Jadual berkala - Wikipedia

# Jadual berkala

### From Wikipedia

Jadual berkala unsur kimia adalah himpunan paparan berkaitan unsur kimia yang diketahui. Unsur ini disusun menurut struktur elektron agar kebanyakan ciri kimia berubah secara tetap sepanjang jadual. Setiap unsur disenaraikan menurut nombor atom dan simbol kimia.

Jadual piawaian membekalkan asas yang diperlukan. Terdapat juga kaedah lain memaparkan unsur kimia untuk lebih terperinci atau sudut pandangan lain.

## [Sunting] Pengenalan

Terdapat 109 unsur yang diketahui pada masa kini.Jadual Berkala Unsur membolehkan kita mempelajari serta mengingati sifat kimia dan sifat fizik bagi semua unsure dengan lebih sistematik dan lebih mudah.

Di dalam Jadual berkala dinyatakan mengenai:

- simbol
- struktur hablur
- sifat-sifat asid bes
- keelektronegatifan
- haba pengewapan
- haba lakuran
- konduktan terma
- muatan haba tentu
- tenaga peionan pertama
- isupadu atom
- jejari atom
- jejari ion
- jejari kovalen

Dalam Jadual Berkala, unsur-unsur disusun mengikut tertib nombor atom menaik secara mengufuk. Setiap turus tegak dalam Jadual Berkala dipanggil kumpulan manakala setiap turus mengufuk dipanggil kala.

Unsur-unsur yang mempunyai bilangan elektron di petala terluar yang sama, iaitu mempunyai sifat-sifat kimia yang sama, disusun dalam kumpulan yang sama.

Walaupun sifat-sifat fizik adalah sama, tetapi sifat-sifat fizik unsur berubah secara beransur-ansur apabila menuruni sesuatu kumpulan.

Jadual Berkala mengandungi lapan kumpulan iaitu:

- Kumpulan I – Logam Alkali
- Kumpulan II – Logam Akali Bumi
- Kumpulan III
- Kumpulan IV
- Kumpulan V
- Kumpulan VI
- Kumpulan VII – Halogen
- Kumpulan VIII – Gas Adi

Antara Kumpulan II dan Kumpulan III iaitu terletak di tengah-tengah Jadual Berkala, terletak satu blok unsur-unsur berasingan yang dipanggil unsur-unsur peralihan.

Jadual Berkala mempunyai 7 kala iaitu dari Kala 1 hingga Kala 7.

Kala 1 mengandungi 2 unsur iaitu Hidrogen(H) dan Helium(He).Kala 2 dan 3 masing-masing mempunyai 8 unsur.Kala 4 dan 5 mempunyai 18 unsur manakala Kala 6 mempunyai 32 unsur.Bagi Kala 7 mempunyai hanya 23 unsur.

## [Sunting] Sejarah

Sejak abad ke-18 lagi, beberapa orang ahli sains telah bertungkus lumus untuk cuba mengelaskan unsur sehingga terhasilnya Jadual Berkala Unsur yang digunakan sekarang.

Ahli-ahli kimia yang dimaksudkan adalah:

- Atoine Lavoisier(1743 – 1794)
- John Dalton(1766 – 1844)
- Johann W. Dobereiner(1780 – 1849)
- John Newlands(1837 – 1898)
- Lothar Meyer(1830 – 1895)
- Dmitri Mendeleev(1839 – 1907)
- H.J.G. Mosley(1887 – 1915)

## [Sunting] Kumpulan

Kumpulan jadual berkala adalah lajur menegak dalam jadual berkala bagi unsur. Terdapat 18 kumpulan dalam jadual berkala piawai. Unsur dalam satu kumpulan mempunyai ciri-ciri yang serupa dalam elektron valens (valence shell) mereka, yang memberikan mereka ciri-ciri serupa.

