Bolivia - Wikipedia

# Bolivia

### Na Galipedia, a wikipedia en galego.

República de Bolivia

Lema nacional: Non tén
Idiomas principais: Outros: | Castelán, Quechua, Aymará Guaraní, linguas indíxenas
Capital | Sucre¹
Cidade principal | Santa Cruz
Presidente | Evo Morales
Área | 1,098,580 km²
Poboación - Total (Xullo 2000) | 8.586.443
Independencia - Data | de España 6 de agosto de 1825
Moeda | Boliviano
Hora | UTC -4
Himno nacional | Bolivianos, el hado propicio
TLD (Internet) | .BO
Código telefónico | 591
(1) La Paz é a sé do goberno, Sucre é a capital oficial.

Bolivia é un país da América do Sur, limitado a norte e leste polo Brasil, ao sur polo Paraguai e Arxentina, e a oeste polo Chile e Perú. Capital: Sucre.

## [editar] Xeografía

  Ver artigo principal: [[Xeografía de Bolivia]].

Na parte occidental do país está a Cordilleira dos Andes, na cal fican a montaña máis alta do país, o pico Nevado Sajama co seus 6.542 m, o lago Titicaca - o máis alto lago do mundo, e o Salar de Uyuni, no departamento de Potosi, unha grande extensión coberta por sal que foi no pasado o fundo dun grande lago que se secou por evaporación. O centro do país é un planalto, o "Altiplano", onde vive a maioría dos bolivianos. O leste do país é constituído por terras baixas, e coberto pola floresta úmida da Amazonia. O lago Titicaca situase na fronteira entre a Bolivia e o Peru. No occidente atópase o Salar de Uyuni, a maior planicie de sal do mundo.

O país actualmente non ten litoral, despois de o perder nunha guerra co Chile, a Guerra do Pacífico, que ocorreu do ano 1879 ao ano 1884.

As cidades principais son La Paz, Sucre, Santa Cruz de la Sierra e Cochabamba.

### [editar] Subdivisións

  Ver artigo principal: [[Subdivisións da Bolivia]].

Bolivia está dividida en 9 departamentos:

- Beni
- Chuquisaca
- Cochabamba
- La Paz
- Oruro
- Pando
- Potosí
- Santa Cruz
- Tarija

Cada departamento está subdividido en provincias, que son responsábeis dalgúns asuntos locais.

## [editar] Historia

  Ver artigo principal: [[Historia de Bolivia]].

En Bolivia desenvolveronse grandes civilizacións, a máis importante das cais foi a civilización de Tiahuanaco. Tornouse parte do imperio Inca no século XV.

Cando os españois chegaron no século XVI, a Bolivia, rica en depósitos de prata, foi incorporada no virreino do Pelo, e máis tarde no de La Plata.

A loita pola independencia comezou en 1809, mais permaneceu como parte da España ata 1825, cando foi libertada por Simón Bolívar, a quen o país debe o seu nome. Despois dunha breve unión co Perú, a Bolivia tornouse totalmente independente. Nos anos seguintes, a Bolivia perdeu parte do seu territorio debido a vendas e á guerra.

A Bolivia enfrenta problemas culturais e raciais, e sofreu ao longo dos anos múltiples revolucións e golpes militares. En 1980, a democracia foi restaurada despois da destitución dunha xunta militar.

## [editar] Política

  Ver artigo principal: [[Política de Bolivia]].

A constitución da Bolivia de 1967, revisada en 1994, prevé un sistema equilibrado entre os poderes executivo, lexislativo e xudicial. O tradicionalmente forte executivo, non obstante, tende a deixar na sombra o Congreso, cuxo papel está en xeral limitado a debater e aprobar lexislación orixinaria do executivo. O ramo xudicial, composto polo Supremo Tribunal e por tribunais departamentais e inferiores, está desde hai moito corroído por corrupción e ineficiencia. A través de revisións na constitución feitas en 1994, e de leis subsequentes, o goberno iniciou reformas que teñen potencial para ser profundas nos sistema e procesos xudiciais.

