# Barato

### El Vikipedio

Noto: Ne konfuzu ĝin kun Papuo-Barato aŭ kun la geografia areo de Hindio.

Barata Respubliko Bhārat Gaṇarājya भारत गणराज्य
Nacia himno: Jana-Gana-Mana
Nacia devizo: satyam eva jayate (सत्यमेव जयते) (Nur vereco venkas)'
Bazaj informoj
Ĉefa(j) lingvo(j) | 24 lingvoj kies plej grava estas la Hindia
Ĉefurbo | Nov-Delhio
Religio(j) |
Areo % akvo | 3.287.590 km² 9,5%
Loĝantaro Loĝdenso | 1.095.351.995 (2006) 324/km²
Valuto | Barata rupio (INR)
Horzono | UTC +5:30
TTT | Landkodo | Tel. | .in | IND | 91
Politiko
Politika sistemo | Federacia respubliko
Ŝtatestro | Prezidento Abdul Kalam (ekde 2002)
Ĉefministro | Manmohan Singh
Nacia tago |
Sendependeco | 15-a de aŭgusto 1947
Esperanto-movado
Esperanto-asocio | Federacio Esperanto de Barato

Barato estas ĉemara ŝtato en suda azio sur samnomata duoninsulo en Hinda oceano. Unuafoje la lando estis unuigita far Aŝoko (proksimume 273 - 232 a.K.), sed baldaŭ ĝi disfaliĝis en vicon da ŝtatoj kaj post periodo de unuiĝo almenaŭ de norda parto de la lando dum la unuaj regantoj de dinastio Guptovanoj (320 - 414) okazis ekde la 5-a jarcento nova eriĝo. En la 8-a jarcento la parto de la norda Barato estis islamigita. Denove unuigis la landon nur unuaj regantoj de dinastio de Grandaj Mughaloj.

Pluaj informoj pri Barato...

## [redaktu] Geografio

Mapo de Barato

Barato estas la nomo preferata de Federacia Respubliko de Barato anstataŭ aŭ Hinda Unio. Ne konfuzu kun Hindio kiu arigas plurajn ŝtatojn (Barato, Pakistano, Bangladeŝo kaj Nepalo kaj estas la tuta subkontinento.

Loko: 20 No, 77 Or (sudcentra Azio)

Areo: 2.973.190 km²
semotaŭga: 56%

Loĝantaro: 1.014.003.817 (julio 2000, takso), % urbana: 28% (2000)
homoj po kv. km: 341,0 (2000)
homoj po kv. km da semotaŭga tero: 609,1 (2000)
kreskanta procento: 1,58% (2000, takso)
naskoj: 24,79 po 1000 homoj po jaro (2000, takso)
mortoj: 8,88 po 1000 homoj po jaro (2000, takso)
migrantoj: -0,08 po 1000 homoj po jaro (2000, takso)
mortokvanto de beboj: 64,9 mortoj po 1000 naskoj (2000, takso)
infanoj po virino: 3,11 infanoj naskita po virino (2000, takso)
meza vivo longeco: 62,5 jaroj (61,89 viroj, 63,13 virinoj) (2000, takso)

Ĉefurbo: Nov-Delhio
La plej grandaj urboj: milionoj en 2000:

17,85 | Mumbajo (antaŭe Bombajo) (#6 tutmonde)
12,90 | Kolkato (antaŭe Kalkato) (#18 tutmonde)
11,50 | Delhio (#21 tutmonde)
6,60 | Ĉenajo (antaŭe Madraso)
6,50 | Hajderabado
5,50 | Bangaloro
4,15 | Ahmadabado
3,40 | Puneo
2,50 | Laknaŭo
2,45 | Kanpuro
2,25 | Surato
2,10 | Ĝajpuro
2,05 | Nagpuro

Etnoj: 72% hindarjana, 25% dravida, 3% aliaj

Religio:

80,0% | hinduismo
14,0% | islamo
2,4% | kristanismo
2,0% | sikhismo
0,7% | budhismo
0,7% | ĝainismo
0,4% | alia

Lingvo:

## [redaktu] listo de la 22 oficialaj lingvoj

- 850 lingvoj estas parolataj ĉiutage
- 24 lingvoj havas pli ol unu milionon da parolantoj
- 22 lingvoj estas oficialaj (kun milionoj da parolantoj en 1991):
  (Vidu la ĉefartikolon: Naciaj lingvoj de Barato)

