I - Alemannische Wikipedia

# I

### Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy

Ii

Dr latinisch Buechschtabe I isch de nüünti Büechstab im Latinische Alfabet. I de meischte Sprachen isch er e Vokal, o wen er im Latyn het entweder chönne Vokal oder Konsonant sy.

## [ändere] Ussproch

Im Hochdütsche gits numme zwei I-Lut:

- es gschlosseni langi "i" wo mer "ie" schribt und
- es offeni kurzi "i" wo "i" gschriebe wird

Im Alemannische git bis ze vier betonti I-Lut:

- Es gschlosseni langi "i" wo ganz noch Gegend "ii" oder au "y" seltener "yy" gschribe wird
- Es offeni langi "i" wo "ie" oder "ii", bim Hebel sogar numme "i" gschribe wird
- Es gschlosseni kurzi "i" wo je noch Gegend "i" oder "y" gschribe wird
- Es offeni kurzi "i" wo fast überall eifach "i" gschribe wird

Ufpasse mues me dermit, das im Alemannische ds ie nid eifach en i isch, sondern würklech e Diphthong /iə/.

Es Problem bi der Fonetische Schriibwis für die vier verschiedene "i" isch, daß im Alemannische je nach Region d’Ussprooch mängge Wörter verschieden isch. Während mer in einere Gegend z.B. "viil" (lang, offen) seit, wirds neumen andersch "vil" (kurz, offen) uusgsproche, u wider a andernen Orte "viil" (lang, gschlosse). Drum isch bi de Beschriibig züe de vier I-Lut bewußt uf Biispil verzichdet worde.

S’Düpfeli uf em "i" isch im 14. Johrhundert entstande, säll Düpfeli isch emol an Akzent gsi, wo immer chliiner worden isch.

## [ändere] Bedütige

- I stoht in mängge Allemanische Mundarte für "ich" ("I ha mi Lebtig nüt so gseh")
- I stoht in mängge Alemannische Mundarte für "in" ("I de Stube")
- Ii bzw. y isch e hüfig verwendeti Vorsilbe und stoht für "ein-" ("iichaufe", "iifriere")

## [ändere] Gschicht vum I

Proto-semitischa Arm oda Hand in zwei Variante | Phönizischs Yodh | Griechischs Iota | Etruskischs I | Lateinischs I

Vun "http://als.wikipedia.org../../../i/_/_/I.html"

Kategori: Latinischer Buechstab

##### Views

- Artikel
- Diskussion
- Itzigi Version

##### Mitarbeit

- Wikipedia-Portal
- Artikel wo fähle
- Letschti Änderige

##### Hilf

- Froge?
- Stammtisch
- Finanzielli Hilf

##### Suech

##### Anderi Sprooche

- العربية
- ܐܪܡܝܐ
- Azərbaycan
- Brezhoneg
- Bosanski
- Català
- Corsu
- Česky
- Dansk
- Deutsch
- Ελληνικά
- English
- Esperanto
- Español
- Euskara
- Suomi
- Français
- Gàidhlig
- Galego
- עברית
- Hrvatski
- Krèyol ayisyen
- Magyar
- Bahasa Indonesia
- Ilokano
- Íslenska
- Italiano
- 日本語
- ქართული
- 한국어
- Kernewek
- Latina
- Nederlands
- ‪Norsk (nynorsk)‬
- ‪Norsk (bokmål)‬
- Polski
- Português
- Română
- Русский
- Simple English
- Slovenčina
- Slovenščina
- Svenska
- ไทย
- Tagalog
- Türkçe
- Tiếng Việt
- Yorùbá
- 中文
- 粵語