# Angla lingvo

### El Vikipedio

Angla lingvo
Parolata en: | Unuiĝinta Reĝlando, Usono, Kanado, Aŭstralio, Filipinoj, Nov-Zelando, Sud-Afriko, kaj Singapuro, inter aliaj britaj ekskolonioj.
Denaskaj parolantoj: | 375 milionoj
Dualingvo por: | 375 milionoj
Fremdlingvo por: | 750 milionoj
Genetika klasifiko: | Hindeŭropa Ĝermana Okcidentĝermana Angla
Oficiala statuso
Oficiala lingvo de: | 19 landoj, kaj kvazaŭ-oficiala en pluraj aliaj
Reguligita de: | Neniu, tamen la OED estas grava
Lingvaj kodoj
ISO 639-1: | en
ISO 639-2: | eng
SIL: | ENG
Specimeno
La Patro Nia:
Tradicia (1611):

> Our Father who art in heaven,
> Hallowed be thy name.
> Thy kingdom come.
> Thy will be done in earth, as it is in heaven.
> Give us this day our daily bread.
> And forgive us our trespasses, as we forgive those who trespass against us.
> And lead us not into temptation, but deliver us from evil.
> For thine is the kingdom,
> The power and the glory,
> For ever and ever.
> Amen.

Moderna (20-a jarcento):

> Our Father in heaven,
> Hallowed be your name.
> May your kingdom come.
> May your will be done on earth, as it is in heaven.
> Give us today our daily bread,
> and forgive us our wrongs as we forgive those who wrong us.
> Do not lead us into temptation, but save us from evil.

La angla lingvo estas ĝermana lingvo, kiu evoluis en Anglio de la anglosaksa lingvo al la meza angla lingvo por finfine formi la modernan anglan lingvon. Ĝi estas la gepatra lingvo de 309 al 380 milionoj da parolantoj, precipe loĝantaj en Britio (Brita anglo) kaj ties eksaj kolonioj kiel Usono (Usona anglo), Irlando, Kanado, Aŭstralio, Nov-Zelando kaj multaj landoj en Karibio. Ĝi estas la oficiala lingvo de 71 landoj tuttere, kiel Barato, Pakistano aŭ Sud-Afriko kie la angla estas uzita kiel unua aŭ dua lingvo.

La angla ankaŭ estas la plej uzita lingvafrankao kaj la plej lernita fremdlingvo tuttere. Tiun fenomenon kaŭzis ĉefe la disvastiĝo de la brita imperio en la kvar anguloj de la Tero, kaj poste la kreskinta ekonomika kaj kultura influo de Usono depost la Dua Mondmilito. En 2000, oni taksas ke la angla estas lernita kaj parolita de pli ol unu miliardo da homoj. Gi estas la ĉefa lingvo de Interreto.

La angla estas la internacia lingvo de scienco, komputiko, komerco, popmuziko kaj aviado, inter aliaj. Ĝi estas laborlingvo de UNO kaj ASEAN kaj, praktike, la ĉefa laborlingvo de EU: dum multaj dokumentoj de EU estas haveblaj en la franca kaj la germana kaj, iafoje, eĉ aliaj el la 20 oficialaj lingvoj, nur en la angla estas ĉiuj dokumentoj haveblaj. La angla ankaŭ estas la ĉefa laborlingvo de multaj transnaciaj entreprenoj.

### [redaktu] Historio

La angla lingvo evoluis el la antikva ĝermana de Anglio kaj estis disvastigita tra la mondon ek de ĉ. 1500 per la milita, teknologia kaj kultura potenco de la Brita imperio kaj ĝia ido Usono.

### [redaktu] La angla kaj Esperanto

La angla estis unu el la ĉefaj fontoj, el kiu Esperanto pruntis vortojn. Ekzemple: suno, birdo, ŝipo, lando, ofta, kiuj venis de la anglaj vortoj sun, bird, ship, land, often, ktp.

### [redaktu] Facileco

Unuflanke, la angla estas facile lernebla, ĉar ĝi havas malmulte da gramatikaj finaĵoj, sed uzas vortordon por montri la rilatojn inter vortoj. Aliflanke, ĝi estas malfacile lernebla, ĉar la ortografio estas nefonetika kaj arĥaika (moderna ortografio reflektas la prononcon de la mezepoka angla, kiam la veno de la presilo konformigis la literumadon, ĉefe laŭ la tiama Londona dialekto) kaj la lingvo enhavas multe da idiotismoj. La angla ankaŭ havas sonojn ne ofte uzatajn en aliaj lingvoj. Neatendite, la ĉina havas similajn problemojn por alilingvanoj.

### [redaktu] Statistikoj

Malhela bluo: angla parolita kiel gepatra lingvo
Hela bluo: angla parolita kiel dua lingvo.

