Сэрбская мова — Вікіпэдыя

# Сэрбская мова

### Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі.

| Гэта — накід артыкула. Вы можаце дапамагчы Вікіпэдыі, напісаўшы яго.

Сэрбская (Српски језик, srpski jezik)
Ужываецца ў: | Сэрбіі, Босьніі і Герцагавіне, Чарнагорыі, Харватыі і іншых краінах
Рэгіён: | Цэнтральная Эўропа, Паўднёвая Эўропа
Колькасьць карыстальнікаў: | больш за 12 мільёнаў
Клясыфікацыя: | Індаэўрапейская Славянская Паўднёваславянскія Сэрбская
Афіцыйны статус
Афіцыйная мова ў: | Сэрбіі, Босьніі і Герцагавіне, Чарнагорыі і некаторых муніцыпалітэтах Македоніі
Рэгулюецца: | Кіраваньне па стандартызацыі сэрбскай мовы
Код мовы
ISO 639-1 | sr
ISO 639-2(B) | scc
ISO 639-2(T) | scc
SIL | scc

Сэ́рбская мо́ва (Српски језик/Srpski jezik) — адна з паўднёваславянскіх моваў. Распаўсюджаная ў Сэрбіі, Босьніі і Герцагавіне, Чарнагорыі, Харватыі, Македоніі, а таксама ў ЗША ды Аўстраліі. Да 90-х гадоў 20 стагодзьдзя сэрбская мова (разам з харвацкай) зьяўлялася адным з варыянтаў сэрбскахарвацкай.

## [рэдагаваць] Асаблівасьці

Мове ўласьцівыя доўгія і кароткія галосныя ды танічны (музычны) націск, што адрозьнівае яе ад іншых славянскіх моваў. Існуе складаўтваральны санант [r].

Назоўнікі, прыметнікі і займеньнікі зьмяняюцца па склонах.

Дзеяслоў мае дасканалую сыстэму спражэньня: чатыры шэрагі простых ды складаных формаў мінулага часу, два шэрагі формаў будучага часу. Інфінітыў можа замяняць канструкцыя з злучнікам «да» і формай цяперашняга часу.

## [рэдагаваць] Гісторыя

"Міраслаўлева евангеле", рукапіс (1192 г.)

Літаратурная мова (сэрбскахарвацкая) была створаная ў першай палове XIX стагоддзя на аснове штокаўскіх гаворак. У яе фармаваньні выбітную роль адыграў Вук Караджыч, які рэфармаваў правапіс і выдаў слоўнік сэрбскае мовы (першае выданьне — 1818). Аб'яднаньне ў літаратурнай мове асаблівасьцяў розных дыялектаў дало вялікую варыятыўнасьць літаратурной мовы як у лексіцы, так у фанэтыцы і марфалёгіі. Арфаэпічная норма вымаўленьня — падвоеная: на месцы старога «яця» (Ѣ) дапускаецца вымова [e] (збольшага ў Сэрбіі) або [je] (збольшага у Чарнагорыі), што адпаведна называецца экаўскай і іекаўскай нормамі.

Старажытнейшыя пісьмовыя помнікі датуюцца XII стагоддзям: Грамата Куліна, напісаная кірыліцай 1189 г. і Міраслаўлева евангеле (1192 г.). У сучаснай мове выкарыстоўваецца як лацінскі альфабэт (у Харватыі, Босьніі і Чарнагорыі) так і кірыліца (збольшага ў Сэрбіі, Босьніі і паўночных раёнах Чарнагорыі).

Альфабэт

- Кірыліца (альбо азбука): А Б В Г Д Ђ Е Ж З И Ј К Л Љ М Н Њ О П Р С Т Ћ У Ф Х Ц Ч Џ Ш
- Лацінка (альбо abeceda): A B C Č Ć D Dž Đ E F G H I J K L Lj M N Nj O P R S Š T U V Z Ž

## [рэдагаваць] Прыклад

"ТАМО ДАЛЕКО" (народная песьня)

  Тамо далеко, далеко од мора,
  Тамо је село моје, тамо је Србија
  Тамо је село моје, тамо је Србија
  О зар је морала доћ, та тужна несрећна ноћ
  Када си драгане мој, отишао у крвави бој.

  Тамо далеко, где цвета лимун жут,
  Тамо је српској војсци једини био пут
  Тамо је српској војсци једини био пут
  О зар је морала доћ, та тужна несрећна ноћ
  Када си драгане мој, отишао у крвави бој.

  Тамо далеко где цвета бели крин,
  Тамо су животе дали заједно отац и син
  Тамо су животе дали заједно отац и син
  О зар је морала доћ, та тужна несрећна ноћ
  Када си драгане мој, отишао у крвави бој.

## [рэдагаваць] Вонкавыя спасылкі

Вікіпэдыя мае вэрсію
на сэрбскай мове

Славянскія мовы
Усходнеславянскія | беларуская | старабеларуская† | расейская | русінская | украінская
Заходнеславянскія | чэская | кашубская | верхнялужыцкая | палабская† | польская | славацкая | ніжнялужыцкая
Паўднёваславянскія | баўгарская | царкоўнаславянская | македонская | стараславянская† | сэрбская | басьнійская | харвацкая | чарнагорская | славенская
Іншыя | праславянская† | русенорск† | славянасэрбская† | словіё
| †мёртвая мова

Атрымана з «http://be-x-old.wikipedia.org../../../%D1%81/%D1%8D/%D1%80/%D0%A1%D1%8D%D1%80%D0%B1%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BC%D0%BE%D0%B2%D0%B0.html»

Катэгорыі: Накіды | Сэрбская мова

##### Views

- Артыкул
- Гутаркі
- Бягучая вэрсія

##### Пошук

##### На іншых мовах

- العربية
- Asturianu
- Български
- Bosanski
- Cebuano
- Česky
- Kaszëbsczi
- Словѣньскъ
- Deutsch
- Ελληνικά
- English
- Esperanto
- Español
- Euskara
- Suomi
- Français
- Arpitan
- Hrvatski
- Hornjoserbsce
- Magyar
- Հայերեն
- Bahasa Indonesia
- Ido
- Íslenska
- Italiano
- 日本語
- ქართული
- 한국어
- Kurdî / كوردي
- Kernewek
- Кыргызча
- Líguru
- Lietuvių
- Latviešu
- Македонски
- Nnapulitano
- Nederlands
- ‪Norsk (bokmål)‬
- Occitan
- Polski
- Piemontèis
- Português
- Română
- Русский
- Sicilianu
- Srpskohrvatski / Српскохрватски
- Simple English
- Slovenčina
- Slovenščina
- Српски / Srpski
- Svenska
- ไทย
- Tagalog
- Türkçe
- Українська
- 中文