  > m | lingvo
  > 337,27 | hindia*1
  > 69,59 | bengala lingvo*
  > 66,02 | telugua
  > 62,48 | maratha*
  > 53,01 | tamila
  > 43,41 | urdua*
  > 40,67 | guĝarata*
  > 32,75 | kanara
  > 30,38 | malajala
  > 28,06 | orija*
  > 23,38 | panĝaba
  > 13,08 | asama*
  > 7,77 | maithala*2 (en 1981)
  > 5,22 | santhala
  > 4,4 | kaŝmira3
  > 2,07 | nepala
  > 2,12 | sindha
  > 1,76 | konkana
  > 1,27 | manipura
  > 1,22 | bodo
  > 0,09 | dogra
  > 0,05 | sanskrita

- La lingvoj stelitaj (*) devenas de la sanskrita. 75% parolas lingvon sanskritidan.
  1 La cifero por la hindia inkluzivas 48 'gepatrajn lingvojn', ĉiuj el kiuj havas pli ol 10 mil denaskajn parolantojn. Tiu listo de 48 inkluzivas 233,43 milionojn kiuj raportis, ke la hindia estas ilia gepatra lingvo.
  2 La cifero por la hindia inkluzivas la (denaskajn) parolantojn de la maithala (kiu estas unu el la ceteraj 'oficialaj lingvoj' de la lando).
  3 La popolnombrado de 1991 ne okazis en la subŝtato de Ĝamuo kaj Kaŝmiro pro la politika perforto tie. Tiu ĉi cifero estas de Ethnologue ( http://www.ethnologue.com/show_country.asp?name=India )
  Ĉirkaŭ 50% regas la hindian kiel unuan aŭ duan lingvon. Inter la burĝaro kaj riĉularo, la angla, la malnova imperia lingvo, estas multe pli uzata. Ĉirkaŭ 11% de la baratanoj scipovas la anglan. La angla havas apartan statuson en la lando; ĝi estas la oficiala lingvo de la juro kaj burokratio, kaj funkcias kiel pontlingvo de nacia politiko kaj komerco.

legpova: 52% (65,5% viroj, 37,7% virinoj) (1995, takso)

### [redaktu] Literaturoj

- bengallingva literaturo
- malajallingva literaturo
- urdua poezio
- Premio Gjanpith
- vidu ankaŭ en anglalingva literaturo

## [redaktu] Ŝtatoj de Barato

## [redaktu] politiko

Registaro: parlamenta demokratio, la plej granda de la mondo.
sendependeco: la 15-an de aŭgusto 1947
organizoj: UNO (1945).
konstitucio: la 26-an de januaro 1950
korupteco: 2,8 CPI (10 = honesta, 0.0 = tute korupta) (2000)

## [redaktu] ekonomio

Ekonomio: 418 Gd (1998, takso)
po kapo: 0,41 kd (1998, takso)
kreskanta elcento: 5,5% (1999, takso)
inflacio: 6,7% (1999, takso)
senokupa: ?? Valuto: 1 rupio (Rs) Komence de la 21-a jarcento, Barato fariĝis t.n. sojlolando.

## [redaktu] Historio

- Mohandas Karamchand Gandhi
- Sonia Gandhi

Taĝmahalo

## [redaktu] E-o en Barato

- Naren Dholokia (1906-2002), iam FD pri vidbendoj, fotografio kaj hinda kuirarto en Burnley (Barato), emerita kvalitkontrolisto, interalie tradukis hindajn poemojn.

## [redaktu] vidu ankaŭ

- Ĉefministroj de Barato
- Tragedio de Bhopal
- Listo de urboj de Barato
- Landnomoj
- Naksalitoj
- Goparaju Ramachandra Rao

## [redaktu] Eksteraj ligoj

- Tre interesa aro da ĉiutemaj mapoj pri Barato, TTT-ejo de la barata registaro
- fotoj
- pri Gandhi

La Vikimedia Komunejo havas dosierojn rilatajn al
Barato sub la gloso Category:India

La Vikimedia Komunejo havas dosierojn rilatajn al
Barato sub la gloso भारत

| Ĉi tie estas aldonaj bildoj por la artikolo. Vi povas helpi al Vikipedio se vi elektos la taŭgajn bildojn kaj metos ilin en la artikolon.

| Portalo pri Barato

Elŝutita el "http://eo.wikipedia.org../../../b/a/r/Barato.html"

