Buplikt - Wikipedia

# Buplikt

### Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket

Buplikt er ei plikt knytt til visse yrke eller kjøp av visse eigedommar.

Mange land har reglar om buplikt ved erverv av landbrukseigedommar. Ordninga er omstridd. Seinast den 25. januar 2007 avsa EU-domstolen dom om at dei danske reglane om personleg buplikt på landbrukseigendommar er i strid med prinsippet om fri flyt av kapital og med dei europeiske menneskerettane [1].

Noreg har andre reglar enn Danmark og det er enno uvisst om den nemde EU-dommen råkar den norske buplikta. Dei norske reglane gir meir rom for unntak/dispensasjon enn dei danske.

I Noreg er buplikt bruka både for å knyta arbeidstakarar nærare ein arbeidsstad og som eit distriktspolitisk verkemiddel:

## [endre] Buplikt i tenestebustad

Fleire yrkesgrupper har buplikt i tenestebustad. Døme på slike er prestar og lærarar på folkehøgskolar.

## [endre] Buplikt for landbrukseigedommar

Den som tek over eigedom som han har odelsrett til, har plikt til å busetje seg på eigedomen innan eitt år og bu på den i fem år. Skjer overtakinga ved odelsløysing, varer buplikta i ti år. Nær slekt som ikkje har odelsrett, slepp søkje konsesjon om dei forpliktar seg til å busetje seg på eigedommen og å drive han i minst fem år. Andre kjøparar må søkje konsesjon. Kommunen kan då gje buplikt som eit konsesjonsvilkår.

Kommunen kan gje fritak frå buplikta. Dei vil då leggje særleg vekt på

- ønsket om å styrkje eller oppretthalde busetjinga i området der eigedomen ligg
- kor nær tilknyting søkjaren har til eigedomen
- søkjaren sin livssituasjon

Vidare skal det mellom anna takast omsyn til bruksstorleiken, avkastningsevna og hustilhøva på eigedomen. Kommunen vil ved vurderinga sjå spørsmålet i samanheng med driveplikta.

- Om buplikt i Odelslova

Dersom kjøparen ikkje rettar seg etter eit pålegg om buplikt, kan eigedommen i ytste konsekvens verte seld på tvangsauksjon.

- Om kontroll med buplikt etter konsesjonslova

### [endre] Ei omstridd ordning

Eit hovudargument for buplikta er å sikre lokal kontroll over lokale ressursar. Argumenta mot tek ofte utgangspunkt i at ordninga strir med prinsippet om fri eigedomsrett.

Ein grunntanke i odelsretten er å verne om den eigedomsretten gardbrukaren har til jorda han dyrkar, og som både heim og yrke er knytt til. Dette omsynet til ein sjølvstendig landbruksnæring kan stå i motsetnad til ønske eigaren kan ha om fritt å disponere eigedommen. Buplikt vil, saman med alminneleg odels- og åsetesrett, vere med å halde prisen på landbrukseigedommar nede. Slik vernar buplikta strukturen i den norske landbruksnæringa, men buplikta strir mot prinsipp om fri flyt av kapital. Ordninga er difor omstridd.

## [endre] Buplikt på bustadeigedommar

Buplikt kan òg gjelde ved erverv av bustadeigedommar. Dersom der er nødvendig for å hindre at eigedommar som bør brukast til heilårsbusatad i staden berre blir brukte til fritidsbustad, kan Kongen på oppmoding frå ein kommune gje forskrift om konsesjon ved kjøp av eigedom med heilårsbustader eller eigedom som i reguleringsplan er lagt ut til bustadområde.

Kommunen kan då gje buplikt som eit konsesjonsvilkår. Ein kjøpar som forpliktar seg til å syte for at eigedomen skal nyttast til heilårs bustad for han sjølv eller for andre, er friteken for konsesjonsplikt. Buplikta på bustadeigedomar er m.a.o. ei upersonleg buplikt.

- Om buplikt i konsesjonslova

### [endre] Kommunar med buplikt på bustadeigedom

Desse kommunane har forskrifter om redusert konsesjonsgrense slik at det i heile eller delar av kommunen kan oppstå buplikt ved kjøp av bustadeigedom (lista treng ikkje vere fullstendig):

### [endre] Østfold

  Skjeberg kommune, Sjå]

### [endre] Akershus

  Frogn kommune, sjå
  Vestby kommune, sjå

### [endre] Hedmark

  Folldal kommune, sjå

### [endre] Oppland

  Vågå kommune, sjå
  Vestre Slidre kommune, sjå

  Øyer kommune, sjå

  Vang kommune, sjå

  Skjåk kommune, sjå

  Dovre kommune, sjå

  Gausdal kommune,sjå

### [endre] Buskerud

  Sigdal kommune, sjå
  Krødsherad kommune, sjå
  Hemsedal kommune, sjå
  Hol kommune, sjå
  Ål kommune, sjå
  Gol kommune, sjå
  Hurum kommune, sjå

### [endre] Vestfold

  Tjøme kommune, sjå

  Larvik kommune, sjå
  Nøtterøy kommune, sjå

### [endre] Telemark

  Bamble kommune, sjå
  Kragerø kommune, sjå
  Drangedal kommune, sjå
  Fyresdal kommune, sjå
  Nissedal kommune, sjå
  Hjartdal kommune, sjå
  Tokke kommune, sjå

### [endre] Aust-Agder

  Tvedestrand kommune, sjå
  Bykle kommune, sjå
  Lillesand kommune, sjå

### [endre] Vest-Agder

  Kvinesdal kommune, sjå forskrift
  Søgne kommune, sjå
  Lindesnes kommune, sjå
  Lyngdal kommune, sjå

### [endre] Rogaland

  Kvitsøy kommune, sjå
  Finnøy kommune, sjå
  Forsand kommune, sjå
  Suldal kommune, sjå

### [endre] Hordaland

  Granvin herad, sjå
  Osterøy kommune, sjå
  Modalen kommune, sjå

### [endre] Sogn og Fjordane

  Vik kommune, sjå

### [endre] Møre og Romsdal

  Smøla kommune]], sjå

### [endre] Sør-Trøndelag

  Oppdal kommune, sjå
  Meldal kommune , sjå

### [endre] Nord-Trøndelag

  Meråker kommune, sjå

### [endre] Nordland

  Herøy kommune, sjå
  Dønna kommune, sjå
  Steigen kommune, sjå
  Vågan kommune, sjå
  Gildeskål kommune, sjå

Henta frå «http://nn.wikipedia.org../../../b/u/p/Buplikt.html»

Kategoriar: Odelslova | Grunneigedom | Distriktspolitikk i Noreg | Eigedomsrett

##### Views

- Innhaldsside
- Diskusjon
- Noverande versjon

##### Søk

##### På andre språk

- ‪Norsk (bokmål)‬
- Dansk