Slovačka - Wikipedia

# Slovačka

### From Wikipedia

Slovenská Republika
Slovačka Republika

(Umanjena) | (Grb Slovačke)

Nacionalni moto: Ne postoji
Službeni jezik | Slovački
Glavni grad | Bratislava
Predsednik | Ivan Gašparovič
Premijer | Robert Fico
Površina - Ukupno - % vode | 126. po površini 49.035 km² Zanemarljivo
Stanovništvo - Ukupno (2004.) - Gustina | 103. po broju stanovnika 5.379.455 109/km²
Nezavisnost stekla - Datum | Raspadom Čehoslovačke 1. januar, 1993.
Valuta | Slovačka kruna
Časovna zona | UTC +1
Državna himna | Nad Tatrou sa blýska
Internet domen | .SK
Pozivni broj | 421

Slovačka (svk: Slovensko) je država u centralnoj Evropi.Zvanični naziv je Republika Slovačka (svk: Slovenská republika), ali su u upotrebi oba termina. Graniči se sa Ukrajinom na istoku, Poljskom na severu, Češkom na severozapadu, Austrijom na jugozapadu i Mađarskom na jugu.

## [edit] Državni simboli

- Himna Slovačke je pesma „Nad Tatrou sa blýska“ („Munja nad Tatrama“), koja je predstavljala Slovačku u himni nekadašnje Čehoslovačke.

- Grb Slovačke čini srebrni(beli) dvostruki (lorenski) krst na crvenoj pozadini, koji je smešten na centralnom od tri "brda", koja predstavljaju tri slovačke planine: Niske Tatre, Visoke Tatre i Male Fatre.

- Zastavu Slovačke čine tri horizontalne linije: bela (na vrhu), plava (u sredini) i crvena (na dnu). Na zastavi se obavezno nalazi i grb Slovačke koji je smešten u sredini blizu koplja.

## [edit] Istorija

Glavni članak: Historija Slovačke

Prvobitno slavensko stanovništvo je naselilo teritoriju današnje Slovačke u 5. vijeku. Slovačka je bila središte Samovog carstva u 7. vijeku. Praslovačka drava poznata kao Nitrijska kneževina je nastala u 8. vijeku i godine 833. postala dijelom Velikog moravskog carstva (koga dio današnjih slovačkih historičara zove Veliko slovačko carstvo). Vrhumac ovog proto-slovačkog carstva bio je dolazak sv. Ćirila i sv. Metoda i širenje pod kraljem Svätoplukom.

Između 11. i 14. vijeka Slovačka je postala dijelom Mađarskog kraljevstva. Dok su 10. vijeku Slovaci naseljavali sjevernu polovicu današnje Mađarske, u 14. vijeku se njihov teritorij prostirao do današnje centralne i sjeveroistočne Mađarske (do današnjeg Váca (slovački Vacov), Visegráda (Višegrad/Vyšehrad), Miskolca (Miškovec)). Veliki dio plemstva u mađarskom kraljevstvu bio je slovačkog porijekla.

Nakon što se Otomanski imperij počeo širiti prema današnjoj Mađarskoj, središte Mađarskog kraljevstva (preimenovanog u Kraljevsku Mađarsku) se premjestilo prema Slovačkoj i Bratislava (poznata kao Pressburg/Pressporek/Posonium/Posony/Požun u to doba) postalo je njegovom prijestolnicom godine 1536. No, do kraja 18. vijeka slovački utjecaj će se smanjiti.

Za vrijeme mađarske revolucije 1848-49 Slovaci su se pridružili Austrijancima u gušenju mađarskog separatističkog pokreta, nastojeći stvoriti vlastiti državnopravni entitet unutar Habsburške monarhije, odvojen od Mađarskog kraljevstva, no taj cilj nije postignut.

U doba Austro-Ugarske, i.e. 1867 - 1918, Slovaci su postali žrtvama jedne od najbrutalnijih represija u svojoj historiji, koja se odražavala u obliku prisilne mažarizacije koju je sprovodila mađarska vlada.

