Hillig Röömsch Riek vun Düütsche Natschoon - Wikipedia

# Hillig Röömsch Riek vun Düütsche Natschoon

### Vun Wikipedia

Kaiser un Riek in en Bild ut dat 17. Johrhunnert. In de Midden sitt Kaiser Ferdinand III. as „Hööft“ vun dat Riek in den Krink vun de Kurförsten. Bi sien Fööt is en Fro to sehn as en Allegorie vun dat Riek. Se hett as Teken den Rieksappel in’e Hannen. De Frücht dor ümto bedüüt, datt dat nu nah dat Enne vun den Dartigjöhrigen Krieg wedder beter warrt

Dat Hillig Röömsch Riek vun Düütsche Natschoon weer de Naam för de Länner, wo de Röömsch-düütsche Kaiser vun dat Middelöller af an bit nah dat Johr 1806 dat Seggen harrt hett. „Röömsch“ warrt dat Riek nömmt, vunwegen dat de Kaisers in dat Middelöller dor up düsse Oort mit kloormaken wollen: Hier geiht dat wieder mit de Traditschoon vun dat Röömsche Riek ut de Antike. Dat Hillige Röömsche Riek is de Anfang vun de hüdigen Länner Düütschland un Öösterriek. In de moderne Forschung warrt dor woll ok „Olet Riek“ to seggt, dormit en dat nich dör’nanner bringt mit dat Düütsche Riek vun 1871.

Mit dat Riek füng dat so bilüttjen an ünner dat Huus vun de Ottonen in dat 10. Johrhunnert. Vördem weer dor dat Riek vun de Oostfranken ünner dat Huus vun de Karolingers ween. De Naam „Sacrum Imperium“ (Hillig Riek) is 1157 to’n eersten Mol to hören un 1254 warrt in en Urkunn to’n eersten Mol vun dat „Sacrum Romanum Imperium“ (Hillig Röömsch Riek) schreven. Vun dat 15. Johrhunnert af an steiht dor denn jümmers fökener de Tosatz „Vun de Düütsche Natschoon“ mit bi.

Dat Riek is vör de Tiet vun de Nationalstaten upkamen un sammel ok ganz verscheden Völker ünner sien Dack. Dor is ok nie nich en modern Natschonalstaat vun wurrn, dat paß dor eenfach nich to. Dat Riek bleev en Wesewark, wat vun den Kaiser un de Rieksstänn tohopenholen wurrn is un bloß ganz wenig gemeensam Ämter kenn vun de verscheden Länner, de dor as Liddmaten tohören döen.

Vun de Fröhe Nutiet af an kreeg dat Riek dat nich mehr hen, sien Macht uttobreden oder anner Länner antogriepen. Jedet Land, wat dor tohören dö, bedreev sien egen Politik un keek up sien egen Vördeel. Man en gemeensam Politik tohopen mit de annern Liddmaten vun dat Hillig Riek keem nich mehr tostann. Vun düsse Tiet af an wurr dat so ankeken, dat dat Riek dat Recht schützen scholl in de düütschen Länner un den Freden bewohren. Dat Riek scholl so wat as en Scheedsrichter ween: De Lüde schollen schützt weern för den bösen Willen vun de Försten, de lüttjen Rieksstänn schollen sik schulen können, wenn de groten Stänn oder de Kaiser dat Recht breken döen. Vun 1648 af an hören ok Staaten ut de Nahberschap as Rieksstänn dor mit to, just as de Verfaten dat vörsehn dö. So hölp dat Riek dor mit to, dat de verscheden europääschen Mächt Freden helen.

Man vun de Midden vun dat 18. Johrhunnert af an konn dat Riek sik nich mehr towehr setten gegen sien Fienden vun binnen un buten. De Liddmaten fragen sik af: Wat schall de Saak nu noch? As Napoleon sien Truppen verscheden Länner vun dat Riek eenfach innehmen un as sik dor denn de Rhienbund grünnt harr, weer kloor: Nu is dat ut. De Kaiser Franz II. lä an’n 6. August 1806 de Kroon af. Dor weer de Geschicht vun dat „Hillig Röömsch Riek vun Düütsche Natschoon“ mit to Enn.

## [Ännern] Wie dat Riek upboot weer

Dat Hillige Röömsche Riek weer ut dat Riek vun Oostfranken rutwussen. Anners as in Frankriek oder in Grootbritannien is dor aver nie nich en Natschonalstaat vun wurrn.

Dat Seggen in dat Riek hett nich bloß de Kaiser alleen harrt, man ok de Kurförsten konnen nich alleen regeern un ok nich en Institutschoon, as de Rieksdag. En kann nich seggen, dat dat Riek en Bundsstaat weer, man en Bund vun Staaten weer dat ok nich. Dat weer keen schiere Aristokratie, man ok keen Oligarchie, man vun düt allens steek dor wat in. In de ganze lange Tiet vun dat Riek geev dat dor Striet över, wat vun Staat dat denn nu egentlich weer. Dat is ok nie nich glückt, den egen Willen vun de verscheden Länner un Kuntreien in dat Riek an’e Siet to schuven. Dorüm is dat Riek mit’e Tiet ut’neen fullen in en losen Bund vun Staaten.

