí: Réaltbhuíonta

##### Views

- Alt
- Plé
- Leagan reatha

##### Cuardaigh

##### I dteangacha eile

- Български
- Català
- Corsu
- Česky
- Dansk
- Deutsch
- Ελληνικά
- English
- Esperanto
- Español
- فارسی
- Suomi
- Français
- Galego
- עברית
- Hrvatski
- Magyar
- Bahasa Indonesia
- Italiano
- 日本語
- 한국어
- Latina
- Lietuvių
- Nederlands
- ‪Norsk (nynorsk)‬
- Polski
- Português
- Română
- Русский
- Slovenčina
- Slovenščina
- Svenska
- ไทย
- Türkçe
- Українська
- 中文