PHP - ვიკიპედია

# PHP

### ვიკიპედიიდან

PHP

PHP (ინგლ. PHP: Hypertext Preprocessor ) არის პროგრამირების ენა, რომელიც თავისი ოპერატორებით PHP კოდს, ბრაუზერში გარდაქმნის HTML და XHTML კოდად. ალბათ ხშირად გინახავთ ვებ გვერდები, რომელთა გამოძახებისას ბრაუზერის მისამართების პანელში, ჩნდება დაბოლოება php. ეს კი მიგვანიშნებს იმაზე, რომ სერვერზე დაინსტალირებულია PHP და მოცემული ვებ გვერდი შექმნილია PHP კოდით. ბრაუზერში გვერდის ვებ კოდების მოთხოვნისას, არ გამოჩნდება PHP კოდი, გამოჩნდება მხოლოდ HTML კოდი. ეს ტექნოლოგია პროგრამირებაში ახალი არაა და იგი ჯერ კიდევ PERL -ში გამოიყენებოდა, რომლისაგანაც წარმოიშვა PHP. 1994 წელს რასმუს ლერდორფმა, რომელსაც სურდა ზემოთ ნათქვამი ხერხის განხორციელება ბრაუზერში, შექმნა ზუსტად პირველი ვერსია, რომელიც ამავე წელს გამოაქვეყნა, სახელწოდებით Personal Homepage Tools. მალე მოხდა პირველი ვერსიის გადამუშავება და ოფიციალურად დაერქვა PHP.

ვიკიწიგნებში არის სახელმძღვანელო:
PHP

### [რედაქტირება] რა უნდა ვიცოდეთ?

- HTML / XHTML
- ცოტაოდენი სხვადასხვა სკრიპტები

HTML-ის შესასწავლად მოინახულეთ ბმული: HTML

### [რედაქტირება] რა არის PHP?

- PHP იშიფრება, როგორც, Hypertext Preprocessor(ჰიპერტექსტული პრეპროცესორი)
- PHP არის სერვერული სკრიფტინგის ენა, როგორც ASP
- PHP სკრიფტები მუშაობენ სერვერზე
- PHP უზრუნველყოფს მრავალ მონაცემთა ბაზას (MySQL, Informix, Oracle, Sybase, Solid, PostgreSQL, Generic ODBC და ა.შ.)
- PHP არის ღია პროგრამული საშუალება (OSS)
- PHP - ს გადმოწერა და მოხმარება სრულიად უფასოა

### [რედაქტირება] რა არის PHP ფაილი?

- PHP ფაილები შესაძლოა შეიცავდნენ ტექსტს, HTML ტეგებს და სკრიფტებს
- PHP ფაილები ბრუნდებიან ბრაუზერში, როგორც უბრალო HTML
- PHP ფაილებს აქვთ შემდეგი გაფართოებები : ".php", ".php3", ".php4", ".php5", ან ".phtml"

### [რედაქტირება] რა არის MYSQL?

MySQL

- MySQL არის მონაცემთა ბაზის სერვერი
- MySQL იდეალურია დიდი და პატარა პროგრამებისათვის
- MySQL უზრუნველყოფს სტანდარტულ SQL-ს
- MySQL ეშვება პლადფორმების ნომრებზე
- MySQL-ის გადმოწერა და მოხმარება სრულიად უფასოა

MySQL არის მონაცემთა ბაზა. მონაცემთა ბაზა განსაზღვრავს ინფორმაციის მოგროვების სტრუქტურას.
მონაცემთა ბაზაში არის ცხრილები. ისევე როგორც HTML ცხრილები, მონაცემთა ბაზის ცხრილები შეიცავენ რიგებს, სვეტებს და უჯრედებს.
მონაცემთა ბზაზების გამოყენება სასარგებლოა, მაშინ, როცა ვაგროვებთ კატეგორიულ ინფორმაციას. კომპანიას შესაძლოა ქონდეს მონაცემთა ბაზა მიმდინარე ცხრილებით: "მოსამსახურეები", "პროდუქტები", "მყიდველები" და "შეკვეთები".

### [რედაქტირება] მონაცემთა ბაზის ცხრილები

მონაცემთა ბაზა ყველაზე ხშირად შეიცავს ერთ, ან რამდენიმე ცხრილს. თითოეულ ცხრილს გააჩნია საკუთარი სახელი. თითოეული ცხრილი შეიცავს მონაცემთა ჩანაწერებს.
ქვემოთ მოყვანილია სახელად "Persons" ცხრილის მაგალითი:

Persons

გვარი | სახელი | მისამართი | ქალაქი
--- | --- | --- | ---
Hansen | Ola | Timoteivn 10 | Sandnes
Svendson | Tove | Borgvn 23 | Sandnes
Pettersen | Kari | Storgt 20 | Stavanger

ზემოთ მოყვანილი ცხრილი შეიცავს სამ ჩანაწერს (თითოს, თითო პიროვენებისათვის) და ოთხ სვეტს (გვარი, სახელი, მისამართი და ქალაქი).

