Чыкага - Вікіпэдыя

# Чыкага

### Зьвесткі зь Вікіпэдыі — вольнай энцыкляпэдыі.

| Гэты артыкул не адпавядае стандартам Вікі-фарматаваньня. Вы можаце дапамагчы Вікіпэдыі, адрэдагаваўшы яго.

| Гэта — накід артыкула. Вы можаце дапамагчы Вікіпэдыі, напісаўшы яго, для гэтага націсьніце спасылку «Рэдагаваць».

Чыкага

Выява:ChicagoSeal2.png |
Мянушка: Горад ветравеяў

Дата заснаваньня: | 1795, назоў з 1833
Плошча | 606.1 км²
Насельніцтва - з прыгарадамі | 2,862,244 9,391,515 (2004)
Тэлефонны код | 312, 773
Паштовы індэкс | ?
Часавы пас | UTC
Штат | Ілінойс
Акругі | Кук, ДуПэйдж
Мэр | Рычард М. Дэйлі

Чыкага (ангел.: Chicago) - трэці па колькасьці жыхароў (пасля Нью-Ёрку і Лос-Анджэлесу) горад ЗША, другі па значнасьці фінансавы цэнтар краіны і найбуйнейшы транспартны вузел Паўночнай Амэрыкі. Разьмешчаны на паўднёва-заходнім узьбярэжжы возера Мічыган, у штаце Ілінойс; адміністрацыйны цэнтр акругі Кук (Cook County).

Насельніцтва Чыкага, паводле афіцыйных зьвестак на 2000 г., складае 2 896 тыс. чалавек. Агламерацыя Чыкага (з рознымі прыгарадамі) завецца "Вялікі Чыкага" або "Краіна Чыкага" (па-ангельску: Chicagoland; назоў прапанаваны газэтай "Чыкага Трыб'юн" у пачатку XX стагодзьдзя); у ёй пражывае каля 10 млн. чалавек.

Чыкага па праву лічыцца эканамічнай, прамысловай, транспартнай і культурнай сталіцай Сярэдняга Захаду. Неафіцыйна яго часам таксама завуць "Другі Горад" і "Горад Ветравеяў".

## [рэдагаваць] Гісторыя

Чыкага зьявіўся на карце ў 1833 як пасёлак з насельніцтвам 350 чалавек. У 1837 годзе Чыкага атрымаў статут горада. Месцазнаходжаньне горада паміж усходнімі і заходнімі штатамі і развіцьцё чыгунак ператварыла Чыкага ў транспартны цэнтар ЗША.

У 1871 годзе вялікая частка горада згарэла ў Вялікім чыкагскім пажары. Гэта дало магчымасьць зноўку адбудаваць горад і паслужыла штуршком да станаўлення Чыкага як цэнтру архітэктуры ЗША.

Першы ў свеце небасяг быў пабудаваны ў Чыкага ў 1885 году.

У 1890 годзе Чыкага быў другім па памерах горадам у ЗША (пасьля Нью-Ёрку) з насельніцтвам у 1,1 мільёна.

З ростам горада стаў адчувацца недахоп чыстай вады і праблемы з каналізацыяй, бо горад забруджваў возера Мічыган. У 1900 праблема была вырашаная разваротам ракі Чыкага, каб яна выцякала з возера Мічыган і будаўніцтвам вычышчальнага канала, накіраванага ў раку Ілінойс.

У 1920 годзе горад набыў міжнародную "славу" дзякуючы росту арганізаванай злачыннасьці, з знакамітымі гангстэрамі, такімі як Ал Капоне.

У 1942 годзе ва Ўнівэрсітэце Чыкага у рамках праекту Манхэтэн была праведзеная першая ў свеце кіраваная ядзерная рэакцыя.

## [рэдагаваць] Геаграфія

Паводле дадзеным United States Census Bureau, агульная плошча горада - 606,1 км² (234,0 мі²). Зь іх 588,3 км² (227,1 мі²) занята зямлёй і 17,8 км² (6,9 мі²) - вадой (2,94%).