### [Sunting] Nombor kumpulan

Terdapat tiga sistem jumlah kumpulan; satu menggunakan nombor Arab dan dua yang lain menggunakan nombor Rom. Nama nombor Rom merupakan nama tradisi asal bagi kumpulan ini; nama nombor Arab adalah skema nama baru yang dicadangkan oleh International Union of Pure and Applied Chemistry (IUPAC). Skema IUPAC dibangunkan untuk menggantikan sistem nombor Rom lama kerana mereka mengelirukan kerana menggunakan nama sama bagi benda berlainan.

## [Sunting] Jadual berkala piawaian

Kumpulan → | 1 | 2 |  | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18
Kala ↓ |
1 | 1 H |  | 2 He
2 | 3 Li | 4 Be |  |  | 5 B | 6 C | 7 N | 8 O | 9 F | 10 Ne
3 | 11 Na | 12 Mg |  |  | 13 Al | 14 Si | 15 P | 16 S | 17 Cl | 18 Ar
4 | 19 K | 20 Ca |  | 21 Sc | 22 Ti | 23 V | 24 Cr | 25 Mn | 26 Fe | 27 Co | 28 Ni | 29 Cu | 30 Zn | 31 Ga | 32 Ge | 33 As | 34 Se | 35 Br | 36 Kr
5 | 37 Rb | 38 Sr |  | 39 Y | 40 Zr | 41 Nb | 42 Mo | 43 Tc | 44 Ru | 45 Rh | 46 Pd | 47 Ag | 48 Cd | 49 In | 50 Sn | 51 Sb | 52 Te | 53 I | 54 Xe
6 | 55 Cs | 56 Ba | * | 71 Lu | 72 Hf | 73 Ta | 74 W | 75 Re | 76 Os | 77 Ir | 78 Pt | 79 Au | 80 Hg | 81 Tl | 82 Pb | 83 Bi | 84 Po | 85 At | 86 Rn
7 | 87 Fr | 88 Ra | * * | 103 Lr | 104 Rf | 105 Db | 106 Sg | 107 Bh | 108 Hs | 109 Mt | 110 Ds | 111 Uuu | 112 Uub | 113 Uut | 114 Uuq | 115 Uup | 116 Uuh | 117 Uus | 118 Uuo
* Lantanid | 57 La | 58 Ce | 59 Pr | 60 Nd | 61 Pm | 62 Sm | 63 Eu | 64 Gd | 65 Tb | 66 Dy | 67 Ho | 68 Er | 69 Tm | 70 Yb
** Aktinid | 89 Ac | 90 Th | 91 Pa | 92 U | 93 Np | 94 Pu | 95 Am | 96 Cm | 97 Bk | 98 Cf | 99 Es | 100 Fm | 101 Md | 102 No

Siri Jadual Berkala
Logam Alkali | Alkali Bumi | Lantanid | Aktinid | Logam Peralihan
Logam Lemah | Metalloid | Bukan Logam | Halogen | Gas Adi

Unsur-unsur dikelaskan kepada kod warna berdasarkan nombor atom:

- Biru ialah cecair pada STP (Suhu dan Tekanan Piawai)
- Hijau ialah gas pada STP
- Hitam ialah pepejal pada STP
- Merah ialah unsur sintetik. (Dalam bentuk pepejal pada STP)
- Kelabu untuk unsur unsur yang masih belum dijumpai lagi.

## [Sunting] Kaedah lain memaparkan unsur kimia

- Jadual Berkala Alternatif
- Jadual Berkala Lengkap
- Jadual Berkala Cina
- Jadual Berkala Berdasarkan Konfigurasi Elektron
- Logam dan Bukan Logam
- Senarai unsur menurut nama
- Senarai unsur menurut simbol
- Senarai unsur menurut nombor atom
- Senarai unsur menurut titik didih
- Senarai unsur menurut titik cair
- Senarai unsur menurut ketumpatan
- Senarai unsur menurut jisim atom

Ini adalah jadual berkala for getaran magnet resonan magnetik.

## [Sunting] Penjelasan mengenai jadual berkala

Jumlah atom kerangka elektron menentukan golongan kala yang mana ia berada. Setiap kerangka terbahagi kepada beberapa subkerangka (subshells), yang mana apabila nombor atom meningkat mengisi secara kasar susunan yang berikut:

    1s
    2s           2p
    3s           3p
    4s        3d 4p
    5s        4d 5p
    6s     4f 5d 6p
    7s     5f 6d 7p
    8s  5g 6f 7d 8p
    ...