### [რედაქტირება] მოთხოვნები

მოთხოვნა არის შეკითხვა, ან მოთხოვნა.
MySQL-თან ერთად, ჩვენ შეგვიძლია მოვითხოვოთ მონაცემთა ბაზა სპეციფიური ინფორმაციისათვის და და გვქონდეს დაბრუნებული ჩანაწერთა ბაზა. შევხედოთ მიმდინარე მოთხოვნას:

    SELECT LastName FROM Persons

ზემოთ მოყვანილი მოთხოვნა მონიშნავს პიროვნებათა მონაცემთა ბაზაში, გვარის სვეტში არსებულ ყველა მონაცემს და დააბრუნებს მას ჩანაწერთა ბაზის სახით:

Persons

გვარი
Hansen
Svendson
Pettersen

### [რედაქტირება] PHP + MYSQL

- PHP და MySQL ერთად არის კროს-პლათფრომა (რაც იმას ნიშნავს რომ, ჩვენ შეგვიძლია დავაპროგრამოთ Windows-ზე და ვამუშავოთ Unix ფლათფრომაზე)

### [რედაქტირება] რა არის XML?

XML

XML გამოიყენება მონაცემთა აღწერისათვის და ფოკუსირებისათვის. XML ფაილი აღწერს მონაცემთა სტრუქტურას.
XML-ში, ტეგები არ არიან განსაზღვრულნი. ჩვენ უნდა განვსაზღვროთ საკუთარი ტეგები.

### [რედაქტირება] რა არის SIMPLEXML?

SimpleXML არის ახალი PHP 5-ში. ეს არის ადვილი გზა ელემენტის ატრიბუტებისა და ტექსტის მისაღებად, თუ ჩვენ ვიცით XML დოკუმენტის სქემა.
DOM, ან Expat parser-თან შედარებით, SimpleXML უბრალოდ იღებს კოდის რამოდენიმე ხაზს, ელემენტიდან მონაცემთა ტექსტის წასაკითხად.
SimpleXML აკონვერტებს XML დოკუმენტს ობიექტში, ამის მსგავსად:

- ელემენტები - კონვერტირებულნი არიან SimpleXMLElement ობიექტის თითო ატრიბუტად. როდესაც აქ არის ერთ დონეზე, ერთზე მეტი ელემენტი, ისინი განთავსდებიან მასშივში
- ატრიბუტები - აქვთ წვდომა ასოციაციური მასივების გამოყენებაზე, სადაც ინდექსი შეესაბამება ატრიბუტის სახელს
- ელემენტის მონაცემები - ტექსტური მონაცემები ელემენტებიდან კონვერტირებულნი არიან სტრინგში.

SimpleXML არის სწრაფი და ადვილი გამოსაყენებელი, როდესაც სრულდება ბაზური ამოცანები:

- XML ფაილების წაკითხვა
- XML სტრინგებიდან მონაცემთა ამოღება
- ტექსტური კვანძების, ან ატრიბუტების რედაქტირება

### [რედაქტირება] რატომ PHP?

- PHP ეშვება სხვადასხვა პლათფორმაზე(Windows, Linux, Unix და ა.შ.)
- PHP ეშვება თითქმის ყველა იმ სერვერზე, რაც დღეს-დღეობით გამოიყენება(Apache, IIS და ა.შ.)
- PHP სწავლა საკმაოდ ადვილია

### [რედაქტირება] როგორ დავიწყოთ?

- დავაყენოთ Apache server, Windows-ზე, ან Linux -ზე
- დავაყენოთ PHP , Windows-ზე, ან Linux -ზე
- დავაყენოთ MySQL , Windows-ზე, ან Linux -ზე

## [რედაქტირება] რესურსები ინტერნეტში

http://www.php.net/manual/en/install.php - PHP-ს დაყენების ტუტორიალი
http://www.php.net/downloads.php - ”PHP-ს გადმოსაწერი ბმული”
http://www.mysql.com/downloads/index.html - ”MySQL მონაცემთა ბაზის გადმოსაწერი ბმული”
http://httpd.apache.org/download.cgi - ”Apache სერვერის გადმოსაწერი ბმული”
http://www.w3schools.com/php/php_ref_filter.asp - ფუნქციების და ფილტრების სია

Retrieved from "http://ka.wikipedia.org../../../p/h/p/PHP_2fec.html"

კატეგორიები: პროგრამირების ენები | აკრონიმები

##### Views

- სტატია
- განხილვა
- მიმდინარე შესწორება

##### მონაწილეობა

- შესავალი
- ინფორმაცია
- დახმარება
- ფორუმი
- შეწირულობები

##### ძიება

##### სხვა ენებზე

- Afrikaans
- Alemannisch
- Aragonés
- العربية
- Azərbaycan
- Български
- বাংলা
- Brezhoneg
- Bosanski
- Català
- Česky
- Dansk
- Deutsch
- Ελληνικά
- English
- Esperanto
- Español
- Eesti
- Euskara
- فارسی
- Suomi
- Français
- Galego
- עברית
- Hrvatski
- Magyar
- Bahasa Indonesia
- Íslenska
- Italiano
- 日本語
- Қазақша
- 한국어
- Kurdî / كوردی
- Latina
- Lëtzebuergesch
- Lietuvių
- Latviešu
- Македонски
- Bahasa Melayu
- Nederlands
- ‪Norsk (bokmål)‬
- Polski
- Português
- Română
- Русский
- Srpskohrvatski / Српскохрватски
- Simple English
- Slovenčina
- Slovenščina
- Shqip
- Српски / Srpski
- Svenska
- Тоҷикӣ
- ไทย
- Türkçe
- Українська
- Tiếng Việt
- West-Vlams
- 中文
- Bân-lâm-gú
- 粵語