Godine 1918. Slovačka se zajedno s bivšim habsburškim pokrajinama Bohemijom i susjednom Moravska odlučila na stvaranje Čehoslovačke. Tokom kaotičnog perioda koji je nastao nakon raspada kraće vrijeme se, po uzoru na boljševike u Rusiji stvorila Slovačka sovjetska republika koja je godine 1919, slično kao i njen ekvivalent u Mađarskoj, brutalno ugušena. Čehoslovačka je postojala sve dok nije raskomadana od strane susjednih država nakon Minhenskog sporazuma 1938. Godine 1939. Slovačka - dijelove čijeg teritorija je temeljem prve bečke arbitraže preuzela Mađarska - je postala nezavisna republika pod patronatom nacističke Njemačke. Kao njemački saveznik uzela je učešće u drugom svjetskom ratu i njene trupe su sudjelovale u napadu na Poljsku godine 1939. Pet godina kasnije, prilikom dolaska Crvene armije na njene granice, Slovačka je podigla ustanak i priključila se saveznicima. Nakon završetka rata Čehoslovačka je obnovljena (izuzev Zakarpatske Ukrajine koja je postala dio SSSR-a), ali je došla pod sovjetski utjecaj.

Nakon invazije Varšavskog pakta na Čehoslovačku i sloma praškog proljeća godine 1968. počeo se stvarati sve veći jaz između Češke i Slovačke. U potonjoj je bilo daleko manje otpora prema prosovjetskom režimu, a 1970-e i 1980-e su čak bilježile ekonomski rast, najčešće na račun razvijenije i liberalnije Češke. Sve to je doprinijelo da nakon sloma komunističkog režima u baršunastoj revoluciji godine 1989 izbiju otvorene nesuglasice između čeških i slovačkih političara koje će godine 1993. dovesti do tzv. Baršunastog razvoda i stvaranja dviju nezavisnih država - Češke Republike i Slovačke. Slovačka je u maju 2004. godine postala dio Evropske Unije.

V. također: Bratislava - Historija i Historija Bratislave

## [edit] Politika

- Na čelu Slovačke se nalazi predsednik, koji se bira direktnim glasanjem na mandat u trajanju od 5 godina. (Poslednji izbori su održani u aprilu 2004 godine.)
- Najveća izvršna vlast leži u rukama premijera (predsednika Vlade), koji je obično vođa najbrojnije stranke ili koalicije u Skupštini. Premijera postavlja predsednik, koji potom, na premijerov predlog, imenuje ostale članove Vlade.
- Najviše Slovačko zakonodavno telo je jednodomna Skupština (Národná rada Slovenskej republiky), koja ima 150 mesta. Poslanici se biraju na četvorogodišnji mandat, po proporcionalnom sistemu.
- Najvišu sudsku vlast u Slovačkoj ima Ustavni sud (Ústavný súd). Čini ga 13 članova, koje imenuje predsednik od ljudi koje je predložila Skupština.
- Slovačka je pristupila NATO paktu 29. mart, 2004 a 1. maja iste godine, sa još deset zemalja bivšeg istočnog bloka, ušla je u Evropsku Zajednicu.

## [edit] Teritorijalna organizacija

Glavni članak: Slovački Krajevi

Slovačka je podeljena na 8 Viših Zemaljskih Celina (svk: vyššie územné celky skraćeno VÚC)odnosno 8 Samoupravnih Krajeva (svk: samosprávny kraj):

Image:Svk krj.png

1. Kraj Bratislava (svk: Bratislavský kraj) (Bratislava)
2. Kraj Trnava (svk: Trnavský kraj) (Trnava)
3. Kraj Trenčin (svk: Trenčiansky kraj) (Trenčin)
4. Kraj Nitra (svk: Nitriansky kraj) (Nitra)
5. Kraj Žilina (svk: Žilinský kraj) (Žilina)
6. Kraj Banjska Bistrica (svk: Banskobystrický kraj) (Banjska Bistrica)
7. Kraj Prešov (svk: Prešovský kraj) (Prešov)
8. Kraj Košice (svk: Košický kraj) (Košice)

Svaki od ovih Krajeva podeljen je na više okruga (svk: okresy), kojih danas ima 79.

## [edit] Geografija

Slovačka je pretežno planinska zemlja, sa Karpatskim planinama koje se prostiru preko severnih i središnjih delova zamlje. Nizije su u Slovačkoj uglavnom koncentrisane u južnim i jugozapadnim delovima zemlje, tačnije u dolini Dunava. Među planinama se posebno ističu Tatre, koje su poznati skijaški centar, ali njihova jezera i kamenite udoline privlače posetioce tokom cele godine. Nad njima dominira i najviši vrh Slovačke Gerlahovski Štit (Gerlachovský štít) sa svojih 2.655 metara nadmorske fisine. Pored Dunava veće doline prave Vah (Váh) i Hron (Hron).