Kategorioj: Azio | Barato | Artikoloj kun aldonaj bildoj

##### Views

- Artikolo
- Diskuto
- Aktuala versio

##### Serĉu

##### Aliaj lingvoj

- Afar
- Аҧсуа
- Afrikaans
- Akana
- Alemannisch
- አማርኛ
- Aragonés
- Anglo Saxon
- العربية
- ܕܥܒܪܸܝܛ
- অসমীয়া
- Asturianu
- Авар
- Aymar
- Azərbaycan
- Башҡорт
- Žemaitėška
- Беларуская
- Български
- भोजपुरी
- Bislama
- Bamanankan
- বাংলা
- བོད་ཡིག
- ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী
- Brezhoneg
- Bosanski
- ᨅᨔ ᨕᨘᨁᨗ
- Català
- Zamboangueño
- Нохчийн
- Cebuano
- Chamoru
- Choctaw
- ᏣᎳᎩ
- Tsetsêhestâhese
- Corsu
- Nēhiyaw / ᓀᐦᐃᔭᐤ
- Česky
- Kaszëbsczi
- Чăвашла
- Cymraeg
- Dansk
- Deutsch
- Zazaki
- ދިވެހިބަސް
- ཇོང་ཁ
- Eʋegbe
- Ελληνικά
- English
- Español
- Eesti
- Euskara
- فارسی
- Suomi
- Võro
- Na Vosa Vakaviti
- Føroyskt
- Français
- Arpitan
- Furlan
- Frysk
- Gaeilge
- Gàidhlig
- Galego
- Avañe'ẽ
- 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺
- ગુજરાતી
- Gaelg
- هَوُسَ
- Hawai`i
- עברית
- हिन्दी
- Hiri Motu
- Hrvatski
- Krèyol ayisyen
- Magyar
- Հայերեն
- Otsiherero
- Interlingua
- Bahasa Indonesia
- Interlingue
- Igbo
- Ilokano
- Ido
- Íslenska
- Italiano
- ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ
- 日本語
- Lojban
- Basa Jawa
- ქართული
- Kongo
- Gĩkũyũ
- Kuanyama
- Қазақша
- Kalaallisut
- ភាសាខ្មែរ
- ಕನ್ನಡ
- 한국어
- कश्मीरी - (كشميري)
- Ripoarisch
- Kurdî / كوردي
- Коми
- Kernewek
- Кыргызча
- Latina
- Lëtzebuergesch
- Luganda
- Limburgs
- Líguru
- Lumbaart
- Lingala
- ລາວ
- Lietuvių
- Latviešu
- Basa Banyumasan
- Malagasy
- Ebon
- Māori
- Македонски
- മലയാളം
- Монгол
- Молдовеняскэ
- मराठी
- Bahasa Melayu
- Malti
- Muscogee
- Myanmasa
- Ekakairũ Naoero
- Nahuatl
- Nnapulitano
- Plattdüütsch
- Nedersaksisch
- नेपाली
- Oshiwambo
- Nederlands
- Norsk (nynorsk)
- Norsk (bokmål)
- Novial
- Nouormand
- Diné bizaad
- Chi-Chewa
- Occitan
- Oromoo
- ଓଡ଼ିଆ
- Иронау
- ਪੰਜਾਬੀ
- Kapampangan
- Papiamentu
- Deitsch
- पािऴ
- Norfuk / Pitkern
- Polski
- Piemontèis
- پښتو
- Português
- Runa Simi
- Rumantsch
- Romani
- Kirundi
- Română
- Armâneashti
- Русский
- Сибирской
- संस्कृत
- Sardu
- Sicilianu
- Scots
- سنڌي
- Sámegiella
- Sängö
- Srpskohrvatski / Српскохрватски
- සිංහල
- Simple English
- Slovenčina
- Slovenščina
- Gagana Samoa
- chiShona
- Soomaaliga
- Shqip
- Српски / Srpski
- SiSwati
- seSotho
- Basa Sunda
- Svenska
- Kiswahili
- தமிழ்
- తెలుగు
- Tetun
- Тоҷикӣ
- ไทย
- ትግርኛ
- Türkmen
- Tagalog
- faka-Tonga
- Tok Pisin
- Türkçe
- Xitsonga
- Tatarça
- chiTumbuka
- Twi
- Reo Mā`ohi
- Удмурт
- Oyghurque
- Українська
- اردو
- O'zbek
- Tshivenda
- Vèneto
- Tiếng Việt
- Volapük
- Walon
- Winaray
- Wollof
- 吴语
- Хальмг
- isiXhosa
- ייִדיש
- Yorùbá
- (Cuengh)
- 中文
- Bân-lâm-gú
- 粵語
- isiZulu