## [рэдагаваць] Транспарт

### [рэдагаваць] Грамадзкі транспарт

Працу грамадзкага транспарту у Чыкага і прыгарадах забясьпечваюць тры агенцтвы:

Аўтобус CTA у Чыкага

- CTA (Chicago Transit Authority) - Транспартная Адміністрацыя Чыкага кіруе другой па велічыні сыстэмай грамадзкага транспарту ў ЗША, якая улучае 152 аўтобусныя маршруты і 7 ліній мэтрапалітэну. Штодня CTA перавозіць 1,4 мільёна пасажыраў: аўтобусы перавозяць каля мільёну пасажыраў штодня, яшчэ паўмільёна чалавек карыстаецца цягнікамі мэтро. Маршруты CTA ахопліваюць увесь Чыкага і 40 бліжэйшых прыгарадаў. Блакітная і памяранцавая лініі цягнікоў CTA злучаюць цэнтр горада з гарадскімі аэрапортамі.

- Metra - сыстэма прыгараднага чыгуначнага паведамленьня, абслугоўвае Чыкага і шэсць бліжэйшых акругаў штату Ілінойс і паўначны захад штату Індыяна. Цягнікі Metra абслугоўваюць каля 200 чыгуначных станцый, разьмешчаных на 11 лініях.
- Pace - сыстэма прыгараднага аўтобуснага паведамленьня, абслугоўвае пераважна шэсць прылеглых да Чыкага акругаў штата Ілінойс, а таксама некалькі маршрутаў у самім горадзе.

### [рэдагаваць] Аэрапорты

Чыкага абслугоўваюць 2 буйных аэрапорты і некалькі дробных. Аэрапорт О'Хара (O'Hare) разьмешчаны гарадской рысай на захад ад Чыкага, хоць адміністрацыйна далучаецца да Чыкага. Гэта адзін з самых буйных аэрапортаў у свеце. Мае 4 тэрміналы: 1,2,3 - для унутрыамэрыканскіх авіяліній, і пяты тэрмінал - міжнародны. Другі аэрапорт Мідўэй (Midway) значна меньшы і разьмяшчаецца ў паўднёва-заходняй частцы горада.

## [рэдагаваць] Факты

- Чыкага - прызнаны цэнтр архітэктуры ЗША. 5 з 10 самых высокіх будынкаў у ЗША і 10 з 50 самых высокіх будынкаў у сьвеце знаходзяцца ў Чыкага, улучаючы самы высокі будынак ЗША - Сырс-Таўэр (en:Sears Tower).
- Аэрапорт О'Хара змагаецца з аэрапортам у Атланце за званьне самага загружанага аэрапорта ў сьвеце. Паводле статыстыцы ён займае другое месца ў сьвеце па колькасьці перавезеных пасажыраў.

## [рэдагаваць] Вонкавыя спасылкі

http://egov.cityofchicago.org/ - афіцыйная бачына.

У ВікіСховішчы можна знайсьці мультымэдыйныя матэрыялы па тэме:
«Chicago»
Атрымана з «http://be.wikipedia.org../../../%D1%87/%D1%8B/%D0%BA/%D0%A7%D1%8B%D0%BA%D0%B0%D0%B3%D0%B0.html»

Катэгорыі: Артыкулы да вікіфікацыі | Накіды | Гарады ЗША | Мэгаполісы | Ілінойс

##### Views

- Артыкул
- Гутаркі
- Бягучая вэрсія

##### Пошук

##### На іншых мовах

- العربية
- Български
- বাংলা
- Bosanski
- Català
- Česky
- Cymraeg
- Dansk
- Deutsch
- Ελληνικά
- English
- Esperanto
- Español
- Eesti
- Euskara
- Suomi
- Français
- Galego
- עברית
- Hrvatski
- Magyar
- Bahasa Indonesia
- Ido
- Íslenska
- Italiano
- 日本語
- ქართული
- 한국어
- Latina
- Lietuvių
- Latviešu
- Македонски
- Nederlands
- Norsk (bokmål)
- Occitan
- Polski
- Português
- Română
- Русский
- Sicilianu
- Srpskohrvatski / Српскохрватски
- Simple English
- Slovenčina
- Slovenščina
- Shqip
- Српски / Srpski
- Svenska
- தமிழ்
- Тоҷикӣ
- ไทย
- Türkçe
- Oyghurque
- Українська
- Tiếng Việt
- 中文