اصول مکتب شرکت‌های تعاونی راچدیل - ویکی‌پدیا

# اصول مکتب شرکت‌های تعاونی راچدیل

### از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد.

لحن این مقاله یا بخش، غیردانشنامه‌ای یا غیررسمی است. برای راهنمایی بیشتر به راهنمایی برای نوشتن مقاله‌های بهتر رجوع کنید.

بدون شک اولین کسانی که در امر تهیه و تنظیم اصول تعاونی تلاش کردند، پیشگامان راچدِیْل بودند.

28 نفر کارگر پیشتاز در شهر کوچک راچدیل با تحقیق در علل شکست و بررسی رموز موفقیت شرکت های تعاونی در گذشته، به ابداع و ابتکار اصول و راه و رسمی نوین دست زدند و در سال 1844 شرکتی را بنیان نهادند که نظریه و روش های کار آنها سرمشقی برا تشکیل شرکتهای تعاونی در دنیا قرار گرفت و تا امروز در سراسر دنیا این اصو ل ارزش و اعتبار خود را حفظ کرده و بنام " اصول مکتب شرکت های تعاونی راچدیل " شناخته شده است.

اصول شرکت تعاونی راچدیل به صورتی که امروز گفته می شود, به وسیله بنیانگذاران و موسسین این شرکت تعاونی اعلام نشده است, بلکه در سال 1931 اتحادیه بین المللی تعاون هیاتی را مامور نمود تا با بررسی اساسنامه شرکت های تعاونی راچدیل و قواعد هفت گانه آن اصول اساسی آن را استخراج و به عنوان اساس و مبنای تشکیل و اداره شرکت های تعاونی اعلام دارد، این اصول عبارتند از:

1ـ عضویت آزاد و اختیاری

یعنی هر فرد بایستی در پیوستن به تعاونی و یا گسستن از آن آزاد باشد. زیرا تعاونی متعلق به کسانی است که نیازمند خدماتی هستند که تعاونی برای آنها فراهم می آورد و از سویی ماهیت یک نهضت اجتماعی، ایجاب می کند که در گردآوری هر چه بیشتر عضو تلاش نماید تا سازمان قدرتمند اجتماعی و اقتصادی بوجود آید و بتواند روی پای خود بایستد. در حقیقت داوطلب بودن یکی از اصول اولیه تعاون می باشد که بر اهمیت رفتار انسانی در تعاونی ها قرار دارد. عمل داوطلبانه انگیزه ای برای کار بهتر و ثمر بخش تر بوجود می آورد و موجب تشویق و بروز حس ابتکار در بین اعضای تعاونی می شود.

2ـ اداره امور شرکت بر اساس دموکراسی

شرکت تعاونی، شرکت اشخاص است نه سرمایه ها که برای وصول به هدفی مشترک دست همکاری به یکدیگر داده اند. بنابراین تمام اعضاء باید به نسبت مساوی در اتخاذ تصمیمات و اداره امور شرکت سهیم بوده و از حقوق و وظایف مساوی برخوردار باشند. قدرت عالیه یک تعاونی در اختیار مجمع عمومی که می تواند بر طبق اساسنامه و مقررات شرکت هر گونه تصمیمی را نسبت به امور شرکت اتخاذ نماید. بر خلاف موسسات تجاری که میزان سهام و سرمایه عامل موثر در تصمیم گیری برای فعالیت های موسسه می باشد، در شرکتهای تعاونی افراد یا اعضاء عامل موثری هستند. به همین دلیل در شرکت تعاونی هر عضو صرف نظر از میزان سهام ، رنگ و نژاد فقط دارای یک رای می باشد.

3ـ بهره محدود سرمایه

پیشگامان راچدیل برای توسعه و پیشرفت تعاونی ها سرمایه را لازم و ضروری تشخیص دادند ولی نظر آنها استفاده از نیروی فعال افراد برای بهره برداری از سرمایه جهت رفع نیازهای مشترک انها بود نه استفاده از سرمایه به عنوان ابزاری جهت بهره کشی و استثمار افراد. بنابراین آنها با این ادعای مالکین سرمایه که بخش عمده ارزش افزوده را سهم خود می دانستند و آن را اساس تعیین نرخ بهره سرمایه قلمداد می کردند ، قویاً مخالف بودند و معتقد بودند که اگر قرار است بهره ای به سهام تعلق بگیرد، مبلغ آن باید محدود و ثابت باشد زیرا مالکین سرمایه در اصل در مازاد منافع خالص شرکت سهمی ندارند.

