Hröðun - Wikipedia, frjálsa alfræðiritið

# Hröðun

### Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu

Hröðun er hugtak í eðlisfræði og er hún skilgreind sem hraðabreyting á tímaeiningu. Nánar er hröðun sú hraðabreyting, sem massi (hlutur) fær vegna einhvers krafts, sem verkar á viðkomandi massa eða hlut. Tákn hröðunar er a (en: acceleration), hraði er táknaður með v (en: velocity), tími með t, kraftur með F (en: force) og massi er táknaður með m. Feitletruðu táknin eru vigrar (vektorar), en með því er átt við stærðir, sem eru stefnubundnar. Með þessum táknum verður stærðfræðileg skilgreining á hröðun (meðalhröðun) eftirfarandi:

a = (v2 - v1)/(t2 - t1)

Ennfremur gildir samkvæmt öðru lögmáli Newtons að

a = F/m

Einnig er skilgreind svokölluð augnablikshröðun og er það gert með örsmæðareikningi með hagnýtingu afleiðu. Þá er augnablikshröðunin táknuð með at og skilgreiningin er

at = dv/dt

sem þýðir það að augnablikshröðunin er jöfn fyrstu afleiðu hraðafallsins með tilliti til tíma.

Þegar hlutur eykur hraða sinn, þ.e. krafturinn er í sömu stefnu og hraðinn, er sagt að hann hafi jákvæða hröðun en þegar hraðinn minnkar, krafturinn er í öfuga átt við hraðann, er sagt að hann hafi neikvæða hröðun, vigurinn a er sem sagt alltaf í sömu stefnu og krafturinn, ekki sömu stefnu og hraðinn.

## [breyta] Hröðun hringhreyfingar

Þegar hlutur ferðast eftir hringferli, þá verkar svokallaður miðsóknarkraftur á hann og hröðunin verður því í átt að miðju hringsins en ekki frá eins og gervikrafturinn (miðflóttakrafturinn, Coriolis-krafturinn) gefur til kynna, sem allir telja sig finna, þegar þeir lenda í hringhröðun.

Af „http://is.wikipedia.org../../../h/r/%C3%B6/Hr%C3%B6%C3%B0un.html“

Flokkar: Eðlisfræði

##### Views

- Grein
- Spjall
- Núverandi útgáfa

##### Leit

##### Á öðrum tungumálum

- Български
- বাংলা
- Bosanski
- Català
- Česky
- Dansk
- Deutsch
- English
- Esperanto
- Español
- Euskara
- فارسی
- Suomi
- Français
- Galego
- עברית
- Hrvatski
- Magyar
- Bahasa Indonesia
- Ido
- Italiano
- 日本語
- 한국어
- Latina
- Lietuvių
- Latviešu
- Bahasa Melayu
- Nederlands
- Norsk (nynorsk)
- Norsk (bokmål)
- Polski
- Português
- Русский
- Sicilianu
- Simple English
- Slovenčina
- Slovenščina
- Српски / Srpski
- Svenska
- ไทย
- Türkçe
- Tiếng Việt
- 中文
- Bân-lâm-gú