Republika Srpska - Wikipedia

# Republika Srpska

### Sa Wikipedije, slobodne enciklopedije

Ovaj članak je zaštićen od izmjena tako da ga samo registrovani korisnici mogu mijenjati. Postoje brojni razlozi za zaštitu stranica od izmjena na Wikipediji. Za više informacija pogledajte pravila za zaštitu članaka. Ovdje se možete registrovati i urediti članak.
Zatražite oslobođenje na stranici za razgovor | Pogledajte spisak zaštite ovog članka

Republika Srpska
Република Српска

Boja entiteta na karti | ružičasta
Službeni jezici | bosanski, hrvatski, srpski
Glavni grad | Banja Luka
Površina - Ukupno - % Vode | 24,811 km² n/a
Stanovništvo - Ukupno (2002) - Gustoća | 1,490,933 60/km²
Vremenska zona | UTC +1
Himna | "Bože Pravde"

Republika Srpska (RS; Република Српска, РС) je jedan od dva entiteta unutar Bosne i Hercegovine, drugi je Federacija Bosne i Hercegovine.

## Historija

Tokom političke krize nakon otcjepljenja Hrvatske i Slovenije od Jugoslavije, 25. juna 1991. godine, bosanski Srbi su stvorili posebnu skupštinu 24. oktobra. Datuma 21. novembra 1991. godine skupština je objavila da sve općine, mjesne zajednice, i naseljena mjesta gdje je više od 50% stanovnika glasalo da Bosna i Hercegovina ostane u Jugoslaviji, postaju dijelom "srpskih autonomnih teritorija".

9. januara 1992. godine, skupština je usvojila deklaraciju objave "Republike Srpske Bosne i Hercegovine". Republika bi se sastojala ne samo od svih područja gdje su Srbi bili većina, nego također i od "mjesta gdje je srpski narod manjina zbog genocida nad njim tokom drugog svjetskog rata". Evropska zajednica je priznala nezavisnost Bosne i Hercegovine 6. aprila 1992. godine. 7. aprila Republika Srpska Bosne i Hercegovine je proglasila nezavisnost. 12. august RSBiH zaustavlja upotrebljavati riječi "Bosne i Hercegovine" u nazivu za republiku i zvanično ime postaje jednostavno "Republika Srpska".

Vojska bosanskih Srba, uz pomoć Jugoslavenske narodne armije, je održavala i proširila granice Republike Srpske tokom rata u Bosni i Hercegovini. 12. maja 1992. godine, tokom sjednice skupštine bosanskih Srba, Radovan Karadžić je objavio šest "strategijskih ciljeva" srpskog naroda u Bosni i Hercegovini.

1. Uspostaviti državne granice koje bi odvojili srpski narod od druga dva naroda.
2. Uspostaviti koridor između Semberije i Bosanske Krajine.
3. Uspostaviti koridor u Podrinju. Znači, ukinuti stanje Drine kao granicu srpskih država.
4. Uspostaviti granicu na Uni i Neretvi.
5. Podjeliti Sarajevo u srpske i bošnjačke djelove i uspostaviti sposobne državne vlasti u oba djela.
6. Osigurati pristup moru za Republiku Srpsku.

Tokom iste sjednice, skupština bosanskih Srba je uspostavila Vojsku Republike Srpske (VRS) i izabrala Ratka Mladića da bude zapovjednik drugog vojnog distrikta Jugoslavenske armije. Pred kraj maja 1992. godine i povlačenja jugoslavenskih snaga iz Bosne i Hercegovine, drugi vojni distrikt je u suštini postao glavni štab vojske Republike Srpske. Nova armija je odmah krenula da ispuni šest "strategijskih ciljeva" kroz vojna sredstva.

Pred Međunarodnim krivičnim sudom za bivšu Jugoslaviju dokazano je da su političko liderstvo Republike Srpske kao i Vojska Republike Srpske izvršili mnoge ratne zločine i vodili pohod etničkog čiščenja protiv nesrpskog stanovništva na područjima pod njihovom upravom. Do sada, vlasti Republike Srpske su priznali samo dva masakra: pokolj kod Vlasića, i genocid nad 8.000 Bošnjaka u blizini Srebrenice. Radoslav Krstić, general u Vojske Republike Srpske je pravomoćno osuđen, za genocid nad Bošnjacima u Srebrenici. Osnivač i prvi predsjednik Republike Srpske, Radovan Karadžić i vojni kaomandant Ratko Mladić su danas u bijegu od Haškog tribunal, ali neki odgovorni za |koncentracione logore poput Omarske, Trnopolja, i Manjače, još uvijek su dio vlasti Republike Srpske. Nekima, ime i heraldika Republike Srpske su inherentno netolerantni prema drugim Bosancima.

