Род-Айлэнд — Вікіпэдыя

# Род-Айлэнд

### Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі.

Род-Айленд

| Выява:Герб Род-Айленда.png
Сьцяг Род-Айленда | Герб Род-Айленда

Мянушка штата: «Акіянскі Штат»
Іншыя штаты ЗША
Сталіца | Правідэнс
Найбуйнейшы горад | Правідэнс
Губэрнатар | Дональд Карч'еры
Плошча - Агулам - Сушы - Вады | 50-я па ЗША 4 005 км² 2 709 км² 1 296 км²
Насельніцтва - Усяго (2000) - Шчыльнасьць | 43-е па ЗША 1 048 319 387,35/км²
Стаў штатам Дата заснаваньня | 13-м 29 траўня 1790
Часавы пас | Усходні час: UTC-5/-4

Род-А́йлэнд (па-ангельску: The State of Rhode Island and Providence Plantations) — самы маленькі па плошчы штат ЗША, разьмешчаны на беразе Атлантычнага акіяна. Род-Айленд быў адной з 13 амэрыканскіх калоній, паўсталых супраць Англіі. Першапачаткова штат складаўся зь дзьвюх частак: Правідэнскія плантацыі (мацерыковая частка штата, найбуйнейшы горад — Правідэнс) і Абток Род (астраўная частка, найбуйнейшы горад — Ньюпорт)

## [рэдагаваць] Гісторыя штата

Калонія Род-Айленд была заснаваная ў 1636 годзе Роджэрам Вільямсам, пасля таго, як ён быў выгнаны з Калоніі Масачусэтскага заліва з-за яго рэлігійных поглядаў. Ён пасяліўся на мысе, які агароджвае заліў Нарагасэт поруч рэкі Машасак, назваўшы гэтае месца Правідэнс і абвясьціўшы там свабоду веравызнаньня для баптысцкіх пасяленцаў.

18 траўня 1652 Род-Айленд прыняў першы ў Паўночнай Амерыцы закон, які забараніў рабства.

Кароль Англіі Карл II дараваў Джону Кларку Каралеўскую Грамату для Роду-Айленда. Адзіны з 13 калоній, Род-Айленд атрымаў поўную свабоду веравызнаньня. Права голасу было прадстаўлена толькі землеўласьнікам, што было даволі дэмакратычна для таго часу, паколькі большасбць пасяленцаў былі фэрмэрамі. З пачаткам індустрыяльнай рэвалюцыі у калоніі ўтварыўся вялікі кляс працоўных, якія ня мелі права голасу. Да 1829 году 60% вольных белых мужчын прыналежылі да гэтай катэгорыі. У 1841 году Род-Айленд быў адзіным штатам ЗША, у якім ня ўсе вольныя мужчыны мелі права голасу. Асамблея штата адмовілася прыняць неабходныя папраўкі, што выклікала ўзброеныя беспарадкі ў штаце. Беспарадкі былі падушаныя, але асамблея была змушаная прыняць новую канстытуцыю штата, якая давала права голасу ўсім мужчынам, якія маглі заплаціць выбарчы падатак у 1 даляр.

Род-Айленд быў апошняй з пачатковых 13 калоній, якая прыняла Канстытуцыю ЗША (29 траўня 1790).

## [рэдагаваць] Законы і адміністрацыя

Сталіца Род-Айленда — горад Правідэнс, яго губэрнатар — Дональд Карч'еры (Рэспубліканец). Два сэнатара ад Роду-Айленда: Джон (Джэк) Рыд і Шэлдан Уайтхаўз (абодва дэмакраты). Два прадстаўніка ў кангрэсе: Патрык Дж. Кэнэдзі (акруга 1) і Джым Ланджэвен (акруга 2), абодва дэмакраты. Штат як правіла падтрымлівае дэмакратычных кандыдатаў на прэзыдэнцкіх выбарах.

## [рэдагаваць] Дэмаграфічная інфармацыя

6,1% насельніцтва штата ва ўзросце да 5 гадоў, 23,6% да 18, 14,5% старэй 65. Жанчыны складаюць 52% насельніцтва.