Dat Riek wölv sik as en „Dack“ över allerhand Länner un Kuntreien un geev mit dat Rieksrecht en Rahmen af för dat Tohopenleven vun de verscheden Försten un jem ehr Länner ünner düt Dack. Düsse Länner weern keene unafhängigen Staaten un mössen den Kaiser, tominnst vun’n Naam her, as jem ehr böverst Hööft gellen laten. Se mössen up de Gesetzen un Gerichten vun dat Riek hören un mössen dor ok up lustern, wat de Rieksdag besluten dö. Bi de Wahl vun den König, bi de Wahlkapitulatschoon, bi de Rieksdaag un de annern Stänn vun de Riekspolitik konnen se aver ok mitmaken un mit bestimmen. Up de anner Siet weern se doch sülvstännig Länner.

Anners, as in anner Staaten, hören de Inwahners vun de verscheden Länner vun dat Riek nich direktemang up den Kaiser. Jedet Liddmaat vun dat Riek, egolweg, of dat nu en Stadt oder en Land weer, hett sien egen Herrn un Böversten harrt, bi de Länner weer dat de Först, bi de Städer weer dat de Magistrat oder de Senat.

## [Ännern] De Naam

De Naam maak kloor: Hier scholl dat wiedergahn mit de olen Traditschonen vun dat Röömsche Riek ut de Antike. Vunwegen dat düt ole Riek dormols över de ganze Welt regeer, scholl ok dat Hillige Röömsche Riek en Riek ween, ünner den sien Flunken de ganze Welt sik versammel. Vunwegen dat de Profet Daniel in de Bibel ankünnigt harr, dat scholl veer grode Rieken in de Weltgeschicht geven, un denn güng de Welt ünner un de Antichrist scholl kamen, hefft de Minschen meent, dat Hillige Röömsche Riek weer dat veerde vun düsse Rieken un wenn dat ünnergüng, denn güng de Welt ünner. „Hillig“ is dat Riek nömmt wurrn, weil de Minschen menen, düt Riek speel en besunnere Rull in Gott siene Plaans. Bovenhen wurr dor ok mit klorstellt, dat de Kaiser vun Gott süms insett weer up sien Throon.

Mit de Krönen vun den Frankenkönig Karl den Groten to’n Kaiser dör Paapst Leo III. in’t Johr 800 hett de sien Riek in de Nafolg vun dat antike Röömsch Riek stellt, de so nöömte Translatio Imperii, ofschoonst historsch un den Sülvstverstahn na dat christlich-orthodoxe Byzantinisch Riek ut dat olle röömsch Riek entstahn weer; na Ansicht vun de Byzantiner weer dat ne’e westliche „Röömsch Riek“ en sülvstnöömt un unrechtmatig’t.

De Kroon vun dat Riek up en Steek vun Johann Adam Delsenbach

De Steder vun't Römsche Riek vun de düütsche Natschoon, de mehr as 20 000 Inwahners harrn, weern in de Hansetied Brüssel, Antwarp, Köln, Nürnbarg, Lübeck, Meideborch, Padova, Mantova, Cremona, Verona, Piacenza, Mailand, Genua, Florenz, Metz un Straßburg. Dat Römsche Riek vun de düütsche Natschoon reck to de Tied vun de Stauferkaisers vun Italien bet Düütschland. En anner Familie vun Kaisers weern de Habsburger. De Reformation vun Martin Luther mek, dat vele Lüüt evangeelsch warrn. Dat geev denn ok de Dörtigjohrig Orlog twüschen evangelsche un kathoolsche Staten. Dat Römsche Riek vun de düütsche Natschoon weer in de Tied vun Napoleon Bonaparte to End. Dat Römsche Riek vun de düütsche Natschoon harr so vele Staten, dat dat de Kaiser denn nich mier grote Macht harr.

Vun „http://nds.wikipedia.org../../../h/i/l/Hillig_R%C3%B6%C3%B6msch_Riek_vun_D%C3%BC%C3%BCtsche_Natschoon_8d2c.html“

Kategorien: Historie | Gifft dat nich mehr | Düütschland | Öösterriek

##### Views

- Artikel
- Diskuschoon
- Aktuelle Version

##### Mitmaken

- Hülp
- Wikipedia-Portal
- Spennen

##### Söken

##### Annere Spraken

- Afrikaans
- Aragonés
- Anglo Saxon
- العربية
- Boarisch
- Беларуская
- Беларуская (тарашкевіца)
- Български
- Brezhoneg
- Bosanski
- Català
- Česky
- Cymraeg
- Dansk
- Deutsch
- English
- Esperanto
- Español
- Eesti
- Euskara
- فارسی
- Suomi
- Français
- Galego
- עברית
- Hrvatski
- Magyar
- Interlingua
- Bahasa Indonesia
- Italiano
- 日本語
- ქართული
- 한국어
- Ripoarisch
- Kurdî / كوردی
- Latina
- Lëtzebuergesch
- Lietuvių
- Latviešu
- मराठी
- Nederlands
- ‪Norsk (bokmål)‬
- Polski
- Português
- Română
- Русский
- Sicilianu
- Srpskohrvatski / Српскохрватски
- Simple English
- Slovenčina
- Slovenščina
- Српски / Srpski
- Svenska
- Türkçe
- Українська
- Tiếng Việt
- Walon
- 中文
- Bân-lâm-gú