Dengan itu terbentuk struktur jadual. Oleh kerana elektron paling luar akan menentukan ciri-ciri kimia, ia cenderung serupa dalam sesuatu kumpulan. Unsur yang bersebelahan dalam kumpulan yang sama mempunyai ciri-ciri fizikal yang serupa, walaupun mempunyai jisim yang berbeza. Unsur yang bersebelahan dalam jadual mempunyai jisim serupa tetapi ciri-ciri berlainan.

Sebagai contoh, berhampiran dengan nitrogen (N) dalam kala kedua jadual berkala unsur adalah karbon (C) dan oksigen (O). Walaupun unsur-unsur tersebut mempunyai jisim yang hampir serupa (ia berbeza hanya beberapa unit jisim atom), ia mempunyai sifat-sifat yang amat berbeza, sebagaimana yang boleh dilihat dengan melihat alotrop mereka: diatomic oksigen adalah gas yang menyokong pembakaran, diatomic nitrogen adalah gas yang tidak menyokong pembakaran, dan karbon adalah pepejal yang boleh dibakar (ya, berlian boleh dibakar!).

Sebaliknya, amat hampir kepada klorin (Cl) dalam kumpulan hampir akhir dalam jadual (halogen) adalah fluorin (F) dan bromin (Br). Walaupun terdapat perbezaan jisim yang ketara di antara setiap unsur dalam kumpulan tersebut, alotrop-alotropnya mempunyai sifat yang serupa: Semuanya bersifat mengkakis (semuanya bertindak balas dengan logam untuk membentuk garam logam halida); klorin dan fluorin adalah gas, sementara bromin mempunyai titik didih cecair yang amat rendah; klorin dan bromin mempunyai warna.

## [Sunting] Sejarah

Rencana utama: Sejarah jadual berkala

Jadual awal dibentuk tanpa pengetahuan mengenai struktur dalaman atom: jika seseorang mengatur unsur menurut jisim atom (atomic mass), dan kemudian melakar ciri-ciri lain tertentu menurut jisim atom, akan kelihatan alunan atau perkalaan kepada ciri-ciri tersebut sebagai fungsi jisim atom.

Orang pertama menyedari kesamaan ini adalak ahli kimia Jerman Johann Wolfgang Döbereiner, yang pada 1829, menyedari beberapa segitiga "triads" unsur yang serupa:

Beberapa segitiga "triads"
Unsur | Jisim atomik | Ketumpatan
--- | --- | ---
Klorin | 35.5 | 0.00156 g/cm3
Bromin | 79.9 | 0.00312 g/cm3
Iodin | 126.9 | 0.00495 g/cm3
Kalsium | 40.1 | 1.55 g/cm3
Strontium | 87.6 | 2.6 g/cm3
Barium | 137 | 3.5 g/cm3

Ini diikuti oleh ahli kimia Inggeris John Alexander Reina Newlands, yang menyedari pada tahun 1865 bahawa unsur yang jenisnya serupa akan berulang setiap lapan kali. Dia menyamakannya dengan oktaf muzik, namun hukum oktafnya telah ditertawakan oleh saintis sezaman dengannya. Akhirnya, pada tahun 1869, Lothar Meyer dari Jerman dan ahli kimia Rusia Dmitry Ivanovich Mendeleev membangunkan jadual berkala hampir pada masa yang sama, dengan menyusun unsur mengikut jisim. Bagaimanapun, Mendeleev meletakkan beberapa unsur luar daripada urutan jisim yang ketat supaya dapat memadankan cirinya dengan ciri 'jirannya' dengan lebih sesuai, membetulkan ralat dalam nilai beberapa jisim atomik, dan meramalkan kewujudan beberapa unsur baru serta ciri-cirinya dalam sel-sel kosong dalam jadualnya. Mendeleev kemudiannya dibuktikan benar dengan penemuan struktur elektronik dalam unsur pada akhir abad ke-19 dan ke-20.

