Lingüistica - Biquipedia, a enziclopedia libre

# Lingüistica

### De Biquipedia

A lingüistica ye a zenzia d'o lenguache.

O suyo ochetibo (seguntes Saussure u Chomsky) ye a descripzión / esplanicazión d'o tarabidau d'o lenguache. Aspeutos como a bariazión lingüistica, a pragmatica u a lexicografía son difuera d'o estudio lingüistico.

Chomsky fa una nueba teyoría d'o lenguache an que situga a lingüistica dentro d'o estudio més amplo d'a mén umana, concretamén dentro d'o mentalismo u innatismo, rama d'a psicolochía que esfiende que a luenga ye una facultat autonoma, innata.

Ista postura mentalista de Chomsky no fa pacha con posturas empiristas u materialistas como a que fa serbir Labov, que creyen que o lenguache no puede ser estudiau sin entender a suya prenzipal funzión: a comunicazión umana. Ista posizión funzionalista metería a la lingüistica en o puesto d'o sozial. Asinas, fan més importán a pragmatica, o cambio y a bariazión lingüistica.

D'istas dos grans creyenzias filosoficas y d'as suyas mezclas, naxerán cuasi todas as escuelas d'a lingüistica moderna. Tanto o mentalismo como o empirismo quieren esplanicar a naturaleza d'o lenguache, buscan a esplanicazión, no sólo a descrizión d'os tarabidaus lingüisticos. Ista ye a fin d'a lingüistica.

## [Editar] Breu Istoria d'a Lingüistica

## [Editar] Lingüista u poliglota

Lingüista ye una presona que s'adedica a la imbestigazión lingüistica. Una presona que parla bellas luengas ye un poliglota

## [Editar] Campos y sozcampos

A lingüistica estudia toz os aspeutos d'a luenga y incluye sozcampos como:

### [Editar] lingüistica cheneral u teyoría d'a lingüistica

Estudio teyorico d'o lenguache que s'ocupa de metodos d'imbestigazión y de custions comuns a las luengas.

### [Editar] Componens d'analis lingüistico

Pendendo d'o enfoque escolástico, os componens d'analis cambian. Per exemplo: t'a escuela formalista son diferens que t'a escuela funcionalista, per tanto no toz istos componens son estudiaus per as dos teyorías, sino que la una en estudia bels, y l'atra belatros:

#### [Editar] Fonolochía

Estudio d'os fonemas prenunziaus per una comunidat de parlans.

#### [Editar] Fonetica

Estudio d'a reyalizazión alofonica indibidual de ditos fonemas. Os alofonos son sonius d'o parlache, reyalizazions esferens d'un mesmo fonema.

#### [Editar] Semantica

Estudio d'o sinificau d'as parolas.

#### [Editar] Sintaxis

Estudio d'o tarabidau d'o lenguache.

#### [Editar] Morfolochía

Estudio d'o tarabidau interno d'as parolas.

#### [Editar] Pragmatica

Estudio d'o modo con que se fa serbir o lenguache en bellas situgazions que pueden modificar a interpretazión d'o mensache.

### [Editar] Lexicografía

Se beiga tamién Lexicolochía

### [Editar] Lingüistica computazional

Estudio interdisciplinario dentre a lingüistica y a informatica que s'ocupa d'o desembolique de models d'o lenguache per l'uso d'a computadora.

### [Editar] Corpus lingüistico

### [Editar] Traduczión y Interpretazión

### [Editar] Estudios interdisciplinars d'a lingüistica

- Adquisizión d'o lenguache
- Analis critico d'o discurso
- Antropolochía Lingüistica
- Criptoanalis
- Desziframiento
- Escritura
- Estilistica
- Filosofía d'o lenguache
- Grafolochía
- Lingüistica antropolochica
- Lingüistica aplicada
- Lingüistica computazional
- Lingüistica ebolutiba
- Lingüistica istorica u comparada
- Neurolingüistica
- Ortografía
- Psicolingüistica
- Soziolingüistica
- Uso d'o lenguache

## [Editar] Temas d'estudio lingüistico

- Parlans indibiduals, comunidaz de parlans y lingüistica unibersal
- Descripzión y prescripzión.
- Luenga parlada u luenga escrita.
- Diacronía y sincronía.

