Hrekjanleiki - Wikipedia, frjálsa alfræðiritið

# Hrekjanleiki

### Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu

Hrekjanleiki (eða afsannanleiki) er mikilvægt hugtak innan vísindaheimspeki. Ýmsir eru þeirrar skoðunar að sé staðhæfing eða kenning ekki gædd þeim eiginleikum að vera afsannanleg, þá sé hún tvímælalaust óvísindaleg. Til að staðhæfing teljist hrekjanleg þarf að vera möguleiki á því að athugun leiði í ljós að staðhæfingin sé ósönn. Til að mynda er setningin; „allar krákur eru svartar“ hrekjanleg því að ein athugun getur leitt í ljós að til sé hvít kráka, sem gerir þá staðhæfinguna ósanna.

Hrakhyggjumenn fullyrða að hver sú kenning sem ekki er hrekjanleg sé algjörlega óvísindaleg. Til að mynda halda fylgjendur Poppers því fram að sálkönnunarkenningin sé dæmi um hugmyndafræði frekar en vísindi. Sálfræðingur gæti talið sjúklingin sinn vera í afneitun varðandi kynhneigð sína og talið afneitunina vera sönnun þess að hann sé samkynhneigður; stundi hann kynlíf með konum er það einfaldlega talinn máttarstólpi afneitunarinnar. M.ö.o., það er engin leið fyrir sjúklingin að sýna sálfræðingnum, á sannfærandi hátt, að hann sé ekki samkynhneigður. Þetta er það sem að Popper kallaði lokaðan hring. Slík staðhæfing, að sjúklingurinn sé samkynhneigður, er ekki hrekjanleg.

Staðhæfingar sem ekki eru hrekjanlegar teljast því, samkvæmt hrakhyggjumönnum, ekki til vísinda heldur hjáfræða.

## [breyta] Heimild

- Greinin „Falsifiability“ á ensku útgáfu Wikipedia. Sótt 14. október 2005.

## [breyta] Tengt efni

- Karl Popper

## [breyta] Tengill

- Vísindavefurinn: „Hvað er heimspekihugtakið sannreynsla, eða það sem er kallað verification á ensku?“

Af „http://is.wikipedia.org../../../h/r/e/Hrekjanleiki.html“

Flokkar: Vísindaheimspeki | Þekkingarfræði

##### Views

- Grein
- Spjall
- Núverandi útgáfa

##### Leit

##### Á öðrum tungumálum

- العربية
- Български
- Česky
- Dansk
- Deutsch
- English
- Español
- Suomi
- Français
- עברית
- Italiano
- 日本語
- Nederlands
- Norsk (bokmål)
- Polski
- Português
- Română
- Русский
- Svenska
- Українська
- 中文