به هر حال سیاست بهره محدود سرمایه امروزه به چهار طریق در بین شرکت های تعاونی مختلف به اجرا در می آید.

الف : عدم پرداخت بهره به سرمایه

ب: پرداخت بهره سرمایه معادل نرخ بهره معمول سرمایه در بازار پولی و بانکی

د: علاوه بر پرداخت سود سرمایه تعاونی به خاطر تشویق اعضاء برای سرمایه گذاری و خرید بیشتر سهام برای آنها جوایزی در نظر می گیرد .

4ـ تقسیم مازاد و عواید شرکت به نسبت معاملات بین اعضاء

انگیزه اصلی فعالیت های اقتصادی در شرکت های سهامی تحصیل سود است . ولی یک تعاونی که با اصول صحیح اقتصادی و مدیریت کار آمد اداره می شود باید سود آور باشد و قسمتی از سود حاصله به نسبت معاملات و همکاری های اعضاء بین آنها تقسیم شود و قسمت دیگر بعنوان ذخیره برای مقابله با زیان های احتمالی و غیر مترقبه و همچنین تقویت بنیه مالی شرکت کنار گذاشته شود.

5ـ حفظ بیطرفی در مسایل نژادی، مذهبی و سیاسی

تعاون نهضتی است بین المللی و هدف آن رفع نیاز مشترک و بهبود وضع مادی و اجتماعی اعضاء می باشد. بنابراین برای این که شرکتهای تعاونی عرصه مبارزات و تبلیغات قرار نگیرد باید از دخالت مستقیم در امور سیاسی و گروه گرایی همچنین منازعات نژادی و اختلافات مذهبی خودداری نماید در غیر این صورت وحدت داخلی شرکت تامین نشده و اصل همیاری و خودیاری آن تحقق نخواهد یافت.

6ـ انجام معاملات نقدی

بعضی تصور می کنند که در ابتدای تاسیس شرکت تعاونی راچدیل چون سرمایه شرکت ناچیز بوده و تحمل نسیه فروشی را نداشته است، اصل نقد فروشی به وسیله پیشه وران راچدیل ابداع و اجرا شده است، ولی شواهد و مدارک موجود نشان می دهد حتی موقعی که سرمایه شرکت تدریجاً ترقی کرده و به بیش از احتیاج رسید این اصل به وسیله مردان راچدیل رعایت گردیده است. یکی از اعضای هیئت موسس راچدیل معتقد بود نقد فروشی اولاً قدرت مالی شرکت را زیاد می کند. ثانیاً سلامت شرکت حفظ می شود، ثالثاً عقل معاش را در اعضاء بر می انگیزد و در آنها قدرت خرید کاذب ایجاد نمی کند. به عبارت دیگر به جای اینکه باری از دوش اعضاء بردارد بار قرض آنها را سنگین می سازد. ولی امروزه فروش نسیه در بسیاری از شرکت های تعاونی جهان به عللی اجرا می شود.

7ـ آموزش و پرورش و تعلیمات تعاونی

شرکت تعاونی سازمانی است اختیاری که نمی توان افراد را به اجبار به عضویت آن درآورد. بنابراین اصل آموزش و تبلیغ تنها راهی است که بوسیله آن می توان برای جلب همکاری فعالانه و آگاهانه مردم و قبول عضویت در تعاونیها از آن استفاده نمود. از طرف دیگر افرادی که شرکت تعاونی را تشکیل می دهند باید به اهداف و اصول شرکت آشنایی داشته باشند و از اینرو کلیه عملیات شرکت باید با آموزش تعلیم و تبلیغ همراه باشد، در حقیقت بقاء و دوام و گسترش نهضت تعاونی در جهان جز با تعلیمات تعاونی و آموزش مردم امکان پذیر نیست.

## [ویرایش] منبع

اصول و اندیشه های تعاون, معاونت تحقیقات، آموزش و ترویج وزارت تعاون

برگرفته از «http://fa.wikipedia.org../../../%D8%A7/%D8%B5/%D9%88/%D8%A7%D8%B5%D9%88%D9%84_%D9%85%DA%A9%D8%AA%D8%A8_%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D9%88%D9%86%DB%8C_%D8%B1%D8%A7%DA%86%D8%AF%DB%8C%D9%84.html»

رده‌های صفحه: لحن نامناسب | اقتصاد

##### Views

- مقاله
- بحث
- نسخهٔ فعلی

##### جستجو

##### زبان‌های دیگر

- Brezhoneg
- English