Вада — Вікіпэдыя

# Вада

### Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі.

Вада

Вада́, ці аксід вадароду — хімічны зьвязак з формулай Н2О, у звычайных умовах існуе ў выглядзе вадкасьці. У выглядзе газу (тэмпэратура 100°C і вышэй) мае назву пара, у цьвёрдым выглядзе (0°C і ніжэй) — лёд ці сьнег.

Вада зьяўляецца актыўным растваральнікам. Большая частка натуральнай вады «салёная» (каля 97,38%), яна мае ў сваім складзе многа распушчаных соляў, у асноўным хлярыд натрыю. Таксама шмат распушчаных газаў, але найболей дзвуаксід вугляроду.

Вада вельмі распаўсюджана на Зямлі. Напрыклад акіяны займаюць каля 70,8% яе паверхні, трэба так сама дадаць балоты, рэкі, азёры і ледавікі. Частка вады знаходзіцца пад паверхняй зямлі ці ў атмасфэры (аблокі, вадзяны пар).

Некаторыя хімічныя элемэнты маюць у сваім складзе ваду (гідраты – утрымліваюць крышталічную ваду). У натуральным асяродзьдзі вада прадстаўлена растворам солі і газаў. Найбольшую колькасьць мінэральных соляў утрымлівае марская вада і мінэральная вада; найменшую вада з атмасфэрных ападкаў. Ваду з найменшай колькасьцю мінэральных дадаткаў называюць мяккай, а ўтрымліваючую вялікую колькасьць соляў кальцыю і магнію — жорсткай.

Вада мае шмат шляхоў ужываньня. Найважнейшая гэта — пітная вада, у хатніх гаспадарках вада ўжываецца ў санітарна-бытавых мэтах, у сельскай гаспадарцы для арашэньня, значнай колькасьць вады патрабуецца для прамысловасьці.

Атмасфэрная вада (аблокі)

Прамысловая вада можа ўжывацца для пераносу цяпла ці ахалоджваньня, як рэагент, растваральнік і г.д.

Мільярд чалавек на сьвеце не мае бесьперашкоднага доступу да пітной вады. Кожны дзень хваробы, выкліканыя недахопам чыстай вады, прыводзяць да сьмерці тысяч людзей, у асноўным дзяцей.

У многіх выпадках натуральная вада перад ужываньнем павінна быць ачышчана. Працэс ачысткі тычыцца як пітной так і прамысловай вады.

## [рэдагаваць] Фізычныя ўласьцівасьці вады

- тэмпэратура плаўленьня пры ціску 1 атм: 0,01°C = 273,16 К
- тэмпэратура кіпеньня пры ціску 1 атм: 99,97°C = 373,12 К
- гаматнасьць пры тэмпэратуры 3,98°C: 1 кг/л
- крытычная тэмпэратура: 374°C = 647,15 К
- крытычны ціск: 220,6 атм = 22,35 МПа
- удзельная цеплаёмістасьць: 4187 Дж/(кг•К) = 1 ккал

Цікавай асаблівасьцю вады зьяўляецца тое, што пры награваньні ад 0°C да 4°C (дакладней 3,98°C) вада сьціскаецца. Дзякуючы гэтаму калі тэмпэратура падае ніжэй 4°C, больш халодная вада, як меней гаматная, застаецца на паверхні і замярзае, пад ільдом захоўваецца станоўчая тэмпэратура.

## [рэдагаваць] Біялягічнае значэньне

Вада зьяўляецца асноўнай часткай спажываньня ўсіх вядомых арганізмаў. Удзельнік большай часткі мэтабалічных рэакцый, вада таксама зьяўляецца «транспартным сродкам арганізма»: напрыклад, прадуктаў аднаўленьня клетак, гармонаў, энзымаў і г.д. Рэгулюе тэмпэратуру і ўдзельнічае ў гідролізе. Вада складае каля 60% масы дарослага чалавека, немаўляткі каля 75%.

## [рэдагаваць] Вонкавыя спасылкі

Вада — сховішча мультымэдыйных матэрыялаў

Атрымана з «http://be-x-old.wikipedia.org../../../%D0%B2/%D0%B0/%D0%B4/%D0%92%D0%B0%D0%B4%D0%B0.html»

Катэгорыі: Фізыка | Хімія | Біялёгія

##### Views

- Артыкул
- Гутаркі
- Бягучая вэрсія

##### Пошук

##### На іншых мовах

- Alemannisch
- አማርኛ
- Aragonés
- العربية
- ܐܪܡܝܐ
- Asturianu
- Azərbaycan
- Boarisch
- Български
- Bamanankan
- বাংলা
- Brezhoneg
- Bosanski
- Català
- Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄
- ᏣᎳᎩ
- Nēhiyawēwin / ᓀᐦᐃᔭᐍᐏᐣ
- Česky
- Cymraeg
- Dansk
- Deutsch
- Ελληνικά
- Emiliàn e rumagnòl
- English
- Esperanto
- Español
- Eesti
- Euskara
- فارسی
- Suomi
- Français
- Furlan
- Gaeilge
- Gàidhlig
- Galego
- עברית
- हिन्दी
- Hrvatski
- Magyar
- Հայերեն
- Interlingua
- Bahasa Indonesia
- Ido
- Íslenska
- Italiano
- 日本語
- Lojban
- ქართული
- Kongo
- ಕನ್ನಡ
- 한국어
- Ripoarisch
- Kurdî / كوردي
- Latina
- Ladino
- Lëtzebuergesch
- Lumbaart
- Lingála
- Lietuvių
- Latviešu
- Македонски
- മലയാളം
- Bahasa Melayu
- Nahuatl
- Plattdüütsch
- Nedersaksisch
- Nederlands
- ‪Norsk (nynorsk)‬
- ‪Norsk (bokmål)‬
- Nouormand
- Diné bizaad
- Occitan
- Oromoo
- Deitsch
- Polski
- Português
- Runa Simi
- Română
- Русский
- Сибирской
- Sardu
- Sicilianu
- Simple English
- Slovenčina
- Slovenščina
- Shqip
- Српски / Srpski
- Basa Sunda
- Svenska
- தமிழ்
- Тоҷикӣ
- ไทย
- Tagalog
- Türkçe
- Українська
- Vèneto
- Tiếng Việt
- West-Vlams
- Volapük
- ייִדיש
- Yorùbá
- 中文
- 古文 / 文言文
- Bân-lâm-gú
- 粵語