Laŭ Encyclopædia Britannica, almenaŭ 16 nacioj enhavis pli ol unu milionon da anglalingvanoj en 1990:

1. 223,900,000 Usono
2. 60,000,000 Niĝerio
3. 53,300,000 Britio
4. 32,000,000 Filipinoj
5. 21,000,000 Barato1
6. 16,000,000 Kanado
7. 14,800,000 Aŭstralio
8. 5,500,000 Malajzio
9. 3,700,000 Tanzanio
10. 3,500,000 Sud-Afriko
11. 3,300,000 Irlando
12. 3,200,000 Nov-Zelando
13. 2,700,000 Liberio
14. 2,300,000 Jamajko
15. 1,200,000 Trinidado kaj Tobago
16. 1,000,000 Singapuro

1 Laŭ la barata popolnombrado de 1991 ĉ. 90 milionoj (~ 11%) de la enloĝantoj diris, ke ili scipovas la anglan kiel la unuan, duan aŭ trian lingvon ( http://www.censusindia.net/cendat/language/table4_E.PDF ).

Notu bone, ke diversaj nacioj kalkulas siajn lingvanojn malsame kaj ne ekzistas nombroj pri la angla por ĉiu nacio. Ekzemple, Kenjo, Pakistano kaj Bangladeŝo, ĉiu probable havas 3 milionojn da parolantoj. Ankaŭ, malmulte de nacioj kalkulas dualingvanojn. Almenaŭ 30 milionoj angleparolantoj ne estas en la supraj nombroj.

### [redaktu] Famaj aŭtoroj de la angla

- Chaucer
- Ŝekspiro
- Milton
- Blake
- Charles Dickens
- Mark Twain
- Joyce
- Ernest Hemingway
- Orwell
- Jack Kerouac
- Jerome David Salinger
- Tolkien

## [redaktu] Vidu ankaŭ

- Anglalingva literaturo
- Listo de lingvoj
- Vortaro
- Listo de lingvoj laŭ parolantaro
- Lingvistiko

### [redaktu] Eksteraj ligiloj

  http://www.englishtenseswithcartoons.com
  http://dictionary.cambridge.org
  Re-Romanization of English
  More than 20000 English words recorded by a native speaker

Pluraj vortaroj en la katalogo DMOZ

La Vikimedia Komunejo havas dosierojn rilatajn al
Angla lingvo sub la gloso Category:English language
Vidu la artikolojn de la
Vikipedio en la
angla lingvo

La Vikimedia Komunejo havas dosierojn rilatajn al
Angla lingvo sub la gloso English pronunciation
Elŝutita el "http://eo.wikipedia.org../../../a/n/g/Angla_lingvo.html"

Kategorioj: Angla lingvo | Okcidentĝermana lingvaro

##### Views

- Artikolo
- Diskuto
- Aktuala versio

##### Serĉu

##### Aliaj lingvoj

- Afrikaans
- Alemannisch
- አማርኛ
- Aragonés
- Anglo Saxon
- العربية
- ܐܪܡܝܐ
- Asturianu
- Azərbaycan
- Boarisch
- Žemaitėška
- Беларуская (тарашкевіца)
- Български
- বাংলা
- ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী
- Brezhoneg
- Bosanski
- Català
- Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄
- ᏣᎳᎩ
- Nēhiyawēwin / ᓀᐦᐃᔭᐍᐏᐣ
- Česky
- Словѣньскъ
- Чăвашла
- Cymraeg
- Dansk
- Deutsch
- ދިވެހިބަސް
- Ελληνικά
- Emiliàn e rumagnòl
- English
- Español
- Eesti
- Euskara
- فارسی
- Suomi
- Føroyskt
- Français
- Arpetan
- Furlan
- Frysk
- Gaeilge
- Gàidhlig
- Galego
- 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺
- ગુજરાતી
- Gaelg
- Hak-kâ-fa
- עברית
- हिन्दी
- Hrvatski
- Hornjoserbsce
- Magyar
- Հայերեն
- Interlingua
- Bahasa Indonesia
- Ilokano
- Ido
- Íslenska
- Italiano
- ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ
- 日本語
- Lojban
- Basa Jawa
- ქართული
- Қазақша
- ಕನ್ನಡ
- 한국어
- Kurdî / كوردی
- Kernewek
- Latina
- Ladino
- Lëtzebuergesch
- Limburgs
- Líguru
- Lingála
- Lietuvių
- Latviešu
- Basa Banyumasan
- Malagasy
- Māori
- Македонски
- മലയാളം
- मराठी
- Bahasa Melayu
- Nahuatl
- Nnapulitano
- Plattdüütsch
- Nedersaksisch
- Nederlands
- ‪Norsk (nynorsk)‬
- ‪Norsk (bokmål)‬
- Novial
- Nouormand
- Diné bizaad
- Occitan
- Иронау
- Deitsch
- पािऴ
- Norfuk / Pitkern
- Polski
- Português
- Runa Simi
- Rumantsch
- Română
- Русский
- Sicilianu
- Scots
- Sámegiella
- Srpskohrvatski / Српскохрватски
- Simple English
- Slovenčina
- Slovenščina
- Gagana Samoa
- Soomaaliga
- Shqip
- Српски / Srpski
- SiSwati
- seSotho
- Basa Sunda
- Svenska
- Kiswahili
- தமிழ்
- Тоҷикӣ
- ไทย
- Türkmen
- Tagalog
- Tok Pisin
- Türkçe
- Reo Mā`ohi
- Українська
- اردو
- O'zbek
- Tiếng Việt
- isiXhosa
- ייִדיש
- 中文
- 古文 / 文言文
- Bân-lâm-gú
- 粵語
- isiZulu