Prema mišljenju brojnih građana Bosne i Hercegovine a naročito Bošnjaka, Republika Srpska je "tvorevina nastala genocidom nad ne-srpskim stanovništvom te da su Srpski i Crnogorski četnici i JNA uz pomoć bosanskih Srba izvršili agresiju na Republiku Bosnu i Hercegovinu 1992. godine" zbog čega je postojanje Republike Srpske danas kontraverzno pitanje. Milorad Dodik i drugi u Vladi RS su izjavili da "ukoliko BiH nebude radila u interesu RS i FBiH I BiH budu i dalje potiskivali RS,RS će zatražiti od Ujedinjenih Nacije pravo na referendum u RS na koji ce izaci 80 % gradjana Srpske i tako odluce u kakvoj drzavi zele da zive". Ipak pošto u trenutnom ustavu Bosna i Hercegovina je nedjeljiva a status Republike Srpske unutar BiH zagarantovan veće promjene se nemogu dogoditi prije nego se dogovorno ne promijeni ustav.

## Geografski i demografski podaci

Republika Srpska proglašena je 9. januara 1992. godine, a kao entitet u sastavu Bosne i Hercegovine verifikovana je Dejtonskim mirovnim sporazumom i potpisivanjem mira u Parizu 14. decembra 1995., kojim je završen troipogodišnji rat (1992-1995) u Bosni i Hercegovini. Od 2003. godine glavni i najveći grad Republike Srpske je Banja Luka sa više od 200.000 stanovnika koji predstavlja administrativni, privredni i kulturni centar Republike Srpske.

## Položaj, veličina i granice

Teritorija Republike Srpske nalazi se izmedju 42°33' i 45°16' sjeverne geografske širine, te 16°°11 ' i 19°° 37' istočne geografske dužine. Površina Republike Srpske zauzima dio Bosanske Krajine, Semberije, Posavine i Hercegovine, dijelove Podrinja, sarajevske kotline, te dio Jadranskog primorja. Republika Srpska zauzima 49% površine Bosne i Hercegovine na kojoj po procjenama živi 1.512.178 stanovnika. Granice Republike Srpske uglavnom su bazirane na politički utvrđenoj raspodjeli kao rezultat ratnih djelovanja na prostoru Bosne i Hercegovine za vrijeme rata u BiH.

## Prirodne odlike

Prirodne odlike Republike Srpske su veoma složene, što je rezultat njene pripadnosti različitim prirodnogeografskim cjelinama i njihovoj geomorfološkoj evoluciji.

U geomorfološkom izgledu na prostoru Republike Srpske se smjenjuju različiti oblici. U sjevernom peripanonskom dijelu brežuljkasti tereni izgrađeni od kenozojskih naslaga postepeno se spuštaju u ravničarske prostore sa aluvijalnim zaravnima i riječnim terasama koji ujedno čini i najplodniji dio Republike Srpske. Na tom prostoru izdižu se samo nekoliko usavljenih planina – Kozara, Prosara, Motajica, Vučijak i Trebovac, te krajnji sjevero-istočni ogranci Majevice. Prema jugu ravničarski prostor preko brežuljkastog terena prelazi u planinsko područje koje zauzima i najveći dio površine Republike Srpske.

## Spisak općina Republike Srpske

Republika Srpska je teritorijalno organizovana u 63 općine. (Distrikt Brčko ne pripada ni RS ni FBiH, već je odlukom Arbitražne Komisije za Brčko stavljen pod upravu države Bosne i Hercegovine kao zaseban distrikt).

## Vanjski linkovi

- Kratke Informacije o BiH od MUP-a Bosne i Hercegovine

| BiH portal Odjeljak isključivo posvećen Bosni i Hercegovini

Preuzeto sa: "http://bs.wikipedia.org../../../r/e/p/Republika_Srpska_295d.html"

Kategorije: Poluzaštićene stranice | Republika Srpska

##### Views

- Članak
- Razgovor
- Trenutna verzija

##### Pretraga

##### Drugi jezici

- Asturianu
- Български
- Català
- Česky
- Dansk
- Deutsch
- Ελληνικά
- English
- Esperanto
- Español
- Eesti
- Suomi
- Français
- Galego
- Hrvatski
- Bahasa Indonesia
- Italiano
- 日本語
- Nederlands
- Polski
- Português
- Русский
- Srpskohrvatski / Српскохрватски
- Simple English
- Slovenščina
- Српски / Srpski
- Svenska