Рэлігійная прыналежнасць насельніцтва:

- Каталікі — 62 %
- Пратэстанты — 25 %
- Іншыя хрысьціяне — 1 %
- Іншыя рэлігіі — 2 %
- Атэісты — 7 %

Асноўныя пратэстанцкія дэнамінацыі штата: баптысты (6% ад насельніцтва штата), Епіскапальная царква (5%), мэтадысты (2%).

## [рэдагаваць] Адукацыя

У Род-Айлендзе находзяцца некалькі ўнівэрсытэтаў, у тым ліку сусьветна вядомы Браўнаўскі ўнівэрсытэт і набіраючы папулярнасць Johnson & Wales University, а таксама Школа Дызайну Род-Айленда і Правідэнскі Каледж. Акрамя таго, у штаце маецца дзяржаўны ўнівэрсытэт, Унівэрсытэт Род-Айленда.

Новая Англія

Вэрмонт • Канэктыкут • Масачусэтс • Мэн • Нью-Гэмпшыр • Род-Айлэнд

Адміністрацыйныя адзінкі ЗША |
Штаты | Агаё | Айдага | Аклагома | Алабама | Аляска | Арызона | Арканзас | Арэгон | Аява | Ваёмінг | Вашынгтон | Вэрмонт | Вірджынія | Вісконсін | Гаваі | Дэлавэр | Джорджыя | Заходняя Вірджынія | Ілінойс | Індыяна | Каларада | Каліфорнія | Канзас | Кентакі | Канэктыкут | Люізіяна | Мантана | Масачусэтс | Мінэсота | Місысыпі | Мізуры | Мічыган | Мэн | Мэрылэнд | Нэбраска | Нэвада | Нью-Гэмпшыр | Нью-Джэрзі | Нью-Ёрк | Нью-Мэксыка | Паўднёвая Караліна | Паўднёвая Дакота | Паўночная Караліна | Паўночная Дакота | Пэнсыльванія | Род-Айлэнд | Тэнэсі | Тэхас | Флорыда | Юта
Фэдэральная акруга | Акруга Калюмбія
Астраўныя тэрыторыі | Амэрыканскае Самоа | Абток Бэйкер | Гуам | Абток Хоўлэнд | Абток Джэрвіс | Атол Джонстан | Рыф Кінгмэн | Атол Мідўэй | Абток Наваса | Паўночныя Марыянскія абтокі | Атол Пальміра | Пуэрта-Рыка | Віргінскія абтокі | Абток Ўэйк

Атрымана з «http://be-x-old.wikipedia.org../../../%D1%80/%D0%BE/%D0%B4/%D0%A0%D0%BE%D0%B4-%D0%90%D0%B9%D0%BB%D1%8D%D0%BD%D0%B4_dfe6.html»

Катэгорыя: Род-Айленд

##### Views

- Артыкул
- Гутаркі
- Бягучая вэрсія

##### Пошук

##### На іншых мовах

- العربية
- Azərbaycan
- Žemaitėška
- Български
- বাংলা
- Brezhoneg
- Bosanski
- Català
- Česky
- Cymraeg
- Dansk
- Deutsch
- Zazaki
- English
- Esperanto
- Español
- Eesti
- Euskara
- فارسی
- Suomi
- Français
- Gaeilge
- Gàidhlig
- Galego
- עברית
- Hrvatski
- Magyar
- Հայերեն
- Bahasa Indonesia
- Iñupiak
- Ido
- Íslenska
- Italiano
- 日本語
- ქართული
- 한국어
- कश्मीरी - (كشميري)
- Kurdî / كوردي
- Kernewek
- Latina
- Líguru
- Lietuvių
- Latviešu
- Македонски
- मराठी
- Bahasa Melayu
- Plattdüütsch
- Nederlands
- ‪Norsk (nynorsk)‬
- ‪Norsk (bokmål)‬
- Occitan
- Иронау
- Polski
- Piemontèis
- Português
- Română
- Русский
- Simple English
- Slovenčina
- Slovenščina
- Shqip
- Српски / Srpski
- Svenska
- தமிழ்
- ไทย
- Türkçe
- Українська
- اردو
- Tiếng Việt
- Volapük
- ייִדיש
- 中文