Os nove departamentos da Bolivia receberon maior autonomía pola lei de Decentralización Administrativa de 1995, aínda que os principais dirixentes departamentais continuen a ser nomeados polo goberno central. As cidades e vilas bolivianas son gobernadas polo presidentes de cámara e consellos directamente eleitos.

Foron realizadas eleccións municipais o 5 de decembro de 2004, que elexeron os consellos para mandatos de 5 anos. A Lei de Participación Popular de abril de 1994, que distribúe unha porción significativa das finanzas nacionais polas autarquías, para o seu uso discreccionario, permitiu que comunidades anteriormente neglixenciadas obtivesen grandes melloras nas as súas infraestruturas e servizos.

## [editar] Economía

  Ver artigo principal: [[Economía de Bolivia]].

Bolivia, hai moito un dos máis pobres e menos desenvolvidos países da América Latina, fixo progresos considerábeis no sentido do desenvolvemento dunha economía de mercado. Durante a presidencia do presidente Gonzalo Sánchez de Lozada (1993-97) Bolivia asinou un tratado de comercio libre co México, tornouse membro asociado do Mercado Común do Cono Sur (Mercosul) e procedeu á privatización da liña aérea estatal, da compañía de teléfonos, dos camiños de ferro, da compañía eléctrica e da compañía petrolífera.

O crecemento económico aminorou en 1999, en parte debido a políticas orzamentais restrictivas que limitaron os fondos necesarios para programas de loita contra a pobreza, e ás consequencias da crise financeira asiática. No ano 2000, serios disturbios públicos en Abril e en Setembro/Outubro baixaron o crecimento para 2,5%. O PIB boliviano non creceu en 2001 debido ao abrandamento global e á vagarosa actividade doméstica. Espérase que o crecemento recupere en 2002, mais o défice fiscal e o peso da débeda externa irán permanecer elevados.

## [editar] Demografía

  Ver artigo principal: [[Demografía de Bolivia]].

## [editar] Cultura

  Ver artigo principal: [[Cultura de Bolivia]].

Feriados
Data | Nome en galego | Nome local | Observacións
--- | --- | --- | ---

## [editar] Vexa tamén

- Lista de países

## [editar] Referencias Externas

- Portal do Goberno boliviano

Traído desde "http://gl.wikipedia.org../../../b/o/l/Bolivia.html"

Categorías: Países | América do Sur | Bolivia

##### Views

- Artigo
- Discusión
- Revisión actual

##### Procura

##### Outras linguas

- Afrikaans
- Aragonés
- العربية
- Asturianu
- Aymar
- Azərbaycan
- Беларуская
- Български
- বাংলা
- Brezhoneg
- Bosanski
- Català
- Česky
- Cymraeg
- Dansk
- Deutsch
- Zazaki
- Ελληνικά
- English
- Esperanto
- Español
- Eesti
- Euskara
- فارسی
- Suomi
- Français
- Arpitan
- Frysk
- Gaeilge
- Gàidhlig
- Gaelg
- עברית
- हिन्दी
- Hrvatski
- Krèyol ayisyen
- Magyar
- Interlingua
- Bahasa Indonesia
- Ilokano
- Ido
- Íslenska
- Italiano
- 日本語
- Қазақша
- 한국어
- कश्मीरी - (كشميري)
- Kurdî / كوردي
- Kernewek
- Latina
- Limburgs
- Líguru
- Lietuvių
- Latviešu
- Македонски
- Bahasa Melayu
- Ekakairũ Naoero
- Nahuatl
- Plattdüütsch
- Nederlands
- ‪Norsk (nynorsk)‬
- ‪Norsk (bokmål)‬
- Novial
- Occitan
- Kapampangan
- Polski
- Piemontèis
- پښتو
- Português
- Runa Simi
- Rumantsch
- Română
- Русский
- संस्कृत
- Sicilianu
- Sámegiella
- Srpskohrvatski / Српскохрватски
- Simple English
- Slovenčina
- Slovenščina
- Shqip
- Српски / Srpski
- Svenska
- Kiswahili
- தமிழ்
- Tetun
- Тоҷикӣ
- ไทย
- Tagalog
- Türkçe
- Oyghurque
- Українська
- O'zbek
- Tiếng Việt
- Volapük
- 中文
- Bân-lâm-gú