Klima u Slovačkoj je umerena sa relativno hladnim letima i hladnim, vlažnim i oblačnim zimama.

## [edit] Ekonomija

## [edit] Stanovništvo

## [edit] Praznici

- 1. januar - Dan Slovačke Republike (Deň vzniku Slovenskej republiky) 1993, Nova Godina.
- 6. januar - Pravoslavni Božić i Tri Kralja.
- Mart, April - Veliki petak (Veľkonočný piatok ); Veliki ponedeljak (Veľkonočný pondelok).
- 1. maj - Praznik Rada (Sviatok práce ) 1886.
- 8. maj - Dan Pobede nad fašizmom (Deň víťazstva nad fašizmom) 1945.
- 5. jul - Dan sv. Ćirila i sv. Metodija (Sviatok svätého Cyrila a Metoda) 863.
- 29. avgust - Dan Ustanka (Výročie SNP) 1944.
- 1. septembar - Dan Ustavnosti (Deň Ústavy Slovenskej republiky) 1992.
- 15. septembar - Dan Device Marije (Sviatok Panny Márie Sedembolestnej, patrónky Slovenska), zaštitnice Slovačke.
- 1. novembar - Dan Svih Svetih (Sviatok všetkých svätých), Zadušnice.
- 17. novembar - Dan borbe za slobodu i demokratiju (Deň boja za slobodu a demokraciu) 1939/1989.
- 24. decembar - Badnje veče (Štedrý deň).
- 25. decembar - Prvi dan Božića (1. sviatok vianočný).
- 26. decembar - Drugi dan Božića (2. sviatok vianočný).

## [edit] Spoljašnje poveznice

### [edit] O Vlasti

- Vlada Slovačke Republike
- Slovačka Skupština - Národná Rada
- Predsednik Slovačke
- Ministarstvo Inostranih Poslova(Podaci o ambasadama,konzulatima i vizama)

### [edit] Opšte

- Slovakia.org - Opšti podatci o Slovačkoj
- Slovensko.com - Vodič za Slovačku sa mnoštvom korisnih podataka i dnevnim vestima

### [edit] Turističke

- Slovakia.com - Razni turistički podatci(Lista Hotela)
- Slovensko.org - Informacije o smeštaju(Hoteli,Pansioni,Privatan smeštaj)

### [edit] Razne

- Statistički zavod Slovačke
- Dvostrani internet rečnik(Slovačko-Engleski/Nemački)

Template:Slovačka

Retrieved from "http://sh.wikipedia.org../../../s/l/o/Slova%C4%8Dka.html"

Categories: Države Evropske unije | Slovačka

##### Views

- Članak/Чланак
- Rasprava/Разговор
- Trenutna revizija

##### Traži-Тражи

##### Drugi jezici-Други језици

- Afrikaans
- Alemannisch
- አማርኛ
- Aragonés
- العربية
- ܕܥܒܪܸܝܛ
- Asturianu
- Беларуская
- Български
- Brezhoneg
- Bosanski
- Català
- Česky
- Kaszëbsczi
- Cymraeg
- Dansk
- Deutsch
- Ελληνικά
- English
- Esperanto
- Español
- Eesti
- Euskara
- فارسی
- Suomi
- Võro
- Føroyskt
- Français
- Furlan
- Frysk
- Galego
- עברית
- हिन्दी
- Hrvatski
- Hornjoserbsce
- Magyar
- Հայերեն
- Interlingua
- Bahasa Indonesia
- Ilokano
- Ido
- Íslenska
- Italiano
- 日本語
- ქართული
- 한국어
- Kurdî / كوردي
- Kernewek
- Latina
- Lëtzebuergesch
- Limburgs
- Lietuvių
- Македонски
- Молдовеняскэ
- Bahasa Melayu
- Ekakairũ Naoero
- Plattdüütsch
- Nedersaksisch
- नेपाली
- Nederlands
- Norsk (nynorsk)
- Norsk (bokmål)
- Nouormand
- Occitan
- Иронау
- Kapampangan
- Polski
- Piemontèis
- Português
- Runa Simi
- Romani
- Română
- Русский
- संस्कृत
- Simple English
- Slovenčina
- Slovenščina
- Shqip
- Српски / Srpski
- Svenska
- Тоҷикӣ
- ไทย
- Tagalog
- Türkçe
- Oyghurque
- Українська
- Tiếng Việt
- 中文
- Bân-lâm-gú
- 粵語