## [Editar] Glosario de terminos lingüisticos

## [Editar] Lingüistas importans

## [Editar] Escuelas

- Formalismo
  - Estructuralismo
    - Gramatica Transformazional u Cheneratiba Transformazional
- Funzionalismo
  - Gramatica sistema-funzional
  - Word Grammar
- Lingüistica cognoszitiba
- Constructibismo
- Estratificazional

## [Editar] Zentros d'imbestigazión lingüistica

- CELIA Centre d'Etudes des Langues Indigènes d'Amérique
- PROEL Promotora Española de lingüística
- SIL (Summer Institute of Linguistics)

## [Editar] Luengas d'o mundo

### [Editar] Wikipedia:Alfabetos y escrituras d'o mundo

### [Editar] Familias de luengas

Organizazión tipo arbol d'a relazión chenetica que tienen esferens luengas y esferens familias de luengas.

### [Editar] Lista de mapas lingüisticos nazionals

Listau per orden alfabetico de bels países an que bi ha binclos a la descrizión de diferens luengas parladas en cada país.

### [Editar] Listau de luengas per continens

Luengas d'o mundo organizadas per orden alfabetico en relazión con os continens an se parlan ditas luengas.

### [Editar] ISO 639

Listau de luengas d'o mundo organizau alfabeticamén en relazión con os suyos respectibos acronimos en o estándar ISO 639.

## [Editar] Se beiga tamién

- Luengas ofizials de a Unión Europeya
- Escritura
- Filolochía
- Frases usuals en bellas luengas
- Gramatica
- Parla
- Luenga ofizial
- Xerga
- Luenga
- Lenguache
- Prolepsis
- Proyeuto Rosetta proyeuto ta que no se pierdan as luengas.
- Wikipedia:WikiProyecto Lingüística

## [Editar] Binclos esternos

- Asociación de Lingüística y Filología de América Latina
- Sociedad Española de Lingüística
- Universia enlaces a lingüística
- Manuales de introducción a la lingüística

Retrieved from "http://an.wikipedia.org../../../l/i/n/Ling%C3%BCistica.html"

Categoría: Lingüistica

##### Views

- Articlo
- Descusión
- Current revision

##### Rechirar

##### Atras luengas

- Afrikaans
- አማርኛ
- العربية
- Asturianu
- Беларуская
- Беларуская (тарашкевіца)
- Български
- Bamanankan
- বাংলা
- Brezhoneg
- Català
- Cebuano
- Corsu
- Česky
- Kaszëbsczi
- Чăвашла
- Cymraeg
- Dansk
- Deutsch
- ދިވެހިބަސް
- Ελληνικά
- English
- Esperanto
- Español
- Eesti
- Euskara
- فارسی
- Suomi
- Võro
- Føroyskt
- Français
- Furlan
- Frysk
- Gaeilge
- Galego
- עברית
- हिन्दी
- Hrvatski
- Hornjoserbsce
- Magyar
- Interlingua
- Bahasa Indonesia
- Interlingue
- Ido
- Íslenska
- Italiano
- ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ
- 日本語
- ქართული
- 한국어
- Ripoarisch
- Kurdî / كوردی
- Kernewek
- Latina
- Ladino
- Lëtzebuergesch
- Limburgs
- Lietuvių
- Latviešu
- Македонски
- Malti
- Nahuatl
- Plattdüütsch
- Nederlands
- ‪Norsk (nynorsk)‬
- ‪Norsk (bokmål)‬
- Novial
- Nouormand
- Иронау
- Polski
- Português
- Runa Simi
- Romani
- Română
- Русский
- Sardu
- Sicilianu
- Scots
- Srpskohrvatski / Српскохрватски
- Simple English
- Slovenčina
- Slovenščina
- Shqip
- Српски / Srpski
- Basa Sunda
- Svenska
- தமிழ்
- Тоҷикӣ
- ไทย
- Tagalog
- Türkçe
- Tatarça
- Українська
- اردو
- Vèneto
- Tiếng Việt
- Walon
- Winaray
- ייִדיש
- 中文
- 古文 / 文言文
- Bân-lâm-gú