## [Sunting] Lihat juga

- Kumpulan jadual berkala
- Periodic table period
- Siri kimia "Chemical series"
- Blok jadual berkala "Periodic table block"

- Jadual Isotop lengkap "Isotope table (complete)"
- Jadual Isotop pecahan "Isotope table (divided)"

- Discovery of the chemical elements
- Abundance of the chemical elements

- IUPAC's systematic element names.

- Cosmochemical Periodic Table of the Elements in the Solar System

## [Sunting] Sumber lanjut

- Mazurs, E.G., "Graphical Representations of the Periodic System During One Hundred Years". University of Alabama Press, Alabama. 1974.
- Bouma, J., "An Application-Oriented Periodic Table of the Elements". J. Chem. Ed., 66 741 (1989).

## [Sunting] Pautan luar

- Jadual Berkala Unsur

- "Presentation forms of the periodic table". Western Oregon University.
- "A Brief History of the Development of Periodic Table". Western Oregon University.
- "Visual Periodic Table". ChemSoc.org.
- Barbalace, Kenneth L., "Biochemical Periodic Tables". KLBProductions.com.
- "Periodic table (professional edition)". WebElements.
- Counterman, Craig, "Periodic Table of the Elements : Atomic Number". MIT Course 3.091.
- Holler, F. James, and John P. Selegue, "Periodic Table of Comic Books". Department of Chemistry, University of Kentucky. 1996-2002.
- Heilman, Chris, "The Pictorial Periodic Table". (Includes alternate styles: Stowe, Benfey, Zmaczynski, Giguere, Tarantola, Filling, Mendeleev)
- "Periodic table". Los Alamos National Laboratory's Chemistry Division.
- "Periodic Table of the Fermi Surfaces of Elemental Solids".
- "Interactive NMR Frequency Map". Texas A&M.
- "Periodic Table Elements". Israel Science and Technology Directory. 1999-2004. (sorted by physical characteristics)
- Barthelmy, David, "Periodic table" Mineralogy Database. (mineral emphasis)
- Gray, Theodore, "Wooden Periodic Table Table" (with samples)
- "Periodic table applet". Dartmouth College. (Java)
- Jacobs, Bob, "Periodic Tables". The Chemistry Coach.
- "PeriodicTable.Com".

Diperolehi daripada "http://ms.wikipedia.org../../../j/a/d/Jadual_berkala.html"

Kategori: Kimia | Jadual berkala | Unsur kimia

##### Views

- Rencana
- Perbincangan
- Semakan terkini

##### Cari

##### Bahasa lain

- Afrikaans
- Alemannisch
- العربية
- Asturianu
- Беларуская
- Български
- বাংলা
- Brezhoneg
- Bosanski
- Català
- Česky
- Cymraeg
- Dansk
- Deutsch
- Ελληνικά
- English
- Esperanto
- Español
- Eesti
- Euskara
- فارسی
- Suomi
- Føroyskt
- Français
- Furlan
- Gaeilge
- Galego
- ગુજરાતી
- עברית
- Hrvatski
- Magyar
- Հայերեն
- Interlingua
- Bahasa Indonesia
- Ido
- Íslenska
- Italiano
- 日本語
- ქართული
- 한국어
- Kurdî / كوردي
- Latina
- Lëtzebuergesch
- Limburgs
- Lumbaart
- Lingala
- Lietuvių
- Latviešu
- Māori
- Македонски
- മലയാളം
- Plattdüütsch
- Nederlands
- Norsk (nynorsk)
- Norsk (bokmål)
- Polski
- Português
- Runa Simi
- Română
- Русский
- Srpskohrvatski / Српскохрватски
- Simple English
- Slovenčina
- Slovenščina
- Српски / Srpski
- Basa Sunda
- Svenska
- தமிழ்
- Тоҷикӣ
- ไทย
- Tagalog
- Türkçe
- Oyghurque
- Українська
- O'zbek
- Tiếng Việt
- Walon
- 中文
- 粵語